23
HAZİRAN 2014 ǀ 10 TL
Yatırımlar artarak devam ediyor
110 yeni tesis yolda
İzmir, Türkiye
turizminde
üçüncü oyuncu
olmak istiyor
Turizmciler
Balkan
pazarında
açılım bekliyor
İklimlendirme,
otellerde müşteri
memnuniyetini
artırıyor
Yıldızları buluşturan nokta
310.000 m² genel alan • Toplam 1315 oda • 1850 m² alanda - 7,5 metre yükseklikte - 2000 kişilik BALO SALONU • 900 m² alanda - 9 metre
yükseklik - 900 kişilik ODİTORYUM • 23 adet Toplantı Salonu • 30 adet Toprak tenis kortu • Uluslar arası Standartlarda 4 adet Futbol sahası
6.000 m² Spa Merkezi • Buz Pateni Pisti • At Binme Çiftliği • 3.000 m² Mini club ve oyun salonu • Golf Club (Driving Range & Putting Green)
SİDE - KIZILAĞAÇ - ANTALYA / TÜRKİYE
www.worldofsunrise.com | T: +90 242 748 80 00
10
36
56
68
yatırımlar
acenteler
■ Yatırımlar hız kesmiyor: 110 tesis yolda................ 10-26
■ Haber......................................................................... 28-34
■ Turizmciler Balkan pazarında, açılım bekliyor....... 56-61
■ Haber......................................................................... 62-67
oteller
tedarikçiler
■ İzmir, Türkiye turizminde İstanbul ve Antalya’dan
sonra üçüncü oyuncu olmak istiyor....................... 36-46
■ Haber......................................................................... 48-55
■ İklimlendirme, otellerde müşteri memnuniyetini
belirleyen kriterler arasına girdi............................. 68-74
■ Haber......................................................................... 76-78
■ Haberler .................................................................... 79-86
■ İstatistikler .............................................................. 87-88
Yetkin Medya Yayıncılık
Ticaret Limited Şirketi Adına
Yazı İşleri
Özlem Has
Sahibi ve Sorumlu Yazı İşleri Müdürü
Sebahattin Ercan
Ecem Ercan
[email protected]
Genel Koordinatör
Bülent Büyükaras
ozlem.has @turizmyatirimdergisi.com.tr
[email protected]
Yayın Danışmanı
Erol Karabulut
Adres:
Yetkin Medya Yayıncılık
Emniyetevler Mah. Bornova Sok. No: 5/B,
4. Levent / İstanbul
Abonelik
12 aylık abonelik bedeli 90 TL’dir.
Abone olmak isteyenler için
hesap numarası:
[email protected]
İletişim
Yetkin Medya Yayıncılık Ltd. Şti. Türkiye İş
Bankası 4. Levent-İstanbul Şubesi.
Editör
Özlem Kasa
Reklam
IBAN: TR57 0006 4000 0011 1400 7932 49
[email protected]
Görsel Yönetmen
Türkel Hocaoğlu
[email protected]
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Tel: 0 212 278 77 41 pbx
Tel: 0 212 278 77 42 pbx
Faks: 0 212 278 77 68
(Dekont ve adres bilgilerinizi
0212 278 77 68 nolu faksa gönderiniz.)
Baskı:
Yayın Türü:
Ulusal, süreli, aylık
Özgün Ofset Tel: 0212 280 00 09
Issn: 2147-2300
Baskı yeri ve tarihi:
İstanbul, Haziran 2014
SUNUŞ
Turizm yatırımları hız kesmiyor
R
esort ve şehir otelciliğinde artan yatak kapasitesiyle hem rakiplerinin
hem de uluslararası zincirlerin ve fon gruplarının dikkatini çekmeye devam eden
Türkiye’de yatırımlar hızla devam ediyor. Bu sayımızda 2014 yılında açılan oteller ile
2014’ün ikinci yarısı ve 2015’te açılacak otelleri sizler için araştırdık. Karşımıza ciddi rakamlar
çıktı. 2014 yılının ilk yarısında en az 55 büyük orta ve büyük ölçekli tesis ile 130 bine yakın oda
devreye girdi. 2015 yılına kadar ise yaklaşık 20 bin oda ve 40 bin yatak kapasiteli 110 tesisin açılması
bekleniyor. Yeni açılan ve açılacak tesislerde İstanbul ve Antalya yine başı çekiyor. Türkiye’de her yıl
100’ün üzerinde tesisin hizmete girmesi kısa vadede arz-talep dengesizliğine yol açıyor. Uzmanlar
Türkiye’nin turizm yatırımları konusunda hala çok bakir olduğunu ancak otel yatırımlarının doğru
segmentte ve doğru yere yapılması gerektiğine işaret ediyorlar.
Bu sayımızda Türkiye’nin en eski destinasyonlarından İzmir turizmini de ele aldık. Son yıllarda gerek
şehir gerekse resort otel yatırımları yapılan İzmir’de turizm hala istenilen seviyede değil. Deniz-güneşkum, kültür, iş, kongre ve toplantı, sağlık ve termal turizmi gibi birçok alanda ciddi potansiyele sahip
olan İzmir, tüm zenginliğine rağmen turizmde hak ettiği payı alamıyor. Yatak sayısı az olduğu için tur
operatörlerinin dikkatini çekemeyen kentin turizm planlaması hala tam olarak yapılmış değil. Kentin
turizm rotasını çizmek isteyen turizmciler, sorunları için kamu, yerel yönetim ve özel sektörün işbirliği
içinde çalışmasını bekliyor. Kentin turizm konusundaki potansiyelini ve turizmcilerin çözüm önerilerini
dosyamızda bulabilirsiniz.
Dergimizin haziran sayısında acente bölümü için Balkan pazarını işledik. Bildiğiniz gibi komşu
sayılacak kadar yakın olduğumuz Balkan ülkelerinden Türkiye’ye gerek iş gerek eş-dost-akraba ziyareti
gerekse de tatil için çok sayıda insan geliyor. Ağırlıklı olarak Ege kıyılarına kendi araçlarıyla veya
otobüslerle tatile gelmeleriyle başlayan Balkan pazarı bugün Türkiye’nin gelişmekte olan alternatif
pazarlarından biri olarak karşımıza çıkıyor. Fiyatların Avrupa pazarına göre daha düşük olduğu pazar,
10’a yakın ülkeyi kapsıyor ve geliştirilmeye, tanıtılmaya ihtiyacı var… Antalya’ya charter seferlerin de
yapılmaya başladığı Balkan pazarında çalışan acenteler, fiyat konusunda şikayetçi olsalar da Türkiye
için önemli bir Pazar olduğuna dikkat çekiyorlar.
Bildiğiniz gibi oteller için müşteri memnuniyetini sağlamak en önemli konuların başında geliyor.
Sosyal medya ve şikayet sitelerinin gelişmesiyle birlikte otelciler bu platformlarda reklamasyon
yememek için ellerinden geleni yapıyorlar. Otelin sıcak veya soğuk olması, havalandırmanın sağlıklı
çalışması artık müşterileri yakından ilgilendiriyor. Biz de bu sayımızda müşteri memnuniyeti
konusunda önemli kriterler arasına giren iklimlendirme konusunu inceledik. İklimlendirme sektörünün
geldiği noktayı ve oteller için önemini dosyamızdan takip edebilirsiniz.
Keyifle okumanız dileğiyle…
Turizm ve Yatırım Dergisi
264
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
08’2013
DOSYA
YATIRIMLAR
YATIRIMLAR
Yatırımlar
hız kesmiyor:
110 tesis yolda
10
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Yerli yabancı yatırımcıların
ilgisini çeken Türkiye’de turizm
yatırımları hız kesmiyor. 2014
yılının ilk yarısında en az 55
orta ve büyük ölçekli tesis ile
130 bine yakın oda devreye
girdi. 2015 sonuna kadar ise
yaklaşık 20 bin oda ve 40 bin
yataklı 110 tesisin açılması
bekleniyor. Yeni açılan ve
açılacak tesislerde İstanbul ve
Antalya yine başı çekiyor.
S
on yılların en gözde yatırımları arasına giren oteller, Türkiye genelinde
hızla artıyor. Hemen hemen her ilde
artan turizm yatırımları kapsamında her yıl
100’ün üzerinde otel hizmete giriyor. Diğer
yandan turizme girmek isteyen yatırımcılar, yeni otel yatırımları için teşvik belgesi
almaya devam ediyorlar. 2012 yılında 282
tesis için yatırım belgesi alınırken 2013 yılında 325 tesis için yatırım belgesi alındı.
2014’ün ilk dört ayında ise 126 adet yeni
tesis için teşvik verildi. Teşvik belgesi alan
otellerin tamamı yatırıma dönüşmese de
birçoğu otel yatırımı olarak hizmete açılıyor. Turizm projesi olarak teşvik belgesi alıp
devremülk, residans veya yazlık ikinci konut
yapan çok sayıda yatırımcı bulunuyor. Bu
nedenle araştırmada residance ve devremülk projelerine yer verilmedi.
2014’ün ilk yarısında açılan oteller
İşletme belgeli yatak sayısı
bir yılda 52 bin arttı
Rakamlara bakıldığında son bir yılda işletme belgeli tesis sayısı 115 adet artışla 3
bini geçti. İşletme belgeli tesislerdeki yatak
sayısı da 52 bin adet artarak 750 bine ulaştı. İşletme sayısındaki artışın yüzde 28’ini
oluşturan 5 yıldızlı oteller, yatak arzındaki
artışın da yüzde 56’sını aldı. 4 yıldızlı otellerin; işletme artışındaki payı yüzde 19, yatak
arzı artışından aldığı pay da yüzde 17 oldu.
Oranlar, 3 yıldızlı tesisler için sırasıyla yüzde 26 ve yüzde 9,8 oldu.
2014’ün ilk yarısında 55 otel açıldı
Otel yapmak deyim yerindeyse yatırımcılar arasında trend haline geldi. Turizm ve
Yatırım Dergisi tarafından yapılan araştırmaya göre 2014’ün ilk yarısında 55 otel
hizmete girdi. Yeni açılan otellerin 22’si An-
İşletme belgeli tesis sayısı
Tesisler
5 * Otel
4 * Otel
3 * Otel
2 * Otel
1 * Otel
Tatil köyü
Termal Otel
Butik Otel
Özel Kon.Tesisi
M. Apart Otel
Motel
Pansiyon
Turizm Kompleksi
Diğer
Toplam
2013
400
595
743
485
57
81
50
60
244
102
11
41
2
14
2885
2014
446
627
786
450
46
83
59
69
262
101
9
40
3
19
3000
»
OTEL ADI
Delphin Platinium
Long Beach Harmony
Michell Hotel Spa
Quattro Beach Spa & Resort
Rubi Platinium Hotel
Sunprime Numa Beach Hotel
Xafira Deluxe Resort Spa
Anemon Ankara
Sun Premium Beach
Port Nature Luxury Resort& SPA
Regnum Carya Golf & Spa Resort
Karmir Resort Spa
Maxx Royal Kemer
Nirvana Lagoon Villas Suites & SPA
Sherwood Club Kemer
Nil Bahir Resort
Aska Lara Deluxe Hotels
Diamond Elite Hotel
Crown Sharm Palace
Orange Palace Otel
Side Premium Hotel
Emirhan Hotel & Spa
Grand Asya
Divan Suites Batumi
Perion Hotel
Ramada Resort Akbuk
Hilton Garden Inn Diyarbakır
Garcia Resort Spa
Divan Gaziantep
Bal Otel
Hampton by Hilton İstanbul Kayaşehir
Hilton İstanbul Bomonti
İstanbul Marriott Hotel Şişli
Kemer Golf Resort Hotel
Radisson Blu Şişli
Radisson Blu Tuzla
Silence İstanbul
Tempo Suites Airports
Park Bosphorus Hotel
Atus Hotel Galatasaray
Avangarde Taksim Suquare
Elite World Business
Sümerbank Butik
Dossa Dosi Old City
Merkure Taksim Hotel
DoubleTree by Hilton İzmir Alsancak
Ramada Encore İzmir
Club Resort Atlantis
Phocas Cave Suites
Doubletree by Hilton Malatya
Amara Island Bodrum Elite
Golden Savoy Bodrum
The Residences at Mandarin Oriental
Hampton By Hilton Samsun
Dedeman Bostancı Hotel
Dedeman Park Bostancı Hotel
YERİ
Alanya
Alanya
Alanya
Alanya
Alanya
Alanya
Alanya
Ankara
Antalya
Antalya- Belek
Antalya-Belek
Antalya-Kemer
Antalya-Kemer
Antalya-Kemer
Antalya-Kemer
Antalya-Kızılağaç
Antalya-Lara
Antalya-Manavgat
Antalya-Side
Antalya-Side
Antalya-Side
Antalya-Side
Balıkesir-Bandırma
Batum
Çanakkale
Didim
Diyarbakır
Fethiye
Gaziantep
Giresun
İstanbul
İstanbul
İstanbul
İstanbul
İstanbul
İstanbul
İstanbul
İstanbul
İstanbul
İstanbul
İstanbul
İstanbul-Florya
İstanbul-Karaköy
İstanbul-Sultanahmet
İstanbul-Taksim
İzmir
İzmir
İzmir-Seferihisar
Kapadokya
Malatya
Muğla-Bodrum
Muğla-Bodrum
Muğla-Bodrum
Samsun
İstanbul
İstanbul
YILDIZI
5
ODA
5
5
5
5
5
5
5
5
5
5
5
4
YATAK
235
200
400
404
215
813
482
450
612
533
295
286
501
406
313
545
224
320
180
380
1450
799
1314
1258
450
800
500
138
65
5
4
369
182
151
125
40
140
829
259
35
217
240
5
5
5
5
5
4
3
5
Butik
220
80
21
31
120
62
63
93
137
115
126
200
274
235
972
5
5
162
12
202
623
110
5
4
142
252
110
5
06’2014
1500
ǀ turizm&yatırım ǀ
284
11
YATIRIMLAR
DOSYA
talya’da 15’i İstanbul’da yer aldı. Bu iki ili
Muğla ve İzmir takip etti. 2014’ün ilk yarısında açılan otellere bakıldığında, 4 ve
5 yıldızlı tesisler başı çekti. Dolayısıyla
araştırmada çoğunluğu 5 ve 4 yıldızlı oteller aldı. Böylece en az 130 bine yakın
oda, 260 bin yatak hizmete girmiş oldu.
Butik ve küçük oteller ise araştırmada
yer almadı. Yeni açılan oteller de işletme
belgesi aldığında, 3000 olan işletme belgeli tesis sayısı daha da artacak.
Yılın ilk yarısında önemli
projeler hayata geçti
Yılın ilk yarısında Antalya’da; Nil Bahir
Resort, Diamond Elite Hotel, Long Beach
Harmony, Delphin Platinium Resort, Side Premium Hotel, Rubi Platinium Hotel,
Crown Sharm Palace, Aska Lara Deluxe
Hotel, Nirvana Lagoon Villas Suites & SPA,
Regnum Carya Golf & Spa Resort, Xafira
Şişli oteli, Hampton by Hilton İstanbul Kayaşehir, Silence İstanbul yer alıyor.
2015’e kadar 110 tesis yolda
Deluxe Resort Spa, Michell Hotel Spa,
Sunprime Numa Beach Hotel, Sherwood
Club Kemer, Maxx Royal Kemer, Karmir
Resort&Spa, Quattro Beach Spa & Resort, Elite World Businness, Dedeman
Bostancı Otelleri ve Michell Otel ve SPA
gibi önemli oteller hizmete girdi. İstanbul’da ise arka arkaya son derece prestijli
oteller kapılarını açtı. Bunlar arasında
İstanbul’da Radisson Blu İstanbul Tuzla,
Hilton İstanbul Bomonti Otel ve Konferans Merkezi, Radisson Blu Şişli, Marriott
Yaptığımız incelemeye göre 2014’ün
ikinci yarısı ve 2015’te toplam 110 tesis
hizmete açılacak. Yeni açılacak olan otellerin çok büyük bir bölümünü yine 5
yıldızlı tesisler oluşturuyor. Son yıllarda
3 ve 4 yıldızlı otel yatırımlarına yönelik
bir eğilim gözlenmesine rağmen açılacak
otellerde, 5 yıldızlı tesislerin sayısının
çokluğu dikkat çekiyor. Yılın ilk yarısında
açılan otellerde sezona yetiştirilme kaygısıyla resort oteller öne çıkarken, yeni
açılacak tesislerde İstanbul 39 yeni tesisle açık ara öne geçiyor. İstanbul’u 11
tesisle Muğla, 9 tesisle Antalya izliyor.
Yeni açılacak tesislerde yaklaşık 20
bin oda ve 40 bin yatak daha devreye girmiş olacak. 2015 sonuna kadar açılacak
yatırımlardan bazıları şöyle:
2015 sonuna kadar hizmete girecek
oteller ve yeni yatırım planları
Ö
nümüzdeki 1,5 yıl içinde hizmete
girecek 110 projenin dışında yatırımı devam eden küçük otellerde yer
alıyor. Devreye girecek bazı yatırımların
yerleri ve özelliklerini sizler için kısa kısa
derledik. Ayrıca, yatırımcıların yeni otel
projelerini de öne çıkardık.
n Hilton Worldwide otel ve
marka sayısını artırıyor
Hilton grubu bu yıl İstanbul Kozyatağı Conference Center&Spa, Hilton
Antakya’yı açacak. DoubleTree by Hilton Malatya’yı ise mayıs ayında açtı. 126
odalı Hilton Garden Inn İstanbul Beylikdüzü, 2015 yılında hizmete girecek. 115
odalı DoubleTree by Hilton İzmir Alsancak
ise 2014 yılındaki yenilemenin ardından
hizmete başlayacak. Tesis İzzet Yıldızhan Turizm tarafından işletilecek. Ever
Group tarafından yapılacak olan Symbol 262 adlı proje de Hampton by Hilton
markasıyla hizmet verecek. Tesis 2015’te
açılacak. 204 odalı tesiste 4 toplantı salonu da bulunacak.
n Sheraton Hotels 2015 yılına
kadar dört otel açacak
Starwood Hotels & Resorts Worldwi-
12
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
de, İstanbul’da yeni bir Sheraton Oteli
açmak için, Cevahir Yapı Sanayi Turizm
ve Ticaret A.Ş ile bir anlaşma imzaladı.
Starwood’un Anadolu Yakası’ndaki ilk
oteli Sheraton İstanbul Ataşehir, 2015
yılında faaliyete geçecek. Sheraton İstanbul Ataşehir’de büyük ve küçük birer balo
salonu ile 12 toplantı salonu bulunacak.
Grup 2014 içinde ve 2015’in başında St.
Regis İstanbul, Sheraton Samsun Hotel
ve Four Points by Sheraton Batışehir, İstanbul otellerini açmayı planlıyor.
Starwood Hotels & Resorts, Türkiye’de
halen 5 markası ile temsil ediliyor. Grup,
2015’e kadar 7 marka altında 13 otele ulaşmayı planlıyor.
»
YATIRIMLAR
DOSYA
n Akfen GYO, 2015’te
20 otele ulaşacak
Akfen GYO 2015 yılında 20 tesise ulaşmayı planlıyor. İnşaatı tamamlanmak
üzere olan 147 odalı Ibis Otel Esenboğa
açılışa hazırlanıyor. Yatırımları devam
eden 200 odalı Novotel Karaköy, 317 odalı Ibis Otel Moskova ve 200 odalı Ibis
Otel Tuzla projelerinin de tamamlanması ile grup, 2015 yılında toplam 3 bin 641
oda kapasiteli 20 oteli işletmeye açmış
olacak. Accor’a bağlı Mercure markası da
İstanbul’da bu yıl iki otel ile Türkiye’ye girecek. Taksim Gümüşsuyu ve Topkapı E-5
üzerindeki iki yeni Mercure’ün yapımı ta-
mamlandı. İzmir Efes Oteli’nin de sahibi
olan Murat Vargı’nın yeni tesisi Mercure
Hotel Taksim’de 137, Niziplioğlu Group’un
sahibi olduğu Mercure Topkapı’da da 216
oda bulunuyor. Mercure’ün İstanbul Yeşilköy’de devam eden bir oteli var.
n Rezidor Hotels Türkiye’ye
yeni bir marka daha getiriyor
Rezidor Hotels bünyesinde yer alan
Radisson Blu markası, Kayseri, Şişli ve
Tuzla’daki otellerle birlikte otel sayısını 11’e çıkartırken Türkiye’ye Park Inn
by Radisson markasını da getirecek. Bu
markanın ilk oteli İstanbul’da Atatürk
havalimanı yakınlarında açılacak. Dört
yıldızlı 144 odalı Park Inn by Radisson
İstanbul aynı zamanda orta ölçekli şirketlerin toplantılarına da ev sahipliği
yapacak. İzmir’de de açılması planlanan
markanın Türkiye’de başka şehirlere de
taşınması planlanıyor. Öte yandan grup,
lüks segmentte de markalarının Türkiye
planları üzerinde çalışıyor.
n Demsa İstanbul’da üçüncü
otel için çalışmalara başladı
Demsa Group, Pera Palace Jumeriah
Hotel ve 2014 son çeyreğinde açılacak
olan St. Regis Istanbul Hotel’in ardından
İstanbul’da yeni bir iş oteli için çalışma
yapıyor. Grup bir kısmı kendilerine ait olan Levent Plaza’daki bazı alanları otele
çevirmeyi planlıyor. Demsa Group Başkan
Yardımcısı Demet Sabancı Çetindoğan,
Türkiye’de pek olmayan bu konseptin
yurtdışında yaygın olduğunu belirtti.
n Bistaş Turizm, üç otelle
turizme giriyor
İnşaat, gayrimenkul ve turizm alanında faaliyet gösteren Özşenol Grup
bünyesinde yer alan Bistaş Turizm İşletmeleri A.Ş., iki ayrı şehirde planladığı otel
yatırımıyla sektöre girecek. İlk otel yatırımı için Accor Grubuyla anlaşan Bistaş
Turizm, Konya’da inşaatı devam eden Novotel ve Ibis Otel’i Mart 2015’te hizmete
açmayı planlıyor. Her iki tesiste toplamda
308 oda, 616 yatak olacak. Grubun Muğla Köyceğiz’de yapmayı planladığı otelin
projesi tamamlandı. Otelin işletmesi için
yerli veya yabancı bir zincirle anlaşmayı
bekleyen grup, bu tesisi 2016 sonu, 2017
başı gibi açmayı planlıyor.
14
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
n Şişli’ye yeni bir otel daha geliyor
İstanbul Şişli’de yer alan tarihi İnci
Sineması’nın bulunduğu yere, içinde küçük bir şehir oteli ve alışveriş alanlarının
da bulunduğu proje yapılıyor. İşadamı
Mehmet Uyanoğlu’nun Ermeni Katolik
Mihitaryan Manastır ve Mektebi Vakfı’na
ait bölgede hayata geçireceği proje kapsamında, konut, küçük bir şehir oteli ve
alışveriş birimleri bulunacak. Halaskargazi Caddesi ile Nişantaşı’nı birleştiren
bölgede, toplam inşaat alanı 79 bin 150
metrekare olarak açıklandı.
n Özgün Şirketler
Grubu, 5 otel yapacak
Türkiye’de ve yurtdışında büyük ölçekli altyapı ve tünel inşaatları yapan Özgün
Şirketler Grubu, kurduğu Özgün Turizm
Yatırımları şirketi ile turizme de girdi. İlk
otelini İzmir Bayraklı’da Hilton Garden
Inn İzmir, Bayraklı ile yapan grup, üç yılda 150 milyon dolar yatırımla toplamda
beş otel açmayı planlıyor. Grup biri Trabzon, diğeri İzmir Aliağa’da olmak üzere iki
otelin daha temelini bu yıl atacak. Firma,
5 yıl içinde Yunanistan’ın Selanik şehri ile
bir Balkan ülkesinde iki otel daha açmayı
planlıyor. 35 milyon dolarlık yatırımla tamamlanacak olan Hilton Garden Inn İzmir,
Bayraklı’da dokuzu süit, 195 oda bulunacak. 2015 yılının ikinci yarısında açılması
planlanan otelde, toplantı salonları, 250
kişilik restoranı ve Körfez manzaralı barı
olması planlanıyor.
n Tavros Yatırım Holding
4 yeni otel açacak
Türk Rus ortaklığı Tavros Yatırım Holding, ikisi Türkiye, ikisi de Kazakistan’da
olmak üzere 400 milyon Avroluk yatırımla
4 otel yapacak. Tavros Turizm Grubu’nun;
İstanbul Ataköy, Samsun, Kazakistan
Oskemen ve Almatı’da otel yatırımları sürüyor. Grup, 287 odalı Hyatt Regency&The
Residence Tavros İstanbul - Ataköy’ü Temmuz 2014’te açacak. Kaba inşaatı biten
Samsun’daki şehir oteli Haziran 2014’te
açılacak. Almatı’daki otel ise 2015’te hizmete girecek. Tavros Yatırım Holding,
Rusya’nın Kaliningrad kentinde 2015 yılında 5 yıldızlı bir otel açmayı da planlıyor.
Kaliningrad’daki otel 150 odalı olacak. Grubun Kazakistan’daki oteli Dedeman Grubu
tarafından işletilirken, İstanbul Ataköy’deki
oteli Hyatt International işletecek. Kazakistan’da Oskemen’de inşa edilen tesis Mart
2014’te Dedeman Park Otel adıyla açıldı.
n Rixos Hotels 2015
sonunda 50 otele ulaşacak
Rixos Grubu, Antalya’da 19. tesisini yapmak üzere çalışmalara başladı. 5
yıldızlı ve 288 odalı tesisi, Antalya’nın
Phaselis Antik Kenti’nde yer alacak. Dream Of Phaselis adlı projenin, Beydağları
Milli Parkı sınırları içinde inşa edileceği
belirtildi. Rixos Hotels, bu sezon Rixos
Premium Göcek tesisini hizmete açtı. Polimeks’in Eskişehir Bademlik’te
yaptığı termal otel ve Spa merkezinin
işletmesini Rixos Hotels yapacak. 50
milyon Dolar’a yapılan otel, Rixos’un Anadolu’daki üçüncü tesisi olacak. Son
olarak, BAE’de Bab Al Bahr, Rixos Flüela
Davos ve Rixos Krasnaya Polyana Sochi’yi açan grup, Rixos Premium Belek’i
yenilemişti. Ayrıca Rixos Premium Tekirova’da da renovasyon yapılıyor. Grubun
planları içinde önümüzdeki birkaç yıl içinde Türkiye ve dünyadaki tesis sayısını
50 otele çıkarmak bulunuyor.
n Birşah İnşaat’tan otel
projesi İberis Hotel & Spa
Tokat’ta Adnan Şahin tarafından 2001
yılında kurulan Birşah İnşaat Antalya’nın
Manavgat bölgesinde ilk otelini açacak.
Antalya Manavgat bölgesinde 16 bin m2
alana yapılan tesiste toplamda 30 bin m2
kullanım alanı bulunacak. İberis Hotel&Spa’da 422 oda ve 1100 dolayında yatak
kapasitesi planlanan İberis Hotel&Spa,
inşaat ve konut sahasında çalışan Birşah
İnşaat’ın otelcilikteki ilk yatırımı olacak.
n Doğuş Grubu, Asteras
Vuliagmenis’ta yeni otel yapacak
Doğuş Holding, Atina’daki Asteras Vuliagmenis kompleksini, turizm merkezi
haline dönüştürecek. Grup, Birleşik Arap
Emirlikleri’nden ortakları ile 400 milyon
Avro değer biçerek ihalesini kazandıkları Asteras Vuliagmeni kompleksinde
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
15
»
YATIRIMLAR
DOSYA
üç otelden ikisini koruyarak bir adet de
lüks otel inşa edecek. Kompleks içinde
20-25 lüks villa yapılacak. Marina da büyük tekneleri de kabul edebilecek şekilde
200-220 tekne kapasiteye çıkarılacak.
Diğer yandan Doğuş Holding, Hırvatistan’da 20 milyon Avroya 5 yıldızlı otel
yapacak. Grup, yat limanı da işlettiği Sibenik bölgesindeki Hotel Sibenik için 20
milyon avroluk yatırım yapılacak. 45 bin
m2 alana kurulacak olan otelde 69 oda
bulunacak. Her biri 150 metrekarelik, özel
havuzlu 3 adet VIP villa olacak. 150 yatak
kapasiteli otelde 5 bin 500 m2 yat kulübü de yer alacak. Tesisin 2015’te hizmete
girmesi bekleniyor.
n Titanic Hotels & Resorts ikinci
deluxe otelini Bodrum’da açacak
Turizm ve konaklama sektörü gruplarından Titanic Hotels, ikinci deluxe
oteli Titanic Deluxe Bodrum’u 2015’te
açacak. 100 dönüm arazi üzerine kurulacak olan 550 odalı otelin, 1 Nisan
2015 yılında açılması planlanıyor. Halen 10 tesisle faaliyette olan Titanic
Hotels, İstanbul Dudullu’da bir tesisi
daha faaliyete sokacak. Almanya Berlin’de iki tesisi bulunan grup, iki tesiste
toplam 608 odaya sahip olacak. 208 odalı deluxe otel Eylül’de, diğeri ise 2015
Mart ayında açılacak. Grup, bu tesisleri tamamlayınca 13 tesiste 6 bin 500
dolayında yatağa sahip olacak. Titanic
Resorts & Hotels yönetimi gelecek 5
yıl içinde Avrupa’da 20 otel açacağını
duyurdu. Almanya’nın önde gelen şehirlerine de yatırım planlayan grup, Londra,
Paris, Amsterdam gibi şehirde de olmayı
düşünüyor. Büyüme franchising ve kiralama yöntemleriyle olacak.
n Ercan Group, iki yeni
otel daha planlıyor
Bünyesinde Golden Coast Resort ve
Golden Beach Club tesisleri bulunan Ercan Group, otellerini Von Hotels markası
altında topluyor. Yeni yatırım planları
da bulunan Von Hotels, Von Resort Gol-
16
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
den Coast adlı tesisi ikiye böldü. 174
odalı bölüme Thomas Cook’un Sentido
markasını veren grup, tesisin 404 odalı bölümünde Von Resort Golden Coast
adıyla hizmete devam edecek. Esas faaliyet alanı madencilik olan Ercan Group,
Özdere ve Evrenseki’de bulunan tesislerine ilave olarak, aile konseptli 2 yeni otel
yapmayı planlıyor.
n Port Nature Belek 2014
sezonunda açılıyor
Aras İnşaat bünyesinde Antalya’nın
Belek bölgesinde yapımı devam eden Port Nature Belek, Haziran 2014’te
hizmete girecek. Belek Turizm Bölgesi Boğazkent Beldesinde yer alan tesiste, 597
oda ve 1505 yatak bulunacak. 5 yıldızlı
tesis Luxury konsepti dahil olmak üzere
bir çok konseptte hizmet verecek. Tesiste;
Osmanlı, Uzakdoğu ve İtalyan konseptli a
la carte restoranlar, konferans salonları ve
Spa gibi birçok bölüm bulunuyor.
n Majesty Hotels tesis
sayısını 15’e çıkaracak
Halen 9 tesis ile faaliyette olan Majesty
Hotels, yakın gelecekte otel sayısını 15’e
çıkarmayı planlıyor. Öger Tours’u Thomas Cook’a sattıktan sonra Almanya’da
kurduğu VÖ Travel ile tur operatörlüğüne dönen Vural Öger, Kemer’deki La
Mer Otelleri’nden ikisinin işletmesini de
aldı. Majesty Hotels’in sahibi Öger Ailesi, İstanbul Galata’daki butik otelini açtı.
Böylece grubun otel sayısı 9’a, oda sayısı 2 bin 500’ün üzerine çıktı. Galata’daki
eski postane binasına açılan 9 odalı otelde, standart odalar 28 m2, suitler ise 45
metrekare büyüklüğünde olacak. Grup;
Alanya, Side, Marmaris, Bodrum ve Kuşa-
dası’na yatırım yapmayı planlıyor.
n Torunlar GYO İstanbul
Boğazına otel yapacak
Torunlar GYO Yönetim Kurulu Üyesi
Emre Torun, 2014’te bir konut projesi ve
İstanbul Paşabahçe’de Boğaz’a bakan
yerde turistik amaçlı bir projeye başlayacaklarını açıkladı. Grup, 2012’de yapılan
ihale ile 3 bin 935 metrekare alanı 2057
yılına 45 yıllık kullanma izni almıştı. Ayrıca Mall of İstanbul’un yan parselinde,
yeni bir otel ve ofis projesi de projelendirme aşamasında. Birçok plaza, AVM ve
bazı otel projelerini tamamlayan grup,
Mall of İstanbul, Torun Tower, Torun Center’a devam ediyor.
n İş adamı Murat Satı
Kocaeli’nde otel yapacak
İzmitli işadamı Murat Satı’nın, İzmit’te
otel yapmak için 8,5 dönüm arazi satın
aldığı belirtildi. Murat Satı, Uzunçiftlik
otoyol ve D-100 cepheli 8.5 dönümlük arazide oteli yapmak için arazi satın aldı.
Otel inşaatı başlaması için resmi başvurunun Kartepe Belediyesi’ne yapılmasının
ardından, belediye yetkilileri de planlarda
bulunan imar yollarının açılması için çalışma başlattı. Yılbaşına kadar Atakent
Mahallesi’ndeki arazide imar yollarını
açacak belediye ekipleri ardından otel
inşaatına başlanacak. Otelin Hilton tarafından işletilebileceği belirtiliyor.
n Divan Hotels yatırımlarına
devam ediyor
Türkiye’nin önde gelen konaklama gruplarından Divan Hotels, Cizre’de yapacağı
otel ile ilgili olarak planlarını açıkladı. Divan
Grubu Genel Müdür Yardımcısı Faik Öztunç, yatırımcılar Ceyhun Aracı ve Hüseyin
Hasançebi, ön anlaşma imzaladı. Toplamda 96 oda planlanan otelde, aynı zamanda
72 daireden oluşan Divan Residence projesi de yer alacak. Bu yıl Gaziantep Divan
Suit ile Eskişehir Divan Express otellerini
açacak olan grup, Divan Mersin ve Divan
Adana’nın da inşaatlarına devam ediyor.
n Anemon Hotels
2014’te 2 tesis açacak
Anemon Hotels bünyesinde, dokuzu
beş yıldızlı, yedisi dört yıldızlı otel ve üçü
özel belgeli olmak üzere toplam 20 tesis
bulunuyor. Anemon Hotels, 21’nci oteli Anemon Ankara’yı bu yıl hizmete açtı.
Ürgüp’teki Anemon Kapadokya oteli ise
2014 sonunda tamamlanacak.
Anemon Hotels, Kırıkkale, İnegöl, Tekirdağ, Aksaray gibi ekonomik ve sosyal
olarak gelişmiş bölgelerde de otel yatırımı yapmayı planlıyor. Grup, geçen yıl
Anemon İskenderun, Anemon Samsun ve
Anemon Adana’yı hizmete sokmuştu.
2 yeni yatırımla büyümeye devam ediyor. Grup 2014 içinde Muğla Bodrum’da
Swissotel Resort Bodrum Beach’i açacak.
Bodrum Turgutreis’te açılacak tesiste 66
oda ve süitler bulunacak.
n Amara World Hotels
Bodrum’da da faal olacak
n Köşdere Thermal Otel
Klinik ve Spa açılıyor
Konaklama gruplarından Amara World Hotels, Bodrum’da 5 yıldızlı Amara
Island Bodrum Elite ile franchising anlaşması yaptı. Amara World Otel Grubu,
yatırımcılığını Çankırı İnşaat’ın üstlendiği
Bodrum Güvercinlik’teki 5 yıldızlı tesis
ile franchising sözleşmesi imzaladı. Yeni otelin, 2014 yaz sezonunda faaliyete
geçirilmesi planlanıyor. Amara Island
Bodrum Elite’de 540 oda ve 1300 yatak
yer alıyor. Grup bu anlaşma ile beraber
yeniden 4 tesise ulaştı.
n FRHI Hotels & Resorts yeni
otellerle Türkiye’de büyüyor
Türkiye’de Swissôtel, Raffles ve
Fairmont markalarını bünyesinde bulunduran FRHI Hotels & Resorts, Türkiye’de
Bünyesinde 4 tesis bulunan Köşdere
Turizm Yatırımları ve İşletmeciliği A.Ş.,
yeni yatırımı Köşdere Thermal Otel Klinik
ve Spa’yı 2014 sonunda açmayı planlıyor.
5 yıldızlı Biga Köşdere Jeotermal Oteli ve
Sağlık Kültür Merkezi için proje çalışmaları tamamlandı, inşaata geçildi. Tesisin
2014 yılı sonunda veya 2015 başlarında
açılması bekleniyor. Proje hayata geçtiğinde Biga ilçesinde 600 yataklı, 5 yıldızlı
klinik ve Spa oteli hizmete girecek.
Grubun butik tarzda olmak üzere bir
projesi daha bulunuyor.
n Altınbaş, KKTC’de
lüks otel yapacak
Kıbrıs Barış Harekatı’nın başladığı
Yavuz Çıkarma Plajı’nı 49 yıllığına kiralayan Altınbaş Holding, bu plajda 100
milyon Dolarlık otel yatırımı planlıyor.
Girne’de şehir merkezine 5 kilometre
mesafede yer alan ve Yavuz Çıkarma
Plajı olarak bilinen Escape Plajı’nı aldıklarını açıklayan Altınbaş Holding
Yönetim Kurulu Başkanı Vakkas Altınbaş, burada adanın en lüks otelini
yapacaklarını söyledi. Kıbrıs’ın en büyük
özel sektör yatırımcılarından biri olduklarını ifade eden Vakkas Altınbaş, şu an
Girne’nin en kalabalık beach’lerinden biri olan bu plajı, en iyi şekilde turistlerin
hizmetine sokacaklarını aktardı.
n Cornelia Hotels KKTC’deki
yatırımına başladı
Antalya Belek bölgesinde 2 adet tesisi bulunan Cornelia Hotels, KKTC’nin Baf
bölgesinde yapmayı planladığı tesisin
inşaatına başladı. Cornelia’nın yatırımı
ile ilgili bilgi veren Cornelia Genel Müdürü Zafer Alkaya, 5 yıldızlı tesisin 600
odalı olacağını ve 2015’te hizmete gireceğini belirtti. Grubun Antalya’da Cornelia
Deluxe Hotel ve Cornelia Diamond Golf
olmak üzere 2 tesisi bulunuyor.
n Barut Hotels Ege’de
iki otel yapıyor
Barut Hotels, büyümesine Ege bölgesinde devam edecek. Grup Fethiye’de 2
tesis yapıyor. TUI ile Barut grubunun ortaklaşa olarak gerçekleştireceği yatırımla,
5 yıldızlı 2 otel inşa edilecek. Bu yıl Fethiye’deki otele başlayacak olan grup, yatırımı
2015 yılı turizm sezonuna yetiştirmeyi
planlıyor. Barut Hotels, son dönemde, Antalya’da Dedeman Hotels’e ait Dedeman
Antalya’yı bünyesine katmıştı. Grup, yakın
dönemde 13 otele ulaşacak.
»
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
17
YATIRIMLAR
DOSYA
üzerinde butik oteller açmayı planlıyor.
İstanbul Sultanahmet’teki Recital Otel’in
işletmesi ile otelcilik sektörüne giren şirket İzmir Selçuk’ta butik otel açacak. Şirket
tur güzergahlarının üzerinde bulunan Ege,
İstanbul, Kapadokya, Dalaman, Kaş Kalkan
bölgelerinde de oteller işletmeyi hedefliyor. Avustralya, Kanada, Yeni Zelanda ve
Amerika’dan Türkiye’ye turist getiren şirket İskandinav pazarına da girecek.
n Aytur Turizm, Marmaris ve
Eskişehir’de otel yapacak
n Tempo Hotels&Residences otel
sayısını 10’un üzerine çıkaracak
İzmir Turizm İnşaat A.Ş. bünyesindeki Tempo Hotels ilk otelini Romanya’da
açtı. Romanya’dan sonra İstanbul’da rezidanslarla yatırıma devam eden şirket, biri
İzmir, biri Bükreş’te 6’sı da İstanbul’da olmak üzere, 40-50 aralığında odalara sahip
8 otele ulaştı.
Son olarak Tempo Suites Airports’u açan grup, Bahçelievler Tempo Fair Suites’i
yakında faaliyete sokacak. Yatırımlarına
3 yıldız kategorisinde devam edecek olan
grup, 2 yılda 4 otel açtı. Hedef 10’un üzerinde otele ulaşmak. Grup, İstanbul Anadolu
yakasında da otel açmayı planlıyor.
n Gloria Sports
Arena 2015’te açılacak
Gloria Hotels & Resorts’un Antalya
Belek’te yapacağı spor turizmi yatırımı
Gloria Sports Arena 2015 yılı Mart ayında tamamlanacak. Gloria Sports Arena
105 bin m2’lik bir alan üzerine kurulacak.
6.200 m2’lik alandan oluşan Çok Amaçlı
Spor Salonları Kompleksinde; 2.300 m2,
dörde bölünebilir çok amaçlı salonlar,
toplam 1.200 m2 küçük salonlar video
analize uygun olarak tasarlanacak. 1200
seyirci kapasitesine kadar teleskopik tribünler olacak. Tesis 50 milyon dolara mal
olacak. Üç ayrı bölümden oluşan tesiste
40 ayrı spor dalı olacak. Kompleks içinde
200 odalı bir otel de yer alacak.
n BTG A.Ş. konaklamada
zincir olmayı planlıyor
Oteli yöneticiliğinde deneyim sahibi
Seyit Halit Sungur, kendi şirketi BTG A.Ş.
