ADASOKAĞI İLOKULU
PSİKOLOJİK DANIŞMA VE
REHBERLİK SERVİSİ
1
NEZAKET VE GÖRGÜ
KURALLARI
2
• Nezaket içten gelir; ama her şeyi satın alır.
Victor HUGO
• Bir şey verirken davranışımız, verdiğimiz
hediyeden daha kıymetlidir.
Pierre CORNEİLLE
• Her şey incelikten, insan kabalıktan kırılır.
Anonim
3
Görgü Kuralları
Yaşamı kolaylaştırma ve ilişkileri düzenleme
işlevi olan kurallara görgü kuralları denir.
Görgü kurallarına uymak diğer insanlara saygı
göstermektir ve onların duygularına önem verdiğiniz
mesajını göndermek demektir. Görgü kurallarının ne
olduğunu tanımlamak zor ve akıl karıştırıcıdır çünkü
kültürden kültüre hatta aileden aileye değişim
gösterebilir. Dolayısıyla görgü kuralları üzerine
genel bir fikriniz olması doğru adımları atmanız için
bir temel oluşturacaktır.
4
SELAMLAŞMA
 İnsanlar birbirlerine
ilişkileri gereği selam
verir, selam alırlar.
Selam şekli ve dili
ülkeden
ülkeye,
bölgeden
bölgeye
farklılık gösterse de
anlamında
bir
farklılık taşımaz.
5
SELAMLAŞMA
 Selamlaşma; sıcaklık, kardeşlik,
barış dostluk, arkadaşlık, sevgi,
saygı ifadeleri içerir.
 Merhaba, günaydın, selâmün
aleyküm, iyi günler,iyi akşamlar,
iyi geceler gibi sözcük ve söz
gruplarıyla selamlaşmanın yanı
sıra gülümseme, el sallama, baş
eğme, göz kırpma şeklinde jest
ve mimikler de selamlaşma
biçimi olarak görülür.
6
SELAMLAŞMA
 Selam, bir iletişim ve ilişkinin başlangıcı sayılır.
 Selamlaşmada, karşılıklı tanınma ve bilinme ile
beraber ahenk içinde estetiği de getirir.
 Selam, her şeyden önce bir duygu alışverişidir.Bu
yönüyle insanın karakterini de bir noktaya kadar
açığa vurur.
7
SELAMLAŞMA
 Sevgi, insanlıkla beraber var olduğuna göre, en
azından sevgiyi, saygıyı ifade edecek bir şeylerin jest
ve mimik biçimine sokulmuş olması gerek.
Selamlaşma bir kültür işi, bir yaşam biçimidir.
8
EMPATİ
 Empati veya eşduyum, bir başkasının duyguları, içinde
bulunduğu
durum
ya
da
davranışlarındaki
motivasyonu anlamak ve içselleştirmek demektir.
 Kendi duygularını başka
nesnelere yansıtmak
anlamında da kullanılır.
 Bebekler üzerinde yapılan
incelemelere göre, doğuştan
empati yeteneğimiz yüksek
olmakla birlikte, uygun
şartlarda hızla kaybedilebilen
bir yetenektir.
9
EMPATİ
 Empati, bir insanın, kendisini
karşısındaki insanın yerine
koyarak onun duygularını ve
düşüncelerini doğru olarak
anlamasıdır.
 Empati
sayesinde
insan
ilişkileri
gelişir.
İnsanlar
arasındaki kavgalar azalır ve
zamanla yok olur. Aile içi
empati ise aile bireylerinin
karşısındaki
insanı
kendi
yerine koymasıdır. Bu sayede
bireyler karşındakinin ne tepki
vereceğini bilir ve ona göre
davranır.
10
11
EMPATİ
Empatinin tam olarak gerçekleşmesinin üç kuralı
vardır;
 Bir insanın kendisini karşısındaki kişinin yerine
koyarak, olaylara onun bakış açısıyla bakmak,
 Karşıdakinin duygu ve düşüncelerini doğru olarak
anlamak ve hissetmek,
 O kişiyi anladığını ona ifade etmek.
12
EMPATİ
13
TEŞEKKÜR ETME
 Yapılan bir iyiliğe karşı duyulan kıvanç ve gönül
borcunu anlatma.
 Yapılan bir iyiliğe, yardıma hiç olmasa bile
söylenilmesi gereken nezaket sözcüğü.
 Peygamberimiz (s.a.v)in bir hadisi: Teşekkür etmeyi
bilmeyen şükretmeyi de bilmez.
14
BÜYÜKLERE SAYGI
 Yaşlı insanların hayat boyu elde ettikleri tecrübeleri vardır.
