ZBORNIK SAŽETAKA
BOOK OF ABSTRACTS
Poštovane koleginice i kolege, dragi prijatelji velika mi je čast i
zadovoljstvo da Vas u ime Srpske Ortopedsko Traumatološke
Asocijacije (SOTA) pozovem na Četvrti Kongres SOTA-e koji se
održava od 2. do 4. oktobra 2014. godine u Beogradu.
Od osnivanja našeg udruženja juna 2007. godine, bili smo domaćini
tri izuzetno uspešna kongresa. Organizacija četvrtog Kongresa
SOTA-e u ovim teškim vremenima još jednom ističe potrebu za postojanjem udruženja
ortopedskih hirurga i traumatologa Srbije.
Ovaj kongres je rezultat dugotrajnog napornog rada i naše želje da nas okupi i usmeri ka
zajedničkom cilju – uspešnijem lečenju naših pacijenata.
Nadamo se da će ovaj kongres sa međunarodnim učešćem pružiti priliku za nesebičnu
razmenu i širenje novih iskustava i znanja, kreativnu diskusiju i uspostavljanje novih
prijateljstava.
Kao Predsednik Srpske Ortopedsko Traumatološke Asocijacije imam prijatnu dužnost
da Vam srdačno poželim dobrodošlicu na IV Kongres SOTA-e, uspešan rad, puno novih
poznanstava i lepog druženja u predivnom Beogradu.
Dear colleagues, dear friends, it is my great honor and pleasure to invite you on behalf of
the Serbian Orthopaedic Trauma Association (SOTA) to the Fourth SOTA Congress to be
held between 2 and 4 October 2014 in Belgrade.
Since the founding of our organization in June 2007, we hosted three very successful
congresses. Organizing the fourth SOTA Congress in these difficult times reiterates the need
for an association of orthopaedic surgeons and traumatologists of Serbia.
This congress is a result of a long and hard work and our desire to bring us together and
steer us towards the common goal – a more successful treatment of our patients.
We hope this congress with international participation will provide an opportunity for the
selfless sharing and dissemination of new knowledge and experience, creative discussion
and new friendships.
As President of the Serbian Orthopaedic Trauma Association, I have a pleasant duty to
warmly welcome you to the 4th SOTA Congress and wish you success in future work, plenty
of new contacts and enjoyable socializing in the beautiful Belgrade.
Predsednik IV kongresa SOTA 2014 i predsednik SOTA
President of the 4th SOTA Congress 2014 and President of SOTA
prof dr / Prof. MD Marko Bumbaširević
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO
TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
Beograd, 2 – 4. oktobar 2014.
ZBORNIK RADOVA
BOOK OF ABSTRACTS
4th CONGRESS OF THE SERBIAN
ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
Belgrade, 2 – 4 October 2014
Pokrovitelj Kongresa / Under the Auspices of the
Ministarstvo zdravlja Republike Srbije
Ministry of Health of Republic of Serbia
Organizator Kongresa / Congress Organiser
SOTA – Srpska ortopedsko traumatološka asocijacija
SOTA – Serbian Orthopaedic Trauma Association
Predsednik SOTA / President of SOTA
prof dr Marko Bumbaširević
Predsednik Kongresa / President of Congress
prof dr Marko Bumbaširević
2
Organizacioni Odbor
Organising Committee
Naučni odbor
Scientific Committee
po abecednom redu
in alphabetical order
po abecednom redu
in alphabetical order
Zoran Baščarević
Marko Bumbaširević
Mihajlo Ille
Marko Kadija
Aleksandar Lešić
Ljubica Mićunović
Zdeslav Milinković
Darko Milovanović
Milorad Mitković
Agnica Petković
Zoran Popović
Branko Ristić
Dragan Savić
Kenan Senohradski
Slaviša Zagorac
Zoran Baščarević
Marko Bumbaširević
Manuel Cassiano-Neves
Pierre Hoffmeyer
Marko Kadija
Per Kjaersgaard-Andresen
Karl Knahr
Aleksandar Lažetić
Aleksandar Lešić
Keith DK Luk
Miroslav Milankov
Milorad Mitković
Zoran Popović
Branko Ristić
Dragan Savić
Marius Scarlat
Slobodan Slavković
Satoshi Toh
Čedomir Vučetić
Milimir Košutić

ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
Predavači, moderatori i organizator Kongresa
Faculty
po abecednom redu
in alphabetical order
Slađana Anđelković
Henry D. E. Atkinson
Zoran Baščarević
Zoran Blagojević
Veselin Bojat
Branko Bojović
Marko Bumbaširević
Manuel Cassiano Neves
Goran Čobeljić
Ivan Diklić
Matej Drobnič
Aleksandar Đorđević
Joerg Franke
Alexandru Georgescu
Predrag Grubor
Pierre Hoffmeyer
Mihajlo Ille
Aleksandar Jakovoljević
Marko Kadija
Igor Kaftandziev
Karl Knahr
Milimir Košutić
Aleksandar Lažetić
Luke Leenen
Aleksandar Lešić
Nenad Lujić
Keith DK Luk

Konstantinos Malizos
Slavko Manojlović
Radovan Manojlović
Ljubica Mićunović
Miroslav Milankov
Saša Milenković
Zdeslav Milinković
Ivan Milošević
Milorad Mitković
Agnica Petković
Zoran Popović
Branko Ristić
Jordan Saveski
Dragan Savić
Marius Scarlat
Nemanja Slavković
Panayotis Soucacos
Milan Stanković
Milan Stevanović
Vladan Stevanović
Luben Stocov
Zlatko Temelkovski
Satoshi Toh
Čedomir Vučetić
Zoran Vučinić
Čedo Vučković
3
Počasni članovi udruženja
Honoured Members
po abecednom redu
in alphabetical order
Asparouh Asparouhov
David Backstein
Ljubiša Baščarević
Živojin Bumbaširević
Petar Buždon
Ivan Đorić
Predrag Grubor
Pierre Hoffmayer
Ljubiša Janković †
Đorđe Janjić
Aleksandar Jovanović
Henry D. E. Atkinson
Branko Bojović
Manuel Cassiano Neves
Joerg Franke
Alexandru Georgescu
Aleksandar Jakovljević
4
Zoran Jovanović
Živko Jovanović †
Jovan Krajčinović
Fedor Marinković †
Želimir Mikić
Jovan Nedeljković
Dušan Pajić
Dietmar Pennig
Relja Petković
Branko Radulović
Jordan Saveski

Karl Knahr
Luke Leenen
Keith DK Luk
Slavko Manojlović
Konstantinos Malizos
Zdeslav Milinković
Panayotis Soucacos
Živojin Stanojlović
Milan Stevanović
Siniša Stojanović
Miklós Szendrői
Milan Šaranović
Satoshi Toh
Gershon Volpin
George Zafiroski
Milovan Zečević
Milosav Zlatić
Marko Pećina
Bojan Radojević
Marius Scarlat
Slobodan Slavković
Vojo Suđić
Zlatko Temelkovski

ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
PREDAVANJA POČASNIH ČLANOVA
HONOURED MEMBERS LECTURES
Honoured Members Lectures
5
ELBOW INSTABILITY IN CHILDREN AND ADOLESCENTS
Manuel Cassiano Neves
Elbow instability in adults has been more and more recognized in the last years in the adult
population. In the youngest, most of the references are related to the acute instability – elbow
dislocation, and we can only find a very few references on chronic instability.
Most of the classifications regarding acute elbow dislocation, refer to the type of displacement
(anterior Vs posterior, medial Vs lateral) and have no prognostic effect. Carlioz described on his
series 100 % of postero-lateral dislocations what makes it not useful. For this reason we created in
our Institution a classification according to the involvement of the bony structures and correlate
it with the clinical final results. A type I represents a pure dislocation without bony involvement. A
type II corresponds to an elbow dislocation associated with a fracture of the medial compartment
and a type III represents a bony involvement of both compartments (medial and lateral).
The complications were loss of range of motion and calcifications. The number of complications
was 0% for the type I, 12% for the type II and 62% for the type III. Probably this high percentage
was due to the lack of recognition of the anatomical lesions and a failed treatment for the most
severe type.
In our series, 5,2% of the children developed a chronic instability. We also found the development
of a postero-lateral instability in 2 cases related to a post-traumatic cubitus varus deformity as
described by O’Driscoll.
In conclusion: most of the elbow dislocations are simple soft-tissue tears without bony involvement and have good prognosis. However it is important to recognize the most complex instabilities and treat the lesions according to the anatomy.
INTERVERTEBRAL DISC TRANSPLANTATION:
FROM ANIMAL STUDY TO PILOT HUMAN TRIAL
Keith DK Luk1, DK Ruan2
1 Department of Orthopedics & Traumatology, The University of Hong Kong, Hong Kong SAR,
China.
2 Department of Orthopedic Surgery, Beijing Navy General Hospital, Beijing, China.
Background: Spinal fusion is one of the most commonly performed procedures on the spine.
However there are known long term effects on the juxta-fusion segments. Many non-fusion
strategies have been attempted in the past 2 decades aiming at preserving the stability, mobility
of the spinal segment while relieving the clinical symptoms of neural compression. The authors
have over the past 15 years performed a series of experiments in primates and have recently
conducted a pilot trial in the human.
Objectives: This is a report on the history of the development in the experimental model and the
6
Predavanja počasnih članova
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
early clinical results of a pilot series of disc allograft transplantation in the human.
Methods: Eight patients, 6 with degenerative and 2 with traumatic cervical disc protrusions,
underwent fresh frozen disc allograft transplantation. The longest follow up was 68 months.
Results: The average operating time was 1.8 hours and blood loss was 93 mls. There was no
clinical evidence of rejection of the allograft and no immunosuppressive agent was used. All
patients had relief of the preoperative neurological symptoms. The mean JOA score improved
from 8 preoperatively to 13.2 at the final follow up. None of them had significant neck pain
requiring analgesics. Bony union of the endplate interfaces was seen at 2 months postoperatively. Radiological examination revealed moderate loss of disc height but the segments remained
mobile on dynamic radiographs even at 5 years postoperatively.
One additional observation was the ability of remodeling of malpositioned grafts with time
without compromising outcome, a significant advantage over artificial disc replacements.
Conclusions: Intervertebral disc allograft transplantation appeared to be a viable alternative to
spinal fusion or artificial disc replacement.
Summary:
Intervertebral disc autograft and allograft transplantation was developed first in a bipedal
animal model with promising results. A pilot clinical trial was performed in the cervical spine of
8 patients. At a longest follow up of over 5 years, all patients remained neurologically intact, the
grafted segment remained stable and mobile although there was some reduction in disc height.
EARLY ONSET SCOLIOSIS AND THE GROWING ROD SYSTEM
Keith DK Luk
Tam Sai Kit Chair in Spine Surgery
Chair Professor & Chief of Spine Division
Dept of Orthopedics & Traumatology
The University of Hong Kong
The growing rod system is one of the non-fusion strategies in the management of early onset
spinal deformities. It can be considered as an internal brace of the spine which should not only
permit and guide spinal growth but also be able to maintain spinal length and correction of spinal
deformities as the child grows. The former is a passive process whereas the latter is an active
process. It is indicated in the immature spine that has significant remaining growth potential
and with documented or predicted deformity progression, including congenital scoliosis and
early onset idiopathic scoliosis. At the completion of growth it is expected that the instrumented
segment will require a definitive fusion.
The concept of growing rod is not new but recent development of such instrumentations has
expanded the applications even to correction of rigid deformities in the more mature patients
taking advantage of the viscoelastic property of the spine. To avoid spontaneous ankylosis from
Honoured Members Lectures
7
subperiosteal dissection typically the instrumentation is implanted subcutaneously or intramuscularly with anchoring points made at the horizontal vertebrae cranial and caudal to the segment
to be corrected particulary when a double-rod system is used. This often would involve a much
longer segment of the spine beyond the primary deformity. If the primary aim is to obtain the
most correction of a coronal deformity while involving the shortest segment the author prefers
to use a single rod distraction system on the concave side. One should be mindful of the sagittal
alignment to avoid a ‘flat back’.
One of the main disadvantages of the growing rod system is the need for repeated, though
minor, distraction surgeries at 6-12 monthly intervals under general anesthesia. This also leads to
increased risk of wound and soft tissue complications. Recently a new device has been developed
that enables non-invasive actuation of an internal motor using an external magnet. It also permits
more frequent smaller rod lengthening that better matches the physiological growth rate of the
individual spine.
TREATMENT OF UNSTABLE TOTAL HIP ARTHROPLASTY
K. Knahr, S. Leder
Dislocation following total hip arthroplasty is a severe complication affecting the patient as well
as the surgeon. Looking at registry data prosthesis dislocation is the second most complication
of conventional hip replacement. Prevention is the best strategy to reduce incidence. There
are several risk factors related either to patient, surgery or implant. This paper analyses all the
different reasons for dislocation. Furthermore the results of surgical and non-surgical treatments
are evaluated giving final conclusions how to prevent dislocation or to select the best option for
successful treatment.
AVASCULAR NECROSIS OF THE FEMORAL HEAD:
PATHOGENESIS, CLASSIFICATION & MANAGEMENT
Panayotis Soucacos
SEVERE OPEN PELVIC FRACTURES:
GUIDELINES FOR TREATMENT
Luke Leenen
FUNCTIONAL MUSCLE TRANSFER
Milan Stevanović
8
Predavanja počasnih članova
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
LOWER EXTREMITY SALVAGE IN THE TRAUMA PATIENT:
CURRENT STATE-OF-THE-ART
Branko Bojović
CUSTOMISED HIP AND KNEE REPLACEMENTS
IN YOUNGER ADULTS
Mr Henry Dushan Atkinson, Mr Paul Jairaj, Mr Paul Culpan,
Mr Ian D McDermott
North Middlesex University Hospital, London and London Sports Orthopaedics
The annual numbers of implanted hip (THR) and knee (TKR) replacements continue to rise. In
2013 93,000 knees and around 89,000 hips were replaced in the UK. This number is predicted
to continue rising, with an estimated 3-fold increase in the annual number of TKRs , and a 50%
increase in the annual number of THRs by 2030. The proportion of younger patients needing joint
replacements is also increasing with 40% of knees and 30% of hips now under 65 years. These
younger patients are also now 20% heavier, more physically active, living 25% longer and more
educated than previously.
15-20% of all TKR patients are unhappy with their outcomes, due to poor function, stiffness, pain
and loss of motion. Navigated surgery has not reduced these problems. Registry data show
that this is even more the case with younger patients with higher failure and revision rates. THR
patients though usually happy, often limp and have leg length discrepancies, which can compromise function.
Current methodology uses a “one size fits all” philosophy with “off the shelf” implants, which
generally don’t fit the patient. Only 30% have “normal” hip anatomy and the surgeon often compromises on offset, version and leg length in order to achieve stability. TKRs are often under/
oversized, with many mismatches including patellar overstuffing and mid flexion instability.
The solution may be 3D CT planning to identify anatomical variation, allow for virtual surgery at
the planning stage, and to obtain a best fit; and then implantation of 3D printed fully customised
and patient-specific implants that fit each individual. We present our single centre early series
of 240 customised Symbios SPS modular and Evolution THRs, and 90 Conformis i-Uni, i-Duo and
i-Total TKRs.
Honoured Members Lectures
9
CONGENITAL PSEUDOARTHROSIS OF THE TIBIA
TREATED BY FREE VASCULARIZED FIBULA GRAFT
Satoshi Toh, MD, PhD
Hirosaki University Hospital., Hirosaki, Japan
Congenital pseudoarthrosis of the tibia (CPT) remains one of the most difficult conditions to treat
in pediatric orthopaedic surgery. Objectives of my talk are to introduce our procedure of a free
vascularized fibula graft (VFG), and to talk about long-term results of our cases.
From 1984, we performed VFG for 11 patients with CPT. In 4 cases we reconstructed only the tibia.
In the remaining 7 we simultaneously reconstructed the affected tibia and ipsilateral fibula with
a folded VFG to prevent valgus ankle. Although casts or unilateral external fixators were applied,
the graft sometimes fractured. Therefore, in the recent cases an Ilizarov external fixator was used
for immobilization expecting bone hypertrophy and improved incorporation of the graft.
Results: The follow-up length is from 6.5 to 30 years with an average of 19.6 years. 8 cases are over
18 years old at present.
Initial bony union of the tibia and the graft was achieved within about two months in all but 3
cases, in which additional bone grafts resulted in bony union at 9, 28 and 33 months. In 8 cases,
the average periods for fitting the cast or external fixator were 4.9 months and in the remaining
3 cases, it was 24 months.
In 8 cases, age at present are over 18 years olds and all patients can walk without a brace. It
took from 9 months to 36 months (average, 17 months) until a brace was no longer required for
walking. In 2 cases, they used brace for 11.4 years and 16 years, but only when outdoors. In the
remaining one case, I could not achieve the functional lower leg. From our cases, it was revealed
that maximum deformity after VFG influence the clinical course.
Conclusion: For short non-weight bearing periods, preventing fracture of the grafted fibula is
important. To prevent fracture, the tibia should be reconstructed mechanically strong and good
alignment. Using of the Ilizarov Ex-Fix is preferable not only in the primary operation but also for
delayed union case or complicated cases after VFG.
10
Predavanja počasnih članova
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
SUPRAPATELLAR NAILING OF TIBIAL FRACTURES
- INDICATIONS AND TECHNIQUE
Joerg Franke
Intramedullary nailing is the golden standard in the treatment of closed and grade I or II open
tibial shaft fractures. The results of intramedullary nailing in the treatment of proximal metaphyseal tibial fractures are frequently affected by a postoperative malalignment. In contrast, open
reduction and internal fixation of these fractures yield to a comparatively higher rate of postoperative infections. This complication is a consequence of the severe soft tissue trauma and the
higher rate of open fractures which occure commonly in the context of tibial fractures.
Intramedullary tibial nailing is usually performed via an infrapatellar approach.
The patients positioning must allow more than 90° of flexion in the knee to realize an optimal
exposure of the correct entry point. The flexion of the knee joint leads to a pull of the patellar
tendon on the proximal fregment, which causes the characteristical “Apex Anterior Angulation”
of the proximal fragment. This dorsal tilt represents together with the valgus deformity the most
frequent types of malalignment due to intramedullary nailing of proximal tibial fractures.
After using the infrapatellar approach, the soft tissue injuries may additionaly compromise the
results of intramedullary tibial nailing. The mechanism of fracture appearance is a direct impact
(bumpers fracture), which leads frequently to a destruction of the soft tissue coverage next to the
infrapatellar approach.
The suprapatellar approach was introduced to improve the fracture reduction and to prevent a
malalignment during intramedullary nailing of proximal extraarticular tibial fractures. During the
procedure the knee is positioned in 20° of flexion, what results in a neutralisation of the traction
forces of the quadriceps muscle with a reliable prevention of an “Apex Anterior Angulation” of
the proximal fragment. An additional advantage of this technique is the regular existing distance
between the soft tissue damage and the scin incision with the possibility to avoid a further impairment of the soft tissue integrity. The treatment of tibial shaft fractures and fractures of the
distal third of the tibia can also benefit from the suprapatellar approach, if the soft tissue damage
extent to the infrapatellar region.
The technique of suprapatellar nailing and different indications will be presented.
Honoured Members Lectures
11
CURRENT EVOLUTIONS IN MEDICAL AND
ORTHOPAEDIC PUBLISHING
Marius M. Scarlat, MD, PhD
Editor-elect of “International Orthopaedics”
Medical publication became a very important part of our profession. Scientific papers are essential
for the progression and the formation of a medical specialist and the peer-reviewed Journals are
still the only accepted reasonable organizations that could promote and demonstrate research
and progress. They are opposed to the so-called “grey literature” that arise from independent
publications, conference proceedings, talks in meetings, non-indexed reviews, internet blogs, i.e.
New forms of peer-review publications such as the Open-Acces Journals are growing and they
offer alternative solutions for free access after pay-per-submission that are different from the
traditional “pay-per-view” in established publications.
The evaluation of the visibility, power, impact and ultimately of the value of an article, discipline,
journal is also changing and this is related to the multitude of tools that allow to measure, qualify
and classify someone’s work. Since more than fifteen years now International Orthopaedics
publish online on the SPRINGER portal (http://www.springerlink.com) at least six months before
the paperback edition ( all the authors and the subscribers having a privileged access with a
log-on protocol granted by SPRINGER – Europe). Since March 2OO8 the Journal is edited completely « online » since the submission up to the publication with “Manuscript Central” that is an
excellent electronic tool providing fast workflow and online editing. Currently we abandoned the
traditional paper drafts and we use exclusively the electronic editing up to the final paperback
edition that is released regularly. Intl Orthop publishes currently twelve issues a year, representing between 35O and 4OO articles on about 24OO pages. The original research increases
also, it is currently of 53% vs. 47% technical notes, case reports, letters to the Editor, MRI and
radiology reports, book abstracts, etc). The delay between the submission and the publication
ranges currently between six and twelve months, due to the increasing notoriety of the Journal,
but the publication “online” reduced this up to three months due to the Electronic management.
The “online first” system made possible for a paper released in the electronic form to be used as
a reference immediately with a unique DOI number. All the articles can be referred at instantly.
The current trends of development in our Journal are multi-directional and specialized. The
Scientific Committee includes a prestigious team of orthopaedic surgeons involved in academic,
clinical practice and research from all over the world.
The Editor’s team keeps up to date in various branches of scientific publishing, including active
participation in academic meetings and in committees involved in publication strategy, methodology and ethics. The reviewers are trained and follow specific protocols for “how to” and “why to”
in order to help authors in generating up-to-date literature in respect of the scientific methodology and truth. The Vancouver style and the Helsinki statements concerning the methodology for
clinical research are respected for every paper published and the “recommendations for authors”
were adapted in order to meet all this criteria. A few years ago Intl Orthop included compulsory
12
Predavanja počasnih članova
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
information related to the eventual involvement of the authors in the orthopaedic industry and a
statement précising this aspect is also published with each Journal Article.
Starting 2OO8 a new classification concerning the levels of evidence was adopted by the researchers around the globe included in addition to all paper describing a clinical research and
the authors will have to follow the Cochrane criteria for statistical treatment and meta-analysis
and the original David Sacket recommendations for the level of evidence ranking. The system is
employed by several publications categorizes each article as one of five levels (I, II, III, IV, or V) on
the basis of its design and as one of four different types on the basis of its content. (therapeutic,
prognostic, diagnostic, economic or decision analysis). Even that this way of grading and ranking
papers seemed very “American” we felt that bringing in competition different methods of work
will result in increased quality in clinical research. As Wright observes “The goal of implementing
the rating system is to introduce both authors and readers to the notion of levels of evidence and
to stress the importance of using level-of-evidence rating as a guide in the interpretation of a
clinical paper”. (Ref: Wright JG, Swiontkowski MF and Heckman JD. Introducing levels of evidence
to the journal. J Bone Joint Surg Am. 2003;85:1-3)
The number of citations and downloads are increasing constantly since the web connexion www.
Springerlink.com , opening to all countries outside Europe. The notoriety of the authors in Europe
and abroad is also increased using the new tools for communication. The innovation and literary
production are strongly related and one of the goals for our Editors is also to keep the gate open
for new authors and for new ideas.
Cultural particularities strengthens the SICOT and our Journal! The case of our old continent is
typical – it includes more than fourty-five countries and the European Union relies today twenty-seven different countries speaking twenty-two official languages. The diversity of the national
cultures in the countries is highly provocative for the intellectuals. The quality of the orthopaedic
science shows a high diversity and disparities between countries. The English proficiency is also
unequal between countries and between individuals. However, proper scientific English is a requirement for publication. That is why our Journal uses a correction system allowing criteria for
determining the quality of the English writing, and if necessary, we could decide either to send
back a paper to its authors for style correction (if the quality is shocking) or to take responsibility for making English corrections before a final version is released. This method of treatment
opened for us the gate for more papers coming from all over the world and we are extremely
proud of the high diversity and multi-cultural openings in our publication.
The origin of the submitted papers in our Journal is really international. The main contributors
come form Germany and the the United Kingdom, but recently there is a huge publication
strengthening from China as well as from from India, Japan, Eastern Europe and the United States.
The analysis of the submitted papers and their outcomes account a 75% overall rejection rate and
over 8O% of the accepted papers returned for modifications. The acceptance « as it is » is related
to the reviewer standards of acceptance… A current campaign for Reviewers Education is going
on.
Computer use is unequal between medical schools worldwide. This ability increased during
the last decennia in many countries but is insufficient for workflow purposes in many cases. Our
Honoured Members Lectures
13
strategy in this respect was to allow newcomers in the reviewer’s team and to train them for a
better use of the computer tools.
The matter of measuring performance is related to the scales used.
This is depending on the Institutions that are dedicated to this task and to the way of ranking.
Here are the major points to remember:
THE INSTITUTIONS
Index Medicus (IM) was a comprehensive bibliographic index of medical scientific journal
articles published from 1879 to 2004. It was initiated by John Shaw Billings, head of the Library of
the Surgeon General’s Office, United States Army. This library later evolved into the United States
National Library of Medicine (NLM). In the 1960s, the NLM created MEDLARS, a bibliographic
database, which became MEDLINE.
The Web of Knowledge (formerly known as ISI Web of Knowledge) is an academic citation
indexing and search service, which is combined with web linking and is provided by Thomson
Reuters. Web of Knowledge covers the sciences, social sciences, arts and humanities. It provides
bibliographic content and tools to access, analyze, and manage research information.
The Journal Citation Reports (JCR) is an annual publication by the Science and Scholarly
Research division of Thomson Reuters. It has been integrated with the Web of Science and is
accessed from the Web of Science-Core Collections. It provides information about academic
journals in the sciences and social sciences, including impact factors.
The Science Citation Index (SCI) was developed in 1961 for Genetics and proposed by Garfield
E. “Citation indexes to science: a new dimension in documentation through association of ideas,”
Science 122(3159):108-11 (1955). This author originally Introduced the idea of an Impact factor for
scientific references.
A journal’s impact factor is based on two elements: the numerator, which is the number of
citations in the current year to any items published in the journal in the previous 2 years and the
denominator, the number of articles (source items) published in the same 2 years.
The Tools
- The Impact Factor (for Journals)
- The Usage Factor
- The Journal Performance Indicator (for Journals)
- The Hirsch Index (for Authors)
- The number of citations (for Authors)
- The number of downloads… (for authors and journals)
The Journal Impact Factors are published each summer by Thomson Reuters via Journal
Citation Reports®. Impact Factors and ranking data are presented for the preceding calendar year.
These metrics help to measure research influence and impact at the journal and category levels,
and shows the relationship between citing and cited journals.
14
Predavanja počasnih članova
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
The SPRINGER Usage Factor is calculated similarly to the Impact Factor. For a given Journal the
usage of papers published in 2012 and 2011 is divided by the number of articles published in the
same period. The Usage factor is a measure reflecting the average number of downloads per
article.
Downloads in 2012 of 2012 = 17,832
articles published in: 2011 = 8,690
Usage Factor 2011
Sum = 26,522
Usage Factor = 205.6
Usage Factor 2012
70.2
62.5
Google h5 – Google has produced another tool for researchers. h5 gives information on journals
rather than articles. This metric is based on the articles published by a journal over the previous
5 calendar years with a minimum of 100 articles in this period. If a journal publishes 100 articles
sooner, an h5 Index can be calculated earlier. h is the largest number of articles that have each
been cited h times. The h5 Index therefore cannot be dominated by one or several highly cited
articles.
As for example: The h5 Index for the a Journal is 6, i.e. there were 6 articles published between
2007 and 2011 that have each been cited at least 6 times.
One of the methods for continuous increase of quality in a medical speciality is to communicate,
read and eventually publish excellent papers in the scientific journals. In fact, in meetings one
can definitely see excellent communications that will never become a written paper, as well as
poor quality material that will be developed until publication is proposed. In this respect our goal
as editors was to participate in scientific meetings in order to discover new talents, new ideas
and prospectives and encourage further academic developments. International Orthopaedics
organizes yearly a meeting during the SICOT congress to educate the potential writers.
Researchers are increasingly being evaluated by the impact of their research, manly with the
impact factors of the journals they publish in, but also by specific measures such as individual
citation counts (the Hirsch number and lately the Index Copernicus, Scopus citations score, Google
scholar or other notoriety indexes). But, as very nicely observed some authors “The race for publications in high ranked Journals and for funding may produce false statements and over-rating
of certain studies that may be leading to improper scientific content”. In this respect, our goal
as Editors is to help evaluation and increase writer’s access for publication. We strongly feel that
in a changing world the monopole of knowledge is no more a matter of how prestigious the
original institution was or how stable and defined was the work place at the University. We feel
that those new tools that bring Internet and open libraries as well in a modern high-tech institute
as in developing areas will change and democratise science and health care. The standards are
in continuous move and they improve in almost all the places reached by access to knowledge.
In this new world the young orthopaedic specialist brings his cell-phone, palm-top and laptop
computer. He is able to learn move for training in several places, make several fellowships, settle
in another country, being often polyglot. He is able to analyse series of patients using logic tools
Honoured Members Lectures
15
and informatic equipments. He is able to perfectly read and write in English, keeping in touch
with colleagues worldwide and sending pertinent literature to peer-review journals. He can be
independent and useful for his community. He reads the news on the Internet and keep informed
about his speciality with RSS real-time flux and electronic subscription. This new specialist is our
contributor and our reader. This individual’s continuous upgrade is our final goal.