18
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
ile konaklama sahasında zincir olmayı hedefliyor. Otel yatırımında ilk adımı
Aydın Didim’deki Sea Horse Deluxe Hotel’i alarak atan Sungur, 2014 yılı turizm
sezonu bitmeden Fethiye ve Bodrum’da
beş yıldızlı 2 oteli BTG bünyesine katarak
zincir oluşturmayı planlıyor. Turizm sektöründe uzun yıllar konaklama alanında
genel müdürlük, CEO gibi pozisyonlarda
üst düzey yöneticilik yapan Seyit Halit
Sungur şirketi BTG A.Ş. ile otel yatırımlarına yöneldi.
n Neon Turizm butik
otellerle büyüyecek
Koray Edemen’in sahibi olduğu Neon
Turizm, kültür turları yaptığı güzergahlar
Marmaris’teki Turunç Otel ile turizm
sektörüne giren Aytur Turizm, iki yeni otel
yatırımına hazırlanıyor. Şirket, Turunç’un
karşı koyunda, 210 odalı, beş yıldızlı bir
tesis yapacak. Lotus Park Turunç 15 milyon Avroya mal olacak ve 2015 Mayıs’ında
açılacak. Öte yandan şirket, ortağı olduğu
A Otelcilik ile Eskişehir’de bir tesis daha
yapacak. Eskişehir’deki otel Nisan ayında hizmete girecek. Şirket ayrıca Urfa ve
Samsun’da da yatırım planları yapıyor.
n Vialand otelini kendi
markası ile işletecek
Vialand’ın içinde yer alan 101 odalı
Vialand Palace Otel’in 2014 yılı içinde hizmete açılması planlanıyor. Gürsoy Grup
ve Via Properties ortaklığında, 650 milyon dolar değerindeki yatırım bedeliyle
geçen yıl Mayıs ayının sonunda İstanbul
Eyüp’te açılan temalı park Vialand içindeki Vialand Palace Otel’i kendi markası ile
işletilecek. Vialand’de bu yıl açılacak olan
Vialand Palace’ın 101 odalı apart otel olarak hizmet vereceği bildirildi.
»
YATIRIMLAR
DOSYA
n Dilek Holding, Marmaris ve
İstanbul’da iki yeni otel açacak
Sheraton Çeşme Hotel ile otelciliğe
giren Dilek Holding, İstanbul’da açtığı 2
şehir otelinin ardından, 2 yeni otel yatırımı için çalışmalar yapıyor. Grubun yeni
planları arasında biri Marmaris, diğeri
de İstanbul Levent olmak üzere iki yeni otel projesi var. Radisson Blu Pera’yı
2013’te açan grup, ildeki ikinci oteli 291
odalı Radisson Blu Şişli’yi de bu yıl faaliyete soktu. Sheraton ve Radisson Blu
markalarının her ikisini bünyesinde bulunduran grup, yeni yatırımlarında da bu
iki markanın yanı sıra diğer markalarla
da partnerlik yapacak.
n Amelia Hotels Antalya’da
3. otelini yapıyor
Amelia Hotels Yönetim Kurulu Başkanı
Ramazan Mutlu, üçüncü otellerini Manav-
gat’a bağlı Kızılağaç bölgesinde açacağını
açıkladı. Grup, Amelia Beach ve Seamelia
Beach’in ardından Kızılağaç’ta Palm Beach otelin yanında Sunmelia otelini yapıyor.
5 yıldızlı her şey dahil konseptinde çalışacak otelde, 450 oda ve 1000 dolayında
yatak bulunacak. Seamelia Beach’te 300
oda, Amelia Beach’te 450 odası bulunan
grubun, yeni açılacak oteli ile birlikte toplam oda kapasitesi 1200’e çıkacak.
n Bolu’da Narven Tatil
Kasabası 7050 yatak üretecek
Bolu’da yeni bir tesis yapılıyor. 7050
yataklı Narven tatil kasabası bünyesinde otel, sağlık tesisi ve çok sayıda villa
tipi devre tatil tesisi olacak. Narven’in
yatırımcı grubu içinde Erpiliç, Çarıkçı, Nalçacılar, GLS Lojistik ve Rehber Müşavirlik
bulunuyor. Girişimciler, devresidans gibi
konseptleri bulunan Narven ile Türkiye’de
6 ayrı bölgede termal turizm merkezleri
kurmayı planlıyor. Narven’de, termal turizm merkezi; devre tatil, otel, residans,
kongre turizmi için planlandı. Tesiste futbol sahası, otel, kongre merkezi, go-kart
dahil eğlence ve dalış merkezi sınıfında
sağlık tesisi de olacak.
n Gardens Of Babylon Sianji’yi
zincir markası yapacak
Sianji Well Being Resort adıyla hizmet verecek olan Gardens Of Babylon, bu
markayı zincirleştirmeyi planlıyor. Grup
yatırımlarını Sianji Hotels adı altında geliştirecek. Sianji Group Başkanı Recai Çakır,
tek bir marka üzerinde yoğunlaşacaklarını
söyledi. Otel işletmesi ve sağlık turizmi
konseptini birlikte barındıran grup, bundan sonra yurtdışına da açılmak istiyor.
Yalova’daki Mahal Palas Sianji projesinin ardından İstanbul’da da yatırım planı
bulunan grup, projelerle konseptini zincir
haline getirmek amacında.
n Bertuğbey İnşaat
yeni yatırımlar planlıyor
İlk otelini İstanbul Marriott Hotel Şişli
oteli açarak turizme giren Bertuğbey İnşaat, yeni otel yatırımları planlıyor. Yönetim
Kurulu Üyesi Tuğba Gültekin, otel yatırımlarını sürdürmeyi planladıklarını ifade etti.
Gültekin, Marriott ile İstanbul Pangaltı’da
bir yatırım planladıklarını duyurdu, ancak
ayrıntı vermedi. Gültekin, Şişli’deki otel
için Marriott Grubu ile 10’ar yıl opsiyonlu olmak üzere 30 yıllığına anlaştıklarını
kaydetti. 34 katlı İstanbul Marriott Hotel
Şişli’nin 259 odası bulunuyor.
»
20
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
0850 333 77 85 www.protel.com.tr
YATIRIMLAR
DOSYA
n Yeşil İnşaat iki otel
projesi planlıyor
Yeşil İnşaat İstanbul’un önemli merkezlerinden Topkapı Cevizlibağ’da otel
yapmayı planlanıyor. 800 odalı olarak
planlanan otel, proje aşamasında. Öte
yandan grup Tuzla’da Innovia Suit markasıyla içerisinde otel ve devremülkten
oluşan büyük termal otel yatımına da
devam ediyor. Tesisin 2015’te açılması
planlanıyor.
n Yılmaz Ulusoy Holding yeni
yatırımlara hazırlanıyor
Bünyesinde 3 adet konaklama tesisi bulunan Yılmaz Ulusoy Holding yeni
yatırımlara hazırlanıyor. Bünyesindeki
Kemer Holiday Club’ı 16 milyon TL’lik yatırımla yenileyen grup, İstanbul’da
Sümerbank binasını renove ederek 63
oda ve 136 yatak kapasiteli butik oteli
hizmete açtı. Öte yandan grubun yeni
tesis planları içinde Antalya önceliğini
korumaya devam ediyor. Butik otel yatırımlarına devam etme planı olan Yılmaz
Ulusoy, İstanbul’da 5 yıl içinde üç butik otel yapmayı düşünüyor. Yakın gelecekte
2 adet butik otel projesi olan grup, bu alanda bir markayı zincirleştirmek istiyor.
n Güral Grup Manisa’da otel yapacak
Kömür, nakliye, araç kiralama ve inşaat sektöründe faaliyet gösteren Güral
Grup, Manisa Soma’da 4 yıldızlı otel
inşaatıyla turizm sektörüne girdi. 4 yıldızlı iş oteli, 10 bin m2 alan üzerine 7 bin
m2 kapalı alanı ile faaliyet gösterecek.
Tesiste 84 oda, 180 yatak, 3 toplantı salonu, alakart restoran, 1000 kişilik düğün
salonu, fitness salonu, bayan ve erkekler
için ayrı olmak üzere Türk hamamı, sauna, buhar banyosu var.
n NG Hotels & Resorts dördüncü
otelini İstanbul’da yapacak
Kütahya ve Sapanca’nın ardından üçüncü otelini Afyon’da açan Nafi Güral
yönetimindeki NG Hotels & Resorts yeni
yatırımını İstanbul’da yapacak. Halen 3 tesis ile faal olan grubun İstanbul’daki yeni
otel yatırımına bu yıl başlanması planlanıyor. Kütahya, Sapanca ve Afyon’daki
tesislerinin yanında yeni yatırımını planlayan grup, Güneşli’de Kütahya Seramik’e
ait 20 dönümlük arsada 50 milyon Dolarlık
kongre merkezi ve Spa oteli yapacak.
n Merit Hotels
yatırımlara devam ediyor
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC)’de 4 oteli bulunan Merit Hotels,
İstanbul’da pastane, restoran ve gazino
işine giriyor. Grup, KKTC’deki yatak kapasitesine 280 yataklık ilavenin ardından
700 yataklı Mare Monte isimli yeni projesinin çalışmalarına da devam ediyor.
Bu sezon 280 yataklı yeni bir bloğu açan
grubun Maksim Gazinosu’nun bir benzerini açma planı var. İstanbul Etiler’de
orta ölçekli bir otel de planlayan grubun
İstanbul’da açacağı Merit Pastaneleri de
yakında hizmete girecek. KKTC’deki Ottoman Kebap Restoranı’nın bir şubesi
de İstanbul’da açılacak.
n Sea Light ikinci otelini yapıyor
Kuşadası’nda 5 yıldızlı Sealight Resort
Hotel, ikinci otel yatırımına başladı. Yapılan açıklamada 380 oda 850 yataklı yeni
tesis Sealight Deluxe’nin 2015’te hizmete gireceği belirtildi. Otelde 8 ala carte
restoran bulunacak ve Ege’deki yemek
kültüründen örnekler sunulacak. Şirketin
Sealight Resort Otel’de 465 oda ve 1150
yatağı bulunuyor.
n İngiliz operator Neilson
Antalya’da beach club açacak
İngiliz tur operatörü Neilson’un Antalya’nın Demre bölgesinde 5 yıldızlı bir
beach club açacak. 2014 yılının başında
Thomas Cook Risk Capital Partners’a satılan Neilseon’ın, Türkiye’de açacağı beach
clubta su sporları dahil tüm aktiviteler
bulunacak. Antalya’nın Demre bölgesinde
açılacak olan The Andriake Beach Club’ta,
50 metrelik yüzme havuzu, bir tanesi 600
koltuklu olmak üzere, 6 tane tenis kortu
ve Türk hamamı da yer alacak. Neilson,
22
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
YATIRIMLAR
DOSYA
n Askon Grup’tan 400 milyon
TL’lik termal otel yatırımı
Askon Grup 400 milyon TL’lik yatırımla Taraklı Termal projesinin ilk etabını
Aralık 2014’te tamamlayacak. İkinci aşama ise 2016 yılında bitecek. Projede,
7 bin yataklı bir tesis olacak. Tesiste
üç nesil bir arada tatil yapabilecek. Çocuklar ve gençler için eğlence merkezi,
restoran, alışveriş merkezi olduğu gibi
1300 kişilik bir seminer salonu da olacak. Taraklı Termal’de 10 bin m2’lik spa
merkezi, bir adet fizik tedavi ve rehabilitasyon hastanesi de olacak. Tesis 400
kişiye istihdam olanağı da sağlayacak.
n MEROSA Yatırım
Sapanca’ya otel yapacak
Yunanistan’ın Mora Yarımadası’nda da
Messini Beach club’ı açacak.
n Anı Tur konaklamaya
yatırım yapacak
İç pazarda tur operatörlüğü yapan Anı
Tur’un sahibi Veli Çilsal, Arum markası ile
Trabzon, Safranbolu, İstanbul Fındıkzade,
Didim Altınkum ve Kuşadası’nda 5 otel
açacaklarını belirtti. Trabzon’da 156, Safranbolu’da 279, İstanbul Fındıkzade’de
117, Didim Altınkum’da 350 odalı oteller
planlayan Anı Tur, Kuşadası’nda aldığı
arazide de yatırım yapacak. Tamamı 5
yıldızlı planlanan oteller için 90 milyon
dolarlık bütçe ayrılacak. Didim ve Trabzon’daki oteller Haziran’da, İstanbul ve
Safranbolu’dakiler ise 2015’te açılacak.
n Sarar Grup, ikinci otelini
İstanbul’da yapacak
Tekstilci Sarar Grup, Eskişehir’de
yapımı devam eden otelden sonra İstanbul’da 5 yıldızlı bir otel daha yapacak.
Konaklamada ilk yatırımını Eskişehir’de
Porsuk çayı kenarında 80 odalı bir otelle
gerçekleştiren Sarar Grup, İstanbul Beylikdüzü’nde, fuar alanının yakınında 5 yıldızlı
310 yataklı otel yatırımına başlıyor. Yeni
yatırımın 50 milyon dolarlık bütçesi var.
Öte yandan grubun Eskişehir’de Porsuk
çayının kenarındaki 80 odalı otel inşaatı
devam ediyor.
n Cyar Hotels, Antalya’da
5 tesise çıkmayı planlıyor
Cyar Hotels, 5 yıl içinde, her yıl bünye-
24
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
sine bir tesis alarak Antalya çanağında 5
tesis olmayı planlıyor. Grup, bu yıl Türkiye’de Eco konsepti üzerine kurulan ilk
tesislerden biri olan Çamyuva Eco Dream
Club’ı bünyesine kattı. Öte yandan Bodrum’da gelecek yıl bir tesis daha hizmete
sokacak. Antalya’da faaliyet gösteren Cyar Hotels’in Turizm Koordinatörlüğünü
Sadrettin Akyıl yapıyor.
n Dosso Dossi, 5 yılda 5 otel açacak
Tekstil sahasında faaliyet gösteren
Dosso Dossi, ilk otelini Sultanahmet’te
açtı. Şirket, 5 yılda 5 yıldızlı 5 otel açmayı planlıyor. Turizmdeki yatırımlarına
Sultanahmet’teki Dosso Dossi Old City ile başlayan şirketin Yönetim Kurulu
Başkanı Hikmet Eraslan, 5 otel için 250
milyon Dolarlık yatırım öngördüklerini
söyledi. Her bir tesisi farklı temalarda
yapacak şirket; Sultanahmet’ten sonra
Vatan Caddesi’nde Dosso Dossi Hotels
Downtown, Sefaköy’de Dosso Dossi
Airport Hotel & Convention Center, Yenikapı’da Dosso Dossi Hotels Midtown’ı
faaliyete sokacak.
n Marriott-Bilgili işbirliği
KKTC’de yeni bir otel açacak
Marriott International, Bafra bölgesinde açılacak 350 oda kapasiteli tatil köyü
için Bilgili Holding’le anlaşma imzaladı.
Otelin, Marriott’un Kıbrıs’taki ilk işletmesi
olacağı belirtilirken 2016 yılında hizmete
açılmasının planlandığı açıklandı. Büyük
bir casinoya sahip olan otelin tenis kortları, futbol, basketbol ve on sekiz delikli
golf sahalarına sahip olacak.
MEROSA firması Sapanca’da Hazine’ye ait 29 dönümlük arazide bir otel
yapacak Sapanca İlçesi Mahmudiye Köyü
Bayır Mevkiinde yapılacak olan otel için
Sakarya Valiliği ve MEROSA Firması ile
49 yıllığına irtifak sözleşmesi yaptı. Mülkiyeti hazineye ait 28 dönüm yüzölçümlü
taşınmaz üzerinde kurulacak olan 1000
yataklı otel için 250 milyon dolarlık bir
bütçe ayrıldı.
n Dorak Holding
yatırımlara devam ediyor
İstanbul Laleli’de bulunan Wyndham
Old City İstanbul’u açan Dorak Holding
yatırımlarına devam edecek. Holding
2020’de 20 otele ulaşmayı hedefliyor. Şu
anda şirketin, 6’sı Kapadokya, biri İstanbul ve biri de Kuşadası’nda olmak üzere
toplam 8 oteli bulunuyor.
Pamukkale, Çanakkale, Doğu Karadeniz ve Diyarbakır’da yeni yatırımlar
planlayan Dorak Holding, Pamukkale’deki yatırıma başladı. 47 dönümlük arazide
301 odalı bir otel yapılıyor. Çanakkale’deki otelin yapımı ise 2015’in sonlarında
başlayacak. Rize’de ise beş yıldızlı bir
oteli işletme planları var.
n Crown Sharm Palace
otelin açılışı 2015’e kaldı
Antalya’da konaklama yatırımları alanında aktif gruplar içinde yer alan Çetin
İnşaat, sektörde Crown Hotels adı altında yapılanırken, 5.otelini Side bölgesinde
açmaya hazırlanıyor. Grubun 5. Oteli olan
Crown Sharm Palace Nisan ayında açılışa
hazırlanıyor. Tesiste 320 oda ve 800 dolayında yatak bulunacak. Aynı bölgede 4
adet oteli de bulunan grup, toplamda 3
bin dolayında yatağa ulaşacak.
YATIRIMLAR
DOSYA
2014’te Açılacak BAZI Oteller
OTEL ADI
TESİS YERİ
Divan Adana
5* Adana
Thermalife Tatilköyü
5* Afyon
Nil Termal
5* Afyon
Akrones Termal SPA
5* Afyon
Anemon Amasya
4* Amasya
Çam Hotel
5* Ankara
Ibis Otel Esenboğa
Ankara
İbisotel Ankara
Ankara
The Green Park Ankara
5* Ankara Çukurambar
The Green Park Hotel Ankara
5* Ankara Çukurambar
Rixos Dream Of Phaselis
Antalya
Gloria Sports Arena
Antalya
Zafira Deluxe & SPA
5* ANTALYA- Alanya
Crown Sharm Palace
5* Antalya-Side
Susesi Premium Thermal
5* Aydın
Residance
Krater Hotel
4* Bitlis-Tatvan’da
Köşdere Thermal Otel
5* Çanakkale
Klinik ve Spa
Dorak Holding oteli
5* Çanakkale
Aurum Didim
5* Didim
Ceylan Park AVM, 5*
5* Diyarbakır
Novotel Diyarbakır
Diyarbakır
Divan Diyarbakır
Diyarbakır
Reysaş Oteli (Hilton Otel)
5* Erzincan
Rixos Eskişehir
4* Eskişehir
Otel-Sarar Grup’un yeni
Eskişehir
yatırımı
Divan Express Eskişehir
Eskişehir
Hampton by Hilton Antep
4* Gaziantep
Divan Suites
Gaziantep
The Green Park Gaziantep
Gaziantep
Hilton Antakya
Otel Hatay
Hilton Garden Inn İstanbul
4* İstanbul
Airport
The Green Park Airport
5* İstanbul
Burla Dolapdere
5* İstanbul
Crowne Plaza İstanbul
5* İstanbul
Oryataş
Aurum İstanbul
5* İstanbul
Hilton İstanbul Kozyatağı
5* İstanbul
5* iş oteli İstanbul
Bay İnşaat Maslak
Maçka Palas HotelBUTİK İstanbul
St. Regis İstanbul
otel+sağlık İstanbul
Innovia Suite Tuzla
Hilton Double Tree Tuzla
İstanbul
Raffles İstanbul
İstanbul
Vialand Palace Otel
İstanbul
“İSTOÇ Saray Otel ve
Alışveriş Merkezi”
İstanbul
Hampton by Hilton İst. Ataköy
İstanbul
Elite World Europe
5* İst. -Basın Ex. Yolu
Sheraton İstanbul Ataşehir
İstanbul -Ataşehir
Four Points by Sheraton
İstanbul Bağcılar
Batışehir
Ttanic Dudullu
İstanbul- Dudullu
Dedeman Park Levent
İstanbul- Levent
The Green Park Silivri
İstanbul- Silivri
Mercure İstanbul Airport
İstanbul -Yeşilköy
26
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
ODA
180
180
280
325
100
250
147
147
283
281
YATAK
406
400
1100
750
200
550
560
562
200
808
320
2.000
800
510
1000
54
120
286
572
350
150
176
153
122
164
300
240
80
109
117
108
200
200
160
400
400
221
442
230
400
196
392
117
320
120
250
650
1300
101
89
402
144
240
380
178
804
OTEL ADI
Dossa Dosi Downtown Vatan Av.
Regnum A.Ş.
Hyatt Regency İst. Atakoy
Bahçelievler Tempo
Fair Suites
Hilton Garden Inn
İstanbul Beylikdüzü
Regnum A.Ş.
Divan Suits G Plus
Novotel Karaköy
Sümerbank Butik
Wyndham Levent ve AVM
Tuna Taksim Hotel(Maksim) Hotel
Mercure Topkapı Hotel
(Accor’a bağlı )
Ibisotel Tuzla
Four Point By Sheraton
Ümraniye
Pullman İstanbul Airport
Hilton Garden Inn İzmir
Zigana Alaçatı Resort
TESİS YERİ
İstanbul-Aksaray
5* İst.-Altunizade
İstanbul-Ataköy
İstanbul-Beylikdüzü
İstanbulÇobançeşme
İstanbul-Güneşli
5* İstanbul-Karaköy
Butik İstanbul-Karaköy
5* İstanbul-Levent
5*
400
140
200
63
389
800
126
225
460
5* İstanbul-topkapı
216
432
İstanbul-Tuzla
5*+
İstanbul-Ümraniye
AVM
İstanbul-Yeşilköy
İzmir -Bayraklı
5* İzmir Çeşme Alaçatı
200
Elite Hotel Kocaeli
Grand Safranbolu- (Hilton
Garden Inn-Kesinleşmedi)
Radisson Blu Kayseri
Cornelia Hotels- yeni oteli
Mare Monte
Hampton by Hilton
Novotel Konya
Ibisotel Konya
Sealight Deluxe
Egerans Hotel
Divan Mersin
Rixos Premium Göcek
Cyar Hotels
Titanic Deluxe Bodrum
Amara Island Bodrum Elite
Swissotel Resort
Bodrum Beach
5* İzmit
Karabük5*
Safranbolu
5* Kayseri
5* KKTC
5* KKTC
Kocaeli
Konya
Konya
5* Kuşadası
4* Manisa-Soma
Mersin
Muğla
5* Muğla -Bodrum
5* Muğla-Bodrum
Muğla-Bodrum
Mandarin Oriental
5*
Sheraton Samsun Hotel
Samsun Tavros Hotel
Aurum Trabzon
126
5* İstanbul-Taksim
4* İzmir-Seferihisar
Taraklı Termal
YATAK
328
900
3* İst.-Bahçelievler
Club Resort Atlantis
The Residences at
Mandarin Oriental
Barut Hotels-TUI işbirliği
Barut Hotels-TUI işbirliği
Sentido Orka Lotus Beach
Lotus Park Turunç
Anemon Kapadokya
Dorak Holding oteli
Aurum Safranbolu
ODA
157
450
284
Muğla-Bodrum
Muğla-Bodrum
Cennet Koyu
Muğla-Bodrum
Cennet Koyu
Muğla-Fethiye
Muğla-Fethiye
Muğla-Marmaris
Muğla-Marmaris
Nevşehir-Kapadokya
Pamukkale
Safranbolu
Villa +
Residance
5*
5*
5*
5*
4*
5*
5*
Otel +
Sakarya
D.mülk
5* Samsun
Samsun
5* Trabzon
182
397
195
414
162
0da ek.
300
364
628
972
600
250
500
244
500
204
178
130
380
84
172
206
550
540
700
616
850
180
1300
66
109
214?
98 villa
116 res.
116
250
400
210
60
310
279
800
150
7000
221
132
156
YATIRIMLAR
HABER
Alkoçlar, yatırımlarına
Bulgaristan’la başladı
Alkoçlar Otel Zinciri, Pamporovo kayak merkezindeki Grand Hotel
Murgavetz’i devraldı. Bulgaristan merkezli Türk otel yatırımlarına
bir yenisini daha ekleyen grubun ülkenin başka bölgelerinde
yeni alımları ve yurtdışı yatırım hedefleri bulunuyor.
R
us ortağı Eka ile ilk kez yurtdışına
çıkan firma, Bulgaristan’ın kayak
merkezleriyle ünlü Pamporovo bölgesinde 100 yataklı Grand Hotel Murgavetz’in
20 yıllık işletmesini aldı. Anlaşmayla
ilgili açıklamalarda bulunan Alkoçlar Turizm Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı
Gülşah Alkoçlar, “Bulgaristan başlangıç
için iyi bir yer” dedi. Yurtdışına açılma
sırasında akıllarına ilk gelen yerin bu
ülkedeki kayak merkezleri olduğunu
belirten Gülşah Alkoçlar, “Eşimin Bulgar
göçmeni olması nedeniyle de bu bölgeye
ayrı sempati duyduk. Bulgaristan bir AB
ülkesi... Özellikle Ruslar tarafından bü-
yük ilgi görüyor. Kayak merkezleri çok iyi
ve ünlü” şeklinde konuştu.
Alkoçlar Bulgaristan’da
zincir kurmayı hedefliyor
Gülşah Alkoçlar, “Otelin 100 odası,
kendi kumarhanesi var. Girişimlerimiz
sürecek. Şu anda satın alma yapmayacağız. Uygun fırsat çıkarsa düşünürüz.”
dedi. Üç yıl içinde Bulgaristan’da yazlık Sunny Beach, Burgaz ve Varna
bölgelerinde, kışlık Borevestb, Bansko
kayak merkezlerinde toplam 6 otelle 3
bin yataklı zincir oluşturma amacında
olduklarını da söyleyen Alkoçlar, kışlık o-
tellerdeki 5 aylık sezonu, yazlık bölgelerle
12 aya çıkarmak istediklerini dile getirdi.
Ortaklık olarak, ATT Bulgaria Travel
adıyla bir seyahat acentası kurup Sofya,
Filibe ve Kırcaali’de şube açtıklarını açıklayan Alkoçlar Turizm Yönetim Kurulu
Başkanı Ender Alkoçlar ise, “Türkiye ile
Bulgaristan arasında vize kolaylığı sağlanabilse, turizmin karşılıklı olarak daha
fazla gelişeceğine inanıyoruz. Bunun,
başta Kültür ve Turizm Bakanlığı olmak
üzere ülkeler arası bürokratik bir süreç olduğunu biliyoruz” diye konuştu.
Alkoçlar, Balkanlar’da büyük gelecek öngördüklerini ifade etti.
Haliçport için İstanbullu
karar verecek
Trios 2023 projesi
büyüklüğü ile dikkat çekiyor
Rixos Hotels’in sahibi Sembol
İnşaat, 1 milyar 347 milyon
Fettah
dolarlık ihale bedeliyle kazandığı
Tamince
Haliç Tersane projesinde
(Haliçport) tarihi dokuya uygun davranacak. Fettah
Tamince, proje için İstanbullunun görüşünü alacak.
Pulsar İnşaat tarafından yapılan ve içerisinde ticari alan, imalat
fabrikası, otel ve alışveriş alanlarının yer alacağı Trios 2023
projesi, 300 milyon liralık yatırım bedeliyle hayata geçirilecek.
S
embol İnşaat’ın kazandığı Haliçport projesinde İstanbulluların görüşlerine başvurulacak. Konuyla ilgili
açıklama yapan Tamince, “Alkışlanacak bir proje yapacağız. Haliç’te tarih 8 bin 500 yıl geriye gidiyor. Kendi
babamızın mülkü gibi idare edemeyiz. Herkesle istişare
edeceğiz. Haliç’te korunacak her türlü binayı koruyacağız.
Beton kitle getirmeyeceğiz” dedi.
Milliyet Gazetesi’nden Songül Hatısaru’nun haberine
göre altı büyük mimarlık şirketiyle birlikte bu proje için
hazırlık yaptıklarını ifade eden Tamince, “Tartışmaların
bitmesi için kurumları güçlendirelim, misyonlarını artıralım. Biz Rusya’da çalışıyoruz. Koruma kurulundan en
önemli kişi şehrin mimarıdır. Sizin ne yaptığınıza karışır. Ben şimdi 1.4 milyar dolar kira borcuna girmişim, 1
milyar dolar yatırım yapacağım. Onay alacağım makamı bilmezsem nasıl çıkacağım işin içinden. İstanbul’un
altını kazacaklar yakacaklar diyorlar. Deli miyim ben”
diyerek konuşmasını tamamladı.
28
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
L
ansmanı yapılan Trios 2023
projesi, ticari alan, imalat fabrikası, otel ve alışveriş alanlarından
oluşuyor. Pulsar İnşaat Yönetim
Kurulu Başkanı Sami Bektaş,
Trios 2023’ün sadece Türkiye’nin
değil, dünyanın da en modern sanayi ve ticaret komplekslerinden
biri olacağını iddia etti.
Proje 2017
yılında hazır
İkitelli Organize
Sanayi’nin
içinde
yer alan Trios 2023,
üç ayrı bloktan oluşuyor. Bu blokların
ikisinde atölye ve
dükkânlar, üçüncüsünde ise çarşı ve
kuleler yer alıyor.
Projede toplam 250 adet atölye,
45 adet mağaza, 11’er katlı ofis/
otel/iş merkezi kullanımlarına
uygun 2 kule yer alıyor. İmalat atölyelerinin satışta olduğu
projede metrekare fiyatları 2
bin 500 liradan başlıyor. Projenin 2017 yılında tamamlanması
hedefleniyor.
Yatırım teşviklerinin süresi uzatıldı
Bakanlar Kurulu’nun, yatırıma hazırlananları harekete geçirecek
kararı Resmi Gazete’de yayımlandı. Yatırım teşviklerinde avantajlı
teşvik uygulamalarından yararlanma süresi ise uzatıldı.
E
konomi Bakanı Nihat Zeybekci, yeni düzenleme ile öncelikli yatırım
konularını belirlediklerini ve bunların
arasında termal turizm konaklama yatırımlarının da bulunduğunu söyledi.
Teşvik unsurlarının yatırımın yapılış tarihine göre kademeli olarak azaltılması
esasına dayanan yürürlükteki mevzuatın, avantajı teşviklerinden yararlanma
süresi uzatıldı. Buna göre 31 Aralık 2014
tarihine kadar yapılacak yatırımlarda
yürürlükteki teşvik mekanizmasının; faiz desteği, sigorta primi işveren hissesi
desteği, vergi indirimi ve yatırıma katkı
oranı desteklerinden yararlanacaklar.
Eski mevzuatta bu tarih 31 Aralık 2013
olarak belirlenmişti. Mevzuatın 11’nci
maddenin 5’inci fıkrasında yer alan 31
Aralık 2013 tarihi 31 Aralık 2014 olarak
değiştirildi.
Bu yıl sonuna kadar stratejik yatırımlar da sabit yatırım tutarının yüzde
70’ine kadar indirimli faiz desteğinden
yararlanabilecekler. Yapılan değişiklik ile birinci bölgede yapılan yatırımlar
yüzde 15 yatırıma katkı oranı yüzde 50
kurumlar-gelir vergisi indiriminden
Sapanca’da dev otel yatırımı
Sapanca ilçesinde yapılacak
olan otel yapımı için Sakarya
Valiliği ve Merosa Firması ile
İrtifak sözleşmesi yapıldı.
Hedeflenen yatırım 250 milyon dolar
Bölgede ilk etapta 250 milyon dolarlık
yatırım yapmayı planladıklarını belirten
Merosa Uluslararası Yatırım Danışmanlık Şirketi Yönetim Kurulu Başkanı Yusuf
Katipoğlu, “Bu, üçüncü ve en önemli yatırım. Şuan rakamlar düşük gözükse de
1000 yataklı, 5 yıldızlı otel konsepti düşünüyoruz. Sapanca’da ilki yaşatmak
istiyoruz. Uluslararası resort söz konusu.
Sakarya ve Sapanca’yı seviyoruz. Hayırlı
olsun” dedi.
1000 yataklı otel
Sapanca’nın Türkiye’nin Davos’u olacağını daha önceki basın toplantılarında
yararlanırken, 6’ncıbölgede yapılan yatırımlarda yatırıma katkısı yüzde 50,
indirimli vergi oranı ise yüzde 90 olarak
uygulanıyor.
Best Western
ailesine yeni üye
Best Western Türkiye, büyümeye
devam ediyor. Zincir bünyesine son
olarak Best Western Plus Şekerpınar
Hotel’i ekledi. Zincirin Türkiye’deki
üye otel sayısı 16’ya çıktı.
S
apanca’da Arap yatırımcıların Hazine’ye
ait 29 dönümlük arazide inşa edeceği
dev otel için 49 yıllığına bir protokol imzalandı. Sapanca İlçesi Mahmudiye Köyü
Bayır Mevkiinde yapılacak olan otelin imza
törenine, Vali Mustafa Büyük, İl Defterdarı
Ali Sormaz, Sapanca Belediye Başkanı Aydın Yılmazer, Merosa Uluslararası Yatırım
Danışmanlık Genel Müdürü Yusuf Katipoğlu ve şirket temsilcileri katıldı.
Nihat Zeybekci
-Çayırova Gebze mevkiinde
bulunan Best Western Plus ŞekerŞpınarekerpınar
Hotel’de 12’si suite oda olmak
dile getirdiğini belirten İl Defterdarı Ali
Sormaz, “Bugün bu iddiamızı destekleyen bir yatırıma daha tanıklık ediyoruz.
Sapanca İlçesi Mahmudiye Köyü, Bayır
mevkiinde bulunan mülkiyeti hazineye
ait 28 dönüm yüzölçümlü taşınmaz üzerinde kurulacak olan 1000 yataklı 600
istihdam kapasiteli bir otel yapmak üzere
ilgili şirketle 49 yıl süreli irtifak hakkı tesis
edilmesine yönelik sözleşmeyi imzalayacağız. Hayırlı olsun” şeklinde konuştu.
İmza töreninde Sakarya’da uluslararası
sermayenin de dahil olduğu, nitelikli, kaliteli ilave katma değer ve değer katacak
bu yatırımların hayırlı olmasını temenni
eden Vali Mustafa Büyük de, “İnşallah
kısa sürede diğer süreçler de tamamlanır
ve yatırım nihayete ererek ülkemize, ilimize, Sapanca ilçemize hayırlı olur” dedi.
üzere 88 oda bulunuyor. İş insanlarına
hitap eden Best Western Plus Şekerpınar Hotel, bir toplantı oteli olma özelliği
de taşıyor. Otelde, kapalı havuzu, buhar
banyosu, tuz odası, sauna, Türk hamamı
profesyonel masaj ve Spa seçenekleri
yer alıyor. Tuzla Serbest Bölgesi’nin yanı başında bulunan otel, Sabiha Gökçen
Havaalanına 16 km, Viaport alışveriş
merkezine 15 km, Sabancı Üniversitesine 5 km, Eskihisar feribot ve otobüs
terminallerine 3 km uzaklıkta yer alıyor.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
29
YATIRIMLAR
HABER
Mistral otel yatırımı için Er Yatırım ile anlaştı
Turizm sektörüne markalı otel yatırımcısı olarak giren Er Yatırım
ve Turizm, İzmir’in en uzun kulesinin temelini atacak olan Mistral
Yapı içindeki otel yatırımı için anlaştı. Firma, İzmir’in 216 metrelik en
yüksek kulesinin de bulunacağı projede 8 katlı oteliyle yerini aldı.
K
ömür ve denizcilik alanlarında Türkiye’nin önde gelen şirketleri arasında
bulunan Er Şirketler Grubu, kurduğu Er
Yatırım ve Turizm İzmir’de 216 metre
yüksekliğindeki ofis ve otelden oluşan iki
kulenin temelini bu ay atacak olan Mistral Yapı ile el sıkıştı. Er Yatırım, Bayraklı
ilçesinde inşa edilecek olan ve 2016 yılında
bitirilmesi planlanan Mistral İzmir’de 8 katlı bir oteli yatırımlarına ekledi. Er Yatırım ve
Turizm Genel Müdürü Ferzan Çelikkanat,
“Buradaki potansiyeli değerlendirmek istedik. İlk otelimizi yeni kent merkezinde,
Ferzan Çelikkanat
Bayraklı’da yapıyoruz. Alışveriş merkezi,
rezidans ve ofis alanlarının bulunduğu projede yer alıyoruz” şeklinde anlattı.
İşadamlarına özel esnek check-in fırsatı
Çelikkanat’ın verdiği bilgilere göre, 8
bin metrekare inşaat alanına sahip olan
otel, 110 odalı ve tamamen şehir içi iş oteli olacak. İş insanlarının tercih edeceği,
ortalama 1-1,5 gün konaklamaya yönelik,
teknolojik alt yapıya sahip bir otel olarak
planlanıyor. “Biz hayata geçireceğimiz otellerimizde iş seyahati yapan misafirleri
hedeflediğimiz için limited alacart, esnek
check-in saatleri, uçağının geç ya da erken olduğu zamanlarda yararlanabileceği
birçok hizmet sunmayı önemsiyoruz”
şeklinde konuşan Çelikkanat, otelin 2016
yılı sonunda hizmete girmesini öngördüklerini kaydetti. Portföylerinde
adet olarak ağırlıklı dilimin İstanbul’da
olacağının altını çizen Çelikkanat, İzmir
dışında Eskişehir, Konya, Mersin, Gaziantep, İzmit, Çanakkale, Adana, Mardin,
Diyarbakır, Trabzon gibi potansiyeli
yüksek Anadolu kentlerinde de arazi ge-
Accor sattığı otelleri
1,2 milyar dolara geri alıyor
Avrupalı otel zinciri Accor, daha
önce sattığı 97 oteli, 1 milyar 230
milyon dolar ödeyerek geri alıyor.
F
ransız otel zinciri Accor, daha önce
işletmesini devrettiği veya sattığı 97
oteli geri almak için 1 milyar 230 milyon
dolar harcayacak. Accor Yönetim Kurulu Başkanı ve CEO’su Sebastien Bazin,
söz konusu adımın şirketin stratejik
büyüme hedefinin bir parçası olduğunu
açıkladı. Bazin, Accor’u iki birime ayırdığını ve bu birimlerden birinin şirkete ait
14 markanın yönetimini yaparken, diğer
bölümün yatırımlara odaklandığını kaydetti.
Daha
önce
işletme-
30
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
ye
yöneleceğini
açıklayan
Accor,
yeniden otel sahipliğine dönüyor. Şirketin o dönemki planlarının nakit miktarını
yükseltmek ve gelişmekte olan pazarlara
daha fazla odaklanmak olduğu biliniyor.
Geçtiğimiz günlerde Accor tarafından
yapılan açıklamada, şirketin Moor Park
Capital Partners’tan, Almanya ve Hollanda’daki 86 otel alacağı belirtilmişti. Söz
konusu otellerin tamamı Accor’un Ibis,
Ibis Budget, Mercure ve Novotel markaları
altında hizmet veriyor. Accor 2007 yılında
bu otelleri 747 milyon Euro’ya Moor Park
Capital Partners’a satmıştı.Accor aynı
zamanda İsviçre’de Axa Real Estate bünyesinde bulunan 11 oteli de geri alıyor.
Şirket, buradaki otelleri 2008
yılında satmış ancak işletmeye devam etmişti.
liştirmeyi sürdürdüklerini kaydetti.
İzmir’in yükselen semtleri arasında
sayılan Bayraklı’da inşa edilen Mistral
İzmir; otel, rezidans ve ofis içeriyor. Toplamda 110 konutun bulunduğu kulelerde,
153 ofis yer alacak. Tamamen yeşil bina
olarak tasarlanan kulelerde, ofis ile konut arasındaki podyumda yeşil bir çatı
oluşturulacak ve bu podyumda oyun alanı, peyzaj, havuz ve teras yer alacak.
Toplam arsa alanı 13 bin 923 metrekare olan projenin inşaat alanı ise 122 bin
metrekare olacak.
Niziplioğlu
Grup’tan ikinci otel
İ
nşaat,
akaryakıt,
değerli madenler alanlarında çalışan ve döviz
büroları bulunan grup,
turizmdeki ilk yatırımı
olan Topkapı E-5 yolu üzerindeki 216 odalı oteli
için Mercure ile anlaştıktan sonra, İstanbul
Şişli’de Cevahir Alışveriş Merkezi’nin yanındaki Bahçeler Sokak’taki Meral Apartmanı’nı
alarak burayı otel yapmaya karar verdi. Niziplioğlu Grup, Topkapı’da açacağı Mercure
otelinden sonra İstanbul Şişli’de ikinci otelini yapmaya hazırlanıyor. Cevahir Alışveriş
Merkezi’nin yanında bir dönümlük arazide
yapılacak ikinci otelin temeli bu yıl atılacak.
Niziplioğlu Grubu, yeni oteli için Mudo Outlet’in bulunduğu sokaktaki apartmanı yıkıp
araziyi temizledikten sonra ortaya çıkan 1
dönümlük arazide yapacak.
YATIRIMLAR
HABER
Varyap, Bodrum’a lüks otel yapıyor
Varyap Meridian ve Metropol İstanbul gibi projeleriyle bilinen Varyap,
Bodrum’da bin metrekarelik 24 malikane inşaatına başladı. İçerisinde lüks
bir otelin de yer alacağı projeyle gelir düzeyi yüksek turiste hitap edilecek.
B
odrum Yalıkavak’ta yapımına başlanan projenin lansmanını haziran
ayında gerçekleştireceklerini belirten
Varyap CEO’su Erdinç Varlıbaş, kendine
ait koyu, plajı ve zeytin ağaçları olacak
olan proje, 30 dönümlük arazi üzerinde
geliştirildi. Varlıbaş, projede yer alacak
malikanelerin yaklaşık 1 milyon 500 bin
Euro’dan satılacağını belirterek, Batı
Avrupa, Rusya, Körfez ve Ortadoğu bölgelerinden talep almayı beklediklerini
açıkladı. Projenin ikinci aşamasında
yüksek gelir sahibi yabancı turisti hedefleyen bir otel de açacaklarını ifade eden
Varlıbaş, 2014’ün sonbahar aylarından
itibaren inşaatına başlayacakları projeyi
2015’in yaz aylarında tamamlayacaklarını kaydetti. Varlıbaş, 2 projeden 100
milyon dolarlık satış geliri beklediklerini
de sözlerine ekledi.
Cevahir Holding, Sheraton
markasıyla anlaştı
Varlıbaş, Meridian’ın otel bölümünün yatırımcısı olan Cevahir Holding’in
bunun için otel işletmecilerinden
Starwood bünyesinde yer alan Sheraton
markasıyla anlaştığını belirtti. Varyap
Meridian’da 1500 konutu teslim ettiklerini söyleyen Varlıbaş, Metropol İstanbul
projesinde Albaraka Türk bankasının
hisselerine ortak olduğunu da açıkladı.
