Genel İşletme-4
Kimler Ne Şekilde Başarılı Oluyorlar ki ???
Başarıya Giden Yol Nedir???
Kralların karşısına dikilen insanlar bunu
tek başına yapmış gibi görünebilirler
 Kültürel miras
 Soy?

1.Hangi ay doğduğumun önemi var
mı?

11 Mart kalesinin bir yanından başlayarak,
pakı takım arkadaşı 4 Ocak’a bırakıyor, 4
Ocak, 22 Ocak’a pas veriyor, 22 Ocak pakı
rakibi üzerinden 12 Mart’a atıyor, 12 Mart
kalecisi 27 Nisan’a çok yakından atış
yapıyor. Şut! Defans oyuncuları 9 Şubat ve
14 Şubat pakı bloke etmek için dalarken
10 Ocak çaresizce bakıyor. 6 Mart sayı
yapıyor
Kanada Hokey yaş sınıfları için seçilebilirlik
sınırı 1 Ocak
 ABD Beyzbol Ligi yaş sınırı tarihi 31 Temmuz
 Bir oyuncu karma takıma alındığında sezonda
20 maç yerine 50-75 maç yapar
 İngiltere Premier Ligi seçilebilirlik sınırı 1
Eylül
 Eylül-Kasım Arası doğmuş oyuncu sayısı 288
 Haziran-Ağustos 136

Seçilebilirlik sınırı için keyfi olarak
belirlediğimiz tarihler bu uzun süreli
etkilere yol açıyor
 Ve görünen o ki; hiç kimse bu duruma
aldırış etmiyor
 Zirveye zorlanmadan yükselenlerin, en
iyiler ve en akıllılar olduğuna ilişkin görüş
FAZLA BASİT
 Başlangıçtaki küçük fark zamanla büyür

Kimin başarılı olduğunu belirlemek için
kurulan sistemler çok verimli değil
 Nisan sonrası doğanlar sistem dışına itiliyor
 Kurallar başarıyı engelliyor
 İnsanları daha en başından başarısızlığa
mahkum ediyoruz
 Sadece sporda değil, daha ciddi sonuçların
yaşandığı diğer alanlarda da başarı
mekanizmasını kontrol edebiliriz
 Ama ciddiye almıyoruz

10 Bin Saat Kuralı
Hamburg’ta sekiz saat müzik yapmak
zorundaydık
 Doğuştan yetenek diye bir şey var mı?
 Ocak’ta doğmuş olan her hokey oyuncusu
profesyonel düzeye ulaşmıyor
 Sadece bazıları – doğuştan yetenekli
olanlar
 Başarı:yetenek + hazırlık

Psikolog Anders Ericsson
Okuldaki kemancıları üç gruba ayırdılar
 1.grup:Yıldızlar
 Dünya klasmanında solo kemancı olma
potansiyeli olanlar
 2.grup: İyiler
 3.grup:Profesyonel olarak keman çalmaları
beklenmeyen – müzik öğretmeni olacaklar
 ORTAK SORU: ne kadar pratik yaptınız?

Herkes 5 yaşında başlamış
 20 yaşındaki mükemmeller 10.000 saat
 İyiler 8000 saat
 Müzik öğretmenleri 4000 saat
 Aynı testi piyanistlere de yapmışlar
 Sonuç: Zirvedekiler herkesten çok daha fazla
çalışmakla kalmıyor
 Çok çok daha fazla çalışıyor
 Sonuç2:Uzmanlığın daha kısa zamanda
yakalandığı bir vaka ile karşılaşılmadı

Dahi Mozart, müzik yazmaya 6 yaşında
başladı
 İlk yapıtları çok iyi değil
 İlk parçalar çoğunlukla babası tarafından
yazılmış
 İlk meşhur bestesi 21 yaşında
 Kimilerine göre Mozart «geç gelişim
göstermiş olabilir»