THE REVERSE SHOULDER ARTHROPLASTY
- CONCEPTS, THREATS AND TRENDS
Marius M. Scarlat, MD, PhD
Deputy Editor of “International Orthopaedics”
Clinique Chirurgicale St Michel
831OO TOULON, France
Mail : [email protected]
http: www.docvadis.fr/mscarlat/
Abstract: The Reverse Arthroplasty became a major concept and solution in current shoulder
surgery. Since its description following the principles of Paul Grammont several tenths of
thousands of implants of this type were inserted in patients suffering from diverse shoulder conditions. The concept of using a medialized center of rotation on the glenoid face was developed
in Dijon based on anatomic and clinical studies of the shoulder function when the rotator cuff
is irreparable and the deltoid muscle is the only remaining power source of elevation. The main
indication was the cuff tear arthropathy associating arthritis with irreparable cuff lesions. The
1st generation “Trumpet” prosthesis used a excentered glenosphere that was cemented around
the glenoid and scapular neck with a non-modular polyethylene humeral cup. The 2nd generation “Delta” introduced cementless fixation of the glenoid baseplate that was called “métaglène”
by Grammont, augmented with screws, and a modular humeral component. The glenosphere
was hemispherical. The applications have been extended since the late ‘90s to diverse shoulder
reconstructions including tumour surgery or different failures after prosthetic or non-prosthetic previous repairs. Other indications included treatment of chronic shoulder dislocations
and arthritis associated with instability. The first and the second generation Reverse Shoulder
Arthroplasties are not adapted to the glenoid neck variability, which can result in a high percentages of failures. The failures are mainly related to mechanical problems such as glenoid notching,
resulting in eventual instability and loosening. The critical analysis of failures created the need
for new studies based on the anatomical behaviour of a reverse shoulder implant. 3rd generation
implants from Dijon have an arc subtended that is greater than a hemisphere providing contact
between the glenosphere and the humeral cup medial to the glenoid and below the scapular
neck. Current implants came from different manufacturers and follow the same concept of a
reverse ball and socket fixation with different geometric designs. They provide a transformation
of the compromised natural shoulder into a new constraint joint able to empower a functional
but weakened deltoid, dispensing the effort of the suffering or compromised rotator cuff. This
type of arthroplasty became very popular among shoulder specialists. As in every type of
16
Predavanja počasnih članova
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
surgery, it may result in general or specific complications. It is accepted that most complications
involve the glenoid side of the RSA but humeral complications, as well as fatigue fractures of
the acromion or of the scapula have been described. The most common problem is the glenoid
notching that is a osteolysis of the inferior pillar of the scapular neck resulted from abutment of
the humeral polyethylene in adduction. The failure rate is significantly higher when the RTSA
is inserted for revision. The clinical follow-up in the most ancient series is inferior to ten years
and the occurrence of complications in the literature ranges from 17% to 65% depending on the
indications and on the type of implant. In a recent study we identified two hundred and forty
papers concerning the RTSA and published between 1996 and 2012. Over eighty papers describe
complications with this type of implant. A list of available prosthesis according European and US
standards, CE and FDA approved, was conducted on the basis of information provided by the
manufacturers. Data from the literature does not allow realizing a meta-analysis. The inventory of
best practices shows excellent results in the short and medium term in specific indications, while
the number of complications varies between 10 and 65% on long-term series. Complications can
be classified into A) non-specific as infections (superficial and deep) phlebitis, hematoma, neurological complications on the suprascapular, radial, axillary nerves and B) specific complications
associated with the RTSA 1) From the glenoid side (intraoperative fracture of the glenoid and
acromion, late fracture of the scapula, conflicts at the scapular neck (notching), glenoid loosening,
dissociation of the glenoid component (snatching of the glenosphere), Fractures of the glenoid
baseplate. 2) From the humeral side (deterioration of the metaphyseal part, humeral loosening,
instability of the shoulder, stiffness with limitation of the external and/or internal rotation. 3)
muscular complications with fatty degeneration of the deltoid. Additionally we have identified
d) specific situations related to a type of implant such as the disassembly of the humeral or the
glenoid component, dissociation of the polyethylene humeral plate, dissociation of the metaphysis and osteolysis of the tuberosities. The integration of results from different clinical series is
difficult because of the lack of a repository and the multitude of implants used. Therefore the
indication for RSA needs careful preoperative evaluation and its use should be exceptional in
patients younger than seventy years of age. Clinical and Radiologic outcomes with the 1st, 2nd
and 3rd generation RTSA are analyzed with longitudinal follow-up of cases up to eighteen years.
Different clinical cases and demonstrations are discussed in detail.
Honoured Members Lectures
17
OSTEONECROSIS OF THE FEMORAL HEAD
Konstantinos Malizos
Osteonecrosis (ON), also known as avascular or aseptic necrosis, is a debilitating clinical entity,
most commonly affecting the femoral head (ONFH). It continues to be a challenge to Orthopaedic
surgeons and to researchers, without a major breakthrough at the basic science and clinical level
in the last few years. However, there has been progress in the molecular and the imaging diagnostic tools, combined with refined and extensively tested surgical techniques for either joint
preservation or replacement.
The prevalence of the ONFH remains unknown, but it is currently diagnosed with an increasing
incidence in young adults in their 30s and 40s, affecting both hips in more than 72% of the cases.
Without specific treatment 85% will progress to the collapse of the articular surface and will
eventually require total hip arthroplasty (THA), which is not desirable for this age range. ONFH
accounts for 5–12% of all THA’s. Every year with a considerable socio-economic impact throughout the patient’s life, as they often need to alter their work and leisure activities.
PERFORATOR FLAPS FOR THE TREATMENT
OF INJURED EXTREMITIES
Prof. Alexandru Georgescu, M.D., PhD
The use of top-quality tissue in covering posttraumatic tissue loss, and precocity in restoring
function, are major prerequisites for obtaining a good surgical result. Nowadays, the employment
of more aggressive techniques has become the rule in dealing with emergency reconstructive interventions. The current availability of a great number of both simple and complex flaps, both as
free or local/regional flaps, has spurred the development of the concept of the “emergency all-inone reconstruction”. Lister promoted the concept of emergency free flaps, referring to those flaps
used within 24 hours following the debridement. Godina extended that time to 72 hours (“early
free flap”). In 1999, Ninkovic introduced the “primary free flaps” (12-24 hours from debridement).
We added to these classifications a new category-the immediate emergency flaps, what means
performing a flap together with the reconstruction within the same surgical stage.
The use of immediate emergency flaps is recommended in very complex lesions with partial or
complete amputation of a limb segment, because avoids difficult iterative surgeries. In upper
limb, the earlier the reconstruction of the limb segment, the better the final functional result.
The debridement must be carefully performed to achieve preservation of lasting function; it
should respect the involved structures, but should be sufficiently aggressive so as to insure the
preservation of only those tissues with a certain degree of viability. The tissues preserved are not
yet affected by any inflammatory phenomena; so, they can be reconstructed and covered immediately, preventing the irreversible desiccation and potential necrosis of the denuded elements.
For coverage, the free flaps are the most recommended, but sometimes also a local or regional
flap can be successfully used. In very complex defects, a flow-through or piggy-back procedure
can be used, but also functioning muscle transfers or composite flaps, including bone, tendons,
18
Predavanja počasnih članova
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
and nerves.
The discovery of perforator flaps gives to the surgeons more options and freedom in solving
such cases. Generally, it is accepted that the best way in managing such cases is the use of free
tissue transfers done as soon as possible after the debridement. We will try to demonstrate the
advantages of doing the all-in-one reconstruction in the same step with the debridement, and
also the possibility of using, in well-selected cases, the free and local perforator flaps to cover the
tissue defects.
The sooner the coverage was done, the less numerous the complications we encountered and
the better functional results we obtained. No significant differences between the microbial
contamination of the wounds covered immediately and those covered after 24-72 hours, but an
increased tendency for vascular spasm in direct relation with the time elapsed until coverage was
noticed. Hospitalization lasted from a mean of 18 days for immediate reconstruction, to 24 days
for primary, 28 days for early, and 33 days for delayed reconstruction.
In conclusion, the perforator flaps represents today the best option in solving the simple and
complex defects of the limbs. The local perforator flaps represent a good and safe indication for
small and medium defects but, even for largest defects, and especially for those in the distal third
of the forearm and lower leg; the main condition is that the lesions are not very extensive, and if
incisions and fasciotomy are to be performed, these should be very attentive planed. The main
advantages of local perforator flaps are: the same operative field, the replacement of like with like,
the respect of main vessels, the possibility of harvesting of such flaps even based on disrupted
and/or sutured vessels.
HEMI OR TOTAL ARTHROPLASTY IN FRACTURES
OF THE FEMORAL NECK
Pierre Hoffmayer
REVERSE TOTAL SHOULDER ARTHROPLASTY: PANACEA OR
PROBLEM?
Pierre Hoffmayer
PATELLAR INSTABILITY - CHOICE OF BEST SURGICAL
TREATMENT
Zlatko Temelkovski
Honoured Members Lectures
19
AUTOLOGNA KONDICIONIRANA PLAZMA (ACP)
– ISKUSTVA NAKON TRI GODINE KLINIČKE PRIMJENE
Aleksandar Jakovljević
Uvod: Novi modaliteti liječenja povreda i oboljenja lokomotornog sistema imaju za cilj ubrzavanje liječenja te potpuno izlječenje ili pokušaj liječenja određenih oboljenja ili povreda koje nije
moguće sanirati do sad prihvaćenim i poznatim metodama.Jedna od relativno novih i nedovoljno
medicinski istraženih metoda jeste autologna kondicionirana plazma. Autologna kondicionirana
plazma (autolgous conditioned plasma – ACP) ili plazma bogata trombocitima (plasma enriched
platelets – PRP) predstavlja upotrebu derivata vlastitie krvi kod povrijeđenih i oboljelih, a u svrhu
indukcije procesa zarastanja. ACP je jednostavno rečeno liječenje vlastitom krvlju povrijeđenog
ili oboljelog koju brzim laboratorijskim procesom dovedemo do stanja stvaranja ćelija koje imaju
sposobnost indukcije regeneracije. Faktori rasta igraju ključnu ulogu u započinjanju i kontroli
kompleksnog procesa sanacije povreda i oboljenja. Mnogi od ovih faktora se oslobađaju u trombocitima i aktiviraju se pri povredama ili oboljenjima. Kad se desi povreda ili oboljenje oslobađaju
se faktori rasta kao što su trombocitni faktor rasta (PDGF – platelet derived growth factor), transformirajući faktor rasta (TGF-transforming growth factor), insulinski faktor rasta (IGF - insulin
growth factor), fibroblastni faktor rasta (bFGF – fibroblast growth factor), vaskularni endotelijalni
faktor rasta (VEGF). Oslobađanjem ovih faktora rasta (kod ACP njihov broj raste do 25x u odnosu
na punu krv) započinje proces saniranja oboljenja ili povrede. Proces ide od proliferacije i diferencijacije različitih vrsta ćelija kao što su fibroblasti i hondroblasti te stvaranje matičnih formacija
za proizvodnju kolagena i proteoglikana uz stimulaciju angiogeneze. Ovaj proces je različit od
prirodnog imunog odgovora na povredu i oboljenje kada je proces regulisan neutrofilnim leukocitima, proteazom i antimikrobnim peptidima. Dodavanjem ACP gdje je broj trombocita veći
od pune krvi od 2-10 puta neutrofilni proces se blokira i dešava se prirodni process zarastanja sa
stvaranjem novih ćelija i krvnih sudova dok se inhbira bolna inflamacija.
U radu prikazujemo rezultate liječenja autolognom kondicioniranom plazmom u protekle 3
godine.
Materijal i metode: U periodu 01.07.2011. do 30.04.2014. u Bolnici „Stetik“ Banja Luka ukupno
smo liječili 384 povrijeđena i oboljela pacijenta metodom aplikacije ACP na mjesto povrede ili
oboljenja. Od oboljelih i povrijeđenih je uzimana krv u količini od 20 - 80 ml sa ili bez natrium
citrata kao antikoagulansa metodom klasične venepunkcije iz kubitalne vene. Nakon toga je krv
centrifugirana ta nakon završetka centrifugiranja odvojena je ACP od ostatka krvnih elemenata.
Aplikacija ACP je vršena na klasične opisane načine kao i kod aplikacije lijekova i dijagnostičko
terapijskih procedure iz oblasti ortopedske hirurgije,
Rezultati: Ukupno smo liječili 383 pacijenta sa oboljenima i povredama lokomotornog sistema:
vratna kičme (4 pacijenta), ramena i nadlaktice (47), lakta (41), podlaktice i šake (9), slabinske kičme
(14) kuka (6), natkoljenice (48), koljena (138), potkoljenice (23), Ahilove tetive (23), skočnog zgloba i
stopala (30). Dijagnoza je postavljana na osnovu anamneze, kliničkog, UZ, RTG ili nalaza MR nalaza.
Aplikacija ACP je vršena 3x u razmaku od 5-10 dana. Prosječna količina dobijene ACP iz 10 ml krvi
je bila 2,7 µl (1,4 – 4,3) sa srednjom vrijednošću trombocita po mililitru u punoj krvi 242000 (130 do
20
Predavanja počasnih članova
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
269) i srednje vrijednosti dobijene ACP od 623000 trombocita po µl (265 do 973). Aplikacija ACP
je radjena sa i bez kontrole UZ. Uz aplikaciju ACP liječenje je podrazumijevalo osnovne principe
liječenja povreda i oboljenja i sve poznate metode fiz. terapije. Evaluacija rezultata je radjena
na osnovu objektivnih (UZ,RTG i MR) te subjektivnih faktora (bol, pokretljivost, snaga mišića).
Rezultati liječenja su klasifikovani kao odlični, dobri i nezadovoljavajući. Odlični rezultati su u
više od 80% slučajeva bili kod oboljenja ramena, lakta, koljena, Ahilove tetive, skočnog zgloba i
stopala te kod rupture mišića i tetiva. Dobri rezultati su bili kod oboljenja kičme, a nezadovoljavajući rezultati kod izraženih degenerativnih oboljenja posebno koljena (artroza).
Diskusija i zaključak: ACP u liječenju oboljenja i povreda lokomotornog sistema predstavlja
metodu sa zavidnim početnim rezultatima i trebalo bi da zauzima značajno mjestu u liječenju
pojedinih oboljenja i povreda lokomotornog sistema, a tu prije svega spadaju degenerativna oboljenja, sindromi prenaprezanja te rupture mišića i tetiva. Da bi se potvrdio puni efekat
i rezultati ove vrste liječenja neophodno je poznavati procese pripreme i aplikacije autologne
kondicionirane plazme, pridržavanje aplikacija kod medicinskih prihvaćenih medicinskih indikacija, a sve ovo potvrditi kompleknim višegodišnjim multicentričnim studijama. Aplikacija ACP mora
ići paralelno sa ostalim metodama liječenja lokomotornog sistema, posebno fizikalne terapije iz
razloga što jedino ovakvim multidisciplinarnim pristupom možemo omogućiti potpuno saniranje
povreda i oboljenja lokomotornog sistema ili subjektivno i objektivno poboljšanje stanja kod
povrijeđenih i oboljelih.
Ključne riječi: autologna kondicionirana plazma, lokomotorni sistem
SURGICAL TREATMENT OF PRIMARY
AND METASTATIC SPINAL TUMORS
Jordan Saveski
Clinical Hospital Acibadem Sistina, Skopje, Macedonia
The anterior column of the spine is the most common site for skeletal metastases and rare localization of primary tumors. Anterior spine surgery (ASS) is usually indicated in the treatment.
The aim of this study is to present our experience in diagnosis and surgical treatment of the spinal
tumors.
Material and methods: From 1995 to 2010, 96 patients (pt) with spinal tumors were surgically
treated. Metastatic tumors were present in 85 pt, primary spinal tumors in 11 pt. There were 56
male pt and 40 female. Thoracic spine was involved in 68%, lumbosacral in 20% and cervical in
12%. Diagnostic protocol included: history, physical examination, x-ray, CT, MRI, bone san, biopsy
(if needed). Neurological deficit was present in 85 pt. Neurological status was graded according
Modified Frankel Grading System (A1 – 3; A2 – 5; B – 14; C – 24; D1 – 26; D2 – 13; E - 11). Progressive axial pain, spinal fracture, deformity, instability and neurological compromise with motor
dysfunction, myelopathy or radiculopathy were most common indications for surgery. Extent of
lesion and surgery were determined by Harrington and Tomita scoring system. Probability of
Honoured Members Lectures
21
survival was evaluated by Tokuhashi Revised Scoring System. ASS only was performed in 84 pt
and combined approach in 12 pt. ASS included: corpectomy and wide excision of tumor mass,
application of titanium mesh or extendible body and anterior stabilization.
Results: Clinical improvement was seen in 80% of the patients. Neurological improvement of at
least 2 grades was found in patients with preoperative grade A1-C.
The mean postoperative survival period for patients with breast carcinoma, lymphoma was 28
months and 11 months in lung cancer. The rapidity of onset of muscle weakness had the worst
prognosis for recovery. Primary spinal tumors had better prognosis than metastatic tumors.
Conclusion: Based on these results we believe that patients with anterior spinal pathology, especially those with progressive neurologic compromise caused by cord or roots compression from
vertebral collapse or instability should be treated with ASS (decompression, reconstruction and
stabilization). The ASS brings benefit to clinical and neurological improvement and quality of life
of the patients.
COMBINED ACETABULUM AND PELVIC RING FRACTURES
J. Saveski1, N. Trajkovska1, I. Hasani2, S. Milenkovic3
1 Clinical Hospital Acibadem Sistina, Skopje, Macedonia
2 University Clinic for Traumatology, Medical Faculty, Skopje, Macedonia
3 University Clinic for Orthopaedics, Medical Faculty, Nis, Serbia
Introduction: Combined fractures of the acetabulum and pelvic ring are result of high-energy
trauma and occur in polytraumatized patients. Hemodynamically unstable patient with these
injuries present unique treatment dilemmas.
The purpose of this study is to present our experience with surgical treatment of combined acetabulum and pelvic ring fractures (CAPRF).
Material and methods: During 22 years (1990-2012), 68 pt (15,1% of 446 pt with pelvic ring
fractures) with CAPRF were surgically treated. Of all of them 72% were polytramatized, 32% were
hemodynamically unstable with average ISS of 30,6 (range 9-66). The most common cause of
injury was MVA - 69%, fall from height - 20% and other - 11%. There were 42 male and 26 female
pt. PRF were classified by Young-Burgess: APC in 50% (34 pt), LC in 45,6% (31 pt), VS in 2,9% (2 pt)
and combined in 1,5% (1 pt). Acetabulum fractures were classified by Letournel - Judet: TR - 23 pt;
TR+PW - 2 pt; ABC - 16 pt; ACPH - 12 pt; TT - 5 pt; AC - 5 pt; AC+AW - 2 pt; PW - 1 pt; PW - 1 pt and
PC - 1 pt. Follow-up period was 2 years.
Initial management was performed by ATLS protocol with priority on life-threatening injuries.
Hemodynamically unstable pt were treated by damage control protocol (skeletal traction, Ex.Fix.,
pelvic binders, C-clamp), pelvic packing, embolization... The high incidence and severity of
associated injuries mandates a multidisciplinary treatment approach in the next stage (1st-day
surgery). After stabilization of general condition, during “silver days”, definitive surgical treatment
for CAPRF was undertaken by trauma surgeon. ORIF of pelvic and acetabulum fractures was
done. Ileoinguinal approach was performed in 44 pt, combined in 14 pt and posterior in 10 pt.
22
Predavanja počasnih članova
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
One-stage surgery was done in 48 pt, two-stage surgery in 20 pt. Early mortality was 5,5%.
Assessment was done by: physical examination, radiographic (AP, inlet and outlet views for pelvic
and obturator and iliac views for acetabulum fractures; CT with reconstructions).
Results: The x-ray results on the last follow-up were as follows: excellent in 64,7% (44 pt); good in
14,7% (10 pt); fair in 11,8% (8 pt); poor in 8,8% (6 pt). The final functional results were: excellent in
47% (32 pt); good in 32,4% (22 pt); fair in 11,8% (8pt) and poor in 8,8% (6pt).
Conclusion: CAPRF are result of high-energy trauma in polytraumatized patients in most of the
cases. Incidence of APC and LC of pelvic ring injuries is similar, transverse and both-column acetabulum fracture are the most common fracture patterns. The treatment is multidisciplinary because
of high incidence of associated injuries. The trauma surgeon should strive to achieve anatomic
reduction of both the acetabulum and pelvic ring fractures for good functional outcome.
TOTALNA ARTROPLASTIKA KOLJENA
- KONTRAVERZE, DILEME I STAVOVI
Slavko Manojlović
Zavod za ortopediju, fizikalnu medicinu i rehabilitaciju „Dr Miroslav Zotović“ Banja Luka.
Totalna artroplastika koljena (TKA) je kompleksna, resekciona i ireverzibilna hirurška metoda koja
mu vraća bezbolnu funkciju.
Cilj nam je prikazati evoluciju hirurškog pristupa u totalnoj artroplastici koljena na preko 1600
operisanih pacijenata, kao i aktuelne dileme u hirurgiji koljena danas, naša opredjeljenja, te da se
skrene pažnja na sve bitne momente u preoperativnom planiranju, intraoperativnim problemima,
kao i postoperativnom tretmanu pacijenata sa TKR.
U našoj ustanovi je u periodu od 2004. do avgusta 2014. godine urađeno 1638 TKA, uz stalni
trend rasta broja operacija. Koristili smo široku paletu implantata najpoznatijih proizvođača: J&J,
Biomet, Zimmer, Stryker, Samo Tracking.
Naša TKA filozofija imala je evolutivan tok i razvoj koji je pratio krivulju učenja. Ona obuhvata
4 kontraverze, 6 dilema i 9 stavova (Čuvati ili žrtvovati LCP; Resufacing patele: da ili ne, Fiksna
ili mobilna tibijalna platforma; Cementno ili bescementno koljeno; Ligamentarni balans; Odnos
fleksionog i ekstenzionog gepa; Traking patele; Lateralni pristup kod valgus deformiteta koljena;
Izbor implantata u zavisnosti od dobi i zahtjeva pacijenta; Mjesto unikondilarne proteze u
primarnoj artroplastici koljena; Radiografska analiza TKA; Registar implantata; Osnovi tretmana
infekcije u TKA).
Kontraverze podrazumijevaju borbu mišljenja. U toj borbi svako mora odabrati stranu. Dileme
su naše sumnje da li ono što radimo poboljšava krajnji ishod liječenja. To su mogućnosti koje ne
isključuju jedna drugu, već vode istom cilju.
Naši stavovi su i naše odluke i zaključci. Mi smo ih kreirali na bazi principa koji su inače nepromjenjivi, iskustava „velikih ortopedija“ i našeg skromnog iskustva.
Honoured Members Lectures
23
KONTRAVERZE U LIJEČENJU PRELOMA ACETABULUMA
Predrag Grubor, Marinko Domuzin, Simo Bilbija
Traumatološka klinika Banja Luka
Uvod: Liječenje preloma acetabuluma predstavljaja veliki izazov i dilemu za ortopedskog
hirurga.
Cilj rada: Cilj rada je da se ukaže na kontraverze u liječenju 96 preloma acetabuluma.
Metod rada: Seriju čine 96 pacijenta, srednje životne dobi 40,5 godina koji su zadobili povrede
acetabuluma u saobraćaju: 79 (85%), pad sa visine 17 (15%). Politraumatizovanih je bilo 31 ( 32%)
pacijenta. Po Judet-Letournel-ovoj klasifikaciji preloma zadnjeg zid imala su 32, zadnjeg stuba
28, prednjeg zida 4, prednjeg stuba 2, transverzalni prelomi 8, zadnji zid i zadnji stub 10, prednji
i zadnji zid 6, oba stuba 4 , transverzalni prelom i zadnji zid kod 2 pacijenta. Trakcijom je liječeno
14 pacijenata : šest femoralnom trakcijom a osam pacijenata istovremeno femoralnom i bočnom
trakcijom. Hirurški je liječeno 82 (86,4%) pacijenta. Kocher-Langenback pristupom se zbrinulo
78 pacijenta a dva acetabuluma Ollier-ovim pristupom. Prošireni Smith-Peterson-ov pristup
korišten je 2 puta a Emil Letournel-ovim pristupom 16 pacijenata.
Rezultati: Funkcionalni rezultat po Harris hip score hirurškog liječenja kod 82 pacijenta su: dobar
46 (56%), zadovoljavajući 32 (39%) i loš 4 (5%). Rezultati preloma acetabula liječenih trakcijom
bili su: dobar 8 (57%), zadovoljavajući 4 (28%), loš 2(15%). Po Brook-ovoj klasifikaciji heterotopnih
osifikacija poslije operativno liječenih : 0 0 kod 65 (79%); I-II0 kod 9 (11%) liječenih, III-IV0 kod 8
(10%) liječenih pacijenata. Kod pacijenata liječenih trakcijom heterotopnih osifikacija bilo je : 0 0
kod 10 (72%) pacjenta, I-II0 liječena 3 (22%) pacijenta i III-IV0 liječen 1 (6%).
Zaključak: Kod preloma acetabuluma neophodno je započeti liječenje, odmah uz obavezno
uključivanje tromboembolijske i antibiotske profilakse. U liječenju preloma acetabuluma treba
primjeniti individualni pristup.
Ključne riječi: acetabulum, prelom , terapija
24
Predavanja počasnih članova
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
RECENT TRENDS IN THE TREATMENT
OF THE SCAPHOID FRACTURES
Satoshi Toh, MD, PhD
Hirosaki University Hospital., Hirosaki, Japan
The objectives of my talk are recent trends in the treatment of the scaphoid fractures including
percutaneous screw fixation technique, arthroscopic assisted bone graft technique and these
indications.
Regarding treatment, the excellent Herbert screw, which I began to use in 1984, has brought
great benefits in the field of osteosynthesis. Now, various cannulated screws are also available for
use. The screw which I prefer to use now is double thread canulated screw.
Actually, operative procedure for scaphoid fractures is based on the Minimally Invasive Orthopedic Surgery (MIOS). From 1988, I started using free hand insertion using the original Herbert screw
without open reduction. Recently I prefer to use a dorsal approach which was originally reported
by Dr. Slade.
For acute stable fractures, conservative treatment with a cast is still standard option. However,
long-term immobilization is usually necessary to get solid bony fusion in conservative case. Indications of the percutaneous screw fixation without open reduction for acute stable fractures are
three types of patients: those who cannot accept long term immobilization, those who desire to
return to athletic activities as soon as possible, and those who also have another fracture in the
forearm.
Acute unstable fracture is the best indication for this method, but trial reduction should be perfect.
It can also be used in cases of Type D1 fibrous union cases when good alignment can be achieved.
In the cases of the cystic type fractures, we some time confuse whether BG is necessary or not. For
such cases, arthroscopic assisted bone graft with percutaneous screw fixation is recommended.
In conclusion, percutaneous screw fixation without open reduction is now standard option in the
cases of acute scaphoid fracture as well fibrous union.
Correct reduction and proper position of the screw are keys to achieve stable fixation. The dorsal
approach is preferable for the scaphoid fractures.
IMPAIRED BONE HEALING: CURRENT STRATEGIES
Luke Leenen
Honoured Members Lectures
25
PREDAVANJA PO POZIVU
INVITED LECTURES
26
Predavanja po pozivu
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
TUMORAL RECONSTRUCTION AND REPLACEMENT
OF THE SHOULDER JOINT
K. Patrikov, L. Stokov, P. Peyneshki, I. Dimitrov, S. Slavchev
University Hospital of Orthopaedics – Sofia
The purpose of the present paper is to share the authors’ four-years experience in tumoral reconstruction and replacement of the proximal humerus in cases of malignancy since 2010 in the Clinic
of Ocoorthopaedics and Bone Pathology.
The method of treatment consists of resection of the humerus through the shoulder joint and its
replacement with a custom-made titanium shoulder joint hemiprosthesis.
Fifteen patients with primary or secondary malignancies were operated on. Three of the secondary
malignancies were metastatic lesions presenting with pathologic fractures. In one case resection
of the entire humerus was performed together with a total elbow joint replacement.
All the patients had both oncologic and functional follow-up. One local recurrence in a case of
chondrosarcoma required limb-ablative surgery. In another case a lung metastasis required pulmonectomy with no evidence of local recurrence.
Functional results are not completely satisfying which results from the magnitude of resection
and the complete or partial removal of important muscle groups.
Nonetheless, this limb-sparing surgery is a method of choice amongst the oncologic procedures
by ensuring a limb segment with preserved length and full function of the distal joints and a
relatively normal lifestyle.
TUMORAL RECONSTRUCTION AND REPLACEMENT
OF THE KNEE JOINT
L. Stokov, K. Patrikov, P. Peyneshki, I. Dimitrov, S. Slavchev, G. P. Georgiev
University Hospital of Orthopaedics – Sofia
Purpose and objectives: The purpose of the present paper is to study the oncologic results after
limb-sparing reconstructive knee replacement, overview of the advantages and disadvantages
of the prostheses used, and to assess the postoperative functional results.
The object of our study are 18 patients – 9 men and 9 women with mean age of 46 years – with
malignancies of the distal femur or proximal tibia operated on in our institution from 2010 to 2014.
Postoperative follow-up ranges from 6 to 48 months.
