4-5. SINIF
1, 2 ve 3. sorular a a daki metne göre yantlaynz.
MET N - KANIN TEM ZLENMES VE KÜÇÜK KAN DOLA IMI
Alyuvarn yolculu a ba layp, bütün vücudu katetmesinin ardndan
yakla k 40 sn. geçmi tir. Alyuvar hücresi, artk ba lad  yerde, yani
kalptedir. Bu defa karbondioksit dolu kirli bir kan içinde dola maktadr. Ancak bu kann temizlenmesi arttr. te bu nedenle alyuvar hücresi “küçük kan dola m” ad verilen bu yeni yolculu a ba lamak
üzere, sa kulakçktaki yerini alr.
Kalbin sa kulakç ndaki kapa n açlmas ile birlikte yanndaki di er
arkada laryla sa karnc a geçer.Sa karnc a geçmesiyle üzerindeki kapak artk kapanm tr.Geri dönmesi imkanszdr.Sa karnc n
içinde oldukça ksa bir süre kalr ve hemen ardndan ikinci kapak akci erlere do ru giden anayolu açar.
Sa karncktan pompalanan kan, akci er atardamarna ula r. Akci er atardamar,kalpten çktktan sonra ikiye ayrlarak sa ve sol
akci ere kollar gönderir. Akci erlere giren bu damarlar akci erlerin
içinde oksijen ile karbondioksitin yer de i tirdi i hava kesecikleri
olan alveollerin çeperinde, çe itli klcal damarlara ayrlr. Burada kirli
kandaki karbondioksit alveollere, alveollerdeki oksijen ise kana geçer.Temizlenen kan, akci er toplardamar ile kalbin sol kulakç na
getirilir. Bir toplardamarn ilk defa olarak temiz kan ta mas durumu
bu ekilde gerçekle mektedir.
SORU 1) KANIN TEM ZLENMES VE KÜÇÜK KAN DOLA IMI
Küçük kan dola m nedir? Kann bu yolculu u hangi organlarda geçer?
2
Fen Okuryazarl  Testi | 2012 - 2013
4-5. SINIF
SORU 2) KANIN TEM ZLENMES VE KÜÇÜK KAN DOLA IMI
Temiz kan ta yan damarlar vardr. Belirtilen damarlar için “Evet” ya da “Hayr” seçeneklerinden
sadece birini yuvarlak içine alnz.
A a daki verilen damar çe itlerinden temiz kan ta yanlar var mdr?
Akci er atardamar temiz kan ta r.
Evet / Hayr
Akci er toplardamar temiz kan ta r.
Evet / Hayr
SORU 3) KANIN TEM ZLENMES VE KÜÇÜK KAN DOLA IMI
Alveollerde, gerçekle en olayn gerçekle ememesi durumunda ne gibi bir problem ortaya çkar?
Fen Okuryazarl  Testi | 2012 - 2013 3
4-5. SINIF
4, 5 ve 6. sorular a a daki görsel ve metne göre yantlaynz.
MET N - BULUTLAR,YA MUR VE SU DÖNGÜSÜ
Bulutlanma ve ya mur, Güne ’in yeri ve havay ne iddetle stt na ve havadaki nem oranna göre
belirlenir. Arazinin ekli de bu olu umlarda önemli rol oynar. Bulutlar sadece gelen havann yükselip
so umas ko uluyla olu ur. Örne in deniz suyunun buharla masyla olu an su buhar yo u arak damlacklar olu turur.
Havann yükselmesinin nedenleri unlardr:
A. Da lk bir bölge hava akmn yukar yöneltir.
B. Gelen scak hava so uk hava cephesiyle kar  kar ya gelirse üzerinden yükselir. (yo unlu u so uk
havadan azdr, dolaysyla daha hafiftir.)
C. Hava Güne tarafndan stlr.
Yükselen hava so udu unda,su buhar da damlacklara dönü ür. Damlacklar belirli bir a rl a ula tklarnda ya mur olarak yere dü er. Ya mur topra a szar, gölleri ve rmaklar besler, onlar da suyu
denize geri ta r. Suyun devirdaimi bu ekilde sürer.
Ancak scak havann her yükselmesinde bulut olu maz. Yeterli su buhar barndrmaz ya da yükselirken yeterince so umazsa, su damlacklar meydana gelemez. Bu gibi durumlarda hava ya alçalr ya da
yükseklerdeki ba ka hava olu umlarna kar r.
4
Fen Okuryazarl  Testi | 2012 - 2013
4-5. SINIF
SORU 4) BULUTLAR,YA MUR VE SU DÖNGÜSÜ
Dünya üzerindeki mevcut su miktarnn azalmas mümkün müdür? Nedenleri ile beraber açklaynz.
SORU 5) BULUTLAR,YA MUR VE SU DÖNGÜSÜ
Bulutlanma ve ya mur a a da verilen durumlardan hangilerine göre belirlenir? Uygun seçenekleri i aretleyiniz.
A) Bölgedeki arazinin ekline
B) Güne in havay ne iddette stt na
C) Deniz suyundaki tuzluluk oranna
D) Havadaki nem oranna
SORU 6) BULUTLAR,YA MUR VE SU DÖNGÜSÜ
Bulut olu umu için gerekli artlar vardr. A a da belirtilen durumlar için “Evet” ya da “Hayr”
seçeneklerinden sadece birini yuvarlak içine alnz.
Bulut olu umu gerçekle ir mi?
Havann sürekli yükselip so umasyla
Evet / Hayr
Havada asl kalan su damlacklar belirli bir a rl a ula tklarnda
Evet / Hayr
Fen Okuryazarl  Testi | 2012 - 2013 5
Download

Fen Okur Yazarlığı Örnek Soruları