Satrançta?
Büyük usta olmak yaklaşık 10 yılı alıyor
 Sadece Efsanevi Bobby Fisher hariç
 9 yılda ulaşmış
 10 yıl: 10.000 saat pratiğin kabaca karşılığı
 Mozart bile 10.000 saati tamamlayamadan
temposunu tutturamadı
 Pratik, iyi bir noktaya geldikten sonra
yaptığınız bir şey değil
 Sizi iyi bir noktaya getirmesi için yaptığınız
bir şey

Bill Joy
Yıl 1971
 MIT’ye gidiyor
 İlk zaman paylaşımlı bilgisayarı olan
üniversite (1 milyon dolarlık cihaz)
 Michigan’ı bilgisayarları için seçmemişti
 Lisede bilgisayarlarla hiç işi olmamıştı
 Michigan’daki sistemde bir kusur olduğu
için istediği her şeyi programlayabildi

Bill Joy
Unix’i yazdı
 Günde 8-10 saat programlama yapabildi

Beatles








1960’lı yıllarda liseli bir rock grubu
Hamburg’a turneye gittiler
Haftada 7 gün çalmak zorundaydılar
1960-1962 arası Hamburg’a 5 kez gittiler
1964’te ilk patlamayı yaptılar
1964’e dek 1200 kez canlı performans
sergilediler
Bir grubun kariyeri boyunca sergileyebileceği
performans: 1200
«ORAYA GİTTİKLERİNDE HİÇ İYİ
DEĞİLLERDİ»
Bill Gates
Büyümüş küçülmüş bir çocuk
 Derslerinden çabuk sıkılıyor
 Harvard’ı terk ediyor
 Ailesinin gönderdiği Lisede bilgisayar var
 Washington Üniversitesi’nde bilgisayar
olduğunu öğreniyor
 Bu bilgisayar 03.00-06:00 arası boş sadece
 Her gece yürüyor üniversiteye
 Annesi: Bu çocuk neden uyanamıyor?

Zamanlama
Dönüşüm yaşanırken kaç yaşındaydınız?
 Silikon Vadisi’nde kişisel bilgisayarlar için
en önemli tarih: 1975
 1975 yılında içinde bulunduğunuz ideal
yaş, yaklaşan devrimin bir parçası
olabilecek kadar küçük, ancak onu
kaçırmayacak kadar da büyük
 1952 öncesi elenir, 1958 sonrası elenir

Doğum Yılları
Bill Gates: 1955
 Paul Allen: 1953
 Steve Ballmer: 1956
 Steve Jobs: 1955
 Eric Schmidt:1955
 Bill Joy: 1954
 Başarı, özellikle bir bireysel üstünlük
meselesiymiş gibi davranıyoruz
 Başarıları sadece kendi eserleri değil, içinde
büyüdükleri dünyanın bir ürünü

Dehaların Sorunu
Ortalama bir insanın IQ’su 100
 Einstein 150
 Christopher Langan 195 (Bazı testlere
göre hesaplanamaz değerde)
 Stanford Üniversitesi’nden Lewis
Terman’ın Termitleri (140-200:1470
çocuk)
 Termitleri ölene dek izlendi

Sihirli güçlerim olsaydı ve IQ’nuzu
30 puan yükseltmeyi önerseydim,
kabul eder miydiniz?
IQ’nun önemi, basketbolda boyun taşıdığı
öneme benziyor
 Zekanın bir eşiği var
 Langan, Einstein’den %30 daha mı akıllı?

Aşağıdaki cisimlerin aklınıza gelen
bütün farklı kullanım alanlarını yazın
Tuğla
 Battaniye
 Cevaplar, yaratıcılığı ve hayal gücünü
yansıtıyor
 Dahilerden birinin cevabı
 Bir şeyler inşa etmek, fırlatmak
 Başarılı bir avukat olmak için IQ’dan daha
fazlası gerek
 Termitlerden Nobel ödülü çıkmadı
 Elenenler Nobel’e aday gösterildi

Chris Langan
Çok fakir bir aile
 Annesi 4. evliliğini yapmış
 Dekandan öğleden sonra derslere girmek
için rica ediyor
 Red cevabı alınca üniversiteyi bırakıyor

