“Bir Daha Asla! Geçmişle Yüzleşme ve Özür”
İnsanlık suçları ve resmi özürler
sergisi Diyarbakır’da açıldı
ABD, Almanya, Fransa, İngiltere, Avustralya, Şili, Sırbistan ve Bulgaristan’da toplumu bölen
çatışmalar sonrası kalıcı barış için yapılanların; hükümetlerin devlet adına diledikleri
özürlerin; toplumsal barış sürecinde atılan adımların bir araya getirildiği “Bir Daha Asla!
Geçmişle Yüzleşme ve Özür” sergisi Anadolu turnesinin ikinci adımında Diyarbakır’la
buluştu. İstanbul ve İzmir’de yoğun ilgi gören sergi 4-29 Haziran tarihleri arasında AMED
Sergi Salonu’nda izlenebilecek. Yakın dünya tarihindeki toplumsal uzlaşma ve barış
çabalarını yansıtan serginin açılışına Açık Toplum Vakıfları Onursal Başkanı ve İnsan Hakları
İzleme Örgütü (HRW) kurucularından Aryeh Neier de katıldı.
Açık Toplum Vakfı ve Anadolu Kültür tarafından 2013’ün son günlerinde İstanbul’da ve
geçtiğimiz ay İzmir’de kamuoyu ile buluşan “Bir Daha Asla!: Geçmişle Yüzleşme ve Özür”
sergisi, 4 Haziran 2014 tarihinde Diyarbakır’da açıldı. AMED Sanat Galerisi’nde yer alan
sergi 29 Haziran’a kadar ziyaret edilebilecek.
Serginin Diyarbakır’daki açılış törenine Açık Toplum Vakıfları Onursal Başkanı Aryeh
Neier’in yanı sıra, Diyarbakır Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkanı Fırat Anlı da katıldılar.
Sergi artık internet ortamında...
Açık Toplum Vakfı ile Anadolu Kültür'ün işbirliği içinde hazırladığı “Bir Daha Asla!
Geçmişle Yüzleşme ve Özür” sergisinin modern internet teknolojileri ile hazırlanan “dijital
versiyonu” da geçtiğimiz günlerde açıldı. (www.birdahaasla.org)
“Bir Daha Asla! Geçmişle Yüzleşme ve Özür” sergisinin tüm dünyada daha geniş kesimlere
ulaşması için gerçekleştirilen bu online sergi, en ileri internet teknolojileri kullanılarak
hazırlandı. Akıllı mobil cihazlar ve tablet bilgisayarlarla da uyumlu tasarımı ve teknolojik alt
yapısı ile dijital ortama taşınan “Bir Daha Asla! Geçmişle Yüzleşme ve Özür” sergisi online
müzecilik ve online sergi uygulamaları açısından dünyadaki öncü örneklerin tüm
standartlarını taşıyor.
Serginin dijital dünyaya taşınmasıyla ilgili bir açıklama yapan Açık Toplum Vakfı Genel
Sekreteri Gökçe Tüylüoğlu şunları söyledi:
“Bir Daha Asla! Geçmişle Yüzleşme ve Özür online sergisinin zamanla daha da
geliştirilmesini ve hazırladığımız İngilizce versiyonuyla, ülkemizde olduğu gibi tüm dünyada
da toplumsal barış için bir rehber, bilgi kaynağı ve her şeyden önemlisi de duyarlılığın artması
için bir platform oluşturmasını diliyoruz.”
Sergi nasıl hazırlandı?
Toplumsal barışın tesisi için kamu yönetimi ve sivil toplumun çabaları konusunda dünyada en
yetkin isimlerden biri olarak bilinen Columbia Üniversitesi’nden Prof. Dr. Elazar Barkan’ın
akademik danışmanlığını yaptığı bu serginin hazırlıkları 15 ay sürdü. Kapsamlı bir resmî
özürler listesi içinden toplumsal barışın farklı süreçlerine işaret eden 8 tarihsel vaka mercek
altına alındı.
Toplumların kendi geçmişleriyle yüzleşmelerinin evrensel ve güncel bir konu olduğuna işaret
eden ve serginin temelini oluşturan bu 8 örnek şöyle:
• Batı Almanya Başbakanı Willy Brandt'ın Varşova Gettosu Anıtı önünde diz çökerek
soykırım için Yahudilerden özrü.
• Şili Devlet Başkanı Patricio Aylwin’in Pinochet dönemi hak ihlalleri (1973-1991) için
Şili halkından özrü.
• Cezayir’in, sömürgecilik dönemi (1830-1962) ve Cezayir Savaşı’ndaki suçları için
Fransa’dan beklediği özür.
• ABD başkanlarının İkinci Dünya Savaşı’nda toplama kamplarında tutuldukları için Japon
Amerikalılardan özürleri.
• İngiltere Başbakanı David Cameron’ın 30 Ocak 1972’deki “Kanlı Pazar” olayı için
Kuzey İrlanda’dan özrü.
• Sırbistan Parlamentosu’nun Temmuz 1995’teki Srebrenitsa Katliamı için Bosnalılardan
özrü.
• Bulgaristan Parlamentosu’nun “Yeniden Doğuş Süreci” politikaları (1984-1990) için
Türklerden özrü.
• Avustralya Başbakanı Kevin Rudd’un “Çalınmış Kuşaklar” (1869-1969) için Aborjinler
ve Torres Boğazı Adaları halkından özrü.
Bu seçilen örnekler özelinde, her bir siyasi özrün ve özür beklentisinin kaynağı olan olay,
onunla yüzleşilmesi için verilen mücadele ve sonucunda ifade edilen resmî özürler serginin
merkezini oluşturuyor. Sergide ayrıca farklı ülkelerde ve farklı deneyimlerde bu süreçte
oluşturulan hakikat komisyonları, uluslararası ceza mahkemeleri, anıtlar ve bellek kurumları
gibi tamamlayıcı uygulamalarda anlatılıyor.
Aryeh Neier kimdir?
Açık Toplum Vakıfları Onursal Başkanı. 1993 ve 2012 yılları arasında Açık Toplum Vakıfları
başkanlık görevini yürüttü. 15 yıl Amerikan Medeni Özgürlükler Sendikası’nda (ACLU)
çalıştı. 1978’de İnsan Hakları İzleme Örgütü’nün (HRW) kuruluşunda yer aldı ve 12 yıl bu
kuruluşun direktörlüğünü yürüttü. İnsan hakları savunucusu olarak dünyanın çeşitli yerlerinde
insan hakları ihlalleri incelemelerini yürüten Neier, Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza
Mahkemesi’nin kuruluşunda da öncü rol oynadı.
Download

Bir Daha Asla! Geçmişle Yüzleşme ve Özür