İYİLİK HALİ YILDIZI MODELİ ve
KENDİ YAŞAM KOÇUMUZ
OLMAK
Prof. Dr. Fidan KORKUT OWEN
İyilik hali
Koçluk
Modeller
İyilik Hali Yıldızı Modeli ve kullanımı
Öneriler
Korkut-Owen, Samsun, 2015
2
İyilik hali
Sağlıklı olmanın da ötesinde…..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
3
İyilik hali
Aslında bir tür yaşam biçimi
Uzun, nitelikli ve sağlıklı bir yaşam için
yol gösterici
Korkut-Owen, Samsun, 2015
4
Koçluk
En fazla sporda kullanılıyor..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
5
 Yaşam koçu?
 Yaşamımızın nasıl olmasını istiyorsak, onu
öyle değiştirebilmemize
 Yaşam kalitemizi arttırabilmemize
yardımcı olan süreç
Korkut-Owen, Samsun, 2015
6
Bize kim koçluk yapar?
Bazen bir uzman
Bazen de KENDİMİZ!!! En pratiği de
budur
Korkut-Owen, Samsun, 2015
7
Yaşam koçluğu ve iyilik hali?
İnsanlar yaşam kalitelerini artırmak
isterler.
Bunun için kullanımı kolay yollara
gerek duyarlar.
Korkut-Owen, Samsun, 2015
8
Yaşam koçluğu ve iyilik hali?
İyilik hali modelleri kişisel iyilik halimizi
artırmamıza, kendi yaşam koçu
olmamıza yardım edebilir!!!
Korkut-Owen, Samsun, 2015
9
Yaşam koçluğu ve iyilik hali?
Hem de değişim konusunda yardım
isteyenlere yardımcı olmamıza yarayabilir..
Aslında psikolojik danışmanlığın içinde
koçluk da vardır..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
10
İyilik hali
 PDR alanı, insanların iyilik hallerini artırıcı
etkinliklere odaklaşıyor.
 Ruh sağlığı ile ilgili son çalışmalar, olumsuz
sonuçları önlemek ile sağlık ve iyilik halini
başlatmak ve sürdürmek üzerine..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
11
Psikolojik Danışma ve İyilik Hali
 Amerikan Psikolojik Danışma Derneği’nce yapılan psikolojik
danışma tanımında artık bireylerin
da yer alıyor
iyilik halini artırmak
http://www.counseling.org/about-us/about-aca
Korkut-Owen, Samsun, 2015
12
İyilik hali
 1960’lı yıllarda alternatif sağlık hareketi
 İlk akademik tanım, 1961
 Ardından konuyla ilgili kuramsal çerçeve
 Bir dizi model
Korkut-Owen, Samsun, 2015
13
İyilik hali
İyilik hali, bireyin duygusal ve fiziksel
gereksinimlerini anlaması ve yaşam
biçimini bu gereksinimleri doyurmaya
yönelik olarak düzenlemesini içeren bir
kendine bakma sürecidir..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
14
İyilik hali
İyilik hali
Bir seçimdir.
Bir yaşam biçimidir.
Bir süreçtir.
Bütüncüldür.
Sağlıklı insanların özelliklerini temel alır.
Korkut-Owen, Samsun, 2015
15
İyilik Halinin İlkeleri
1)
Çok boyutludur.
2) Denge ile ilgilidir.
3) İlgili araştırmalar ve uygulamalar hastalık nedenleri
yerine iyilik halinin nasıl artırılacağına yöneliktir.
4) Özneldir, görelidir ve algısaldır..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
16
İyilik Hali Modelleri
 Sayıca çok fazla..
 Ülkemizde en fazla bilineni Myers ve
Sweeney’in İyilik Hali Tekeri Modeli ancak
model ad değiştirdi şimdi..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
17
İyilik Hali Çemberi Modeli (Myers ve Sweeney, 2000)
Korkut-Owen, Samsun, 2015
18
Bölünemez Ben Modeli (Myers ve Sweeney, 2004)
Korkut-Owen, Samsun, 2015
19
Sosyal
Duygusal
Fiziksel
Entellektüel
Spirituel
Mesleki
Çevresel
Nebraska–Lincoln Universitesi
Korkut-Owen, Samsun, 2015
20
Hettler’in İyilik Hali Altıgeni
 Sosyal/Duygusal
 Fiziksel
 Entellektüel
 Spiritüel
 Meslek/serbest
zaman
 Çevresel
Korkut-Owen, Samsun, 2015
21
Sosyal
Duygusal
Fiziksel
Entellektüel
Spirituel
Mesleki
Marquette Universitesi
Korkut-Owen, Samsun, 2015
22
22
Sosyal
Duygusal
Fiziksel
Entellektüel
Spirituel
Mesleki
Çevresel
Korkut-Owen, Samsun, 2015
23
 Dokuz modelinin incelendiği bir çalışmada en
fazla sosyal, duygusal, fiziksel, bilişsel ve
spiritüel boyutların vurgulandığını ortaya
konmuştur.