Alman yatırımcı Haliç’te
yeni yatırımlar planlıyor
A
Kentsel dönüşüm projeleriyle de il-
32
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
K
KTC hükümeti, yarım kalmış otellerin
tamamlanması ve bu otellerin faaliyete
geçebilmesi için uygulanması öngörülen
faiz destekli kredi programını onayladı. Faiz destekli kredi programı ile komple yeni
yatırım olan ve inşası devam eden konaklamalı turizm yatırımlarından fiziki olarak en
az yüzde 50 tamamlanmış olanlar, işletmeye açılmış ancak finansman sıkıntısı nedeni
ile işletmeye ara vermiş veya turizm amaçları dışında kullanılıp yeniden turizm amaçlı
kullanılmasına karar verilen tesislerin yanı
sıra, programdan Lefkoşa ve Gazimağusa Surlariçi bölgesindeki butik otel veya
turistik pansiyona yönelik yatırımlar da yararlanabilecek. KKTC’de kamu otoritesi, söz
konusu program için kredi kullandırabilecek
5 banka ile protokol imzaladı. Bu bankalar
Asbank, Near East Bank, TC Ziraat Bankası,
Türkiye İş Bankası ve Türkiye Vakıflar Bankası olarak açıklandı.
Erciyes’te turizm merkezine
21 tane otel yapılacak
E
rciyes Kış Sporları ve Turizm Merkezi
Projesi ile hareketlenen Kayseri’de 2 yıl
içinde, 21 tesis yapılacak. Turizm merkezinde, 2 yılda 17’si butik olmak üzere 21
tesisin yapılması planlanırken 700 olan yatak kapasitesi de 6 bine ulaşacak. 2014’te
3 bin kişilik bir kongre merkezi inşasına
başlayacak. Kentte bulunan 57 otelden
20’si işletme belgeli 13’ü de turizm yatırım
belgeli. Erciyes’te 4 kamu tesisi, 4 belediye
belgeli tesis bulunuyor. 3 bin 315 oda 6 bin
849 yatak bulunan bölgede turizm işletme
belgeli 20 otel bulunuyor.
Almanya’nın en büyük
gayrimenkul yatırımcılarından
olan Erwin Walter Graebner,
Haliç’te Amplio Emlak Yatırım
A.Ş. olarak ilk yatırımları Hilton
Garden Inn İstanbul Golden
Horn’un ardından İstanbul’da
yeni yatırımlar planlıyor.
lmanya’nın en büyük gayrimenkul yatırımcılarından Erwin Walter
Graebner, Türk işadamı Alaeddin Babaoğlu ile Amplio’yu kurduklarını açıkladı.
Yatırımlarda İstanbul Haliç’e odaklandıklarını ifade eden Graebner, “İstanbul’u
kuşbakışı değerlendirdik, hatta ölçüp
biçtik diyebiliriz. Bugün bulunduğumuz
nokta doğru bir hesap yaptığımızı gösteriyor. Bölgenin değeri son üç yılda en
az 4 kat artarken, bölgede 6 yeni turizm
yatırımı daha yapılıyor. Değerlenen bölgede yeni yatırımlarımızla yer almaya
devam edeceğiz.”
KKTC’de yatırımlara
finansman desteği geliyor
Erwin Walter
Graebner
gilendiklerini dile getiren Graebner,
yabancı yatırımcıların bir ülkede yatırım yapmadan önce var olan örnekleri
incelediğini söyleyerek, “Türkiye’de yatırım gerçekleştirmek isteyen yabancı
yatırımcılar önce bize danışıyorlar. Çalışmaların nasıl ilerlediğine dair bilgiler
alıyor, yer seçimi konusunda destek
istiyorlar. Biz de kendileriyle yaptığımız
tüm analiz çalışmalarını paylaşıyoruz.
En son yabancı bir fon Haliç’e 2 Milyar
Dolarlık yaptırım yapmayı planladığını
bizimle paylaştı” dedi.
Koç ve Ülker iki turizm
şirketi için masaya oturdu
K
oç Holding, 6 firmanın katıldığı ihalede
664 milyon dolarlık teklifiyle Türkiye’nin
en büyük yat marinası olan Kalamış’ı aldı.
Koç, Ülker ailesinin yat limanlarını almak
istiyor. Sabah’ın haberine göre, Koç Holding’in turizm şirketi Setur, Beta Marina
şirketiyle Pendik Turizm firmasının tamamını almak için Ülker ailesiyle masaya
oturdu. Yıldız Holding’in kontrolünde bulunan Beta Marina Liman ve Çekek İşletmesi
ve Pendik Turizm Marina Yat ve Çekek İşletmesi’nin hisselerinin tamamını Setur
tarafından devralınması için Rekabet Kurumu’na başvurdu.
YATIRIMLAR
HABER
Dorak Holding, 20 otele çıkmayı hedefliyor
Kapadokya ve İstanbul’daki otelleri için Wyndham Hotel Group ile el
sıkışan Dorak Holding, İstanbul’daki otelini grubun Wyndham markasıyla,
Kapadokya’daki otelini ise Ramada markası ile işletecek. 2014’te kârlılığını
yüzde 40 artırmayı hedefleyen Dorak Holding, otel sayısını 20’ye çıkaracak.
W
yndham Oteller Grubu ve Dorak Holding arasında gerçekleşen
anlaşmanın ardından İstanbul Beyazıt’taki Crown Plaza Old City Otel’in ismi
Wyndham İstanbul Old City olurken; yaklaşık bir yıl süren yenileme çalışması
sonrasında Kapadokya Inn Oteli yepyeni
çehresi ile Ramada Kapadokya olarak
yeniden hizmete girdi. Anlaşmayı ve yeni
yatırımlarını paylaşmak için basın toplantısı düzenleyen Dorak Holding Oteller
Grubu Direktörü Mustafa Cevizci, yatırımlara devam edeceklerini açıkladı.
Dorak, otel sayısını
20’ye çıkarmayı hedefliyor
Yeni yatırımlarla ilgili bilgi veren Cevizci, şunları kaydetti: “Çok kısa bir süre
önce Kuşadası’nda 265 odalı bir otelin işletmesini devraldık. Sezon hazırlıklarını
tamamladıktan sonra Le Bleu ismi ile bu
oteli de hizmete açtık. Kuşadası bizim i-
Mustafa Cevizci
çin önemli. Çeşme ve Bodrum’dan sonra
Ege Bölgesi’nin parlayan yıldızı olacak.
2014 yılı içerisinde ise Pamukkale’de yılın
son çeyreğinde inşaatına başlayacağımız
beş yıldızlı otelimizin işletmesini dünyanın önde gelen otel zincirlerinden birinin
markası ile hizmete açmayı hedefliyoruz.
47 dönümlük bir arazi üzerine 310 odalı uluslararası standartta hizmet verecek olan
bir oteli Pamukkale’de hayata geçirmeyi
planlıyoruz. 2020 yılının sonuna kadar 20.
otelimizi hizmete açmayı planlıyoruz.”
2014 yılı içerisinde özellikle Kuzeybatı Ege ve Güneydoğu Anadolu Bölgesine
yoğunlaşacaklarını belirten Mustafa Cevizci, şöyle devam etti: “2015’in sonlarında
Çanakkale’de yine beş yıldızlı bir otel yatırımımız olacak. Onun dışında Güneydoğu
Anadolu Bölgesi’nin sosyo-ekonomik ve turizm potansiyeline katkı sağlamak için otel
yatırımlarımızı 2015 yılında Kapadokya’nın
doğusuna taşıyacağız. Doğu Karadeniz turizmi de ilgimizi çekiyor. Rize’de beş yıldızlı
bir otelin işletmesini üzerimize alacağız.”
Cevizci, yatırımların başta Uzakdoğu ve Latin Amerika olmak üzere 14 ülkeden turist
getiren Dorak Turizm’in tur rotaları üzerinde olacağını ifade etti.
Grup, turizm üniversitesi kuracak
Nitelikli iş gücü sorununu çözmek ve
otellerimizdeki eğitimli personele olan
ihtiyacı karşılamak için Türkiye’nin ilk turizm üniversitesini açmayı hedeflediklerini
belirtti. Dorak Holding, 2014 yılında yeni
istihdamlar ile tüm turizm grubu içerisinde
üç bin çalışan sayısına ulaşmayı hedefliyor.
Holding, aynı zamanda 2013 yılı ile kıyaslandığında otellerinden elde ettiği karlılığı
yüzde 40 arttırmayı planlıyor.
Servotel, yeni turizm yatırımlarına danışmanlık verecek
Londra’da 1984 yılında yatırımcıların, proje geliştirme firmalarının,
otel işletme şirketleri ile finansman kuruluşlarının ‘know how’ ortağı
olarak kurulan Servotel Corporation, önümüzdeki iki yıl içinde 12 yeni
destinasyonda 18 turizm yatırımına danışmanlık yapacak.
T
urizm,
rekreasyon,
konut
ve
ofis
alanlarında
konsept
yaratımı, tasarım yönetimi, markalama, proje geliştirme, işletme, fizibilite,
değerleme, satış ve pazarlama danışmanlığı konularında Türkiye’nin yanı
sıra 42 ülkede proje gerçekleştiren Servotel, Türkiye’de Hilton Bomonti Hotel
ve Kongre Merkezi, Mandarin Oriental
Bodrum, Swissotel Bodrum Hill, Swissotel Bodrum Beach, Bodrum Kempinski,
Wyndam Hotel Güneşli, Sheraton Hotel
Adana gibi Türkiye’nin önde gelen projelerine danışmanlık yaptı.
12 yeni destinasyonda
18 farklı proje danışmanlığı
Düzenlediği basın toplantısında yeni projeleriyle ilgili bilgi veren Servotel
34
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Yönetim Kurulu Başkanı Ömer İsvan,
Türkiye ofisinin şu ana kadar 2 milyon
500 bin metrekarelik projeye danışmanlık verdiğini söyledi. İsvan, “Başta Türkiye
olmak üzere Doğru Avrupa, Ortadoğu,
Kuzey Afrika, Rusya, CIS ülkeleri, Hint
Okyanusu ve Amerika’nın da dâhil olduğu bir coğrafyada yatırım ve geliştirme
danışmanlığı verdiğimiz projelerimiz
var” şeklinde konuştu. İki yıl içinde Moskova’dan
Montenegro’ya,
Bakü’den
New York’a 12 yeni destinasyonda 18
farklı projede turizm tesisi geliştirme
ve markalama konusunda danışmanlık
vereceklerini belirten İsvan, otel yatırımcıları için proje geliştirme ve markalama
hizmetlerine ilave olarak bu yıl ‘White Label Management – Beyaz Etiketli İşletme’
sistemini hizmete soktuklarını açıkladı.
Ömer İsvan
Otel yenilemelerine başladık
Servotel Yönetim Kurulu Başkan
Yardımcısı Ayla Heyfegil ise “İlk olarak
Türkiye’nin üç büyük kenti olmak üzere gerek şehirleri markalaştıracak gerekse yeni
pazarlar yaratacak mega projelere, master plan yaklaşımı, en iyi kullanım analizi,
markalama, satış, pazarlama ve yönetim
danışmanlığı veriyoruz. 2014 yılında ayrıca otel yenilemeleri konusunda da hizmet
vermeye başladık. Şu anda önümüzdeki
birkaç yılda dünyanın en büyük çaplı otel
renovasyonu olacak bir proje üzerinde çalışmaya başladık” şeklinde konuştu.
Teşvik belgelerinde modernizasyon yapan oteller artıyor
M
art ayında 14’ü modernizasyon olmak
üzere 57 tesisi için teşvik belgesi alındı. Sektör yılın 3 aylık döneminde 92 adet
yeni tesis projesi için yaklaşık 1,5 milyar
TL’lik yatırım teşvik belgesi aldı. Yapılması öngörülen veya başlangıç aşamasında
ŞEHİR
ADIYAMAN
AKSARAY
ANKARA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
ANTALYA
AYDIN
AYDIN
AYDIN
BALIKESİR
BATMAN
BURSA
BURSA
GÜMÜŞHANE
İSTANBUL
İSTANBUL
İSTANBUL
İSTANBUL
İSTANBUL
İSTANBUL
İSTANBUL
İZMİR
İZMİR
İZMİR
K.MARAŞ
K.MARAŞ
K.MARAŞ
KAYSERİ
KIRKLARELİ
KOCAELİ
KONYA
KONYA
KÜTAHYA
MANİSA
MERSİN
MERSİN
MERSİN
MUĞLA
MUĞLA
NEVŞEHİR
SAKARYA
VAN
olan 92 proje ile sektöre 27 binden fazla
yeni yatak ilave olacak. Bu yatırımlarla 6
bin 630 kişiye de iş imkanı açılacak. Yeni
yatırımlarda ilk sıraları yüzde 32’şer payla
3 ve 4 yıldızlı tesisler alırken onları yüzde
17 ile 5 yıldızlı tesisler izledi. Yeni yatırım-
ların lokasyonlarında ise ilk sıraları Antalya
ve İstanbul aldı. Yeni yatakların yüzde 43’ü
Antalya, yüzde 13’ü de İstanbul’da yapılacak. Diğer yandan yeni tesislerde çalışacak
kişilerin yüzde 44’ü Antalya, yüzde 13’ü de
İstanbul’da iş bulabilecek.
MART 2014’TE TEŞVİK BELGESİ ALAN FİRMALAR
FİRMA ADI
COMMAGENE TURİZM LTD.ŞTİ.
AKSARAY ANADOLU İNŞAAT. İML. İŞL. TUR. A.Ş.
LOTİS TURİZM SEYAHAT İNŞ. TEM. LTD. ŞTİ.
YAVUZ BABALAR TURİZM TİC. İNŞ. A.Ş.
ELİF TURİZM TİCARET VE İŞLET. A.Ş.
FİNE OTEL TURİZM İŞLETMECİLİĞİ A.Ş.
ÇETİN İNŞAAT TAAH. İTH. İHR. TURİZM A.Ş.
CEYLAN İŞLETME İNŞAAT TURİZM A.Ş.
FİNE OTEL TURİZM İŞLETMECİLİĞİ A.Ş.
BÜKKÖY MADENCİLİK TURİZM İNŞ. A.Ş.
ÖZUYSAL GIDA HAYV. TARIM TUR. LTD. ŞTİ.
ŞEFLERA TURİZM İŞLETMECİLİK TİC.A.Ş.
DEMİRCİ TURİSTİK TESİS. İŞLET. A.Ş.
AKA GRUP TURİZM TARIM GIDA A.Ş.
GRAND ZAMAN OTEL. TUR. A.Ş.
SEZER İNŞAAT OTELCİLİK TURİZM A.Ş.
PINARLAR DAY. TÜK. MAD. TEKS. LTD. ŞTİ.
ÖZLER-PET PETROL DİN. SPOR TES. LTD. ŞTİ.
GŞ TURİZM OTEL İŞL. VE TİC. A.Ş.
VENÜS A.V.M. İŞL. TİC. TUR. A.Ş.
ALACABEL OTELCİLİK PETROL TUR. LTD. ŞTİ.
GÖÇTUR TURİZM YATIRIM VE TİCARET A.Ş.
NİL-BELEN İNŞ. TUR. TEKSTİL A.Ş.
AKBÜK RESORT GROUP TUR. LTD.ŞTİ.
GAZİTEK İNŞAAT MÜH. TEKS. A.Ş.
EK-RA PETROL İNŞ. NAK. OTO. LTD. ŞTİ.
TT KONGRE FUARCILIK TUR. İNŞ. A.Ş.
GÜLESER TEKSTİL SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ.
ARAZLAR İNŞAAT NAK. SAN. VE TİC. A.Ş.
HALİS OĞLAKÇI TURİZM İNŞ. LTD. ŞTİ.
NAZ İNŞAAT GAYRİMENKUL LTD. ŞTİ.
KORCAN TURİZM VE PET. ÜRÜN. A.Ş.
A4 YAPI GAYRİMENKUL İNŞ. A.Ş.
A4 YAPI GAYR. İNŞ. A.Ş.
İNTA ULUS. İTH. İHR. GIDA İNŞ. MLZ.
KÖKSU TUR. İNŞ. SAĞ. VE OTEL. HİZ. A.Ş.
ENCOREİST LÜKS SEG. ÜR. PAZ. TUR. A.Ş.
DPU OTELCİLİK VE İNŞAAT TİC. A.Ş.
DİANA OTEL YAT. VE İŞLET. A.Ş.
MEDUSA DİN. TES. TERMAL TUR. A.Ş.
MEDUSA DİN. TES. TERMAL TUR. A.Ş.
ATR GR. TAS. PET. İNŞ. TUR. LTD. ŞTİ.
ALİ SERT OTEL TUR. İNŞ. LTD. ŞTİ.
İZER PLASTİK DOĞRAMA LTD. ŞTİ.
SAMİ ŞAHİN PET. İNŞ. TUR. LTD. ŞTİ.
ECE MERMER TUR. LTD. ŞTİ.
HACI ÜNAL TEKNOLOJİ MARKET
KÜTAHYA TER. OTEL. SAĞ.HİZ. A.Ş.
TURGUTLU TUR. HİZM. SAN. VE TİC. A.Ş.
ULU İNŞAAT TUR. LTD. ŞTİ.
TACEDDİN AYSELİ
AHMETCAN SULTANOĞLU İNŞ. TURİZM
DALAMAN TER. SAĞ. TUR. LTD. ŞTİ.
MUSTAFA TÜRKOĞLU
PERİLER TURİZM A.Ş.
MEROSA ULS. YAT. DAN. LTD. ŞTİ.
AKSOYLAR TUR. İŞLET. A.Ş.
TÜRÜ
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
MODERNİZASYON
KOMPLE YENİ YATIRIM
MODERNİZASYON
KOMPLE YENİ YATIRIM
MODERNİZASYON
MODERNİZASYON, TEVSİ
MODERNİZASYON
KOMPLE YENİ YATIRIM
MODERNİZASYON
MODERNİZASYON
MODERNİZASYON
TEVSİ, MODERNİZASYON
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
TEVSİ
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
MODERNİZASYON
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
KOMPLE YENİ YATIRIM
MODERNİZASYON
KOMPLE YENİ YATIRIM
MODERNİZASYON
KOMPLE YENİ YATIRIM
MODERNİZASYON
TESİS
5 YILDIZLI OTEL
4 Yıldızlı Otel
3 YILDIZLI OTEL
5 YILDIZLI OTEL
3 Yıldızlı Otel
TURİZM KOMPLEKSİ
4 Yıldızlı Otel
Tatil Köyleri
5 Yıldızlı Otel
5 Yıldızlı Otel
5 YILDIZLI OTEL
4 YILDIZLI OTEL
5 YILDIZLI OTEL
5 Yıldızlı Otel
4 Yıldızlı Otel
4 YILDIZLI OTEL
5 Yıldızlı Otel
5 Yıldızlı Otel
3 Yıldızlı Otel
5 YILDIZLI OTEL
5 Yıldızlı Otel
5 YILDIZLI TATİL KÖYÜ
5 Yıldızlı Otel
4 Yıldızlı Otel
5 YILDIZLI OTEL
4 Yıdızlı Otel
3 Yıldızlı Otel
4 Yıldızlı Otel
4 YILDIZLI OTEL
3 YILDIZLI OTEL
4 YILDIZLI OTEL
3 YILDIZLI OTEL
4 Yıldızlı Otel
3 Yıldızlı Otel
4 YILDIZLI OTEL
4 YILDIZLI OTEL
1 YILDIZLI OTEL
Butik Otel
5 Yıldızlı Otel
4 Yıldızlı Termal Otel
3 Yıldızlı Termal Otel
3 Yıldızlı Otel
4 YILDIZLI OTEL
3 Yıldızlı Otel
4 YILDIZLI OTEL
5 Yıldızlı Otel
3 Yıldızlı Otel
3 YILDIZLI OTEL
4 YILDIZLI OTEL
3 Yıldızlı Otel
3 YILDIZLI OTEL
3 Yıldızlı otel
4 Yıldızlı Otel
Lokantalı oteller
4 YILDIZLI OTEL
5 Yıldızlı Otel
4 YILDIZLI OTEL
ODA VE YATAK SAYISI
226 YATAK
160 YATAK
120 YATAK
362 YATAK
204 ODA, 408 YATAK
1700 YATAK
170 ODA, 200 YATAK
388 ODA 778 YATAK
1792 YATAK
1184 YATAK
476 YATAK
293 ODA
486 YATAK
250 ODA, 524 YATAK
438 YATAK
1566 YATAK
480 YATAK
419 ODA, 838 YATAK
68 YATAK
956 YATAK
405 ODA, 856 YATAK
673 ODA
306 ODA, 628 YATAK
760 YATAK
350 YATAK
81 ODA
604 YATAK
173 ODA
136 YATAK
48 YATAK
144 YATAK
196 YATAK
81 ODA, 162 YATAK
45 ODA, 90 YATAK
228 YATAK
144 YATAK
30 YATAK
98 YATAK
434 ODA, 868 YATAK
99 ODA, 198 YATAK
60 ODA, 120 YATAK
35 ODA, 70 YATAK
171 ODA
147 ODA, 294 YATAK
191 YATAK
612 YATAK
42 ODA, 84 YATAK
78 YATAK
144 YATAK
241 ODA, 600 YATAK
98 YATAK
132 YATAK
72 ODA, 153 YATAK
31 ODA
270 YATAK
282 ODA, 658 YATAK
180 YATAK
06’2014
TEŞVİK TUTARI
9.262.754
9.262.755
9.262.756
9.262.757
9.262.758
9.262.759
9.262.760
9.262.761
9.262.762
9.262.763
9.262.764
9.262.765
9.262.766
9.262.767
9.262.768
9.262.769
9.262.770
9.262.771
9.262.772
9.262.773
9.262.774
9.262.775
9.262.776
9.262.777
9.262.778
9.262.779
9.262.780
9.262.781
9.262.782
9.262.783
9.262.784
9.262.785
9.262.786
9.262.787
9.262.788
9.262.789
9.262.790
9.262.791
9.262.792
9.262.793
9.262.794
9.262.795
9.262.796
9.262.797
9.262.798
9.262.799
9.262.800
9.262.801
9.262.802
9.262.803
9.262.804
9.262.805
9.262.806
9.262.807
9.262.808
9.262.809
9.262.810
ǀ turizm&yatırım ǀ
35
DOSYA
OTELLER
OTELLER
İzmir, Türkiye
turizminde İstanbul
ve Antalya’dan sonra
üçüncü oyuncu
olmak istiyor
Türkiye’nin en eski destinasyonlarından İzmir, ihmal edilen turizm
planlaması nedeniyle eski günlerini özlüyor. İlin altyapı eksikliğine
işaret eden İzmirli turizmciler, dünyada değişen sürdürülebilir
ve çevreye uyumlu turizm anlayışıyla atağa kalkmak istiyorlar.
Tarihi, doğası, termal kaynakları ve gastronomisiyle dikkat çeken il,
avantajlarını fırsata çevirerek, deniz-güneş-kum, sağlık, kongre ve
kültür turlarında öne çıkmak istiyor.
36
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Fotoğraflar: İzmir İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü
Türkiye’nin üçüncü büyük kenti
olan İzmir, sanayi ve ticaretin
yanı sıra turizmde de gelişiyor.
Son yıllarda gerek şehir gerek
termal gerekse birçok resort
otelin açıldığı kentte, yatak
sayısı hala istenen düzeyde
değil. Turizmciler, yatak
sayısının artmasının yanı sıra
havayolu şirketlerinin İzmir’e
doğrudan sefer düzenlemesini
istiyorlar. İzmir, turizmde
İstanbul ve Antalya’dan sonra
üçüncü oyuncu olmak istiyor.
9 bin yıllık tarihi, klimatik iklimi, doğal
güzellikleri, kendine has mimari yapısı ve
yaşam kültürüyle farklı bir yere oturan
İzmir, Türkiye’nin en eski destinasyonlarından biri olmasına rağmen turizmden
hak ettiği payı alamıyor. Türkiye’deki
konaklama yatırımlarına göre kıyaslama
yapıldığında İzmir toplam yatırımların
yüzde 4’ünü bünyesinde barındırıyor.
İzmir İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü’nün
İzmir’de İşletme Belgeli Tesis Sayısı
5 Yıldızlı*
20
4 Yıldızlı**
32
3 Yıldızlı
37
2 Yıldızlı
31
Özel Konaklama Tesisi
16
Butik Otel
16
M.Apart
4
Pansiyon
3
Tatilköyü
1
TOPLAM
160
* 5’i Termal, 1’i Tatilköyüdür.
** 1’i Termal, 2’si tatilköyüdür.
İlde 4 adet de Çevreye Duyarlı tesis var.
Yatırım Belgeli Tesisler, 2013
verilerine göre İzmir’de işletme belgeli 165 tesis bulunurken yatırım belgeli
45 tesis yer alıyor. İlin toplamda 42 bin
yatak kapasitesi bulunuyor. Turizmciler, İzmir’de bölgenin yapısına uygun bir
turizm planlaması yapılarak, altyapıdaki
sorunların giderilmesini istiyorlar.
İzmir turizmi canlanıyor mu?
Yılda ortalama 1,5 milyon turist alan
İzmir, ağırlıklı olarak Almanya, Fransa,
İtalya ve İngiltere’den turist çekiyor. İzmir, kurvaziyer turizmi nedeniyle ciddi
oranda günübirlik ziyaretçi de ağırlıyor.
Selçuk, Seferihisar, Çeşme, Foça ve Dikili’den oluşan uzun bir sahil şeridi sahip
İzmir, yatak sayısının azlığı nedeniyle
kitle turizminden istediği payı alamıyor.
Yılda 7-8 ay yaz sezonu bulunan İzmir’de, deniz- güneş-kum turizminin
yanı sıra termal, sağlık, kongre, kültür,
inanç, sağlık ve gastronomi turizmi yapılıyor. İş, fuar, sanayi ve ticaret nedeniyle
hareketliliğin arttığı kentte, iş turizmi de
canlanmaya başladı.
Yatırımlar artsa da İzmir’in
yatak sayısı hala yetersiz
İzmir’de turizm yatırımları son yıllarda gelişme gösteriyor. Üst segment şehir
otellerinin açılmaya başladığı İzmir’de
Pamucak, Özdere, Seferihisar hattında
yatak ve oda sayısı yüksek kapasiteli
oteller yapılıyor. 2013 ve 2014’ün ilk yarısında ilde 4 ve 5 yıldızlı toplam 9 tesis
hizmete açıldı. Yatak sayısı az olduğu için
kitle turizminin sınırlı yapıldığı bölgede
önümüzdeki 3-4 yıl içinde yatak sayısının artması bekleniyor. Ancak bölge hala
İstanbul, Antalya ya da Muğla kadar yatırımcı çekemiyor. Öte yandan daha çok
küçük ve butik otelciliğin geliştiği ilde, küçük ölçekli çok sayıda otel yapılıyor.
»
İZMİR’DE AÇILAN YENİ OTELLER (2013-2014)
OTEL ADI
YERİ
DoubleTree by Hilton İzmir Alsancak
İzmir
YILDIZI ODA SAYISI
4*
115
YATAK SAYISI
235
Club Resort Atlantis
İzmir-Seferihisar
5*
oda ek. 162
972
Renaissance Izmir Hotel
İzmir
5*
110
220
Ibis İzmir
İzmir
4*
140
280
Yıllar
Tesis
Oda
Yatak
2006
42
4.770
10.483
2007
44
5.417
12.621
2008
46
5.592
13.037
Ramada Encore Hotel İzmir
İzmir
4*
200
402
2009
49
5.656
13.166
Zigana Alaçatı Resort
İzmir-Çeşme
5*
414
628
2010
51
6.830
16.481
Boyalık Beach Resort
İzmir-Çeşme
4*
150
300
2011
37
4.491
10.379
İzmir İbis
İzmir-Alsancak
4*
140
280
2012
44
4.434
10.104
Euphoria Aegean Resort Spa
İzmir-Seferihisar
5*
2013
47
4.858
11.360
TOPLAM
455
1000
1724
4317
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
37
DOSYA
OTELLER
İzmir, İstanbul ve Antalya’dan
sonra üçüncü oyuncu olmalı
İzmir’e 5 bin yeni yatak yatırımı
‘ETİK Exclusive Yönetim Raporuna göre
İzmir’in yatak kapasitesi 3 yıl içinde 5 binin üzerine çıkacak. Yapılması planlanan
12 otel, 2017 yılı sonuna kadar tamamlanacak. Yatırımlar, İzmir’in Bayraklı, Konak
merkez ile Özdere, Gümüldür ve Alaçatı’da yoğunlaşıyor. İzmir’deki belgeli tesis
sayısı son bir yılda 218’den 226 tesise
yükseldi. Bu tesislerin 161’i ise konaklamada faaliyet gösteren tesisler oldu. İlde
5 yıldızlı tesis sayısı 15’e çıktı. dört yıldızlı
29’a, üç yıldızlı 38’e otel sayısı yükseldi.
Yeşil Yıldız belgeli çevreye duyarlı tesis
sayısı ise İzmir’de 7’ye çıktı.
İzmir dezavantajını
avantaja dönüştürebilir
Turizm planlamasının çok geç yapılması, bölgenin gelişimini etkilemiş. 1990’lı
yıllarda başlayan İzmir’deki turizm alan
ve merkezleri ilanıyla bugün 21 noktada turizm merkezi bulunuyor. İzmirli
turizmciler, devletin İzmir’i ihmal ettiğini
belirterek, ilin turizm planlamasının bir
an önce yapılarak tahsis ve teşviklerin
verilmesi gerektiğini belirtiyorlar. Turizm
planlamasında İzmir’in ihmal edilmesi
biraz da İzmir’in şansı olarak öne çıkıyor.
Çünkü otel yatırımlarında Antalya’nın
yaptığı hataları yapmama şansı bulunuyor. İzmir, bölgenin yaşam tarzına ve
doğasına uygun olarak ağaç boyunu geçmeyen yapılar, hizmet kalitesinin yüksek
olduğu, kültür, tarih, gastronomi ve sağlık
ile buluşan bir turizm hedefliyor.
İzmir konaklamalı turist
sayısını artırmak istiyor
Nitekim
İzmirli
turizmciler
de
buna vurgu yapıyorlar. İzmir’in dünyada gelişmekte olan sağlıklı, doğayla
barışık ve sürdürülebilir bir turizm anlayışıyla gelişmesi gerektiğine işaret eden
İzmirli turizmciler, çevreye uyumlu yatay
yapılaşmanın İzmir için doğru olacağını
belirtiyorlar ve planlamanın bu şekilde
gelişmesi için çaba gösteriyorlar. Bugüne
kadar deniz-güneş-kum, kültür ve inanç
turizmi alanında gelişen İzmir, günübirlik seyahatlerin önemli kısmını oluşturan
kurvaziyer turizminde de gelişiyor. Ancak konaklamalı turist sayısını artırmak
isteyen İzmir, özellikle sağlık, termal ve
kongre turizminden de pay almak istiyor.
37’nin üzerinde termal noktasıyla dikkat
çeken İzmir, kongre turizmindeki gelişmelerle turizmi 12 aya yaymayı amaçlıyor.
Rakamlarla İzmir
ETİK’in hazırladığı raporda yer alan
bilgilere göre İzmir turizmine ilişkin
bazı veriler şöyle:
n Turizm istihdamının yüzde 7’si, konaklamadaki istihdamın da yüzde
4’ü İzmir’de bulunuyor.
n 1,5 milyon turist ağırlayan İzmir, Türkiye pazarından yüzde 5 pay alıyor.
n İzmir, Türkiye’nin kruvaziyer yolcu
pazarından da yüzde 35 pay alıyor.
n İzmir’in, ülkemizin turizm gelirlerindeki payı da yüzde 5 dolayında.
n Türkiye’deki Mavi Bayraklı plajların
yaklaşık yüzde 10’u da İzmir’dedir.
n Türkiye’deki turizm tesislerinin yüzde 10’u İzmir’de bulunuyor.
n Çevreye Duyarlı Tesislerin yüzde 7’si
de İzmir’de faaliyet gösteriyor.
n Türkiye’nin toplam yatak arzının
yüzde 5’i de İzmir’dedir.
n Turizm sektörüne verilen teşviklerin
yüzde 5’i de İzmir’de bulunuyor.
38
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Çok eski bir destinasyon olmasına
rağmen turizmde bir dizi sıkıntı yaşayan
İzmir’in en büyük sıkıntıları arasında planlama eksikliği ve altyapı yetersizliği geliyor.
İzmirli turizmciler bu konuda kamu, yerel
yönetim ve özel sektörün birlikte hareket
ederek İzmir’in geliştirilmesi gerektiğini
düşünüyorlar. Yatak sayısının azlığının
yanı sıra ulaşım konusunda da sıkıntı yaşadıklarına işaret eden İzmirli turizmciler,
havayolu şirketlerinin özellikle de THY’nin
İzmir’e doğrudan sefer sayısını artırmasını
istiyor. Havayolu ulaşımında İzmir’in İstanbul’dan sonra hub olabilecek potansiyeli
taşıdığına işaret eden turizmciler, İzmir’in
Antalya ve İstanbul’dan sonra Türkiye için
üçüncü bir oyuncu olmasını istiyorlar.
Renovasyon için 1 milyar
dolar yatırım gerekiyor
Öte yandan İzmir’deki tesislerin eskimesi, bölgede ciddi bir yenileme ihtiyacını
beraberinde getiriyor. Turizmde kalkınmak
için birçok çalışma yürüten turizmciler, renovasyon konusunda da devletten teşvik
bekliyorlar. ETİK Yönetim Kurulu Başkanı
Mehmet İşler, Stok hacmi 80 milyar dolar
olan Türkiye’deki tesislerin 4 milyar dolara yakınının Ege’de olduğunu belirterek,
Ege’de tesislerin yenilenmesi için 750 milyon veya 1 milyar dolar para harcanması
gerektiğini ifade etti.
İzmir hangi alanda markalaşacak
Yatırımların yanı sıra İzmir’in markalaşması için de çalışmalar yapan İzmirli
turizmciler, İzmir’in turizmde hangi ürünle
markalaşacağına da tam karar vermiş değil.
Her şey dahil sisteminin yaygınlaşmadığı
kentte, deniz-güneş-kum turizminin yanı
sıra son günlerde sağlık ve kongre turizmi de öne çıkıyor. İzmir’i ele aldığımız bu
dosyamızda İzmir’in sorunlarını ve çözüm
önerilerini turizmcilerle konuştuk.
OTELLER
GÖRÜŞLER
Mehmet İşler / ETİK Başkanı
İzmir, turizmde Türkiye’nin
üçüncü oyuncusu olmalı
Turizmde Türkiye’nin en eski
destinasyonlarından İzmir,
Antalya ve İstanbul’dan sonra
sektörün üçüncü oyuncusu
olmak istiyor. İzmir turizm
altyapısının eskidiğini ve
yenilenmesi gerektiğine dikkat
çeken ETİK Başkanı Mehmet
İşler, “Rakipleriyle rekabet
edebilmesi için Kültür ve
Turizm Bakanlığı’nın Ege’deki
tesislerin renovasyonuyla
ilgili bankalarla özel kredi için
çalışma yapması gerekiyor.
Devlet, yeni bir tahsis ve
planlama politikasıyla İzmir’i
oyuna sokmak zorunda. Ancak
böyle bir çaba yok.”
İ
zmir turizminin sorunlarını ele aldığımız bu dosyamızda Ege Turistik
Otelciler ve İşletmeciler Birliği (ETİK)
Başkanı ve TÜROFED İkinci Başkanı
Mehmet İşler’le görüştük. İşler İzmir
turizminin geldiği noktayı ve yapılması gerekenleri Turizm ve Yatırım
Dergisi’ne açıkladı.
n Türkiye’nin en eski
destinasyonlarından İzmir’in geldiği
noktayı değerlendirirseniz neler
söyleyebilirsiniz?
İzmir, 1970 yılı ile 1980 yıllarında Türkiye turizminin en büyük paydaşıydı. O
zamanlar havayolu ile gelen müşterilere
dayalı olarak büyüyordu. Ama 1990’dan
sonra İzmir, havayolu yerine günübirlik
ve kurvaziyer turizmine yöneldi. Bu İzmir
için çok sakıncalı ve sağlıksız bir büyüme
oldu. Çünkü gerçek büyüme ve sürdürülebilir turizmin ana kaynağı havayoluyla
gelen turisttir. Bu konaklamalı turizm demektir. Havayolu turistleri ekonomiye
çok daha katkı sağlıyor. Bunun sebebi de
40
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
devletin tahsis ve planlamayı Türkiye’nin
güneyi olan Akdeniz bölgesine yapıp İzmir’i bu konuda ihmal etmesidir.
n Sizce temel sorunlar nelerdir ve
öncelikli olarak neler yapılmalı?
İzmir’deki tesislerin bir an önce ele
alınıp yeni bir formatta yenilenmeleri
gerekiyor. Bugün İstanbul’a 8-9 milyon,
Antalya’nın ise 12 milyona yaklaşan
turist potansiyeli var. Antalya’nın 12
milyonun üstüne çıkması mümkün değil. İstanbul’da ise neredeyse
mahalle arkalarına yatırım yapılıyor. Dolayısıyla İstanbul’da Antalya’da doyum
noktasına ulaştı. Türkiye’nin Antalya ve
İstanbul’dan sonra üçüncü bir oyuncuya
ihtiyacı var. Bu üçüncü oyuncuda bizim
gördüğümüz kadarıyla İzmir. Çünkü İzmir’in eskiden kalan bir alt yapısı var.
Ancak bu altyapı artık yaşlandı. Bu alt
yapının yeniden renove edilmesi gerekiyor. Bu tesisler rakipleriyle rekabet
edebilmesi için Kültür ve Turizm Bakanlığı, Ege’deki tesislere bankalarla
renovasyon çalışmalarıyla ilgili teşvik
ve özel kredi vermeleri gerekiyor. Devlet,
yeni bir tahsis ve planlama politikasıyla
İzmir’i oyuna sokmak zorunda. Ancak
böyle bir çaba yok.
n İzmir’de yenilenmesi gereken
ne kadar tesis var?
Bugün Türkiye’deki tesislerin stok
hacmi 80 milyar dolar. Ege’de bu rakam
4 milyar dolara yaklaştı. Ege’de tesislerimizi ve arazilerimizi topladığımızda
yenileme için 750 milyon veya 1 milyar dolar para harcamamız gerekiyor.
Yani yüzde 25. İzmir’in ekonomisinin
ihracat payının yüzde 11,9’unu turizmciler sağlıyor. Yeme içme sektörünü de
buna dahil ettiğimizde yüzde 17.9 gibi
bir rakamla karşılaşıyoruz. İzmir’deki
toplam istihdamın yüzde 20’ye yakınını turizmciler sağlıyor. Ancak turizmin
geliştirilmesi için yerel yöneticilerden
destek göremiyoruz. İzmir turizminin
ilerleyememesinin sebeplerinden biri
bence yerel yönetim bacağının eksik ve
kısa kalışıdır.
n Sizce üçüncü oyuncu olarak İzmir
hangi ürünlerle öne çıkmalı?
İzmir’e baktığımızda sağlık, kurvaziyer,
kültür, termal, inanç, deniz-güneş-kum,
gastronomi, golf, spor turizmi altyapısı var. Bütün bunların yanı sıra İzmir
film platosu özelliği taşıyor. Kamu- yerel yönetim ve özel sektör işbirliğiyle
planlama yapılması, İzmir’in işlenmesi gerekiyor. Bu, şu ana kadar yapılmış
değil. Biz diyoruz ki Türkiye’nin turizmin
gelişmesi, İzmir’in turizminin yapılması
ve ona çizilecek yeni bir politikayla değişebilir. Ne kadar çok turist gelirse turizm
o kadar ilerler mantığında değiliz. Biz İzmir’de ağaç boyunu geçmeyen 150-200
odanın üstünde büyük otellerin olmadığı
kişiye özel, butik, yeşille iç içe ve turistin
daha fazla para harcadığı bir turizm istiyoruz. 21. yüzyılı çevre yüzyılı olarak
görüyoruz. Ve biz çevrenin korunduğu
bir turizm istiyoruz.
n İzmir’in destinasyon olarak
öne çıkması için neler yapılması
gerekiyor?
İlk olarak tahsis ve planlama. Devlet ve yerel yönetimler bu saydığımız
turizm çeşitliliğini bölgelere ayırarak,
o bölgeye uygun turizm çeşidine göre
tahsis, planlama ve teşvik vermeli. İkinci olarak da İstanbul’a şu anda üçüncü
havalimanı yapılıyor. Bu havalimanı
faaliyete geçinceye kadar Türk Hava Yolları’nın doğrudan seferler için İzmir’i
seçmesi lazım. Bugün direkt seferler
İstanbul’a yapılıyor. Hava ulaşımının
doğrudan sağlanacağı ikinci şehir olarak İzmir seçilmeli. İzmir’den 3 saatte
Avrupa’nın Afrika’nın Ortadoğu’nun hatta Kuzey Avrupa ve Moskova’nın bütün
şehirlerine ulaşabiliyor. Diğer yandan
İzmir’de uluslararası ölçekte müze yok.
Bir diğer sorunumuz ise şehrin kimliğinin kaybolması. Şehrin hem kültür yapısı
hem şehir mimarisi bir an önce çekim ve
cazibe gücü oluşturacak şekilde düzenlenmeli.
‘
Bugün Türkiye’deki
tesislerin stok hacmi
80 milyar dolar.
Ege’de bu rakam 4
milyar dolara yaklaştı.
Ege’de tesislerimizi
ve arazilerimizi
topladığımızda yenileme
için 750 milyon veya
1 milyar dolar para
harcamamız gerekiyor.
’
n Bölgedeki yatak sayısının az
olması İzmir turizminin gelişiminde
nasıl bir rol oynuyor?
Yatak sayısı tahsis ve planlama
olmadığı için artmıyor. Her sene Türkiye’de 50 bin yatak devreye giriyor. Bu 50
bin yatağın yüzde 4’ü yani 2 bini İzmir’de
oluyor. İzmir turizmde ortalama yüzde 4
büyüyor. Yani arz talep dengesi birlikte
ilerliyor. İzmir’de yatak sayısı artmadığı için ek charter seferlere ihtiyaç yok.
