1. Petrucci, H.R., Harwood, S.W., Genel Kimya, Çev. Uyar.T., Palme Yayıncılık,
2002, Ankara.
2. Aydın, A.O., Sevinç, V., Şengil, İ.A., Temel Kimya, Aşiyan Yayınları, 2001,
Adapazarı.
3. Sarıkaya, Y., Erdik, Y.,Temel Üniversite Kimyası, Gazi Kitap Evi,1969.
1
2
E=m.c2
Kütle, madde miktarının bir ölçüsüdür. Ağırlık ise bir maddeye yerçekiminin
uyguladığı kuvvettir.
Kütle, bir madde için sabit bir değerdir, ancak ağırlık ise maddenin bulunduğu
yere göre değişen bir değerdir.
3
Ancak dünya dışında, evrendeki maddelerin % 99'u plazma (iyonlaşmış gaz) halindedir.
4
(Örn. Güneş)
5
6
7
Elementler, daha başka maddelere ayrılamayan
saf maddelerdir.
8
Cu + 1/2 O2 → CuO
9
Maddenin doğada bulunuş şekilleri
Madde
Saf Maddeler
Saf Olmayan Maddeler
(Karışımlar)
Bileşikler
Elementler
Homojen
Karışımlar
Metaller
Heterojen
Karışımlar
Ametaller
11
12
13
Buz (katı su) yapısı herbiri bir oksijen ve hidrojen atomu içeren su moleküllerinin
oldukça yakın stiflenmesiyle oluşmuştur. Sıvı suyun birimleri hareketli su molekülleridir.
Suyun gaz hali birbirinden oldukça uzak su moleküllerinden oluşur.
SICAKLIK
Isı yoğunluğunu ölçer.
T(K) = t(OC ) + 273.15
Celsius tan Kelvin
100O C é O
t ( F ) - 32 ( O F )ùû
180O F ë
1.0O C
t(O C ) = O éët ( O F ) - 32 ( O F )ùû
1.8 F
t(O C ) =
Fahrenneit den Celsius
Örnek:
• Sıcaklık gölgede 100oF ye ulaştığında, çok
sıcaktır. Celcius ölçeğinde bu sıcaklık nedir?
O
1.0
Cé o
O
t( C) = O ë100 F -32o F ùû = 38o C
1.8 F
Isı transferi ve ısının ölçümü
• Kimyasal tepkimeler ve fiziksel değişiklikler ısı açığa çıkması
(ekzotermik) ya da ısının alınması (endotermik) ile meydana gelir.
• Transfer edilen ısı miktarı Joule ya da kalori cinsinden ifade edilir.
• Enerji ve işin SI birimi
m2
J = kg. 2
s
• Bir gram sıvı suyun sıcaklığını 14.5 oC den 15.5oC ye çıkartmak için
gerekli olan ısı miktarı 1 kalori.
• 1 erg = 10-7 joule (J)
1kalori = 4.184J
• Özgül ısı: Hiçbir faz değişikliği olmaksızın bir
gram maddenin sıcaklığını bir Celcius derece
(bir Kelvin) arttırmak için gerekli ısı miktarıdır.
Isımiktarı,J )
(
Özgülısı=
o
(maddemiktarı,g) (sıcaklıkdegisimi, C)
Türetilmiş Birimler
Şekildeki küp bir metre küptür (1 m3)
Maddenin özgül ağırlığı, aynı sıcaklıkta maddenin yoğunluğunun suyun
yoğunluğuna oranıdır.
Birim çevirme
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
•
1 in.(inç) =2.54 cm
1 ft (foot) = 12 in
1 mi (mil)= 5280 ft
1 lb= 0.4536 kg = 453.6 g
1 qt(quart)= 0.9464 L
1 yd= 3 ft
1 yd= 36 in
1 gal= 4 qt
1 ton= 2000 lb
1 A (Angstrom)= 10-8 cm
1 pm= 10-12 m
Örnek:
Yeryüzündeki deniz suyu hacmi yaklaşık 330.000.000 mi3 dür. Deniz
suyu kütlece %3.5 sodyum klorür içeriyor ve yoğunluğu 1.03 g/mL ise,
yeryüzündeki deniz suyunda çözünmüş sodyum klorürün ton cinsinden
yaklaşık kütlesi nedir?
1.03g
3.3x10 mi x
mL
8
3
æ 160900cm ö
24
xç
÷ = 1.42 x10 gdenizsuyu
è
ø
mi
1.42 x10 24 gdenizsuyux
3
mi=1609 m
3.5gsodyumklorür
= 4.96 x10 22 g
100gdenizsuyu
= 4.96 x1016 tonsodyumklorür
24
Anlamlı Rakamlar
• Anlamlı rakamların sayısı, verilen bir değerin doğrulukla
kayıp olmadan, bilimsel gösterilişle yazılması için ihtiyaç
duyulan basamakların min. sayısıdır.
• 142,7 sayısı - 4 anlamlı rakamlıdır.
• Çünkü 1,427x102 şeklinde yazılabilir ve değeri tamamen
ifade etmek için 4 rakamın tümüne ihtiyaç vardır. Eğer
1,4270x102 yazmış olsaydık, 7’den sonraki rakamların
değerini bildiğimizi ima ediyoruz demektir ki, 1,427
sayısı için böyle bir durum yoktur. Bu yüzden
1,4270x102 sayısı 5 anlamlı rakamlıdır.
• 6,302x10-6 sayısı - 4 anlamlı rakamlıdır.
• Çünkü 4 basamağın tümü gereklidir. Aynı sayıyı
0,000006302 olarak da yazabiliriz ki, bu da sadece 4
anlamlı rakama sahiptir.
25
• 6’nın solundaki sıfırlar sadece virgülün yerini
belirtir. 0,000006302 sayısı 6,302x10-6 olarak da
yazılabildiği için, sadece 4 anlamlı rakam gereklidir
ve sadece 4 anlamlıdır deriz.
• 92500 sayısı anlamlı rakamlar bakımından belirsizdir.
Yani şu ifadelerden herhangi biri anlamına gelebilir:
• 9,25x104 - 3 anlamlı rakam
• 9,250x104 - 4 anlamlı rakam
• 9,2500x104 - 5 anlamlı rakam
• Kaç rakamın bilindiğini göstermek için 92500 yerine
yukarıdaki 3 sayıdan birinin yazılması gerekir.
• Sıfırlar; sayının ortasında veya virgülün sağındaki
rakamın sonunda bulundukları zaman anlamlıdır.
• Anlamlı sıfırlara örnekler:
• 106
0,0106
0,106
0,1060
26
• Sayıların Yuvarlatılması: Yuvarlatmada, istenen
son basamağın sağındaki bütün rakamlara
bakılır. 121,796806 sayısı 121,80’e
yuvarlatılmalıdır. 6806 sayısı, 5000’den büyük
olduğundan 9’u 10’a yuvarlarız. 43,55000 sayısı
43,6’ya yuvarlanır. 1,425x10-9 sayısı,
yuvarlatılınca 1,43x10-9 olur. 6,721  6,72 olur.
11,51307x105  11,51x105 olur. 339,6  340
olur. 338,8  339 olur. 338,1  338 olur.
• En yakın çift sayıya yuvarlama prensibi, ard
arda yapılan yuvarlama hatalarının sistematik
olarak artışını ya da azalışını önler.
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
Download

Karışımlar