Methods: After preoperative planning that defines the tumoral invasion, bone resection is
performed together with the eventual soft-tissue extension of the tumor. The mean length of
femoral resection was 19 cm and that of the tibia was 14.8 cm. Custom-made reconstructive
Invited Lectures
27
tumoral prostheses were implanted. Of them, nine had an augmented femoral component
and the others had an augmented tibial component. Three of the implants were MUTARS® (Implantcast GmbH, Buxtehude, Germany) and the others were Implant (Implant G OOD, Etropole,
Bulgaria).
Results: In the first postoperative days, supported walking and range-of-motion exercises were
initiated. In one patient an infection of the periprosthetic haematoma developed that required
debridement an antibiotic treatment. In three patients local recurrence was detected six to
twelve months after surgery. Two of those required amputations and the third – local excision.
One of the patients died after six months due to generalized metastases.
Conclusion: The method employed preserves the integrity and function of the knee joint and
allows of complete reintegration of those patients in society.
REVIZIONE HIRURŠKE PROCEDURE NA ZGLOBU KUKA
Prof. dr Dragan Savić, Klinički centar Vojvodine
Broj artroplastičnih procedura na kukovima je sve veći sa tendencijom stalnog porasta, kako
kod nas tako i u razvijenom svetu, uz rapidni porast broja revizionih intervencija. Razlozi za ovu
činjenicu su u tome što je do sada prošao dug period od prethodnih primarnih artroplastika, produženje ljudskog veka, te da sa porastom primarnih procedura raste i broj lokalnih komplikacija.
Reartroplastične procedure su mnogo zahtevnije, kako za hirurga tako i pacijenta, i skopčana
je za mnogo lokalnih i opštih problema posebno u slučajevima gde postoji gubitak koštane
mase. Ovakvi hirurški zahvati dugo traju, gubitak krvi je velik i sam oporavak tj. troškovi lečenja su
značajno veći ne samo zbog dužine hospitalizacije, većeg utroška lekova, već i zbog implantata
koji su 2-4 puta skuplji u odnosu na primarne. U slučajevima gde postoji gubitak koštane mase je
nužno postojanje koštane banke.
U zavisnosti od defekata koštanog tkiva, životnog doba i zahteva ugrađuju se bescementne i
cementne proteze ili hibridne proteze. Osnovni princip da se zamenjuje samo onaj deo proteze
koji je razlabavljen. Obično se radi o aseptičnom razlabavljenju protetskih komponenti mada u
manjem broju se radi o infekcija slabog inteziteta kada se zamena implantata može obaviti u dva
ili u jednom vremenu. U slučajevima koštanih defekta ugrađuju se koštani alograftovi (masivni,
sitni i mleveni grefoni). Broj komplikacija nakon ovakvih hirurških procedura su značajno veći i
odnosu na primarne artroplastike. Vertikalizacija ovakvih pacijenata je usporena, a oslonac je od
punog do delimičnog u zavisnosti da li su korišćeni koštani alograftovi i vrste implantata.
Zaključak: reartroplastične procedure na zglobu kuka su zbog skupih implantata, lekova i
tretmana i dugotrajne nesposobnosti za rad veliki zdravstveni i ekonomski problem.
28
Predavanja po pozivu
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
ARTOPLASTIČNA HIRURGIJA U REUMATSKIM BOLESTIMA
Doc. dr Zoran Baščarević
Medicinski fakultet Univerziteta u Beogradu
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Pacijenti koji boluju od reumatskih bolesti veoma rano bivaju izloženi opsežnim degenerativnim
zglobnim promenama sa velikim oštećenjem funkcije. Uzroci takvog stanja, pored prirode same
bolesti, veoma često nalaze se i u lekovima koje uzimaju (kortikosteroidi, citostatici…). Bol, kao
osnovni simptom ovih bolesti, uvek je praćen velikim smanjenjem funkcije usled gubitka obima
pokreta, što veoma brzo, često već u ranoj mladosti, dovodi do značajnog ograničenja svakodnevnih životnih aktivnosti.
Koncept operativnog lečenja u prošlosti bio je zasnovan na brojnim “biološkim” procedurama,
kojima su deformiteti korigovani, a degenerativni artikularni supstrat rešavan uklanjanjem
sinovije i tako zvanim “interpozicionim artoplastikama”. Usled straha od relativne kratkotrajnosti,
veštački zglobovi razmatrani su tek posle ponavljanog neuspeha takvog lečenja.
Pa ipak, veštački zglobovi više od šest decenija predstavljaju najbolje rešenje za bolna degenerativna stanja i vraćaju pacijente normalnom životu.
Hirurgija veštačkih zglobova, posebno kuka i kolena, napredovala je, uz mnogo osporavanja i
kontroverzi, do modernih endoprotetskih sistema. Počelo se od parcijalnih implantata, kojima
se menjao samo jedan deo zgloba, da bi se stiglo do totalnih endoprotetskih sistema kojima se
mogu zameniti čitavi zglobni, pa i telesni segmenti.
Sa protokom vremena pojavio se novi problem u artoplastičnj hirurgiji – trajnost implantata.
Suočen sa surovom realnošću relativno brze propasti brojnih endoprotetskih koncepata, početni
entuzijazam značajno je umanjen.
Međutim, usavršavanje hirurških postupaka pratila je nauka o biomaterijalima. Krajem XX veka
postala je dominantna, potisnivši hiruršku tehniku u drugi plan. Uspeh nije izostao, tako da se
trajnost veštačkih zglobova danas meri decenijama.
Pojava „mini invazivnih“ (MIS) operativnih postupaka na početku XXI veka, vratila je rasprave o
hirurškoj veštini u ortopedske krugove. Ipak, endoprotetski materijali ostaju glavna tema ispitivanja u aloplastici i bazičnih istraživanja u ortopediji.
Pored dugotrajnosti, brzina rehabilitacije i vraćanje normalnom životu posle operacije glavni je
razlog globalne popularnosti artroplastičnih procedura.
Namera ove prezentacije je da se reumatoidni artitis sagleda sa ortopedskog aspekta te da se
iznesu moderni stavovi o operativnom lečenju. Biće prikazane brojne artoplastične procedure na
velikim i malim zglobovima oštećenim reumatizmom. Sve operativne procedure urađene su na
Institutu za ortopedsko hirurške bolesti “Banjica” u Beogradu.
Ključne reči: reumatoidni artitis, totalna artroplastika
Invited Lectures
29
INTRAHOSPITALNI MORTALITET POSLE
PRELOMA KUKA – FAKTORI RIZIKA
Branko Ristić
Institucija: Klinički centar Kragujevac; Fakultet medicinskih nauka Kragujevac
Pacijenti sa prelomom kuka imaju 2-3 puta veću stopu mortaliteta od ostale populacije iste
starosne dobi. Bez obzira na sveukupno poboljšanje efikasnosti lečenja ovih pacijenta, u prvih 30
dana posle preloma umre u proseku 13,3% pacijenata, u prvih tri do šest meseci 15,8% pacijenata,
u toku prve godine 24,5%, a u toku prve 2 godine 34,5% pacijenata. Od preživelih oko 60% pacijenata sa prelomom kuka u potpunosti povrati sve funkcije koje je imao pre povrede, a 25% zahteva
stalnu kućnu negu ili pomoć zbog određenog stepena nesposobnosti.
Veliki broj autora pokušava da pronađe prediktore sa visokim stepenom senzitivnosti i specifičnosti, koji određuju krajnji ishod lečenja pacijenata sa prelomom kuka. Smrtnost je najčešće
posledica već prisutnih bolesti ili nekih komplikacija koje nastaju u toku lečenja, a veoma je retko
direktna posledica samog preloma.
Kao potencijalni preoperativni faktori rizika za visok mortalitet najčešće se spominju starosna dob,
muški pol, pad u institucijama za negu starih, loša pokretljivost pre povrede, nizak skor aktivnosti
u dnevnom životu, ASA skor, mentalni status, više udruženih hroničnih bolesti, dijabetes melitus,
i teža kardiološka oboljenja. U nekim radovima se kao mogući prediktivni faktori pominji i vrsta
preloma, nizak BMD indeks, nizak nivo albumina u serumu, malnutricija, nizak nivo hemoglobina
i mnogi drugi faktori. Ipak, većina faktora i dalje nije identifikovana kao sigurni prediktor visoke
smrtnosti, ili su rezultati različitih studija u suprotnosti.
Identifikacija pacijenata sa povećanim preoperativnim rizikom od postoperativnih komplikacija
ili smrtnim ishodom mogu biti korisna mera u određivanju optimalnog tretmana pacijenata sa
prelomom kuka.
Ključne reči: Prelomi kuka, udružene bolesti, mortalitet, komplikacije
30
Predavanja po pozivu
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
ZNAČAJ UNIKONDILARNE PROTEZE U LEČENJU
ANTEROMEDIJALNOG ARTRITISA KOLENA
Marko Kadija
Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Klinički centar Srbije
Izolovani osteoartritis medijalnog kompartmana se često sreće kod pacijenata sa primarnom
artrozom zgloba kolena. Hirurški modaliteti lečenja podrazumevaju korektivnu osteotomiju proksimalne tibije, ugradnju unikondilarne proteze ili ugradnju totalne proteze kolena. OxfordTM
Partial Knee proteza je dizajnirana za lečenje anteromedijalne artroze. Prednosti unikondilarne
proteze u odnosu na ostala dva načina lečenja ogledaju se u manjem gubitku koštane mase,
manje invazivnoj hirurškoj tehnici, minimalnom gubitku krvi, bržem postoperativnom oporavku
i postizanju boljeg obima pokreta.
Metod: U studiju je uključeno prvih 15 pacijenata operativno lečenih na Klinici za ortopedsku
hirurgiju i traumatologiju Kliničkog centra Srbije u periodu od aprila do novembra meseca 2013
godine sa prosečnim periodom praćenja od 12,5 meseci (10-16). Prosečna starosna dob iznosila je
62 godine, indeks telesne mase 28,8. Operisano je 9 pacijenata ženskog i 6 muškog pola.
Rezultati: Prosečna zapremina drenaže postoperativno iznosila je 195 mililitara, devet pacijenata je postoperativno dobijalo analgetsku terapiju od kojih samo četiri pacijenta je dobilo više
od jedne doze nesteroidnih antireumatika. Kod svih pacijenata zabeležen je signifikantan pad
intenziteta bola u odnosu na preoperativni već petog postoperativnog dana. Četrnaest pacijenata je na kontrolnom pregledu 6 meseci posle operacije imalo punu ekstenziju i fleksiju preko
110 stepeni, dok je jedna pacijentkinja kod koje nije sproveden fizikalni tretman po protokolu
imala ograničenost obima pokreta što je zahtevalo ponovnu hospitalizaciju i intenzivno fizikalno
lečenje.
Zaključak: Na osnovu prvih iskustava možemo zaključiti da precizno postavljene indikacije i
dobra operativna tehnika čine unikondilarnu protezu sigurnim izborom u lečenju izolovane anteromedijalne artroze kolena.
Invited Lectures
31
SIMULTANEOUS BILATERAL TOTAL HIP
AND KNEE REPLACEMENT
Brigade general, Prof Zoran Popovic
Military Medical Academy, Belgrade, Serbia
Clinic for orthopaedic surgery and traumatology
Total knee arthroplasty and total hip arthroplasty are two of the three surgical procedures with
greatest improvement to the quality of the life for most patients: 1. Cataract surgery, 2. THA, 3.
TKA.
Introduction: Coxarthrosis 3,1% of population ( 42% bilateral), bilateral coxarthrosis.
Operative treatment dilema: One-stage procedure or two stage procedure. One stage vs two
stage bilateral total hip arthroplasty (THA) continues to provoke controversies, with perioperative
complications representing the most significant issue
One-stage procedure advantages: Shorter stay in hospital, Lower cost, Decreased risk of complications related to anestesia. One-stage procedure disadvantages: Possibility of increased risk of
pulmonary embolism and infection.
Indications: Younger patients without joined diseases can be candidates for one-stage bilateral
THA without an increase in complications. David Tarity et all. ( Philadelphia ) AAOS San Diego
2007. - 98 patients, without an increase in complications.
Contraindications: The procedure is usually contraindicated in patients with such comorbidities
as heart disease, pulmonary insufficiency, or diabetes, and it is absolutely contraindicated in
patients with a documented patent ductus arteriosus or septal defect.
The primary postoperative concern is that the cardiopulmonary insult associated with two surgical
wounds and surgeries can lead to an increase in thromboembolic events. William Macaulay et all.
Single-Stage Bilateral Total Hip Arthroplasty Am Acad Orthop Surg, Vol 10, No 3, May/June 2002.
Cost Efectiveness: The cost for single-stage bilateral total hip arthroplasty is less than that for
a two-stage bilateral total hip arthroplasty, with savings predominantly due to reduced length
of hospital stay. In US the mean total expenses are higher in the two-stage procedure ($64,600)
compared with the one-stage bilateral THA ($45,900).
Bilateral Total Hip Arthroplasty: One-stage versus Two-stage Procedures. Parvizi, Javad et al.
Clinical Orthopaedics & Related Research: December 2006 - Volume 453 - Issue - pp 137-141
Military Medical Academy, Bilateral THA series, From january 2005. to october 2013. in MMA
Orthopaedics and traumatology Clinic 164 bilateral THA in single procedure was performed,
Patients number 164 ( 328 THA).
Military Medical Academy, Bilateral THA series - one stage procedure, Male 68 ( 41,67%), Female
96 ( 58,33% ), Average age 51,53 ( 26 to 74 years ).
32
Predavanja po pozivu
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
Etiology: Coxarthrosis 115, Rheumatoid arthritis 20, AVN of femoral head 22, M. Bechterew 7, Cementless 149, Cemented 15.
Military Medical Academy, Bilateral THA series, From january 1998. to october 2009. in MMA
Orthopaedics and traumatology Clinic 249 bilateral TKA in single procedure was performed.
Patients number 249 ( 498 TKA ). Mortality 3.
Conclusion: Carefully selected, young and healthy patients, may be candidates for one-stage
bilateral total hip and knee arthroplasty without an increase in complications and with lower
costs.
Published results in refference journals and our experience confirm possibility of one-stage
bilateral total hip and TKA in younger patients and in group ASA 1 and 2 without increased risk of
postoperative complications.
Significance of double dinamization in proximal femur fractures and complex fractures of diaphiseos of the femur.
ZNACAJ DUPLE DINAMIZACIJE KOD PRELOMA GORNJEG
OKRAJKA I KOMPLEKSNIH PRELOMA DIJAFIZE FEMURA
B.M. Mitkovic, S. Milenkovic, I. Micic, I. Kostic, M.M. Mitkovic i sar.
Klinika za Ortopediju i traumatologiju KC-a Niš
Aims: It seems that dynamisation in the long axis of the femur and in the axis of the femoral
neck - DOUBLE DYNAMISATION is method which encourages bone union of fractures of the
upper part of the femur. Dynamisation in the long axis of the femur has already been recognized
as important. Dynamisation is happened in about 15-25%, according to the literature, but we
still can not predict which patient or fracture will need dynamisation. The aim of this study is to
present one new selfdynamisable implant and method.
Material and Method: Between 2000 to 2008, 849 patients with 871 fractures receiving selfdynamisable internal fixator developed by Mitkovic, for proximal, diaphyseal and distal femur
fractures were included in the study.
Results: The average operative time was 44 minutes (23-119), average fluoroscopy time was 12
seconds (6-92) while average blood loss of 90 milliliters (60 to 250 milliliters) when minimally
invasive technique used. None of the patients developed complications during the intraoperative
period. Healing time was 3.9 months (3-9). Healing was achieved in 99.1%. Superficial infection
developed after 7 fixations (0.9%) while deep infection developed in 4 patients (0.5%). The screw
breaking occurred 6-18 weeks after 19 fixations (2.6%). Cut out phenomenon happened in 24
cases. Spontaneous axial dynamisation was observed in seventy-one patient (23.8%), 5 millimeters on average (2 to 12 millimeters).
Conclusion: SIF is one effective method for the treatment of femoral fractures. This method
particularly valuable for treatment of comminuted fractures with regard to minimally invasive
surgery.
Invited Lectures
33
REDUCING MORTALITY FOLLOWING GERIATRIC
HIP FRACTURE- SURGEON’S PERSPECTIVE
Igor Kaftandziev
University Clinic for Traumatology, Medical Faculty of Skopje, Republic of Macedonia
Throughout the world, life expectancy has risen to well above 70 years. As a result, there is an
expected increase in the number of hip fractures in the world and also an increasing demand
for treatment of geriatric hip fractures. It is generally considered that in the geriatric patients
who sustained hip fracture, the mortality is rising up to 30% during the first year post surgery.
Moreover, their ambulation and quality of life are significantly affected by the fracture as only
50% regain their prefracture functional status in terms of ambulatory ability and the need for
walking aids. The fundamental goal of management of these patients is to give them a painless
and functional limb that allows early weight bearing. In these frail and comorbid patients, whose
sensitive equilibrium is easily disturbed, the management of the perioperative phase becomes
more important. It seems unlikely that improvements in the single element of fracture treatment,
such as the implant or process will result in significantly improved outcome. Instead, improvements in outcomes might be expected when the treatment process as a whole is looked upon as
a subject of continuous reevaluation and adaptation.
Treatment of elderly patients poses unique clinical challenges and requires strategies that
incorporate multidisciplinary input to optimize the patient care, because comorbid conditions
frequently determine the outcome of care for the patient. It is clear that the surgeon alone may
not be the best physician to manage the comorbid medical conditions.
In the past few decades, there have been advancements in the surgical implants in the treatment
of geriatric hip fractures. Recently, an improvement in the fixation of osteoporotic femoral head
has shed new light in implant designs.
Despite all this progress, surgeons gradually realize that other factors may have equally significant influences on patient outcome. In the last years the importance of the timing of the surgery
has been emphasized. A careful balance has to be achieved between minimizing the time before
operation and spending time to optimize the medical status of the patient. In many parts of the
world, a system of orthopaedic trauma services and the organization of the hospital that values
prompt treatment of these patients are lacking.
At the University Clinic for Traumatology in Skopje, 120 patients with hip fracture of age 65 and
above were treated between 2010- 2012. The patients were divided into two groups: one consisting of the patients operated in the first 24 hours, and other treated after 24 hours. Inclusion and
exclusion criteria were defined, comorbidities and previous surgeries were noted. Patients were
analyzed in a follow-up period of one year. The average survival time analyzed for one year after
the surgery in the group operated within the first 24 hours post injury was 322.2 days (300.5 to
343.8) and 280.4 (251.6 to 309.6) days average survival time in patients operated after 24 hours
of hospital admission. At one year postoperative follow up a total of 12 patients (20%) who were
operated within the first 24 hours of admission died compared to significantly more- 22 patients
34
Predavanja po pozivu
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
(36.67%)operated after 24 hours. After one year a total of 80% of patients whose intervention was
made in the first 24 hours after admission are alive and only 63% of patients operated after 24
hours of admission.
Our results showed that the patients operated within 24 hours after admission have a longer
survival time. The number of variables that could be modified by the surgeon in order to reduce
the morbidity and mortality is limited.
UPOREDNA ANALIZA LEČENJA PRELOMA SKAFOIDNE
KOSTI (SNU) KSENOGRAFTOM BOVINOG POREKLA
I VASKULARIZOVANIM KOŠTANIM AUTOGRAFTOM
Č. Vučković1, D. Polojac1, S. Anđelković1, E. Dubljanin-Raspopović2,
M. Bubmaširević1
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Beograd
2 Klinika za fizikalnu medicinu i rehabilitaciju KCS, Beograd
Nesrasli prelomi skafoidne kosti (SNU) i dalje predstavljaju izazov za hirurga, iako su u literaturi
opisane broje metode za njihov tretman.
U našem radu, želeli smo da iznesemo rezultate lečenja SNU osteoplastikom ksenograftom
bovinog porekla, poredivši ih sa rezulatatima lečenja primenom vaskularizvanog koštanog autografta.
Studijom je obuhvaćeno 30 pacijenata. U prvoj grupi (N=15) su pacijenti lečeni osteoinduktivnim
ksenograftom Osteovitom®, a u drugoj grupi (N=15) pacijenti lečeni vaskularizovanim autograftom.
Analizirani su godine starosti, vreme proteklo od povrede do operacije, a SNU su klasifikovane
prema anatomskoj, Herbert-Fischer-ovoj i radiografskoj klasifikaciji. Procena rezultata vršena je u
smislu srastanja, pojave komplikacija, a funkcionalni rezultati su registrovani Mayo-wrist score-om
i DASH upitnikom. Merena je i dužina trajanja operativnih zahvata za obe grupe pacijenata, kao i
njihove druge karakteristike.
U prvoj grupi pacijenata srastanje je registrovano kod 80%, a u drugoj grupi kod 86,7% pacijenata.
Nije registrovana statistički značajna razlika (p=0,50).
Mayo score-om (p=0,598) i DASH score-om (p=0,740), takođe nije ustanovljena statistički
zančajna razlika. Vreme trajanja operacije je značajno kraće kod primene ksenografta (p<0,01).
Primena ksenograta bovinog porekla je jednostavna, relativno kratka i bezbedna metoda, sa
dobrim rezulatatima srastanja i prihvatljivim funkcionalnim rezultatima i može da bude primenjena za određene grupe pacijanata sa SNU, u širokom spektru do sada opisanih metoda.
Key words: pseudoartroza, skafoid, vaskularizovani graft, ksenograft
Invited Lectures
35
HIRURŠKO LEČENJE INFEKCIJSKIH STANJA
NA EKSTREMITETIMA
Čedomir Vučetić1,2
1 Medicinski fakultet, Univerziteta u Beogradu, Srbija
2 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KC Srbije, Beograd, Srbija
Uvod: Hirurško lečenje infekcijskih stanja na ekstremitetima (ISE) je i danas komplikovano i sa
dosta neizvesnosti. Za kontrolu ISE važno je rano prepoznavanje i radikalno lečenje. ISE se javljaju
kao komplikacija traume, operativnog lečenja, komorbiditeta, imunodeficijencije ili sui generis.
Mogu imati akutnu, subakutnu i hroničnu formu, biti lokalna, regionalna i sistemska. Mogu
zahvatati meka tkiva, kosti ili oba tkiva. Pristup u lečenju je diferenciran i u razvijenoj kliničkoj
slici uključuje i hirurško lečenje. Hirurško lečenje se primenjuje u kontekstu dijagnostike, evaluacije stanja, inicijalne terapije, radikalnog hirurškog lečenja i rekonstruktivnog hirurškog lečenja.
Hirurško lečenje se smatra invazivnim i danas su razvijene brojne metode da se olakša dijagnostika, evaluacija i lečenje učini manje invazivnim. I pored izvanrednih rezultata mesto hirurgije nije
promenjeno, samo je modifikovano. Opservacija pacijenta sada je aktivnija uz različite vizualizacione tehnike.
Cilj: Cilj rada je prikaz kliničkih iskustava, hospitalno lečenih pacijenata koje je uključivalo i
hirurške procedure.
Metod: Hospitalizovani su pacijenti sa znacima ISE koji su imali neki od znakova: razvijena klinička
slika ISE, febrilno stanje, znake ISE i komorbiditet (dijabet, insuficijenciju organsku ili imunološku),
znake regionalnog zapaljenja, sistemskog zapaljenja, sepse, hronično mekotkivno, koštano i
udruženo ISE. Svi hospitalizovani su hirurški tretirani jednom ili više puta tokom hospitalizacije.
Rezultati: Dijagnostičke hirurške procedure bile su: punkcije i male incizije. Inicijalne hirurške
procedure bile su: punkcija zgloba, burze, hematoma, evakuacija sadržaja zgloba burse,
hematoma; incizija apscesa, nekrotičnog fasciita, nekrektomija parcijalna, debridman, dezartikulacija; radikalni operativni zahvati bili su: postavljanje drenova za kontinuiranu lavažu zgloba kroz
kožu, eksploracija sa debridmanom, resekcijom, sekvestrektomijom, kontinuiranom drenažom;
amputacije i dezartikulacije. Radjene su sledeće rekonstruktivne hirurške procedure u sanaciji
infekcije: aproksimatizacija ivica rane, sekundarni šav, slobodni transplantati kože, lokalni režnjevi.
Zaključak: Svako ISE koje ima progress, pored inicijalne terapije zahteva detaljno ispitivanje i
hospitalno lečenje, uključujući i hirurške procedure. U hospitalnom lečenju ISE važan je multidisciplinarni pristup lečenju.
Ključne reči: Infekcijska stanja, ekstremiteti, hirurško lečenje
36
Predavanja po pozivu
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
TOTALNA ARTROPLASTIKA VALGUSNO
DEFORMISANIH KOLENA
Radovan Manojlović MD PhD, Ivan Perić MD, Dejan Tabaković MD, Igor
Zagorujčenko MD, Goran Tulić MD PhD, Marko Kadija MD PhD
Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju
Medicinski fakultet Univerziteta u Beogradu
Valgusno deformisana kolena čine 10-15 % od ukupnog broja ugradjenih proteza kolena. Postoji
saglasnost da je korekcija valgusnog deformiteta teža od korekcije varusnog deformiteta i
mnogo radova je objavljeno o ovom deformitetu.
Cilj ovog rada je da prikaze rezultate totalne artroplastike kolena sa valgusnim deformitetom
tipa IV.
U periodu od januara 2009. do decembrra 2013., 10 pacijenata sa valgusom tipa IV je operisano
od strane istog hirurga, 8 osoba ženskog pola i 2 muškarca. Prosečna starost pacijenata je 71g.
Svi pacijenti su imali valgus veći od 20 stepeni, najveći 42, koji je meren na AP snimku u stojećem
položaju. Prosečan BMI iznosio je 66.9.
Svim pacijentima je ugradjena primarna proteza kolena. Kod svih pacijenata primenjen je lateralni
pristup. Ligamentarni balans je postignut osteotomijom Žerdijevog tuberkuluma,“pie crusting”
iliotibialnog trakta,rilizom poosterolateralne kapsule zgloba “inside–out” tehnikom i horizontalnim rilizom u novou zgloba opisanom od strane R.Scott-a. Kod svih pacijenata uradjena je
minimalna koštana resekcija, Koštani defekti nadomesteni su tehnikom “screw in cement”.
Preoperativno prosečna vrednost knee society score iznosila je 14 (-1 do 31),a funkcionalnog 44,2
(30 do 55) . 12 meseci postoperartivno knee society score poboljšan je na prosečnu vrednost 83
(75 do 90),a funkcionalni na 90 (85 do 97).
U 3 slucaja, postojala je postoperativna tranzitorna pareza n.peroneusa.
Invited Lectures
37
PRIM. DR PREDRAG KLISIC- ONE LIFE AND ONE CAREER
Aleksandar Lesic
Dr Predrag Klisic (1921-1995) is one of the most outstanding orthopedic surgeons in the Serbia of
the second half of the 20th century. He was born in Belgrade from the father, surgeon and mother
Slavka- gynecologist. He finished school of medicine in Belgrade 1950. and finished orthopedic
specialization in 1955 as a 6th in this country. From 1956 to 1960 he established orthopedic department in Tuzla and from 1961 to 1987 he worked at “Banjica” Special Hospital for Orthopedic
disease as a head of senior children department until he retired, in 1987. Actually he founded the
modern pediatric hip and spine surgery, working both on surgery, education and prevention for
infant hip. He introduced anterior spine surgery in this country. Dr. Klisic was visiting professor
in many West Europe,USA Israel, Canada etc .and he was Fulbright scholar in 1971 and 1977. He
was a member of SICOT and IOA (International orthopedic association), Japanese Orthopedic
association and many others and also he was a member of Editorial board of Spine and Journal of
Pediatric Orthopedic. Dr Klisic was the president of EPOS. He introduced the term ‘’Developmental Displacement of the Hip’’ (DDH) instead of “congenital dislocation of the hip” (JBJS-Br. 1989).
Dr. Klisic’s operation of displaced hip is described in Campbell’s operative Orthopedics (1981,
1987). His bibliography contains more than 192 items. He was a hard-working, decent person,
dedicated to his small patients. He was the authority in the whole orthopedic world and his recommendation makes ‘’bridges’’ to the many famous orthopedic-Anthony Catharal, Basil Helal etc.
It was a privilege and honor to know dr Predrag Klisic personally. He was the ideal for the young
people of those times. He was also traditionalist, conservative person who live with the values of
cultural societies and was opportunity to the political system of Former Ex-Yugoslavia. In 90th
of the 20th century he pushed the ideas of West democracy and tried to restore the Medical
Chamber as it was between two World Wars. Dr Klisic was the human person who, although
retired continue with medical practice in Novi Sad. One, cold December day (21th) 1995.waiting
for the bus, he died on his legs.
He wrote 200 articles, gave many lectures , his book (Lecenje razvojnog poremecaja kuka) is of a
real value. Dr Klisic represent the person whom one can trust, which means a lot especially in that
times of war and destruction in former Yugoslavia.
38
Predavanja po pozivu
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
PREDNOSTI I MANE KOST - LIGAMENT ČAŠICE - KOST
KALEMA U REKONSTRUKCIJI PREDNJEG UKRŠTENOG
LIGAMENTA KOLENA
Miroslav Milankov, Nemanja Gvozdenović, Nemanja Kovačev,
Mirko Obradović, Miodrag Vranješ
Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Klinički centar Vojvodine,
Medicinski fakultet, Univerzitet u Novom Sadu
Cilj: Kost – ligament čašice - kost kalem se koristi u rekonstrukciji prednjeg ukštenog ligamenta
kolena već skoro 30 godina i dobro su poznate njegove prednosti i mane u odnosu druge vrste
kalema. Cilj rada je da ukaže na prednosti i mane ovog tipa kalema i ukaže na mogućnosti poboljšanja njegovih karkateristika.
