ÇAĞIMIZIN
SORUNU
OBEZİTE VE
MOTİVASYON
Obezite;
↘ Tedavi edilebilen kronik bir hastalıktır
↘ Genellikle sağlıksız beslenme alışkanlıklarının aktif olmayan yaşam
tarzı ile birleşmesi sonucu oluşur
↘ Fazla enerjinin vücut yağı olarak depolandığı, enerji alımı ve
kullanımı arasındaki dengesizlik nedeniyle oluşan bir durumdur
↘ Dünya Sağlık Örgütü (WHO) obeziteyi; ‘‘sağlığı bozacak ölçüde yağ
dokularında anormal (hiperplazik) ve aşırı miktarda (hipertrofik) yağ
birikmesi’’şeklinde tanımlamıştır.
Obezitenin Nedenleri
↘ Demografik Faktörler
Yaş
Cinsiyet (östrojenin etkisi önemli)
↘ Genetik Faktörler
Ghrelin, insülin, leptin…
↘ Çevresel Faktörler
Sosyo-ekonomik düzey
Ailenin etkisi
Beslenme ile ilgili çevre
Obezitenin Nedenleri
↘ Davranışsal Faktörler
Yanlış beslenme alışkanlıkları
Yetersiz fiziksel aktivite
↘ İntra-uterin Etkiler
Annenin gebelik öncesi ve gebelik sırasındaki beslenmesi
Diyabetli anne
↘ Psikolojik Faktörler
Obezitenin Saptanması
Obezitenin Saptanması
BEDEN KÜTLE İNDEKSİ (BKİ)
Şişmanlık için en yaygın kullanılan ölçüm Beden Kütle İndeksi (BKİ)
ölçümüdür.
BKİ, vücut ağırlığının (kg), boyun karesine (m) bölünmesi ile
hesaplanır.
BKİ ═ Vücut ağırlığı (kg)/ Boy (m²)
Yetişkin Bireyler İçin BKI’nin
Sınıflandırılması
Sınıflandırma
BKI (kg/m2)
Zayıf
<18.50
Ağır
<16.00
Orta
16.00-16.99
Hafif
17.00-18.49
Normal
18.50-24.99
Hafif şişman
≥25.00
Pre-obez (fazla kilolu)
25.00-29.99
Şişman
≥30.00
I. Derecede
30.00-34.99
II. Derecede
35.00-39.99
III. Derecede
≥40.00
OBEZİTE TEDAVİSİNDE
MOTİVASYON
↘Obezite hastalığını tedavi
etmedeki en önemli kural
kişilerin hastalığın ne
olduğunu kavrayarak , kilo
verme isteği ve buna
ulaşmadaki motivasyonu
korumasıdır.
↘Bu hastalık gereğinden çok fazla
yeme veya genetik durumlarla
ilişkilidir. Bunların yanı sıra fiziksel
aktivitelerin çok az olması, pasif bir
yaşama sahip olmak, sosyal bir
yaşantı olmamasına da bağlıdır.
Obezite hastalığında, kişinin hayat
tarzını değiştirmek ile birlikte
alacağı psikolojik destek kilo
vermesi ve hastalığın tedavi
edilmesinde önemli bir parçadır.
OBEZİTENİN TEDAVİSİNDE KULLANILAN
YÖNETEMLER
Obezite tedavisinde kullanılan yöntemler 5 grupta toplanmaktadır;
↘ Tıbbi beslenme (diyet) tedavisi
↘ Egzersiz tedavisi
↘ Davranış değişikliği tedavisi
↘ İlaç tedavisi
↘ Cerrahi tedavi
Obezite tedavisi hekim, diyetisyen, psikolog, fizyoterapist işbirliği
içerinde olmalıdır.
↘Obezite tedavisi, obezitenin ci
ddiyetine ve obeziteyle ilişkili
komorbiditelerin varlığına
göre değişir.
↘Obezitenin tedavisinde
biyolojik, psikolojik ve
sosyokültürel etkenler de
dikkate alınmalıdır.
↘Obezler zayıflarken bazı
problemlerle karşılaşabilirler:
1. Obez bireyler zayıfl ama
programı başında çabuk kilo
veremezler. Bu durum
motivasyonlarını düşürebilir.
2. Obez bireyler kilo verseler bile bir
süre sonra aynı kiloya tekrar
erişirler.
Bu eğilim hastanın
motivasyonunu azaltır.
↘Kilo vermede en büyük problem motive olamamak
veya kısa sürede motivasyonu kaybetmektir.
↘Evde yürüme bandı veya bisiklet olduğu halde
üzerine çıkmak istemiyorsanız, motivasyonunuz
kaybolmuş demektir.