Robert Oppenheimer
Nükleer bomba geliştiren adam
 Çok zeki
 Dokuz yaşında Yunancada ileri düzeyde
 Fizik, kimya öğrenmeye 3. sınıfta başlıyor
 Önce Harvard, Sonra Cambridge
 Danışmanını laboratuvardaki kimyasallarla
zehirleme girişimi var
 Psikologa yönlendirildi

Pratik Zeka (Robert Sternberg)
Kime ne söyleyeceğini bilmek,
 Bunu ne zaman söyleyeceğini bilmek,
 Maksimum etki için bunu nasıl söyleyeceğini
bilmek.
 Doğası gereği pratik
 Bilmeden yaparsınız
 Durumları doğru okumanıza ve istediğinizi
almanıza yardımcı olan bilgi
 IQ ile farklı boyutta
 Oppenheimer’da her ikisi de yüksek

Yetişme Süreci…
Orta sınıf aileler: Hak sahibi olma duygusu
öğretiyor
 Langan’da yok, Oppenheimer’da var
 Termit’lerde fark yaratan ailelerin sosyoekonomik statüsüydü
 A,B,C diye üç gruba ayrıldılar
 A: Daha atak, çekici ve iyi giyimliler

1889’da Louis ve Regina Borgenicht
Hamburg’tan Amerika’ya giden bir
okyanus yolcu gemisine bindiler
 13 günlük yolculukta hasır döşekler
üzerinde
 Birkaç hafta yetecek parayla New York’a
geldiler
 İlk günler balık sattı
 El arabasıyla havlu ve masa örtüsü sattı

Louis…
Giysi işinde gelecek var dedi
Ama yeni bir şey bulunmalı
Kız çocuklarına önlükler
Bakkal-Süpermarket-Doktor (avukat)
Çok çalışmak, ancak hiçbir anlam
taşımadığında bir hapis cezasıdır
 Beatles Hamburg’a giderken bir an
düşünmedi
 Terzi-Giysi üreticisi – Avukat
 Mütevazi kökenlerine rağmen değil
 Mütevazı kökenleri sayesinde profesyoneller





Kentucky, Harlan Kasabası
Onur Kültürü
 Civardaki insanların bilmediği
 Kuş uçmaz kervan geçmez garip bir yer
 Kasabanın iki kurucu ailesi
 Howard-Turner arası hesaplaşmalar

Onur Kültürleri
Sicilya ve İspanya’nın Bask bölgesi gibi
 Dağlık bölgeler ve verimsiz alanlarda
hakim
 Eğer kayalık dağlarda yaşıyorsanız ürün
ekip biçemezsiniz
 Büyük olasılıkla koyun ya da keçi
yetiştirirsiniz

Tarım-Hayvancılık
Bir çiftçinin hayatta kalması toplumdaki diğer
insanlarla işbirliğine bağlı
 Oysa hayvancılıkla uğraşan kişi özgür
 Sürekli hayvanlarını yitirme tehdidi altında
 Bu nedenle atak olmak zorunda
 En küçük bir meydan okumaya karşı bile
savaşmaya hazır ve istekli olmak zorunda
 İşte onur kültürü
 İki kuşaktan öteye gidip bakmak gerek,
anlamak için

Onur Kültürü Hipotezine Göre;
Nereden geldiğiniz, sadece sizin nerede
büyüdüğünüz ya da anne babanızın nerede
büyüdüğü anlamında değil, büyük büyük
anne babanızın nerede büyüdüğü
 Koridorda öğrencilere söylenen «ahmak»
sözcüğü ve insanların tepkileri
 ABD kuzeylileri ve güneylileri
 Tükürük örnekleri ve kortizol seviyeleri

Uçak Kazalarına İlişkin Etnik Kuram






Kore Havayollarının yaptığı kazalar
United Airlines X 17 (kayıp oranı)
Yazılan raporlar bastırılamadan yeni kazalar
oluyor
Delta Havayolları ve Air France, Kore
Havayollarıyla uçuş ortaklıklarını askıya
aldılar
ABD asker personeline bu havayoluyla uçuşu
yasakladı
Kanada hava sahasını Kore Havayollarına
kapattı
Ya sonra…
Bir Mucize oldu
 Kore Havayolları düzeldi
 Ödüller aldı
 Kültürel mirasın önemini kavrayana kadar
başarılı olamadı, kendini düzeltemedi
 Tipik bir kaza birbirini izleyen yedi insan
hatası içerir
 Hatalar, uçuş bilgisiyle ilgili hem de