Kültür ve Turizm Bakanlığı belgeli Antalya’da 500 bin yatak varken, Ege’de 45
bin yatak var. Belediye belgeli tesislerle
bu sayı 58 bine çıkıyor. Ege yerli turistin
ikinci konut cenneti gibi… İç pazar bizim
dış pazarın sigortasıdır. Avrupa’da iç pazar dış pazara göre yüzde 25 pay alıyor.
Bizim ülkemizde bu yüzde 15’tir. Ege’de
iç pazar payımız yüzde 18 civarındadır.
Ege erken rezervasyonda iç pazardan
100 bin civarında bir pay alıyor. Yani 2,5
milyonun yüzde 4’dür. Yatak hacmi büyük olduğu için Antalya iç pazardan daha
büyük pay alıyor.
n Ege’de ecrimisil bedelleri
çok ciddi sıkıntı yaratıyor.
Nedir bu ecrimisil sorunu?
Kısaca plajların oteller tarafından
kullanılması için ödenen vergi olan ecremisil, İzmirli turizmcilerin ciddi sorunları
arasında yer alıyor. Devlet bu vergiyi belediyenin emlak vergi değerinin yüzde
5’inden aşağı olmamak kaydıyla alıyor.
Belediyeler de sürekli emlak vergisini artırıyor. Bu devletinde işine geliyor. Bu yıl
ecrimisil bedeli geçen yıllara göre yüzde
150 civarında artış gösterdi. Bu yöntemden dolayı turizmci mağdur. Yatırımcı da
bu nedenle kaçıyor. Öte yandan Ege’de
turizm imarlı arsalar var. Bazı yatırımcılar bu arazilere küçük bir otel yapıp
lüks konut veya villa yapıyorlar.
Bu
villaları da otelin bir parçasıymış gibi
gösteriyorlar. Yönetmeliğin boşluğundan faydalanarak otelcilik adı altında
villa satışı yapılıyor. Bunun bir an önce
önleminin alınması gerekiyor.
n 2014 sezonundan beklentiler
neler? Hangi pazarlar öne çıkıyor?
Biz 2014 yılında 2013 rakamlarını yakalayacağız. Ukrayna olayları,
Kuzey Afrika’daki sorunlar, Mısır, Rusya’ya Avrupa ülkelerinin vize koyması
gibi tüm avantaj ve dezavantajları bir
araya getirdiğimizde İzmir turizmi yüzde
2-3 civarında büyür. Türkiye’de yüzde 78 bandında bir büyüme bekliyoruz. 2014
yılında da turizm sektörü hem İzmir’de
hem Türkiye’de büyüyerek devam edecektir. Artık Türkiyesiz bir Avrupa veya
dünya turizmi olamaz. Çevre ülkelerde
var olan potansiyeli kaldırabilecek ikinci bir ülke yok. Onun için Türkiye turizmi
iyi hizmet kalitesiyle sağlıklı ve başarılı
bir şekilde büyüyor. İzmir’de de birinci
sırayı Almanya alıyor. Almanya’yı sırayla
İngiltere, Fransa, Hollanda ülkeleri takip
ediyor. Ege bölgesinde 2014’te de tekrar
bu sıra devam edecek. Fiyat baskısıyla kuzeyden gelen Rus turist Akdeniz’e
hakim olmaya başladı. Çünkü Rus tur
operatörleri, Alman tur operatörlerinin
verdiği fiyattan daha fazlasını veriyor.
Yaşlanan Avrupalı ve Alman turist ise daha ılıman çok sıcak olmayan Ege’yi tercih
ediyor. Birde buna sağlıklı gastronomiyi
eklediğimizde önümüzdeki 10-15 yılda
yaşlanmaya başlayan Avrupalı turistin
merkezi Ege ve İzmir olacak.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
41
OTELLER
GÖRÜŞLER
Abdülaziz Ediz / İzmir İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü - İl Müdürü
İzmir yatırımcılar için çok kârlı ve cazip bir şehir
İ
zmir’de planlama çalışmalarına geç
başlanması, Antalya’dan başlayan ve
Muğla’ya kadar devam eden planlama
sürecinin 1990’lı yıllarda İzmir bölgesinde
devam etmemesi İzmir’in bugünkü konuma gelmesine sebep oldu. Ancak 1990’lı
yıllarda başlayan İzmir’deki turizm alan ve
merkezleri ilanıyla bugün 21 noktada turizm alan ve merkezi, kültür turizm koruma
ve gelişim bölgesi, termal turizm alanları
olmak üzere turizme ayrılan çok ciddi alanlar var. Bunların belirli süreç içerisinde
üst ölçekli ve alt ölçekli planlarının hızlı bir
şekilde yürütülmesi gerekiyor. Öncelikle
planlamaların bitirilmesi ve yeni yatırım
alanlarının yatırımcılara hazır hale getirilmesi gerekir ki yatırımcılar bölgeyi cazip
hale getirebilsin. Ancak planlamada bu gecikmenin dezavantajına rağmen, avantajını
da görüyoruz. Doğayı ve çevreyi koruyarak,
çevreye uyumlu yatay yapılaşmayla yüksek binalardan kaçınarak, ağaç boyunu
geçmeyen yapılarla yeni tesis alanlarının
gündeme gelmesi nedeniyle İzmir bu gecikmiş planlamayı avantaja dönüştürecek.
İzmir 9000 yıllık tarihi ile bugüne kadar binlerce tarihi ve kültürel mirasa ev sahipliği
yapıyor. Şu an İzmir’de 20’nin üzerinde kazı çalışması yürütülüyor. Ortaya çıkarılan
eserlerimizin sergilenebileceği Ege Medeniyetleri Müzesi’ne ihtiyaç var.
37 noktada termal potansiyel var
Dünyaya mal olmuş Efes ve Bergama’nın yanı sıra Metropolis, Klaros,
Klazomenai veya daha birçok örenyerinin
ziyarete açılmasıyla beraber İzmir, kültür
turizminde çok önemli adımlar atmış olacak. İzmir’de ise Efes, Bergama ve Birgi
yerleşim alanıyla Çandarlı, Foça Kaleleri
UNESCO geçici listede yer alıyor. Çeşme
Kalesi ve Tire yerleşim alanının da geçici
listeye alınması için çalışmalar yürütülüyor. Halen İzmir’de 7 Arkeoloji Müzesi
42
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
bulunuyor. İzmir’in 37’nin üzerinde noktada termal potansiyeli var. İzmir sağlık
konusunda tarihe mal olan Asklepion Sağlık Merkezi ile insan sağlığı konusunda ilk
bilimsel çalışmaların, tıbbi müdahalelerin
başlangıç noktası, eczacılığın başlangıç
noktası olarak biliniyor. Termal tesislerin
geliştirilmesi konusunda Bakanlığımızın yaptığı yasal düzenlemelerle teşvik
edici cazip yönlerin yatırımcılarla paylaşılması gerekir. Sağlık turizmini ön plana
çıkarmamız İzmir turizmi için önemli bir
ayrıcalık olacak. İzmir 9 üniversitesi, teknoloji ve sanayisi nedeniyle toplantı,
kongre ve fuarlar kenti olma konusunda
yoğun bir çalışma içine girmeli.
İkinci bir kurvaziyer limana ihtiyaç var
Öte yandan İzmir’de zincir otellerin de
yapılması gerekir. İzmir gerek kongre ve fuar organizasyonları gerek sağlık ve termal
turizm alanında yeni yapılacak ve mevcut
yatırımlarla beraber çok ciddi bir yatırım
potansiyeline sahip. Bunun için yatırımcılar için çok karlı ve cazip bir il. İzmir aynı
zamanda tarih boyunca liman şehri oldu.
Kruvaziyer turizmde son yıllarda önemli
ölçüde gelişme yaşanıyor. İzmir’in kültürel
mirası da kurvaziyer turizmine önemli bir
destek sağlıyor. Ancak İzmir limanının cazip hale gelmesi için yeni düzenlemelerin
yanı sıra ikinci bir kruvaziyer limanı yapılması gerekiyor. Şu an mevcut olan 5 yat
limanını 2023 yılına kadar 17’ye hatta 23’e
çıkarma potansiyeli var. Planlanan birçok
yat limanının bir kısmı ihale aşamasında
bir kısmı da yapım aşamasında.
İzmir Türkiye turizminin
yüzde 4’ünü oluşturuyor
Türkiye’nin konaklama rakamları ile İzmir’i kıyaslandığımızda da yüzde 4’lük pay
alıyoruz. İl genelindeki işletme belgeli 165,
yatırım belgeli 45 tesisin toplam yatak kapasitesi ise 42 bindir. İzmir’e gelen turist
sayısı yıllık 1,5 milyon civarında. Türkiye
geneliyle oranladığımızda İzmir yüzde
4’lük payı ile Antalya, İstanbul, Muğla ve
Nevşehir’den sonra beşinci sırada yer alıyor. İzmir’deki turist sayısının 3-4 milyona
ulaşması gerekiyor. Kruvaziyerde son yıllarda yaşanan hızlı gelişmeye rağmen bu
yıl ilk 4 aylık süreçte 55 bin kruvaziyer turisti ilimize geldi. Geçen yıla oranla düşüş
oldu, ancak yılsonuna kadar geçen yılın
rakamlarına ulaşmayı bekliyoruz. 2013
yılına göre 2014 yılının ilk dört ayı yüzde
3-4 gibi bir artışla gayet iyi gitti. Tesislerimizin şu anki doluluk oranları iyi gidiyor
ancak daha da iyi olmasını hedefliyoruz.
2014 sezonu sonunda yüzde 6-8 gibi bir
artış yakalarız. Kruvaziyerle gelen turist
sayısında da geçen yılın rakamlarına oranla bir denge olacağını düşünüyoruz. Bu
yıl bazı seferlerde İzmir Alsancak limanı
yerine Kuşadası tercih edildi. Kuşadası’na
gelen turistlerin de büyük çoğunluğu Efes’e geliyor. Dolayısıyla bu gelirlerin bir
kısmı zaten İzmir’e kayıyor. Yeni pazarlar anlamında hedef ülkelerimiz arasında
Kuzey ülkeleri, İskandinav ülkeleri, Rusya,
Doğu Bloku ülkeleri ve Türk Cumhuriyetleri var. Bu ülkelerden ilimize otel yatırımı
yapanların otelleriyle fevkalade büyük oteller devreye girecek.
OTELLER
GÖRÜŞLER
Melik Kızılcan / Mövenpick İzmir Hotel Genel Müdürü
İzmir pazarlama esnasında hangi
ürüne yöneleceğine karar vermeli
E
skiden İzmir’e gelen turistler İzmir’de
kalıyordu. Şimdi buraya gelen turistlerin büyük bir çoğunluğu İzmir çevresine
gidiyor. Turizm anlamında Antalya’da büyük bir ivme yakaladı ve pek çok yeri
gelişti. Ama bazı hatalar da yaşandı. Belki
İzmir destinasyon olarak yapılan hatalardan ders çıkararak kendisine yeni bir
yön çizebilir. Her şeyden önce İzmir’in bir
karar vermesi lazım. Pazarlama yaparken
her destinasyon bir özelliğini ön plana çıkarıyor ve buradan bir marka yaratmaya
çalışıyor. Turizmde bir yelpaze yakalamak
önemli… İklimi, yaşam tarzına bakacak
olursak İzmir’in sağlık turizminde iyi bir
ivme yakalayacağına inanıyorum. İzmir
kendine özgü daha sade bir yaşam tarzına sahip... Kongrede ise bizim önümüze
çıkan en büyük engel doğrudan uçuşların
azlığı… Öte yandan şu anda İzmir’in elinde
çok büyük bir avantaj var. İzmir Gaziemir
tarafında yeni bir fuar alanı açılıyor. Eski
fuar alanına yapılacak bir kongre tesisi
kongre turizmine çok şey katar. Çünkü
eski fuar merkezi şehrin göbeğinde yer
alıyor. Ulaşım konusundaki dezavantajını da böylece avantaja çevirebilir. Tabi
iş bununla bitmiyor. Kongre turizminden
pay alabilmek için İzmir’de 5 yıldızlı oteller
bazında belli oranda bir yatak kapasitesine erişmesi gerekiyor. Şu anda 5 yıldızlı
otel kategorisinde İzmir’in yaklaşık 1700
odası var. Açılmayı bekleyen veya proje
aşamasında oteller var. Bunlar da İzmir’in
yatak, oda envanterine katkıda bulunacak. Bir başka açıdan bakıldığında İzmir’in
çok ciddi bir kültürel zenginliği var. Ancak
elimizin altındaki kültürel zenginlikleri
fazla önemsemiyoruz. Biz değerleri görüp satmalıyız. Bir şey satmanız için önce
malınıza inanmanız lazım. Bence İzmir
daha butik, daha kaliteli, harcama gücü
yüksek olan kesimlere hitap etmesi gerekiyor. İzmir’in bu şekilde markalaştırması
çok daha sağlıklı olacak. Çünkü bu aynı
zamanda şehrin dokusunun, aynı zamanda diğer sahil kasabalarının dokularının
bozulmasını engelleyecek. Devasa binalar
devasa tesislerin yerine daha küçük tesislerle Ege’nin kendine has doğası biraz
daha korunabilir.
Genel olarak İzmir, İstanbul’la kıyasladığımızda İstanbul’un çok daha gerisinde
olan bir şehir. İzmir’deki oda fiyatları hak
ettiği yerde değil. Bu durum arz -talep dengesinden kaynaklanıyor. 5 yıldızlı otellerin
doluluk ortalaması yıllık yüzde 70 -75 arasında seyrediyor. İzmir’e gelen uluslararası
markalar ve yeni açılan oteller, kısa dönemde İzmir’in arz talep dengesini bozuyor ama
uzun vadede bir kazanç sağlıyor.
Muzaffer Tagil / Kaya İzmir Thermal Hotel Genel Müdürü
İzmir’de sağlık ve kongre turizmine ağırlık verilmeli
zmir’e gelen turistle kıyaslandığında koİgruplarının
naklama çok az oluyor. Genelde Anadolu
geçiş noktası olarak hizmet
veriyor. Günübirlik ziyaretlerin turizmde
büyümeye katkı sağladığı aşikar. Ancak
bunun, turizmdeki beklenen büyüme olmadığını belirtmek gerekir. Bunun için
İzmir’in konaklama kapasitesinin artırılması gerekiyor. Her yıl ülkemizde yatak
kapasitesi artıyor. Fakat bunun büyük
oranı İstanbul, Akdeniz ve Güney Ege’de
yer alıyor. Türkiye’nin en büyük üçüncü kenti İzmir’e 1,4 milyon turist geliyor.
Bu rakamın İzmir için kötü bir rakam.
En büyük sıkıntımız ulaşım konusunda.
Bir kentin turizmindeki başarısını arttırabilmek için o kente yönelik doğrudan
uçuşların da artması gerekiyor. Bu açıdan ulusal havayolumuza bu alanda çok
iş düşüyor. İzmir’e yapılan iş seyahatleri,
tatil amaçlı seyahatlerin altında değil.
Türkiye’nin hemen her yerinde çok sa-
44
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
yıda yerel ve uluslararası düzeyde sergi
ve fuarlar düzenleniyor. İş turizmi için
gereken en üst seviyelerde alt yapı oluşturmak gerekir: 4 veya 5 yıldızlı otellerde
kongre merkezleri, konferans salonları
ve iş merkezlerinin artışı sağlanmalı. İzmir’de kongre turizminin gelişmesi için
kongre merkezlerinden önce yatak kapasitesinin artırılmasının şart olduğunu
düşünüyorum. İzmir, bu yüzden birçok
kongreyi Antalya ve Kıbrıs’a kaptırıyor.
İzmir’in kongre turizmindeki payı artırmak için 5 ve 4 yıldızlı yeni otellere
ihtiyaç var. Turizmin 3-4 aylık yaz aylarına
sıkıştırılması yerine yılın 12 ayına yaygınlaştırılmasından yanayım. Turizm sadece
deniz ve güneş meselesi değildir. Kültür,
sağlık, kongre, spor, eğlenceye de önem
verilmesi gerekir. İzmir sağlık turizm için
çok uygun bir bölge. İzmir’de sağlık ve
kongre turizmine ağırlık verilmeli. İzmir,
termal su kaynakları bakımından büyük
bir öneme sahip. Agamemnon Kaplıcaları ve çevresi 2500 yıllık bir tarih içinde
barındırıyor. Ancak termal turizm, olması
gereken noktada değil. Yurtdışında yeteri
kadar reklam, tanıtım, satış ve pazarlama
yapılmıyor. İzmir bu konularda oldukça
geride kalmış durumda. Halbuki kent olarak tüm yan unsurları da en üst düzeyde
içinde barından bir konuma sahiptir.
OTELLER
GÖRÜŞLER
Haluk Alay / Aqua Fantasy Hotel Genel Müdürü
Farklı konseptlere
sahip oteller yapılmalı
zmir turizminin gelişmesi yeni yatırımlaİbağlı...
ra ve yatak kapasitesinin arttırılmasına
Çünkü sezon olarak Antalya ile çok
büyük bir farklılık göstermiyoruz. İzmir’in
kuzeyinde Foça, batısında Çeşme var. Ama esas kitle turizmi yapılabilecek alan
Seferihisar ve Toros’tan başlayıp bizim bulunduğumuz Selçuk ilçesine kadar geliyor.
Birçok yatırımcı bu bölgede arazi aldı ve
yatırım yapıyor. İzmir Havaalanı’na inen 1
milyon 100 bin kişinin büyük birçoğunluğu
Kuşadası’na gidiyor. Çünkü 45-55 dakikada
Kuşadası’na ve bizim otellere ulaşabiliyor.
Adnan Menderes, Türkiye’nin en büyük
ikinci havaalanı oldu. Aynı zamanda Milas Havaalanı’ndan da yolcu alıyoruz.
Ulaşım anlamında bir problem yok. Sadece yatırımların tamamlanması gerekiyor.
Kuşadası, Selçuk ve Özdere bölgesini topladığınız zaman 50-55 bin yatak ancak
yapabiliyoruz. Bu da yeterli olmuyor. Tur
operatörlerinin ilgisini çekiyor ama büyük
volümlü işler yapılamıyor. Operasyonlar-
da kar marjları düşük. Dolayısıyla büyük
paralar kazanmak için büyük tesisler gerekiyor. Diğer yandan Antalya’da her yıl
40 bin yatak açılıyor ve fiyatlar düştüğü
için kaliteyle oynanıyor. Bizim bölgemizde böyle bir risk yok. Bölge hiçbir zaman
500 bin 600 bin yatak sayısına ulaşamaz.
Yeni yatırımlarla 4-5 yılda bölgemizdeki
yatak sayıları yerine oturacak diye düşünüyorum. Bölgemizin bir diğer sorunu
otel tiplemesi alanında yaşanıyor. Örneğin
Antalya bu konuda 3 yıldızlı, 5 yıldızlı, gold
otel, premium otel, çeşitlilik sunabiliyor.
Bizim bölgede henüz o vizyon otelcilik sektörüne yerleşmedi. Bu çeşitliliği yapmak
gerekiyor. Bizim konseptimiz tamamıyla
aile konsepti çocuk konseptine uygun. Öyle
olunca da dolulukla ilgili bir sıkıntı yaşamıyorsunuz. Bizim Antalya ile en büyük
farkımız, kültürel zenginliğimiz. Bizim otelimizde şu anda 2850 kişi kalıyor. Burada
herkes dışarı çıkıyor çünkü görülecek yerler var. Pamucak bölgesi bu bölgenin yatak
kapasitesini arttırmak için çok önemli
bir bölge. Ancak buranın yatırımcılara ve
tahsise hazır hale getirilmesi, bölgenin alt
yapısının yapılması, su, yol ve aydınlatma
probleminin çözülmesi gerekiyor. Eğer İzmir’i belli bir yere taşımak istiyorsak bunun
doğru çıkış noktası Pamucak, çünkü burada bir anda 20 bin yatak yapabilirsiniz.
Arazilerde hiçbir sıkıntı yok. Özdere bölgesine yatırımcıların ve yöneticilerin eğilmesi
gerekiyor. Biz 2014’ten çok büyük artılar
beklemiyoruz. Belli bir kalite hedefimiz var
onu koruyup yüzde 3-4 üzerinde bir dolulukla kapatırız diye düşünüyorum. Şu anki
satışlarımızda geçen yılki rakamlarımızın
yüzde 77’sine kadar ulaşmış bulunuyoruz.
Cazim Alaybaşı / Cactus Hotels Gümüldür Bölgesi Bölge Müdürü
İzmir’de temel sorun alt yapı yetersizliğidir
İ
zmir ülkemizin ilk turizm
noktalarında birisi olmasına rağmen gelişen turizm
pastasından yeterli payı alamıyor. İstatistiklere göre
turizm pastasından yalnızca
yüzde 5 pay alıyor. Bu yetersizdir. Gelen turist sayısı ilk
beş ülkeyi Almanya, İngiltere,
Fransa, Hollanda ve Belçika
oluşturuyor. Yabancı müşteriler, genellikle Selçuk,
Pamucak, Menderes, Özdere
ve Gümüldür ve Seferihisar’ı tercih ediyor.
İzmir’de temel sorun alt yapı yetersizliğidir. Yerel yönetimler ve siyası iktidar İzmir
için yeterli alt yapıyı yapmıyor. İzmir’de
öncelikli olarak alt yapı sorunları giderilmeli. Halen arıtma ile sorunu çözmeye
çalışan otellerimiz var. Çevreye daha duyarlı olarak gerekiyor. İkinci konut izni
sahillere verilmemeli… Doğa korunmalı.
46
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Termal kaynaklar bir an önce yatırıma açılmalı. Antalya,
Muğla gibi deniz, güneş, kum
turizminden yeteri kadar yararlanamıyoruz. Selçuk’tan
Çeşme’ye kadar çok uzun
bir sahil bandı var. Sahiller
yatırımcıyı bekliyor. Buralar
planlanarak daha güçlü otel
zincirleri bölgeye çekilmeli,
kapasitesi daha büyük otel
ve tatil köyleri yapılmalı. Termal tesislere önem verilmeli.
Tanıtım bizim için olmazsa olmaz önem taşıyor. Bu nedenle daha çok önem verilmeli.
Bunun için yurtdışı fuarlara daha etkin katılım sağlanmalı... Yerel yönetimlerin
turizme olumlu bakması çok önemli… Yatırımcıya yardımcı olmak gerekiyor. İzmir
fuar ve kongre kenti olabilir buna öncelik
verilmeli... Tarihi yerler, yemek kültürü
doğal yaşam öne çıkarılmalı. Özdere ve Gü-
müldür’de yer alan 10 tesisin standartları
ve hizmet seviyeleri yüksek. Bölge otelleri sezonluk olduğu için 5 ay kapatıyoruz.
Sorun da bu aslında, çünkü sezonun uzatılması gerekiyor. Personel bulmakta sıkıntı
yaşıyoruz. Ara personel bulunamıyor. Meslek lisesi, 2 yıllık turizm yüksekokulları ile
mesleki eğitim veren TÜREM merkezlerini
artırmak lazım. Ben Gümüldür bölgesinde
15 yıldır görev yapıyorum. 2200 yatak, 800
oda kapasitemiz var. Ayrıca 1500 kişilik
bir Aquapark’ımız var. Yılın 7 ayı hizmet
veriyoruz. Müşterilerimiz AB ülkelerinden
Fransa, Almanya, Belçika, İtalya ilk sırada
yer alıyorlar. Otellimizde doluluk oranı şu
anda yüzde 89 seviyesinde. 2014 yılının
2013’ten daha iyi geçeceğini tahmin ediyoruz. Fransızlarda artış var. Ancak Hollanda
ve Belçika pazarlarında azalma yaşanıyor.
Almanlar bölgede gelmeye devam ediyor.
İzmir için kuzey ülkeleri, Uzakdoğu gibi yeni
pazarlara yönelmek gerekiyor.
OTELLER
HABER
Silence Grup, ikiz otelleriyle hedef büyüttü
Silence İstanbul Hotel ve Convention Center bünyesinde açtığı
yeni oteli Silence Silver ile 2014 yılı hedeflerini yükseltti. Silence
İstanbul Hotel ve Convention Center’ın 2014 yılı hedefi, 150 kongre
ve yüzde 80 doluluk oranıyla 24 milyon dolar olarak açıklandı.
S
ilence İstanbul, geçen yıl hizmete açtığı ilk 5 yıldızlı otelinin ardından ikinci
otelini de hizmete açtı. Brandium AVM
ve Yaşam Merkezi içerisinde, ikinci 5
yıldızlı oteli olan Silence Silver Hotel’i tanıtım toplantısında Genel Müdür Ali Can
Aksu tesisin yatırım maliyetinin 200 milyon dolar olarak açıkladı. Önce 4 yıldızlı
olarak planlanan otel, 5 yıldız olarak kapılarını açtı. Silence Hotel ve Convention
Center Genel Müdürü Ali Can Aksu; kongre
merkezi ve otelciliği konusunda iddialı olduklarını belirterek şunları kaydetti: “6500
kişilik kongrelere hizmet verebilen Silence
İstanbul Hotel ve Kongre Merkezi, Silence
Gold Hotel’in yanına Silence Silver Hotel’in
eklenmesiyle ile İstanbul’un “ikiz 5 yıldızlı”,
“ikinci büyük oteli” olduk. Bu sayede oda
kapasitemiz 620 odaya çıktı. Oda sayımız
arttıkça hedefimiz büyüdü. Bu sayede İstanbul’un Asya yakasına kattığımız değeri
artırarak devam ettireceğiz.”
2014 hedefi: 24 milyon dolar
Gelecek planlarından bahseden Ali Can
Aksu; geçtiğimiz yıl ev sahipliği yaptıkları
63 kongrede 72 bin kişiyi ağırladıklarını
belirterek, 2014 hedeflerinin yüzde 80 doluluk oranı sağlamak ve 150 kongre ile 24
milyon dolar gelir elde etmek olduğunu
açıkladı. Bu amaçla uluslararası arenada
da çalışmalar yürüttüklerini belirten Aksu; “Dubai ATM Fuarı’nda Ortadoğu’nun
önemli kuruluşlarıyla görüşmeler yaptık. Körfez ülkelerinin zirve toplantısı
olan yaklaşık 3 bin katılımlı Ortadoğu
Ekonomik Zirvesi’ni Silence Hotel İstanbul Hotel ve Kongre Merkezi’ne alarak
Türkiye’ye kazandırmaya çalışıyoruz” diyerek iddialarını vurguladı. Aksu, Silence
İstanbul Hotel ve Convention Center’ın
turizmde üstün kaliteyi hedefleyen bir
kurum olduğunu ve bu alandaki başarılı
yönetim anlayışlarını 9001 Kalite Yönetimi, 14001 Çevre Yönetimi, 18001 ISG ve
22000 Gıda güvenliği belgeleri ile tescil
ettiklerini ifade etti.
Silence, İstanbul’daki oda sayısını 620’ye,
kongre kapasitesini 6500’e çıkardı
Brandium Yaşam ve Alışveriş Merkezi içerisinde yer alan Silence İstanbul
Ali Can Aksu
Hotel ve Kongre Merkezi’nde 1600 m2
genişliğinde 3’e bölünebilen bir ana salonu başta olmak üzere toplam 6.500 kişi
kapasiteli 33 toplantı salonu bulunuyor.
Geçen yıl hizmete giren Silence Gold’da
340 oda, Silence Silver da ise 280 oda ile toplamda 620 oda yer alıyor. Kongre
Merkezi, 5 bin dansçının yer aldığı Uluslararası Dünya Dans Yarışması başta
olmak üzere büyük organizasyonlara ev
sahipliği yaptı. Otelin geç saatlere kadar
hizmet veren restoranları, barlarının yanı sıra otelin 7 masaj ve bir bakım odası
ve iki adet hamamı, saunaları, buhar odaları, şok duşu, kar çeşmesi ile fitness
merkezi olan SPA Merkezi, yarı olimpik
kapalı 2500 kişilik havuzu ile açık yüzme
havuzu bulunuyor.
Divan Grubu Batum’daki ilk oteli Divan Suites’i açtı
Türkiye’nin yerli otel zincirlerinden Divan Grubu, yurtiçi ve
G
yurtdışındaki büyümesine devam ediyor. Grup, yurtdışındaki
üçüncü otelini Gürcistan’ın Batum kentinde açtı.
ürcistan’ın önemli önemli ticaret ve liman kentlerinden Batum’da yeni otelini açan Divan Grubu,
burada ‘‘Divan Suites” markalı ilk oteli ‘‘Divan Suites
Batumi” ile hizmet verecek. Hem iş ziyaretleri hem
de tatil amaçlı konaklamalara uygun olarak tasarlanan Divan Suites Batumi’de; 39 Standart Oda, 8
Superior Oda, 5 Deluxe Oda, 3 Junior Suite, 6 Corner
Suite, 2 Business Suite ve 2 Penthouse Tower Suite
bulunuyor.
Hem iş hem tatil imkanları sunuyor
Tatil amaçlı konaklamalar için plaja yürüme
mesafesinde ve şehrin tarihi bölgesinde yer alan
otelde, iş toplantıları ve özel organizasyonlar için
105 ve 55 m2’lik iki toplantı odası bulunuyor. Ayrıca, ücretsiz kablosuz internet hizmeti de bulunan
otel tam donanımlı bir Spa ve Fitness Merkezi olarak ta hizmet veriyor. Gürcistana özgü tatların
Divan Pub’ta sunulacağı otel Batum Havaalanı’na
10 dakikalık bir mesafede yer alıyor.
48
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
OTELLER
HABER
Hilton Worldwide yeni markalarını piyasaya sürüyor
Hilton Worldwide, yeni markası
Curio – A Collection by Hilton’ı
tanıtarak, marka bünyesine
katılması planlanan ilk
otellerini açıkladı.
D
ünyanın en büyük otel zincirlerinden
Hilton Worldwide, bu yıl içinde iki yeni
otel markasını piyasaya sunacak. Grubun
açıkladığı ilk marka Curio – A Collection
by Hilton oldu. Her biri kendine has özellikler taşıyan dört ve beş yıldızlı otelleri
içeren küresel bir otel koleksiyonu olarak
hizmet verecek olan Curio – A Collection
by Hilton; ilginç, benzersiz ve ender bulunan gibi anlamlar taşıyor. Markanın ilk
otellerinin SLS Las Vegas Hotel &Casino;
Houston, Teksas’ta bulunan The Sam
Houston Hotel, Rapid City, S.D.’deki Hotel
Alex Johnson, Chapel Hill, N.C.’deki The
Franklin Hotel ve Portland, Ore. şehrinde
inşa edilecek Ayrıca ismi yakında açıklanacak bir otel daha markaya katılacak.
415 milyon dolar maliyetli
renovasyon süreci
Konuyla ilgili açıklama yapan Hilton
Worldwide CEO’su ve Başkanı Christopher J. Nassetta, bu yıl duyuracakları iki
özgün konseptten biri olan Curio’nun yeni
ve heyecan verici marka olduğunu belirtti.
Hilton Worldwide’ın Küresel Markalardan
Sorumlu Başkan Yardımcısı Jim Holthouser ise “Curio, portföyümüzdeki nitelikli
markaların sayısını 11’e çıkarmanın yanı
sıra, bize hem mevcut müşterilerimize
daha iyi hizmet sunabilmek için yeni fırsatlar sundu, hem de yeni müşterilere
ulaşarak otel sayımızı artırmamız için
imkan sağladı” şeklinde konuştu. Sahibi
ve işletmecisi SBE firması olan SLS Las
Vegas, Las Vegas şeridinin kuzey ucunda,
kent tarihinde önemli bir yeri olan eski Sahara Hotel & Resort’un bulunduğu
noktada yer alıyor. Otel ve casino, üç eski
Sahara Kulesi’nin tamamıyla yenilenmesini de kapsayan üç yıllık ve 415 milyon
dolar maliyetli renovasyon sürecinin ardından kapılarını açacak.
Sadık müşterilere sadakat programı
SBE CEO’su Sam Nazarian, ünlü tasarım ikonu Philippe Starck ve James Beard
Vakfı ödüllü şef José Andrés’nin işbirliğiyle
yeniden geliştirilen ve her ihtiyaca cevap
verecek şekilde tasarlanan otelde 2.5 milyon metrekarelik alan, 1.620’nin üzerinde
oda ve süite ek olarak 30,000 metrekarelik
esnek toplantı alanını da kapsayacak.
Taşlık Otel, AC by Marriott
adıyla hizmet verecek
Ankaralı Yenigün firması
butik otelciliğe giriyor
Eski Taşlık Otel, Marriot bünyesindeki markalardan Türkiye’ye
ilk kez gelen AC by Marriott
markası ile yeniden açılıyor.
Ankaralı Yenigün firması, ilk otel projesi olan
The House Residence Bomonti’yi açacak.
Yenigün Yönetim Kurulu Başkanı Mithat Yenigün,
bundan sonraki dönemlerde yeni projeleri de
hayata geçirmeyi planladıklarını belirtti.
stanbul Beşiktaş Akaretler yoİOtel’i
kuşunda bulunan eski Taşlık
Marriott bünyesine geçti.
B
İlk sahibi Sakıp Bego olan otelin
daha sonra Ahmet Yığın almıştı.
Otel uzun süre Home Suite Home
tarafından işletildi. Anlaşmanın
bitmesi üzerine oteli Jival Kuyumculuk satın aldı. Daha sonra ise
İstanbul Beşiktaş’taki Shangri La
otelinin sahibi olan tekstilci Tanrıverdi Grubu otele talip çıktı ve
satın aldı. Tanrıverdi Grubu, yenileme çalışmaları öncesi otelin
işletmesi için Marriott bünyesinde
50
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
bulunan AC by Marriott ile anlaştı.
Yenileme işlemleri son aşamaya
gelen 277 odalı eski Taşlık Otel
önümüzdeki günlerde AC by Marriott adıyla hizmete girecek.
utik otel markası The House Hotel Grubu’yla işbirliği yapan ve ilk proje için İstanbul’a Bomonti’yi seçen firma,
ayrıca müteahhit firması olarak 11 ülkede faaliyet gösteriyor.
Konuyla ilgili açıklama yapan The House Hotel Grubu CEO’su
Cenk Göktalay, Bomonti’nin 5’inci otelleri olduğunu ve bundan sonra tarihi yarımadada bir otel yapabileceklerini belirtti.
Diğer şehirlerden teklifler aldıklarını belirten Göktalay, asıl hedeflerinin yurtdışına açılmak olduğunu söyledi. FYP Yönetim
Kurulu Başkanı Füsun Yılmaz Phillipson, The House Residence
Bomonti’nin Yenigün’ün ilk projesi olmasının yanında Thehouse’un da ilk rezidansı olacağını söyledi. Phillipson ayrıca, “Bu
projeyle Nişantaşı’ndaki yaşamı Bomonti’ye taşıyacağız. 155
dairelik butik projenin 51 odası otele ayrılırken diğerlerini ise
ihtiyaçlara göre şekillendirdik. Bölgede 200 bin dolara daire
satarak şehrin merkezinde oturmayı olanaklı kılacağız” dedi.
OTELLER
HABER
DoubleTree by Hilton’un
Malatya’daki ilk oteli hizmete başladı
DoubleTree by Hilton’un Türkiye’deki yeni oteli DoubleTree by
Hilton Malatya, kapılarını açtı. Malatya’nın merkezinde ve Malatya
Park AVM’nin hemen yanı başında bulunan 18 katlı otel otel, şehir
silüetine hakim 202 modern ve konforlu odaya sahip.
A
çılışla ilgili açıklama yapan DoubleTree by Hilton Global Başkanı John
Greenleaf, “Dünya üzerindeki 370 otelimizde olduğu gibi konuklarımıza özel
konfor ve servisimizi sunmak için sabırsızlanıyoruz” şeklinde konuştu. Konuyla
ilgili açıklama yapan Hilton Worldwide
Üst Sınıf Otellerden Sorumlu Türkiye Genel Müdürü Armin Zerunyan, “Bugün
ekibimiz ve misafirlerimiz ile DoubleTree
by Hilton Malatya’nın açılışını kutlamaktan onur duyuyoruz. Hilton Worldwide,
Türkiye’de faaliyet gösteren beş markası
ile dünya standartlarında hizmet sunmaya devam ediyor ve bu en yeni otelimiz
portföyümüze değerli bir katkı sağlayacak” dedi. DoubleTree by Hilton Malatya
Genel Müdürü Haluk Bilgili ise “İş ve tatil
için seyahat edenlere keyifli seçenekler
sunan Malatya’da otelimiz geleneksel
değerleri ve moderniteyi en güzel şekilde
bir araya getirecektir” şeklinde konuştu.
Sadık müşteriler puan kazanacak
İş ve tatil amaçlı seyahat edenlerin
ihtiyaç ve beklentileri doğrultusunda tasarlanan otelin Spa ve Wellness Center’ı,
24 saat açık fitness’ı, 2 masaj odası ve
buhar banyosu, saunası, Türk hamamı,
güneşlenme alanı ve kapalı havuzu, misafirlerin huzur içinde dinlenebilecekleri
alanlar da mevcut. Otel ayrıca Meliddu
Restaurant’ta ödüllü Executive Şef Onur
Şen tarafından hazırlanan lokal Malatya
lezzetlerini de tadabilecekler ve Teras
Bar&Grill’de Beydağı’nın manzarasıyla
güzel vakit geçirecekler. Business Center’ı da olan otelde, toplantı ve etkinlikler
için bölünerek hizmet verebilen 2 büyük
toplantı salonu ile hizmet veriyor. Otelde
aynı zamanda büyük organizasyonlar için 825 m²’lik bir balo salonu bulunuyor.
Aynı zamanda Malatya Havaalanı’na 27
km mesafede bulunan otel, UNESCO tarafından Dünya mirası listesine alınan
Nemrut Dağı, Aslantepe Höyüğü, Malatya
Kalesi gibi tarihi ve kültürel zenginliklere
yakın konuma sahip.
TUI, Sensimar
zincirini genişletiyor
U
Aska Otel Grubu, otel
sayısını 7’ye çıkardı
A
ska Grubu, Manavgat Okurcular ve Alanya İlçelerinde yer
alan otel sayısını Lara’da bir yeni
otel ekleyerek 7’ye çıkardı. Aska
Grubu Antalya’nın Manavgat, Okurcular ve Alanya ilçelerinde
bulunan otelleriyle birlikte 12
52
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Nisan’da Lara bölgesinde açılan
Aska Lara Resort & Spa’nın da
gruba katılmasıyla otel sayılarını
7’ye çıkardı. Aska Lara Resort &
Spa olarak hizmete veren otel 545
odalı ve Havalimanı’na 12 kilometre uzaklıkta bulunuyor.
luslararası tur operatörü TUI, Yunanistan’da
üçüncüsü olan Korfu’daki
ilk Sensimar otelini açtı.
TUI Sensimar zincirini Akdeniz’de yaygınlaştıracak.
Korfu’daki yeni tesisi ile Yunanistan’daki üçüncü Sensimar otelini açan TUI, çiftlere yönelik olarak
geliştirdiği Sensimar zincirini Akdeniz çanağında
yaygınlaştırmayı planlıyor. İlk tesisini 2009 yazında
Türkiye’de, son olarak da Yunanistan’ın Korfu adasındaki hizmete açan TUI, adada beş yıldızlı, 266 odalı
Grand Mediterraneo Resort & Spa’yı bünyesine kattı.
TUI’nin İspanya’da 4, Yunanistan’da 3, Türkiye’de 2,
Mısır, Meksika, Dominik Cumhuriyeti, Tayland’da 1’er
olmak üzere toplam 13 Sensimar oteli bulunuyor.
Düz e l t m e
Turizm ve Yatırım Dergisi’nin 21. Sayısında yer alan
“Kongre ve Toplantı Kapasitesinde Arz-Talep Dengesine
Dikkat” haberinde Hilton İstanbul Bomonti’nin kongre ve
toplantı kapasitesi 2900 kişi olarak belirtilmiştir. Söz konusu
otelin kapasitesi 6350 kişidir. Düzeltir, özür dileriz.
OTELLER
HABER
Radisson, yeni oteli ile şehir
içinde tatil imkanı sunuyor
Geçtiğimiz aylarda Carlson
Rezidor Hotel Group’un
Türkiye’deki dokuz otelinden biri
olarak hizmete giren Radisson
Blu Hotel & Spa Istanbul Tuzla,
basın lansmanını yaptı. Otel yüzde
37 doluluk oranıyla yatırımcının
beklentileri üzerine çıktı.
R
ezidor Hotel Group Türkiye ve Radisson Blu Hotel & Spa Istanbul Tuzla’nın
üst düzey yöneticilerinin katıldığı basın
toplantısında konuşan Rezidor Hotel
Group Türkiye, Gürcistan ve Kazakistan
Bölge Direktörü Sonja Dive-Dahl, Türkiye pazarında daha fazla yer edinmek
için büyüme stratejisi izlediklerini söyledi. Dive-Dahl, “Rezidor Hotel Group’un
İstanbul’daki ilk Spa oteli olarak Tuzla’yı
tercih etmesinin nedenleri arasında bu
bölgenin İstanbul’un gelişmekte olan ve
cazibe merkezi olarak değerlendirilen bir
bölgede yer almasını gösterebiliriz” dedi.
70 milyon avroluk yatırım
Kolin İnşaat’a bağlı yatırımcı firma
Turkol Turizm Sanayi ve Ticaret A.Ş. adına
konuşan Can Sezgin, otelin yatırım değerinin 70 milyon avro olduğunu belirterek,
“Ormana ve Sabiha Gökçen Havalimanı’na yakın olması nedeniyle burayı tercih
ettik. Yatırımın 15 yılın altında geri dönmesini beklemiyoruz. Fakat şu ana kadar
beklediğimizin üzerinde yüzde 37 doluluk
oranıyla gidiyoruz. Toplantılar için büyük
bir istek var. Buraya gelenler hem şehir
içinde hem şehir dışında olmanın keyfini yaşayacaklar. Böylelikle sene sonuna
kadar bu oranın yüzde 50 civarında olmasını bekliyoruz” şeklinde konuştu.