Bu tecrübeleriyle çocuklara ve gençlere faydalı olmak
isterler. Gençlerin de bu tecrübelerden yararlanabilmeleri
için büyüklerin önerilerine uymaları gerekmektedir.
15
BÜYÜKLERE SAYGI
 Sevgi ve saygı, büyüklerle küçükler arasındaki uçurumu yok
eden bir ilgidir. İki grubu birleştiren bir köprüdür. Böylece
birbirlerine yaklaşacaklardır.
16
BÜYÜKLERE SAYGI
17
KÜÇÜKLERE SEVGİ
 Küçüklerimize sevgi, şefkat ve merhamet, onların
ruh sağlığının korunması ve gelişiminde, zekâ ve
karakterlerinin oluşumunda önemli bir etkendir.
 Çocuklarımızı sevmeliyiz,
şefkat ve merhamet
etmeliyiz ve en iyi şekilde eğitmeliyiz.
18
KÜÇÜKLERE SEVGİ
 Çocuklarını eğitmeyen güzel ahlak değerleriyle
yetiştirmeyen toplumların geleceğinden umudu
olamaz.
 Küçükler
sevgiyi
ve
sevmeyi
büyüklerinden
öğrenirler.
19
ÖZÜR DİLEME
 Özrünü ileri sürerek bir işi yapmayı istememek,
bir işten bağışlanmasını istemektir.
 Yapılan bir yanlıştan ötürü bağışlanmasını
istemektir.
20
BİRLİKTE YAŞAMA
 İlk çağlardan beri bir arada
yaşamak
zorunda
olan
insanlar kurallarla toplumsal
hayatını kolaylaştırır .
 Toplum
hayatında
insan
ilişkileri önemli bir yer tutar.
 Bu ilişkiler belli kurallara
dayanır. Bu kuralların bir
kısmı hukuka, bir kısmı örf ve
adetlere bir kısmı da inançlara
dayalıdır.
21
BİRLİKTE YAŞAMA
 İnsan davranışları, hukuk kurallarına aykırı
olursa, “hata veya suç”, örf ve adetlere aykırı
olursa
“ayıp”,
inançlara
aykırı
olursa“günah” şeklinde değerlendirilir.
 İnsanlar, toplum içinde bir arada yaşamak
zorunda olduğuna göre, davranışlarında da
göz önünde bulundurmaları gereken
kurallar vardır.
22
BİRLİKTE YAŞAMA KURALLARI
 Sır tutmasını bilmeliyiz. Başkalarının sırlarını kimseye
vermemeliyiz.
 Başkalarıyla alay etmek onlara lakap takmak yüce
Allah’ın yasakladığı davranışlardandır.
 Karşılaştığımız insanlara selam vermek ve onların
selamlarını almak güzel dinimizin bir gereğidir.
 Hata yaparsak özür dilemeliyiz. Özür dilemek bizi
küçük düşürmez.
 Başkaları hakkında kötü düşünmemeli ve emin
olmadan kimseyi suçlamamalıyız.
23
BİRLİKTE YAŞAMA KURALLARI
 Yaşıtlarımıza adıyla seslenebiliriz. Ama bizden yaşça büyük





insanlara Ayşe teyze hasan amca gibi hitap etmeliyiz.
Başkalarına ait eşyaları izinsiz kullanmamalıyız.
Pahalı marka ve moda bağımlısı olmamalıyız. Önemli olan
bütçemize göre kaliteli ve sade giyinmektir.
Bir büyüğümüz odaya girdiğinde yerimizden kalkmalı ve
yer göstermeliyiz.
Hiçbir zaman kavgacı olmamalı her zaman barışçıl
olmalıyız. Sorunlarımızı konuşarak çözmeliyiz.
Asla yalan söylememeliyiz.
24
BİRLİKTE YAŞAMA KURALLARI
 Bütün konuşmalarımızda kibar ve nazik olmalıyız.
 Toplum içinde yüksek sesle bağırarak konuşmak
küfürlü konuşmak iyi bir insana yakışmayan
davranışlardandır.
 Başkalarının kusurlarıyla alay etmemeliyiz.
 Yanımızda bulunmayan bir arkadaşımızın
dedikodusunu ve gıybetini yapmamalıyız.
 Boşa akan su, gereksiz yere yanan lambalar, çöpe
dökülen yemekler israftır. İsraftan kaçınmalıyız.
25
BİRLİKTE YAŞAMA KURALLARI
 Kütüphane sinema tiyatro gibi yerlerde
konuşmamalıyız.