Örnek bir KAZASI
Hava şartları mükemmel
 Teknik arıza yok
 Kabin ekibinin sağlığında problem yok
 Sorun:Yakıt bitti

Konuşma
KP: Pist nerede, göremiyorum
 KP: Yakıtımız yok
 KP: Onlara acil durumda olduğumuzu
söyle
 YP: Tamam, istikamet 1-8-0; off bir kez
daha deneyeceğiz.Yakıtımız bitiyor

Sorun
Yakıtın tükeniyor olması havacılık
terminolojisinde hiçbir anlam taşımıyor
 Kule: Laf arasında yorum yaptı sandık
 Kule: Çok umursamaz bir tarzda
konuşuyordu, sesinde hiçbir telaş yoktu
 Yumuşatılmış anlam kullanıyor

Yumuşatılmış Anlam






Söylenmekte olan şeyin anlamını önemsi gibi
göstermeye ya da
Üzerini örtmeye yönelik bir çaba
Patrona: «Bu bana Pazartesi mutlaka
gerekecek» demezsiniz
Patrona: «Çok zor olacaksa zahmet etmeyin,
ama haftasonu bir göz atabilirseniz harika
olur»
Kokpitte olmazzzzzzzz
Emir kipinde konuşma yap ya da düş
Örnek ifadeler
30 derece sağa dön
 Sanırım artık sağa dönmemiz gerekiyor
 Fırtınaya girmeyelim
 Hangi yöne gitmek istiyorsunuz?
 Bence sağa ya da sola dönmek akıllıca olur

Çözüme doğru






Yumuşatılmış anlatımla savaşmak
Son 15 yılda ticari havacılıkta en büyük
mücadelelerden biri oldu
Kule: Avianca, sizi 15 mil kuzeydoğuya
alacağım ve sonra yaklaşmanız için geri
döndüreceğim. Sizin için ve yakıtınız
açısından uygun mu?
YP: Sanırım uygundur. Çok teşekkür ederim
Düşmek üzereler ve biliyor YP
DİNLE DOSTUM İNMEK ZORUNDAYIM
Hepimiz kendimize özgü bir kişiliğe
sahibiz
 Ancak içinde büyüdüğümüz toplumun
geçmişinden gelen eğilim, varsayım ve
refleksler bu kişiliğin üzerinde yer alıyor
 Güç mesafesi endeksi

Güç Mesafesi Endeksi








Hiyerarşiye yönelik tavırla ilgili
Bu kültür otoriteye ne kadar önem veriyor
Yaşlı insanlara ne kadar önem veriliyor
Onlardan ne kadar korkuluyor?
Gücü elinde tutanlara özel ayrıcalık veriliyor
mu?
Endeksi düşük ülkelerde
Güç, gücü elinde tutanların neredeyse
utandığı bir şey
YP, kendini ast olarak görüyor, krizi çözmek
onun görevi değil
Çeltik Tarlaları ve Matematik Testleri
Çin’de pirinç binlerce yıldır yetiştiriliyor
Çeltik tarlaları, bir buğday tarlası gibi açılmaz,
inşa edilir
 Çok ciddi hazırlığı var, emek var, su kanalları
açmak, gübrelemek….
 Şu rakamlara bir göz atın
 4,8,5,3,9,7,6
 20 saniye ezberleyin sonra yüksek sesle sayın
 İngilizce bilenlerde anımsama oranı %50
 Çince bilenlerde %99
 İki saniyeye kaç rakam sığdırabilirsiniz


4:si; 7:qi
 Hong Kong’lu 10 rakamı hatırlayabiliyor
 İngilizcede sayı sistemi son derece
düzensiz
 4 yaşındaki Çinli 40’a kadar sayabiliyor
 4 yaşındaki ABD’li 15’e kadar sayabiliyor
 Matematik söz konusu olduğunda;
Asyalılar en başından bir avantaja sahip

