AKUT KARIN
HASTALIKLARI
YRD.DOÇ.DR.MURAT KALAYCI
YEDİTEPE ÜNİVERSİTESİ
GENEL CERRAHİ ANABİLİMDALI

Ani başlayan karın ağrısı ile karakterize,
belirti ve bulguları karın bölgesinde
yoğunlaşan ve travma dışı nedenlere
bağlı olarak gelişen patolojilerin tümü
‘akut karın’ başlığı altında
incelenmektedir.
Akut karın birçok hastalığa bağlı olarak
gelişebilir. Bu hastalıklar;
1. Akut karın tablosu meydana getiren
cerrahi patolojiler
2. Akut karın tablosu meydana getiren
medikal patolojiler
3. Akut karın tablosu meydana getiren
karın dışı patolojiler
CERRAHİ PATOLOJİLER









Akut apandisit
Kolesistit
Peptik ülser perforasyonu
Akut mekanik barsak tıkanıklığı
Boğulmuş fıtıklar
Barsak perforasyonları
Mezenter arter ve ven tıkanıklıkları
Meckel divertiküliti
Nekrotizan pankreatit
CERRAHİ PATOLOJİLER
Anevrizma rüptürleri
 Dış gebelik rüptürleri
 Over kist ve tümör torsiyonu
 Boerhaave Sendromu

MEDİKAL PATOLOJİLER
Akut gastrit
 Gastroenterit
 Akut hepatit
 Budd-Chiari Sendromu
 Biliyer kolik
 Renal kolik
 Üriner sistem enfeksiyonu
 Mezenter lenfadenit

MEDİKAL PATOLOJİLER
Ailevi Akdeniz Ateşi(AAA)
 Primer peritonit
 Tuberkuloz peritonit
 Diyabetik ketoasidoz
 Üremi
 Akut salpenjit
 Mittelschmerz vs.

KARIN DIŞI PATOLOJİLER
Bazal pömoni
 Plörezi
 Spontan pnömotoraks
 MI
 Ampiyem
 Perikardit
 Kot fraktürleri
 Testis torsiyonu


Anamnez;
Akut karın olduğu düşünülen hastadan
alınacak anamnez sadece o an içinde
yaşanılan durumu içermemeli. Özgeçmiş,
soygeçmiş, sosyal yaşam, alınan ilaçlar,
seyahatler sorgulanmalı. Daha önce
benzer ağrı olup olmadığı öğrenilmeli.
YAKINMALAR

AĞRI
Karın içi patolojilerden kaynaklanan iki
tip ağrı söz konusudur. Bunlardan
birincisi viseral ağrı olup, bu ağrıyı
uyaran başlıca etmenler inflamasyon,
gerilme, kasılma ve iskemidir. Ağrının iki
önemli özelliği iyi yorumlanamaması ve
karın orta hatta hissedilmesidir.

İkinci ağrı ise somatik ya da pariyetal
ağrı olarak adlandırılan ve pariyetal
peritonun olaya iştiraki ile ortaya çıkan
ağrıdır. Bu ağrı kortekste yorumlandığı
için, özellikleri hasta tarafından çok iyi
yorumlanır ve yerleşimi altta yatan
patolojiyi belirlemede son derece
önemlidir. Genellikle tanı koydurucu
bulgular bu ağrının ortaya çıkması ile
gelişir.



Hastalar bazen karındaki ağrıya ilave olarak
uzak bir vücud bölümünde de ağrı hissederler.
Bu ağrıya ‘ yansıyan ağrı ’ denir. Akut karında
yansıyan ağrıya en iyi örnek, diyafragma
irrritasyonunda görülen omuzda ağrı
hissedilmesidir. (Kehr Bulgusu)
Ağrının başlama zamanı
Hastanın ağrıyı tarif ediş şekli (Ağrının yeri,
karakteri)
AĞRININ KARAKTERİ
İnflamatuar(Künt)
 Kolik
 İskemik(Keskin)

İnflamatuar(Künt) Ağrı
Ağrılı uyaran enflamasyondur. Ağrı
başlar, yavaş yavaş şiddetlenir ve
süreklidir.
 Akut karın tablosu oluşturan
hastalıkların %80’i inflamatuar ağrı
modeli ile ortaya çıkar.(Apandisit,
kolesistit, pankreatit, divertikülit,
batıniçi abseler, peritonit vs.)