İstanbul’un en büyük SPA oteli
Radisson Blu Hotel & Spa Istanbul
Tuzla’nın Genel Müdürü Özgen Sağınç ise
otelin özellikle Spa özelliği ile öne çıktığına
işaret ederek, “Otelimiz 55 bin metre kare
arazi üzerinde yeşillikler içinde şehir gürültüsünden uzakta bulunuyor. Otel içerisinde,
4000 metrekarelik alana konumlanmış Spa
merkezinde Panpuri’nin organik ürünleri
kullanılıyor. Spa merkezi’nin tam ortasında
konumlanmış muhteşem Zen Bahçesi do-
Pera Palace Jumeirah,
yeşillenenler arasına katıldı
Pera Palace Hotel Jumeirah
“Yeşillenen Oteller/Greening Hotels”
uygulamasında “Gold Greening Hotel”
belgelendirmesine hak kazandı ve
Türkiye’deki 3500 otel arasında bu
belgeyi alan 16 otelden birisi oldu.
T
ürkiye Turizm Otelciler, İşlemeciler ve
Yatırımcılar Birliği’nin (TUROB) şehir
otellerinde çevreci yaklaşımı yaygınlaştırmak için hayata geçirdiği ve “sürdürülebilir
48
54
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
02’2014
turizm-sürdürülebilir çevre” projeleri kapsamında gerçekleştirdiği denetimlerde
enerji, su, iç hava kalitesi, atık geri dönüşümü gibi konularda bağımsız bir denetim
firması aracılığıyla değerlendirilen otellerin ‘Yeşillenen Oteller/Greening Hotels’
uygulamasında ‘Gold Greening Hotel’ belgesini aldı. Belgeyi alan 16’ncı oteli olan
Pera Palace Hotel Jumeirah, 2010 yılında
tamamlanan renovasyonu sırasında yaptığı çevreci yatırımlarla ve devam ettirdiği
iç denetimlerle de ön plana çıkarıyor.
ğal bitkilerle donatılmış yemyeşil bir alan
içerisinde dinlenme fırsatı sunuyor” dedi.
Radisson Blu Hotel & Spa Istanbul Tuzla
Radisson Blu Hotel & Spa Istanbul Tuzla, 26’sı suit olmak üzere toplam 249 odası
ve 572 yatak kapasitesi bulunuyor. Ayrıca
3300 metrekare alan ve iki ayrı kat üzerine kurulu toplantı odaları ile toplantı oteli
olarak da öne çıkan otel 580 metrekarelik
ikiye bölünebilir Tuzla Balo Salonu, geniş
fuaye alanına sahip 600 kişilik toplantılara ev sahipliği yapabilecek Teoman Ermete
Konferans Salonu, 30 metrekare ile 260
metrekare arasında değişik büyüklüklere
sahip 9 ayrı toplantı odası ile de hizmet
veriyor. Otelin tasarımı ise mimar Tuncay
Çavdar ve ekibi yaptı.
Kurtuluş Gülşen,
Birdie Holidays’i kurdu
U
zun yıllar otellerde çalışan turizmci
Kurtuluş Gülşen, Birdie Holidays adlı
bir acente kurdu. Kurtuluş Gülşen, Birdie
Holidays’ın golf,
futbol, event ve
leisure
konularında hizmet
vereceğini söyledi. Gülşen en
son Su Hotel’de
genel
müdür
Kurtuluş
olarak görev yaGülşen
pıyordu.
Dedeman İstanbul’un yeni
genel müdürü Arıkan oldu
Elite World İstanbul
Hotel yenilendi
T
aksim Talimhane’de hizmet
veren Elite World İstanbul Hotel, yenilendi. Saray mimarisine
modern bir yorum ekleyerek, günümüz mimarisine uygun dekore
edilen otel, yenilenen yüzünü “Her
şey konforunuz için” sloganıyla
misafirlerine sunmaya başladı.
Mimar Sinan Üniversitesi Güzel
Sanatlar Fakültesi öğrencilerinin
el işçiliğiyle yenilenen tavan boyaları ve aza indirgenen varaklar
dikkat çekti. Elite World Hotels
zincirinin ilk 5 yıldızlı oteli olarak
2008 yılında kapılarını açan Elite
World İstanbul Hotel, neo klasik
ve saray mimarisi konsepti ile açılmıştı. Günümüz mimarisinin
sade ve modern yapısına uygun
bir dekorasyon için renovasyona
giren Elite World İstanbul’da, tüm
odaların halıları, duvar kağıtları,
yatakları ve mefruşatı daha açık
renklerle yenilendi.
Saray mimarisine modern yorum
Elite World İstanbul Hotel’in
neo klasik mimariyle saray mima-
T
risinin buluştuğu dekorasyonu,
resepsiyonundan yemek salonlarına, odalarından yüzme havuzuna
kadar yenilendi. Toplantı salonlarındaki duvar kağıtları ve halılar daha
açık renklerle yenilenip aydınlatma
sistemleri de canlandırılırken, Business Center’ın alanı ve teknolojik
altyapısı genişletilerek misafirlerin
rahatlığı için lobi katına taşındı.
The Brasserie Restoran’ın yanı sıra Coffee Company’de de mefruşat
yenilenmesi gerçekleştirildi. Mimar
Sinan Üniversitesi Güzel Sanatlar
Fakültesi öğrencilerinin el işçiliğiyle
yenilenen tavan boyaları ilk olarak
dikkat çekerken, saray mimarisine
modern bir yorum katıldı.
Aytekin Güç, BW Citadel
Hotel Genel Müdürü oldu
S
on olarak 2009 tarihinden beri
BW The President Hotel ve BW
Citadel Hotel’in Yiyecek ve İçecek
Müdürü olarak çalışan Aytekin Güç,
Sultanahmet Ahırkapı’daki BW Citadel Hotel’in Genel Müdürü oldu.
26 yıldır turizm sektörüne
hizmet veren Aytekin Güç, meslek hayatına, 1988 yılında Kalyon
Oteli’nde komi olarak başladı.
1991 yılında Çırağan Palace Kempinski’de, ardından 1995 yılında
Royal Caribbean İnternational’da
görev aldı. 1998 yılında Türkiye’ye
döndüğünde, The Plaza Hotel’de
Restaurant ve Bar Müdürü olarak
mesleğine devam eden Aytekin
Güç, 2001 yılında grup otelleri olan
BW The President Hotel ve BW Citadel Hotel’e Restaurant Müdürü
olarak transfer oldu. 2009’da BW
Aytekin Güç
The President Hotel ve BW Citadel Hotel Yiyecek ve İçecek Müdür
Yardımcılığı görevini üstlenen
Güç, 2009’da her iki otelin Yiyecek
ve İçecek Müdürü olarak atandı.
Aytekin Güç, Best Western Citadel Hotel’de Genel Müdür olarak
görev yapacak. 1970 İstanbul doğumlu olan Aytekin Güç, İngilizce
ve İspanyolca biliyor.
urizm sektörünün deneyimli isimlerinden Ahmet
Arıkan, Dedeman İstanbul otelin Genel Müdürü oldu. Profesyonel iş hayatına 1985 yılında Satış
Temsilcisi olarak başlayan Ahmet Arıkan, sırasıyla
Mövenpick İstanbul, Çırağan Palace Hotel Kempinski,
Ceylan Intercontinental, Radisson SAS Ankara, Radisson Blu İstanbul ve Park Inn by Radisson Hotel
Bakü gibi uluslararası otellerde görev yaptı. Cornell
University-School of Hotel Administration, New York
mezunu olan Arıkan, en son Staybridge Suites Bakü’de Genel Müdürlük görevini yürütmekteydi. 1963
doğumlu, evli ve bir çocuk babası olan Ahmet Arıkan,
iyi derecede İngilizce biliyor.
Kaya Ramada Plaza
İstanbul’da ekip değişikliği
İ
stanbul Beylikdüzü’ndeki Kaya Ramada Hotel İstanbul’a yeni genel müdür, genel müdür yardımcısı ve
satış-pazarlama müdürü atandı. Kaya Ramada Plaza
Hotel İstanbul Genel Müdürlüğüne Ahmet Ferda Seymen getirildi. Genel Müdür Yardımcılığı görevini Murat
Arslan üstlenirken, tesisin Satış ve Pazarlama Müdürü
ise Buket Azaklıoğlu Biçer oldu.
Martı’nın Genel Müdürü
Bozkurt Atabek
M
artı Grubu’nun, alışveriş, kültür ve iş hayatının kalbi
olarak nitelendirilen Taksim’deki Martı Istanbul Hotel’in yeni Genel Müdürü Bozkurt Atabek oldu. Fenerbahçe
Lisesi ve Dokuz Eylül Üniversitesi Turizm İşletmeciliği ve
Otelcilik Bölümünden mezun olan Bozkurt Atabek, 1992
yılında iş yaşamına atılan Atabek, İstanbul ve Amerika’daki birçok beş yıldızlı otelde çalıştı. Savannah Marriott
Riverfront USA, Richmond Marriott West USA, Evansville
Airport Marriott USA, Melville Marriott Long Island, Islandia Marriott Long Island, Saddle Brook Marriot, Hilton Crystal
City USA ve Islandia Marriott Long Island USA otellerinde
üst düzey görevler yapan Atabek, Türkiye’ye geri dönüş
yaptıktan sonra Martı ailesine katıldı.
Jacques Morand, 3. Kez
Hyatt Genel Müdürü oldu
H
yatt Grubu Güney Doğu Avrupa Başkan Yardımcısı
Jacques Morand, Grand Hyatt Istanbul Genel Müdürlüğünü üçüncü kez devraldı. 1994’te Genel Müdürü
olduğu Hyatt Regency Istanbul’a, üçüncü kez Bölge Başkan Yardımcısı ve Genel Müdür olarak getirilen Morand,
aynı zamanda Güney Doğu Avrupa Başkan Yardımcısı
olarak görevine İstanbul’da devam edecek. 1990 yılında
Hyatt ailesine katılan Morand, farklı ülkelerde otellerde
üst düzey görevlerde çalıştı.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
55
DOSYA
ACENTELER
ACENTELER
Turizmciler
Balkan pazarında,
açılım bekliyor
Almanya başta olmak üzere Avrupa ve Rusya pazarı ağırlıklı çalışan
Türkiye, bu pazarlarda yaşanacak olası sıkıntılar nedeniyle pazar
çeşitliliğine gidiyor. Bu noktada alternatif pazarlar ön plana çıkıyor.
Coğrafi yakınlık nedeniyle alternatif pazarların başında gelen
Balkanlar, gerek tatil gerek alışveriş ve kültür turları gerekse
ziyaret amacıyla Türkiye’ye geliyorlar. Balkan pazarı fiyatların
düştüğü yıllarda turizmciler için can simidi oluyor.
56
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
T
ürkiye’nin alternatif pazarları arasında yer alan Balkan pazarı,
2008’de yaşanan global ekonomik
krizin ardından istenen noktaya henüz
gelemedi. Karadağ, Bosna Hersek, Sırbistan, Hırvatistan, Bulgaristan, Romanya,
Arnavutluk, Makedonya’nın yer aldığı pazara, coğrafi yakınlıktan dolayı Macaristan
ve Eski Yugoslavya’dan ayrılan Slovenya
da dahil ediliyor. Bu pazardan son 3 yılda
gelen turist sayısı küçük oranlarla büyüyor. Öte yandan Balkan pazarı fiyatların
düştüğü zamanlarda önemli bir alternatif
olarak öne çıkıyor.
Balkan pazarında rakipler güçlü
Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın verilerine bakıldığında toplam 10 ülkeyi
kapsayan Balkan pazarından gelen;
2011’de 2 milyon 414 bin 87 kişi gelirken 2012’de 2 milyon 467 bin 449 kişiye
yükseldi. Geçen yıl 2 milyon 605 bin 519
kişinin geldiği pazardan 2014’ün ilk dört
ayında 694 bin 850 kişiye ulaştı. Balkanlı turistler, otobüs veya kendi araçlarıyla
ulaşabilecekleri yakın ve düşük bütçeli destinasyonları tercih ediyorlar.
Dolayısıyla bu pazarda Türkiye’nin rakibi olarak da Bulgaristan, Hırvatistan,
Yunanistan ve Adriyatik’e kıyısı olan
ülkeler öne çıkıyor. Bu ülkelere pasaport
ve vizeyle uğraşmadan kimlikle seyahat
edebildiği bu ülkeler, çok sayıda Balkanlı
turist çekiyor.
Balkan pazarında iyi tatil yapanlar
orta ve üst düzey yöneticiler
Türkiye’de ilk olarak kendi araçlarıyla
veya otobüslerle Ege Bölgesinde Ayvalık,
Kuşadası, Didim, Bodrum ve Marmaris’e
kadar gelerek tatil yapmaya başlayan Balkanlı turistler, charter seferlerle Antalya’ya
da geliyorlar. Gelir seviyesi düşük kesim
Ege’deki küçük ve apart otelleri tercih ederken, gelir seviyesi yüksek kesim Ege ve
Antalya’da 4 ve 5 yıldızlı otellerde konaklamayı tercih ediyor. Ege’ye göre uzak kaldığı
için Antalya’ya charter seferlerle geliniyor.
Ekonomik olarak çok gelişemeyen ülkelerden oluşan Balkanlarda, insanların gelir
seviyesi Avrupa’ya göre düşük kalıyor. İlk
yıllardan beri Balkan pazarıyla çalışan
Peninsula Tours’tan Fahrettin Çiçek, Avrupa’da iyi tatil yapan kesimin çalışanlar
olduğunu ancak Balkan ülkelerinde orta
düzey ve üst düzey yöneticilerin iyi bir tatil
yapabildiğine dikkat çekiyor.
Balkan pazarı fiyat
konusunda çok hassas
Fiyat odaklı hareket eden pazarda
paket tur oranları düşük olduğu gibi paket tur fiyatları da düşük kalıyor. Balkan
pazarıyla son 4 yıldır çalışmaya başla-
BALKAN PAZARINDAN GELEN ZİYARETÇİLER (2011-2012-2013)
MİLLİYET
KARADAĞ
KOSOVA
BOSNA HERSEK
HIRVATİSTAN
SLOVENYA
SIRBİSTAN
MAKEDONYA
ARNAVUTLUK
BULGARİSTAN
ROMANYA
TOPLAM
2011
13 793
56 411
56 522
41 959
41 870
137 934
130 648
53 141
1 491 561
390 248
2 414 087
YILLAR
% DEĞİŞİM ORANI
2012
2013* 2012/2011 2013/2012
16 559
18 838
20,05
13,76
70 156
78 825
24,37
12,36
61 851
72 086
9,43
16,55
47 144
44 058
12,36
-6,55
39 899
37 692
-4,71
-5,53
157 568 169 988
14,23
7,88
137 579 140 793
5,31
2,34
59 565
65 113
12,09
9,31
1 492 073 1 582 912
0,03
6,09
385 055 395 214
-1,33
2,64
2 467 449 2 605 519
»
Türkiye’de ilk olarak kendi
araçlarıyla veya otobüslerle
Ege Bölgesinde Ayvalık,
Kuşadası, Didim, Bodrum
ve Marmaris’e kadar
gelerek tatil yapmaya
başlayan Balkanlı turistler
artık, charter seferlerle
Antalya’ya da geliyorlar.
Gelir seviyesi düşük kesim
Ege’deki küçük ve apart
otelleri tercih ederken, gelir
seviyesi yüksek kesim Ege
ve Antalya’da 4 ve 5 yıldızlı
otellerde konaklamayı
tercih ediyor.
2012-2014(*) BALKAN PAZARINDAN GELEN YABANCILARIN
MİLLİYETLERİNE GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI (OCAK-NİSAN)
MİLLİYET
KARADAĞ
KOSOVA
BOSNA HERSEK
HIRVATİSTAN
SLOVENYA
SIRBİSTAN
MAKEDONYA
ARNAVUTLUK
BULGARİSTAN
ROMANYA
TOPLAM
2012
4 614
14 755
13 463
13 751
9 167
30 639
36 998
12 225
368 051
75 066
578 729
YILLAR
2013
5 730
18 486
15 852
16 166
9 945
35 410
36 996
14 753
417 428
82 780
653 546
2014*
6 309
20 144
18 880
13 464
10 573
38 106
41 008
18 143
440 372
87 851
694 850
% DEĞİŞİM ORANI
2013/2012 2014/2013
24,19
10,10
25,29
8,97
17,74
19,10
17,56
-16,71
8,49
6,31
15,57
7,61
-0,01
10,84
20,68
22,98
13,42
5,50
10,28
6,13
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
57
ACENTELER
DOSYA
Balkan pazarında hangi tur operatörleri öne çıkıyor?
yan Mina Travel’dan Kemal Çetin,
mayıs ve haziran ayında paket
tur fiyatlarının 399 avroya kadar
düştüğünü belirtiyor. Fiyatların
düşmesinde Balkan ülkelerinden gelenlerin fiyat konusunda
hassas olmasının etkisi büyük…
Turizmcilerin verdiği bilgiye göre
Türkiye’nin fiyatlarını yüksek bulan operatörler, uçağın rotasını
anında Bulgaristan’a çevirebiliyor.
Bunun yanı sıra bu pazarda çalışmak isteyen acente sayısının
artması da fiyatların düşmesinde
etkili olmuş. Öte yandan yatak
sayısının her yıl artması da fiyatların düşmesini besleyen bir
unsur olarak öne çıkıyor.
Turizmciler, pazarlama
çalışmalarında Bakanlık’tan
daha aktif destek istiyor
Balkan
pazarında
tanıtım
çalışmalarını
tur
operatörleri ve otellerden oluşan
turizmciler yapıyor. Kültür ve
Turizm Bakanlığı’nın bölgede daha aktif bir pazarlama politikası
izlemesi gerektiğini ifade eden
turizmciler, Balkan pazarında,
fiyatların düştüğü dönemde
yapılacak etkin pazarlama çalışmaları neticesinde ciddi bir
artış yakalanabileceğine işaret
ediyorlar. Ayrıca AB ülkeleri içinde kimlikleriyle seyahat imkanı
yakalayan Balkan ülkelerine,
pasaport ve vize konusunda bürokratik engellerin hafifletilmesi
gerektiğini düşünüyor.
58
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
1990’lı yıllarda açılmaya başlayan Balkan
pazarında pek çok tur operatörü faaliyet
gösteriyor. Bu pazardan turist getiren
şirketler arasında; Peninsula, Fibula
Travel, Tez Tour, Odeon Tours, Birce Tur,
Romanya:
Peninsula ve TezTour
Romanya incoming pazarında ilk sırayı yüzde19 ile
Peninsula Grubu alırken, onu yüzde 17 ile
Tez Tour izledi. Fibula Travel da yüzde 13
pay ile üçüncü oldu. Pazarda Tantur, Akdem
Travel, Mina ve Neva gibi gruplar da yüzde 2
ila yüzde 4 arası payları ile öne çıktı.
Sırbistan:
Teztour ve Birce Sırbistan incoming pazarında ilk
sırayı yüzde 22 Tez Tour aldı. Onu yüzde 16 ile Birce Tours, yüzde 13
ile Peninsula Grubu ve yüzde 10 ile Fibula
Travel izledi. Pazarda, Karavan, Akay Travel,
Mina Travel, Euromarmara ve Aquasun öne
çıkanlar arasında bulunuyor.
Bulgaristan:
Fibula ve Mina Bulgaristan incoming pazarında
ilk sırayı yüzde 42 ile Peninsula Grubu alırken, onu yüzde 27 ile Tez
Tour takip etti. DE&HA da pazardan yüzde
5 dolayında pay aldı.
Bosna Hersek:
Fibula, Mina ve Akay
Bosna Hersek Incoming
pazarında ilk sırayı yüzde 29 ile Fibula Travel alırken, onu yüzde 21 ile Mina Travel,
yüzde 18 ile Akay Travel izledi.
Mina Travel, Akay, Alba Tours gibi tur
operatörleri öne çıkıyor. AKTOB Ar-Ge
Birimi’nin hazırladığı Incoming Raporuna
göre 2013’te Balkan ülkelerinden en çok
turist getiren operatörler ise şunlar:
Makedonya:
Fibula
ve
Mina
Makedonya Incoming pazarında ilk sırayı yüzde 47
ile Fibula Travel alırken onu Mina Travel
ve AlbaTours izledi.
Kosova:
Fibula ve Akay Kosova incoming pazarında ilk
sırayı yüzde18 ile Fibula
Travel alırken onu yüzde 16 ile Akay Travel, yüzde 15 ile Oti Grup izledi. Pazarda
AlbaTour, Tez Tour, Kalanit, Birce Tours ve
Novum Touristik öne çıkanlar arasında.
Arnavutluk:
Teztour ve İntourist
Arnavutluk incoming pazarında ilk sırayı yüzde
25 ile Akay Travel alırken onu yüzde 14 ile
Alba, yüzde 10 ile OTİ Grup izledi. Kalanit
yüzde 9, Tez Tour da yüzde 8 pay aldı. Novum da öne çıkanlar arasında.
Macaristan:
Peninsula ve Thistle Macaristan incoming pazarında
ilk sırayı yüzde 31 ile Peninsula grubu aldı. Onu; yüzde 14 ile Thistle
Travel, yüzde 13 ile HST Travel izledi. Pazarda
Akdem ve Diana yüzde 6 paylarla Birce, Tez
Tour, Mina Travel ve Holiday Plan da yüzde 1’i
aşan paylarla ilk sıralarda yer aldı.
Turizmcinin
başvuru kaynağı
www.turizmyatirimdergisi.com.tr
ACENTELER
GÖRÜŞLER
Fahrettin Çiçek / Peninsula Tours Genel Koordinatörü
Fiyatlar düştüğünde Balkanlar,
Türkiye için önemli bir alternatif pazar
B
alkan pazarı Türkiye için iyi bir kaynak
Pazar. Bulgaristan, Romanya, Macaristan, Sırbistan, Arnavutluk, Makedonya,
Eski Yugoslavya’dan ayrılan Slovenya
Balkan pazarı çatısı altında değerlendirilebilir. Balkanlılar, kendi araçlarıyla veya
otobüslerle Ege bölgesine Ayvalık’tan Kuşadası, Didim, Bodrum hatta Marmaris’e
kadar gelip tatil yapıyorlar. Edirne Kapıkulu Sınır Kapısı’ndan girenlerin üçte biri
bu şekilde Ege’de tatil yapıyor diyebiliriz.
Balkanların ekonomik gelişmişlik düzeyi
çok yüksek olmadığı için global ekonomik
krizlere çok duyarlı ve fiyat elastikiyeti
çok fazla… Fiyatların düştüğü ve bolca promosyonla beslendiği dönemlerde
Türkiye için önemli alternatif pazar konumuna geçiyor. Peninsula Turizm olarak
1990’lı yıllardan beri bu pazarda çalışıyoruz. Geçen yıl tüm Balkan coğrafyasından
yaklaşık 40 bin Balkan misafiri ağırladık.
Macaristan’ı da bu rakama dahil ettiğimizde 60 bine ulaştık. Balkan pazarında
harcama gücü yüksek kesim Antalya’yı
tercih ediyor. Daha önceki yıllarda Balkan
Pazarı Ege ile sınırlıydı ama satın alma
gücü arttıkça, Antalya’ya yönelmeye başladılar. Geçen yıl Romanya’dan gelen 20
bin kişinin önemli bir kısmı Antalya’ya
gitti. Kendine iyi bir tatil sağlayan müş-
teri profiline baktığınızda bu Avrupa’da
çalışanlar olarak karşımıza çıkarken, Balkan ülkelerinde orta düzey ve üst düzey
yöneticilerle iş adamları çıkıyor. Türkiye’de tatil yapanlar genelde belli bir gelir
düzeyinin üzerinde olanlar…
Pasaport ve vize konusunda yeni
düzenlemelere ihtiyaç var
Bu pazardan gelen ziyaretçi sayısı her
yıl belli oranda artıyor. Potansiyeli var
ancak önemli sıçramaların yaşanabilme-
si için ekonomik durumun 2008 öncesine
dönmesi gerekiyor. Onun dışında artış hep
belli oranda ve dengeli kalacaktır. Pasaport zorunluluğundan dolayı ülkemizi
tercih edemiyorlar. Çünkü pasaportun hem
bürokratik engelleri hem de ek maliyeti otobüsle seyahat eden kesim için caydırıcı
oluyor. Macaristan’dan 10 binlerle ifade
edilen kesim otobüslerle Yunanistan veya
Hırvatistan’a giderken Türkiye’ye pasaportu olanlar gelebiliyor. Bizim ülkemizde e
vize ve e pasaport uygulamaları gibi AB
uyum yasaları çerçevesinde sürekli sorun
çıkarılıyor. Balkan ülkelerinden kapasiteyi
artırmak istiyorsak o ülke vatandaşlarına
yönelik kolaylıkları düşünmek zorundayız. 2014 için Macaristan’ı da kattığımızda
Romanya, Sırbistan, Bulgaristan gibi tüm
pazarlarda yüzde 10-12 büyümeyi hedefliyoruz. Ama özellikle bu coğrafyada yaşanan
sel felaketleri biraz sıkıntı yarattı. Bazı tur
operatörleri kapasitesini doldurmakta sıkıntı çekip uçakları iptal edip birleştirmeye
gittiler. Özellikle Sırbistan’da devlet memurların yaz döneminde izinlerini kaldırdı.
O da tur operatörlerini sıkıntıya soktu. Hedeflerin ne kadarını gerçekleştireceğiz,
bekleyip göreceğiz. Balkan pazarı titizlikle
üzerinde çalışılması gereken, tanıtımın devam etmesi gereken bir Pazar.
Ayhan Mavisu / Fibula Travel Yönetim Kurulu Başkanı
Balkan pazarına girmek isteyen çok acente var
olduğumuz Balkan
Çalışmakta
ülkeleri Romanya, Makedonya,
Bosna-Hersek, Kosova, Arnavutluk
son 10 yıldır büyüme gösterdi. Ekonomik krizden en fazla etkilenen
bölge olması nedeniyle özellikle
2009 yılından itibaren bu büyüme
bir yavaşlama oldu ve yatay bir seyir izlemeye başladı. 2013 yılında
Romanya, Makedonya, Bosna-Hersek, Kosova, Arnavutluk yaklaşık
32 bin turisti bölgemizde ağırladık.
Balkanlı turistlerin Antalya ilgisi
2002 itibariyle artmaya başladı. Aynı oranda Kuşadası ve çevresine de
gelişler arttı. Balkanlardan charter
uçuşlarıyla gelenler Antalya ağırlıklı
60
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
geliyor. Ama araba veya otobüs turuyla gelenler Ege Bölgesini tercih
ediyor. Charter uçuşla gelenlerin
ağırlıklı olarak standartları yüksek
5 yıldızlı makul fiyatlı otelleri tercih ediyorlar. Balkan ülkelerinden
2014 sezonunda 2013 rakamlarını
yakalarız diye düşünüyoruz. Balkan
pazarıyla çalışmak isteyen birçok
acente var. Ancak bu acenteler pazara girebilmek için fiyat kırıyorlar.
Bu da fiyatların dibe vurmasına ve
bölgenin fiyat dengesinin bozulmasına sebep oluyor. Balkanlı turistler
Türkiye dışında genel olarak Yunanistan, Hırvatistan ve son yıllarda
Bulgaristan’a yöneliyorlar.
Seyfi İmamoğlu / Tez Tour Genel Müdür Yardımcısı
Balkan pazarında yüzde10-15
civarında bir artış bekliyoruz
B
alkan ülkelerinden Romanya ve
Bulgaristan’da Tez Tour olarak kendi ofisimizle faaliyet gösteriyoruz. Bu ülkelerde
son yıllarda yaşanan ekonomik sıkıntılar
nedeniyle Pazar, inişli çıkışlı bir yol izliyor.
Sırbistan pazarında ülkenin önde gelen
tur operatörlerinin Türkiye temsilciliğini
yapıyoruz. Bununla birlikte Kosova, Makedonya, Arnavutluk, Macaristan ve Bosna
Hersek’ten misafir karşılıyoruz. 2013 yılında Romanya’dan 15.600, Bulgaristan’dan
6.800, Sırbistan’dan 8.025, Arnavutluk’tan
1.519, Kosova’dan 1.831, Makedonya’dan
1.100 ve Macaristan’dan 700 kişi olmak
üzere toplamda 35 bin 575 kişi getirdik.
Romanya, Sırbistan başta olmak üzere
Balkan pazarında yüzde10-15 civarında bir
artış bekliyoruz. Balkan ülkelerinden gelen
turistler Antalya’da Alanya-Side ile Belek
Bölgesi daha çok tercih ediyorlar. Balkan
ülkelerinden gelenler Türkiye ile sınır ve
komşu ülkeler oldukları için bireysel olarak rahat seyahat edebiliyorlar. Araçlarıyla
veya akraba ilişkisi içinde bulundukları yakınları vasıtasıyla tatillerini geçiren çok
sayıda misafir bulunuyor. Balkanlı turistler
Serdar Demirkan / Akdem Travel Akdeniz Bölge Müdürü
Sloven pazarında en
büyük sıkıntı dil sorunu
A
kdem Travel olarak Balkan
pazarında sadece Slovenya
ile çalışıyoruz. 2009 yılından beri Slovenya pazarın çalışıyoruz.
Ancak 2013 yılında bir sezon ara
verdikten sonra bu sezon tekrar
başladık. Bu pazarda genel olarak
yüzde 10’luk bir artış yaşanıyor.
Akdem Travel olarak 2014 yılında
Slovenya pazarından ortalama 4
bin pax getirmeyi hedefliyoruz.
Şu ana kadar da bu hedefin yüzde
60’ını rezervasyonu gerçekleşti.
Türkiye’ye gelen Slovenyalılar daha çok Antalya’yı tercih ediyorlar.
Bu pazardaki bazı operatörler Ege’ye charter yapmayı planlasa
da başarılı olamadılar. Bize gelen
Sloven misafirler, daha çok sahil
bandında 5 yıldızlı herşey dahil
çalışan ancak ucuz fiyatlı ve düşük
kategorili tesisleri tercih ediyorlar.
Slovenya pazarıyla ilgili yaşadığımız en önemli sıkıntı maalesef dil
problemi. Özellikle bazı orta yaş
ve üstü insanlar İngilizce bilmediği için tesiste kendi dillerini bilen
birilerinin olmasını istiyorlar. Bu
sebeple birçok Sloven tur operatörü birkaç tesis belirleyip kendi
animatörlerini oraya gönderiyorlar. Öte yandan Slovenlerin alım
gücünün her geçen yıl düşmesi de
Türkiye dışında sınır komşusu bulundukları Yunanistan, Bulgaristan, Romanya,
Adriyatik kıyıları hala cazip tatil beldeleri
olarak öne çıkıyor.
Kemal Çetin / Mina Travel
Genel Koordinatörü
Balkanlarda tanıtım
daha aktif olmalı
B
bizler için önemli bir sorun… Bir
diğer sıkıntı ise pazarın küçük olmasına rağmen operatör sayısının
çok olması… Ancak tur operatörü
iflasları da gerçekleştiği için misafirlerin daha dikkatli davranması
gerekiyor.
Slovenya pazarında en büyük
pastayı pazarın yüzde 70’inden
fazlasını Hırvatistan alıyor. Ancak bu ülkeye daha çok araç veya
otobüsle gidiyorlar. Araç ile veya otobüs ile gidilen tatiller gene
tur operatörleri tarafından satın
alınıyor. Charterla gidilen ülkelerde Türkiye’nin rakipleri daha çok
Yunanistan ve özellikle adaları ile
Mısır olarak öne çıkıyor.
alkan pazarında son 4-5 yıldır
Bosna-Hersek
Makedonya,
Sırbistan, Romanya, Macaristan ile çalışıyoruz. Balkan ülkelerinden
geçen yıl yaklaşık olarak 6.300’e
yakın turist ağırladık. Partnerlerimizin kapasite artırımı ve
portföyümüze Kosova’yı ilave ettiğimiz için bu yıl yaklaşık yüzde
10-15’lik bir artış bekliyoruz. Sezon geçen yıla göre
sıkıntılı başladı. Balkan ülkelerinin fiyat konusundaki
hassasiyeti çok yüksek… Müşteriler kolaylıkla başka
ülkelere kayabiliyorlar. Özellikle Hırvatistan, Arnavutluk, Bulgaristan, Yunanistan ve Yunanistan adaları gibi
otobüsle veya kendi araçlarıyla ulaşabilecekleri destinasyonlar var. Charter’ın maliyeti pakete yansıdığında
fiyat artıyor. Son yıllarda Balkan ülkeleri Ege bölgesinden Antalya’ya kaymaya başladı. Çünkü yeni yapılan
otellerin verdiği uygun fiyatlar ve bizim çalışmalarımız
sonucu bir bilinç oluşmaya başladı. 5 yıldızlı bir otel
için ortalama kişi başı paket tur fiyatı sezon başında
399 avrodan başlıyor. Yüksek sezonda bu rakamları
bulamayız ama sezonun zayıf geçtiği mayıs, haziran
ayında bu fiyatlar uygulanıyor. Bu sezon haziran ayında olmamıza rağmen hala doluluk sıkıntısı yaşıyoruz.
Her yıl yaklaşık 35-40 bin yatak giriyor. Arz, talebin
önünde gidiyor. O yüzden bazı oteller çok iyi fiyatlar
öneriyorlar. Balkan ülkelerinde daha aktif pazarlama
stratejisi gütmeliyiz. Bakanlığın ön ayak olacağı daha
kapsamlı tanıtım çalışması yapılmalı.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
61
ACENTELER
HABER
Tez Tour Kuşadası’nda “Yaza Merhaba” dedi
R
usya’dan en fazla turist getiren tur operatörlerinden Tez Tour,
Kuşadası’nda “Yaza Merhaba” dedi. Güvercinada’daki etkinliğine Kuşadası ve
Didim’den çok sayıda turizmci katıldı.
Tez Tour Genel Müdür Yardımcısı Ferhan
Yılmaz, Tez Tour Kuşadası Bölge Müdürü Beyzat Tunalı ve Tez Tour Ege Bölgesi
Kontrat Müdürü Tayfun Serbez’in ev sahipliğini yaptı.
Ferhan Yılmaz: “Oyunu doğru
oynarsak Rusya’da artış yakalarız”
Tez Tour’un Kuşadası’nda organize
ettiği “Yaza Merhaba” partisinde basın
mensuplarının sorularını yanıtlayan Tez
Tour Genel Müdür Yardımcısı Ferhan Yılmaz, Türkiye’nin Rusya pazarında yüzde
5 ila yüzde 10 arasında bir artış yakalayabileceğini söyledi. Yılmaz şunları
kaydetti: “Bu sene Tez Tour’un Kuşadası’nda 5. yılı. Buradaki operasyonlarımıza
500 kişi ile başlamıştık. Şu an haftada 10
uçaklık bir operasyon düzenliyoruz. Ege
Bölgesi’nde bu sene yüzde 5 ile yüzde 10
arasında bir artış yakalayacağız. Tez Tour
olarak İzmir, Bodrum ve Dalaman havalimanları aracılığı ile Çeşme, Kuşadası,
Bodrum, Didim, Fethiye ve Marmaris’e
operasyonlar yapıyoruz. Ege Bölgesi’nin
artan bir kapasitesi var. Bizim genel kapasitemizden Ege Bölgesi’ne her sene
100-120 bin pax getiriyoruz. Kuşadası ve
Çeşme’ye bu sene daha fazla turist getirmeyi planlıyoruz. Çünkü bu iki bölgede
yeni kaliteli oteller açılıyor. Eski tesisler
de kendilerini ciddi şekilde yeniliyor. Ege
Bölgesi’nin kendisine özgü bir müşteri
portföyü var. Bu yüzden Ege Bölgesi bizim için olmazsa olmaz bir bölge.”
Zorlu bir yıl olacak
Bu sezon geçen yılın rakamlarını korumak istediklerini ifade eden Yılmaz, şöyle
devam etti: “Bu sene geçen seneki paxları korumak ve mevcut pazarlarda artış
sağlamak mümkün. Otellerimizin aksiyonlarını ve fiyat revizelerini ileriye dönük
bir şekilde öngörüp bize erkenden bildirmeleri daha iyi olacaktır. Çünkü bu sene
zorlu bir yıl olacak. Tur operatörleri kendi
paxlarını ve Türkiye’ye gelecek paxları korumak için ciddi fedakarlıklar yapıyorlar.
Yolcuyu önceden kendimize çekmek istediğimiz için oteller fiyat revizelerini daha
erken bize bildirmeli. Temmuz ve Ağustos
için Mısır hareketliliği de başlıyor. Mısır’ın
fiyatları da bize göre daha cazip.”
“Oyunu doğru oynarsak
Rusya’da artış sağlarız”
Rusya’daki gelişmelere de değinen Ferhan Yılmaz, “Şu anda ülkelerde yaşanan
devalüasyondan dolayı tatilcilerin Türkiye’deki gecelemelerinde düşüş var. Bu
durumu otelcilerimiz ile paylaştık. Özellikle
Orta Avrupa’da fiyatlar nedeniyle Mısır’a acayip bir ilgi var. İnsanlar Türkiye’ye gelmek
istiyorlar ama maddi durumları buna elvermiyor. Tatilden vazgeçmeyecekleri için de
ucuz destinasyonları tercih ediyorlar. Rusya’da da durum aynı. Fiyatlarımızın Mısır’ın
fiyatları kadar düşsün istemiyoruz. Ancak
fiyatlardaki revizelerin bize daha erken
bildirilmesini istiyoruz. Benim tahminime
göre Türkiye 2014 yılında Rusya pazarında
5-10 arasında bir artış yakalayabilir. Ancak
oyunu doğru oynamak gerekiyor. Bu artışı
yakalamak için herkesin elini taşın altına
koyması lazım” dedi.
Türkiye, 2014 rezervasyonlarında üçüncü oldu
H
otelbeds Avrupa, 2014 yazı için yapılan Akdeniz bölgesindeki ilk 5’e giren
ülke rezervasyonlarını açıkladı. Sıralamada İspanya, Yunanistan, Türkiye, İtalya
ve Portekiz yer alıyor.
Hotelbeds, verdiği bilgiye göre
Yunanistan ve Türkiye gecelik rezervasyonlarda hızlı bir büyüme gösteriyor. Bu
yaz için (Mayıs’tan Eylül’e kadar) İspanya gecelik rezervasyonda yüzde 23’lük
bir yükselişle Avrupa’daki en önemli
destinasyon oldu. İspanya’nın ardından
ise Yunanistan ve Türkiye Avrupa’daki
en hızlı büyüyen destinasyon olarak 2.
ve 3. sırada yer aldı. İngiliz seyahatçiler
62
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
bu yaz 5 ülkeye yapılan rezervasyonların ana marketini oluşturdu. İspanya ise
İngiliz pazarından sonraki ikinci kaynağı
oluşturdular. Almanya, İspanya desti-
nasyonunu güçlendiren en güçlü üçüncü
kaynak pazar haline geldi. Fransızlarda
turist gönderen ana pazarlar arasında.
Ayrıca Almanya turistini İspanya, Yunanistan, Türkiye ve İtalya’ya en fazla
gönderen pazarlar arasında. Konuyla
ilgili açıklama yapan Carlos Muñoz, “Hotelbeds yaz sezonu için Avrupa’daki ana
turist odağı Akdeniz’i kale gösterdiği
tahmin ediyor. İspanya ve İtalya gibi
geleneksel destinasyonlara ek olarak,
Türkiye gibi yüksek kalite alt yapılarıyla
gelişmek ve büyümek için efort sarf eden bir ülkenin şimdi Avrupa’nın en çok
ziyaret edilen 3. ülkesi olduğunu gösteriyor” şeklinde konuştu.
Thomas Cook Yöneticisi Frankhauser:
“Türkiye ile büyümek istiyoruz”
AKTOB’un konuğu olan Thomas Cook yöneticisi Peter Frankhauser, son
yıllarda grubun yaşadığı değişimi özetledi. Türkiye’nin oynadığı önemli
role vurgu yapan Frankhauser, Thomas Cook’un bir süre önce içine
girdiği sıkıntılı durumu aşmak için çizdiği stratejinin başarılı olduğuna
kaydetti. Fankhauser, “Bunda Türkiye’nin rolü büyük oldu” dedi.
A
KTOB Bülteninde yer alan habere
göre Thomas Cook yöneticisi Peter
Frankhauser, “Bizim stratejimizin odak
noktasını karlı büyüme oluşturuyor”
dedi. Fankhauser, “Türkiye en önemli
destinasyonumuz. 1,8 milyon misafirimiz
her yıl Türkiye’ye geliyor. Türkiye içinde
en büyük kısım Antalya. Artan biçimde Ege bölgesini de görüyoruz. Pek çok
pazarda lider olarak sizinle birlikte büyümek istiyoruz” dedi.
Grup içinde birçok alanda konsolidasyona giderek, yapıyı yenilediklerini
belirten Frankhauser, geleceğin iş sistemini kurduklarını bunun içinde Türkiye gibi
destinasyonların çok önemli rolü olduğunun altını çizdi. Rusya gibi Thomas Cook’un
bir dönem iyi olmadığı pazarlarda özellikle
Türkiye’nin çok önemli bir gelişme dinamiği olduğunu belirten Fankhauser, Rusya
pazarında Türkiye ile var olup büyüdüklerini vurguladı. Türkiye’nin yalnızca bir
yaz destinasyonu olmadığını söyleyen
Fankhauser, Türkiye’nin kış destinasyonu
olamayacağına ilişkin yanlış bir yargı var.
Bu hikayeden ibaret. Biz ‘kış güneşi’ konsepti ile Türkiye’yi bir kış destinasyonu
haline getirmede katkı vermek istiyoruz.
Programlarımız tamamen yeniledik. Plaj,
deniz konseptinin dışında da müşterilerimizin Türkiye’ye gitmesi için kapasitemizi
büyütmek istiyoruz” dedi.
Thomas Cook Türkiye’de
sezonu uzatmak istiyor
Fankhauser, turnuvalar, yaşlılar için
programlar ve benzeri ürünlerle Türkiye’de sezonu uzatmak için işbirliğine hazır
olduklarını da ifade etti. Portföylerindeki
konsept otellerle büyümek istediklerini
söyleyen Fankhauser, “Sentido, SunConnect gibi yeni otel konseptlerini daha da
geliştirerek 140 olan otel sayısını önümüzdeki yıl 220’ye çıkarmayı hedefledik.