Matematik Puanları (100 üzerinden)
Japon, Güney Koreli, Hong Konglu,
Singapurlu, Tayvanlı öğrenciler 98 puan
 ABD’li,İngiliz,Almanlar 26-36 puan arası
 Matematikte başarılı olmanın temeli bir
grubun kültürü de olabilir
 Kore’lilerin çok köklü bir mirası, uçak
kullanmak gibi çok modern bir görevin
önünde engel oluşturmuştu
 Çeltik tarlası sınıfta bir fark yaratabilir mi?

Çeltik tarlası küçücüktür







Bir otel odası büyüklüğünde
5-6 kişilik bir ailenin tarlası iki otel odası
büyüklüğünde olur
Yeni araç-gereç-ekipman alamaz
Bir tarım işçisi yılda 1000-1200 saat çalışır
Çeltik tarlasında 3000 saat çalışmak gerekir
Pirinç tarlasında ne kadar çalışırsanız o kadar
ürün alırsınız
Ne kadar gübre o kadar ürün değil!!!
Rus Atasözü: Tanrı getirmezse
toprak vermez
Kan ter olmadan yemek olmaz
 Tembel adam kışın donarak ölür
 Yiyecek için Tanrı’ya değil, yükü taşıyan iki
eline güven
 Ürün istemenin yararı yok, herşey çok
çalışmaya bağlı

Yılda 360 gün gün yataktan güneş
doğmadan önce kalkabilen hiç kimse
ailesini zengin etmekte başarısız
olmaz
X,Y ekseninde eğimi sonsuz doğru oluşturun
 22 dakika ya da 30 saniye
 Matematikte yetenekten çok «tavır» önemli
 Başarı, çoğu insanın 30 saniyede
vazgeçebildiği bir şeyi anlamak için 22 dakika
uğraşacak kadar inatçı, azimli ve istekli
olmanın bir işlevi

Her yıl dünyanın müthiş bir kentinde
Matematik Olimpiyatları düzenlendiğini
hayal edin
 Onlara tek bir matematik sorusu
sormadan hangi ülkenin kaçıncı olacağını
kesin olarak öngörebiliriz
 İnatçılık
 ABD’li çocuk bir bulmacayı çözemese de
9 dakika uğraşıyor
 Japon ise 14 dakika

Marita’nın Pazarlığı
KIPP – New York
 Knowledge is Power Program
 KIPP okulu
 %90’ı parasız ya da yoksullara yönelik öğle
yemeği yardımından yararlanıyor
 1741 delilik vakasından 205’i aşırı
çalışmadan kaynaklı

Pirinç yetiştirmede







Sulamada kullanılan suyun taşıdığı besinler
sayesinde, bir araziye ne kadar çok ekim
yapılırsa
TOPRAK O KADAR VERİMLİ HALE
GELİYOR
Batılı tarımda, tam tersi geçerli
Nadasa bırakmazsan toprak yorgun düşer
Bir zihnin işlenmesi gerekir
Çok fazla işlenme yorgunlaştırır
Çare: Uzun Yaz Tatilleri – Amerikan Mirası
Bilgi Düzeyleri
Alt Gelir: 55
 Orta Gelir: 69
 Üst Gelir: 60

Bilgi Düzeyi Değişimi
Alt Gelir: 0,26
 Orta Gelir: 7,09
 Üst Gelir: 52,49
 Yoksul çocuklar öğretim yılında zengin
çocukları geride bırakabiliyor
 ABD’de öğretim yılı 180 gün
 GK:220; Japonya:243
 12 Yaşındaki Marita’nın Günü

Başarı
13 yaşındaki Bill Gates’e dünya «zaman
paylaşımlı bir terminale» sınırsız erişim
imkanı sundu
 Bu olanak 1 milyon gence sunulsa kaçı Bill
Gates olabilir?
 Verilen şansları değerlendirdi
 Herkese en az 2 şans verilecek

Download

Satış Yönetimi -7