 Bir topluluk önünde veya sınıfta sakız çiğnemek, hele
sakızdan balon yapmak ayıp bir davranıştır.
 Alışveriş yaparken fatura öderken sıramızın gelmesini
beklemeliyiz.
 Yeni tanıştığımız insanlara siz diye hitap etmeli onlara
sen diye hitap etmemeliyiz.
 Toplum içindeyken veya sınıfta gerinme, kaşınma gibi
davranışlardan kaçınmalıyız.
26
YEMEKTE GÖRGÜ KURALLARI
 Yemekten önce ve sonra ellerinizi yıkayınız.
 Yemekte mümkün olduğunca az konuşmalıyız.
Ağzımızda lokma olmasa bile konuşurken ağzımızı
elimizle kapatmalıyız.
 Yemeği ve ekmeği hep küçük lokmalar halinde
yemeliyiz
 Büyüklerle yemek yiyorsak yemeğe önce büyüklerin
başlamasını beklemeliyiz.
 Yemekte öksürürken ya da hapşırırken ağzımızı
kapatmalı yan veya arka tarafa dönmeliyiz.
27
DEĞERLERİMİZE SAYGI
 Ezan sesini duyduğumuzda açıksa televizyonun veya
radyonun sesini kapatmalıyız.
 Kur’an okunurken konuşmamalı, okunan kuranı
sessizce dinlemeliyiz.
 Büyüklerimizin ve öğretmenlerimizin karşısında bacak
bacak üzere oturmak veya elleri cepte bulundurmak
saygısızlıktır.
 Otobüs ve benzeri yerlerde bizden büyük insanlara
yaşlılara yer vermeliyiz.
28
TEMİZLİK ADABI
 Dişlerimizi düzenli olarak fırçalamalıyız.
 Ayakkabımızı
temiz
tutmalı
ve
temiz
çoraplar
giymeliyiz.
 Evimizi sınıfımızı sokağımızı kısacası her yeri temiz
tutmalıyız. Yerlere çöp atmamalıyız.
 Yerlere asla tükürmemeliyiz.
 Başkalarının yanında kulak ve burun temizliği
yapmamalıyız.
29
KONUŞMA ADABI
 Konuşanın sözünü kesmeyiniz.
 Konuşurken dinleyeniz lafı uzatıp lüzumsuz şeyler
söylemeyin.
 Konu hakkında yeterince bilginiz yoksa bunu
söylemekten çekinmeyin. Ama ne olursa olsun
bilmediğiniz bir konuda bir şey söylemeyin.
 Grubun içinden birinin yaşından bahsetmek doğru
değildir.
 Bir konu üzerinde konuşurken dinleyicilerinizin
yüzüne bakmalı ve sözlerinizin etkilerini kontrol
etmelisiniz.
30
EVDE GÖRGÜ KURALLARI
 Evde üzerimize düşen işleri yapmalı odamızı




toplamalı, anne ve babamıza yardımcı olmalıyız.
Büyük kardeşler küçük kardeşleri her zaman korumalı
ve bakımlarında annelerine yardımcı olmalıdır.
Anne ve babamıza itaat etmeli ve söylediklerini hemen
yerine getirmeliyiz.
Komşularımızla iyi geçinmeli selamlaşmalı ve
hatırlarını sormalıyız.
Dede, nine, teyze dayı, hala, amca gibi yakın akrabaları
ziyaret etmeli hatırlarını sormalı uzakta olanları ise
telefonla aramalıyız.
31
MİSAFİRLİKTE GÖRGÜ KURALLARI
 Ziyaret saatini iyi seçmeli, yemek ve uyku saatlerinde
misafirliğe gitmemeliyiz.
 Ziyaretten önce ev sahibine haber vermeliyiz.
 Misafir olduğumuz evde başkalarına ait eşyaları
karıştırmamalıyız.
 Misafir olduğumuz evde bize ikram edilenlerden
sorulmadıkça tekrar istememeliyiz.
 Evimize gelen misafirlere hoş geldiniz demeli ve onları
güler yüzlü ve sıcak karşılamalıyız.
32
Büyüklerimizi saygı gösterelim,
küçüklerimizi sevelim, insanlara
karşı anlayışlı ve sevecen olalım
ve birbirimizle selamlaşalım…
33
ADASOKAĞI İLKOKULU
PSİKOLOJİK DANIŞMA VE
REHBERLİK SERVİSİ
&
HAZIRLAYAN
SERDAR MERGEN
PSİKOLOJİK DANIŞMAN VE
REHBER ÖĞRETMEN
34
Download

nezaket ve görgü kuralları