Materijal i metoda: Posle je 2215 rekonstrukcija prednjeg ukštenog ligamenta kalemom
kost – ligament čašice- kost prelom čašice je zadobilo 10(0.45%) a kidanje ligamenta čašice
4(0.18%) pacijenta. Prelom čašice kod dva pacienta je lečen neoperativno dok je kod 8 izvršena
operatrivna repozicija preloma i fiksacija. Rekonstrukcija ligamenta čašice je izvršena kalemom
kost–ligament čašice–kost uzetim iz koštane banke koji je fiksiran zavrtnjevima i dodatno ojačan
metalnim žicama koje su postavljene kroz tuberozitas tibije i oko gornjeg pola čašice.
Rezultat: Pacijente smo pozvali na kontrolu prosečno posle 5(2-8) godina posle operacije.
Lyscholm scor je bio prosečno 92(85-100). Svi su nastavili da se bave sportskim aktivnostima
na istom nivou. Kod svih pacijenata je Lachman trest bio sa tvrdim zaustavljanjem u odnosu na
drugu nogu. Povrtak sportskim aktivnostima je bio 6 meseci posle rekonstrukcije ekstezornog
aparata kolena.
Zaključak: U prevenciji kidanja ekstezornog aparata kolena treba izbegavati uzimanje prevelikog kalema, koristiti što preciznije instrumente za sečenja, a rehabilitacija mora biti pažljivo
dozirana. Loklanu primena kortikosterioda treba izbegavati. Optimalni tretman povrede ekstezornog aparata kolena posle rekonstrukcije prednjeg ukštenog ligamenta kolena je čvrsta osteosinteza čašice i nadoknada ligamenta čašice alograftom kost-ligamenet čašice-kost sa čvrstom
fiksacijom, čime se omogućava nastavljanje rehabilitacionog programa.
Invited Lectures
39
EFORT FORUM PROGRAM
EFORT FORUM PROGRAME
40
EFORT FORUM PROGRAM
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
THE MANAGEMENT OF LATE DYSPLASIA OF THE HIP
Manuel Cassiano Neves
Hip dysplasia has been implicated has one of the main reasons for premature osteoarthritis of the
hip. Hip dysplasia is often asymptomatic, what makes the diagnosis difficult and creates complex
decisions regarding treatment (major surgery in the asymptomatic child…).
The proliferation of screening programs, most of them supported by ultrasound, have decreased
of a late onset for hip displasia or dislocation. However even early recognition and treatment by a
Pavlik harness, does not assure normal hip development as pointed out by Tucci who found 30%
of late dysplasia.
The first challenge is to determine until what age a dislocated hip should be reduced? Most of the
authors would consider that 6 years would be the latest time that will allow the development of a
hip close to normal. In this particular deformity it is mandatory an open reduction, inter-trochanteric de-rotational shortening of the femur and an acetabuloplasty.
In the presence of dysplasia, treatment up to the age of 5 to 6 years, can be done safely using
simple osteotomies (most probably by a Pemberton osteotomy) with more foreseeable results.
The indications for surgery, according to the San Diego Children’s Hospital approach, will be:
absolute break of the Shenton’s Line on the standing AP view of the pelvis, an abnormal Center
Edge angle of less than 20º and an acetabular index angle higher than 25º after age 3.
At a later stage (after age 8) the treatment is based on more aggressive osteotomies since a higher
rotation of the acetabulum will be needed to correct the deformity. At this time we use the triple
or the Tonnis osteotomy, but both with higher risk of complications and unpredictable outcomes.
For the adolescent with a closed tri-radiate growth plate a Bernese type osteotomy, as described
by Ganz, will be mostly indicated, also depending on the experience of the surgeon.
For this reason it is imperative to monitor the patients with DDH for late residual dysplasia in
order to avoid complicated surgeries at a later stage.
EFORT FORUM PROGRAME
41
PARALITIČKA SUBLUKSACIJA I LUKSACIJA KUKA
KOD DECE I ADOLESCENATA SA CEREBRALNOM
PARALIZOM - OPERATIVNO LEČENJE
Goran Čobeljić
Medicinski fakultet Univerziteta u Beogradu
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Paralitička dislokacija kuka (PDK), koja podrazumeva subluksaciju i luksaciju, kod cerebralne
paralize nastaje kao posledica poremećaja mišićne ravnoteže u predelu kuka, kao i pod dejstvom
mišića fleksora potkolenice (hamstringsa). Učestalost PDK kod cerebralne paralize je u proseku
oko 20%. PDK se klasifikuje se na zadnju i prednju dislokaciju. Zadnja dislokacija je mnogo češća,
odn. 99% pacijenata sa paralitičkom dislokacijom kuka ima zadnju, a svega oko 1% prednju dislokaciju.
Zadnja dislokacija nastaje usled poremećaja mišićne ravnoteže izmedju jačih mišića aduktora i
fleksora kuka u odnosu na njihove slabije antagonoste. U procesu disklokacije učestvuju i fleksori
potkolenice (hamstringsi) svojom većom snagom u odnosu na njihove antagoniste. Proces dislokacije se odvija postepeno i najčešće se ispoljava u uzrastu izmedju 3. i 8. godine. U literaturi se,
medjutim, beleži njena najranija pojava u 6. mesecu a najkasnija u 18. godini.
Prirodna evolucija PDK kod cerebralne paralize je nepovoljna, pošto teži pogoršanju i komplikacijama. Kod pacijenata koji ne hodaju remeti se održavanje ravnoteže u sedećoj poziciji, otežano je
održavanje higijene preponskog i perinealnog predela, moguća je pojava dekubitusa u sedalnoj
regiji, pojava preloma femura, redje potkolenice, kao i pojava bolova u kuku. Kod pacijenata koji
su sposobni za hod PDK remeti ravnotežu i otežava hod, komplikuje se sekundarnom artrozom
u kuku sa svim svojim posledicama. Ako je asimetrična, nastaje kosa karlica, inegalitet, skolioza i
sekundarna spondiloza, koja se komplikuje bolovima u kičmi, ukočenošću i ograničenjem pokreta.
Dijagnoza zadnje PDK se postavlja, pre svega, na osnovu radiografskog nalaza, tj. na osnovu
odredjivanja Migracionog procenta (MP). Migracioni procenat predstavlja procenat glave butne
kosti nepokriven acetabulumom. Ako su vrednosti MP do 33,3% nema dislokacije, vrednosti
od 33,3% do 100% ukazuju na postajanje subluksacije, a preko 100% na postojanje luksacije.
Anamneza i klinički nalaz nisu posebno specifični.
Lečenje zadnje PDK kod cerebralne paralize je uglavnom operativno. Neoperativno lečenje, koje
podrazumeva praćenje, je indikovano ako je dislokacija simetrična, odn. kada je karlica nivelisana (horizontalna) i pacijent nema tegobe. Vredi pokušati sa davanjem inekcija botulinuma u
aduktornu muskulaturu kukova uz eventualnu aplikaciju abdukcionih ortoza i primenu fizikalnih
procedura. Operativni postupci koji se primenjuju u lečenju paralitičke dislokacije su postupci na
mekim tkivima i koštani rekonstruktivni postupci, koji se kombinuju sa mekotkivnim postupcima.
Mekotkivni postupci podrazumevaju obostranu tenotomiju mišića aduktora kuka i obostranu
dezinserciju mišića fleksora kuka. Uz ove postupke indikuju se i operativni postupci na fleksorima
potkolenice (njihova tenotomija, transpozicija ili elongacija) ukoliko postoji fleksioni deformitet
potkolenice od preko 15° na strani dislokacije, odn. ako je poplitealni ugao preko 50°. Mekotkivni
42
EFORT FORUM PROGRAM
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
postupci se indikuju iz preventivnih razloga, kada su vrednosti MP do 33%, ali se pogoršavaju
preko 4% godišnje. Zatim u svrhu lečenja, kada postoji subluksacija ili luksacija, a vrednosti MP se
pogoršavaju (pozitivan rezultat indikovan iz preventivnih i kurativnih razloga se može očekivati
do uzrasta od 10 godina, a nakon toga rezultat je neizvestan). I, najzad, kada postoji dislokacija
koja se ne pogoršava (vrednosti MP ostaju iste) a pacijent ima smetnje, ili postoji karlična asimetrija. U sva tri navedena slučaja nebitno je da li je pacijent sposoban za hod.
Koštani rekonstruktivni postupci se kombinuju sa mekotkivnim postupcima. Obuhvataju
otvorenu repoziciju kuka, osteotomiju karlice (acetabuloplastiku) i osteotomiju femura (osteotomija skraćenja-abreviaciona i derotaciona osteotomija). Pomenuti postupci se indikuju kod
postojanja asimterične dislokacije kuka, kao i u slučaju neuspeha sa mekotkivnim postupcima
u starijih od 10 godina (do 40. godine), bez obzira na kretanje vrednosti MP i isključivo kod
pacijenata sposobnih za hod. Postupci se izvode izolovano (izuzev otvorene repozicije, koja nije
indikovana kod starijih od 14 godina) ili se različito medjusobno kombinuju.
Prednja PDK kod cerebralne paralize nastaje usled mišićnog disbalansa izmedju jačih ekstenzora i slabijih fleksora kuka. Sekundarno je može uzrokovati nekorektno indikovana tenotomija
fleksorne i aduktorne muskulature kuka (obično kod diskinetičke forme cerebralne paralize).
Postoje tri forme prednje dislokacije.
Prva forma je najčešća, karakteriše se ekstenzijom, adukcijom i spoljašnjom rotacijom kuka i
ekstenzionom kontrakturom potkolenice sa visoko postavljenom čašicom na strani dislokacije.
Kod ove forme je povećana zadnja inklinacija karlice i ispravljena lumbalna lordoza. Pod kožom
prominira glava butne kosti (zbog povećane anteverzije vrata femura) i može se palpirati. Fleksija
u kuku je retko moguća preko 30°, sedenje je otežano ili nemoguće.
Druga forma je redja i karakteriše se ekstenzijom, abdukcijom i spoljašnjom rotacijom kukova
(postoji retroverzija vrata femura) i fleksionom kontrakturom potkolenice na strani dislokacije.
Sedenje je nemoguće, kao i zauzimanje bočne pozicije. Ovi pacijenti mogu imati i deformitete
kičme u obliku skolioze ili kifoze.
Treća forma se karakteriše opštom hipotonijom, nepostojanjem kontraktura, mentalnom retardacijom, lošim motornim statusom, a dijagnoza se često previdja
Dijagnoza prednje paralitičke dislokacije kuka se postavlja na osnovu kliničkog nalaza, radiografskog ispitivanja i skenografskih snimaka.
Lečenje je uglavnom operativno, sa ciljem da se pacijentima omogući sedenje. Kod prve forme se
indikuje dezinsercija proksimalnih pripoja fleksora potkolenice i dezinsercija m. gluteus maximus
sa proksimalnog femura. Abreviaciona i derotaciona osteotomija femura se preporučuje u slučaju
neuspeha sa prethodnim mekotkivnim postupcima.
Druga forma se koriguje postupkom dezinsercije pripoja spoljašnjih rotatora kuka u predelu
velikog trohantera, zadnjom kapsulotomijom zgloba kuka, kao i postupcima tenotomije,
transpozicije ili elongacije fleksora potkolenice na strani dislokacije. Korekcija se, po potrebi,
može dopuniti anterotacionom i abreviacionom osteotomijom femura.
Lečenje treće forme prednje paralitičke dislokacije kuka je neopartivno uz pomoć lekova, ortopedskih pomagala, fizikalnih proceura i odgovarajućom negom pacijenata.
EFORT FORUM PROGRAME
43
EFFICIENCY OF CHIARI PELVIC OSEOTOMY IN PATIENTS
WITH INSUFFICIENT FEMORAL HEAD COVERAGE
Nemanja Slavković
Institute for Orthopaedic surgery Banjica, Belgrade
Insufficient femoral head coverage is not rare condition. It may be part of many orthopedic
diseases and conditions, including developmental dysplasia of the hip. In the early stage insufficient femoral head coverage is usually asymptomatic. However,in the later stages of life this joint
incongruency causes an early osteoarthritis of the hip.
Chiari pelvic osteotomy is present in an orthopedic surgical practice for more than 60 years.
The basic idea of this technique is increasing of the femoral head coverage with only one pelvic
osteotomy, next to the lateral acetabular rim. Chiari osteotomy, also called „capsular arthroplasty“
is not as popular as it once was, primarily due to significant improvement in total hip arthroplasty,
but also due to the introduction of the even more effective pelvic osteotomies. Nowdays, Chiari
surgery is one of so-called „salvage“ osteotomies aimed at reducing symptoms, especially pain,
in patients with insufficient femoral head coverage when a full reconstruction of anatomic correlations cannot be expected even by utilization of other, more efficient and technically more
challenging pelvic osteotomies.
Nevertheless, Chiari pelvic osteotomy is still a reliable surgical procedure, especially in adolescent
hips. A technically precisely performed Chiari pelvic osteotomy may significantly improve the
anatomical hip correlations, increase the femoral head coverage, reduce the pain and slow down
the development of hip arthrosis. In this way, total hip replacement may be postponed more than
fifteen years.
KEY WORDS : Chiari pelvic osteotomy, insufficient femoral head coverage
44
EFORT FORUM PROGRAM
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
TOTAL HIP REPLACEMENT IN YOUNG PATIENTS
– TECHNIQUE AND RESULTS
K. Knahr, S. Leder
Especially in young patients long-term success in total hip arthroplasty is mandatory. The goals
to achieve these prerequisites are sufficient fixation of the implant and minimal wear of the components.
Excellent long-term results with cemented and uncemented implants are reported, requirements
are the adequate material, the design, the primary stability and the perfect cementing technique.
The other key for long-term survival is the wear of the components. Polyethylene, metal and
ceramics are the materials that have to be considered for selecting the articulation components.
Regarding technique the modern trends focus on minimal invasive surgery and design of femoral
stems. The presentation will compare the results of minimal invasive surgery and standard
surgical procedures as well as the clinical data of standard and short femoral stems.
Articulation materials used since many decades are cross-linked polyethylene, metal and ceramic.
The goal of this paper ist to evaluate advantages and disadvantages of these materials as well as
a statement concerning the selection of head size for the implant.
EFORT FORUM PROGRAME
45
HIRURGIJA KOLENA
KNEE SURGERY
46
HIRURGIJA KOLENA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
REVISION KNEE ARTHROPLASTY - EARLY EXPERIENCES
Slavko Manojlovic, Sinisa Bijeljac, Zeljko Jovicic, Goran Talic, Stanislav Palija,
Petar Cvijic, Bojan Kuzmanovic, Bojan Miholjcic, Milan Jovanovic
Institute of Orthopedics, Physical Medicine and Rehabilitation “Dr. Miroslav Zotovic”, Banja
Luka, Bosnia and Herzegovina
Introduction: Revision surgery is one of the tactically and technically most demanding orthopedic procedures and for its success it is essential to identify and understand the problem, and also
to have a technical support from institution.
Objectives: To retrospectively analyse patients operated in our institution and to show the most
common indications for revision arthroplasty of the knee joint, as well as surgical methods of
treatment, and complications of revision arthroplasty.
Methods: From June 2004 to June 2014 over 1700 primary knee endoprosthesis were implanted,
and 71 revision surgeries performed, out of which 55 with built-in revision knee endoprosthesis.
Patients were distributed according to gender, age, elapsed time from the primary arthroplasty,
the type of implants, and the indications for revision surgery.
Results: Significantly more frequent are early revision surgeries (the time elapsed since the
primary surgery up to 2 years), and the most common indication is a infection, or septic loosening,
after wich follow a aseptic loosening and failure of extensor apparatus. Less frequent indications
are periprosthetic fractures, MCL ruptures and dislocation of prosthesis components. Procedures
performed were simple prosthesis replacement with PS variant, then PS prostheses with femoral
and tibial extensions, as well as hinge knee prosteses.
Conclusions: It is essential to promptly notice a problem in the functioning of the primary
implant and to direct the patient to an institution that has the personnel and technical potential
to perform an adequate revision surgical procedure.
CLINICAL EVALUATION OF 75 CASES OF ANTERIOR
CRUCIATE LIGAMENT GRAFT BY THE TLS© TECHNIQUE
(SHORT GRAFT OF THE HAMSTRING TENDON)
Srdan Dojcinovic1, Renaud Maes2
1 Clinique Générale, Fribourg, Suisse
2 Hôpital de Lodlinsart, Belgique
Patients and Methods: Between January 2007 and December 2009, we operated on a continuous series of 75 ruptures of the anterior cruciate ligament. There were 30 women and 45 men,
with a mean age of 27 years (17-47). We used the identical grafting technique for all patients and
reconstructed the anterio-medial bundle for all patients by short graft of the semi-tendinosus
KNEE SURGERY
47
(45-50mm). In this series, a single hamstring tendon was used for each patient. The pre- and
postoperative evaluation was done according to the IKDC score as well as by laxity tests (Telos).
Clinical results of all patients were evaluated after more than two years from the procedure.
Results: All 75 patients were seen within a mean of 30 months (24-42 months) following surgery.
The preoperative appraisal with the Telos was 4.8mm (+/- 2.5mm). The Lysholm score went from
58 preoperatively to 93 postoperatively. The IKDC score went from 59.1 to 93. Preoperative clinical
evaluation following the IKDC grading system showed that 0% belonged to group A, 11% to
group B, 78% to group C and 11% to group D. After final evaluation of all patients postoperatively,
64% were in group A, 28% in group B, 8% in group C and 0% in group D. The result of the Tel Os
assessment at 25kg showed a mean differential of 1.97mm (+/- 1.2mm). There was one case of
graft rupture following a skying accident 6 weeks following the operation.
Conclusion: This prospective study of 75 patients operated by partial knee ligamentoplasty
using a short graft shows excellent results. The use of a single hamstring tendon is sufficient for
this procedure.
The results of this study after the middle-term should be confirmed by a reevaltuation at five and
ten years as well as……..
DAY CASE ANTERIOR CRUCIATE LIGAMENT
RECONSTRUCTION: A STUDY OF 69 PATIENTS.
Srdan Dojcinovic1, Renaud Maes2
1 Clinique Générale, Fribourg, Suisse
2 Hôpital de Lodlinsart, Belgique
S Dojcinovic Daycase ACL reconstruction is commonly performed under general anaesthesia
with a patella tendon graft. We report our experience with hamstring reconstruction under
regional anaesthesia.
Over a 12-month period, 69 daycase arthroscopic ACL reconstructions were performed by one
surgeon and one anaesthetist. All operations were performed under spinal anaesthesia with a
femoral nerve block. Patients were discharged with oral analgesia, and a cryocuff.
69 patients were prospectively evaluated with a IKDC chart. 95). IKDC score was 40% A, 50% B,
8%C, 2 %D. 100% patients were happy to be discharged on the same day. 1 patient was admitted
from the daycase unit for infection. A second presented a rupture of ACL reconstruction.
The mean visual analogue pain score was 1.0 at discharge, 1.8 in the middle of the first night, and
2.1 on the first post-op day. Patients experienced significantly more pain the day after surgery
than the evening of surgery (p=0.04).
We conclude that hamstring ACL reconstruction under regional anaesthesia is well tolerated by
patients as a daycase procedure.
48
HIRURGIJA KOLENA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
DIFFERENT APROACH IN LCA RECONSTRUCTION:
“ALL INSIDE” TECHNIQUE
Z. Nestorovski, N. Petkov
Department of Orthopaedics and Traumatology
City General Hospital “8-th of September”, Skopje
Introduction: A new minimally invasive procedure of arthroscopic ACL reconstruction has been
developed called the all - inside technique. This technique has been described as an arthroscopic
procedure “without incisions”, with drilling of incomplete “blind” tibial and femoral tunnels over
ACL footprints, preserving the external cortex for the fixation. Another important feature of
the technique is the use of the semitendinosus tendon folded four times for graft preparation.
Proximal and distal fixation is with tight-rope RT.
Purpose: Purpose of this presentation is to present our experience with this technique and the
advantages of the “all inside” metod and also to show early functional results in patients who
underwent ACL reconstruction by the all-inside technique.
Methods: 15 patients were operated with the all-inside technique during the year 2014. For
Functional evaluation we used Lischolm-Guilquist scale and Tegner score as well as tunnel
position on X-ray.
Results: All 15 patients had significant improvement in the early functional findings.
Conclusion: The all-inside technique is a reliable procedure with very good results for pain,
stability and knee function.
Discusion: The all-inside is a new technique in ACL reconstruction wich requires clinical assessement. This technique can be used for primary and revision single or double bundle reconstructions.This metod can prevent the onset of certain complications (such as tibial plateau fracture by
drilling from outside to inside). Other advantages are : preserving the bone and tendon, better
positioning of the tibial tunnel and more cosmetically attractive minimal incisions. Clearly, the
trend in surgery is to decrease the invasiveness of surgical procedures, to limit potential complications and reduce the trauma from surgery. In this way, the all-inside technique may represent a
new, less invasive option for ACL reconstruction.
Key words: All-inside, knee, ACL, arthroscopic surgery, semitendinosus graft.
KNEE SURGERY
49
KOMPARACIJA KLINIČKOG NALAZA,
MAGNETNE REZONANCE I ARTROSKOPSKOG NALAZA
KOD POVREDA MEKOTKIVNIH STRUKTURA ZGLOBA KOLENA
D. Milovanović1, L. Stijak 2, Z. Carevic1, U. Stanković1, M. Kadija1
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Klinički centar Srbije
2 Institut za anatomiju, Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu
Sve češća upotreba magnetne rezonance (MRI) kao dijagnostičke metode, kao i poboljšanje
njenih performansi, može da maskira klinički nalaz povreda mekotkivnih struktura zgloba kolena.
Studija je dizajnirana da proceni validnost magnetne rezonance i kliničkog nalaza u dijagnozi
povreda ligamenata i meniskusa, kao i da ih uporedi sa artroskopskim nalazima.
Metod: Retrospektivno su analizirani podaci dobijeni iz istorija bolesti pacijenata lečenih na
Klinici za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju Kliničkog centra Srbije u periodu od 01. januara
do 01. jula 2014 godine. Kod svih pacijenata je preoperativno rađena magnetna rezonanca u
različitim ustanovama. U studiju je uključeno 56 pacijenata, 43 muškaraca i 13 žena, prosečne
starosne dobi 27,2 godine. Kod 38 pacijenata je urađena dijagnostička artroskopija ili artroskopski asistirana meniscektomija u zavisnosti od intraoperativnog nalaza, dok je kod 18 pacijenata
rađena i rekonstrukcija prednje ukrštene veze.
Rezultati: Klinički nalazi u poređenju sa artroskopskim su se pokazali kao senzitivni u dijagnozi
rupture prednje ukrštene veze 94%, a kod lezija meniskusa 82%. Iznenađujuće je da je senzitivnost nalaza magnetne rezonance kod rupture prednje ukrštene veze iznosila 84%, dok je kod
lezije meniskusa 92%. MRI nalazi su u samo 54% slučajeva opisali tip lezije meniskusa koji često
ne korelira sa artroskopskim nalazom.
Zaključak: Poboljšanje performanci MRI ne donosi benefit u odluci za operativnim lečenjem
ukoliko se dobijeni nalazi ne analiziraju na adekvatan način i ne koreliraju sa kliničkim pregledom.
Sensitivity=true positive/(true positive+false negative)
50
HIRURGIJA KOLENA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
ANATOMIJA ANTEROLATERALNOG LIGAMENTA KOLENA.
Lazar Stijak1, Marko Kadija2, Marko Bumbaširević2, Darko Milovanović2,
Zvonko Carević2, Branislav Filipović1
1 Department of Anatomy, School of Medicine, University of Belgrade, dr Subotića 4. 11000
Belgrade, Serbia; tel.: +381-11-2684-259; fax.: +381-11-2686-172.
2 Clinic for Orthopaedic Surgery and Traumatology, Clinical Centre for Serbia, Višegradska
26, 11000, Belgrade, Serbia; tel.: +381-63-246-883.
Autor za korespodenciju:
Lazar Stijak, Dragana Rakića 18v/9, 11080 Zemun, Srnija; tel: +381-63-110-5-330;
fax: +381-11-2686-172; E-mail: [email protected];
Anterolateralni ligament kolena, struktura koja je poznata više od 130 godina, ponovo je privukla
pažnju kako ortopeda tako i anatoma. Od prvog opisivanja pa do danas ova struktura se različito
nazivala. Bilo da se radilo o the mid-third lateral capsular ligament, anterior oblique band of
fibular collateral ligament or anterolateral ligament of knee ova struktura je bila odgovorna za
avulzione „Segond“ frakture. Takođe, pored kontraverze koja se odnosi na naziv, ovu strukturu
karakterišu i kontraverze vezane za položaj. Za pojedine autore anterolateralni ligament je
prednji snop fibularnog kolateralnog ligamenta (koji se nalazi u drugom sloju lateralnog odeljka
kolena po Seebacher-u) a za druge to je zadebljanje zglobne kapsule (koja se nalazi u trećem sloju
lateralnog odeljka) dok treći opisuju snop vlakana iliotibijalnog trakta koji spaja kondile femura
i tibije (prvi sloj lateralnog odeljka kolena). Najnovija dilema vezana je za udruženost lezije ovog
ligamenta sa rupturom prednje ukrštene veze. Analizom dosadašnje naučne literature vezane
za anterolateralni ligament, preciznom disekcijom lateralnog odeljka 14 kadaverskih kolena uz
konstultaciju vodećih anatomskih i ortopedskih udžbenika zaključili smo da je anterolateralni
ligament zadebljanje zglobne kapsule zgloba kolena lokalizovano u trećem sloju spoljašnjeg
odeljka kolena (po Seebacher-u) koje nije uvek jasno morfološki ograničeno od ostatka zglobne
kapsule.
Ključne reči: anterolateralni ligament, zglobna kapsula, spoljašnji odeljak kolena
KNEE SURGERY
51
KOMPLIKACIJE NAKON REKONSTRUKCIJE
PREDNJE UKRŠTENE VEZE KOLENA
Vladan Stevanović1, Zoran Blagojević1, Aleksandar Crnobarić1,
Miodrag Glišić1, Branislav Krivokapić1, Draško Cimbaljević2
1 Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
2 Opšta bolnica Bijelo Polje
Uvod: Povrede prednje ukrštene veze dominiraju patologijom kolena u savremenom sportskom
traumatizmu, a artroskopska hirurška rekonstrukcija je u stalnom napretku kako u hirurškim
tehnikama i rehabilitaciji, tako i načinu i materijalima za fiksaciju. Shodno navedenom, nezaobilazne su i prateće komplikacije čijim rešavanjima se unapređuje znanje i dobija na kvalitetu
primarne hirurgije
Materijal i metod: Analizom su retrospektivno obuhvaćeni operisani pacijenti u desetogodišnjem periodu, a podaci su prikupljeni iz istorija bolesti i dokumentacije sa kontrolnih pregleda, kao
i nakon ponovne hirurgije. Prikazani su izolovani slučajevi po grupacijama najčešćih komplikacija
Rezultati: Dobijeni podaci se uklapaju u referentne iz literature učinjene na velikim serijama kao
i pri multicentričnim analizama. Specifičnosti problema u našoj sredini obrađeni su kroz prikaze
slučajeva kao i analizom dobijenih podataka, na osnovu čega se mogu doneti preporuke za poboljšanje primarne hirurgije
Diskusija: Značaj analize komplikacija je u ranoj dijagnostici i adekvatnoj terapiji kako bi se
udaljene posledice svele na minimum. Podaci iz literature ovoj temi posvećuju veliku pažnju
upravo u sklopu dilema između transtibijalnih ili „anatomskih“ tehnika, izbora grafta ili vrste
fiksacije, kao i rehabilitacije.
Zaključak: Poznavanje komplikacija i načina njihovog prevazilaženja je neophodno radi njihove
adekvatne prevencije i postizanja što boljih rezultata rekonstrukcije prednje ukrštene veze
Ključne reči: prednja ukrštena veza, komplikacije, primarna hirurgija
52
HIRURGIJA KOLENA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
UZROCI NEUSPEHA PRIMARNE ARTROPLASTIKE KOLENA
I VIDOVI REŠAVANJA PROBLEMA U REVIZIONOJ HIRURGIJI
Dr Ognjen Vukadin, Dr M. Stanojković, Dr G. Gavrilović, Dr Lj. Zajić,
Dr N. Trbović
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Primarna artroplastika kolena je jedna od najčešćih hirurških procedura u svetu sa tendencijom
stalnog porasta broja godišnjih slučajeva. I pored toga broj pacijenata koji nisu zadovoljni ishodom
lečenja a bez poznatog razloga, ostaje relativno visok i u literaturi. Sa porastom broja primarnih
raste i broj revizionih artroplastika kolena što lečenje čini složenijim i skupljim i predstavlja teret
i za pojedince i za zajednicu. Najčešći razlog neuspeha primarne artroplastike kolena je infekcija
a potom nestabilnost kolena, kontraktura i aseptično razlabavljenje komponenti. Prikazaćemo
slučajeve pacijenata kod kojih je radjena reviziona artroplastika kolena u Institutu za ortopedsko
hirurške bolesti Banjica u periodu od 2007. – 2013. g sa osnovnim principima dijagnostikovanja
razloga neuspeha primarne artroplastike i načinima rešavanja problema u revizionim artroplastikama kolena.