140 otelimizin 35’i Türkiye’de. Yeni oteller
için işbirliğine hazırız” dedi.
Thomas Cook’un büyümesinin yenilenmeden kaynaklandığını söyleyen
Mika Tur, 5 yeni şube daha açtı
Türkiye genelinde çok sayıda şube
ile hizmet veren Mika Tur, yeni
açtığı 5 şube ile 560 şubeye ulaştı.
İ
zmir Bostanlı, İstanbul Kozyatağı ve
Kadıköy, Ankara Hoşdere ve Dikmen şubeleri ile 13 merkez ofisiyle hizmet veren
Mika Tur, 96 adet franchise ofis ve sistem acentaları ile toplamda 560 şubeye
ulaştı. Yeni açılan şubeleri ile daha çok
tatilciye hizmet vermeyi amaçladıklarını
belirten Mika Tur ve tatilbudur.com Genel
Müdür Yardımcısı Onur Otruş, tatilin lüks
bir tüketim olmadığını, herkes için ihtiyaç
olduğunu ve bunu en uygun koşullarda
sağlamak istediklerini dile getirdi.
Yurt içi turlardan
Mavi Tur’lara kadar
Yüzde 55’lere varan büyüme hızı ve
yeni yatırımları turizm sektöründe ilk
sıralarda yer alan Mika
Tur, internet portalı
tatilbudur.com ile de
Onur Otruş
günde 100 bini aşkın
kişiye ulaştığını açıkladı. Acente, bireysel ve
kurumsal hizmetlerde tatilcilerin tüm isteklerine yanıt vererek yurt içi ve yurt dışı otel
rezervasyonlarından, yurt içi ve yurt dışı tur
paketlerine, eğitim araştırma gezilerinden,
kongre – seminer organizasyonlarına, yurt
içi ve yurt dışı uçak biletlerinden mavi tura
kadar geniş bir yelpazede hizmet sunuyor.
Fankhauser, “Türkiye ile büyümemizi sürdürmek istiyoruz” dedi. Son dönemde ve
gelecekte; konsept oteller, turoperatörlüğü, ortak yatırımlar ve dinamik paket
turlar gibi ana dinamiklerde yoğunlaşılacağına işaret eden Frankhauser, kalite
değerlendirme sistemi ile özellikle konsept
otellerde ciddi başarılar elde edildiğini söyledi. Frankhauser, halen dünya 140 olan
otel portföylerinin 35’ini Türkiye’de olduğuna ve başarılı biçimde işlediğine değindi.
Son olaylarda Mısır’ın Türkiye ile pozisyonunu değerlendiren Frankhauser, şu anda
gerilemekte olan Mısır’ın bir gün pazara
yeniden canlı biçimde dönmesini umduklarını vurgularken, Türkiye’nin bölgede halen
bir numara olduğunu, gelecekte de bunu
devam ettireceğini vurguladı.
DER Touristik’ten
50 kişilik yeni birim
A
lmanya seyahat pazarının en büyük ikinci grubu DER Touristik,
toplantı ve kongre birimi FCM Travel
Solutions ile otelcilik kolu arasındaki
işbirliğini güçlendirmek için 50 kişilik
yeni birim oluşturdu. Alman tur operatörü DER Touristik, yükselen kongre
ve toplantı pazarından daha çok pay
almak için yeni bir birim oluşturdu.
DER Touristik bünyesinde kurulan 50
kişilik “DER Corporate Solutions”un
başına ise Jochen Rathei getirildi. “DER
Corporate Solutions”un FCM Travel
Solutions ile grubun otelcilik kolu arasında işbirliğini daha da artırılmasının
hedeflendiği bildirildi.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
63
ACENTELER
HABER
Türkiye otel rezervasyonlarının
yüzde 10’u mobil cihazlardan yapılıyor
Dünyanın önde gelen otel rezervasyon portallarından HRS.com,
dünya çapında yükselişte olan rezervasyon trendlerini paylaştı.
Türkiye’deki HRS kullanıcılarının otel rezervasyonlarının yüzde 10’unu
mobil cihazlar üzerinden gerçekleştirirken, önümüzdeki
dönem yüzde 100 oranında büyüme bekleniyor.
T
atil ve iş seyahatleri için 190 ülkede
250 binden fazla otel seçeneği sunan
Hotel Reservation Service (HRS.com),
dünya genelinde mobil cihazlar üzerinden
gerçekleştirilen rezervasyon sayısındaki artışı ortaya koyuyor. 2013 yılında bir
önceki yıla göre mobil rezervasyonunu iki
katına çıkaran HRS.com, tüm rezervasyonların yüzde 12’sinin akıllı telefonlar
ve tabletler aracılığıyla yapıldığını açıkladı. Ücretsiz rezervasyon hizmeti ile para
iadeli en iyi fiyat garantisi sunan HRS.
com’un CEO’su Tobias Ragge, önümüzdeki üç yıl içerisinde rezervasyonlarının
yarısının mobil cihazlar üzerinden gerçekleşmesini beklediklerini ifade etti.
Tablet kullanıcıları daha planlı
Tobias Ragge: “Akıllı telefon kullanı-
cıları daha spontane hareket ederken,
tablet kullanıcıları daha planlı ilerliyor.
Akıllı telefonlar aracılığıyla HRS.com’u
tercih eden kullanıcılar, genellikle Pazartesi Perşembe günleri arasında aynı
gün yada ertesi gün için rezervasyon
yaptırıyorlar. Aynı şekilde rezervasyonları genellikle tek günlük oluyor. Bunun
yanı sıra tabletleri aracılığıyla HRS.
com’un online uygulamasını kullananlar,
rezervasyonlarını genellikle Pazar günü
gerçekleştirirken, daha gelecek döneme
odaklı ve daha uzun süreli konaklamalı
rezervasyonu tercih ediyorlar” dedi.
HRS.com’un online uygulaması üzerinden
rezervasyon
yaptırmanın
avantajlarına da değinen Tobias Ragge: “HRS’nin mobil uygulamasında
O
Prontotour, İzmir’de
Ege Merkez Ofisi’ni açtı
rontotour,
Alsancak’ta
mayıs
ayında açtığı ofisle İzmirlileri Avrupa’nın seçkin merkezlerine götürecek.
Firma, yurtdışı turlarında İzmir’den
birçok noktaya direkt uçuş imkanı
sağlayacak. Prontotour’un İzmir ofisinin açılış kokteylinde açıklama yapan
Prontotour Yönetim Kurulu Başkanı Ali
Onaran, İzmir’den aldıkları yoğun talep
64
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Kullanıcıların kredi kartı bilgilerini paylaşması istenmiyor. Kişiler istedikleri
yer ve zamanda rezervasyonlarını gerçekleştirebiliyorlar. Aynı zamanda yeni
Business Tarifesi ve Flex Tarifesi ile
rezervasyonlar varış günü saat 18.00’e
kadar iptal edilebiliyor. Özellikle, toplantı saatlerinde beklenmedik değişiklikler
olan iş adamları için bu özellik hayat
kurtarıyor” dedi.
Koray Küçükyılmaz,
Tatilsepeti.com’un
Genel Müdürü oldu
Türkiye’den 70’den
fazla ülkeye tur
düzenleyen Prontotour,
başta İzmir olmak
üzere tüm Ege
Bölgesi’ne hizmet
vermek amacıyla
İzmir’de Prontotour
Ege Merkez Ofisi’ni açtı.
P
Tobias Ragge
karşısında harekete geçerek İzmir’e
geldiklerini, sadece İzmir değil, tüm
Ege’ye Prontotour kalitesini taşımak
adına sağlam bir ekiple işe başladıklarını belirtti. Onaran ayrıca “İzmirliler’e
göre özelleştirdiğimiz paketler hazırladık. Çünkü bilinçli bir tatil severe özel
birşeyler sunmak gerekir diye düşündük” şeklinde konuştu.
nline tur operatörü
tatilsepeti.com’un
başına turizm alanında
10 yıllık yöneticilik deneyimine sahip olan Koray
Küçükyılmaz getirildi. Yaklaşık 20 yıllık yöneticilik deneyimine sahip olan Koray Küçükyılmaz,
tatilsepeti.com’un Genel Müdürü oldu. Koray
Küçükyılmaz, ODTÜ İşletme Bölümü mezunu ve
iş hayatına 1992 yılında Yaşar Holding’e bağlı
Boya Kimya Grubu’nda (DYO) finansman departmanında başladı. Aynı yerde Genel Müdürlükte
yapan Küçükyılmaz, 2004 yılında turizm sektörüne geçiş yaptı ve 2004-2013 yılları arasında
Öger Grubu’nda çalıştı. Öger Grubu’nun Türkiye’deki şirketlerinde Genel Müdür ve son olarak
da grubun Türkiye CEO’su olarak görev yaptı.
Aynı dönemde Öger Grubu’nun Türkiye’deki
otel zincirleri olan Majesty Hotels&Resorts otellerinden ve Öger Tours’un Türkiye’deki bütün
incoming hizmetlerinden sorumlu oldu.
Emirates Grubu, 1.1 milyar
dolarlık kârı ile rekor kırdı
Şeyh Ahmed bin
Saeed Al Maktoum
Dubai merkezli havayolu şirketi Emirates Grubu, şirket genelinde
büyüme yakaladığını kaydederek, yılı güçlü bir noktada bitirdi. 26’ncı
kez kâra geçen grup, 1.1 milyar dolarlık net kâr ile kendi rekorunu kırdı.
R
ekabetçi baskıya ve yavaşça toparlanan ekonomik ortama rağmen 26’ncı
kez rekor kâra geçen grup, 2013-14 Yıllık Raporu’nda geçen yıla göre yüzde 32
artışla 1.1 milyar dolar net kâr açıkladı.
Grup geçen yıl kârının üzerine çıkarak,
226 milyon dolara ulaştı. Grubun gelirleri
geçtiğimiz yıla oranla yüzde 13 artarak,
23.9 milyar dolara çıktı. Cari hesap dengesi ise 5.2 milyar dolar oldu.
Bir milyon blok saatin üzerine çıktı
Havacılık alanında yatırımlarına de-
vam eden grup, istihdam gücünü yüzde
11 artırarak toplam personel sayısını 75
binin üzerine çıkardı. Grup, Dubai Yatırım Kurumu’na 280 milyon dolar kar payı
açıkladı. Aynı zamanda tarihinde 5.9
milyar Mevcut Kilometre Ton (ATKM) ile
en geniş kapasite artırımı gerçekleştiren
Emirates’in toplam yolcu ve kargo kapasitesini mali yılın sonunda 46.8 milyar
ATKM’ye yükseltti. Havayolu şirketi ayrıca filo üretimi açısından 1 milyon blok
saatin üzerine çıkarak yeni bir rekora
imza attı.
En yüksek yatırım rakamına ulaştı
Konuyla ilgili açıklama yapan Emirates Havayolu ve Grubu Başkanı ve
CEO’su Şeyh Ahmed bin Saeed Al Maktoum, 2013-14 mali yılı boyunca en
yüksek yatırım rakamına ulaşarak 6
milyar doların üzerinde yatırım yaptıklarını belirtti. Al Maktoum, “Sürdürülebilir
ve kârlı bir iş yapabilmek için paydaş-
larımız, müşterilerimiz, ortaklarımız ve
çalışanlarımız için değer yaratmaya devam etmemiz gerektiğini biliyoruz.
Bunu gerçekleştirmek için etkin ve yeni uçaklarla verdiğimiz kaliteli ürün ve
hizmetleri sürdürmeye, son teknoloji
tesislere ihtiyacımız var” diye konuştu.
Filosuna 24 yeni uçak
Emirates, 16 adet A380, altı Boeing 777-300ER ve iki Boeing 777F dahil
olmak üzere yıl içerisinde filosuna 24
yeni uçak ekleyerek toplam sayıyı 217’ye
yükseltti. Havayolu şirketi, gökyüzündeki en modern geniş gövdeli uçaklardan
olan Boeing 777 ve A380 uçaklarını kullanan dünyanın en büyük şirketi olma
konumunu sürdürüyor.
TUI Nordic ve Nazar Nordic’den Delta Hava Yolları,
İstanbul-New York
Türkiye’nin en iyi otelleri
T
UI Nordic’in Blue Award 2014 ödülleri ve Nazar Nordic’in Nazar
Quality Award ödülleri Sea Planet
Resort & SPA’da düzenlenen ödül töreni ile sahiplerini buldu.TUI Nordic
ve Nazar Nordic’in yöneticileri ile otel
yöneticilerinin katıldığı Antalya’nın Manavgat İlçesi’nde bulunan Sea Planet
Resort & SPA’da gerçekleştirilen ödül
töreninde ilk olarak Blue Award 2014
ödülleri sahiplerini buldu. Ödüller Altın, Gümüş, Bronz ve Özel olmak üzere
4 farklı dalda dağıtıldı. Daha sonra ise
Nazar Nordic’in kalite ödülleri verildi.
Sonuçlara göre Altın kategorisi birincisi
Barut Sensatori Sorgun oldu.
BLUE AWARD 2014
Altın Kategori
n Barut Sensatori
Sorgun
n Side Star Park
n Novella Hotel
n Barut Andız
n Pascha Bay
Gümüş Kategori
n Rixos Downtown
Yalıhan Hotel
Adora Apart
n Flora Garden
n Club Ali Bey
Manavgat
n
n
n
n
Bronz Kategori
n Ela Quality
n Blue Waters
n Güneş Beach
Sensimar Belek
Mayflower
Blue Award
Özel Ödülleri
n Novella Hotel
n Barut Andız
n Palmiye Park
n Papillon
Zeugma
NAZAR NORDİC
QUALİTY AWARD
Delphin Imperial
Sealight Resort
n Club Kastelia
n Kandelor
n Side Star Elegance
n Aqua Fantasy
n Side Star Elegance
n IC Residence
n
n
seferleri başladı
H
er yıl yaklaşık 165
milyon müşteriye hizmet veren Delta
Hava Yolları, İstanbul ile New York-JFK arasında direk uçuşlarına 2 Haziran 2014’de
başladı. Uçuşların, tatil sezonunda artan
talebi karşılayacağı öngörülüyor. Delta
Hava Yolları, İstanbul-New York seferlerine başladı. Delta’nın Avrupa, Ortadoğu ve
Afrika bölgesinden sorumlu Başkan Yardımcısı Perry Cantarutti, “Yaz aylarındaki
seferlerimiz, İstanbul’daki yolcularımıza,
New York’dan Amerika Birleşik Devletleri’nin tüm bölgelerini ziyaret etmeleri için
50’den fazla uçuş noktasına bağlantı imkanı sunuyor ve Delta uçuşları, dünyanın
en popüler seyahat noktalarından biri olarak seçilen İstanbul’a ek turizm fırsatları
da getirecek” şeklinde konuştu.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
65
ACENTELER
HABER
Almira, 6 farklı havalimanında ofis açtı
Birçok marka/model seçeneğinden oluşan araç filosuna sahip
Almira Car Rental Services, Türkiye’de 6 farklı havalimanındaki
araç kiralama ofislerini Mayıs ayı itibariyle hizmete açtı.
1993 yılından beri faaliyet gösteren ve
2 bin adeti aşan genç araç filosuyla ekonomik günlük/uzun vadeli araç kiralama
yapan Almira Car Rental Services, İstanbul Atatürk ve İzmir Adnan Menderes
havalimanları başta olmak üzere Antalya, Bodrum, Dalaman ve Samsun’da araç
kiralama ofislerini hizmete açtı. Firma
ayrıca Mayıs ayı içinde Ankara Esenboğa
Havalimanı ofisini de devreye almaya hazırlanıyor.
2014’te hedef filoyu 3 bine çıkarmak
Konuyla açıklama yapan Almira Car
Rental CEO’su Tuğrul Denizaşan, “Havalimanları dışında Anadolu’nun birçok
şehrinde yeni ofisler ile hizmet ağımızı
geliştireceğiz. Ofis sayımızdaki artışı araç
filomuza da yansıtacağız. 2014 yılında
filomuzun 3 binli adetlerin üzerine çıkmasını hedefliyoruz” şeklinde konuştu.
Şoförlü araç kiralama hizmeti de
sunabilen Almira Car Rental, Türkiye ça-
İngiliz tur operatörü
Villa Parade
iflasını açıkladı
THY’de çok sayıda
görev değişikliği
Ağırlıklı olarak İspanya ve Portekiz pazarına
operasyonlar düzenleyen İngiliz tur operatörü
Villa Parade, resmi internet sitesinde iflasını
açıkladı. Firmanın, Luxury Villa Escapes adlı
şirketin yan kuruluşu olduğu biliniyor.
THY’de Kabin Hizmetleri
Başkanlığı yapan ve uzun
zamandır görevden
alınması beklenen
Emine (Lim) Kahraman’ın
görev yeri değiştirildi.
A
T
ğırlıklı olarak İspanya ve
Portekiz pazarına operasyonlar düzenleyen İngiliz
tur operatörün ABTA üyesi
Villa Parade iflas ettiğini açıkladı. ABTA aynı zamanda tur operatörünün şu
anda tatilde olan 70 müşterisinin seyahatlerinin
normal bir şekilde devam ettiğini ve yaklaşık 400
ileri tarihli rezervasyonun Atol ile güvence altına
alındığını belirtti.
İflas eden acente sayısı 6’ya yükseldi
Şirket üzerinden şu ana kadar 120 apartman ve
villa kiralaması gerçekleştirildiği açıklandı. Villa Parade ile birlikte 2014 yılının ilk 4,5 ayında iflas eden
acente sayısı da 6’ya yükseldi. Daha önce, Mapmart
Ltd, Augusta Golf Tours Limited, Sunwest Leisure
Ltd, Preston Travel (CI) Ltd, Quest World Travel Ltd
adlı tur operatörleri iflas etmişti.
66
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
pındaki 28 ofisiyle hizmet veriyor. Almira
Car Rental: BMW, MINI, Audi, Mercedes,
VW, Volvo, Opel, Ford, Nissan ve Hyundai gibi birçok markanın farklı modellerini
müşterileriyle buluşturuyor.
ürk Hava Yolları’nın en çok eleştirilen isimlerinden olan
ve 2007 yılından beri Kabin Hizmetleri Başkanlığı yapan Emine
Kahraman, yönetim kurulu kararı
ile görevden alındı. Kahraman’ın
yeni görevi Yer İşletmelerine bağlı
olarak faaliyet gösteren Yolcu İlişkileri Müdürlüğü oldu.
Kararı Temel Kotil açıkladı
Öte yandan THY Genel Müdürü
Temel Kotil imzalı açıklamada, Kahraman’ın yanı sıra çok sayıda kişinin
görev yerinin değiştirildiği belirtildi. Yapılan değişiklikler şu şekilde;
Ergin Kıncal dışarıdan istihdam edilerek Miles&Smiles Pazarlama ve
Anlaşmalar Müdürü olarak atandı.
Kabin Hizmetleri Başkanlığı’na İdari Müdür (Kabin) olarak görev
yapan Tansel Kaptan’ın, Gelir Muhasebe Müdürlüğü’ne Satış Veri
Kontrol Müdürü olarak görev yapan
Uğur Yılmaz’ın, Londra Müdürlüğü’ne Gatwick Müdürü olarak görev
yapan Osman Battal’ın vekalet etmesine karar verildi.
Havaş, 5 şirkete daha hizmet verecek
Türkiye’ye uçuş yapan yerli
ve yabancı havayollarına yer
hizmeti sunmaya devam eden
Havaş, Almanya ve Letonya’da
bulunan havalimanlarındaki
5 yeni şirketi de ağına kattı.
T
ürkiye’nin önemli yer hizmetleri firmalarından Havaş’ın Avrupa iştiraki
Havaş Europe, Münih Havalimanı’nda
Türk Hava Yolları ve Air Europa ile Hamburg Havalimanı’nda, Alitalia ve Brussels
Airlines ile Letonya’nın Riga Havalimanı’nda ise UTAir Ukraine ile el sıkıştı. Almanya
ve Riga’da hizmet verdikleri uçuş sayısını yüzde 14 artırmayı hedeflediklerini
açıklayan Havaş Genel Müdürü Nurzat
Erkal, “Havaş’ın müşteri memnuniyeti
esasına dayanan uluslararası standartlardaki hizmetiyle, yurtdışında faaliyet
gösterdiğimiz Almanya ve Letonya’da
portföyümüzü genişletmeye devam ediyoruz” şeklinde konuştu.
Havaş Europe’tan
2013’te 50 bin uçak seferi
Havaş Europe, Letonya’da Riga Havalimanı’nda ve Almanya’da Frankfurt,
Münih, Berlin Tegel, Hamburg, Stuttgart
ve Duesseldorf Havalimanları’nda faaliyet gösteriyor. Türk Hava Yolları’nın yolcu
Yes Oto Kiralama, dünya
devi Enterprise ile anlaştı
Dünya çapında 8.200 ofisi ile global
hizmet veren dünyanın en büyük araç
kiralama şirketi Enterprise ile anlaşan
Yes Oto Kiralama ve Turizm Yatırımları
A.Ş., sektöre ‘müşteri ve çalışan
memnuniyeti, uygun fiyat, kalite ve
inovasyon’ getirmeyi hedefliyor.
1990 yılından bu yana Türkiye araç kiralama sektöründe hizmet vermekte olan
Yes Oto Kiralama, filosunda 1.4 milyon araç bulunduran dünyanın en büyük araç
kiralama firması Enterprise ile anlaştı.
Konuyla ilgili düzenlenen basın toplantısında konuşan Yes Oto Kiralama ve Turizm
Yatırımları A.Ş Yönetim Kurulu Başkan
Yardımcısı Özarslan Tangün, Enterprise ile
yaptıkları 10 yıllık anlaşmanın ülkenin araç
kiralama sektörüne hareket katacağını belirtti. Konuşmasına devam eden Tangün,
“Yes Oto Kiralama 2500 araçlık filosuyla şu
anda ülkemiz araç kiralama pazarının en
önemli oyuncularından biri. Şu an 25 ilde
45 ofisimizle hizmet veriyoruz, ilk hedefimiz 2015 yılı sonuna kadar ofis sayımızı
60’a çıkarmak. Gelecek 3 yıl içerisinde de
filo kapasitemizi 5 bin araca çıkararak 150
milyon TL’nin üzerinde yatırım yapmayı
planlıyoruz” şeklinde konuştu.
Müşteri memnuniyeti ilk sırada
Yes Oto Kiralama ve Turizm Yatırımları A.Ş Yönetim Kurulu Başkanı Adnan
Başdemir, dünyanın 100’ü aşkın ülkesinde 78 bin istihdamla faaliyet gösteren
Enterprise’ın 2013 yılını dünya genelinde
16,4 milyar dolar ciro ile kapattığını söyledi. Enterprise’ın deneyimleri ve güçlü
marka yapısıyla amaçlarına çok kısa sürede ulaşacaklarını belirten Başdemir,
“Amacımız her türlü konuda hızlı ve çözüm odaklı bir müşteri memnuniyeti
kültürünü geliştirerek devam ettirmek ve
bunu müşterilerimize yansıtmaktır” dedi.
ve harekât hizmetleri de Havaş Europe
tarafından verilecek. Firma Münih’te Air Europa’ya bilet satış hizmeti başladı.
Hamburg’ta ay sonuna kadar Alitalia ve
Brussels Airlines’a hizmet vermeye başlayacak şirket Letonya’nın başkenti
Riga’da da UTAir Ukraine Havaş Europe’u
tercih etti. Öte yandan Havaş Europe
2013’te yaklaşık 50 bin uçak seferine hizmet sundu.
Thomas Cook şirketini
Suudi Gruba sattı
T
homas Cook’un 2011’de
Co-op Travel ile birleşmesi sonucunda bünyesine
kattığı iş seyahatleri firması Co-operative Travel Management
işletmesini Suudi Arabistan’ın önde gelen
incoming ve outgoing firmalarından olan
El Tayyar Gruba 13,5 milyon pounda (16,7
milyon avro)sattığı açıklandı.
Firma daha önce de Elegant
Resort’ü satın almıştı
Bünyesinde 200 çalışanı bulunan Co-operative Travel Management’ın satışı ile
ilgili açıklama yapan Thomas Cook CEO’su
Harriet Green, “Bu satış sürdürülebilir
karlı büyüme stratejimiz kapsamında ana
marka ve ürünlere odaklanma hedefimizi
güçlendirecektir. Mawasem ve kooperatif
seyahat ekibine başarılar dilerim” şeklinde konuştu. Suudi Grup, Avrupa seyahat
pazarının ikinci büyük grubu Thomas
Cook’tan şubat ayında da firmanın lüks
seyahatler şirketi Elegant Resort’ü satın
almıştı. Satın alma anlaşmasının Haziran
2014’e kadar tamamlanması bekleniyor.
Thomas Cook’un yıllık yaklaşık 11 milyon
pound ciro hacmi bulunuyor.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
67
DOSYA
TEDARiKÇiLER
TEDARİKÇİLER
68
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
İklimlendirme,
otellerde müşteri
memnuniyetini
belirleyen kriterler
arasına girdi
Her yıl 100’ün üzerinde otelin açıldığı ve onlarcasının yenilendiği
oteller, iklimlendirme firmaları için ciddi bir potansiyel
oluşturuyor. 4 ve 5 yıldızlı otellerin yıldız standartları arasında yer
alan iklimlendirme sistemleri, otellerin vazgeçilmezi haline geldi.
Artık günümüzde özellikle Ege ve Akdeniz bölgelerinde klimasız
otel veya tesis bulunmuyor. İklimlendirme sistemleri, otellerde
müşteri memnuniyetini belirleyen kriterler arasında yer alıyor.
D
ünyada ısıtma, soğutma ve havalandırma cihazlarına olan talep her
geçen gün artıyor. Özellikle otel, alışveriş merkezi, hastane, okul gibi geniş
kesimlerin ziyaret ettiği büyük yapılarda
iklimlendirme vazgeçilmez hale geldi.
Otellerde müşteri memnuniyet kriterleri
arasına giren iklimlendirme pazarı, gerek
üretim potansiyeli gerek ithalat, ihracat
rakamları gerek teknolojik gelişme gerekse kullanım açısından dünyanın her
bölgesinde gelişiyor. İklimlendirme pazarı, Türkiye’de Avrupa ve Amerika’ya göre
daha hareketli bir seyir izliyor. Pazarın
Türkiye’deki büyüklüğü yaklaşık 1,8 milyar avroyu bulduğu belirtiliyor.
Hedef 60 milyar dolarlık
Pazar hacmine ulaşmak
İklimlendirme, Soğutma ve Klima İmalatçıları Derneği’nin (İSKİD) verilerine
göre Türkiye iklimlendirme sektörünün
tahmini pazar büyüklüğü 11 milyar dolar
seviyesinde yer alıyor. Türkiye, bireysel
klima sektöründe dünyada yüzde 2,5,
Avrupa’da yüzde13’lük pazar payına sahip. Türkiye’de 10 yılda 7 kat büyüme
gösteren bireysel klima pazarı, bu oranla
Avrupa’nın ilk üç ülkesi arasında yer alıyor. Sektör 2023 yılında 25 milyar dolarlık
ihracat ve 35 milyar dolarlık iç piyasa büyüklüğü ile toplamda 60 milyar dolarlık
bir pazar hacmine ulaşmayı hedefliyor.
Sektör bu yıl 5 milyar
dolarlık ihracat hedefliyor
Öte yandan İklimlendirme Sanayii İhracatçıları Birliği (İSİB) verilerine göre, 2013
yılında Türkiye’nin iklimlendirme sektörü ihracatı yüzde 10,7’lik artış göstererek
4,2 milyar dolara yükseldi. İthalat ise aynı
dönem içinde 6,4 milyar dolar olarak ger-
çekleşti. Yani Türkiye’nin toplam iç ve dış
pazar hacmi 10.6 milyar dolar seviyesine
ulaştı. Sektör bu yıl 5 milyar dolarlık ihracat
hedefliyor. İklimlendirme ve tesisat sektörü, toplamda 186 ülkeye ihracat yapıyor.
Türkiye’nin en fazla ihraç ettiği ürünlerin
başında 402 milyon dolarla radyatörler başı çekiyor. Onu 345 milyon dolarla merkezi
ısıtma kazanları, 248 milyon dolarla vitrin
tipi soğutucular-derin dondurucular, 220
milyon dolarla bağlantı elemanları ve 128
milyon dolarla split sistem klimalar izliyor.
için hem bireysel hem de ticari ve endüstriyel pazarda ısıtma alanı daha hızlı
gelişirken, soğutma ve havalandırma alanı ticari ve endüstriyel pazarda bireysel
pazarda daha hızlı gelişiyor. Türkiye’de
pazarın büyük kısmını ev tipi denilen split
klima, ikinci büyük kısmını merkezi iklimlendirme cihazları ve üçüncü kısmını da
VRF sistemleri oluşturuyor. Enerji verimliliğini esas alan merkezi klima sistemi
VRF, iklimlendirme pazarında en hızlı gelişim gösteren alanlardan biri oldu.
Bireysel pazarda split klima, endüstriyel
pazarda VRF sistemleri önde
İklimlendirme firmaları, en büyük
ciroları otellerden elde ediyor
Isıtma, soğutma, havalandırma ve
sıcak su ihtiyacına cevap veren iklimlendirme pazarında her birim ayrı şekilde
gelişiyor. Daha temel bir ihtiyaç olduğu
Her yıl 100’ün üzerinde otelin açıldığı
ve onlarcasının yenilendiği oteller, iklim-
2013 yılında Türkiye’nin
iklimlendirme sektörü
ihracatı yüzde 10,7’lik
artış göstererek 4,2
milyar dolara yükseldi.
İthalat ise aynı dönem
içinde 6,4 milyar dolar
olarak gerçekleşti. Yani
Türkiye’nin toplam iç
ve dış pazar hacmi 10.6
milyar dolar seviyesine
ulaştı. Sektör bu yıl 5
milyar dolarlık ihracat
hedefliyor.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
69
»
TEDARİKÇİLER
DOSYA
lendirme firmaları için ciddi bir potansiyel
oluşturuyor. 4 ve 5 yıldızlı otellerin yıldız
standartları arasında yer alan iklimlendirme sistemleri, otellerin vazgeçilmezi
haline geldi. Artık günümüzde özellikle
Ege ve Akdeniz bölgelerinde klimasız otel
veya tesis bulunmuyor. Müşteri memnuniyetini belirleyen kriterler arasında
yer alan iklimlendirme sistemleri, bu anlamda turizm sektöründe ciddi bir hacim
oluşturuyor. İklimlendirme firmaları, en
büyük ciroları otellerden elde ediyor. Abkay firmasından Bilal Altındağ, sektörün
potansiyelini şu sözlerle ifade ediyor:
“5 yıldızlı otellerde 40 ila 120 arasında
dış ünite bağlanıyor. Bu da aşağı yukarı
1000 klimaya denk geliyor. Ciro olarak
söylersek bir otele 350 bin dolar ile 1,5
milyon dolar arasında klima girdisi oluyor. Akdeniz bölgesinde bu yıl yatırım
teşvik belgesi alan 53 yeni otel projesi
var. Dolayısıyla karşımıza ortalama 500
bin dolardan hesap ederseniz 2,5 katrilyon gibi bir rakam çıkıyor.” Abkay’dan
Kerem Okudan ise Türkiye’nin VRF pazarı
dış ünite sayısı üzerinden hesaplandığını belirterek, bir otelde ortalama 100 dış
ünite takıldığını ifade ediyor. Okudan,
2014’te sadece yeni otel projelerinde VRF’nin payının yüzde 40 -50 civarında
olacağına işaret ediyor.
VRF yüzde 50’ye varan
enerji tasarrufu sağlıyor
Hal böyleyken birçok iklimlendirme
İklimlendirme sektörü
Sodex 2014’te buluştu
Türkiye’nin önemli fuarlarından en büyük fuarı ISK SODEX
2014’te (Uluslararası Isıtma, Soğutma, Klima, Havalandırma,
Yalıtım, Pompa, Vana, Tesisat, Su Arıtma, Havuz ve Güneş Enerji
Sistemleri Fuarı) iklimlendirme firmaları bir araya geldi.
H
»
annover-Messe Sodeks Fuarcılık
tarafından 2 yılda bir düzenlenen
ISK-SODEX 2014, 7-10 Mayıs tarihleri
arasında Yeşilköy’de bulunan İstanbul
Fuarı Merkezi’nde düzenlendi.Fuara,
838 firma katılırken yaklaşık 90 bin kişi
ziyaret etti. Fuara katılan iklimlendirme
firmaları müşterilerine yeni ürünlerini
tanıttılar. Mitsubishi Electric ile Bosch Termoteknik Türkiye fuarda basın
toplantısı düzenlediler. Toplantıda öne
çıkan başlıklar ise şöyle:
Mitsubishi Electric, Hybrid
Sistemleri’ni fuarda tanıttı
Enerji tasarruflu ve çevreye duyarlı teknolojik ürünleriyle öne çıkan
Mitsubishi Electric Klima Sistemleri, yeni Hybrid Sistemlerin lansmanını fuarda
gerçekleştirdi. Hybrid City Multi Sistem,
soğutucu akışkan gaz ve suyu aynı sistemde buluşturuyor. Fuarda sergilenen
MELCloud ise uzaktan bir bilgisayar,
tablet veya akıllı telefon kullanarak
internet üzerinden klimaların kontrol
edilmesine olanak sağlıyor. Geniş ürün yelpazesine sahip olan Mitsubishi
Electric Klima Sistemleri, fuarda ilk
kez sergilediği Yeni Hybrid Sistemlerin
yanı sıra Mitsubishi Electric Split Klimalarını, Multi Split Klima Sistemlerini,
Hydrodan Ünitelerini, Mr. Slim Ticari Tip
Klimalarını, Havadan Suya Isı Pompası
Sistemlerini, Heat Pump Sıcak Su Üretici
70
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Masahiro Fujisawa
Kazanı ve otomasyon/kontrol sistemlerini de ziyaretçilerine sundu.
Mitsubishi Electric, Klimaplus’ı aldı
Mitsubishi Electric Türkiye’nin Başkanı Masahiro Fujisawa ve KlimaPlus Genel
Müdürü Yenal Altaç fuarda Türkiye klima
distribütörü KlimaPlus’ı satın aldıklarını da açıkladılar. Lansmanda konuşan
Masahiro Fujisawa, “Klima faaliyetini de
mevcut fabrika otomasyon operasyonumuza ekleyerek 2015’te yaklaşık 255
milyon TL ciro hedefliyoruz” dedi.
Klima sektörüyle ilgili açıklamada
bulunan Fujisawa; “Türkiye’de, klima
pazarının yılda yüzde 15 oranında büyümesi bekleniyor. Özellikle bu yılın Ocak
ayında yürürlüğe giren yeni enerji dü-
»
TEDARİKÇİLER
DOSYA
zenlemeleriyle inverter klima pazarı
hızla büyüyecek. Bu noktada pazarda daha da güçlenme hedefimize
paralel olarak, KlimaPlus’ın yerel
satış bilgilerini bünyemize katmak
bize önemli bir ivme sağlayacak. Bu
yeni satın alma ile klima faaliyetini
de mevcut fabrika otomasyon operasyonumuza ekleyerek 2015’te
yaklaşık 255 milyon TL ciro hedefliyoruz.” diye konuştu.
firması, gözünü yeni otel yatırımlarına ve
yatırımcılarına dikmiş durumda. Ancak
yatırım maliyetini düşürmek isteyen yatırımcılar, yüksek oranda alım yaptıkları
için iklimlendirme firmalarından düşük fiyat istiyorlar. Firmalar da rekabet şartları
içerisinde mümkün olan en düşük fiyatı
veriyorlar. Eskiden otellerin kullandığı chiller sistemine göre pek çok artısı olan
VRF sistemi, sessiz çalıştığı gibi enerji
maliyetinden de ciddi tasarruf sağlıyor.
Chiller sistemiyle çalışan oteller, enerji maliyetlerini düşürmek için belli
saatlerde klimaları kapatmak zorunda
kalıyorlar. O saatlerde odasında olan
müşteriler bu durumdan rahatsız oldukları için otellerin reklamasyon yemelerine
neden oluyor. VRF sistemleri ise münferit
çalıştığı için her odada kullandığı kadar elektrik harcıyor. Ayrıca normal split klima
sistemlerine göre yüzde 40-50 arasında
bir elektrik verimliliği sağlıyor. Inverter cihazlara göre ise yüzde 15-20 bir verimlilik
elde ediliyor. Merkezi kumanda sistemine
sahip olan VRF, otel yönetimi tarafından
tek bir kumanda veya bilgisayar üzerinden yönetilebiliyor. Böylece verimlilik
oranı daha da yükselebiliyor. Dolayısıyla
her müşteri odasına girdiği zaman iklimlendirme şartlarını sağlayabiliyor. Bu da
tabi müşteri memnuniyetini artırıyor.
İklimlendirme firmaları, turizm sektörüne ilişkin hedeflerini Turizm ve Yatırım
Dergisi ile paylaştılar.
72
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Bosch Termoteknik Türkiye,
pazarın üzerinde büyüme kaydetti
Enerji verimli ısıtma, soğutma sistemleri ve sıcak su
çözümlerinde Avrupa’nın önde
gelen tedarikçilerinden Bosch Termoteknik Türkiye, 2013 yılında Avro
bazında büyümesini yüzde 17 oranında artırdığını açıkladı. Bosch
Termoteknik Türkiye, Ortadoğu ve
Kafkasya Satış Genel Müdürü Zafer
Polat, ISK-SODEX 2014 Fuarı’nda Bosch Termoteknik Türkiye’nin
son dönem faaliyetleri ile ilgili bilgi
verdi. Polat, Bosch Termoteknik Türkiye’nin 2013 yılını, 2012 yılında kırdığı
500 bin kombi rekorunu aşarak 600 bin
kombi üretimi ile kapattığını belirterek,
2014 yılı için de pazar ortalamasının
üzerinde bir büyüme hedeflediklerini açıkladı. Polat, 2013 yılında, ihracat
performansını bir önceki yıla göre yüzde 18 artıran firmanın Türkiye genel
ihracatında 38., iklimlendirme sektörü
sıralamasında ise 1. sırada yer aldığını
bildirdi.
2014’te büyümeye devam
2014 yılında, pazar büyüme oranından yüksek bir büyüme yakalamayı
hedeflediklerini belirten Zafer Polat, şu
bilgileri paylaştı: “Bu amaçla yeni proje yatırımlarında bulunacağız. 2014’te
hayata geçirmeyi planladığımız projelerden biri montajcı müşterilerimize
özel kuracağımız iş ortaklığı kulübü uygulamamız olacak. Manisa Fabrikamız
Bosch Termoteknik’in dünya çapında
AR-GE merkezi haline geldi. Bu nedenle
fabrikayatırımlarımız
da devam edecek.
Manisa Fabrikamız
üretimin yanı sıra,
ürün tasarımı ve
geliştirme yapmasıyla da ön plana
çıkıyor. 70’den fazla mühendis ve
teknisyenden olu-
Zafer Polat
şan ekibin çalıştığı Ar-Ge Merkezi’nde
son üç yıl içerisinde 14.3 milyon Avro’luk Ar-Ge harcaması yapıldı. Manisa
Fabrikası’na ise son 5 yılda toplam 32
milyon Euro yatırım yapıldı.”
“Enerji Verimliliği Sağlayan
Ürünler Özel İlgi Alanımız”
Bosch Termoteknik Türkiye’nin özellikle üzerinde durduğu konulardan bir
tanesinin enerji verimliliği olduğunu ifade
eden Polat, “Enerji verimliliği, dünyada her
geçen gün önemi daha da artan bir konu
olarak karşımıza çıkıyor. Yıllardır 3E prensibini işliyoruz; enerji, ekonomi ve çevre
(environment). Temel çıkış noktamız çevre. Atmosfere daha az karbondioksit
salımı yapmak ve aslında çevreyi korumak
için yoğuşmalı kombiler, ısı pompaları
ve inverter klimalar gibi çevreci ürünler
geliştiriyoruz” şeklinde konuştu. Bosch
Termoteknik Türkiye, ISK-SODEX 2014
Fuarı’nda Bosch Isı Sistemleri, Buderus
ve LG Klima Sistemleri’ne ait ürünlerini
1000 metrekarenin üzerindeki standında
sergiledi. Özellikle, farklı ısıtma ve soğutma cihazlarının
birbirine bağlanmasıylaoluşturulanhibrid
sistemleri
tanıtan
Bosch Termoteknik
Türkiye, önümüzdeki aylarda piyasaya
sunulacak yeni ürünlerini de görücüye
çıkardı.
GÖRÜŞLER TEDARİKÇİLER
Tunç Korun / Form Şirketler Grubu Yürütme Kurulu Başkanı (CEO)
Son 10 yılın trendi enerji verimliliği
T
ürkiye’de iklimlendirme sektöründe
ev tipi split klimaları dahil ettiğimizde 1.2 milyar dolar civarında bir pazar
söz konusu. Pazarı sırasıyla split klimalar,
merkezi iklimlendirme cihazları ve VRF sistemleri oluşturuyor. VRF bunların arasında
en hızlı büyüyen kısım. Türkiye’de şu anda
özellikle oteller ve turizm sektörü ya VRF
sistemi ya da merkezi sistem dediğimiz
soğutma grubu Fancoil Klima sistemleri
kullanıyorlar. Oteller küçüldükçe split klima
kullanılıyor. 1.2 milyar doların yarısını ev
tipi klimalar, diğer yarısını oteller, iş merkezleri, AVM’ler, hastaneler, fabrikalar ve
sanayi tesisleri oluşturuyor. Son yıllarda özellikle VRF sisteminden dolayı Uzakdoğu,
Japon ürünleri öne çıktı. Klima üretiminde
Çin’in dünyada ciddi bir payı var. Bugün
Amerika’daki firmalar bile fabrikalarını
Çin’de açıp oradan ürün getirip dağıtıyorlar.
İklimlendirmede son 10 yılın trendi tamamen enerji verimliliği üzerine. Daha az
enerji harcayarak daha çok soğutma yapabilen cihazlardan oluşan ısı geri kazanım
cihazlar tercih ediliyor.
