EKONOMİK YAŞAM
SINIRSIZ İNSAN İHTİYAÇLARININ
KIT KAYNAKLARLA
KARŞILANMASI SÜRECİNDE
Hangi mallar ve hizmetler NE miktarda üretilmelidir?
Bu mallar ve hizmetler NASIL ve KİMLER tarafından
üretilmelidir?
Üretilen malları ve hizmetleri KİMLER kullanmalıdır?
Üretim ve dağıtım sonucu ortaya çıkan değerin paylaşımı
NASIL olmalıdır?
İhtiyaçlarla - Kaynaklar
arasındaki dengesizliğin azaltılması için
Tam kullanım
Etkin kullanım
Ekonomik Büyüme ve Kalkınma
Yetenekleri geliştirilmelidir
İŞLETME
 Bir alet, makine veya aracı çalıştırma
–
–
–
[1] Işlemesini sağlamak, çalıştırmak
[2] Bir şeyi, bir kimseyi, bir yeri kullanarak veya çalıştırarak yarar sağlamak
[3] Şaka ve birtakım yalanlarla sezdirmeden birini kandırmak veya onunla eğlenmek
 Çeşitli iş ve çalışmaların yapıldığı İşyeri
ingilizcesi workshop olan ve benim kulagima cok hos gelen bi sozcuk.
darphane, demirhane, dokumhane, fabrika, isletme, islik, kombina, kurulus,
muessese, studyo, sirket, tamirhane, tersane, tesis, tesekkul, tezgah
Maddi ve Beşeri fonksiyonlardan oluşan bir
Üretim Birimi
Ayrıca işletme insanların ihtiyaçlarını karşılamak ve gelir elde etmek amacıyla kurulan,
kuruluşta girişimcilerin sermaye, emek ve doğal faktörleri bir araya getirerek
mal veya hizmet üretmek ve\veya satmak doğrultusunda kurdukları iktisadi birimler olarak da değerlendirilir.
İşletme insanları, ürün ya da hizmet üretmeye yönlendiren bir sosyal bilimdir.
İŞLETME
İşletme, insan ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan,
işleyen veya işletilen
 Amacı itibariyle iktisadi
 Yapısı itibariyle teknik bir birimdir.
 Kişi ve Kurumların ihtiyaçlarını karşılamak üzere
 Üretim Faktörlerinin bir araya getirildiği
 Mal veya Hizmetlerin üretildiği/pazarlandığı
 Sonunda maddi veya manevi karın amaçlandığı
İktisadi, teknik ve hukuki birimdir.
İŞLETME
 Kar amacıyla; (input) üretim
faktörlerini ekonomik mal ve
hizmetlere (output) dönüştüren
sosyoteknik bir sistemdir.
İşletmeler bir toplumun yaşam düzeyinin
yükseltilmesinin kilit taşlarıdır.
İşletme kurma girişiminin özünde
alıcı – satıcı ilişkisi vardır.
KAR
 Pazarın talep ettiği mal ve hizmetleri üretmek için;
insan kaynaklarını, teknoloji ve bilgiyi bir araya
getirerek risk alan kişinin ödülüdür. motivasyon
saikidir.
İşletmenin satış gelirleri ile; bu gelirlerin elde
edilmesi için katlanılan giderler arasındaki farktır.
İşletmelerin;
kurulmasının,
genişletilmesinin,
rekabet gücü yüksek mal ve hizmet üretilmesinin
sürdürülmesinin temel motivasyon saikidir.
KAR AMACI GÜTMEYEN KURULUŞLAR
(Not-for-profit organizations)
Özel ve Kamu Sektöründe yer alan bu kuruluşlarda
kar
saikinin yerini
topluma hizmet
ölçütü alır.
Bu tür girişimler de; kar amacı güden
işletmelerin karşılaştığı sorunlarla aynı şekilde
baş etmek zorundadırlar.
En önemli sorunları ise kaynak yaratmaktır.
İŞLETME TARİHİNİN KİLİT TAŞLARI
Kapalı Şehirler Dönemi
Endüstri Devrimi
Sanayi Girişimciliği Dönemi
Üretim Dönemi
Pazarlama Dönemi
İlişkiler Ağı Dönemi
GELECEKTE
İŞLETMELERİ BEKLEYEN TEMEL SORUNLAR
Teknolji Patlamasını Yönetmek
İlişkiler Yönetimine Geçmek
Kalite ve Müşteri Tatmini Yoluyla Değer
Yaratmak
Küresel Pazarlarda Rekabet Etmek
Dünya Kalitesinde İşgücü Kullanmak ve
Sürdürmek
GELECEKTE
İŞLETMELERİ BEKLEYEN TEMEL SORUNLAR
Gelecekteki Ortamın İhtiyaç Duyacağı Yöneticiler
 Vizyon Sahibi
 Eleştirel Düşünebilmek ve Yaratıcı olmak
 Değişimi Yönetebilmek
Zorundalar!...
