STOČARSTVO
Andrijevica, mart 2012 godine
Ranko Bogavac
Uvod




U drugoj polovini 2006 godine startovao je projekat UN
FAO pod nazivom : Razvojna pomoć farmerima u
udaljenim oblastima Crne Gore I Kosova
Prvo je odrađeno upoznavanje sa stanjem na terenu to
jest izvršeno je skeniranje što se tiče: veličine farmi,
rasnog sastava, kondicije grla, ishrane stoke, vještačkog
osjemenjivanja, odnosa farmera prema životinjama
Prije nego što se krenulo sa mjerama unapređivanja
odrađeni su zimski seminari na teme iz stočarstva koje
su definisali farmeri : govedarstvo, ovčarstvo, stočna
hrana i ishrana domaćih životinja
Napisane su popularnim jezikom na te teme brošure koje
su podijeljene stočarima
ZATEČENO STANJE
ZATEČENO STANJE
Zatečeno stanje







Govedarstvo (obiđeno 113 farmera u starom i 60 u novom regionu )
Veličina stada na govedarskim farmama je bila mala i prosječno je
bila oko 3.6 krava i steonih junica u starom regionu a u Pljevljima
oko 5 grla
Više od 60% grla kod obiđenih bili su melezi u starom regionu a u
novom to jest Pljevljima stanje je puno bolje oko 20%
Pokriveno vještačkim osjemenjivanjem 27% grla u starom i oko 35%
u novom regionu
Proizvodnja mlijeka prosječna oko 8-12kg dnevno
Ovčarstvo (obiđene 43 farme u starom i 30 u novom regionu )
Veličina stada na ovčarskim farmama bila je prosječno oko 70 grla
u starom i oko 50 grla u novom regionu
Više od 32% grla bili su melezi
Više od 90% stada se muzlo i prihod od mlijeka je bio je od 20-25%
ostalo od mesa
Aktivnosti na poboljšanju stanja










Edukacija
Promjene u ishrani krava i ovaca
Popularizacija vještačkog osjemenjivanja i obuka vet.tehničara
Selekcija priplodnih grla u ovčarstvu
Demonstracija i obuka u mašinskom šišanju ovaca
Demonstracija i obuka u vještačkom osjemenjivanju ovaca
Stvaranje asocijacije ovčara
Demonstracija i obuka u orezivanju papaka kod goveda i ovaca
Mastitis test kod krava
Ostale aktivnosti
Edukacija






Seminari
Brošure
Lifleti i flajeri
Davanje tržišnih
informacija
Savjeti na farmama i u
udruženjima
Radni sastanci
Promjene u ishrani krava i ovaca







Uvedena kukuruzna silaža u
ishrani
Uvedena travna silaža u
ishrani
Uvedeno veće učešće
koncentrovanih hraniva
Poboljšan kvalitet zelene mase
i sijena u ishrani
Niže koštanje obroka po
jedinici mjere proizvoda
Manje variranje obroka kako
po kvalitetu tako i po količini
Manje kupovanja kabaste
stočne hrane
Popularizacija vještačkog osjemenjivanja i obuka vet.tehničara




Prednosti vještačkog
osjemenjivanja-predavanja,
savjeti
Obuka veterinarskih tehničaraVelika plana, Bijelo Polje
Nabavka kontejnera za
čuvanje sjemena
Analiza terenska sprovođenja
mjere vještačkog
osjemenjivanja
Selekcija priplodnih grla u ovčarstvu- 40 stada
PRIJE
POSLIJE
PRIJE
POSLIJE
Izbor kvalitetnih priplodnih ovnova

Izvršen je odabir 11
priplodnih ovnova
sjeničke pramenke iz
Sjenice za 6 farmera u
starom regionu

Izvršen je odabir 8
priplodnih ovnova
sjeničke pramenke za 8
farmera iz starog regiona
u novi region
Demonstracija i obuka u mašinskom šišanju ovaca







Izvršena demonstracija i obuka
na 10 lokaliteta
Na obukama je šišano od 60 120 ovaca
Obuku obavili međunarodni
timovi -Australija, Sjenica
Obučeno je 25 farmera
Nabavljene su 3 mašine i
formirani timovi
Mnogi farmeri su samostalno
kupili mašine za šišanje
Mašinsko šišanje je sada
nerijetka pojava u Crnoj Gori
Demonstracija i obuka u vještačkom osjemenjivanju ovaca






Prvi put rađeno u Crnoj
Gori
Urađeno je na farmi u
Bijelom Polju
Obuhvaćeno 60
priplodnih ovaca
Sjeme uzeto od 3
priplodna ovna
Obučena 2 veterinara i 1
veterinarski tehničar
Cijena akcije po 1 ovci
preko 10 €
Stvaranje asocijacije ovčara-Sjever
Osnovano 2008godine - 25 članova -3.000 ovaca
Aktivno učestvovali ili prisustvovali stočarskim smotrama
Sada vrlo slabo aktivni
Izložba priplodne stoke Polimlje-2008.




Izloženo 10 kolekcija
članova udruženja
1 kolekcija virtenberg, 2
kolekcija sore i 7 kolekcija
sjeničkog soja
Prve nagrade u ovčarstvu
dobili su članovi udruženja
Dobitnici:M.Muratović,
M.Čukić, D.Lazović i
D.Korać
Demonstracija i obuka u orezivanju papaka kod goveda i ovaca





Obuka vršena na 5
lokaliteta
Obučena 3 veterinarska
tehničara i 10 farmera
Napravljen je boks
uklještivač i nabavljena
oprema
Boks se pozajmljuje
obučenim licima
Aktivnost je proširena i na
neke veterinarske stanice
Mastitis test kod krava






Podiljeno više od 40
setova-reagens, pločice
Prvi put demonstrirano a
kasnije farmeri sami radili
Brza provjera na
oboljenje vimena
Brza intervencija u
slučaju oboljenja
Manje ekonomske štete
Duži život krava
Ostale aktivnosti






Obezrožavanje teladi
Štampanje i distribucija planova za izradu štalskih
objekata
Kalkulacija farmskih troškova sa posebnim osvrtom na
cijenu koštanja obroka za stoku
Posjeta sajmovima-smotrama stoke-Novi Sad, Sjenica
Posjeta V.O.C.Velika Plana i mnogim farmama u Srbiji
Učešće na Izložbi Polimlje 2008. i dobijanje nagrada
REZULTATI sa farmi uključenih u projekat







Usvojena mnoga znanja iz oblasti stočarstva
U ishranu stoke uvedena nova hraniva kao što su silaže od trava i
kukuruza, povećano učešće koncentrata, poboljšan kvalitet sijena i
popravljena kondicija grla
Vještačko osjemenjivanje prisutnije i obučeni određeni vet. tehničari
Selekcijom priplodnih grla u ovčarstvu smanjeno značajno učešće
meleza u stadu
U šišanju ovaca ručna tehnika zamijenjena mašinskom u
značajnom obimu
Urađeno prvi put u Crnoj Gori vještačko osjemenjivanje ovaca
Stvorena asocijacija ovčara “Sjever”







Povećana proizvodnja mlijeka i mesa po grlu
Smanjena cijena koštanja obroka
Orezivanje papaka postaje sve više praksa a ranije nije vršeno
Obučeni odgajivači muznih krava za vršenje periodičnog Kalifornija
mastitis testa
Farmeri sa projekta su prvi put vidjeli obezrožavanje teladi putem
elektro kautera
Mnoge aktivnosti koje je organizovao Projekat uticale su i na druge
subjekte da prihvate dostignuća
U krajnjem i više novca za farmere -
€
Download

STOČARSTVO