Artık 3 yıldızlı bir otelde bile klima var
Form Group olarak 1965 yılından beri
beş ayrı alanda faaliyet gösteriyoruz. Ana
faaliyet konumuz iklimlendirme ve klima
sistemleri. Firmalarımızdan biri, merkezi
klima ürünleri dediğimiz soğutma grubu,
klima santrali, rooftop’lar, ısı pompaları,
kulelerin satış ve servisini gerçekleştiriyor.
VRF konusunda Mitsubishi Heavy firmasının temsilciliğini yapıyoruz. Form Temiz
Enerji firmamız, güneşten elektrik elde
etme sistemleri kuruyor. Bir firmamız da
Ankara, İzmir’deki imalat fabrikamızda
gün ışığı aydınlatma, Evaporatif soğutma ürünleri imal ediyor. İsveç Munters
firmasıyla yaptığımız iş ortaklığı ile Gebze’deki fabrikamızda nem alma cihazları ve
Evaporatif soğutma sistemleri üretiyoruz.
Turizmle çok uzun yıllardır çalışıyoruz. Tamamen turizmle ilgilenen Antalya ofisimizi
30 yıl önce açtık. Hacmimizin yüzde 25’ini
oteller oluşturuyor. Turizm sektöründe artık iklimlendirme şart. Çünkü 3 yıldızlı bir
otelde bile eğer iklimlendirme yoksa o oteli
tercih etmezsiniz. Dolayısıyla standart bir
ürün haline geldi. Ancak doğru ürünü seçmek gerekiyor. Burada sadece ürünlerin
fiyatı değil, dayanıklılığı, kullanım süresi,
enerji verimliliği, servis desteği çok önemli.
Kerem Okudan / Abkay Grup – Fujitsu Türkiye Distribütörü Genel Müdürü
İklimlendirme, müşterileri memnuniyeti
açısından olmazsa olmaz koşul
A
bkay Grup olarak yaklaşık 6.5 yıldır Fujitsu ile beraber çalışıyoruz.
Ayrıca Fujitsu’nun ikinci markamız
olan Fujitherma’yla da sektörde yer alıyoruz. Isıtma, soğutma sistemleri, klima, ısı
pompası gibi tüm cihazları Abkay Grup bünyesinde satışını yapıyoruz. Her Fujitsu hem
de Fujitherma markasıyla paket tipi Roof
Top klimalar, her türlü VRF sistemi, Heat
Recovery dediğimiz ürünleri hem piyasaya sunuyoruz. Türkiye’de iklimlendirme
pazarının yaklaşık yüzde 10’una sahibiz.
Türkiye’de iklimlendirme pazarı inşaat
sektörünün büyümesine paralel ilerliyor.
Fakat önemli olan pazarın büyüklüğünden
ziyade niteliğidir. Enerji verimliliğiyle ilgili
yönetmelikle biraz daha bu niteliği ve kaliteyi arttırmaya çalışılıyor. İklimlendirme
alanında VRF ve inverter sistemlerin daha
da artması gerekiyor. Çünkü kullanılan enerjinin türü, enerji tüketiminin boyutları,
çevrenin korunması ve kirletilmemesi önem taşıyor. Biz iklimlendirme alanında
üretim yapmıyoruz. Türkiye’de üretip tüm
teknolojiyi Türkiye’de geliştirip Ar-Ge’sini
Türkiye’de yapıp Türkiye pazarına ve yurt
dışı pazarına satış yapan firma yok denecek kadar az diyebilirim. Ama havalandırma
sistemleriyle ilgili özellikle menfez, klima
sistemleri, klima santralleriyle ilgili Türkiye’de iyi üreticiler var. Türkiye’de de Japon
firmaları birinci sırada yer alıyor.
Otellerde iklimlendirme, artık bir standart ve otel müşterilerinin memnuniyeti
açısından olmazsa olmaz koşullardan bi-
ri… İnsanlar akıllı telefonlarından oteldeki
iklimlendirme sistemlerine puan veriyorlar. Oteller, genelde iyi ve kaliteli cihazları,
yüksek verimli, düşük enerji tüketimli cihazları tercih ediyorlar. Turizme satışlarımızın
yüzde 35- 40’ını oluşturuyor. Otellerde eskiden split klima ya da işte multi klima
kullanırlardı. Artık hepsini bir sistemde
bulabildikleri kompakt VRF sistemlerine
yöneliyorlar. Trend VRF’ye doğru gidiyor. Özellikle yeni projelerde devletinde teşviğiyle
beraber VRF sistemlerine eğilim var. Çünkü
hem enerji tüketimi düşük hem az yer kaplıyor. Bahçeye, çatıya bile kurabiliyorsunuz.
İkinci avantajı otomasyonla yönetebiliyor olması… Cep telefonunuzla uzaktan
internetten bağlanıp otelinizi kontrol edebilirsiniz. Ayrıca bu sistem için tesisinizde
10 kişilik bir teknik ekip bulundurmanıza
gerek yok. Belki bir kişi ile veya uzaktan out
source alabileceğiniz bir destekle sistemin
bakımın yaptığınız takdirde 10-20 sene bu
cihazları gayet güzel kullanabilirsiniz. Mimari açıdan da estetiği bozmuyor.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
73
TEDARİKÇİLER GÖRÜŞLER
Zafer Polat / Bosch Termoteknik Türkiye
VRF, Fancoil, Chiller pazarı her yıl çift haneli büyüyor
İ
klimlendirme sektörü Türkiye’de Avrupa, Amerika ve Asya’ya kıyasla oldukça
hareketli diyebiliriz. İklimlendirme pazarının büyüklüğü yaklaşık 1,8 milyar avro
civarında. Bu pazarın son 10 yılda büyüdüğünü tahmin ediyoruz. En hızlı büyüyen
alanlar arasında duvar tipi kombiler geliyor. Aynı şey soğutmada da geçerli...
Soğutmada da Türkiye’de 1 milyon adetlik
split klima pazarı var. Yine merkezi soğutma sistemi olan VRF, Fancoil, Chiller
pazarı da yaklaşık 400 milyon avroluk bir
pazar. Bu pazar her yıl çift haneli büyüyor.
Özellikle proje işleri, alışveriş merkezleri,
hastaneler ve otellerde tercih ediliyor. İklimlendirme pazarı Türkiye’de Avrupa’ya
kıyasla hem soğutma hem de ısıtma olarak iki taraflı olarak hızlı büyüyor. Farklı
olarak Türkiye’de enerji verimliliği yüksek
Yoğuşma Tech dediğimiz kombiler veya
yenilenebilir enerjiler, Avrupa’ya kıyasla
daha az kullanılıyor. Bilinç düzeyi ve gelir düzeyi arttıkça enerji verimliliği yüksek
ürünler tercih edilecektir. İklimlendirme
sektörünü konut, ticari ve endüstriyel diye 3’e ayırabiliriz. Dünya pazarına örneğin
100 milyar avro diyorsak bunun 70 milyar
avrosu konut, 30 milyar avrosu ticari ve
endüstriyeldir. Türkiye’de de yine bakacak
olursak bu 1,8 milyar avronun yaklaşık
600 milyonluk kısmı ticari ve endüstriyel
segment diyebiliriz. Geçen yıl Manisa’daki
fabrikamızda 600 bin adet kombi ürettik.
Bu 600 bin adetin yüzde 70’lik kısmını
Çin’den Güney Amerika’ya kadar 34 ülkeye
ihraç ediyoruz. Ciddi bir şekilde tüketime
bağlı olarak üretimde gelişiyor.
Kıyı şeritlerindeki oteller ciddi
bir potansiyel yaratıyor
Her bina iklimlendirme sektörü için bir
potansiyeldir. Açıkçası sektörümüzü, vizyonumuzu veya iş modelimizi sektörlerden
çok bina türlerine göre konumlandırıyoruz. Dolayısıyla turizm tesislerine yönelik
çözümlerimiz var. Bireysel amaçlı, konut
amaçlı kullanılan sistemlerle ticari an-
lamda kullanılan sistemler arasında ciddi
fark var. Türkiye’nin turizmine bağlı olarak
Türkiye’de üst segment otel sayısı çok fazla. Üst segmentte kullanılan sistemlerde
gerek ısıtma gerek soğutmada özellikle
filtreleme, sessizlik, her odada her yerde
uygun soğukluğun sıcaklığın sağlanmış
olması, sıcak su ihtiyacı oteller için çok önemli. Dolayısıyla oteller kalite boyutuna
önem verdikleri için bizde bu alanda kaliteye önem veriyoruz. Otellere uygun hem
sistem hem servis hem de ürünlerimiz var.
Türkiye’deki kıyı şeritlerindeki oteller ciddi
bir potansiyel yaratıyor. Bu bölgelerde özel
ekiplerimiz var. Dolayısıyla turizm sektöründen ciddi şekilde faydalanıyoruz. Zaten
büyüyen bir sektör... Turisti memnun etmek otelin kullandığı sistemlere bağlı…
Çünkü bir turist konfordan başka ne ister.
O açıdan önemli, biz de hassasiyetle çalışıyoruz. Zamanında sevkiyat, zamanında
anahtar teslim, iş tamamlandıktan sonra
arızaların hızlı bir şekilde giderilmesi için
satış sonrası hizmetler çok önemli Ayrıca
enerji verimliliğine otelciler çok önem veriyorlar. Özellikle enerji verimliliği yüksek
VRF sistemlerine ilgi yüksek. Bizde bu
alanda LG ile işbirliği yapıyoruz. LG firmasının distribütörlüğünü yapıyoruz. Birçok
referans otel projemiz var.
Nuriye Gümrükçüler / İmbat Soğutma
VRF sistemin uygulama alanı gittikçe artıyor
1991
’den beri soğutma ve klima sektöründe faaliyet gösteren İmbat,
modern tesislerinde üretim yapan özgün
dizayna sahip MBT marka soğutma ve
klima cihaz ve sistemlerini sektörünün
hizmetine sunuyor. Türkiye genelinde 50’yi
aşkın servisi ve etkin bayileri ile yurtiçi pazarda ve artan ihracatı ile yurt dışı pazarda
gelişmesine devam ediyor.
Çevre dostu ve enerji verimliliği yüksek
cihazlar üreten İmbat, TSEK, CE, GOST ve hijyen sertifikalarıyla MBT marka cihazlarını
uluslararası standartlarda üreterek Türkiye
dışında, Avrupa’dan Asya’ya bir çok ülkeye
ihracat yapıyor. Ev tipi klimalarda Uzakdoğu’nun üstünlüğü, ticari ve endüstriyel
ürünlerde Avrupa’nın üstünlüğü söz konusu... Özellikle İtalyan markaları pazarda son
15-20 yıldır rekabetçi konumda olmasalar
bile hala etkinler. Daha az enerji harcayan
74
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
cihazlar tasarlarken hedefimiz, “çocuklarımız için yaşanabilir bir dünya” bırakmak.
Bunun için Ar-Ge ekibimiz yıllar süren
çalışmalar yaptı ve yapmaya devam ediyoruz. Türkiye’de pazarın çok büyük kısmını
yapancı markalar kontrol ediyor. İklimlendirme, iç hava kalitesini ve insanların konfor
şartlarını sağlar, dolayısıyla tatil yapan insanlar için sağlanması gereken en önemli
kriterlerden biri durumunda. İdeal konfor
şartlarının en ekonomik şekilde sağlanması otellerin rekabetçiliğini arttıran, tercih
sebebi haline getiren önemli bir etkendir.
İklimlendirme sektöründe eskiden oteller,
merkezi sistem iklimlendirme uygulanırken
son yıllarda bunun yerini VRF sistemi aldı.
VRF sistemine olan talep gerek Türkiye’de
gerekse dünyada yükseliyor. Dolayısıyla Uzakdoğu menşeili ürünlerin kullanım oranı
pazarda arttı. İklimlendirme pazarında okul,
hastane, fabrika gibi binalarda merkezi sistem uygulaması ağırlıklı olarak kullanılıyor.
İşyeri, otel, ev türü binalarda VRF sistem
uygulanıyor. VRF sistemin uygulama alanı
gittikçe artıyor. VRF’nin uygulandığı binaların geniş hacimler ve/veya havalandırma
ihtiyacı olan hacimlerine de benzer kullanım-işletme kolaylığına sahip bağımsız
çalışma imkanı veren paket rooftop klima
cihazları uygulanıyor.
TEDARİKÇİLER
HABER
Mercedes’in turizm şirketlerine katkısı sürüyor
Yurtiçi ve yurtdışı yolcu
taşımacılığı alanında faaliyet
gösteren Best Van Turizm,
Mercedes-Benz’den aldığı 10
adet araçla otobüs sayısını
88 adede çıkardı. Öte yandan
Mesnevi Turizm ve Mis Amasya
Tur filolarını Mercedes-Benz
Tourismo ile güçlendirdi.
B
est Van Turizm, Mercedes-Benz Türk
Bayii Gelecek Otomotiv A.Ş. Erzurum
Şubesi’nden 4 adet Travego 15 SHD ve 6
adet Travego 17 SHD otobüs satın aldı.
Mercedes-Benz Türk’ün Pazarlama Merkezi’nde düzenlenen teslimat töreninde
konuşan İrem Bayram, “Travego araçların
sunmuş olduğu yol güvenliği, geniş servis
ağı ve 2. elde satış değerlerinin yüksek olması filomuza kattığımız 10 yeni aracı da
Mercedes-Benz’den almamıza vesile oldu. Filomuza kattığımız yeni araçlarımızla
beraber, sektörümüze ve yolcularımıza hiç
durmadan hizmet vermeye devam edece-
ğiz” şeklinde konuştu.
Mesnevi Turizm, Mercedes-Benz’den
20 adet otobüs daha satın aldı
Protokol taşımacılığı, kongre, seminer organizasyonlarında veya bireysel
olarak kişi veya grupların havaalanı transferlerini gerçekleştiren Ankara merkezli
Mesnevi Turizm, 20 adet Mercedes-Benz
Tourismo daha satın aldı. Mercedes-Benz
bayisi Mengerler Ankara tarafından tamamı takas, kredi ve kasko ile satılan 20 adet
Tourismo 15 RHD otobüs ile birlikte, Mesnevi Turizm filosundaki otobüs sayısı 33
adede, Mercedes-Benz marka otobüs sayısı ise 21 adede çıktı.
Mis Amasya Tur’da Mercedes-Benz
sayısını 33’e çıkardı
Şehirlerarası yolcu taşımacılığı sektöründe faaliyet gösteren Amasya
merkezli Mis Amasya Tur, tercihini yine Mercedes-Benz’den yana yaptı. Mis
Amasya Turizm, Mercedes-Benz Türk
bayii Hassoy’dan teslim aldığı 14 adet
Mercedes-Benz Travego 15 otobüs ile filosundaki Mercedes-Benz sayısını
33’e çıkarttı.
İnoksan, Amerika pazarındaki
yerini güçlendiriyor
Ü
Evinoks İstanbul bölge
satış müdürlüğü açtı
T
urizme mal ve hizmet veren önemli mutfak ekipmanları firmaları arasında yer alan Evinoks,
2013 yılını satış miktarı, pazar payı ve ciro rekorlarıyla tamamladı. Horeca sektörünün yoğun olduğu
İstanbul’da artan konaklama potansiyeli doğrultusunda Bölge Satış Müdürlüğü’nü hizmete açtı.
Evinoks’un müşterilere yönelik ürünleri arasında
ahşap/çelik servis arabaları, banket sandalye/
masa ve podyumları, sıcak/soğuk büfe teşhir üniteleri, otel mobilyaları ve hijyen ekipmanları yer
alıyor. Açılış töreninde konu ile ilgili açıklama yapan
Evinoks Yönetim Kurulu Başkanı N. Coşkun İrfan,
Evinoks’un son yıllardaki başarılarıyla en büyük sanayi kuruluşları arasında hızla zirveye yükseldiğini
belirterek, bölgedeki otellere daha hızlı ve etkin bir
hizmet sunacaklarını ve ülke turizmine katma değer sağlamaya devam edeceklerini kaydetti.
76
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
retiminin yüzde 35’ini 5 kıtaya ihraç
eden İnoksan, Türkiye’nin ve dünyanın dört bir yanında konumlanan
bayileriyle büyümesini sürdürüyor.
Yurtiçi ve yurtdışında dünyaca ünlü
markaların mutfaklarını tasarlayan
endüstriyel mutfak sektörünün lideri İnoksan, bir mutfağın ihtiyacı olan
tüm ürünleri insan sağlığı, can mal
emniyeti, hijyen ve enerji tasarrufu
öncelikleriyle üretiyor. Uluslararası
standartlara uygun yüksek kalitede
ürettiği ürün ve ekipmanları ile Amerika Chicago da düzenlenen NRA 2014
fuarına katılan İnoksan, döner ocakları, bulaşık yıkama makineleri ve kombi
fırınlarıyla ziyaretçilerin ve üretici firmaların ilgi odağı oldu. İnoksan İcra
Kurulu Başkanı Gürhan Akdoğan, konuyla ilgili şunları kaydetti: “NRA 2014
fuarı ve teknik işbirlikleri ile ilgili olarak; Endüstriyel mutfak sektöründeki
cironun en büyük payına sahip olan Amerika’da 2014 yılı başında açtığımız
bayimizle yerimizi sağlamlaştırdık.
Pazarda ürün kalitemiz, kullandığımız
yüksek teknoloji gücümüz ve nitelikli
insan kaynaklarımızın hizmet etkinliği ile işbirliği konusunda tercih edilen
firma konuma geldik. Bu fuarda gördük ki, ürün gruplarımızın kalitesi ile
Amerika pazarında çok büyük bir avantaj yakalamış durumdayız” dedi.
Akdoğan ayrıca devam eden teknik
işbirliklerinde ilk parti üretimlerinin
ardından yeni projeler içinde anlaşma
yaptıklarını belirtirken, Meksika, Brezilya ve Amerika’daki büyük ve önemli
üretici firmalarla da çeşitli ürün grupları için yeni teknik işbirliklerine imza
attıklarını söyledi.
Rusya’da Polin imzası ödül getirdi
Rusya’da bölgede yaşayanların
ve turistlerin akınına uğrayan
H2O Kapalı Su Parkı, Polin
imzalı su kaydıraklarıyla
eğlence sektörünün önemli
ödüllerinden “Golden Pony”
ödülüne layık görüldü.
P
olin imzalı su kaydırakları bulunan
Rusya’daki Rostov’daki H2O Aquapark’ı “Golden Pony” ödülü aldı. Ziyaretçi
akınına uğrayan Aquapark, Rusya’nın en
prestijli eğlence merkezlerinden biri haline geldi. Konu ile ilgili konuşan Polin
Su Parkları Rusya Ofisi Genel Müdürü
Selim Doğuoğlu, Rusya’da su parklarına
giderek artan bir ilgi olduğunu ve H20
Aquapark’ın da bu sektör içinde kaydırakları ile öne çıkan bir merkez olduğunu
belirtti. Doğuoğlu, geçtiğimiz Mart ayında Moskova’da gerçekleşen RAAPA
fuarında lanse edilen ödülün sürpriz olmadığını belirtti.
“Doğal Işık Efekti” ve “Özel
Desen Efektleriyle” birleşti
Rusya’nın en büyük alışveriş merkezlerinden olan Horizon Megacenter’ın bir
parçası olarak 2013 yılının Haziran ayında açılan H2O Aquapark, 5 ay gibi kısa bir
sürede inşa edildi. H2O Aquapark içinde
Çocuk Havuzları, yüksek kapasiteli Dalga
Havuzları, su ve hava masajı yapan Spa
Havuzları yanında Multislide, Kamikaze,
Freefall, Magic Hole, Turbo Tunnel Slide, Space Hole, Black Hole, Black Hole
ve Flying Boats Kombinasyonu, Tunnel
Body Slide, Giant Body Slide, Tsunami
gibi Su Kaydırakları ile Korsan Temalı
İnteraktif Su Oyun Grupları gibi her yaşa hitap eden atraksiyonlar bulunuyor.
Polin, yıllardır kullandığı “RTM” üretim
teknolojisi sayesinde kaydıraklarında elde ettiği parlak görüntüyü, yine patentli
teknolojisi “Doğal Işık Efekti” ve “Özel
Desen Efektleriyle” birleştirdi.
Daikin Türkiye, Sakarya’da ofis açtı
Isıtma, soğutma ve havalandırma alanında Türkiye’nin en geniş
ürün gamına sahip şirket olan Daikin, Sakarya Teknokent’te ofis açtı.
Daikin Türkiye CEO’su Hasan Önder, Daikin‘in tüm dünyada inovatif
çalışmaları ile tanınan mucit bir şirket olduğunu belirtti.
T
ürkiye iklimlendirme sektörünün
iddialı bir yatırımcısı olan Daikin
Türkiye, Sakarya Üniversitesi Teknoloji
Geliştirme Bölgesi’nde bulunan Sakarya
Teknokent’te bir Ar-Ge ofisi açtı. Konu
ile ilgili açıklama yapan Daikin Türkiye
CEO’su Hasan Önder, “Bu Ar-Ge ofisi tarafından hayata geçirilecek projelerin,
iklimlendirme sektörünün gelişimine
hız veren ve kullanıcıların hayatını kolaylaştırılan ürünlere dönüştürülmesi
amaçlanıyor. İlk olarak ‘Alüminyum Eşanjör ve Kombi Geliştirme’ projemizi
hayata geçirmek için hem Sakarya Üniversitesi hem Türkiye hem de Daikin’in
Ar-Ge birikimine önemli katkılarda bulunacak” şeklinde konuştu.
Daikin Türkiye Ar-Ge Müdürü Serhan Kılıç
ise, Daikin Türkiye’nin ‘Alüminyum Eşanjör
ve Kombi Geliştirme’ projesinin, 2013 yılı
Hasan Önder
sonunda yenilikçi bir proje olarak TÜBİTAK
(Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma
Kurumu) Ar-Ge Destekleme Programı kapsamında teşviğe uygun bulunduğunu
hatırlattı. Kılıç, “Bu projemizin hayata geçirilmesine tüm faaliyetlerimizi Sakarya
Teknokent’te gerçekleştireceğiz. Hedefimizde, bu tür yenilikçi projelerin sayısını sürekli
artırmak yer alıyor” diye konuştu.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
77
TEDARİKÇİLER
HABER
Soçi’de Electrolux Profesyonel’e altın madalya
Electrolux Profesyonel Türkiye, Şubat 2014 tarihinde
gerçekleşen Sochi Kış Olimpiyatları’nda 18 otelin profesyonel
mutfak ve çamaşırhane ekipmanları tedarikçisi oldu.
E
lectrolux
Profesyonel
Türkiye,
Sochi Krasnaya Polyanna’daki Olimpiyat Köyü’nde aralarında dünyaca ünlü
Swissotel, Marriott, Rixos, Capello Grup,
Sberbank Guest House gibi dev firmaların profesyonel mutfak ve çamaşırhane
ekipmanları tedarikçisi oldu. Sochi Kış
Olimpiyatları’nın söz konusu alanlarda
ki tedarikçisi olan firmanın bu özel projesinde; 700&900 XP pişirme grupları,
Prothermetic ekipmanlar, air-o-steam
Touchline Kombi fırınlar, air-o-convect
Bakery fırınlar, ecostore bozdolapları,
soğutmalı tezgah ve dondurucular, buz
makineleri, green&clean bulaşık makineleri ve dinamik hazırlık ekipmanları
olmak üzere 7.000’den fazla ekipman
bulunuyor.
Molteni, pişirmenin Rolls Royce’u
Krasnaya
Polyanna’daki
günlük
20.000 kg çamaşır kapasiteli Olimpiyat
Köyü’nün merkezi çamaşırhanesinde
kullanılan 7 adet 110 kg Pullman tipi
yıkama makineleri, 4 adet 60 kg yıkama makineleri ve iki ünite C-Flex ütü
ve katlama makineleri de bulunan tüm
çamaşırhane ekipmanları, Electrolux
Profesyonel Türkiye tarafından sağlandı.
Ayrica Capello Grup’un ihtiyaçlarına göre
özel olarak tasarlanmış ve isteğe göre
uyarlanmış Molteni Kusineler yer alıyor.
Molteni, dünya standartlarında pişirme
alanının Rolls Royce’u olarak kabul edilir.
Her model ekstrem düzeyde sağlamdır
ve neredeyse sonsuz bir kullanım ömrü
sağlayan masif çelik bir yapıya sahip.
Hiçbir Molteni grubu diğerine benzemez
ve her biri, dünyanın en ünlü restoranlarının ve lüks konutlarının mutfakları için
özel tasarımlar olarak elle işlendi.
The Hygienic Gym Programı
ile ‘Hijyenik spor’ devri başlıyor
Sealed Air’in uluslararası bağımsız stratejik iş birimi Diversey
Consulting tarafından hayata geçirilen The Hygienic Gym Programı, spor
merkezleri ve işletmeleri sektöründe faaliyet gösteren işletmelerde
detaylı risk analizi ile çözümler üreterek hijyeni yeniden tanımlıyor.
S
ealed Air’in uluslararası bağımsız
stratejik iş birimi Diversey Consulting
tarafından spor merkezleri ve işletmeleri
sektöründe faaliyet gösteren işletmelerde, uluslararası kabul gören temizlik ve
hijyen standartları ile hijyenik bir ortam
yaratmak amacıyla hayata geçirilen The
Hygienic Gym Programı, sağlıklı ve güvenli bir spor ortamı yaratıyor. Sağlıklı
bir yaşam için spor yaparken, spor yapılan alanın da hijyenik olması gerektiğine
dikkat çeken Diversey Consulting, The
Hygienic Gym Programı ile spor merkezleriyle ilgili akıllardaki tüm soruları
ortadan kaldırıyor.
Hijyenik spor için The Hygienic Gym
The Hygienic Gym Programı kapsamında öncelikle, spor merkezinde,
78
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
uluslararası kabul gören temizlik ve hijyen standartlarına göre detaylı bir risk
analizi ile tesisin tüm ihtiyaçları ve iyileştirmesi gereken noktaları belirleniyor.
Bu risk analizi sonucunda ortaya çıkan
duruma göre, işletmeye özel bir sistem
kuruluyor ve çalışan personele eğitimler
veriliyor. Ayrıca, kritik noktaların günlük
kontrolü, anlık aksiyon alınması ve ne/
nasıl yapılmalı talimatları ile işletmenin
kurulan bu sistemi günlük olarak kendi
kendine yönetmesi sağlanıyor. Kurulan
bu sistem sonrası, Diversey Consulting
Baş Denetçileri tesisi her ay habersiz
olarak gözlemliyor ve sistemin etkin bir
şekilde işletilip işletilmediği denetliyor.
Bu denetlemeler esnasında, havuz suyu
analizleri, hava analizleri, ekipman ve alet hijyeni analizleri, lejyonella analizleri
ve çalışan personel kişisel hijyeni analizleri de yapılarak sistemin kusursuz
ve sürdürülebilir bir şekilde çalışması
sağlanıyor.
İlk sertifika Pleon Sportivo’ya
Diversey Consulting tarafından verilen The Hygienic Gym sertifikasını ilk
alan Pleon Sportivo Yaşam Merkezi oldu. Diversey Consulting tarafından ilki
Pleon Sportivo ile uygulanan program
çerçevesinde, Türkiye’deki tüm spor
merkezlerinin daha yaşanabilir ve
daha hijyenik alanlar haline gelmesi
amaçlanıyor.
HABERLER
UNWTO: 2013’te dünya turizm
geliri 1,4 trilyon dolara ulaştı
TUROB tarafından derlenen, Birleşmiş Milletler Dünya Turizm Örgütü’nün
(UNWTO) son barometresine göre, 2013 yılında uluslararası turizmden
elde edilen toplam ihraç kazancı 1,4 trilyon dolara ulaştı.
U
NWTO’a
göre,
218
milyar dolarlık uluslararası yolcu taşıma gelirlerine
ilave olarak, destinasyonlar içerisinde uluslararası
ziyaretçilerden elde edilen
kazanç (konaklama, yeme-içme, alışveriş
v.s.) yüzde 5 oranında artarak, 1159 milyar dolara (873 milyar avro) ulaştı. Konu
ile ilgili açıklama yapan UNWTO Genel
Sekreteri Taleb Rifai, iş, tatil, ziyaret ve
farklı sebeplerle 1 milyarı aşkın turistin
seyahat ettiği 2013 yılında, uluslararası turist sayısındaki artışın, elde edilen
gelir ile aynı oranda olmasının oldukça
pozitif bir sonuç olduğunu bildirdi. Rifai,
En Çok Gelir Artışı Yakalayan
İlk Beş Destinasyon;
ÜlkeArtış
1-Tayland (+ % 23)
2-Hong Kong
(+ % 18)
3-Makao (+ % 18)
4-Birleşik Krallık (+ % 13)
5-Birleşik Devletler (+ % 11)
“Uluslararası turizm (seyahat ve yolcu taşıması) dünya
genelinde ihracat hizmetlerinin yüzde 29’unu ve mal
ve hizmetlerinin toplam
ihracatının yüzde 6’sını karşılıyor. Gelişmekte olan pek çok ülkede ilk
sırada yer alan turizm, dünya ihracat kategorisinde yakıtlar, kimyasallar, gıda ve
otomotiv ürünleri sektörlerinden sonra 5.
sırada yer alıyor” şeklinde konuştu.
Asya ve Pasifik en büyük
artışı yakalayan bölge
2012 yılında 1078 milyar dolar olan,
dünya genelindeki destinasyonlardan
elde edilen gelir, 2013 yılında 81 milyar
dolar arttı. Avrupa 2013 yılında uluslararası turizmden elde edilen gelirin
yüzde 42’sini alarak en büyük paya
sahip oldu. (489 milyar dolar) Asya ve
Pasifik yüzde 31 (359 milyar dolar) pay
alırken geçen yıla göre en büyük artışı
yakalayan bölge olmuş (+%8), Amerika
ise yüzde 20 pay (229 milyar dolar) aldı.
Ortadoğu ve Afrika ise yüzde 4 ve yüzde
3’lük paylara sahip oldu.
Rusya ve Çin turizm
için ortak yatırım
fonu kuruyor
“Rus-Çin Yatırım Fonu” ve
turizm alanında Çin’in önde gelen geliştirme şirketi Vcaland,
iki ülke arasındaki turizm gelişiminin hedefi olacak bir yatırım
fonu kurulmasına ilişkin bir
mutabakat anlaşması imzaladı. Turizmde son yıllarda atakta
olan iki ülke, Rusya ve Çin, ortak
yatırım fonu oluşturarak turizmi geliştirme kararı aldı. Özellikle Hainan, Baykal
Gölü, Vladivostok ve Soçi gibi destinasyonların gelişmesini sağlamaya dönük işbirliği projesi için 8
milyar dolarlık bir bütçe ön görülüyor.
Timur Bayındır
2013 yılı toplam turizm
geliri 32 milyar dolar
Rapora ilişkin konuşan TUROB Başkanı Timur Bayındır, “Ülkemizin turizm
gelirleri TUİK’in açıkladığı “2013 Yılı Turizm Gelirleri Verileri”ne göre; kişi başı
harcamada ortalama 824 dolar, 2013 yılı toplam turizm gelirimiz ise 32 milyar
dolar olarak tespit edildi. Artan rekabet
koşullarında, kaynaklarımızı korumalı
ve geliştirmeli, sosyal anlamda çok daha
aktif ve katılımcı bir imaj çizmeliyiz. Aksi halde “Türkiye Turizm Stratejisi 2023”
planı doğrultusunda hedeflenen 50 milyar turizm gelirine ulaşmamız mümkün
görünmüyor” diye konuştu.
Otellerde maliyetler yüzde 9 arttı
T
ÜİK tarafından açıklanan
Mayıs ayı enflasyon verilerine göre, bir yıllık ortalama
fiyat artışları yüzde 8,2 oldu. Aynı dönemde otellerde
maliyetler yüzde 9 dolayında
arttı. AKTOB Araştırma Birimi
verilerine göre; son bir yıllık
maliyet artışlarında, yiyecek
ve temizlik grubu yüzde 10’un
üzerindeki seviyeleri ile dikkat
çekti. İçecek grubu maliyet
artışları da yüzde 9,5 oldu.
Yiyecek grubu içinde en ciddi
maliyet artış yüzde 30 ile meyve-sebzede gerçekleşti. Onu
yüzde 17 ile bakliyat grubu,
yüzde 9,6 ile süt grubu izledi.
Otellerde maliyet artışları (%*)
Maliyet
Artışları
MEYVE-SEBZE
30,04
BAKLİYAT-UN
17,29
BASIN-YAYIN VB
11,57
TEMİZLİK MLZ.
10,67
YİYECEK
10,53
SÜT GRUBU
9,68
İÇECEK
9,51
ET GRUBU
6,78
ÇAY-ŞEKER VB
6,61
TÜFE
8,21
*Mayıs Ayı/ 12 aylık ortalamalarla
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
79
HABERLER
İstanbul, kongrede dünya sıralamasında 8. oldu
Uluslararası Kongre ve Konvansiyonlar Derneği’nin (ICCA)
hazırladığı rapora göre 2013 yılında 146 kongre sayısına
ulaşan İstanbul, dünya sıralamasında 8’inciliğe yükseldi.
Türkiye ise toplam 221 toplantı ile ilk kez, “ICCA Top 20
Ülkeleri” arasına girerek 18. sırada yer buldu.
I
CCA’nın hazırladığı rapora göre 2013 yılında
İstanbul, 146 kongre ile
dünyada 8’inci oldu. İstanbul Ticaret Odası ve
ICVB Başkanı İbrahim
Çağlar, bu başarıda resmi ve sivil çok sayıda kuruluşun,
turizmden ticarete onlarca sektörün ve İstanbul markasına değer
katmaya çalışan tüm kesimlerin
katkısı olduğunu belirtti. Çağlar,
“İstanbul 2000’li yılların başında
söz konusu sıralamada 20 kongre ile 40. sırada yer almıştı ve 13
yılda kongre sayısını hızlı bir artışla 146’ya çıkarmayı başardı”
şeklinde konuştu.
Hedef 5 ülke ve
şehir arasına girmek
TUROB Başkanı Timur Bayındır ise ICCA istatistiklerinin en az
3 ülkeden delegelerin katılımı ile
50 kişi ve üzeri toplantıları kapsadığını hatırlatarak, bu verilerin
toplantı ve kongre sektöründeki
trendi göstermesi açısından son derece önemli
olduğunu ve sektör olarak
hedeflerinin ilk 5 ülke ve
şehir arasına girmek olduğunu belirtti.
İzmir kongre turizminden
pay almaya başladı
ICCA verilerinde İzmir, bir önceki
yıla göre düzenlediği uluslararası
kongre sayısını 11’den 22’ye çıkartarak dünya sıralamasında
207’incilikten 106’ıncılığa yükseldi.
İzmir Ticaret Odası (İTO) Yönetim
Kurulu Başkanı ve İzmir Kongre
ve Ziyaretçi Bürosu (İzmir CVB)
AŞ. Yönetim Kurulu Başkanı Ekrem Demirtaş, “Sadece kongre
sayımızı 11 arttırmak bile bu kadar
sıçrama yaratıyor. İzmir’in büyük
potansiyeli değerlendirilse, kongre
turizmi desteklense, İzmir daha
yükseklerde olur” dedi. Demirtaş,
bu dönemde Büyükşehir Belediyesi’nin bu konuya daha fazla sahip
çıkmasını beklediklerini belirtti.
Kongre sayısına göre ülke ve şehir sıralaması (ICCA 2013)
Sıra Ülke
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
ABD
Almanya
İspanya
Fransa
Büyük Britanya
İtalya
Japonya
Çin
Brezilya
Hollanda
Kanada
Kore Cumhuriyeti
Portekiz
Avusturya
İsveç
Avustralya
Arjantin
Türkiye
Belçika
İsviçre
Kongre
Sıra
Sayısı
829
1
722
2
562
3
527
4
525
5
447
6
342
7
340
8
315
9
302
8
290 11
260 12
249 13
244 14
238 15
231 16
223 17
221 18
214 19
205 20
Şehir
Paris
Madrid
Viyana
Barselona
Berlin
Singapur
Londra
İstanbul
Lizbon
Seul
Prag
Amsterdam
Dublin
Buenos Aires
Brüksel
Kopenhag
Budapeşte
Pekin
Roma
Bangkok
Kongre
Sayısı
204
186
182
179
178
175
166
146
125
125
121
120
114
113
111
109
106
105
99
93
TUYUP, 4 binden fazla işyerine ulaşacak
Turizm Sektöründe İşverenlerin ve Çalışanların Uyum Yeteneklerinin Artırılması
Projesi (TUYUP), Ankara JW Marriot Otel’de gerçekleşen bir toplantıda tanıtıldı.
K
ültür ve Turizm Bakanlığı, Çalışma ve
Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile Avrupa
Birliği Türkiye Delegasyonu işbirliğinde
gerçekleştirilecek TUYUP’un ‘İlgi, Bilgi,
Lisan, İnsan” sloganıyla Avrupa Birliği
ile ortak yürütülecek olan proje kapsamında 4 binden fazla işyerine ulaşılması
hedefleniyor.
Programa katılanlar, Mesleki Yeterlilik
Sınavı’na katılma hakkı kazanacak, proje
katılan işletmeler vergi ve sigorta indiriminden faydalanabilecek. Proje kapsamında
Kültür ve Turizm Bakanlığı işletme belgeli
80
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
3 bin 500 otel ve 892 restoranda hem işveren hem de çalışanlara yönelik eğitimler
verilecek. Farkındalık Yaratma Çalışmaları, İşgücü Analizi, Kupon Eğitim Programı,
Ortak Ağ Çalışmaları, Yeşil Yıldız Belgesi
Farkındalık Artırma Faaliyetleri, Turizm
Sektörü Bilgi Bankası olmak üzere 6 temel
bileşenden oluşan projenin bütçesi 7.5 milyon avro, süresi ise 30 ay olarak belirleniyor.
Eğitimcilerin Eğitimi programı kapsamında
ise pilot bölgelerde 300 eğitmene dersler
verilecek. Bu çerçevede kamudan sivil toplum kuruluşlarına, üniversitelerden sektör
temsilcilerine kadar 40’ı aşkın kurum ve
kuruluşa ulaşılması hedefleniyor. TUYUP
kapsamındaki Mesleki Eğitim Programı’na
eleman yollayan işletmeler vergi ve sigorta
indirimlerinden yararlanabilecek. Programa katılanlar, Mesleki Yeterlilik Sınavı’na
katılma hakkı kazanacak. Sertifikasını alan
her bir çalışan için işverenlere vergi ve SGK
primi indiriminin yolu açılacak.
Turizmciler ATM Dubai’ye yoğun ilgi gösterdi
Son yıllarda Ortadoğu
ülkelerinden gelen turist
sayısının artması turizmcilerin
gözünü bu pazara dikmesine
yol açtı. 5-8 Mayıs 2014 tarihleri
arasında Dubai’de düzenlenen
ATM turizm fuarına Türkiye’den
çok sayıda turizmci katıldı.
A
TM Dubai Turizm Fuarı, Mayıs ayında Dubai’de gerçekleşti. Dubai
Kültür ve Tanıtma Müşavirliği’nin
organizasyonu ile Türkiye fuarda, yaklaşık
600 metrekare büyüklüğünde bir stand ile katıldı. Türkiye fuarda bölgesel/bireysel
tanıtım konseptini devam ettirdi. Fuara 83
ayrı ülkeden yaklaşık 2.700 kurum/kuruluş
katıldı. 21. kez düzenlenen fuarı yaklaşık
22 bin profesyonelin ziyaret ettiği belirtildi.
Fuara katılan TUROB’un hazırladığı rapora
göre pazarla ilişkili gelişmeler şöyle:
Ortadoğu’da online seyahat artıyor
Dubai’de her yıl düzenlenen ATM Dubai
fuarına TUROB konu ile ilgili sonuç raporunu yayınladı. Raporun sonuçlarına göre;
Rapora göre İran’da yaşanan ekonomik
ve siyasi gelişmeler ile devalüasyon turist
çıkışlarını büyük ölçüde düşürdü. 2014
yılında İsrailli turist sayısında artış bekleniyor. İsrailli turistlerin öncelikle Alanya,
Antalya, İstanbul, Marmaris ve Bodrum
bölgelerini tercih etmesi bekleniyor. Öte
yandan Ortadoğu pazarından Türkiye’ye
sağlık, kaplıca, terapi, estetik ve tedavi amacı ile gelecek turist sayısında önemli
potansiyel görülüyor ve bu alanda tanıtım
çalışmaları arttırılıyor. Cisco tarafından yapılan açıklamaya göre, Ortadoğu ve Afrika
bölgesinde tablet ve akıllı telefon kullanımı
2013 yılından itibaren yaklaşık 133 milyon
artışla 2018 yılında 598 milyon kişiye ulaşacak. Bu artış miktarı dünyadaki diğer
bölgelerin çok üzerinde yer alıyor. Bu öngörü PhoCusWright tarafından Ortadoğu’da
online seyahate yönelik yapılan araştırmayı doğrular nitelikte. PCW’ ye göre online
seyahat cirosu 2013’te 2.3 milyar dolar olarak gerçekleşmiş, 2014 yılında ise yüzde
4 ila 17 arasında artacağı tahmin ediliyor.
Pazar 2014’te yüzde 10-15 artacak
Birleşik Arap Emirlikleri vatandaşlarının
toplam 6,6 milyar dolar turizm harcaması
yaptığı, bunun 4,0 milyar doları tatil, 2,6
milyar doları ise akraba/arkadaş ziyaretleri için gerçekleştirdi. Seyahatlerini uzun
süreli ve kalabalık ailelerle yapıyorlar. Bu
nedenle bağlantılı (Connected Rooms) otel odalarını tercih ediyorlar. Beğendikleri
destinasyon ve otellere sık seyahat ediyor.
Destinasyon tercihlerini; din, iklim, doğa,
ulaşım imkanları, konaklama tesisi imkanları (lüks ve aile için yeterli büyüklükte
odalar), çocuklar için eğlence ve alışveriş
imkanlarına göre belirliyorlar. VISA Kredi
Kartları tarafından yapılan araştırmanın
sonuçlarına göre; VISA kartı sahibi BAE
vatandaşları 2013 yılında yurtdışında 2,8
milyar dolar harcama yaptı. En çok harcama Fransa, İngiltere ve ABD’de yapıldı.