LEČENJE ZASTARELIH RUPTURA LIGAMENTA PATELE
PRIMENOM SLOBODNOG TETIVNOG GRAFTA
Dr Ognjen Vukadin
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Ruptura ligamenta patele je relativno retka povreda. Učestalost je najveća kod muškaraca u trećoj
i četvrtoj dekadi života. Povreda ponekad ostane neprepoznata. Rezultati lečenja su lošiji ako se
ono započne nakon tri nedelje od povrede, a ako je od povrede prošlo više od 6 nedelja takve se
rupture smatraju zastarelim ili hroničnim. Mogu biti posledica previda ili zanemarivanja.
Hirurško lečenje je u hroničnim slučajevima otežano usled neadekvatnog kvaliteta preostalog
ligamentarnog tkiva i rezultati takvog lečenja su tradicionalno lošiji nego u akutnim slučajevima. Prikazaćemo tri slučaja pacijenata sa zastarelim rupturama ligamenta patele u trajanju od
2 – 14 meseci nakon povrede u kojih je primenjena rekonstrukcija ligamenta patele upotrebom
tetivnog grafta m.semitendinozusa uzetog na strani povrede kao i primenjenu hiruršku tehniku.
Inicijalni funkcionalni i anatomski rezultati primene ove tehnike su veoma dobri.
KNEE SURGERY
53
ZNAČAJ PREOPERATIVNOG PLANIRANJA
U TOTALNOJ ALOARTOPLASTICI KOLENA
M. Ivanović, V. Ranković, A. Stamenkovič, N. Marković, Ž. Vukmirović,
I. Đulić, N. Mikić, V. Gordić
Uvod: Inplantacija totalne endoproteze kolena predstavlja metodu izbora u lečenju vecine pacijenata sa degenerativnim oboljenjem kolena. Aloartroplastikom postize se bezbolnost i povecanje
obima pokreta, korekcija deformiteta i uspostavljanje korektne mehanicke osovine ekstremiteta.
Cilj rada: Postopertivna funkcionalnost endoproteze kolena predstavlja usaglašenost tehničkih
karakteristika inplanta, adekvatne inplantacija korelisane sa pravilnim mekotkivnim balansom
zgloba. Poštovanje osnovnih mehaničkih postulata u pripremi operacije i pravilno izvodjenje
utiču na trajnost i funkcionalnost novog zgloba. Pravilna implantacija omogućava iskazivanje
tehničkih i funkcionalnih mogućnosti proteze donoseći boljitak pacijentu.
Metod rada: Retrospektivna analiza mehaničkih parametara na preoperativnim i postoperativnim radiografijama i CT skautima kod 40 operisanih kolena. Odredjivali smo i uporedjivali
anatomsku i mehaničku osovinu ekstemiteta, kao i stepen operativne korekcije, nivo resekcije
femura i tibije posteriorni slop, visinu zgobne linije kao i posteriorni femorslni offset. Za procenu
kliničkog statusa upotrebljavan je Knee Society score i Womac index.
Zaključak: Adekvatno i precizno preoperativno planiranje kao i postoperativna analiza i evaluacija postignitog rezultata doprinose poboljšanju hiruške tehnike. Pravilna implantacija omogućava
iskazivanje tehničkih i funkcionalnih mogućnosti proteze donoseći dugotrajniji boljitak pacijentu.
Nije bilo statistički značajnih razlika u pogledu funkcionalnih skorova i Knee Society skora.
EFEKTI TOTALNE ARTROPLASTIKE KOLENA KOD PACIJENATA
SA REUMATOIDNIM ARTRITISOM
B. Gluščević, V. Jovanović, P. Stošić, D. Milosavljević, R. Radivojević, V. Gajić,
M. Pavlović
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Uvod: Reumatoidni artritis je relativno često i teško oboljenje koje može dovesti do značajne
invalidnosti. Približno 90% pacijenata sa reumatoidnim artritisom će imati jedno ili oba kolena
zahvaćeno u toku bolesti.
Cilj rada: Evaluacija kliničkih i radiografskih rezultata nakon ugradnje totalne endoproteze
kolena kod pacijenata sa reumatoidnim artritisom.
Metod: Retrospektivnom studijom je analiziran funkcionalni i radiografski nalaz kao i subjektivna
procena bolesnika. U periodu od marta 2002 do oktobra 2010 smo implantirali 210 endoproteza
kolena kod 165 pacijenata koji su imali primarnu dijagnozu reumatoidni artritis Bilo je 145 žena
54
HIRURGIJA KOLENA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
i 20 muškaraca. Po Steinbrockerovoj klasifikaciji uglavnom su bili grupa II i III.Prosečna starost je
bila 56 godina (raspon od 25 do 74godine). Prosečno vreme praćenja je bilo 5,8 godina.
Rezultati: Prosečan Knee society score (KSS) je poboljšan sa preoperativnih 24,5 na 83 poena, a
funkcionalni KSS sa 16,8 na 44,5 poena, na kraju praćenja. Od komplikacija postojalo je usporeno
zarastanje rane kod 10 pacijenata, a tranzitorni neurološki poremećaj kod 4 bolesnika. Kod 7
bolesnika se javila tromboembolija donjih ekstremiteta. Do dislokacije čašice je došlo kod jednog
pacijenta i kod tri je konstatovana duboka infekcija.
Zaključak: Uprkos značajnim mogućim komplikacijama, totalna artroplastika kolena eliminiše
bol, smanjuje ili potpuno otklanja deformitet i dramatično poboljšava funkcionalni status i
kvalitet života pacijenata sa reumatoidnim artritisom.
HIRUŠKO LEČENJE OSOVINSKIH DEFORMITETA KOLENA
PRIKAZ PACIJENTA
Dr. Agnica Petković, Dr. Vladan Stevanović, Dr. Duško Spasovski,
Dr. Igor Šešlija, Dr. Vesna Jovanović
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Osovinski deformiteti kolena dečijeg i adolescentnog doba predstavljaju veliki funkcionalni,
estetski i prognostički problem. U situacijama velikog deformiteta gde konzervativne metode
nisu efikasne prisupamo hiruškom lečenju TRANZITORNOJ BLOKADI RASTA – EPIPHISIODEZI
shodno tipu - varusnog ili valgusnog deformitreta. Korekcija deformiteta se postiže unutar
6-12 meseci. Dalji rast i mogućnost deformisanja je teško predvidiv. Moguća je ponovna pojava
deformitata u istom ili suprotnom smeru. U životnom dobu pozne adolescencije sa zatvorenim epifiznim zonama rasta predvidjene su KOREKTIVNE OSTEOTOMIJE PROXIMALNE TIBIJE ILI
DISTALNOG FEMURA.
Prikazujemo pacijenta starog 13 godina koji se javio zbog velikih bolova u kolenima i ograničenja
pokreta sa valgusnim deformitetima kolena obostrano. Tada je učinjena hirušk intervencija – medijalana epifiziodeza distalnog femura i proximalne tibije nakon koje je došlo do potpune osovinske
korekcije deformiteta unutar 6 meseci. U daljem praćenju a godinu dana nakon vadjenja fiksacionog materijala dolazi do deformisanja levog kolena u smisli varusa. Tada je učinjena lateralna
epifiziodeza i zaustavljeno dalje deformisanje ali se korekcija nije postigla. Po završetku rasta je
učinjena MEDIJALNA KOREKTIVNA OSTEOTOMIJA PROXIMALNE TIBIJE uz fiksaciju LCP pločom.
Post operativno praćenje od godinu dana pokazuje potpunu osovinsku korekciju deformiteta,
koštanu kosolidaciju mesta ostetomije i potpun funkcionalni oporavak pacijenta.
Osovinski deformiteti kolena kod dece su nepredvidivog toka zahtevaju praćenje i nekada seriju
hiruških intervencija.Nova generacija zaključavajućih ploča uz RTG navodjenje nam omogućava
relativno jednostavnu hirušku tehniku, odličnu fiksaciju, brzu mobilizaciju uz odličan funkcionalni oporavak pacijenta.
KNEE SURGERY
55
30 GODINA ARTROSKOPSKE HIRURGIJE U INSTITUTU ZA
ORTOPEDSKO HIRURŠKE BOLESTI BANJICA BEOGRAD
Miroljub Č. Stanojković, Dragoljub Banović, Gordan Gavrilović,
Ognjen Vukadin, Ljubodrag Zajić, Nenad Trbović, Aleksandar M. Stanojković
Istitut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica,Beograd
Atroskopska hirurgija je danas nezaobilazna dijagnostičko-terapijska procedura lečenja povreda
i unutrašnjih dranžmana zglobova u većini ortopedskih ustanova u Srbiji. Prva saznanja o artroskopiji su stečena u toku Ortopedskih dana u Novom sadu 1978 godine, kada je dr Djurić iz
Zagreba prezentirao svoja prva iskustva.
Po razmeni iskustava sa dr V. Pavlovčičem iz KC Ljubljana u toku Ortopedskih dana JUOT-a
održanih u Opatiji 1984 godine, dr M.Stanojković i dr Z.Ganić su uveli u kliničku praksu dijagnostičku artroskopiju, artroskop je bio marke Storz. U to vreme se artroskopija radila gladajući
direktno kroz optiku, material se sterilisao tabletama formaldehida 24-48 h. Operacije su nastavljane artrotomijama, na taj način je proveravana artroskopska dijagnoza.
Dr M. Pećina je maja 1985 godine organizovao Sastanak o hirurgiji meniskusa koljena u Dubrovačkom hotelu Libertas. Po završetku pomenutog Sastanka u Dubrovniku je u organizaciji Klinike
za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KC Srbije, uz angazovanje dr V. Bobića, u Beogradu
organizovan Prvi Instrukcioni kurs iz artroskopije kolena, moderator je bio Mr Najdžel Tabs sa
Univerziteta Bimingem, UK. Po završetku Kursa je Engleska firma Takrej donirala kameru, monitor
i set optika i komplet artroskopskih instrumenat. Tada su se stakli uslovi da se na najsavremeniji
način uključimo u savremene trendove endoskopske hirurgije zglobova. Dva mlada lekara dr V.
Bobić i dr. A. Rodješić su dobili poziv za šestomesečno usavršavanje u Birmingemu. Nastaviljeno
je sa usavršavanjem kako u zemlji, tako i u inostranstvu. Organizovano je edukacija obavljana u
najznačajnijim centrima Evrope i SAD.
Krajem osamdesetih godina je uradjena prva artroskopska rekonstrukcija LCA karbonskom
protezom. Početkom devedesetih godina počelo se sa primenom BTB grafta, a kasnije i hamstrinksa.
Uspešni rezultati u lečenju pacijenata u IOHB Banjica i prezentacije na medjunarodnim i domaćim
Kongresima nisu ostali neprepoznati pa su lekari Instituta dr D. Banović i dr M. Stanojković već
1991 godine, pozvani za predavače na Prvom Instrukcionom kursu iz artroskopske hirurgije
pod pokroviteljstvom Ortopedske sekcije SLD a u organizaciji Otopedske klinike VMA i njenog
načelnika dr Dj. Popovića. Kurs je održan u hotelu Lepenski vir u Donjem Milanovcu. Organizator Prvog instrukcionog kursa iz artroskopije Makedonskog udruženja ortopeda i traumatologa
(MAOT) dr D. Džolev sa Ortopedske klinike Medicinskog fakulteta u Skoplju je pozvao dr D.
Banovića, dr M. Stanojkovića i dr Z. Blagojevića za predavače. Taj trend se nastavio i dalje, tako su
lekari IOHB Banjica i danas predavači i instruktori na kursevima u zemlji i inostranstvu.
Krajem devedesetih godina XX‑og veka je u IOHB Banjica otvorena operaciona sala isključivo
za endoskopsku hirurgiju. Oprema je redovno obnavljana. Ovako sistematično organizovan rad
56
HIRURGIJA KOLENA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
je rezultirao sa više magistarskih radova i doktorskih disertacija, iskustva lekara su publikovana
u časopisima sa najvišim impakt faktorom (JBJS), objavljeno je više monografija iz oblasti artroskopske hirurgije.
U specijalizovanoj operacionoj sali se radi 7 do 10 artroskopskih intervencija dnevno, najčešće
se operišu koleno, potom rame, skočni zglob, kuk, lakat, ručni zglob. Danas se artroskopsku
hirurgiju u IOHB Banjica radi 21 ortopedski hirurg. Prema evidenciji protokola u operacionoj sali,
od 01.01.2009. g. do 01.08.2014.g. je uradjeno ukupno 8439 artroskopskih intervencija.
SLOBODNA ZGLOBNA TELA KOLENA
V. Ristić, M. Maljanović, J. Poznan, M. Vidanović, R. Đurić, S. Jovišević,
M. Knežević, Z. Rašković, M. Nikodijević
Opšta bolnica Subotica, Odeljenje ortopedske hirurgije i traumatologije
Uvod: Cilj studije je da definiše poreklo slobodnih zglobnih tela kolena i prikaže artroskopske
rezultate lečenja.
Materijal i metode: U OB Subotica od 2010.-2014. god. artroskopski je operisano 29 pacijenata
(21 muškarac i 8 žena), prosečne životne dobi od 27 godina. Na osnovu anamneze, kliničkog
pregleda i RTG snimaka (AP, profilni i tunelski) postavljena je dijagnoza i određena lokalizacija
i poreklo lezije, slobodnog zglobnog tela. MRI dijagnostika je bila neophodna samo u 14%
slučajeva.
Rezultati: Zglobno telo je najčešće bilo posledica disekantnog osteohondritisa: u 18 slučajeva
(62%) poreklom sa zglobne površine unutrašnjeg kondila femura, kod četiri pacijenta (14%) sa
čašice, kod tri sa spoljašnjeg kondila (10%), kod dva (7%) sinovijalnog porekla (usled hondromatoze), kod jednog sa dela rupturiranog meniskusa i kod jednog u masnom jastučetu kolena (po
3%). Artroskopijom smo ekstrahovali najčešće jedno zglobno telo, a u slučaju hondromatoze i po
30.
Operativnim putem smo pristupili obradi oštećene zglobne hrskavice do prokrvljene subhondralne kosti kod 15 pacijenata, a kod 12 načinili dodatno i forrage. Kod dva pacijenta smo veći
osteohondralni fragment fiksirali Kirschner iglama. U devet slučajeva primenili smo i intraartikularne aplikacije hijaluronske kiseline.
Recidivantnu pojavu zglobnih tela zabeležili smo samo u slučaju sinovijalne hondromatoze.
Zaključak: Artrokopska hirurgija u slučaju zglobnih tela omogućava: dobru procenu lokalizacije,
stepena oštećenja hrskavice i izbora operativnog zahvata, te predstavlja izbor lečenja kod mlađe
populacije, zbog dobrih rezultata i prognoze lečenja.
Ključne reči: slobodno zglobno telo, koleno, disekantni osteohondritis, artroskopija
KNEE SURGERY
57
HIRURGIJA GORNJEG EKSTREMITETA
SURGERY OF THE UPPER EXTREMITY
58
HIRURGIJA GORNJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
MIŠIĆNI TRANSFERI U CILJU OBNOVE FLEKSIJE LAKTA
KOD DEFINITIVNIH LEZIJA BRAHIJALNOG PLEKSUSA
Č. Vučković1, D. Polojac1, I. Glišović Jovanović1, L. Rasulić2, M. Brndušić1,
J. Mihajlović3, M. Bumbaširević1
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Beograd
2 Klinika za neurohirurgiju KCS, Beograd
3 Centar za anesteziologiju i reanimatologiju KCS, Beograd
Obnova fleksija lakta jedan je od prioriteta u funkcionalnoj rekonstrukciji kod definititvnih lezija
brahijalnog pleksusa.
Cilj našeg rada je da uporedimo funkcionalne rezultate kod tri različite operativne tehnke mišićnih
transfera.
Studijom su obuhvaćena 24 pacijenta. Prva grupa (n=12), prednji transfer m.triceps brachii; druga
grupa (n=7), transfer m.pectoralis major-a; treća grupa (n=5) Steindler-ova fleksoroplastika.
Studijom nisu obuhvaćeni pacijenti sa transferom m.latissimus dorsi-a i slobodnog gracilis režnja,
jer se radilo o pojedinačnim slučajevima. Funkcionalni rezultati su mereni u smislu aktivne fleksije
lakta (goniometrom), mišićne snage fleksije i DASH upitnikom preoperativno i postoperativno.
U prvoj grupi aktivna fleksija lakta, bila je 80-110 stepeni, M=3-4, DASH skor preoperativno
prosečno 65, postoperativno 28,3. U drugoj grupi aktivna fleksija bila je između 30-100 stepeni,
M=2-3, DASH skor preoperativno prosečno 81,9, postoperativno 59,5. U trećoj grupi aktivna
fleksija 70-90 stepeni, M=3, DASH skor preoperativno prosečno 39,2, postoperativno 36,7.
Kod svih operisanih pacijenata, u sve tri grupe, postignut je određen stepen obnove aktivne
fleksije lakta sa značajnim funkcionalnim poboljšanjima registrovanim DASH upitnikom.
Prednji transfer triceps brahija posebno je prihvatljiv kod pacijenata ženskog pola, zbog manjih
estetskih nedostataka, jednostavnosti tehnike i relativno dobrih funkcionalnih rezultata.
Key words: pleksus brahijalis, fleksija lakta, tetivni transfer
SURGERY OF THE UPPER EXTREMITY
59
TRETMAN PRELOMA PROKSIMALNOG OKRAJKA
HUMERUSA, KOD GERIJATRIJSKIH PACIJENATA
M. Ille1,2, Lj. Mićunović2, M. Maksić2, M. Bogosavac1, S. Popović3
1 Medicinski fakultet Univerziteta u Beogradu
2 KCS-Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Beograd.
3 Institut za medicinu rada Srbije, Beograd
Prelomi proksimalnog okrajka humerusa, se u većini slucajeva, mogu neoperativno zbrinjavati. Kod višedelnih dislokovanih preloma osim koštanih, šesto su prisutne i veoma ekstenzivne
povrede mekih tkiva. Prelomi koji su ekstraartikularni, moguće je lečiti i neoperativno, dok
prelomi sa intraartikularnom komponentom, i višedelni intraartikularni prelomi, zahtevaju operativno lečenje.
Osteopoeoza, koja je izrađena u većini slučajeva, dodatno otežava dobijanje stabilne unutrašnje
fiksacije preloma. Postoperativno, imobilizacija zbog neadekvatne čvrstine unutrapnje fiksacije
dodatno dovodi do kontrakture mekih tkiva, a potom imperativ je fizikalkni tretman, koji mora
osposobiti pacijenta za kvalitetan nastavak životnih aktivnosti.
Zbog toga postoji različit pristup lečenju, od neoperativnog uz ranu mobilizaciju, imobilizaciju
u različitom vremenskom trajanju, preko stabilne unutrašnje fiksacije,do parcijalne i totalne
proteze ramena.
Cilj rada je analizirati prelome, hirurški pristup lečenju, komplikacije i funkcionalni rezultat nakon
stabilne intraartikularne fiksacije preloma, retrospektivnom studijom.
Rezutati su evaluirani po CMS i Neer stemom.
Postoperativne komplikacije su bile gubitak pozicije osteoimplanatacionog materijala i migracija
osteofiksacionog materijala, dezintegracija postignute pozicije, infekcija, dehiscencija.
Zaključak: Ukoliko se neoperativno ne postigne adekvatna pozicija, i imobilizacijom se ne stvore
uslovi za srastanje preloma u zadovoljavajućoj poziciji, operativnom intervnecijom potrebno
je postići cilj koji je: otvorenom redukcijom i stabilnom fiksacijom uz postizanje adekvatne
kongurencije zgloba, i proksimalnog dela humerusa, a potom i postoperativno uz imobilizaciju
ne dužu od 21 dan, uz adekvatnu fizikalnu terapiju, dovodi do zadovoljavajućeg rezutata čak i kod
starije populacije, sa prisutnom osteoporozom. I pored različitith mogućnosti interne fiksacije
preloma nekada je potrebno i postavljanje dodatne imobilizacije, postoperativno, najčešće
kod osteoporotičnih pacijenata, sa lošim kvalitetom koštanog tkiva.U odabranim slučajevima,
moguće je ugradnja parcijalne proteze ramena, dok totalne proteze i inverzne treba ostaviti pacijentima sa jačom koštanom masom, i većim zahtevima.
Ključne reči: trauma, prelomi, humerus, gerijatrijska populacija, osteoporoza.
60
HIRURGIJA GORNJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
EPIDEMIOLOŠKE KARAKTERISTIKE I FUNKCIONALNI
REZULTAT KOMPLEKSNIH POVREDA MEKOTKIVNIH
STRUKTURA U NIVOU RUČNOG ZGLOBA
S. Milutinović1, S. Anđelković1,3, T. Palibrk1, J. Mihajlović2, M. Bumbaširević1,3
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Beograd
2 Centar za anesteziologiju i reanimatologiju KCS, Beograd
3 Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu3
Uvod: Povrede u nivou ručnog zgloba su česte i pretežno zahvataju mlađu populaciju. Cilj rada je
da se ukaže na značaj težine povreda kao i posledični invaliditet određenog stepena koje ovakve
povrede ostavljaju.
Metod: U retrospektivnoj studiji praćeno je 54 pacijenta u periodu od 9 godina koji su operativno
lečeni zbog povreda zadobijenih u predelu ručnog zgloba. Obuhvaćeno je 41 muškarac i 13 žena
sa prosekom godina od 28.1. Najčešći mehanizam zadobijanja povreda bilo je staklo (58%), nož
(25%), električna testera (11%). U proseku je povredjeno 9.16 struktura, što uključuje 6.95 tetiva,
1.4 nerava i 0.8 arterija. Najčešće povredjivana struktura bio je n.medianus u 83%, tetive površnih
fleksora (2-4) u 81%, tetive dubokih fleksora (2-4) u 66%, ulnarni nerv i ulnarna arterija u 57%,
kao i dugi fleksor za palac u 40%. Udružena povreda tetive fleksor carpi ulnaris, ulnarnog nerva
i arterije (ulnarna trijada), obuhvatalo je 31%, dok je kombinacija n.medianusa, tetive palmaris
longus i fleksor karpi radialis (radijalna trijada) obuhvaćeno u 43%. Istovremena povreda n.medianusa i n.ulnarisa bila je u 40.5%, dok su istovremene povrede radialne i ulnarne arterije bile u
14%. Nijedna arterija nije bila povredjena u 39% slučajeva.
Rezultati: Pacijenti su praćeni u periodu od 1-8 godina sa prosekom od 46 meseci. Četiri pacijenta
je izgubljeno tokom praćenja. Rezultati su praćeni merenjem snage stiska (GRIP), snage štipaljke
palac-kažiprst (PINCH), skalom oporavka sebzibiiliteta (MCR) i DASH skorom.
Zaključak: Rezultat zavisi od mehanizma povrede, starosne dobi pacijenta i stepena oštećenja
nervnih struktura.
Ključne reči: Fleksorne tetive, nervus medianus, nervus ulnaris
SURGERY OF THE UPPER EXTREMITY
61
OTVORENI ARTRIKULARNI PRELOMI
DISTALNOG HUMERUSA I UTICAJ VREMENA
PREDUZIMANJA OPERATIVNOG LEČENJA
Dragan Radoičić, Milimir Košutić, Radoslav Barjaktarović, Srđan Starčević,
Ivan Micic, Zoran Popović, Aleksandar Jevtić
Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju VMA Beograd
Klinika za ortopediju KC Niš
Uvod: Otvoreni intraartikularni prelomi distalnog humerusa klasifikovani kao OTA 13 C, mogu
da imaju izražene posledice na kvalitet života, posebno ukoliko je u pitanju mlađi pacijent a
povređena je vodeća ruka. Cilj je bio da se utvrdi da li vreme operativnog lečenja intraartikularnih
preloma distalnog humerusa ima uticaja na ishod.
Materijal i metode: U prvoj grupi je bilo 12 pacijenata, 9 muškog i 3 ženskog pola, koji su operisani
u prvih 12 sati od povrede. U drugoj grupi je bilo 14 pacijenata 9 muškog i 5 ženskog polam koji
su operisani u odloženoj proceduri, srednje vreme odlaganja je bilo 4.8 dana od povrede. U obe
grupe pacijenti su imali otvorene metafizarne multifragmentarne prelome distalnog humerusa
klasifikovane kao OTA 13.C2 i 13.C3. U svim slučajevima je izvedena otvorena repozicija i unutrašnja fiksacija sa dva ploče (LCP ili rekonstruktivne 3,5) i zavrtnjevima. Funkcionalni ishod je
procenjivan Mayo elbow i DASH skorom.
Rezultati: Srednji MEP skor je u prvoj grupi bio 69 (od 30 do 100), u drugoj srednji MEP je bio
63,5 ( od 25 do 100). Srednji DASH u prvoj grupi je bio 30,96 (od 1.7 to 76.5) u drugoj grupi je bio
33,2 (od 5.8 to 78,5). Ukupna hospitalizacija u prvoj grupi je bila 3,9 dana, u drugoj grupi je bila
9,8 dana.
Zaključak: Rano preduzeto operativno lečenje, otvorena repozicija i unutrašnja fiksacija
otvorenih artikularnih preloma distalnog humerusa pozitivno utiče na smanjenje broja dana
hospitalizacije ali nema značajnog uticaja na ishod i komplikacije.
Ključne reči: distalni humerus, otvoreni, ota 13c, unutrašnja fiksacija, LCP
62
HIRURGIJA GORNJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
REKONSTRUKCIJA DISTALNOG RADIUSA UZ OČUVANJE
PLOČE RASTA I RUČNOG ZGLOBA. PRIKAZ SLUČAJA
N. Mandić, Z. Vučinić, N. Lujić, A. Đorđević
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
[email protected]
Agresivni benigni tumori distalnog radiusa često zahtijevaju intraartikularnu resekciju kao jedini
odgovarajući način liječenja. Samim tim adekvatna rekonstrukcija i formiranje kongruentnog i
funkcionalnog ručnog zgloba predstavljaju ozbiljan hirurški problem. Prikazani je slučaj interkalarne resekcije agresivne aneurizmalne koštane ciste distalnog radiusa, uz prezervaciju ploče
rasta i zglobne površine i rekonstrukcija fibularnim alograftom. Na ovaj način je kao rezultat
dobijen bezbolan, stabilan i funkcionalan ručni zglob sa pokretima bliskim fiziološkim.
REKONSTRUKCIJA RAMENA “TOTAL SCAPULA”
ENDOPROTEZOM. PRIKAZ SLUČAJA
N. Mandić, Z. Vučinić, N. Lujić, A. Đorđević
Institut za ortopedskohirurške bolesti Banjica, Beograd
[email protected]
Skapula je česta lokalizacija primarnih koštanih i mekotkivnih sarkoma ali i metastatskih tumora.
Većina resekcija skapule ili skapule i proksimalnog humerusa završavala se rekonstrukcijama po
tipu “visećeg ramena” sto za posljedicu ima slabost ramenog zgloba, odsustvo pokreta, često
bol i trakcione neuropraksije, loš estetski efekat itd. Prikazan je pacijent sa hondrosarkomom
skapule kod koga je nakon totalne skapulektomije uradjena rekonstrukcija zgloba ramena „ total
scapula“ endoprotezom. Ovakav način rekonstrukcije za funkcionalni rezultat ima veću stabilnost
ramenog zgloba, veću snagu operisanog ekstremiteta i veći obim pokreta u odnosu na druge
tehnike rekonstrukcije poslije totalne skapulektomije
SURGERY OF THE UPPER EXTREMITY
63
OTVORENA SKAPULOTORAKALNA DISOCIJACIJA
KOD POLITRAUMATIZOVANOG PACIJENTA:
PRIKAZ SLUČAJA
Željko Stepanović, B. Ristić, N. Prodanović, V. Joković
Klinika za ortopediju i traumatologiju, Klinički Centar Kragujevac, Srbija
Fakultet medicinskih nauka, Univerzitet u Kragujevcu, Kragujevac,Srbija
Uvod: Skapulotorakalna disocijacija (SD) je veoma ozbiljna, visoko-energetska trauma ramenog
pojasa, često pogrešno dijagnostikovana ili previđena zbog pratećih povreda kod politraumatizovanih pacijenata.
Cilj: Svrha prikaza ovog slučaja je da ukaže na moguće zamke u prepoznavanju i lečenju retke
povrede kao što je skapulotorakalna disocijacija.
Materijal i metode: Prikazujemo slučaj 48-godišnjeg politraumatizovanog muškarca sa
otvorenom skapulotorakalnom disocijacijom, ipsilateralnom kranio-facijalnom povredom,
nepotpunom avulzijom brahijalnog pleksusa i serijskom frakturom rebara komplikovanom hemopneumotoraksom. Povrede su zadobijene udarom voza u železničkoj stanici.
Rezultati: Ovo je četvrti zabeleženi slučaj otvorene skapulotorakalne disocijacije u literaturi.
