Malignite ve
Transplantasyon
Doç. Dr. Halil Yazıcı
İstanbul Tıp Fakültesi
Nefroloji Bilim Dalı
Sunum Planı
-Pretransplant malignitesi olan alıcı
-Pretransplant malignitesi olan donör
-Posttransplant de novo malignite (PTM)
Epidemiyoloji, etyoloji, tedavi
Pretx malignite taraması
• Anamnez
• Fizik muayene
• Gaitada gizli kan, PSA
• Pelvik muayene, servikal smear, mamografi
• Üriner USG
Pretx malignite/ bekleme süresi
• Bekleme süresi gerekmeyen tümörler
( nüks riski düşük)





Non invazif bazal hücreli karsinom
Tamamen çıkarılmış skuamöz hücreli karsinom
In situ mesane kanseri
Rastlantısal saptanan küçük böbrek kanseri
Tiroid kanseri
Pretx malignite/ bekleme süresi
• En az 2 yıl bekleme süresi gereken tümörler
(nüks riski orta)





Böbrek kanseri
Wilm’s tümörü
In situ uterus karsinomu
Testis kanseri
Mesane kanseri
Pretx malignite/ bekleme süresi
• En az 5 yıl bekleme süresi gereken tümörler
(nüks riski yüksek)







İnvazif uterus karsinomu
Melanom
Meme kanseri
Diffüz mesane kanseri
Kolorektal kanserler
Miyelom
Sarkom
Pretx malignitesi olan donör
• Donör olamaz






M.Melanom
Koryokarsinom
Lenfoma
Akciğer kanseri
Meme kanseri
Kolon kanseri
Pretx malignitesi olan donör
• Donör olabilir!!
 Malignite tedavisi nefrotoksik değil ve SDBY
riskini artırmamış ise
 Malignite tedavisi nefrektomi operasyon
riskini artırmıyor ise
- Melanom dışı cilt tm
- İn situ serviks tm
Posttx maligniteler (PTM)
• PTM riski>diyaliz popülasyonu>genel
popülasyon
• Bu risk yaşa göre eşleştirilmiş kontrol grubu
ile karşılaştırılarak standardize edilmiş
insidans oranı (SIR) şeklinde ifade
edilmekte.
• Daha erken yaşlarda görülür ve daha
yüksek mortalite riski taşırlar.
PTM
• SIR>5
Kaposi
Cilt
PTLD/NHL
Böbrek
Anogenital
Vulva
Karaciğer
SIR 2-5
Serviks
Tiroid
Melanom
Özofagus
Myelom
Lösemi
Mesane
Kolon
SIR<2
Meme
Over
Uterus
Pankreas
Beyin
Prostat
Testis
Epidemiyoloji
ANZDATA 2004
Epidemiyoloji
•
•
•
•
•
Melanom dışı cilt kanserleri
PTLD
Kaposi sarkomu
Genitoüriner tümörler
Jinekolojik tümörler
Patogenez
•
•
•
•
•
İmmünsüpresyon
Onkojenik virüsler
Kronik antijenik stimülasyon
Çevresel faktörler
İmmünsüpresif ilaçların neoplastik etkileri
İmmünsüpresyon
Onkojenik Virüsler
• Apopitoz inhibisyonu
• Tümör süpresör genlerde mutasyon
• Onkogenlerde indüksiyon
Onkojenik Virüsler
İmmünsüpresif İlaçlar
• CNİ: TGF-beta, IL-6 ve VEGF stimülasyonu ile
tümör büyümesini sağlar
• AZA, DNA’yı UV ışınlarına karşı duyarlaştırır
• Siklosporin UV ile hasar görmüş
keratinositlerdeki DNA tamirini engeller
İmmünsüpresif İlaçlar
• MMF; de novo purin sentezini inhibe etmekte
• Büyük transplant serilerinde düşük malignite
riski ile ilişkili
İmmünsüpresif İlaçlar
• mTOR inhibitörleri faklı olarak anti neoplastik
özelliklere sahip
• PI3K yolağı ve VEGF sinyal yolağını bozarak
neovaskülarizasyonu engellemekteler
CNI vs mTOR inhibitor
Kaufmann HM, Transplantation 2005, 883
CNI kesilmesi
Risk Faktörleri
•
•
•
•
•
Yaş
Diyaliz süresi
Genetik eğilim
Etnik köken
Posttransplant süre
Yaş ve Posttx süre
Cilt kanserleri
• Posttx en sık görülen kanserler
• Açık tenli insanlarda ve ekvatora yakın coğrafi
bölgelerde sık
• UV ışını, ileri yaş, beyaz ırk ve immünsüpresif tedavi
ile ilişkili
• Daha erken yaşta, daha agresif, multiple bölgelerde
görülürler
Cilt kanserleri
• Skuamöz hücreli kanser (SCC) en sık görülen tip (40-
250 kat fazla)
• Bazal hücreli kanser (BCC) ikinci sıklıkta
• Melanom daha nadir (cilt kanserlerinin %5)
• Genel popülasyonda BCC>SCC görülmektedir.
Cilt kanserleri-Tedavi
• Yüzeyel BCC, in situ SCC: cerrahi eksizyon,kriyoterapi
• BCC, SCC, keratoakontom: cerrahi eksizyon
• Nüks SCC: Mikrocerrahi
• Metastatik SCC: Mikrocerrahi, RT/KT, retinoid
Cilt kanseri/CNI’dan sirolimus’a geçiş
Kaposi sarkomu
• HHV-8 ile ilişkili multisentrik vasküler bir tümör
• Genel popülasyonda nadir
• Posttx sıklığı özellikle Ortadoğu ve Akdeniz
ülkelerinde artmıştır.
• Kırmızı-pempe renkli papuler veya nodüler cilt ve
mukoza lezyonları şeklinde görülür.
• İç organ tutulumu olabilir.
Kaposi sarkomu-Tedavi
• 1. basamak: İmmünsüpresyonun azaltılması
• 2. basamak: Sirolimus veya everolimusa konversiyon
• 3. basamak: İmmünsüpresyonun tamamen kesilmesi
• 4. basamak: Sidofovir veya foskarnet
• 5. basamak: İnterferon alfa
• 6. basamak: KT
PTLD
• Pediatrik yaş grubunun hastalığıdır.
• Pediatrik grupta en sık posttx ilk yıl içinde
görülür ve EBV ile ilişkilidir.
• Erişkinlerde posttx 5. yıldan sonra görülür
ve EBV ile ilişkili değildir.
PTLD
• Nedeni bilinmeyen ateş
• Gece terlemesi
• Kilo kaybı
• Merkezi sinir sistemi tutulumu
• Allograft tutulumuna bağlı graft disfonksiyonu
PTLD-Tedavi
• İmmünsüpresyonun azaltılması
• Rituksimab
• Sitotoksik KT
• Rituksimab-KT
Posttx malignite taraması
Sonuç olarak
• PTM gelişme sıklığı giderek artmaktadır.
• Genel popülasyona göre daha erken yaşta ortaya
çıkar ve daha agresif seyrederler.
• Çoğu malignite onkojenik virüslerle ilişkilidir.
• Genel popülasyonda kanser tarama kılavuzlarının
önerileri PTM için de geçerlidir.
• Tedavide ilk basamak immünsüpresyonun
azaltılması olmalıdır.
• mTOR inhibitörlerine konversiyon bir seçenek
olabilir.
Download

Eki için tıklayınız