Öte yandan, İngiltere turizm ve tanıtım
ofisi VisitBritian tarafından açıklanan son
verilere göre, İngiltere’yi ziyaret eden BEA
vatandaşlarının en yüksek harcamaya sahip turist profilinde olduğu ve 2013 yılında
kişi başına ortalama harcamanın 3.417
USD olduğunun tespit edildiği açıkladı.
TUROB raporunda 2014 yaz mevsiminin Türkiye satışları açısından son derece
olumlu göründüğünü ancak, özellikle son
dönemde yaşanan siyasi gelişmelerin
talebi olumsuz yönde etkilediğini belirterek, bu durumun kısa süre içerisinde
düzeltilmesini bekliyor. 2014 yılında bölgeden Türkiye’ye gelecek turist sayısında
yüzde10 ila 15 arasında artacağı tahmin
ediliyor. 2013 yılında Ortadoğu Bölgesinden Türkiye’ye gelen turist sayısı yüzde 42
artış gösterdi. İsrail yüzde 97 artışla 165
bin, Suudi Arabistan yüzde 33,4 artışla 234
bin, Irak yüzde 37,04 artışla 731 bin turist
sayısına ulaştı. Ortadoğu ve Kuzey Afrika
ülkelerinden Türkiye’ye gelen turist sayısı
2013 yılında ise 2 milyon seviyesini aşarak
2 milyon 77 bin seviyesine ulaştı.
ORTADOĞU’DAKİ ÜLKELERİN
ULUSLARARASI TURİZM HARCAMALARI
HARCAMA
(milyar $)
ÜLKE
Bahreyn
Mısır
Katar
Kuveyt
Birleşik Arap Emirlikleri
Suudi Arabistan
2,6
2,6
5,6
9,0
15,1
17,0
*Kaynak: UNWTO
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
81
HABERLER
Dünya turizminin haritası çıkarıldı,
gelecek 10 yılda sektörü neler bekliyor
Seyahat sektörüne yönelik
teknolojik altyapı hizmeti sunan
Amadeus ve Oxford Economics
tarafından yapılan “Küresel
Turizmin Geleceği” adlı araştırmaya
göre, dünya turizmi önümüzdeki
10 yıl sürecek bir büyüme
evresine girdi. Araştırmada,
Özellikle Çin gibi gelişen pazarların
etkisiyle, 2023 yılına kadar
seyahat pazarının yüzde 20
oranında büyüyeceği belirtiliyor.
10
yıllık makro projeksiyona göre, Gayri Safi Mili Hasıla (GSMH) ortalama
olarak yılda yüzde 3,4 büyürken, önümüzdeki 10 yılda gecelemeli seyahat sayısı
her yıl ortalama yüzde 5,4 oranında artış
kaydedecek. Araştırmada, kriz dönemlerinde bile seyahat endüstrisinin yüzde 4,1
oranında büyüdüğüne dikkat çekildi.
2023 yılında Çinli turist
sayısı 220 milyona ulaşacak
Araştırmada dikkat çeken diğer önemli
unsur ise Çin’in küresel seyahat pazarındaki konumu ve etkisi. Buna göre, bu yıl
ABD’yi egale ederek dünyanın en büyük
outgoing pazarı olacağı düşünülen Çin’in,
önümüzdeki 10 yıllık dönemde dünyaya
gönderdiği ziyaretçi sayısı iki kat artarak
220 milyona ulaşacak. Çin aynı zamanda,
2017 yılında yurt içi seyahat pazarı en
büyük ülke konumuna da ulaşacak.
Türkiye kaynak pazar olacak
Raporda gelişmekte olan diğer ülkelere de önemli atıflar var. Buna göre turizm
alanındaki büyüme sadece Çin ile sınırlı
kalmayacak. Rusya, Brezilya, Hindistan,
Endonezya ve Türkiye de dünyanın önemli
kaynak pazarı durumuna gelecek. Bu ülkelerde önümüzdeki 10 yıl boyunca yüzde
5’in üzerinde büyümeler kaydedilecek.
Amadeus Başkan Yardımcısı Holger
Taubmann, “Seyahat endüstrisi yeni bir
altın çağa giriyor. Kriz sonrası seyahat
pazarının değişik alanlarından edinilen
bilgiler bunu gösteriyor. Elbette büyüme
her yerde eşit olmayacak. İşin doğası gereği, kazanalar ve kaybedenler olacaktır”
değerlendirmesini yapıyor.
Rapordan altı çizilen bazı bulgular
İş turizmindeki büyümenin yakla-
şık yüzde 55’lik kısmı Asya bölgesinde
gerçekleşecek. İş turizmi alanında Avrupa’da da büyüme sağlanacak ancak 2018
yılından önce 2008 seviyesine ulaşması
beklenmiyor. Havayolu seyahatindeki
büyümenin lokomotifi Hindistan, Rusya
ve Endonezya olacak. Tarihte ilk defa,
havayolu seyahatinde, OECD dışında kalan ülkelerdeki havayolu seyahati artışı,
OECD ülkelerini geride bırakacak. Resesyon sonrası ilk defa, uluslar arası otel
konaklamaları yurtiçi konaklamaların
üstüne çıkacak. Buna ek olarak, Asya
bölgesinin geceleme sayısında yaklaşık
4 kat artış olmasına rağmen, bu alanda liderlik yine Avrupa’da olacak. Kriz
sonrasında seyahat sektörünün büyümesinde öncü güç Çin olacak ancak
başka faktörler de var. Gelişmiş ülkelerdeki istikrar da bu büyümede önemli bir
unsur olacak.
Tatil destinasyonu Tayland’da sıkıyönetim
Önemli tatil destinasyonlarından
biri olan ve Rusya pazarında
Türkiye’nin rakibi Tayland’da altı ay
süren siyasi gerginliğin ardından
ordu sıkıyönetim ilan etti.
S
on yıllarda Türk turistlerin de rağbet
göstermeye başladığı Uzakdoğu’nun önemli tatil destinasyonlarından Tayland’da
sıkıyönetim ilan edildi. Ordu, sıkıyönetimin
uygulanabilmesi için yetkilerini de genişletti. Yapılan açıklamada ‘barış ve düzenin
82
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
korunması için’ bu kararın alındığı, “Bunun
bir darbe olmadığı” belirtildi.
İktidara bir etkisi yok
BBC Türkçe’nin haberine göre Geçi-
ci Başbakan’ın baş güvenlik danışmanı,
ordunun bu kararı alırken hükümete
danışmadığını söyledi. Paradorn Pattanatabut, “Herşey normal, yalnızca tüm
güvenlik sorunlarından ordu sorumlu”
dedi. Ordu sözcüsü de sıkıyönetim ilanının geçici hükümetin iktidarına herhangi
bir etkisi olmayacağını ve hükümetin faaliyetlerine devam edeceğini ifade etti.
Ordunun güvenlikten sorumlu olduğunu
açıkça ifade ettiği belirtilirken askerlerin
sokaklarda daha sık görülmeye başlandığı kaydedildi.
Alman turizm
şirketlerinde
görev değişiklikleri
dikkat çekti
Çin’deki seyahat artışı en
çok Türkiye’ye yarayacak
Çin Sosyal Bilimler Akademisi’nin (CASS) açıkladığı Turizm Yeşil
Raporu’na göre, Çin’den ülke dışına yapılan seyahatlerinde çok
hızlı bir artış görülüyor. 2013’te 97 milyon 300 bin Çinli yurt dışı
seyahatine çıktı. Bu yıl bu rakamın 100 milyonu aşması bekleniyor.
C
ASS’ın raporuna göre 2000 yılında
10 milyon Çinli turist yurt dışına
seyahat ederken, bu rakam 2013’te
97 milyon 300 bine ulaştı. Bu artışın
en çok yansıyacağı ülkelerden biri de
Türkiye olacak gibi görünüyor. Skyscanner’a göre, Çinli turistlerin 2013
yılında en çok arama yaptığı destinasyonlar arasında Türkiye 22. sırada
yer alırken, bu yılın aramalarında ise
Türkiye yüzde 87’lik bir artış yaşayarak 5 sıra birden yükselip 17. sıraya
yerleşiyor. En çok aranan ülkeler arasında Çin için yakın destinasyonlar
olan Tayland, ABD ve Japonya ön plana çıkıyor. Bu yıl Çinli turist sayısının
100 milyonu aşması beklenirken,
Çinliler için bu senenin parlayacak
yıldızları Türkiye ile birlikte Seyşel
Adaları, Yeni Zelanda, Maldivler ve
Mauritius olacağa benziyor.
2012 Çin Kültür Yılı’nın etkisi büyük
Konu ile ilgili açıklama yapan
Skyscanner Türkiye Pazarlama Müdürü Murat Özkök, “Çinli turistlerin
2013’te toplam 102 milyar ABD doları
harcayarak bu alanda dünya birincisi olduğu da belirtiliyor. Bu bilgiden
yola çıkarak, Çinli turistlerin seyahat
ettikleri bölgelerin ekonomilerine de
bir canlılık getirmesini öngörüyoruz.
Çin’in yurtdışı aramalarında en çok
artış gösteren 4. ülkenin Türkiye olması, turizm için çok önemli. Ayrıca
2012 yılının Türkiye’de Çin Kültür yılı olarak kutlanması, 2013 yılının ise
Çin’de Türkiye Kültür yılı olarak kullanması (kutlanması) bu artışta etki
etmişe benziyor” şeklinde konuştu.
Son zamanlarda Alman turizm
şirketlerinde meydana gelen görev
değişiklikleri dikkat çekti. Geçtiğimiz son
birkaç haftada üst düzey yönetimlerinde
gerçekleşen değişiklikler FTI, Thomas
Cook, Alltours ve TUI gibi birçok Alman
turizm şirketlerinde yaşandı.
F
TI turizm müdürlüğünde
yeniden görev değişikliğine gittiğini açıkladı. FTI
ayrıca son birkaç ayda iki üst
düzey yöneticisini kaybetmişti. FTI’ın kişisel seyahat
bölümünün başına Matthias Huwiler getirildi. Thomas
Matthias Huwiler
Cook’ta ise Kirsten Neumann’dan boşalan Mali
İşler Müdürlüğüne Peter
Fankhauser ve Ralf Teckentrup getirilirken, Neumann’ın
da LSG’ye (Lufthansa İkram
Bölümü) Finans ve İnsan
Kaynakları Müdürü olarak
atandığı belirtildi. Mısır’a opeGuido Laukamp
rasyonlar düzenleyen ETI’de
Satış ve Pazarlama Müdürü Carsten Burgmann’ın
yerine Viking’in eski Genel Müdürü Guido Laukamp getirilirken Altours Satış Müdürü Dennis
Conrads, sektörde yeni girişim arayışına girmek
için görevinden ayrıldı. TUI Avusturya’da ise Klaus Pümpel’dan boşalan CEO koltuğuna Dirk Lukas
oturacak. Ayrıca Air Berlin’de de Operasyon Direktörlüğü görevinden ayrılan Helmut Himmelreich’in
yerine de Helmut Weixler’ın getirildiği belirtildi.
Deneyimli Turizmci Mehmet Zelzele hayatını kaybetti
P
isa ve Eyfel Otellerinin Sahibi ve aynı zamanda 1968 yılından beri turizm sektöründe
çalışan Deneyimli Turizmci Mehmet Zelzele
hayatını kaybetti. Eminönü Laleli Turizmci ve İşadamları Derneği (ELTİD) Eski Başkanı da olan
Zelzele’nin ölümü nedeniyle bir dönem yönetim kurulu üyeliği ve saymanlık görevlerinde
bulunduğu Turistik Otelciler, İşletmeciler ve
Yatırımcılar Birliği (TUROB) yazılı bir açıklama
yaptı. Açıklama; “Birliğimizde uzun yıllar yönetim kurulu üyeliği yapmış, turizm sektörüne
büyük katkıları bulunan değerli büyüğümüz
Mehmet Zelzele’nin vefat ettiğini derin üzüntü
ile öğrenmiş bulunuyoruz. Birliğimize ve sektörümüze katkıları daima hatırlanacak merhum
Mehmet Zelzele’ye Allah’tan rahmet, kederli
ailesi, dostları, akrabaları ile sektörümüze başsağlığı ve sabır dileriz.”
Biz de Turizm&Yatırım Dergisi olarak merhuma Allah’tan rahmet, kederli ailesi ve turizm
camiasına başsağlığı dileriz.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
83
HABERLER
Kongre ve toplantı dünyası IMEX’te buluştu
Kongre ve toplantı sektörünün
en önemli buluşma noktası
olarak gösterilen IMEX Fuarı
Almanya’nın Frankfurt şehrinde
Mayıs ayında gerçekleştirildi.
ICVB Yönetim Kurulu Başkan
Yardımcısı Bahadır Yaşık,
Türkiye’nin artık dünyanın
en önemli kongre turizmi
aktörlerinden biri olduğunu
kanıtladığını söyledi.
K
ültür ve Turizm Bakanlığı ile Frankfurt
Ataşeliği ve İstanbul Kongre ve Ziyaretçi Bürosu (ICVB) tarafından organize
edilen Uluslararası Kongre Turizmi Fuarı IMEX Fuarına Türkiye’den 46 firma ve
sektör kuruluş yer aldı. Fuarın en büyük
ülke stantlarından biri olan 400 metrekarelik Türkiye standı, “Home of Turkey”
konsept ve görselleriyle donatıldı. ICVB
Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Bahadır Yaşık, Türkiye’nin artık dünyanın en
önemli kongre turizmi aktörlerinden biri
olduğunu kanıtladığını söyledi.
Turistik Otelciler, İşletmeciler ve
Yatırımcılar Birliği (TUROB), Almanya’nın Frankfurt şehrinde Mayıs ayında
gerçekleştirilen, kongre ve toplantı sektörünün en önemli
buluşma noktası
olarak
gösterilen IMEX
Fuarına katılarak, fuara ilişkin “Fuar Sonuç Raporu”nu açıkladı. TUROB Başkanı
Timur Bayındır, Türkiye’nin en büyük dezavantajının koordinasyon ve eş güdüm
içerisinde tanıtım ve pazarlama eksikliği
olduğunu bildirdi. Bayındır, “Fuar, Türkiye açısından oldukça verimli olarak geçti,
ancak özellikle yeni destinasyonlar pazara girmek için önemli rekabet ortamı
oluşturdu. Türkiye’nin rekabet alanında
THY tarafından sağlanan direkt ve cazip
seferler, coğrafi konum, vize işlemlerinde
kolaylık ve nitelikli kongre altyapısı çok
önemli avantaj sağlıyor” dedi.
ICCA, kongre turizmimiz için iyi bir adım
TUROB Başkan Yardımcısı ve Fuarlar
ve Tanıtım Komitesi Başkanı Müberra Eresin ise, dünyadaki gelişmeler ve rakip
ülkelerin uygulamaları dikkate alındığında,
Türkiye’nin ve İstanbul’un MICE alanında sahip olduğu imkanların uluslararası
pazarlarda bilimsel pazarlama yöntemleri uygulanarak tanıtılması ve finansal
olarak güçlü kaynaklar tarafından desteklenmesinin şart olduğunu belirtti. Eresin,
“Antalya’da 01-05 Kasım 2014 tarihleri
arasında düzenlenecek ICCA (Uluslararası
Kongre ve Konvansiyon Birliği ICCA ) 53’ncü Kongresinin Antalya’nın tatil turizminin
yanında sahip olduğu zengin kongre ve
toplantı altyapısı ile de bu alanda dünyada tanınan bir destinasyon olması için çok
önemli bir adım olacak” dedi.
Ali Tatlıdil yeniden TÜRES Başkanı seçildi
Tüm Restoranlar Lokantalar ve Tedarikçiler Derneği (TÜRES)’nin
6. Olağan Genel Kurulu ve 10. Yıl Kutlaması Tekstilkent Ramada
Otel’de gerçekleşti. Yapılan başkanlık seçimlerinde mevcut
başkan Ali Tatlıdil, TÜRES başkanlığına seçildi.
Ali Tatlıdil
84
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
24 Mayıs Cumartesi günü Tekstilkent Ramada Otel’de toplanan Derneği (TÜRES)’nin
6. Olağan Genel Kurulu’nda Ali Tatlıdil tekrar
başkan seçildi. Söz konusu kurulda Kurucu
Başkan Ramazan Bingöl, Öztiryakiler Murahhas Üyesi Tahsin Öztiryaki, yeniden TÜRES
Başkanı seçilen Ali Tatlıdil, İTO Meclis Başkanı Şekib Avdagiç ve İstanbul İl Kültür Turizm
Müdürü Ahmet Bilgili konuşma yaptı. Konuşmacıların hepsi gastronomi turizminin
TÜRES’in Yeni Yönetim Kurulu
Başkan:
Ali Tatlıdil
Yönetim
Kurulu Üyeleri:
Abdullah Korun
Murat F. Bozanoğlu
Ünal Dölek
Mevlüt Şimşek
Sait Uluçay
Haluk Okutur
Faruk Şark
Yaşar Sekizkardeş
Mustafa Esenkal
Turgut Arıcı
gelişmesi gerektiğinin üzerinde durdu. Mevcut Başkan Ali Tatlıdil tek aday olarak açık
oylama yöntemiyle tekrar TÜRES Başkanı
seçildi. Seçimden sonra kürsüye gelen Tatlıdil,
herkese teşekkürlerini sunarken, yeni dönemde TÜRES’in gelişimi ve sektör sorunlarının
çözülmesine yoğunlaşacaklarını söyledi.
Kadınların alışveriş tutkusu
turizme yeni pazarlar açıyor
Alışveriş amaçlı turlara her gün
yenileri ekleniyor. Bazı ülkelerde
shopping destinasyonları
oluşmaya başladı. Aralarında
New York, Paris, Barselona,
Venedik ve İstanbul’un
bulunduğu şehirler shopping
destinasyonu olarak öne çıkıyor.
D
ünya Turizm Örgütü, ülke ve şehirlerin alışveriş durumlarının incelendiği
‘Küresel Alışveriş Turizmi Raporu’nu
açıkladı. Raporda, Türkiye’nin alışveriş
turizmi için önemli bir destinasyon konumuna geldiği belirtiliyor. Konuyu İstanbul
Shopping Fest arifesinde değerlendiren
TUYED (Turizm Yazarları ve Gazetecileri
Derneği) Başkanı Kerem Köfteoğlu, “Raporda, Kapalıçarşı’nın dünyanın en eski ve
en büyük tarihi çarşılarından biri olduğu
belirtiliyor. Buranın günlük ziyaretçisinin
250 ila 400 bin kişi olduğunun tahmin edildiği görüşüne yer veriliyor. Ülkemizde
2005-2011 yılları arasında peş peşe açılan
AVM’lerin ilgi gördüğü ve Türkiye’nin perakende için de turist çekmeye başladığı
vurgulanıyor” diyor.
Alışveriş turlarında
kadınların ağırlığı yüksek
Büyüyen pazarı gören ülkelerin bazı
şehirlerini ‘Shopping destinasyonu-varış
noktası’ olarak geliştirmeye başladığına
dikkat çeken Köfteoğlu, alışveriş turizminde kadınların ciddi bir ağırlığı olduğunu
kaydederek, “Araştırmalara göre, turistlere
yönelik vergisiz alışveriş (tax free) imkânı
sunan mağazalar ile free shop’lardan satın
almaların yüzde 68’ini kadınlar yapıyor” diye açıklıyor.
Tatilcileri otuz yıl önce vergisiz alışveriş (tax free) kavramıyla tanıştıran ve 37
ülkede mağazaları bulunan Global Blue
verilerine göre, 2013’te satın alınan ürünlerin yüzde 49’u moda-giyim, yüzde 20’si
kuyum-saat, yüzde 9’u deri-aksesuar, yüzde 3’ü elektronik ve yüzde 14’ü de diğer
ürünlerden oluştu. Bu ürünlerden bazılarının erkekler tarafından eş veya sevgililere
alındığını hatırlatan Köfteoğlu, bu durumu,”Kadınlar alışveriş turizminde baskın
hale geldi” şeklinde değerlendiriyor.
Rapordan satırbaşları
TUYED’in UNWTO verilerinden derlediği
bilgilere göre, alışveriş turizmi 2013 yılında
tüm dünyada yaklaşık 450 milyar dolarlık bir hacme ulaştı. UNWTO’nun ‘Küresel
Alışveriş Turizmi Raporu’nda geçen yıl alışverişte en fazla harcayan 5 ülke şöyle
sıralanıyor: Çin 129 milyar dolar, ABD ve
Almanya 86 milyar, İngiltere ile Rusya Federasyonu da 53 milyar dolar. Raporda
bazı ülke ve şehirler hakkındaki bilgiler ise
şöyle özetleniyor:
New York: Ekonomisini perakende
sürüklüyor. Kenti yılda ortalama yerli-yabancı 53 milyon kişi ziyaret ediyor. ‘Büyük
Elma’da 3,3 milyon kişiyi istihdam eden
yaklaşık 12 bin perakende şirketi bulunuyor. Kentte harcanan her 1 doların 25
sentinin alışverişe gittiğini tahmin ediyor.
Londra: Kent ticaretinin kalbi West End
bölgesinde atıyor. Burası yılda ortalama
200 milyon ziyaretçi çekiyor. Cazibe merkezi haline gelen West End’in perakende
satışları 7,6 milyon paunda (yaklaşık 12,7
milyar dolar) ulaşıyor.
Barselona: Son yıllarda dünyanın en
büyük alışveriş kentleri arasında önemli
bir nokta haline gelerek alışveriş turizmiyle
özdeşleşti. Kentin imaj ve küresel konumunu geliştirmek için kurulan Turisme de
Barcelona öncülüğünde beş kilometrelik
Alışveriş Hattı’nı oluşturuldu, buradaki 165
dükkân kent ekonomisini finanse ediyor.
Venedik: Antik kent, masalsı ortamının
yanı sıra, paha biçilmez sanat şaheserleri-
ne ev sahipliği yapıyor. 2013 yılının Haziran
ayında, Venedik’te sahteciliğe karşı önemli
bir kampanya başlatıldı. Turistler, sahtecilik ve sahte ürün satışıyla ilgili haberdar
ediliyor.
Fransa: Fransız Ulusal Turizm Kalkınma Ajansı ‘Atout Fransa’, özel alışveriş
ürünleri yaratmak için büyük mağazalar
ve tur operatörleriyle ortak çalışmalar yürütüyor. Paris’te 2014 yılında ‘Paris’te
Alışveriş-Shopping By Paris” adıyla başlatılan kampanyada, ziyaretçilere 270’i aşkın
mağazada, yüzde 10 indirimi içeren bir paket sunuluyor.
İtalya: ENIT (İtalyan Hükümeti Turizm
Kurulu), ülkeyi dünyada moda, tasarım ve
turizm alanlarında ilk sıralara oturmak
için yoğun çalışmalar yapıyor. İtalya, 20122013 Ülke Marka Endeksinde, sunduğu
alışveriş imkânlarından dolayı dünyada
üçüncü sırada gösteriliyor.
Almanya: Ülke, son yıllarda uluslararası turizm harcamalarında özellikle de
perakende alanında güçlü bir büyüme kaydetti. Almanya’daki turizm harcamalarını
AB dışındaki Çin, İsviçre ve Birleşik Arap
Emirlikleri’nden ( BAE ) gelen ziyaretçiler
yapıyor.
Çin ve Rusya: Çin ve Rusya’nın uluslararası turist gelişleri sıralamasında 3 ve
9’uncu sırada olması, onları alışveriş turizmi için önemli kaynak pazarlar haline
getiriyor. İki ülkedeki yerli ve yabancı ziyaretçiler için cazip perakende merkezlerinin
sayısı artıyor.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
85
HABERLER
‘Engelsiz turizm’e devam edilecek
T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın
“Engelsiz turizm” çalışmaları
için ALTİD’den devam kararı
alındı. ALTİD Başkanı Burhan Sili,
‘Engelsiz Turizm Projesi’nin
süresi bitecek olan kurumlar
arası işbirliği protokolünün
yenilenmesi taraftarıyız”dedi.
T.
C. Kültür ve Turizm Bakanlığı koordinatörlüğünde Aile ve Sosyal Politikalar
Bakanlığı Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel
Müdürlüğü, Alanya Belediyesi, Alanya Ticaret ve Sanayi Odası (ALTSO) ve Alanya
Turistik İşletmeciler Derneği (ALTİD) işbirliğinde yürütülen “Engelsiz Turizm Kenti
Alanya Uygulama ve İşbirliği Protokolü” devam edecek. “Engelsiz turizm” çalışmaları
ile ilgili Alanya Belediyesi Engelsiz Park ve
Yaşam Merkezi Proje Koordinatörü ve Engelsiz Turizm Komisyonu Sekreteri Münir
Altıoğlu tarafından ALTİD Yönetim Kurulu’na ziyarette bulunuldu. Ziyaretle birlikte
yapılan sunum sonrasındaki görüşmelerde
“Engelsiz Turizm”e devam kararı çıktı.
Ziyaretle ilgili açıklama yapan ALTİD
Başkanı Burhan Sili, “Engelsiz Turizm
Projesi”nin sosyal entegrasyona sağladığı katkıya ek olarak ekonomik anlamda
turizmin 12 aya çıkarılması için alternatif
turizm çalışmaları kapsamında büyük önem taşıdığını kaydetti. Sili, “Alanya, kent
olarak ülke genelinde örnek olacak bir
vizyona ve alt yapıya sahip. ALTİD olarak
bu sürecin içerisinde üzerimize düşecek
tüm görevleri yapmaya devam edeceğiz ve aralık ayında süresi bitecek olan
kurumlar arası işbirliği protokolünün yenilenmesi taraftarıyız” dedi.
Avrupa’da 37 milyon engelli var
Avrupa Komisyonu ve desteklediği
kurum olan ENAT-European Network
İstanbul “yeşil
alanda” sonuncu
stanbul, 20 büyük dünya şehrinde yapılan araştırmaya
göre halka açık yeşil alanda, sonuncu oldu. İstanbul’da
İyeşil
alan neredeyse sadece mezarlıklar ve askeri alan-
larda kaldı. 20 büyük dünya şehrinde yapılan araştırmaya
göre halka açık yeşil alanda, İstanbul sonuncu oldu. Araştırmada halka açık yeşil alanı en yüksek şehir yüzde 47 ile
Singapur, yüzde 46 ile Sidney olurken İstanbul yüzde 1,5 ile
en sonuncu sırada yer aldı. Araştırmada İstanbul’dan sonra en az yeşil alana sahip şehir sıralamasında yüzde 2,30
ile Seul, yüzde 2,40 ile Mumbai geliyor.
BAZI ŞEHİRLERİN YEŞİL ALANLARI
ŞEHİR
Singapur
Sydney
Hong Kong
Londra
Rio de Janeiro
Johannesburg
Montréal
Berlin
New York
Amsterdam
86
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
(%)
47,0
46,0
41,0
38,4
29,0
24,0
14,8
14,4
14,0
13,0
ŞEHİR
Toronto
Paris
Buenos Aires
Los Angeles
Bogotá
Tokyo
Shanghai
Mumbai
Seul
Istanbul
(%)
12,7
9,4
8,9
6,7
4,4
3,4
2,6
2,5
2,3
1,5
for Accessible Tourism tarafından yapılan araştırmalara göre Avrupa’da
yaşayan yaklaşık 37 milyon engelli ve
120 milyon engelli grubuna giren yaşlı birey bulunuyor. Toplam 157 milyon
bireyden oluşan bu topluluğun yüzde
74’lük kısmının (116 milyon) seyahat
edebilir bireyler olduğu tahmin ediliyor.
Ancak söz konusu yüzde 74’lük kesimin
sadece yüzde 17’lik (20 milyon) kısmı
aktif olarak yurt dışı tatiline çıkabiliyor.
Bu sebeple ‘Engelsiz Turizm’ atıl turizm pazarına hareket kazandıracak
önemli bir etken olabileceği gibi, sezon
yoğunluğunun düştüğü aylarda da pazarı hareketlendirecek ve turizmi 12 aya
yayabilecek bir büyüklüğe sahiptir.
KATİD, ilk bölge
toplantısını yaptı
Karadeniz Turistik İşletmeciler Derneği (KATİD), kuruluşundan
kısa bir süre sonra ilk bölge toplantısını gerçekleştirdi.
Toplantı Zonguldak’tan Rize’ye, Çorum’dan Kastamonu’ya
kadar birçok ilden üye işletmelerin katılımı ile gerçekleşti.
K
ATİD ilk bölge toplantısını
Samsun North Point Hotel’de
gerçekleştirdi. Derneğin kuruluşu ile ilgili açıklama yapan KATİD
Başkanı Murat Toktaş, “En çok
önem verdiğimiz konulardan biri bölgedeki tesislerin birbirlerini
tanımaları ve bir dostluğun oluşması idi bunu da başardık.
Aynı bölgede aynı işi yapıyoruz,
iletişimimiz kuvvetli olursa daha
başarılı ve üretken olacağımıza
inanıyoruz” dedi. Toktaş, üyelerin
iletişim, tekstil, enerji, gibi birçok
sektörle yapılan özel anlaşmalar
sayesinde özel indirimler aldıklarını ve her zaman üyelerin yanında
olmaya ve birlikte hareket etmeye
çalışacaklarını sözlerine ekledi.
Toktaş son olarak, “Üyelerimiz
şunu gördü ki KATİD ne şahıs,
ne bir ilin derneği ne de seçimden seçime bir araya gelen ve
sadece aidat toplayan bir dernek. KATİD bölgeye hizmet için
kurulmuş Türkiye Otelciler Federasyonu (TÜROFED) üyesi, aktif
çalışan, sektör temsilcilerinin ihtiyaç ve menfaatleri doğrultusunda
hareket eden bir dernek” dedi.
İSTATİSTİKLER
Türkiye 4 aylık dönemde 7 milyon ziyaretçiyi aştı
TÜRKİYE’YE GELEN YABANCI ZİYARETÇİLER
N
isan ayında Türkiye’yi ziyaret
eden yabancı sayısı yüzde 8,2
artışla, 2 milyon 652 bin kişi olurken, Ocak-Nisan döneminde yüzde
5’lik artışla 7 milyon 3 bin kişiye
ulaşıldı. Yılın 4 aylık döneminde,
Almanya’dan gelen ziyaretçilerin
sayısı yüzde 3,3’lük düşüşle 887
bin kişiye geriledi. Yüzde 7 dolayında yükseliş gösteren Rusya
pazarı ziyaretçileri de 423 bin kişiye ulaştı. Öte yandan 4 ayda en
hızlı artış yüzde 51 ile İran’da yaşandı. Bu pazardan gelenlerin
sayısı 500 bini aştı. Genelde yükselişin görüldüğü Avrupa pazarları
içinde; İtalya, Belçika, Fransa, Avusturya, İsviçre ve İspanya’da
gerileme yaşandı. Ukrayna pazarındaki yükseliş ise 4. ayda sona
erdi. İç karışıklık yaşanan ülkeden
gelenlerin sayısı yüzde 0,6 artışla 126 binde kaldı. İskandinavya
pazarında Danimarka ve İsveç
yükselirken, Finlandiya ve Norveç
pazarları düşüş kaydetti.
MİLLİYET
ALMANYA
İRAN
GÜRCİSTAN
BULGARİSTAN
RUSYA FED.
İNGİLTERE
YUNANİSTAN
HOLLANDA
IRAK
FRANSA
AZERBAYCAN
İTALYA
A.B.D.
UKRAYNA
İSVEÇ
BELÇİKA
LİBYA
ROMANYA
G. KORE
AVUSTURYA
S.ARABİSTAN
İSVİÇRE
DANİMARKA
K.K.T.C.
İSPANYA
İSRAİL
2013
917 876
331 478
466 220
417 428
396 127
252 599
201 984
220 156
153 839
210 585
166 730
153 336
143 786
125 730
86 101
102 788
73 025
82 780
60 245
87 011
52 401
72 728
61 006
59 575
60 340
30 435
2014*
887 632
502 776
462 007
440 372
423 634
275 147
249 460
233 972
216 957
209 399
165 990
139 591
135 429
126 576
101 478
100 850
91 532
87 851
79 766
78 839
71 700
71 043
70 280
60 519
58 663
55 203
2014/2013
-3,29
51,68
-0,90
5,50
6,94
8,93
23,50
6,28
41,03
-0,56
-0,44
-8,96
-5,81
0,67
17,86
-1,89
25,34
6,13
32,40
-9,39
36,83
-2,32
15,20
1,58
-2,78
81,38
MİLLİYET
KAZAKİSTAN
ÇİN HALK CUM.
JAPONYA
POLONYA
NORVEÇ
ÖZBEKİSTAN
MAKEDONYA
CEZAYİR
FİNLANDİYA
SIRBİSTAN
LÜBNAN
TUNUS
MISIR
KUVEYT
HİNDİSTAN
KANADA
AVUSTRALYA
KIRGIZİSTAN
FAS
ÜRDÜN
MOLDOVA CUM.
KOSOVA
MALEZYA
MACARİSTAN
BOSNA HERSEK
YABANCI TOPLAM
(OCAK-NİSAN 2014)
2013
51 340
37 237
63 192
43 384
62 316
35 351
36 996
31 388
43 939
35 410
34 270
27 498
37 299
22 939
24 591
30 973
24 091
17 407
26 026
19 516
21 639
18 486
16 923
15 589
15 852
6 665 379
2014*
53 307
51 289
48 798
43 837
42 452
42 198
41 008
40 079
38 853
38 106
36 211
30 472
30 125
29 349
28 878
28 516
26 629
25 587
24 539
23 624
20 833
20 144
20 020
19 793
18 880
7 003 050
2014/2013
3,83
37,74
-22,78
1,04
-31,88
19,37
10,84
27,69
-11,58
7,61
5,66
10,82
-19,23
27,94
17,43
-7,93
10,54
46,99
-5,71
21,05
-3,72
8,97
18,30
26,97
19,10
5,07
Antalya’ya gelen yabancı
ziyaretçi sayısı (Ocak-Mayıs)
RUSYA
2013
2014
Değişim
688.007
802.823
16,7
-6,7
ALMANYA
825.995
770.316
HOLLANDA
180.104
182.625
1,4
İNGİLTERE
121.524
126.512
4,1
İSVEÇ
87.312
95.874
9,8
UKRAYNA
88.585
72.617
-18
BELÇİKA
74.673
69.088
-7,5
FRANSA
68.843
65.196
-5,3
DANİMARKA
52.911
62.779
18,7
İRAN
10.251
56.863
454,7
NORVEÇ
77.442
54.129
-30,1
AVUSTURYA
45.498
44.492
-2,2
FİNLANDİYA
44.142
42.644
-3,4
POLONYA
35.781
40.221
12,4
İSVİÇRE
35.168
39.032
11
İSRAİL
17.403
36.184
107,9
KAZAKİSTAN
34.926
32.920
-5,7
BELARUS
24.961
28.359
13,6
LİTVANYA
16.397
23.766
44,9
ÇEK CUM.
12.732
15.473
21,5
125.297
124.980
-0,3
2.667.952
2.786.893
4,5
DİĞER
TOPLAM
Antalya 5 ayda yüzde
4,5’luk artış yakaladı
A
ntalya’ya gelen yabancı ziyaretçi sayısı ocak-mayıs
döneminde yüzde 4,5 artarak milyon 786 bin kişi oldu. Kent, geçen
yılın aynı döneminde 2 milyon 667
bin kişi ağırlamıştı. Antalya’nın ana pazarlarından olan Rusya’dan
girişler yüzde 16,6 artarak 802 bin
kişi olurken, yüzde 6,7 gerileyen
Alman pazarı da 770 bin kişiye
düştü. Diğer yandan Hollanda’da
girişler yüzde 1,4 artışla 182 bin
kişiyi geçerken, yüzde 4 büyüyen
İngiltere de 126 bin kişiye yükseldi.
Karmaşa içinde olan Ukrayna’dan
gelenlerin sayısı ise yüzde 18 düşerek 72 bin dolayına indi. 4 kat
artış kaydeden İran pazarı 56 bini,
bir kar artışı yakalayan İsrail de
36 bini geçti. Belçika, Norveç, Avusturya ve Fransa pazarlarındaki
gerileme ise devam etti.
06’2014
ǀ turizm&yatırım ǀ
87
İSTATİSTİKLER
İstanbul yükselişine devam ediyor
İediyor. 2014 yılı ocak-mayıs aystanbul’da
yükseliş
devam
larında İstanbul’a gelen yabancı
ziyaretçi sayısı geçen yılın aynı
dönemine göre yüzde 8 artarak,
4 milyon 292 bin 582’ye çıktı. Bu
dönemde havayolu ile gelişler
yüzde 9 artarken, denizyoluyla gelenlerde yüzde 26 azalma
görüldü. İstanbul’a gelen ziyaretçilerin milliyetlerine bakıldığında
ilk 10’u şu ülkeler oluşturdu: Al-
manlar: yüzde 9.9, Ruslar: yüzde
5.8, İranlılar: yüzde 4.4, Fransızlar: yüzde 4.2, Amerikalılar:
yüzde 4.1, İngilizler: yüzde 4.1,
İtalyanlar: yüzde 3.8, Libyalılar:
yüzde 2.7, Hollandalılar: yüzde 2.7, Ukraynalılar: yüzde 2.6,
Suudi Arabistanlılar: yüzde 2.2,
Güney Koreliler: yüzde 2.2, Iraklılar: yüzde 2.1, Azerbaycanlılar:
yüzde 2.0, Suriyeliler: yüzde 1.9,
Diğer ülkeler: 45,4
İSTANBUL’A GELEN YABANCI
ZİYARETÇİ SAYILARI
İSTANBUL
OCAK
ŞUBAT
MART
NİSAN
MAYIS
2013
2014
532.726
617.015
838.201
936.961
1.058.771
3.983.224
635.283
696.054
866.985
1.014.662
1.079.598
4.292.582
2013’e Göre
Değişim
Oranı (Aylık)
19,4
12,8
3,4
8,3
2
2013’e Göre
Değişim Oranı
(Kümülâtif)
19,4
15,8
10,6
9,9
7,8
İZMİR’E GELEN YABANCILARIN
YILLARA VE AYLARA GÖRE DAĞILIMI
YILLAR
DEĞİŞİM ORANI (%)
2012
2013
2014
OCAK
18 822
22 929
22 213
21,82
-3,12
ŞUBAT
27 856
18 830
29 432
-32,4
56,3
-20,7
2013/2012
2014/2013
MART
42 310
46 041
36 511
8,82
NİSAN
89 817
94 750
98 621
5,49
4,09
MAYIS
138 727
157 016
139 695
13,18
-11,03
HAZİRAN
179 949
168 414
-6,41
TEMMUZ
239 681
236 783
-1,21
AĞUSTOS
218 279
224 245
2,73
EYLÜL
193 232
189 966
-1,69
EKİM
145 701
159 901
9,75
KASIM
46 742
50 664
8,39
ARALIK
27 808
37 701
35,58
5 AYLIK TOPLAM
GENEL TOPLAM
317 532
339 566
1 368 924
1 407 240
326 472
6,94
Muğla yükselişine devam etti
M
uğla’ya gelen ziyaretçi sayısı yılın ilk 5 ayında 562 bin
481 kişiye ulaştı. Muğla’ya ziyaretçi gönderen ülkelerin
başında yüzde 46’lık payla İngiltere başı çekti. Onu yüzde 10
ile Hollanda, yüzde 7 ile Almanya, yüzde 6 ile Fransa, yüzde 4
ile Belçika izledi. Diğer pazarlar ise yüzde 27’lik pay aldı.
-3,86
2,8
İzmir 5 ayı yüzde
4’lük kayıpla kapattı
zmir’in yabancı ziyaretçi sayıİİzmir’e
sındaki düşüş devam ediyor.
yılın ilk 5 ayında gelen
yabancı ziyaretçi sayısı yüzde
3,86 oranında azalarak, 326 bin
472’ye geriledi.
88
2
ǀ turizm&yatırım ǀ 06’2014
Mayıs ayında gelen yabancı
ziyaretçi sayısı ise geçen yılın
aynı ayına göre yüzde 11,3
düşerek, 139 bin 695 oldu. Mayıs
ayında ile havayolu girişlerinde
bir önceki yıla göre yüzde 3,33,
denizyolu girişlerinde ise yüzde
23,57 oranında azalma görüldü.
İzmir’e
ziyaretçi
gönderen
ilk 4 ülkeden sadece ikinci
sıradaki Fransa’da yüzde 9’luk
bir artış gözlenirken, üçüncü
ve dördüncü sıradaki İtalya ve
İngiltere’de 5 aylık dönem hafif
düşüşle geçildi. Birinci pazar
Almanya’da da yüzde 5’lik
düşüş dikkat çekti.
MUĞLA’YI ZİYARET EDEN YABANCILARIN
AYLARA GÖRE DAĞILIMI (2014)
MİLLİYETİ
İNGİLTERE
HOLLANDA
RUSYA FED.
ALMANYA
FRANSA
POLONYA
BELÇİKA
İSVEÇ
DANİMARKA
UKRAYNA
FİNLANDİYA
İRLANDA
YUNANİSTAN
LİTVANYA
AMERİKA
BULGARİSTAN
ÜRDÜN
YABANCI TURİST
YERLİ TURİST
GENEL TOPLAMI
2013 TOPLAMI
OCAK
474
107
18
51
19
3
7
3
2
19
4
6
418
2
24
48
0
1.205
1.530
2.735
2.643
ŞUBAT
656
22
52
90
128
15
4
16
5
15
10
10
619
0
25
18
1
1.686
1.897
3.583
2.382
MART NİSAN
3.035 61.552
57 17.425
417
4.476
94
8.974
61 12.672
23
2.823
14
5.687
8
543
12
91
41
551
19
879
29
718
723
1.377
11
432
76
605
63
148
0
529
4.683 124.407
1.459
3.917
8.132 128.324
9.521 102.393
MAYIS
191.300
38.460
36.756
32.159
21.750
17.794
15.829
9.173
6.351
4.999
3.360
2.396
2.292
2.053
2.038
1.995
1.641
407.533
11.930
419.463
408.141
TOPLAM
257.017
56.071
41.719
41.368
34.630
20.658
21.541
9.743
6.461
5.625
4.272
3.159
5.429
2.498
2.768
2.272
2.171
539.514
20.733
562.237
3.222.315
Download

İstanbul - Turizm Yatırım