ENM 307 YÖNETİM BİLİŞİM
SİSTEMLERİ
Dersin Koordinatörü: Prof. Dr. Orhan TORKUL
Dersin Yardımcıları: Arş. Gör. İhsan Hakan SELVİ
Arş. Gör. Mehmet TAŞ
4. Hafta Ders Notu
Öğrenme Çıktıları






Dijital şirket, e-işletme kavramlarının tanımlanması
İnternet teknolojisinin değer ifadelerini ve iş modellerini nasıl
değiştirdiğini analiz etmek
E-ticaret kavramının tanımlanması
E-ticaret uygulama şekillerinin ve modellerinin açıklanması
E-ticaretin iş hayatına, ekonomik ve sosyal yaşama olan
etkilerini analiz etmek
Dijital girişim modellerinin meydana getirdiği fırsat ve
tehditleri belirlemek
BÖLÜM 4
Dijital İşletme: E-İş ve E-Ticaret
Giriş




Günümüzde teknoloji alanındaki gelişmeler çeşitli dijital
girişimleri de beraberinde getirmiştir.
Dünya çapındaki bilgisayarların internet aracılığıyla birbirine
bağlanması, işletmelerin mallarını tanıtmasından satmasına,
bankacılık uygulamalarına, ithalattan ihracata kadar tüm
alanları çok önemli bir şekilde etkilemektedir.
E-işletme, e-ticaret, e-devlet vb. dijital girişimler özellikle
internet, intranet ve ekstranet aracılığıyla uygulama fırsatı
bulmuşlardır.
Dijital girişimler hızla artmaya devam etmekte ve yeni girişim
modelleri ortaya konmaktadır.
Dijitalliğin Tanımı



Fransızca Digital sözcüğünün karşılığı olarak dilimize geçen
Dijital sözcüğünün Türkçe karşılığı Sayısal’dır.
Dijitallik; on esaslı sayı sistemine ait sayıların makine diline
çevrilerek, bilgisayar ve elektronik ortamda işlerin
yürütülmesi ve kullanılmasıdır.
Dijitallik günlük yaşantımızda da yerini almış ve buna ilişkin
dijital imza, dijital noter gibi kavramlar geliştirilmiştir.
Dijital Şirket Kavramı




Dijital şirket; işletmenin bütün müşterileri, satıcıları ve
çalışanları ile olan önemli ilişkilerini baştan aşağı dijital
ortamda sağlayan, şirket varlıklarını dijital yöntem ve araçlar
aracılığıyla yöneten bir örgüttür.
Temel iş süreci, şirketin birçok örgütle dijital ağlar aracılığıyla
bağlantısını başarılı bir şekilde sağlar.
Yeni ürünlerin geliştirilmesi, üretilmesi, siparişlerin alınması,
çalışanlara iş verilmesi iş sürecine örnek olarak verilebilir.
Entelektüel sermaye, temel beceriler, finans ve insan
kaynakları gibi temel şirket varlıkları dijital araçlar aracılığıyla
yönetilir.
Elektronik İşletme (E-İşletme)




Elektronik pazar; çok sayıda satıcıyı ve alıcıyı bilgi, mal,
hizmet ve ödeme değiş tokuşu için birbirine bağlayarak
bütünleştiren bir bilgi sistemidir. Alım ve satım işlemleri dijital
teknoloji aracılığıyla yapılmaktadır.
Elektronik işletme; işletmenin faaliyetleriyle ilgili olarak
kullanılan tüm bilgisayarların birbirine bağlanmasından ve
özel bilgi ağından oluşan bir sistemdir.
Bu yerel ağ ile, işletmelerin bütün birimlerinin ürettiği
bilgileri, elektronik bir hızla, ortak olarak kullanmak
mümkündür.
E-iş sonucunda bir para akışı olmayabilir. E-ticarette ise
elektronik ortamda para kazanacak aktiviteler bulunmaktadır.
Elektronik Ticaret (E-Ticaret)


E-ticaret; bilgisayar ağları aracılığıyla ürünlerin üretilmesi,
tanıtımının, satışının, ödemesinin ve dağıtımının yapılmasıdır.
OECD’ye göre e-ticaret aşağıdaki eylemleri kapsayan bir süreç
olarak tanımlanmaktadır:




Ticaret öncesi firmaların elektronik ortamda bilgilenmesi ve
araştırma yürütmesi, firmaların elektronik ortamda buluşması,
Ödeme sürecinin yerine getirilmesi,
Taahhüdün yerine getirilmesi, mal veya hizmetin müşteriye teslimi,
Satış sonrası bakım, destek, vb. hizmetlerin temin edilmesi.
E-Ticaret Uygulama Şekilleri

Piyasaya tanıtma faaliyetleri


Sözleşme akdi ile ilgili faaliyetler




Satıcı pazar araştırması, ürün planlaması, ürünün reklamı, alıcının
en iyi ürünü tespit edebilmesi
Alıcı önceden belirlenmiş ücret ve ödeme şartları ile sipariş
verebilir, satıcı sipariş doğrultusunda işlemlere başlayabilir
Malın alıcıya teslimini sağlayan lojistik işlemler konusunda iki
taraf arasındaki haberleşme
Ödemenin yapılması ile ilgili faaliyetler
İşlemle bağlantılı kamu mercilerinin katılmasını gerektiren
faaliyetler
E-Ticaret Uygulama Örnekleri







Perakende ve Toptan Satışlar
Gerçek Zamanlı Bilgi Sağlanması
Danışmanlık Hizmetlerinin Sağlanması
Video Konferans Hizmetleri
Mali Hizmetlerin Sağlanması
Elektronik Yer Ayırtma İşlemi
Web TV ve İsteğe Bağlı Video İmkanı
E-Ticaret Modelleri






İşletmeler Arası E-Ticaret: business-to-business (B2B), ör:
Compaq şirketinin internet üzerinden bayilik ağı
İşletme İle Tüketici Arasındaki E-Ticaret: business-toconsumer (B2C), ör: kitapyurdu.com üzerinden alışveriş
Tüketici İle Tüketici Arasındaki E-Ticaret: consumer-toconsumer (C2C), ör: gittigidiyor.com üzerinden satış yapmak
İşletme İle Devlet Kurumları Arasında E-Ticaret: business-togovernment (B2G), ör: sosyal güvenlik kayıt işlemleri
Bireyler İle Devlet Kurumları Arasında E-Ticaret: peer-togovernment (P2G), ör: pasaport başvurusu
Birey ile Birey Arasındaki E-Ticaret: peer-to-peer (P2P), ör:
limewire, bearshare
E-Ticaretin İş Hayatında Etkilediği
Faaliyetler







Pazarlama, satış,
promosyon
Ön satış, taşeronluk,
tedarik
Finansman ve sigorta
Ticari işlemler: sipariş,
teslimat, ödeme
Servis ve bakım
Ortak ürün geliştirme ve
çalışma
Kamu ve özel hizmetleri
kullanma






Kamu ile ilgili işlemler:
vergi, gümrük vb.
Lojistik
Kamu alımları, ihaleler
Muhasebe
Elektronik ortamdaki
ürünlerin otomatik ticareti
Anlaşmazlıkların çözümü
E-Ticaretin Ekonomik ve Sosyal Yaşama
Etkileri






İşletmeler arası rekabet
artışı
İşletmelerde genel
maliyetlerde düşüş
Tüketici açısından ürün
seçeneklerindeki artış
Aracısızlaşma ve yeni
aracılar
7 gün 24 saat açık işletme
Verimli ve etkin çalışma






Firmanın iş organizasyonu
ve modellerinde değişim
Şeffaflık ve açıklık
Tüketicinin pazar gücünde
artış
Pazar gücünün tüketiciye
geçmesi
Fiyatlarda düşüş
Hızlılık
Dijital Girişim Modellerinin Meydana
Getirdiği Fırsat ve Tehditler
Fırsatlar





İşlem maliyetlerinde parasal
tasarruf
Tehditler

Güven, güvenlik, gizlilik

Organizasyonel değişim
Mal ve hizmetlerin tesliminde
zaman tasarrufu

Yatırımın boşa gitmesi
Satın alma sistemlerini
birleştirme

Vergileme sorunu

Tüketicilerin korunması sorunu

Yargısal sorunlar

Entelektüel sermayenin
korunmasıyla ilgili sorunlar

Yasadışı yayınlarla ilgili
sorunlar

Altyapı sorunları

Standardizasyon sorunları
Sipariş işlemlerinde ve
bürokraside azalma
Müşteriler ve ortaklar arasında
yakınlaşma

Büyük ve küçük tedarikçiler

Stok ve envanter sistemlerine
etkisi
Download

E-ticaret