Korkut-Owen, Samsun, 2015
24
İyilik Hali Yıldızı Modeli
Psikolojik/duygusal,
Sosyal,
Fiziksel,
Entellektüel/mesleki
Spiritüel (Tinsellik, Maneviyat)
Korkut-Owen, Samsun, 2015
25
İyilik Hali Yıldızı Modeli
Türkçe’deki “ Yıldızının
parlak ya da sönük
olması” benzetmesi de
kullanılarak yıldız
metaforu kullanılmıştır.
Korkut-Owen, Samsun, 2015
26
• Model, yıldız biçimindeki bir şekil üzerinde beş
boyutu değerlendirmeye,
• Ardından bireylerden şekillerinin ne kadar
yıldıza benzediğinin incelenmesine temelli
Korkut-Owen, Samsun, 2015
27
Siz kendi yıldızı nasıl değerlendirebilirsiniz?
Korkut-Owen, Samsun, 2015
28
Fiziksel
Dengeli beslenme, fiziksel
olarak aktif olma, düzenli
uyku, doktor kontrolü gibi
fiziksel sağlığa yönelik
davranışlar.
Korkut-Owen, Samsun, 2015
29
Korkut-Owen, Samsun, 2015
30
Psikolojik/ Duygusal
 Duyguların farkındalığı,
duyguları kontrol
edebilme, kendine, yaşam
durumlarına ve
çatışmalara gerçekçi,
olumlu ve geliştirici olarak
bakabilme vb.
Korkut-Owen, Samsun, 2015
31
Korkut-Owen, Samsun, 2015
32
Sosyal
 Diğer insanlarla toplumla,
çevreyle ve doğayla etkileşimin
niteliği ve derecesi
 Aile, arkadaşlar ve diğer önemli
kişiler tarafından alınan sosyal
destek..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
33
Korkut-Owen, Samsun, 2015
34
Entellektüel/ Mesleki
 Entellektüel olarak aktif
olmayı sevme, bilgilerini
kendisi ve toplum için
kullanma vb.
 Paralı ya da gönüllü olarak
kişisel değerlerini doyuracak
etkinliklerde bulunma, rolleri
arasında denge kurma,
becerilerini topluma katkı için
kullanma vb..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
35
Korkut-Owen, Samsun, 2015
36
Spiritüel
Doğada, dinde, sanatta,
müzikte, sosyal ilişkilerde
bulunabilecek yaşamı
anlamlandırmayla ilgili bireye
esin veren her türlü yaşantı.
Dinden daha geniş..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
37
Korkut-Owen, Samsun, 2015
38
İYİLİK HALİ VE KİŞİSEL
SORUMLULUK
 İyilik halini artırıcı çabalarda bulunmak
bireysel bir sorumluluktur.
 Değişim için istekli olmak ve harekete
geçmek gerekmektedir.
Korkut-Owen, Samsun, 2015
39
Yıldızınız size ne diyor?
 Beş faktörle ilgili kendinize verdiğiniz puanlarınız o
boyutlarla ilgili ne tip ipucu veriyor?
 Puanlarınız dengeli dağılmış mı? Hangi alanlar
diğerlerinden daha yüksek?
 Peki, düşük puan verdiğiniz alanla ilgili bazı
değişiklikler yapmayı düşünür müsünüz?
Korkut-Owen, Samsun, 2015
40
İyilik hali planı
 En düşük puan verdiğiniz alanla ilgili olarak, puanınızı daha
yüksek hale getirebileceğini düşündüğünüz belli hedef
davranışları not edin.
a____________________________________________________
___________________________________________________
b____________________________________________________
___________________________________________________
c____________________________________________________
___________________________________________________
Korkut-Owen, Samsun, 2015
41
İyilik hali planı
 Yukarıda yaptığınız listeden, değişiklik yaratacağına
inandığınız tek bir davranış seçin! Neden onu seçtiğinizi de
açıklayın. Bu sizin hedefiniz olacaktır.
a_________________________________________________
________________________________________________
b_________________________________________________
________________________________________________
c__________________________________________________
_________________________________________________
Korkut-Owen, Samsun, 2015
42
İyilik hali planı
Bu davranışı değiştirmek için işe yarayabileceğini düşündüğünüz,
yapabileceğiniz 3-5 adımlık bir plan yazın. Amacınıza ulaşmak için
belirlediğiniz aşamaları, yararlanacağınız kaynakları (kişi, kitap,
internet vb) ve takviminizi not edin..
a.____________________________________________________
_____________________________________________________
b.____________________________________________________
_____________________________________________________
c.____________________________________________________
_____________________________________________________
Korkut-Owen, Samsun, 2015
43
Koçluk
 Bu planı yapmak ve uygulamak da kendimize
koçluk yapmak, kendimizi güdülemek,
harekete geçirmek demektir!!!
Korkut-Owen, Samsun, 2015
44
SONUÇ!
İyilik halinizi artırmak için kendi
kişisel koçluğunuzu yapabilirsiniz!!!
Yıldızınızı parlak tutmaya
çalışabilirsiniz!!!..
Korkut-Owen, Samsun, 2015
45
Sorular??? Yorumlar???
Korkut-Owen, Samsun, 2015
46
DİNLEDİĞİNİZ İÇİN
TEŞEKKÜRLER
[email protected]
Korkut-Owen, Samsun, 2015
47
Download

İYİLİK HALİ YILDIZI MODELİ