Pacijent je preživeo povrede opasne po život zahvaljujući rano primenjenim merama ATLS i
’’kontrole štete u ortopediji’’. Preduzeti su resuscitacija, drenaža torakalne duplje i intramedularna
stabilizacija Gustilo II, otvorenog preloma ključne kosti, u sklopu skapulotorakalne disocijacije
tip 2B. Rana u klavikularnoj regiji je zarasla bez komplikacija. U postoperativnom toku ustanovljena je infekcija oko Schantz-ovog klina, koja je na antibiotsku terapiju i toaletu kože sanirana.
Neurološkom evaluacijom konstovana je Duchenne-Erb-ova paraliza brahijalnog pleksusa. EMG
nalaz nakon 4 nedelje od povrede potvrdio je inkompletnu leziju korenova C5 i C6 i denervaciju aksilarnog nerva. Pacijent je vertikalizovan i započeta je intenzivna fizikalna terapija. Nakon
završetka fizikalne terapije, 3 meseca od povrede, planirani su MRI vrata i ramenog pojasa kao i
EMG reevaluacija kako bi se pristupilo definitivnom zbrinjavanju ove teške povrede.
Zaključak: Neophodan je metodičan pristup prilagođen svakom pacijentu u spašavanju života i
optimizaciji funkcije ekstremiteta kod ove složene povrede.
Ključne reči: otvorena skapulotorakalna disocijacija, brahijalni pleksus, intenzivna nega, prelom
ključne kosti, prelom lopatice, politrauma
64
HIRURGIJA GORNJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
SAGITALNI PRELOMI GLAVE HUMERUSA
--- HEAD-SPLITTING FRAKTURE
V. Vukov1, M. Zdravković2, D. Stanković3
1 Opšta bolnica UNA, Beograd
2 KCS, Beograd
3 Zdravstveni centar Paraćin
Sagitalni prelomi zglobne površine glave humerusa, tzv. head-splitting frakture, javljaju se kao
komponenta višedelnih preloma proksimalnog humerusa, najčešće tamo gde postoji i prelom
anatomskog vrata humerusa. Ovi prelomi nastaju direktnim sudarom glave humerusa i glenoida,
obično dejstvom ekstenzivne sile direktno na rame. Ovakve povrede nastaju ili prilikom saobraćajnih udesa, pada sa više podloge na nižu, pada na stepenicama direktno na rame i slično.
Njihova dijagnostika nije jednostavna. Zahteva iskustvo u čitanju radiografija i često posebne
projekcije. Suština tretmana je stabilna i medjusobno čvrsta fiksacija fragmenata i precizna rekonstrukcija artikularne površine humeralne glave. Ukoliko ovo ne može da se postigne, rešenje
je u parcijalnoj protezi ramena. Kod pacijenata do kraja četvrte decenije života neophodno je
dati maksimum u rekonstrukciji zglobne površine glave humerusa, i uspostavljanju dobre kongruencije zgloba.
Pri rekonstrukciji ovih višedelnih preloma potrebno je prvo stabilizovati sagitalni prelom
humeralne glave, pa tek potom izvršiti dalju rekonstrukciju. Za rešavanje head-splitting frakture
koristimo meku hiruršku žicu u vidu osmice. Precizno postavljena omča, najsigurnije stabilizuje
prelom na zglobnoj površini glave. Radi bolje stabilizacije i mogućnosti imedijatnog otpočinjanja vežbi, najčesće koristimo kombinaciju sa “T“ ili ” L” pločom. Najčešće, glavu humerusa stabilizujemo drugom žičanom omčom za glavne koštane strukture ili za ploču. Vežbe otpočinjemo od
3-5 dana po operaciji. Na ovaj način znatno skraćujemo period rehabilitacije i onemogućujemo
nastanak imobilizacione kontrakture.
Izuzetno retko (do 5%) smo kod operisanih imali pojavu aseptične nekroze glave humerusa i to
kod starijih od 55 godina, uglavnom pušača, ili onih kod kojih je prelom zahtevao imedijatnu
implantaciju parcijalne proteze ramena, a na to nisu pristali.
Ključne reči: ortopedija, hirurgija ramena, prelomi gornjeg kraja humerusa.
SURGERY OF THE UPPER EXTREMITY
65
OD HEMI DO REVERZNE ENDOPROTEZE RAMENA:
ŠTA SMO (I DA LI) NAUČILI?!
Vladan Stevanović, Ivan Diklić, Zoran Blagojević, Aleksandar Crnobarić,
Miodrag Glišić
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Uvod: Hirurgija ramena, posebno artroplastika, radi rešavanja traumatoloških i patoloških stanja,
nije razvijena poput hirurgije donjih esktremiteta. U literaturi su prisutne kontroverze prema
indikacijama i vrstama implantata, rehabilitaciji, kliničkom praćenju, odnosno načinu vrednovanja (ne)uspešnosti primenjene hirurške tehnike. Cilj autora je analiza objektivnih parametara
i iskustva u artroplastičnoj hirurgiji ramena radi postavljanja realnih kriterijuma za unapređenje
rezultata lečenja.
Materijal i Metod: Analizom je obuhvaćena populacija pacijenata lečena artroplastičnim procedurama ramena od grupe autora tokom 10 godina. Indikaciono, najveći broj pacijenata je
operisan zbog akutne, odnosno posledica neoperativno lečene traume proksimalnog humerusa,
a potom zbog komplikacija prethodne hemiartroplastike ramena. Poslednjih godina u fokus
dolaze primarne artroze kao i artropatije usled oštećenja rotatorne manžetne, uz novije totalne i
reverzne implantate.
Rezultati: S obzirom na heterogenost pacijenata i vremenskog okvira operacija, indikacija,
prethodno korišćenih hirurških tehnika, kao i vrsta implantata, rezultati odgovaraju seriji slučajeva
čijom analizom se, uz komparaciju sa referentnim podacima iz literature, došlo do razvoja krivulje
učenja i uspostavljanja kriterijuma u hirurgiji i rehabilitaciji koji opravdavaju artroplastične
procedure zgloba ramena.
Diskusija: Artroplasične procedure ramena su u konstantnom razvoju kako tehnološki tako i u
učešću na tržištu, a ovakav trend se opravdava dobrim rezultatima kod pacijenata nakon precizno
izvedene hirurške tehnike i izbora implantata, shodno objektivnim podacima iz uspostavljenih
registara.
Zaključak: Osnovna svrha aloartroplastične hirurgije jeste otkljanjanje tegoba, uspostavljanje
funkcije i povratak radnim i kvalitetnim aktivnostima svakodnevnog života. Proteze ramena
ne treba da odstupaju od navedenog, a za takve rezultate treba uspostaviti jasne edukativne i
kritičke kriterijume.
Ključne reči: proteze ramena, hirurška tehnika, kriterijumi uspešnosti
66
HIRURGIJA GORNJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
LEČENJE ZASTARELE ZADNJE LUKSACIJE RAMENA
PRIKAZ SLUČAJA
S. Ninković, V. Harhaji, P. Rašović, M. Obradović, N. Kovačev, M. Vranješ,
N. Janjić
Klinički centar Vojvodine, Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju
Email adresa autora: [email protected]
Uvod: Zadnje luksacije ramena su retke povrede i najčešće su posledica delovanja sile visokog
intenziteta, udara struje ili epileptičkog napada. Impresivne frakture artikularne površine glave
nadlakatne kosti su često udružene sa ovim lezijama. Postoji više metoda kojima se tretiraju
ovakve povrede kombinovane sa impresivnim prelomima.
Cilj: Mi ćemo prezentovati prikaz slučaja pacijenta sa zastarelom “zaključanom” zadnjom luksacijom ramena udruženom sa impresivnim prelomom glave nadlakante kosti koji je rešen implantacijom alografta iz koštane banke Klinike za ortopediju KCV na mesto defekta kako bi se postigla
anatomska rekonstrukcija glave humerusa.
Metod: Pacijent je muškarac, star 51 godinu, povređen padom sa bicikla. Vreme od povrede do
postavljanja dijagnoze je bilo 13 meseci. Kada se javio na pregled u našu ustanovu imao je “zaključanu” zadnju luksaciju ramena udruženu sa anteromedijalnim defektom glave nadlakatne kosti
koji je zauzimao površinu od 30% zglobne površine a što je utvrđeno kompjuterizovanom tomografijom. Standardni deltoido-pektoralni pristup je korišćen za rekonstrukciju glave humerusa.
Upotrebili smo sveže smrznuti osteohondralni allograft kondila butne kosti.
Rezultati: Vreme praćenja je bilo 36 meseci. Nije bilo redislokacije, kolapsa grafta niti postoperativnog bola. Prema Constant scoru rezultat je dobar, 82.
Zaključak: Naše mišljenje da pacijente sa hroničnom, “zaključanom” zadnjom luksacijom ramena
kombinovanom sa defektom glave nadlakatne kosti koja zahvata 25% - 50% zglobne površine
treba tretirati primenom alograftova pre nego primenom neke od metoda neanatomske rekonstrukcije. Ova metoda daje adekvatnu stabilnost, funkciju i redukciju bola. Kada i izostane
inkorporacija grafta zbog njegovog kolapsa protetska hirurgija neće biti otežana jer anatomski
odnosi nisu izmenjeni.
Ključne reči: Zadnja luksacija, alograft
SURGERY OF THE UPPER EXTREMITY
67
REZULTATI OPERATIVNOG LEČENJA KOMPRESIJE
ULNARNOG NERVA U NOVOU LAKTA
Slađana Anđelković1,2, Suzana Milutinović1, Tomislav Palibrk1, Čedo Vučković1,
Marko Bumbaširević1,2
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Beograd
2 Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu
Uvod: Od svih kompresivnih neuropatija gornjeg ekstremiteta ovo je najčešća neuropatija nakon
sinrdoma karpalnog kanala. Cilj studije je da utvrdi fukcionalni rezultatat nakon operativnog
lečenja.
Metod: U poslednjih pet godina operisano je 32 pacijenta, od toga 18 muškog i 14 ženskog pola,
prosečne starosti 46,3 godina. Dominantna ruka je bila zahvaćena u 84%. Preoperativno pacijenti
su rangirani prema McGowan-oj skali. Kod svih pacijenata preoperativno je uz klinički pregled
urađena i elektroneuromijelografija. Kod pacijenata prvog i drugog stepena McGowan-ove skale
je rađena dekompresija, a kod pacijenata trećeg stepena je uz dekompresiju rađena i prednja
translokacija nerva.
Rezultati: Funkcionalni rezultati procenjivani su na osnovu Patient Rated Ulnar Nerve Evaluation
/PRUNE/ skale.
Zaključak: Najznačajniji progostički faktor za rezultat lečenja je brzina sprovođenja kroz ulnarni
nerv. Oporavak će izostati ukoliko su se javili ireverzibilni neuropatski procesi. Rezultati operativnog lečenja su znatno lošiji kod trećeg stepena oštećenja nerva prema McGowan-ovoj skali.
Ključne reči: kompresivna neuropatija, ulnarni nerv, McGowan
ARTHROSCOPICAL TREATMENT OF ANTERIOR
SHOULDER INSTABILITY
Ivan Micić, Saša Milenković, Predrag Stojiljković, Milan Mitković,
Marko Mladenović, Ivan Golubović
Clinic for orthopaedic surgery and traumatology, Clinical Center Niš, Niš, Serbia
Background and objectives: With the advance of arthroscopic surgical technique and instruments, minimal invasive arthroscopic reconstruction has become preferred treatment method
for Bankart reconstruction.
Aim: The aim of this study was to report our first results after arthroscopic Bankart shoulder stabilization in a retrospective series with a early follow-up.
Methods: We performed a retrospective study comprising 28 patients (28 shoulders) with symptomatic, traumatic anterior shoulder instability and arthroscopic stabilization using biocompos-
68
HIRURGIJA GORNJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
ite suture anchors. All of the patients had the Bankart lesion. The median follow-up period was 14
months (range, 6 to 24).
Results: The recurrence rate was 7.1% (2 out of 28). During the follow-up, the Rowe score was 87.3
points (range, 53 to 100 for the Rowe scores, respectively).
Conclusion: Our experience showed that arthroscopic method produced stable and well-functioning shoulders in the most of patients with the Bankart lesion. Although the arthroscopic
technique can lead to a higher recurrence rate, better results were attained for external rotation
of the shoulder in the patients treated with this minimally invasive technique.
Key words: anterior shoulder instability, Bankart, arthroscopy
JEDNA KOST PODLAKTICA – REŠENJE ZA DEFICIT DISTALNE
ULNE I LUKSACIJU GLAVE RADIJUSA U DEČJEM UZRASTU
Nina Đorđević
Ortopedsko-traumatološka klinika, Klinički centar Niš
Uvod: Nedostatak distalne ulne, u periodu rasta podlaktice, dovodi do progresivnog krivljenja
dijafize radijusa i do luksacije njegove glave. Ovako udruženi deformiteti značajno umanjuju
funkciju ruke u celini.
Operativna procedura koja može rešiti deformitet ručja i lakta je formiranje jedne kosti od proksimalne ulne i distalnog radijusa. Ovim se žrtvuje pro/supinacija podlaktice, ali se koriguje osovina
i omogućava optimalna pokretljivosti ručja i lakta u sagitalnoj ravni.
Materijal i metod: Prikazan je pacijent kome je u uzrastu od 8 godina dijagnostikovan deformitet desne podlaktice kao posledica strukturnih promena u distalnoj ulni i deformiteta dijafize
radijusa sa luksacijom glave.
Resecirana je distalna ulna do zdrave kosti. Zatim je urađena resekcija glave i proksimalne dijafize
radijusa. Spoj je fiksiran sa dva elastična intramedularna klina i potpuno je srastao posle 6 nedelja
imobilizacije u neutralnoj rotaciji.
Rezultat: Na kontroli posle 5 godina podlaktica je prava, pokreti u laktu su puni, ručje je u blagoj
ulnarnoj devijaciji sa lako oslabljenom dorzalnom fleksijom.
Doskusija i zaključak: Distalna hipoplastična ulna nije imala potencijal rasta. Luksacija glave
radijusa je pokazivala sve karakteristike dugotrajnosti a srednja trećina radijusa je bila jako
zakrivljena. Ovakvi kombinacija deformiteta nije pogodna za anatomsku rekonstrukciju.
Zato je izabran najjednostavnija hirurška procedura da se obezbedi zadovoljavajuća funkcija i
izgled ruke. Elastični intramedularni klinovi su primenjeni u cilju obezbeđenja nesmetanog rasta
iz proksimalne fize ulne i distalne fize radijusa, kao i kompresije na mestu fuzije.
Ključne reči: metoda “jedna kost podlaktica”, deficit ulne, luksacija glave radijusa
SURGERY OF THE UPPER EXTREMITY
69
CHARACTERISTICS OF A SOLITARY BENIGN PERIPHERAL
-NERVE SHEATH TUMOUR OF FOREARM
Dusanka Grujoska Veta1, Sinolicka Dzambazova1, Jasminka Nanceva1,
Slavica Kostadinova-Kunovska2, Elizabeta Stefanovska3
1 University clinic for orthopaedic surgery, School of medicine, Skopje, Republic of
Macedonia
2 Institute of pathology, School of medicine, Skopje, Republic of Macedonia
3 Institute of radiology, School of medicine, Skopje, Republic of Macedonia
Introduction: Solitary benign peripheral-nerve sheath tumours (PNST) are rare tumours and
have no clinically specific characteristics. The aim of the study is to evaluate characteristics of
PNST with different imaging methods in a female patient with follow-up of 7 years.
Materials and methods: A 33-year old female patient complained on weakness, numbness
and tingling of her right forearm at the beginning of her second pregnancy. Neuroelectromiography and ultrasound examination were done in the early motherhood. Ultrasonography was
performed by a real-time apparatus (SONOLINE Versa pro ultrasound Imaging system, Siemens
AG Erlangen, Germany) with a 7,5 MHz linear transducer. Plain radiography and MRI were also
performed.
Results: Neuroelectromiography showed minor disturbances of right median nerve conduction.
Ultrasound examination detected localized spindle shaped soft tissue mass with mixed-echogenicity. Plain radiography showed soft tissue mass on the anterior upper part of right forearm.
MRI findings showed encapsulated lesion with heterogeneously layered appearance and central
necrotic portion. After surgical removal of soft-tissue tumour in regional anesthesia, pathological
diagnosis of benign PNST was confirmed. A 7 year clinical and sonographic follow-up showed no
signs of local recurrence.
Discussion: Ultrasound findings were mostly hypoechoic with acoustic enhancement. Ganglion
cyst and fibrolipoma were taken into account in differential diagnosis.
Conclusion: Ultrasound could not distinguish weather the lesion was benign or malignant, but
it determined rather precisely the localization, size, internal characteristics, helped preoperative
planning and was used in follow-up of local postoperative status.
Key words: periferal nerve sheath tumour, ultrasound, MRI
70
HIRURGIJA GORNJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
RESEKCIJE KOŠTANIH TUMORA U REGIJI RAMENA
– INDIKACIJE, REKONSTRUKCIJA
I FUNKCIONALNI REZULTATI
dr Aleksandar Đorđević, dr Zoran Vučinić, dr Nenad Lujić, dr Nikica Mandić,
dr Stanislav Rajković
Uvod: Prva „limb-salvage“ hirurgija obavljena je na ramenu pre više od sto godina. I pored velikog
tehnološkog napretka i novih implantata najveći pomak je napravljen u sistemskom lečenju koje
je omogućilo porast broja operacija u navedenoj regiji.
Materijal i metode: U periodu od pet godina (2008.-2013.) u Službi za ortopedsku onkologiju
IOHB „Banjica“ operisano je više od 30 pacijenata sa primarnim i sekundarnim koštanim tumorima
regije ramena. Ne prikazuju se onkološki ishodi lečenja već hirurški i funkcionalni. Najčešća rekonstruktivna procedura je bila ugradnja subtotalne tumorske proteze humerusa. Pored ove tehnike
korištena je i rekonstrukcija po tipu „visećeg ramena“, masivni koštani alograft i proteza skapule.
Rezultati: U slučajevima gde je žrtvovan rotator cuff abdukcija u GH zglobu je minimalna,
odnosno nedostaje. Funkcija lakta i šake je puna i operacija je socijalno prihvatljiva. U slučaju
očuvanja rotator cuff-a abdukcija je između 45 i 60st., dok je fleksija ograničena i najčešće je do
30st., a ekstenzija i rotatorni pokreti su bliski normalnim.
Zaključak: U funkcionalnim rezultatima dominanta je uloga očuvanja rotator cuff-a. U koliko
postoji onkološka mogućnost da se cuff očuva funkcionalni rezultati su značajno bolji. Tip rekonstrukcije je od sekundarnog značaja.
KLJUČNE REČI: koštani tumor, rame, indikacija, rekontrukcija
SURGERY OF THE UPPER EXTREMITY
71
HIRURGIJA KUKA
HIP SURGERY
72
HIRURGIJA KUKA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
FUNKCIONALNI OPORAVAK POSLE OPERATIVNOG
LEČENJA PRELOMA ACETABULUMA
V. Harhaji1, S. Ninković1, A. Lažetić1, V. Bojat1, I. Lalić1, V. Kecojević1, N. Janjić1,
R. Matijević1, P. Rašović1, D. Savić1, V. Ristić2
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Klinički centar Vojvodine, Novi Sad
2 Odeljenje ortopedske hirurgije i traumatologije, Opšta bolnica Subotica, Subotica
Uvod: Prelomi acetabuluma su poslednjih godina sve češća ortopedsko-traumatološka povreda.
Stabilna fiksacija i rana mobilizacija su od ključne važnosti za dobar funkcionalan oporavak.
Materijal i metod: U studiju je uključeno 27 pacijenata sa prelomom acetabuluma koji su operativno lečeni na Klinici za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KC Vojvodine u periodu od 20072012. godine. Operisana su 23 muškarca i 4 žene. Minimalno vreme praćenja je bilo 24 meseca.
Rezultati: Od ukupno 27 operativno lečenih pacijenata sa prelomima acetabuluma prelom
tipa A je imalo 19, prelom tipa B 8 pacijenata. Kod 3 pacijenta je ugrađena totalna proteza kuka
unutar prve godine. Kod preostala 24 pacijenta došlo je do RTG znakova sanacije preloma uz
dobru kongruenciju zgloba. Prosečna vrednost Harris Hip Scor-a je iznosila 83. Od komplikacija
postoperativno zabeležena je jedna neuropraksija n. ischiadicusa, jedna heterotopična osifikacija
i 3 avaskularne nekroze glave butne kosti.
Diskusija: Otvorena repozicija i unutrašnja fiksacija preloma acetabuluma najčešće nije jednostavna, kako zbog kompleksne anatomije, tako i zbog prisustva više ulomaka kod najvećeg broja
pacijenata. Imedijatno zbrinjavanje ovih povreda je retko indikovano kod nemogućnosti postizanja ortopedske repozicije iščašene glave butne kosti, kod vaskularne lezije, kod progresivnog
neurološkog deficita ili kod otvorene povrede, sa čime se mi nismo susreli. Odloženu hiruršku
intervenciju je najbolje uraditi u prvih 14 dana zbog lakšeg postizanja zadovoljavajuće repozicije
i manjeg broja komplikacija.
Zaključak: Stabilna unutrašnja fiksacija preloma acetabuluma omogućava ranu mobilizaciju
pacijenata, što uz prihvatljivu repoziciju ulomaka stvara preduslov za dobar postoperativni funkcionalni rezultat.
Ključne reči: prelom, acetabulum, funkcionalni oporavak, Harris Hip Score
HIP SURGERY
73
PERIPROSTETIČNI PRELOMI FEMURA
Željko Jovičić , Slavko Manojlović, Siniša Bijeljac, Stanislav Palija, Petar Cvijić,
Bojan Kuzmanović, Bojan Miholjčić, Milan Jovanović
Zavod za ortopediju, fizikalnu medicinu i rehabilitaciju “Dr Miroslav Zotović” Banja Luka
Uvod: Uzroci nastanka periprostetičnih preloma mogu biti: a) Intraoperativni: neadekvatan
hirurški pristup i izvođenje operativnog zahvata, malpozicija stema (variziran stem), oštećenje
korteksa, oštećenje kalkara malog trohantera; b) Postoperativni: trauma, razvoj sistemske bolesti
koja utiče na kvalitet koštanog matriksa (osteoporoza, Мb. Paget). Klasifikacija se vrši na osnovu
položaja frakturne linije u odnosu na položaj implantata, te stabilnosti stema proteze, a najčešće
se koristi Vankuver klasifikacija. Izbor metode liječenja zavisi od lokalizacije frakture, stabilnosti
proteze i kvaliteta koštane mase.
Cilj rada: Predstaviti korištene hirurške metode liječenja (ORIF, revizione artroplastike i njihova
kombinacija) ove vrste fraktura u našoj ustanovi.
Metodologija: U našoj ustanovi u periodu jun 2003. – jun 2014. godine izvršeno je 3020 implantacija endoproteza kuka. Pojava periprostetičnih fraktura verifikovana je kod 28 pacijenata, sa
radiološki potvrđenom dijagnozom, te kliničkim znacima preloma. Prelomi su klasifikovani po
Vankuver klasifikaciji. Svi pacijenti su liječeni hirurški i to implantacijom revizione endoproteze (18
pacijenata), osteosintezom DCP pločom ( 5 pacijenata) i LCP pločom (2 pacijenta), te osteofiksacijom cerclage-žicom (5 pacijenata). Nakon operativnog zahvata pacijenti su proveli rani fizio-rehabilitacioni tretman po protokolu ustanove.
Rezultati: Kod svih pacijenata je postignut potpun oporavak i restitucija funkcionalnosti donjih
ekstremiteta, kao i povratak normalnim svakodnevnim aktivnostima, uz uobičajena ograničenja
vezana za implantaciju totalne endoproteze kuka. Značajnih komplikacija nismo imali.
Zaključak: Za adekvatno rješenje problema periprostetičnih fraktura nameće se jedino hirurška
intervencija. Da bi rješenje bilo potpuno i trajno neophodan je pravilan izbor hirurške metode,
koji zavisi od vrste i lokalizacije preloma, kao i postojanja komorbiditeta.
74
HIRURGIJA KUKA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
RESEKCIJA PIRIFORMISA „DA ILI NE“
KOD IMPLANTACIJA ENDOPROTEZE KUKA
A. Vojvodić, A. Radosavljević, I. Medenica, G. Bogdanović, A. Stanković,
B. Stanković, V. Cvetković, Z. Rosić, B. Vračević, N. Jovanović, E. Redžepagić,
M. Žunić, N. Miladinović
KBC Zemun; KBC „Bežanijaksa kosa“; Opšta Bolnica Una; VMC N.Beograd
Sindrom piriformnog mišića je neuromuskularni poremećaj sa iritacijom ili kompresijom ishijadičkog nerva od strane piriformnog mišića, sa kim je anatomski u bliskom kontaktu i daje
simptome lumboišijalgije, tako da su pacijenti najčešće upućeni na MR pregled slabinske kičme,
zbog sumnje na diskoradikularnu kompresiju. Uzrok je lumboišialgije od 5 pa do čak 35% i češći
je kod žena.
Sindrom može biti primarni, uslovljen anatomskim varijetetima, kao što su akscesorni piriformni
mišić, razdvojeni snopovi ishijadičnog nerava i put snopova kroz sam mišić, a sekundarni, nastaje
kao posledica traume, inflamacije, fibroze, neoplastičnog procesa, ali i neravnomerne razvijenosti
mišića karličnog pojasa, nastale zbog specifične aktivnosi ( biciklisti, atletičari, dugo sedenje i
drugo).
Fizikalni pregled može biti sugestivan ali je često nepouzdan, elektromiografija je najčešće
negativna, ehosongrafija je pozitivna u određenim situacijama dok je MR preled metoda izbora.
MR pregledom je neophodno eksplorisati lumbosakralnu kičmu radi isključenja diskoradikularnog konflikta, a potom pregledom karličnog pojasa i specifičnim neurografskim sekvencama
identifikovati anatomske strukture i izmenu signala nerava.
Terapija zavisno od faze, može biti medikamentozna ( NSAIL, anestetici) fizikalna i u krajnjem
slučaju hirurška.
HIP SURGERY
75
REŠAVANJE BOLNE PARALITIČKE DISLOKACIJE KUKA
KOD CEREBRALNE PARALIZE METODOM
DEZINSERCIJE KUKA I TENOTOMIJE ADUKTORA
Z. Bajin1, G. Čobeljić2, B. Kovačević1, V. Aleksić1
1 Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
2 Medicinski fakultet Univerziteta u Beogradu
Uvod: Paralitička dislokacija kuka (subluksacija i luksacija) je jedan od čestih problema kod pacijenata sa cerebralnom paralizom. Postoji kod oko 20% ovih pacijenata. Pored decentriranosti ,
narušavanja biomehaničkih odnosa u zglobu kuka sa tendencijom daljeg pogoršanja, u preko
50% pacijenata ovo stanje je praćeno bolovima koji u znatnoj meri dodatno otežavaju svakodnevno funkcionisanje hendikepiranih.
U svrhu operativnog rešavanja ovog problema u svetskoj literaturi se mogu naći različite tehnike
kao aloartroplastika kuka, interpoziciona aloartroplastika, recekcija proksimalnog okrajka butne
kosti , korektivna abdukciona osteotomija proksimalnog femura, artrodeza kuka.
Pored rešavanja problema decentriranosti kuka, boljeg održavanja balansa i higijene, lakšeg
transfera , metoda dezinsercije jednog ili oba kuka uz obostranu tenotomiju mišića aduktora kuka
i, po potrebi, tenotomiju fleksora potkolenice, pokazala se, prema našem iskustvu, uspešnom i u
svrhu smanjenja bolova.
Cilj rada: Pokazati da hirurška tehnika dezinsercije kuka uz tenotomiju aduktora kuka dovodi do
znatne redukcije bola kod pacijenata sa cerebralnom paralizom.
Materijal i metodologija: Radi procene efekata operacije analizirano je 43 kuka kod 23 pacijenta
operisanih u IOHB „Banjica“, u periodu od 2001 do 2013 godine. Kod 20 pacijenata operativni
zahvat je rađen na oba kuka, a kod 3 na jednom kuku. Pored dezinsercije kuka uz tenotomiju
aduktora kuka, po potrebi su rađene i tenotomije medijalnih fleksora potkolenice i elongacija
m.biceps femorisa. Starosna struktura pacijenata bila je od 6 do 56 godina s prosekom od 15,5
godina. 17 pacijenata je bilo ženskog a 6 muškog pola. Za procenu bola korišćena je VAS skala
bola od 1 do 10, koja je primenjena kod svih pacijenata pre i posle operativnog lečenja. Period
praćenja je trajao u proseku 6,3 godine.
Rezultati: Nakon sprovedenog operativnog lečenja i rehabilitacionih procedura kod 21
pacijenta (40 kukova) konstatovano je značajno umanjenje bolova, dok je samo kod 2 pacijenta
(3 kuka) došlo do manjeg, ali ne i značajnog poboljšanja u smislu smanjenja bolova. Rezultati
lečenja testirani su statističkom analitičkom metodom i dobijena je statistički značajna razlika u
umanjenju bola nakon operativnog lečenja i rehabilitacije.
Zaključak: Metoda dezinsercije kuka uz tenotomiju aduktora kuka i, po potrebi, tenotomiju
fleksora potkolenice, u našoj praksi se pokazala kao veoma dobra u rešavanju bolnih kukova
kod pacijenata sa cerebralnom paralizom i paralitičkom dislokacijom kuka. Pored suverenosti u
rešavanju paralitičke dislokacije kuka, poboljšanja pokreta u kuku, boljeg održavanja balansa i
higijene, kao i transfera ovih pacijenata, ovom metodom može se efikasno umanjiti i bol te time
osigurati znatno bolji kvalitet života pacijenata hendikepiranih cerebralnom paralizom.
