Solunum Sistemi Anatomisi
Prof.Dr. Yalçın KIRICI
Anatomi AD
Thorax (göğüs)
• Gövdenin üst tarafında, boyun kökü ile
diafragma arasında kalan bölgedir
• Thorax’ı çevreleyen kafese
• thorax duvarı denir.
2
Thorax (göğüs)
• Thorax duvarını;
– arkada; 1-12.
thoracal vertebralar
ve discus
intervertebralis’ler
– önde; sternum
– yanlarda ise
costalar çevreler
3
Thorax (göğüs)
• Thorax boşluğunun
üst ve alt tarafında
birer açıklık vardır:
– üst taraftakine
apertura thoracica
superior
– alttakine ise apertura
thoracica inferior
adı verilir.
4
HAVA İLETİCİ BÖLÜM
• ÜST SOLUNUM
YOLLARI
– Burun (nasus)
– Yutak (pharynx)
– Gırtlak (larynx)
• ALT SOLUNUM YOLLARI
– Soluk borusu (trachea)
– Bronşlar (bronchi)
– Akciğer içi hava iletici
bölüm.
Solunum sistemi
BURUN (nasus)
• Solunum ve koku
organıdır.
• Dış burun (nasus
externus)
• Burun boşluğu (cavitas
nasi)
Nasus Externus
BURUN BOŞLUĞU (Cavitas
Nasi)
• Nares yolu ile dış ortamla
• Choana yoluyla nasopharynx
ile bağlanır.
• Septum nasi ile iki eş parçaya
ayrılır.
• Canalis nasolacrimalis ile
orbita’ya açılır ve paranasal
sinus’lerle bağlantısı vardır.
BURUN BOŞLUĞU
• Dış yan duvar:
– Concha nasalis superior,
– Concha nasalis medius
– Concha nasalis inferior
• Meatus na
Meatus nasi superior
Meatus nasi medius
Meatus nasi inferior
BURUN BOŞLUĞU
• Regio respiratoria
– Havanın ısıtılması ve
nemlendirilmesi burada olur.
• Regio olfactoria
PARANASAL SİNUS’LER
• Solunum epiteli ile döşeli, bazı kemiklerin
içerisindeki boşluk alanlardır.
• Bu epitelin salgısı burun boşluğuna akıtılır.
• Toplam hacim 40-60 ml.
• Konuşmada rezonator
• Kafatasının ağırlığının azaltılması
PARANASAL SİNUS’LER
•
•
•
•
Sinus frontalis
Sinus maxillaris
Sinus sphenoidalis
Sinus ethmoidales
YUTAK - PHARYNX
• Sindirim ve solunumda
rolü var
• Arka duvarı C1-C6
vertebralarla ilişkilidir.
– Nasopharynx
– Oropharynx
– Laryngopharynx
LARYNX KIKIRDAKLARI
• Cart.thyroidea (tek)
– En büyüğü
– Prominentia laryngea (adem elması)
– Ses telleri önde bu kıkırdağa tutunur.
LARYNX KIKIRDAKLARI
• Cart.cricoidea (tek)
– Trachea’nın ilk kıkırdağı üzerine oturur.
– En kalın ve en sağlam olandır.
LARYNX KIKIRDAKLARI
• Cart.arytenoidea (2 tanedir)
– Cart.cricoidea’nın arka bölümünün üzerine oturur.
– Ses çıkarma ve sfinkterik fonksiyonlarda önemli rol alırlar.
LARYNX KIKIRDAKLARI
• Cart.epiglottica (tek)
– Os hyoideum’un
arkasındadır.
– Yaprak şeklindedir.
– Gırtlak ve yemek borusu
girişinde yönlendirici rolü
vardır.
TRACHEA – Soluk Borusu
• C6 vertebra seviyesinden
başlar
• Thoraks içinde Th4
vertebra cisminin alt
kenarı hizasında iki ana
bronşa ayrılır
BRONŞLAR
• Ana bronş
– Bronchus principalis
• Lober bronş
– Bronchus lobaris
• Segmental bronş
– Bronchus segmentalis
Ana Bronşlar
• Bronchus principalis
– dexter
• 3 lober dala ayrılır
– sinister
• 2 lober dala ayrılır
• Sağ ana bronş sola
göre daha geniş,
daha kısa ve daha
dik seyirlidir.
