HİPERTANSİF HASTAYA
YAKLAŞIM
Uz. Dr. Ülkümen Rodoplu
Urgent Hipertansiyon
•
•
•
•
•
Hedef organ hasarı bulguları yok
Akut organ hasarı yok
Diastolik kan basıncı > 115 mmHg
Tedaviye uyumsuzluk
Tedavide amaç, 30-45 dakikada normal
seviye
Hipertansiyon
• Erişkin yaş grubunun %20 si
• Pediatrik yaş grubunun % 3 ü
Kronik Hipertansiyon
•
•
•
•
•
Konjestif Kalp Yetmezliği
Felç
Periferal Vasküler Hastalık
Ani Ölüm
MI
Diastolik Kan Basıncı (mmHg)
•
•
•
•
•
< 85...............
85-90.............
90-104...........
105-114.........
> 115.............
Normal
Sınırda
Hafif
Orta
Şiddetli
Sistolik Kan Basıncı (mmHg)
• <140................ Normal
• 140-159........... Sınırda izole sistolik Ht.
• > 160............... İzole sistolik Ht.
Gerçek Hipertansif Acil
•
•
•
•
Yüksek kan basıncı
Hedef organ hasarı
Organ bozukluğu bulguları
Tedavide amaç, normal seviyeye 30-60
dakikada ulaşmak
Hastane öncesi yaklaşım
•
•
•
•
•
•
•
Öykü
Fizik muayene
Sık TA değerleri
Damar yolu
Monitör
Nitrogliserin
Morfin + furosemid
Acil Serviste ilk değerlendirme
•
•
•
•
•
•
•
Resussitasyon alanı
Diastolik>115; hedef organ hasarı !!!
Mental durum
Nörolojik defisit
Göğüs ağrısı, sırt ağrısı
Dispne, taşipne
Hematüri.............
Acil Serviste ilk değerlendirme
•
•
•
•
•
•
•
•
Vital bulgular
TA her iki koldan
Oksijen
Damar yolu
Kardiyak monitör , EKG
Göz dibi
Tam kan, idrar, BUN, Krt. Elektrolit, KŞ
Antihipertansif ???
İkincil Değerlendirme
•
•
•
•
•
•
Öykü
Fizik muayene
Ayırıcı tanı: SSS, KVS, Renal Sistem
Laboratuar
EKG
Radyoloji
TEDAVİ
• Kademeli ve yavaş.
• Serebral, koroner, renal iskemi dikkat!!!
• 2 saatte %25 den fazla azaltmamak;
2-6 saat içinde 160/100 mmHg.
SODİUM NİTROPRUSSİDE
•
•
•
•
•
•
•
Arterioler ve venöz dilatasyon
Preload ve afterload düşürür
Etki 1-2 dakika
Doz: 0.025-10 mg/kg/dak iv infüsyon
Yakın takip
Bulantı, kusma
Nipruss Amp. 60 mg
NİTROGLİSERİN
•
•
•
•
•
•
Venleri ve koroner arterleri dilate eder
Preload ve afterload düşürür
MI, unstabil angina, pulmoner ödem
10-30 mgr/dak infüsyon başla; 100 mgr/dak
Baş ağrısı, bulantı, kusma, taşikardi
Perlinganit 10 mg Amp.
NİFEDİPİN
•
•
•
•
•
Periferal arterial ve koroner dilatatör
Kalsiyum kanal blokeri
5-10 dak. sonra.......30 dak. max. etki, 6 saat
Yan etki !!!
Nidilat 10 mg
HİDRALAZİN
•
•
•
•
•
•
Direkt arterioler dilatatör
Eklamsi
iv. 10 dak. sonra başlar....... 3-8 saat
Doz: 10-20 mg iv.
Taşikardi, baş ağrısı, flushing, kusma
Angina alevlenmesi
KAPTOPRİL
•
•
•
•
ACE İnhibitörü
Oral alınınca hızlı absorbe olur
Etki 30 dakika........4-6 saat sürer
Anjionörotik ödem, kuru öksürük,
hiperpotasemi
• 25 mg oral
AYIRICI TANI
•
•
•
•
•
•
Hipertansif Ensefalopati
İntraserebral Kanama
SAK
Trombotik Stroke
Embolik Stroke
Subdural Hematom
Hipertansif Acil Olgular
•
•
•
•
Akut Pulmoner Ödem
Akut MI
Aort Disseksiyonu
Gebeliğin indüklediği HT
TEDAVİ
•
•
•
•
•
•
Ensefalopati: Nitroprusside, Nifedipine
Akut PÖ: Nitroprusside, Nitrogliserin
MI: Nitrogliserin, Nitroprusside, Nifedipine
Aort Disseksiyonu: Nitroprusside
Eklamsi: Nitroprusside, Metildopa
SVA: Nitroprusside, Nifedipine
UNUTMA........
•
•
•
•
•
•
•
Tedavi kararı; klinik
Gerçek HT Acil; ilaç hemen
Terazi: HT......tedaviye bağlı hipotansiyon
Tedavi riski; yakın takip
İlaç yan etkileri !!!
Panik: analjezik, anksiyolitik?
KAYIT
İSKEMİK STROKE
• HT tedavi bekletilebilir
• Acil HT tedavi: Akut MI, Aort Disseks.
Gerçek Hipertansif Ensefalopati, Sol Vent.
Yetmezliği
• DKB>140: Sodyum Nitroprusside
• SKB<220; DKB<120: Bekle!!!
• 2 saat 15 dak. bir, 6 saat 30 dak.da bir,
16 saat her saat
Hemorajik Stroke
• SKB> 230 veya DKB>120: Na Nitroprussid
veya Nitrogliserin
• SKB 180-23O veya DKB 106-120mmHg:
Labetalol
Download

hipertansif hastaya yaklaşım