76
HIRURGIJA KUKA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
KLINIČKI REZULTATI HIRURŠKOG TRETMANA PACIJENATA SA
FEMOROACETABULARNIM IMPINGEMENTOM
Desimir Mladenović1,2, Marko Mladenović1, Ivan Micić1,2, Saša Milenković1,2,
Zoran Anđelković3, Predrag Stojiljković1,2, Saša Karalejić1, Zoran Golubović1,2,
Marko Jović2
1 Ortopedsko traumatološka klinika, Niš
2 Medicinski fakultet Niš, Univerzitet u Nišu
3 Odeljenje za ortopediju i traumatologiju, Opšta bolnica Leskovac.
Uvod: femoroacetabularni impingement (FAI) predstavlja bolni sudar vrata i glave femura sa
acetabulumom. U takvim okolnostima, a za duži vremenski period, nastaje oštećenje hrskavice
acetabuluma što predstavlja rani razvoj koksartroze.
Cilj rada: je da prikažemo rezultate lečenja kod operisanih pacijenata sa femoroacetabularnim
impingementom FAI.
Materijal: prikazujemo seriju ispitanika koji su imali kliničke i radiološke znake FAI. Svi su imali
pozitivan test na FAI. Notzli ugao od 54º do 92º, Womac skor od 53,3 do 89,8, bol i šepanje pri
hodu. Urađena je operacija uklanjanja FAI, operativnom tehnikom po “ Gantzu “, sa ciljem da se
uklone razlozi bolnog kontakta - optimizacija offset - a vrata femura.
Rezultati: kod 47 ispitanika praćen je intraoperativni nalaz i postobperativni parametri:
- Notzli ugao čiji je prosek 45,2 º,
- Womac skor od 90,3 do 98,
- FAI test - kod svih je bio negativan.
Zaključak: operativnim pristupom uklanjamo etiološke faktore oštećenja hrskavice acetabuluma i tako preveniramo ili zaustavljamo dalji artroze kuka.
HIP SURGERY
77
ARTROSKOPIJA KUKA KAO METODA LEČENJA
FEMORO-ACETABULARNOG IMPINGEMENTA
– NAŠE PETOGODIŠNJE ISKUSTVO
Aleksandar Crnobarić, Milan Mirković, Vladan Stevanović, Miodrag Glišić,
Zoran Blagojević, Ivan Diklić, Dragan Matić
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Artroskopija kuka je minimalno invazivna dijagnostičko-operativna tehnika koja poslednjih
godina postaje standard u lečenju femoroacetabularnog impindžmenta, biomehaničkog
koncepta uvedenog od strane Stulberg-a i Ganza-a. Interes za ovu patologiju i njeno lečenje je u
činjenici da ona može inicirati nastanak degenerativnih promena.
Radom je obuhvaćeno 35 pacijenata, 27 muškarca i 8 žena lečenih u periodu od 2008. do 2013.
godine. Kod 3 pacijenta operativno su lečena oba kuka, kod 1 pacijentkinje rađena je reartroskopija. Ključni kriterijumi za odabir pacijenata su bili pozitivni klinički i radiografski znaci za femoroacetabularni impingement (predominantno CAM tip). Mereni su obim pokreta u zahvaćenom
zglobu, klinički testovi za FAI, kao i alfa ugao, odnosno NMR dijagnostika. Pacijenti su tretirani
artroskopski asistiranom subkapitalnom remodelacijom, pod Rtg kontrolom (C-arm) . Udruženi
komorbiditeti (lezije hrskavice, acetabularnog labruma ili remodelacija oboda acetabuluma kod
kombinovanog tipa) takođe su tretirani artroskopski.
U navedenom periodu za vrednovanje rezultata korišćen je modifikovani Harris hip score odnosno
Hip outcome score (HOS). Prosečno vreme praćenja je bilo 15 meseci.
Postoperativnim praćenjem pacijenata i obradom navedenih parametara konstatovano je poboljšanje kod pacijenata obuhvaćenih studijom te možemo zaključiti da je artroskopski metod pre
svega zbog svoje minimalne invazivnosti i brzog postoperativnog oporavka vredan način lečenja
FAI.
Ključne reči: artroskopija, kuk , femoroacetabularni impingement
78
HIRURGIJA KUKA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
KRATKI – MULTIMODALNI PERIOPERATIVNI
TRETMAN ARTROPLASTIKA KUKA I KOLENA
A. Lažetić, M. Lukić-Šarkanović, M. Obradović
Klinički centar Vojvodine, Novi Sad
Uvod: Početkom XXI veka sve veći broj artroplastika kuka i kolena se izvodi svake godine. Cilj
svake artroplastike postizanje mehaničke stabilnosti komponenti proteze i biomehanička rekonstrukcija zgloba, odnosno, njegove funkcije. Planiranje operativnog lečenja, za svakog bolesnika,
i unapređenjem perioperativnog tretmana podiže se kvalitet , smanjuje rizik od perioperativnih
komplikacija i ukupni troškovi lečenja bolesnika.
Cilj: Cilj rada je analiza i evaluacija kliničkog materijala kod artroplastika kuka i kolena sa kratkim
– multimodalnim peroperativnim tretmanom bolesnika, u trajanju od dva dana, kojim se postiže
veće zadovoljstvo bolesnika i niži morbiditet kao i manji procenat komplikacija.
Materijal i metode: Na Klinici za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, KC Vojvodine Novi Sad, u
periodu od godinu dana, urađeno je 128 primarnih artroplastika kuka i kolena. U radu je analiziran
klinički materijal u odnosu na pol, dob, po operisanom zglobu.
Rezultati: Prikazani su rezultati na osnovu radiografskog, kliničkog i funkcionalnog statusa, uz
primenu Haris hip skora za artroplastike kuka, odnosno, KKS sistema bodovanja za artroplastike
kolena, kao i komplikacije lečenja bolesnika.
Zaključak: Multidisciplinarnim pristupom, koji se sastoji iz: preoperativne edukacije i motivacije
bolesnika, prepoznavanje individualnih karakteristika bolesnika, uz individualnu terapiju bola,
optimalni tretman nadoknade volumena, restriktivnu primenu transfuziju alogene krvi i primenu
autologne krvi, prevenciju tromboembolijskih komplikacija i adekvatnu postoperativnu rehabilitaciju bolesnika.
Navedeni preduslovi omogućuju redukciju broja dana koje bolesnik provede u bolnici, gde je
bolesnik, prvog do trećeg postoperativnog dana, osposobljen za nastavak tretmana u kućnim
uslovima. Ovakvim tretmanom se postiže veće zadovoljstvo bolesnika, bolji funkcionalni rezultati
i niži procenat perioperativnih komplikacija.
HIP SURGERY
79
ARTROSKOPIJA KUKA I DIJAGNOSTIČKO
- TERAPIJSKE DILEME - PRIKAZ SLUČAJEVA
Aleksandar Crnobarić, Zoran Blagojević, Vladan Stevanović, Miodrag Glišić,
Ivan Diklić, Dragan Matić, Milan Mirković
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
U radu su prikazani slučajevi iz naše prakse sa nerazjašnjenom etiologijom tegoba u predelu
kuka. Kod prikazanih pacijenata prethodno su iscrpljene sve dostupne standardne dijagnostičke
metode uključujući i NMR dijagnostiku. Radom su u kratkim crtama obuhvaćeni do sada malo
razmatrani kliničko-patološki entiteti regije kuka kao što su: koncept subspine impingementa,
zatim uloga lig.teresa, kao i nejasno bolno stanje nakon ugradnje veštačkog kuka uz kratke video
prikaze artroskopskog nalaza i naše tumačenje istih te opis preduzetog i mogućih scenarija
lečenja.
Slučaj 1. pacijent 17 god. starosti, aktivni karatista sa tegobama u smislu bolova u predelu oba
kuka, preskokom i pozitivnim kliničkim testovima za prednji FAI. Na opisu NMR dominantan nalaz
zadebljanja kapsule (25mm) te postavljena jaka sumnja na pigmentirani vilonodularni sinovit
(PVNS). Naša analiza radiografija postavila je indicije o postojanju tzv. subspine impingementa i
mogućom pratećom patologijom te posledičnim, reaktivnim zadebljanjem kapsule...
Slučaj 2. pacijentkinja 32 god starosti, trenira jogu, tegobe u smislu bola i preskoka u predelu kuka.
Na standardnim Rtg projekcijama i NMR nalaz koji ne razjašnjava uzrok tegoba.
Artroskopski nalaz uputio nas je na rupturu lig.teresa.
Slučaj 3. pacijentkinja stara 79 god.stanje nakon ugradnje veštačkog kuka i pada, sa posledičnom
pojavom bola. Radiografska ispitivanja pokazala su dobru orijentaciju komponenata uz prisustvo
formacije koja upućuje na ektopičnu osifikaciju, koštani ili cementni fragment periacetabularno.
Na osnovu dobijenih nalaza i postoperativnog praćenja pacijenata zaključujemo da se artroskopija pokazala kao veoma vredna dijagnostička i terapijska alternativa u navedenim situacijama.
Ključne reči: artroskopija kuka, subspine impingement, ligamentum teres
80
HIRURGIJA KUKA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
RAČUNARSKO MODELOVANJE I ODREĐIVANJE
KRITIČNIH PRESEKA NA TELU MODULARNE
TUMORSKE ENDOPROTEZE ZGLOBA KUKA
Jovan Grujić1, Milan Zeljković2, Slobodan Tabaković2, Aleksandar Živković2,
Aca Đorđević3, Zoran Vučinić3, Nenad Lujić3, Nikica Mandić3
1 DOO Grujić & Грујић, Novi Sad, Srbija
2 Fakultet tehničkih nauka, Novi Sad, Srbija
[email protected], [email protected], [email protected]
3 Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Uvod: Pojava malignih ili benignih promena, koštani tumori, patološki prelomi, destrukcija
koštane mase i slično na proksimalnom delu butne kosti može se uspešno sanirati tako da
se hiruškom metodom odstrani oboleli ili oštećeni deo koštanog tkiva i inplantira (ugradi)
tumorska endoproteza zgloba kuka, što danas predstavlja „zlatni standard“. Ovakva rekonstrukcija omogućuje očuvanje obolelog ekstermiteta, i estetski i funkcionalno i brzu vertikalizaciju
bolesnika. U postoperativnom toku mogu nastati komplikacije: luksacija, infekcija, razlabavljenje
(luzening), kao i lom inplantata, usled zamora materijala endopeoteze ili preopterećenja.
Cilj rada: Na osovu dijagnostičkih snimaka, Rtg, CT ili MR kreirati računarski model butne kosti,
odrediti nivoe resekcije i neophodne geometrijske parmetre pogodne kako za izradu računarskog modela modularne tumorske endoproteze zgloba kuka tako i za izbor odgovarajućih komponenti, modula, endoproteze koja će se inplantirati.
Materijal i metode: Rtg snimci predstavljaju analogni signal, ali uz pravilan izbor elemenata
snimanaja (visina Rtg glave) i postavljanje kontrolnih mernih letvi, mogu se dovoljno tačno
odrediti geometrijski parametri butne kosti koja se snima. CT i MR daju digitalizovani signal i
omogućuju snimanje po nivoima u tri karkteristične ravni. Ovako dobijeni niz digitalnih slika
predstavlja poprečne preseke kosti. Primenom odgovarajućih programskih rešenja digitalizovani
elementi slike, pikseli, se prevode u prostorne element voksele i dobija se računarski model
butne kosti sa dovoljno geometrijskih parametara za izradu računarskog modela enedoproteze.
Računarski model endoproteze je pogodan za simuliranje biomehaničkih uslova opterećenja
koja deluju u zglobu kuka i uklješćenja endoproteze. Analiza stanja deformacija kao i maksimalnih napona na telu modularne endoproteze zgloba kuka izvedena je na računarskom modelu
metodom konačnih elemenata, a eksperimentalna verifikacija na fizičkom modelu primenom
mernih traka u laboratorijskim uslovima.
Rezultati: Na računarskom modelu tela modularne endoproteze određen je položaj maksimalnih Von Misesovih napona, što predstavlja kritični presek, mesto gde postoji opasnost da dođe do
loma usled zamora materijala ili preopterećenja. Na fizičkom modelu, na mestu kritičnog preseka,
postavljena je linijska merna traka sa više izvoda u cilju tačnog lociranja mesta maksimalnih
napona.
Diskusija: Rezultati dobijeni na računarskom modelu i eksperimentalno su u korelaciji, i uporedivi
sa rezultatima sličnih analiza na drugim tipovima endoprioteza zgloba kuka.
HIP SURGERY
81
Zaključak: Na osnovu dobijenih rezultata može se konstatovati da računarski model butne kosti
daje dovoljno tačne geometrijske parametre, kako za planiranje hiruških aktivnosti i određivanje
nivoa resekcije, tako i za izradu računarskog modela endoproteze, a naročito izbor komponenti, modula, modularne tumorske endoproteze zgloba kuka pogodnih za inplantaciju. Takođe
moguće je pouzdano izvršiti tipizaciju modula po veličini i obliku i primenom CAD/CAM postupka
iste izraditi.
Ključne reči: modularma endoprpteza, računarsko modelovanje, koštani tumori, kuk
MORTALITET KOD PRELOMA KUKA I VREME
ODLASKA U BANJU – IMA LI POVEZANOSTI?
K. Senohradski2, A. Lešić1,2, M. Bumbaširević1,2
1 Medicinski fakultet- Univerzitet u Beogradu
2 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju- KCS, Beograd
Uvod: Posle artroplastike kuka pacijenti se upućuju na stacionarno banjsko lečenje, čiji je cilj da
omogući pacijentu da se što kvalitetnije vrati svakodnevnim obavezama.
Sa druge strane, poznato je da su pacijenti sa prelomom kuka uglavnom stariji, sa komorbiditetima i da je mortalitet u prvoj godini posle operacije izuzetno visok.
Cilj: Da se utvrdi da li vreme odlaska na banjsko lečenje ima uticaj na mortalitet pacijenta koji su
podvrgnuti hemiartroplastici posle preloma proksimalnog okrajka femura.
Metodologija: U periodu od 2010-2012 godine praćeno je ukupno 82 pacijenta koji su podvrgnuti ugradnji parcijalne proteze kuka posle preloma. 48 pacijenata je direktno prevedeno sa
hirurškog odeljenja na stacionarno banjsko lečenje, dok su 34 pacijenta otišla na banjsko lečenje
ne manje od mesec dana po otpuštanju iz bolnice.
Studija je prilagođena za pol i komorbiditet.Posle godinu dana praćen je mortalitet u obe grupe.
Rezultati: Prosečne godine starosti su iznosile 74,2 (58-89). Sve pacijenti su bili ženskog pola i
imali su kardiovaskularna oboljenja.Mortalitet u prvoj godini je bio značajno veći (p<0,05) kod
pacijenata koji su direktno prevedeni na stacionarno banjsko lečenje (18%), u odnosu na pacijentkinje koje su otišle na banjsko lečenje od kuće ( 11%).
Procenat ponovne hospitalizacije je bio značajno veći kod prve grupe (p<0,05).
Zaključak: Naše istraživanje je pokazalo da je odložen odlazak na banjsko lečenje povezan sa
smanjenim mortalitetom u prvoj godini posle ugradnje parcijalne proteze kuka. To se može
objasniti pozitivnim uticajem kućnog okruženja na kognitivnu funkciju pacijenata.
Ključne reči: mortalitet, prelomi kuka, banjsko lečenje
82
HIRURGIJA KUKA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
CEMENTNI SPEJSER SA ANTIBIOTICIMA
ZA LEČENJE INFEKCIJA ARTROPLASTIKA KUKA
I KOLENA IZAZVANIH KLEBSIELLOM
Radoslav Barjaktarović, Dragan Radoičić, Budimir Dabetić, Saša Novović
Klinika za oprtopedsku hirurgiju i traumatologiju VMA
Opšta bolnica Berane
Uvod: Infekcije totalnih artroplastika kuka (THA) i totalnih artroplastika kolena (TKA) mogu imati
teške posledice. Neke baterije su češći uzročnici, druge se javljaju ređe, ali su ponekad te infekcije
opterećene težim tokom i komplikacijama. Klebsiella bakterije su retki uzročnici ovih infekcija. Cilj
rada bio je identifikacija efikasnog algoritma za lečenje infekcija THA i TKA koje izaziva Klebsiella.
Metode: U 3-godišnjem periodu, od 1. januara 2009. do 31. decembra 2011, registrovali smo i
lečili pet bolesnika sa THA ili TKA infekcijom uzrokovanom multirezistentnim sojem bakterije
Klebsiella. Svi bolesnici su primarno operisani u drugim ustanovama, a u našu kliniku su bili
primljeni posle pojave znakova infekcije. Kod tri bolesnika infekcija bakterijom Klebsiella bila je
komplikovana dodatnom infekcijom (Staphyloccocus aureus, Pseudomonas aeruginosa i Serratia
marscescens). Kod tri bolesnika izvedena je reviziona artroplastika nakon dvostruke izmene antibiotskog cementnog spejsera, a kod dva bolesnika reviziona artroplastika sa jednom izmenom
spejsera.
Rezultati: Srednja vrednost praćenja bila je 17,1 mesec (od 2 do 31). Jedan bolesnik preminuo
je dva meseca nakon druge reimplantacione procedure. Klebsiella infekcije izlečene su kod
svih bolesnika. Na kraju perioda praćenja nakon definitivne reimplantacija, bolesnici nisu imali
kliničkih, laboratorijskih, niti mikrobioloških parametara pozitivnih na prisustvo aktivne infekcije.
Zaključak: Nakon našeg iskustva sa TKA/THA infekcijama prouzrokovanim multirezistentnim
sojevima bakterije Klebsiella ustanovili smo da je pristup sa dvostrukom izmenom artikularnih
cementnih spejsera pre definitivne reimplantacije najefikasnija opcija lečenja.
HIP SURGERY
83
PRIMJENA NOVIH MATERIJALA U TRAUMATOLOGIJI
Marin Marinović1, Nera Fumić1, Nikola Gržalja1, Damir Štiglić1, Nado Bukvić1,
Bore Bakota2, Fabijan Čukelj3, Ante Bandalović3
1 KBC Rijeka, Klinika za kirurgiju, Rijeka, Hrvatska
2 Opća bolnica Karlovac, Odjel za kirurgiju, Karlovac, Hrvatska
3 KBC Split, Klinika za kirurgiju, Split, Hrvatska
Visokoenergetska trauma u prometu danas zauzima značaj udio cjelokupne traume, naročito
kod mlađe populacije. Rezultira višestrukim ozljedama organskih sustava, a poglavito muskuloskeletnog sustava. Poslijeoperacijske infekcije rana uz prisustvo osteosintetskog materijala u
tijelu predstavljaju velik problem za bolesnika i operatera. To su tvrdokorne infekcije koje zahtijevaju dugotrajno i ponekad skupo liječenje. Dosadašnji stav je da se osteosintetski materijal mora
odstraniti i tek tada se može očekivati sanacija infekcije. Međutim, uklanjanje osteosintetskog
materijala kod nesraslog prijeloma znatno komplicira sanaciju infekcije i prijeloma. Indicira se
postavljanje vanjskog fiksatora i tek u slučaju saniranja mekotkivnog statusa, može se pristupiti
reosteosintezi. Takav tijek liječenja je često dugotrajan i nepredvidiv. Pojava terapije negativnog
tlaka omogućila je novi pristup liječenju ovog tipa infekcija bez potrebe za primarnim odstranjenjem osteosintetskog materijala iz tijela. Svojim direktnim i indirektnim djelovanje terapija negativnim tlakom stvara povoljne uvjete za cijeljenje. Uporaba novih materijala, transformirajućeg
pudera (Altrazeal®) i topičkog hemoglobina u spreju (Granulox®) koji lokalno u rani djeluju protektivno i suportivno, osiguravajući i poboljšavajući fiziološke uvjete za zarastanje, daje dodatne mogućnosti za adekvatno i sigurno cijeljenje. Primjena ovih materijala je jednostavna, ne zahtijeva
visoku stručnost i osposobljenost medicinskog osoblja, a pravilnom uporabom može rezultirati
i ekonomskim benefitom.
Ključne riječi: infekcija rane, osteosintetski materijal, terapija negativnim tlakom, transformirajući
puder, topički hemoglobin
NEINVAZIVNO HIRURŠKO LEČENJE
INFEKCIJSKIH ARTRITISA KOLENA
Boris Ukropina2, M. Bumbaširević1,2, Radovan Manojlović2, Marko Kadija1,2,
Marko Ilić2, Čedomir Vučetić1,2
1 Medicinski fakultet, Univerziteta u Beogradu, Srbija
2 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KC Srbije, Beograd, Srbija
Uvod: Neinvazivno hirurško lečenje infekcijskih stanja kolena je metod kontinuirane lavaže
zgloba kolena bez incizija. Purulentni artritisi praćeni su nakupljanjem gnojnog sadržaja u kolenu.
Pored specifične antibiotske parenteralne terapije, jednako je važna evakuacija sadržaja zgloba
kolena, lokalna aplikacija antibiotika i lavaža zgloba. Efekat je značajno povoljniji ukoliko se ovo
obezbedi u kontinuitetu. Sa druge strane, od značaja je da operativna trauma bude što manja.
84
HIRURGIJA KUKA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
Oba ova zahteva u potpunosti ispunjava tehnika neinvazivne kontinuirane lavaže kolena.
Cilj: Cilj rada je da kroz prikaz kliničkih slučajeva pokaže rezultate tehnike neinvazivne kontinuirane lavaže kolena.
Metod: Lečeni su odrasli pacijenti sa septičnim artritisom bez defekta kože i ekspozicije koštanih
struktura. Septični artritis je dijagnostikovan makroskopskim i bakteriološkim pregledom
punktata zgloba. Neinvazivna kontinuirana lavaža kolena je radjena dva-četiri dana od prijema i
dva do 21 dan od javljanja lekaru. Operisano je 23 pacijenta.
Rezultati: Drenaža je održavana dve nedelje u svim slučajevima. Sanacija infekcije je postignuta
kod 22 pacijenta. Kod dva pacijenta kod kojih nije postignuta sanacija infekcije postojao je osteomielitis sa sekvestracijom kosti.
Zaključak: Metod kontinuirane lavaže zgloba kolena, kao neinvazivnog hirurškog lečenja infekcijskih stanja kolena, je jednostavna procedura i vrlo uspešna u saniranju infekcije, smanjenju
bola i bez značajne operativne traume.
Ključne reči: Kontinuirana drenaža, infekcijski artritisi, koleno, lavaža.
PRIMENA U KLINIČKOJ PRAKSI INDEXA LRINEC
KOD BOLESNIKA SA NEKROTIZIRAJUĆIM
FASCITISOM POTKOLENICE
dr Z. Todorović, dr G. Stojiljković, dr B. Jovanović
Opšta Bolnica Leskovac, odelenje ortopedije I traumatologije
Abstract: Nekrotizirajući fascitis je retka, ali vrlo teška infekcija kože, potkožnog tkiva i fascije,
koja je karakteristična izrazito brzim širenjem upale. Najčešći uzročnik je Streptococcus pyogenes,
bakterija je poznata i pod nazivom “bakterija koja jede meso“.
Pedesetogodišnji muškarac primljen je na infektivno odeljenje Opšte bolnice Leskovac nakon
dužeg ambulantnog lečenja. A posle pogoršanja opšteg statusa pacijenta i pod slikom opšte
upale čitave potkolenice i skoka vrednosti ks, se i crp pacijet je prebačen na odeljenje ortopedije.
Vrednost LRINEC indexa je na prijemu bila 7, što potvrdjuje dijagnozu Necrotizirajućeg fascitisa.
U opštoj anesteziji uradjena je nekrektomija ukupno zahvaćenog tkiva, a posebno kože u prednjoj
loži desne potkolenice, pri čemu je otvorena praepatelarna burza koja je bila primarni izvor infecije.
Uzet bris rane ostao je sterilan. Sprovedena je intravenska primena antibiotika i mere intenzivnog
lečenja. Zbog septičkog šoka i visokih vrednosti glikemija konsultovan je endokrinolog, tako da
je pacijent preveden na insulinsku terapiju. Defekt kože, zaostao nakon učinjenih nekrektomija, rekonstruisan je kožnim transplantatom po Thiersch-u. Bolesnik je otpušten na kućnu negu
dvadeset prvog dana nakon prijema u bolnicu. Dostupnost ovih laboratorijskih merenja je jedna
od prednosti koje LRINEC izdvajaju kao zgodan dijagnostički alat Nekrotizirajući fascitis je bolest
opasna za život koja zahteva brzu dijagnozu, hitnu opsežnu hirušku eksciziju nekrotičnog tkiva i
rekonstrukciju nastalog defekta što ranije, radi prevencije sekundarnih infekcija
HIP SURGERY
85
C.DIFFICILE INFEKCIJA NA ORTOPEDSKOM ODELJENJU
ZC ZAJEČAR U PERIODU 2012.–2013.
dr Novica Lučić, D. Jovanović, Ž. Ilić, B. Živković, M. Jovanović, M. Kostić,
S. Đorđević, G. Lučić
Ortopedsko-trautomatološka služba ZC Zaječar, služba mikrobiologije ZZJZ Timok
Uvod: C.difficile je danas najznačajniji i najčešći uzročnik intrahospitalne dijareje s potencijalno
fatalnim posljedicama. Problem CDI postao je još značajniji pojavom novijeg, virulentnijeg soja
,CD ribotip 027 koji uzrokuje teže slike bolesti i uzrokuje veću smrtnost.2010 godine u SAD-u
zabilježeno 478.000 CDI i 28000 umrlih. U Velikoj Britaniji, 2008.godine, od CDI oboljelo je 55502
pacijenata. Iste godine u Njemačkoj od CDI oboljelo je 58000 pacijenata. 2013.godine u Srbiji
zabilježena je 21 epidemija C.difficile sa 161 oboljelom osobom i 15 umrlih.
Materijal: Na našem odjeljenju,od septembra 2012. godine pa do kraja 2013. godine, zabilježen
je 21 slučaj bolničke dijareje. Na test CD pozitivno je bilo 8 pacijenata, dva 2012. godine, šest 2013.
godine. Nije bilo smrtnih slučajeva. Od osmoro oboljelih sedmoro je bilo operisano: 3 TCP, 1 BTP,
3 AM. Jedan neoperisani pacijent imao je prelom vrata butne kosti. Svi su primali AB terapiju
po protokolu, svi su imali pridružena oboljenja, svi su imali ranije hospitalizacije na različitim
odjeljenjima. Inače, u ZC Zaječar, u njenom bolničkom sektoru, 2012. godine bilo je 25 slučajeva
dijareje, od toga 5 su bile CDI. 2013. godine bilo je 163 slučaja dijareje, od toga 63. su bile CDI.
Metod: Septembra 2012. godine ZZJZ Timok u Zaječaru počeo je da radi test na toksine C.difficile. Svakom slučaju dijareje na našem odjeljenju urađena je koprokultura i test na toksine CD.
Rezultati testa dobijeni su istog dana kada je poslat uzorak stolice, dok su rezultati koprokulture
dobijeni nakon tri dana. Kod ovih osam pacijenata rezultati koprokulture bili su negativni. Svi su
naknadno upućeni na dalje lečenje na infektivno odeljenje.
Zaključak: Porast CDI u našoj bolnici ukazala je na velike probleme u održavanju higijene iste
i evidentnu nespremnost i neznanje u borbi sa ovim velikim problemom. Borba sa CDI mora
da bude svakodnevna. Neophodne su periodične edukacije kompletnog medicinskog osoblja.
Higijena osoblja mora se podići na najviši mogući nivo (pogotovu ruku). Neophodna je dodatna
dijagnostika pogotovu za uzorke uzete sa bolničkih površina, aparata, vazduha i ruku osoblja.
Neophodno je uzimanje koprokulture na prijemu pacijenta. Prilikom određivanja indikacija za
operativno lečenje mora se uzeti u obzir Horns-ov indeks. AB terapijamora biti protokolarna i
kratka. Da bi se sve ove mere sprovele neophodno je odvojiti još više para za cjelokupno zdravstvo.
Ključne riječi: C.difficile, dijareja, intrahospitalne infekcije
86
HIRURGIJA KUKA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
HIRURŠKO LEČENJE PERIPROTETIČNE
ZGLOBNE INFEKCIJE KUKA I KOLENA. NAŠ MATERIJAL
Slađan S. Timotijević, Tomislav Kasum, Aleksandar Pajić, Željko Bokun,
Velimir Vlašić, Dejan Ristić, Miljan Bilanović, Ivan Andjelković
Odeljenje ortopedije sa traumatologijom, HK, KBC, Bežanijska Kosa, Beograd
Uvod: Periprotetična zglobna infekcija (PPZI) jedna je od najtežih komplikacija u artroplastičnoj
hirurgiji. Pravi pristup i algoritmi u lečenju ove komplikacije nisu striktno određeni, a u našoj
sredini uglavnom predstavljaju spoj želje da se pomogne i mogućnostima koje postoje u datom
trenutku. Prikazati naš pristup u lečenju periprotetične zglobne infekcije kuka i kolena bio je cilj
našeg rada.