AKCİĞERLER
• Tepesi (apex
pulmonis)
• Tabanı (basis
pulmonis)
• 3 yüzü vardır
– Facies costalis
– Facies
diaphragmatica
– Facies
mediastinalis
AKCİĞERLER - sağ
AKCİĞERLER - sol
AKCİĞERLER - sağ
AKCİĞERLER - sol
AKCİĞERLER
• Fissura’larla loblara
ayrılırlar
• Sağ akciğer (3 lob)
1
– Fissura obliqua
– Fissura horizontalis
• Sol akciğer (2 lob)
– Fissura obliqua
3
1
2
2
AKCİĞERLER
PLEVRA
PLEVRA
AKCİĞERLERİN KANLANMASI
• Besleyici
– Aa.bronchiales
• Fonksiyonel
– A.pulmonalis
AKCİĞERLERİN KANLANMASI
Mediastinum tanım;
• Akciğerleri saran pleura parietalis’in
pars mediastinalis’leri arasındadır
• önde sternum,
• arkada torakal vertebralar,
• yukarıda apertura thoracis superior,
• aşağıda diaphragma
• yanlarda pleura mediastinalis
ile sınırlıdır.
• Thorax’da bulunan akciğer ve
pleura hariç tüm yapıları içerir.
Mediastinum’un bölümleri;
• Önde angulus sterni’den başlayıp
arkada 4. thorakal vertebranın alt
sınırından geçen horizontal bir çizgi ile
iki kısma ayrılır.
• Bu horizontal çizginin üzerinde kalan
kısma mediastinum superius, altında
kalan kısma ise mediastinum inferius
adı verilir.
• Mediastinum inferius;
– mediastinum anterius,
– mediastinum medium,
– mediastinum posterius
olmak üzere üç bölüme ayrılır.
Diaphragma Tanımı
• Göğüs ve karın
boşluklarını
birbirinden ayıran
kubbe şekilli, kas ve
zarlardan oluşan bir
yapıdır.
Diaphragma’nın fonksiyonu
• Kasıldığı zaman düzleşerek abdomen
boşluğuna doğru iner.
• Toraks boşluğundaki hacmin büyümesine
ve basıncın düşmesine neden olur.
• Toraks içi basıncın düşmesinden dolayı
toraks hava ile dolar.
Diaphragma’nın fonksiyonu
• Karın boşluğunda ise hacmin azalmasına
bağlı olarak artan basınç karın organlarını
etkileyerek miksiyon ve defakasyona
yardım eder.
Diaphragma Tanımı
-Periferik kısımları
apertura thoracis
inferior’u oluşturan
kemiklerden başlar.
-Kas lifleri
diaphragmanın kubbe
kısmını yapan
aponeuroz yapılı
centrum tendineum’a
yapışır.
Diaphragma’nın Bölümleri
*
Diaphragma’nın periferik kısımları
yapışma yerlerine göre;
-
Pars Sternalis Diaphragmatis,
Pars Costalis Diaphragmatis,
Pars Lumbalis Diaphragmatis
olmak üzere üç kısımda incelenir.
Centrum tendineum
• Diaphragma kubbesinin orta kısmında
yer alan ince, yonca yaprağına benzer
aponeurotik bir yapıdır.
Diaphragma’daki açıklıklar
• Diaphragma’da thoraks ve abdomen
boşluğunda yer alan bazı oluşumların
geçişine izin veren üç büyük ve birkaç
küçük açıklık bulunur.
• Bunlar;
-Hiatus aorticus
-Hiatus oesphageus
-Foramen venae cavae
Diaphragma’daki açıklıklar
Diaphragma’daki açıklıklar
Diaphragma’nın komşulukları
Diaphragma’nın siniri
• Diaphragma’nın motor
siniri n.phrenicus’tur.
• Central parçasının
duyusunu n.phrenicus,
• Periferik parçasının
duyusunu n.intercostalis
alır.
Download

thorax duvarı