Eleştirel Düşünme: Bilgiyi; sorun çözme ve fırsat yaratmak
için kullanabilme yeteneği
Yaratıcılık: Örgütsel sorunlara alışılmadık çözümler üretme
kapasitesi
İŞ AHLAKI ve SOSYAL SORUMLULUK
İş Ahlakı
 İşletme ortamındaki doğru ve yanlış
davranışlarla ilgili manevi değerler ve davranış
standartları
Sosyal Sorumluluk
 İş ahlakı kurallarıyla ilişkili olarak,
yönetsel kararların sosyal ve ekonomik
yönlerini dikkate alan ve uygulayan
yönetim felsefesi
İŞLETMENİN ÖZELLİKLERİ
 İktisadi mal ve hizmet üretirler.
 Sosyoteknik sistemlerdir.
 Yasalara uyarlar.
 Çeşitli teknikler kullanırlar.
 Kar etmeye, büyümeye ve sürekliliklerini korumaya çalışırlar.
 Borçlanabilir ve alacaklanabilirler.
 Hukuki varlıklardır. Risk alırlar.
 Durağan ve devingen yapıları vardır.
 Açık sistemlerdir.
ÜRETİM FAKTÖRLERİ
Ekonomik mal ve hizmetlerin üretilmesi için gerekli olan
girdilerdir.
Emek
Doğal Kaynaklar
Bilgi
Teknoloji
Girişim, Girişimci, Yönetici
AMAÇ
 Gerçekleştirilmesi
arzu edilen
 Varılması gereken
 Ulaşılmsı istenen
sonuçlar
AMAÇLARIN ÖZELLİKLERİ
 Kabul Edilebilir
 Ulaşılabilir
 Açık ve Kolayca Anlaşılabilir
 Teşvik Edici
 Çevresel Değişimlere Uyacak Şekilde Esnek
Olmalı
ve
 Fırsat Maliyetlerini ve Çalışanların Katılımını
sağlamalıdır.
İŞLETMENİN AMAÇLARI
KARLILIK
SÜREKLİLİK
TOPLUMA HİZMET
İşletme Faaliyelerinde
AMAÇLARIN YERİ
Girdi
SÜREÇ
Üretim Faktörleri
Emek
Sermaye
Doğal Kaynaklar
Girişimçi
Bilgi
Çıktı
Ürünler
İşletme
Faaliyetleri
Üretim
Pazarlama
Finansman
İnsan Kaynakları
Ar - Ge
Mal ve Hizmetler
AMAÇ
İşletmelerin Performans
Ölçütleri
Verimlilik
Etkinlik
Yenilik
Dengeli Büyüme
Katılımcılık
Kalite
Verimlilik
Toplam Çıktı (Üretim Miktarı)
Verimlilik =
Toplam Girdi (Üretim Faktörleri)
Akılclık
İstek ve Arzu
Teşvik
Standartlar
Performans Ölçütlerinin
İşletme Faaliyetlerindeki Önemi
Algılayıcı
Düzeltici
Girdi
İŞLETME
Çıktı
Performans Ölçütleri
Geri Besleme
Karşılaştırıcı
 Verimlilik
 Etkinlik
 Yenilik
 Dengeli Büyüme
 Katılımcılık
 Kalite
İŞLETME ve ÇEVRESİ
Küresel Çevre
Genel Çevre
Doğal
İş Çevresi
Tüketiciler
Girdiler
Rakipler
Satıcılar
İŞLETME
Sendikalar
Finans Kuruluşları
Çıktılar
*Sistemin yapı ve sınırlarının tanımlanmasındaki zorluk
Genel Çevre
Görev Çevresi
Stratejik Alt Sistem
Eşgüdüm Alt Sistemi
Girdiler
İşletim Alt Sistemi
Çıktılar
*Tanımlanması zor görev süreçleri
Temel
Amaç ve Görevler
Geniş Kapsamlı Amaçlar
ve
Örgütsel Hedefler
Alt Sistemlerin Amaçları ve
Uygulama Programları
Uygulama Hedefleri,Proje İhtiyaçları
Alt Unsurların Hedefleri veya İşleri
Download

TEMEL KAVRAMLAR