Kolik Ağrı
Ağrılı uyaran kasılma yani düz kas
spazmıdır. Ağrı başlar, kısa sürede
şiddetlenir, sonra kendiliğinden şiddeti
azalarak kaybolur. Ağrılı ve ağrısız
dönemler birbirini takip eder.
 Kolik ağrılar genellikle içi boş organların
herhangi bir nedenle tıkanması ile ortaya
çıkar.(Böbrek koliği, biliyer kolik, barsak
koliği vs.)

İskemik Ağrı
Karındaki en şiddetli ağrı olup ağrılı
uyaran iskemidir. Visseral bir ağrı
olmasına rağmen geniş bir alanda tüm
sinir uçları uyarıldığı için şiddetli
hissedilir.
 Karında ani ve şiddetli başlayan sürekli
ağrı varlığında ilk düşünülmesi gereken
patoloji mezenter iskemisi olmalıdır.

YAKINMALAR

Bulantı kusma
Akut karın hastalarının 3/4’ünde
mevcuttur ve ağrıya refleks olarak
gelişir.
Cerrahi akut karında kusma, ağrıdan
sonra meydana gelir. Cerrahi dışı
patolojilerde ise genellikle tersi durum
sözkonusudur.

Gaz-gaita çıkaramama
Gerek paralitik ileus gerekse de cerrahi
patoloji olan mekanik barsak tıkanıklıklarında
ağrı dışında ikinci belirgin şikayettir. Akut
karın hastalıklarının çoğunda refleks bir
paralitik ileus vardır.
Mekanik tıkanıklıkta ağrının kolik karakteri ve
giderek artan kusmalar son derece önemlidir.
İştahsızlık
Akut karın ağrısı çeken hasta şikayetleri
arasında pek saymaz, ancak hekimin
sorgulaması ile ortaya çıkar. Akut
apandisit olgularının %95’inde bulunur.
 Kabızlık ve ishal
 Sarılık

FİZİK MUAYENE
Ateş
 İnspeksiyon
 Oskültasyon
 Perküsyon
 Palpasyon ( Defans, Rebound, Rovsing,
Mc.Burney, Murphy)
 Rektal tuşe

Tetkik edici çalışmalar
Akut karın hastalarının %75-80’inde
anamnez ve fizik muayene teşhis için
yeterlidir. Tetkik edici çalışmalar
başlıca iki amaca yöneliktir.
1. Tanıya yardımcı olmak
2. Hastayı ameliyata hazırlamaya
yardımcı olmak
 Her olgu için test sonuçları daima klinik
bulgular ile birlikte yorumlanmalıdır.

 Akut
karın düşünülen bir
hastada tedavi ve teşhise yön
vermeyecek hiçbir tetkik
istenmemelidir.
Laboratuvar Tetkikleri



Kan Tetkikleri
Tam kan tetkikleri rutin olarak yapılmalıdır.
(Lökosit, Htc, Hb, PT, PTT)
Sedimantasyon, fibrinojen, amilaz
Elektrolitler, Bun, Kreatinin
Karaciğer fonksiyon testleri
Kan şekeri
Kan gazı
İdrar tetkikleri
Dışkı tetkikleri
Radyolojik Tetkikler







Akut karın tanısında kullanılan başlıca
radyolojik yöntemler:
Direkt grafiler ( ADBG, PA Akc)
USG
BT
MR
Anjiyografi
Kontraslı grafiler
Radyoizotop çalışmalar

Direkt karın grafisi
Serbest hava, hava-sıvı seviyeleri,
kalsifikasyonlar
ADBG de periton içi serbest hava
genellikle sağ diyafragma altında hilal
şeklinde görülür.(%80)

Direkt karın grafisinde nadiren
gastrointestinal sistemde perforasyon
olmadan da periton içi serbest hava
görülebilir.






Bu durum;
Pneumotosis sistoides intestinalis
Travmatik pnömotoraks
Kardiyopulmoner resusitasyon
Mekanik solunum desteği
KOAH
Kadınlarda fallop tüpleri aracılığıyla ve karın
ameliyatlarından sonraki erken dönemde söz
konusudur.
Spesifik Tanı Yöntemleri
Parasentez
 Endoskopi
 DL

TEDAVİ
Sebebe yönelik tedavi planlanır
Download

AKUT KARIN HASTALIKLARI