↘Hedefleri yüksek tutmak ve bunlar başarılamayınca
morali bozmamak önemlidir.
↘Kendini tanımak ve buna göre kilo vermeye çalışmak
gerekmektedir.
OBEZİTE ve BESLENME TEDAVİSİ
↘ Etiket okuma alışkanlığı kazanılmalıdır
↘ Tekliflere hayır diyebilmek çok önemlidir
↘ Sürekli tartılmak motivasyonu düşüreceği için önerilmemektedir.
Haftada 1 kez aynı aynı kıyafetlerle, sabah aç karnına ve dışkılama
sonrası tartılmak en doğrusudur.
↘ Yakın çevreyi sağlıklı beslenme konusunda teşvik edilmelidir
↘ Aktif yaşam benimsenmelidir
OBEZİTE ve BESLENME TEDAVİSİ
YEMEKLE İLGİLİ ÖNERİLER
↘ Göz önünde yiyecek bulundurulmamalıdır
↘ Mutfakta fazla zaman harcamaktan kaçınılmalıdır
↘ Buzdolabının ön tarafında düşük enerjili besinler bulundurulmalıdır
↘ Salata için büyük, yemek için küçük tabaklar kullanılmalıdır
↘ Servis yaptıktan sonra servis kabı sofradan kaldırılmalıdır
↘ Mümkün olduğu kadar iyi çiğneyerek yavaş yenmelidir
↘ Lokmalar arasında çatal ve bıçak bırakılarak zaman uzatılmalıdır
↘ Yemek biter bitmez sofradan kalkılmalıdır
UZAK DURUN!!!
Kişiye özel olmayan gazete ve dergi gibi yayınlarda bulunan diyetler
Kısa sürede hızlı kilo kaybı sağlayan çok düşük enerjili şok diyetler
 Yeterli, dengeli ve doğru beslenme alışkanlığı kazandırmayan diyetler
 Tek tip besine dayalı diyetler
 Zayıflattığı öne sürülen ve pek çok yan etkisi bulunan ilaçlar
 Gerçek kilo kaybı yerine vücutta sadece su kaybına neden olan
diüretik ilaçlar, otlar, çaylar
 Akupunktur ile birlikte yapılan açlık diyetleri
YANLIŞ ZAYIFLAMA YÖNTEMLERİDİR ve SAĞLIĞI TEHLİKEYE ATAN
YÖNTEMLERDİR
Egzersiz Motivasyonunu Arttırmak İçin
↘ Egzersizin neden yapıldığı, önemi benimsenmelidir
↘ Egzersizin ağırlık kaybetmekten çok kardiovasküler sistemde, kuvvet,
dayanıklılık ve esneklik, iskelet, sindirim ve immün sistemdeki yararları
muhakkak araştırılmalıdır
↘ Hareket fırsatları düşünülerek, bu sıkıntı, zahmet yerine eğlence
olarak algılanmalıdır
↘ Her gün mümkün olduğunca tüm hareket fırsatlarının
değerlendirilmesi sağlanmalıdır
Egzersiz Motivasyonunu Arttırmak İçin
↘ Zevkli, bireyi sıkmayacak aktiviteler seçilmeli, çeşitlilik sağlanmalıdır
↘ Uygun, rahat ayakkabı ve kıyafetler tercih edilmelidir
↘ Egzersiz müzik eşliğinde veya televizyon izlenerek yapılarak daha
keyifli hale getirilmelidir
↘ Aktivite yapmak için uygun zaman ve yer belirlenmelidir. Egzersiz
alışkanlık haline getirilmelidir. Bir gün aktivitenin aksatılması durumunda,
gün içerisinde başka bir şekilde hareketin sağlanmalıdır
Egzersiz Motivasyonunu Arttırmak İçin
↘ Çok fazla egzersiz yapılması egzersizden bıkmayı kolaylaştıran bir
etmendir.
↘ Egzersiz için «hep ya da hiç» düşüncesinden uzak durulmalıdır
↘ Aktivite günlüğü tutarak, aşamalarda bireyin kendini ödüllendirmesi
sağlanmalıdır
↘Ve son olarak
olaylara pozitif yönden bakmak gerekir ve bu
motivasyonu artırır.
↘Arada ufak kaçamaklar yapabilirsiniz.
↘Önce amaçlanan kiloya gelemeseniz bile zamanla bunun olacağına
kendinizi inandırmalısınız.
↘Egzersizin sizi daha hissetmenize faydası olacağına inanmanız
gerekmektedir.
Download

obezite ve motivasyon