Materijal: Retrospektivnom analizom obrađeno je 27 pacijenata kod kojih je zabeležena PPZI,
među 1150 pacijenata, sa artroplastikom kuka ili kolena, operisanih u periodu od 2010. do Avgusta
2014. godine. Kao znaci PPZI smatrani su: klinička slika i visoke vrednosti SE i CRP, udruženi bar
sa jednim od sledećih parametara: pozitivan mikrobiološki nalaz iz bar dve kulture sinovijalne
tečnosti; fistula koja komunicira sa zglobom nakon radiografske fistulografije; i pozitivna ex
tempore biopsia. Postojala su dva načina hirurškog lečenja: hirurgija u jednoj fazi (HIF), hirurgija
u dve faze (HIIF).
Rezultati: PPZI je zabeležena kod 27 (2,35%) pacijenta, od čega kod 16 (59.3%) sa TAK, 8 (29.6%)
sa PAK i 3 (11.1%) TKA. Kod 24 (88.9%) pacijenata urađena je HIIF, kod tri (11.1%) urađena je HIF. Kod
dva pacijenta sa PPZI, jedan nakon TAK i drugi nakon TKA, tokom prve faze hirurgije ugrađena je
privremena antibiotska endoproteza. Tri pacijneta i dalje lečimo od PPZI.
Zaključak: Lečenje PPZI je dugo i zahtevno, PAE nam uliva nadu da period između dve faze
hirurškog lečenja može biti brži.
Ključne reči: periprotetična zglobna infekcija, hirurško lečenje, privremena antibiotska
endoproteza
HIP SURGERY
87
HIRURGIJA ŠAKE
HAND SURGERY
88
HIRURGIJA ŠAKE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
REZULTATI OPERATIVNOG LEČENJA POVREDE
DUGOG PREGIBAČA PALCA
Slađana Anđelković1,3, Suzana Milutinović1, Tomislav Palibrk1, Maja Ostojić2,
Marko Bumbaširević1,3
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Beograd
2 Centar za anesteziologiju i reanimatologiju KCS, Beograd
3 Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu
Uvod: Povrede fleksornih tetiva šake spadaju u najčešće povrede gornjeg ekstremiteta. Cilj
ove studije je da prikažemo rezultate funkcionalnog oporavka posle operativnog lečenja tetive
dugog pregibača palca.
Metod: Istraživanjem je obuhvaćeno 43 pacijenta, 75% muškog i 25% ženskog pola, prosečne
starosti 46,5 godina. Najčešći mehanizam zadobijanja povreda bio je nož (43%), staklo (35%),
cirkular (14%), ostalo (9%). Dominantna ruka je bila povređena u 37% a nedominantna u 63%
pacijenata. Njih 31 se odazvalo na ispitivanje. Iz studije su isključeni pacijenti kod kojih je rađena
replantacija i revaskularizacija. Svi su operisani unutar 48h od povrede. Tetiva je šivena neresorptivnim koncem 2-0.
Rezultati: Zasnivaju se na osnovu opsega pokreta palca, na osnovu merenja snage stiska, kao i
ukupnog funkcionalnog rezultata. Procena funkcionalnih rezultata je rađena nakon minimum tri
meseca. Merili smo: TAM – opseg pokreta palca, GRIP – snaga stiska šake, PINCH – snaga stiska
štipaljke palac – kažiprst. Korišćen je DASH score - Disability of Arm Shoulder and Hand. Merenje
je u proseku vršeno nakon 18 meseci od povrede. Merenjem opsega pokreta u IP i prvom MCP
zglobu, ustanovljen je prosečan opseg pokreta od 67,5% u odnosu na nepovređenu ruku. Snaga
stiska – GRIP iznosio je 79% u odnosu na nepovređenu ruku, dok je snaga palac – kažiprsta –
PINCH iznosio je 71.5% u odnosu na nepovrđenu ruku. DASH skor u proseku iznosio je 8,4%.
Zaključak: Novije hirurške tehnike i rana fizikalna rehabilitacija nastoje da poboljšaju rezultate
rekonstukcije FPL.
Ključne reči: Flexor pollicis longus, tenorafija, povrede šake
HAND SURGERY
89
FUNKCIONALNI REZULTATI NAKON
PROKSIMALNE KARPEKTOMIJE
I. Glišović Jovanović1, Č. Vučković1, D. Polojac1, M. Brndušić1,
E. Dubljanin-Raspopović2, M. Bumbaširević1
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Beograd
2 Klinika za fizikalnu medicinu i rehabilitaciju KCS, Beograd
Proksimalna karpektomija je operativna tehnika, kod koje se, ekstrakcijom kostiju proksimalnog
reda ručja (skafoid, lunatJum i trikvetrum), formira novi zglob izmedju kapitatuma i lunatne fose.
Zahvaljujuci tome, postiže se obezboljavanje i očuvanje GMS šake, kao i očuvanje odredjenog
stepena mobilnosti ručnog zgloba.
Cilj rada je ispitivanje funkcionalnih rezultata nakon proksimalne karpektomije koja je primenjena kod 4 različite grupe pacijenata.
U radu prikazujemo 14 pacijentata, operativno lečenih na Odeljenju hirurgije šake KOHT KCS, u
periodu od 2005 do 2014. godine. Operisano je 9 muškaraca (64,3%) i 5 žena (35,7%), prosečne
starosti 43,2 godine. U 9 slučajeva operisana je desna ruka, a u 5 leva.
Pacijenti su podeljeni u 4 grupe u zavisnosti od preoperativne dijagnoze.
I grupa, pacijenti sa osteonekrozom skafoida ( Mb. Preiser) - 2(14,3%).
II gupa, pacijenti sa osteonekrozom lunatuma (Mb. Kienböck) - 4 (28,6%).
III grupa, pacijenti sa SLAC-om (Scapholunate Advansed Collapse ) - 3 (21,45).
IV grupa, pacijenti sa zastarelom transskafoperilunatnom dislokacijom - 5 (35,7%).
Postoperativna merenja su vršena pomoću MAYO i DASH skora.
Kod svih pacijenata postignuto je obezboljavanje, uz očuvanu GMS stiska sake ( 70%), uz zaostalo
ogranicenje opsega pokreta u ručnom zglobu (62%).
Key words: proksimalna karpektomija, transskafoperilunatna dislokacija, SLAC, Mb. Kienböck, Mb.
Preiser
90
HIRURGIJA ŠAKE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
PRIMENA REVERZNOG RADIJALNOG FLAPA
U REKONSTRUKCIJI PALCA.
PRIKAZ PET SLUČAJEVA
M. Brndušić1, Č. Vučković1, D. Polojac1, I. Glišović Jovanović1,
E. Dubljanin-Raspopović2, M. Bumbaširević1
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Beograd
2 Klinika za fizikalnu medicinu i rehabilitaciju KCS, Beograd
Palac učestvuje u 40-50% funkcije šake, stoga je njegova rekonstrukcija od velikog značaja za
funkcionisanje šake u celini.
Na našem odeljenju od 2009. do 2011. godine reverzni radijalni flap u rekonstrukciji palca
primenjen je kod 5 pacijenata, prosečne starosti 42 godine. Svi pacijenti su muškog pola. Kod svih
pacijenata oštećenja palca uzrokovana su traumom.
Kod jednog pacijenata sa koštanim, tetivnim i mekotkivnim defektom primenjen je osteotendofasciokutani revezni radijalni flap, kod jednog osteofasciokutani, dok je kod ostalih pacijenata sa
očuvanim tetivnim i koštanim elementima korišćen fasciokutani reverzni radijalni flap.
Postoperativna procena funkcionalnosti palca i šake u celini sprovedena je ispitivanjem opsega
pokreta, snage stiska šake, opozicije palca i DASH upitnikom.
Prikazujemo navedenu metodu kao jednu od primenjivih tehnika u rekonstrukciji palca.
Key words: rekonstrukcija palca, reverzni radijalni flap
HAND SURGERY
91
REZULTATI LEČENJA STENOZANTNOG
TENDOVAGINITISA FLEKSORNIH TETIVA
Suzana Milutinović1, Slađana Anđelković1,3, Tomislav Palibrk1,
Džihan Abazović2, Marko Bumbaširević1,3
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Beograd
2 Centar za urgentnu medicinu, Podgorica, Montenegro
3 Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu
Uvod: Stenozantni tendovaginitis predstavlja oboljenje nastalo upalom i suženjem ovojnice
fleksornih tetiva na nivou puleja A1. Cilj studije je da utvrdi funkcionalni rezultat neoperativnog i
operativnog lečenja stenozantnog tendovaginitisa.
Metod: U periodu od 7 godina imali smo ukupno 120 pacijenata, od toga 75 osoba ženskog i 45
pacijenata muškog pola. Najčešće je bio zahvaćen palac (65%), potom treći prst (25%), ostali prsti
(10%). Peti prst nije bio zahvaćen ni kod jednog pacijenta. Obe šake su bile zahvaćene kod 42
pacijenta (35 %). Neoperativno je lečeno 40 pacijenata (33,3%), operativno 80 (66,7%).
Rezultati: Kod neoperativnog lečenja pacijenti su tretirani lokalnom istilacijom kortikopreparata
i fizikalnom terapijom. Kod 32 pacijenta (80%) kortikopreparat je dat u dva navrata u razmaku
od po mesec dana, a 15 pacijenata je ipak nakon druge instilacije kortikopreparata moralo biti
operativno lečeno. Svim operativno lečenim pacijentima rađena je incizija puleja A1 u turnikeu i
pod uveličanjem. Potom su pacijenti upućivani na fizikalnu terapiju. Ni jedan pacijent nije imao
oštećenje neurovaskuolarne peteljke. Svi operativno lečeni pacijenti su vratili pun pokret i snagu
obolelog prsta.
Zaključak: Izbor načina lečenja zavisi od vremena početka tegoba i njihovog intenziteta.
Ključne reč: Stenozantni tendovaginitis, trigger finger, incisio pulley
92
HIRURGIJA ŠAKE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
LEČENJE SKLOPETARNIH POVREDA ŠAKE
Tomislav Palibrk1, Slađana Anđelković1, Suzana Milutinović1,
Jovan Mihajlović2, Marko Bumbaširević1
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Pasterova 2, Beograd
2 Centar za anesteziologiju i reanimatologiju KCS, Pasterova 2, Beograd
Uvod: Sklopetarne povrede šake, iako retke, zbog sile koja deluje na mekotkivne i koštane
strukture ostavljaju značajan stepen invalidnosti. Adekvatno inicijalno zbrinjavanje, kao i
primarna rekonstrukcija krvnih sudova, nerava, tetivno-mišićnog i koštanog tkiva mogu smanjiti
posledični invaliditet i povećati mogućnost uspostavljanja normalne funkcije šake. Cilj rada je
da se prikaže značaj inicijalnog zbrinjavanja sklopetarnih povreda šake kao i da se naglasi značaj
primarne rekonstrukcije povređenog tkiva.
Materijal i metode: Na odeljenju Mikrohirurgije UC u poslednje tri godine zbrinuto je 17 pacijenata sa sklopetarnim povredama šake. Svi pacijenti su nakon adekvatne obrade rane i hemostaze
u okviru hitne službe operisani u roku od 8 sati od povređivanja. Primarno su rekonstruisana sva
povređena tkiva. Pacijenti su lečeni trojnom antibiotskom terapijom. Sproveden je tretman u
hiperbaričnoj komori. Nakon sanacije rana i preloma sprovedena je fizikalna terapija.
Rezultati: Rekonstrukcija koštanog tkiva je rađena kod 15 pacijenata. Kod 9 pacijenata je rađena
rekonstrukcija tetiva. Kod 8 pacijenata je rađena rekonstrukcija digitalnih nerava i n. medijanusa.
Revaskularizacija je rađena kod 4 pacijenta. Kod 2 pacijenta došlo je do postoperativne infekcije
koja je naknadno sanirana antibioticima a prema antibiogramu. Kod svih pacijenata došlo je do
sanacije preloma. Kod jednog pacijenta urađena je amputacija kažipsta kao posledica teškog
oštećenja vaskularnih struktura.
Zaključak: Inicijalna obrada rane, koja uključuje mekotkivni i koštani debridman, toaletu rane i
hemostazu kao i hirurško zbrinjavanje u prvih 8 sati od povrede značajno smanjuju mogućnost
nastanka postoperativne infekcije. Primarna rekonstrukcija svih povređenih struktura smanjuje
postoperativne komplikacije, dužinu hospitalizacije i posledični invaliditet.
Ključne reči: šaka, sklopetarne povrede, lečenje
UKUPNO
PACIJENATA
17
KOST
15
TETIVE
9
REVASKULARIZACIJA
4
NERVI
8
INFEKCIJE
2
AMPUTACIJA
1
HAND SURGERY
93
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
94
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
EXTERNAL SKELETAL FIXATION AS TEMPORARILY
AND DEFINITIVE METHOD IN SKELETAL TRAUMA
Milorad B. Mitkovic, Sasa Milenkovic, Ivan Micic, Milan M Mitkovic
Orthopaedic and Traumatology clinic, Nis, Serbia
Introduction: External bone fixation has been accepted in many countries as routine method in
treatment of complex articular fractures (knee, ankle, elbow). However, external fixation of tibia
and distal radius can be used as method of choose for definitive treatment not only in open but
in closed fractures as well. It becomes justified when high mobile and relatively simple external
fixation devices have been developed allowing addition gradual, noninvasive correction of
reduction.
Objectives: Our goal is to present possibility of using of already applied external fixation device
as accurate reduction device.
Methods: One week after external fixation by Mitkovic external fixation device, external fixator
was used as accurate reduction device. Once, acceptable fracture reduction achieved, internal
fixation is very easy and we do not need fluoroscopy control for reduction, just for internal device
fixation by minimally invasive method. Using this method, we already treated 15 patients with
femur fractures. Method of internal fixation was Selfdynamisable Internal Fixator (SIF). However,
external fixation is used as definitive method in all long bones but especially in cases of fractures
of tibia and distal radius.
Results: Operation of transforming external into internal fixation was short - average operation
time was 37 minutes (23-58). Mean fluoroscopy time was 6 sec (2-18). Intraoperative blood loose
was 80 ml (40-200).
Conclusions: From results obtained it can be concluded that Mitkovic external fixator is suitable
for routine fractures fixation but also to be used as accurate reduction device useful during the
transformation of external to internal fixation.
Keywords: External Skeletal Fixation, Bones Fractures, Bone Healing, Tibia
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
95
MUTILANTNE POVREDE U SKLOPU UDRUŽENIH POVREDA
Čedomir Vučetić1,2, Radovan Manojlović2, Boris Ukropina2, Marko Ilić2,
Kenan Senohradski2, Marko Bumbaširević1,2
1 Medicinski fakultet, Univerziteta u Beogradu, Srbija
2 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KC Srbije, Beograd, Srbija
Uvod: Mutilantne povrede su uvek izazov sa nizom ograničenja u lečenju. Zbog intenziteta
sile i oštećenja koja nastaju, dovode u pitanje očuvanje integriteta i funkcije povredjenog dela.
Izolovane mutilantne povrede (MP) zahtevaju dobru procenu, u smislu mogućeg rekonstruktivnog lečenja. Dodatni otežavajući činijac je i prisutvo pridruženih povreda. Pridružene povrede
predstavljaju nezavisni otežavajući faktor za rekonstruktivno lečenje MP. MP su amputacije i
semiamputacije na ekstremitetima.
Cilj: Cilj rada je prikaz kliničkih slučajeva rekonstruktivnog lečenja MP sa drugim pratećim
povredama.
Metod: Obhvaćeni su pacijenti različite životne dobi sa mutilantnom povredom ekstremiteta
udruženom sa drugim povredama, koji su inicijalno hirurški lečeni u cilju očuvanja integriteta i
funkcije ekstremiteta sa MP. Operisani su pacijenti od 12 do 64 godine. Po prijemu i reanimaciji,
povredjeni su pripremani su za operativni zahvat i definitivnu evaluaciju stanja i mogućeg rekonstruktivnog lečenja.
Rezultati: Povredjeni su, zbog potrebe hitnog hirurškog lečenja, posle kraće preoperative
pripreme uvodjeni u operacionu salu i započinjano je operativno lečenje. Operativno lečenje
različitih povreda je sprovodjeno sukcesivno u kontinuitetu od strane istog hirurškog tima ili različitog, zavisno od povredjenih regija. U rekonstrukciji MP ekstremiteta bilo je potrebno uraditi
debridman, osteofiksaciju, rekonstrukciju mišića, tetiva, nerava i krvnih sudova. Mutilantne
povrede su bile potpune i nepotpune amputacije na gornjem i donjem ekstremitetu, podlaktici
i potkolenici.
Zaključak: Mutilantne povrede i kao izolovana trauma su komplikovane za zbrinjavanje.
Udružene povrede najčešće dovode u pitanje mogućnost inicijalnog rekonstruktivnog lečenja.
Indikacije se postavljaju inidividualno, uzimajući u razmatranje činioce od uticaja operativno
lečenje i ukupni oporavak.
Ključne reči: mutilantne povrede, udružene povrede, rekonstruktivno lečenje
96
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
KOMPLIKACIJE KOD OPERATIVNOG LEČENJA
TROHANTERNIH PRELOMA I NJIHOVO LEČENJE
Desimir Mladenović1,2, Marko Mladenović1, Ivan Micić1,2, Saša Milenković1,2,
Zoran Anđelković3, Predrag Stojiljković1,2, Saša Karalejić1, Zoran Golubović1,2
1 Ortopedsko traumatološka klinika, Niš
2 Medicinski fakultet Niš, Univerzitet u Nišu
3 Odeljenje za ortopediju i traumatologiju, Opšta bolnica Leskovac.
Uvod: Trohanterni prelomi su česti kod osoba starijih od 65 godina, češći su kod žena, i zauzimaju
25 - 30 % bolničkog kapaciteta.
Cilj rada je da prikažemo operativni tretman ovih preloma, komplikacije koje se javljaju i njihovo
lečenje.
Materijal: prikazujemo seriju bolesnika koja je operisana na ortopedsko - traumatološkoj klinici
u Nišu za period 2012 - 2013 god. Primarna fiksacija rađena je internim fiksatorom po Mitkoviću, a
komplikacije sa kojima smo se suočavali su rešavane drugim metodama.
Rezultati: seriju čini 392 ispitanika operisanih internim fiksatorom. Kod 37 ( 9, 04 %) ispitanika je
došslo do komplikacija. Najčešća komplikacija je dezintegracija aparata, bilo da su pucali klinovi,
bilo da je dolazilo do njihove ekspulzije ili propagacije u zglob kuka. Kod svih je urađena reintervencija - postavljane novih klinova, novi aparat, parcijalna ili totalna endoproteza.
Zaključak: prelomi trohanternog masiva su socio - ekonomski problem društva.Nema idealnog
sistema za operativno lečenje ovih preloma.
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
97
MEHANIČKE KOMPLIKACIJE LEČENJA
PERTROHANTERNIH PRELOMA SA DHS SISTEMOM
S. Cvetić, D. Krajačić, J. Zorić, D. Milinković, D. Lukić, M. Vuković, K. Curnović
Odeljenje ortopedije, Opšta bolnica „Dr Radivoj Simonović“ Sombor
Uvod: Prelomi proksimalnog femura prelomi danas spaduju u najčešće operativno zbrinjavane
prelome. Veliki problemi u lečenju ovih preloma predstavljaju visoka učestalast nestablnog tipa
preloma, mnogobrojni komorbiditeti, kao i prosečna starost pacijenta. Uobičajna prkasa u kongresnim radovima je prikazivanje uspešnih operativnih lečenja. Mehaniče komplikacije operativnog lečenja DHS sistemon nisu retke.
Cilj: Cilj rada je da pokažemo komplikacije lečenja ovom metodom prvenstveno mehaničke
prirode.
Metode: U periodu od 1.7.2012 do 1.7.2014 godine na našem odeljenju operisano je 120 pacijenta
sa intertrohanternim prelomima. Od toga bilo je 88 (73,3%) ženskog pola i 32 (26,7%) muškog
pola. Prosečna starost je bila 75,5 godina. Sa DHS sistemom operisano je 101 pacijenta (84%),
intramedularna fiksacija Gamma klin 16 (13%), ugaona ploča 1 (0,8%) i proteze 2 (1,7%).
Rezultati: U našem materijalu bilo je pet mehaničkih komplikacije (4,2%) kod kojih smo reintervenisali. Kod svih pacijenata je primarno osteofiksacija bila uglavnom korektna.
Diskusija: DHS sistem naročito kod stabilnih preloma omogućava brzu postoperativno vertikalizaciju pacijenta što je od presudnog značaja u lečenju, obzirom da se većinom radi o starijim
pacijentima sa komorbiditetima.
Zaključak: Mehaničke komplikacije čak i kod stabilnih preloma nisu retke i mogu da se pojave
kada se ne očekuju. Nestabilni prelomi dovode do visokog procenta mehaničkih komplikacija.
Postoperativni rezultat lečenja ovom metodom je nepredvidiv pogotovo ako se uzme u obzir
vrsta preloma, komorbiditet, starost pacijenta, psihičko stanje koji u velikoj meri odlučuju o
krajnjem ishodu lečenja.
Ključne reči: Prelomi, pertrohanterni, komplikacije, komorbiditet
98
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
REZULTATI LEČENJA PRELOMA ACETABULUMA
PELVI-FEMORALNOM SPOLJAŠNJOM FIKSACIJOM
N. Đorđević1, G. Damnjanović1, B. Starčević1, M. Ilić1, S. Zagorac1, M. Simić1,
M. Ninić2, I. Milošević1
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju-KCS, Beograd
2 Centar za anesteziju i reanimatologiju-KCS, Beograd
Uvod: Prelomi acetabuluma spadaju u teške ortopedske povrede koje nastaju delovanjem sile
velikog intenziteta. Jedna od metoda zbrinjavanja najčešće u slučajevima teškog opšteg stanja
pacijenta jeste i pelvi-femoralna spoljašnja fiksacija.
Cilj: Prikaz rezultata lečenja preloma acetabuluma pelvi-femoralnom spoljašnjom fiksacijom.
Metod: U periodu od 2011-2013 godine praćeno je ukupno 18 pacijenata, kod kojih je usled
preloma acetabuluma urađena spoljašanja fiksacija. Analizirani su mehanizam povređivanja, učestalost udruženih povreda, funkcinalni rezultat lečenja godinu dana posle operacije
upotrebom SF-36 upitnika i mortalitet. Podaci su obrađeni odgovarajućim statističkim testovima.
Rezultati: Dominatno su povređivanje osobe muškog pola (72%) 13/18, prosečne starosti 43
(22- 67) godina, a dominantan mehanizam povređivanja su bile saobraćajne nesreće i padovi
sa visine. Pacijenti su imali združene povrede ekremiteta i to ruke noge 17% 3/18 ; povredu samo
noge 22% 4/18 i povredu samo ruke 39% 7/18. Povredu glave imalo je 39% 7/18 , doke je povredu
grudnog koša imalo 56% 10/18 pacijenata. Intrahospitalni mortalitet iznosio je 11% 2/18. Od 14
pacijenta koji su bili dostupni kontrolnom pregledu posle godinu dana, 8 (57%) je bilo zadovoljno svojim zdravstvenim stanjem, a infekcija je zabeležena u jednom slučaju.
Zaključak: Rezultati pokazuju da su povrede karličnog prstena karakterišu značajnim mortalitetom i invaliditetom, što se objašnjava postojanjem udruženih povreda i razvojem komplikacija. Pelvi-femoralna fiksacija je jedna od mogućnosti rane stabilizacije preloma acetabuluma, u
okviru “damage control” strategije.
Ključne reči: prelomi acetabuluma, spoljašnja fiksacija
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
99
OSTEOSINTEZA PERIPROTETSKOG PRELOMA FEMURA
UNUTRAŠNJIM SAMODINAMIZIRAJUĆIM FIKSATOROM
PO MITKOVIĆU – PRIKAZ SLUČAJA
M. Mitrović
Zdravstveni centar Studenica, Kraljevo
Pacijentkinja S. M. stara 80 godina je pre dve godine zadobila prelom vrata butne kosti . Tada je
ugrađena parcijalna endoproteza uz pomoć cementa zbog izrazite osteoporoze. Sada je zadobila
kominutivni prelom u nivou distalnog dela stema koji se proteže do kondila (Vancouver B2/C).
Prelom smo fiksirali unutrašnjim samodinamizirajucim fiksatorom po Mitkoviću. Odmah po
operaciji se krenulo sa fizikalnom terapijom u smislu jačanja muskulature, savladjivanja kontrakture kolena i vertkalizacije u početku bez oslonca a nakon tri meseca se po dobijanju prvih radigrafskih znakova zarastanja krenulo sa postepenim osloncem da bi se šest meseci nakon povrede
kretala sa punim osloncem uz pomoć štapa, pri čemu je zarastanje verifikovano radiografski.
Ključne reči : periprotetski prelom,unutrašnji fiksator
SPECIFIČNOSTI PRIMENE METODE POSTEPENE
KOREKCIJE VARUS DEFORMITETA TIBIJE
“V SPOLJNIM FIKSATOROM PO MITKOVIĆU”
M.M. Mitković, S. Milenković, I. Micić, I. Kostić, P. Stojiljković, S. Karalejić,
S. Stamenić, M.B. Mitković
Klinika za ortopediju i traumatologiju, Klinički centar Niš, Niš
Uvod: Važnost pravovremene korekcije angularnih deformiteta kolena ogleda se u sprečavanju
razvoja gonartroze. Precizna postepena korekcija posle delimičnog presecanja medijalne strane
proksimalne metafize tibije može se izvesti pomoću malog broja spoljnih fiksatora.
Cilj: Cilj ovog rada bio je analiza intraoperativnih i postoperativnih parametara postepene
korekcije varus deformiteta tibije primenom V spoljnog fiksatora po Mitkoviću, kao i prikaz
pacijenta kod koga je korišćen V fiksator sa modifikovanim uredjajem za kontrolu ugaone
korekcije.
Materijal i metode: U ovom radu je predstavljena serija od 29 pacijenta sa varus deformitetom
tibije, koji su lečeni V spoljnim fiksatorom u periodu od januara 2001. do jula 2014. god. na Klinici
za ortopediju i traumatologiju Kliničkog centra Niš. U ovom radu je prikazan i pacijent sa varus deformitetom obe potkolenice kod koga je korišćen model V spoljnog fiksatora sa modifikovanim
uredjajem za kontrolu ugaone korekcije koji omogućuje precizno determinisanje ose rotacije
fragmenata kosti. Hirurška tehnika se sastoji u aplikaciji aparata, a potom delimičnom horizontalnom presecanju medijalne strane proksimalne metafize tibije (oko 50% cirkumferencije kosti). Od
šestog postoperativnog dana pacijent sam okreće zavrtanj čime se postiže postepena korekcija.
100
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
Rezultati: Srednje vrednosti praćenih kliničkih parametara bile su: dužina operacije – 49 min,
dužina hospitalizacije – 7,8 dana, period primene antibiotika – 2,7 dana, dužina intenzivne nege –
1 dan, dužina lečenja – 72 dana. Odmah nakon operacije pacijentima je dozvoljavan hod sa punim
osloncem.
Zaključak: Primena V spoljnog fiksatora po Mitkoviću nakon unikortikotomije proksimalne
metafize tibije pokazuje se kao precizna i uspešna metoda u lečenju angularnih deformiteta
kolena. Modifikovani uredjaj za kontrolu angularne koriekcije omogućuje veću preciznost
korekcije, veći komfor pacijenta kao i manja mehanička naprezanja u aparatu.
Ključne reči: varus kolena, spoljni fiksator po Mitkoviću, unikortikotomija
MULTIPNO POVREĐIVANJE DONJEG
EKSTREMITETA FREZOM. PRIKAZ DVA SLUČAJA
Zoran Golubović, Predrag Stojiljković, Ivan Golubović, Branko Ristić,
Saša Stojanović, Milan Trenkić, Slađana Petrović, Stevo Najman,
Leposava Sikimić, Zoran Radovanović, Goran Stevanović, Danilo Stojiljković,
Miroslav Trajanović
Klinika za Ortopediju i Traumatologiju KC Niš, Medicinski Fakultet Niš,
Mašinski Fakultet Niš
Uvod: Konkvasantni prelomi potkolenog segmenta nastali pod dejstvom motika freze spadaju
u najteže prelome potkolenice.
Prikazi slučaja: U radu se prikazuju dva pacijenta u osmoj deceniji života, koji su zadobili
povredu potkolenog segmenta frezom prilikom obavljanja poljoprivrednih poslova. Kod jednog
pacijenta došlo je do konkvasantne povrede pootkolenice sa otvorenim prelomom III B stepena
i povrede stopala, dok je kod drugog pacijenta pored povrede potkolenice bila povređena
i butna kost. Nakon primarne obrade rana, obilnog ispiranja i odstranjenja zemlje i delova
odeće iz rana, urađeno je spoljna skeletna fiksacija potkolenica i rane su ostavljene otvorene za
odloženo zatvaranje. I kod jednog i kod drugog pacijenta ordinirana je antibiotska terapija (Ampl.
Longacef‑a 2g/24h, Amp. Amicacin‑a 1g/24h i Amp. Orvagil‑a 500m/12h) i antitetanusna zaštita
prema protokolu. I pored redovnog previjanja, kod jednog pacijenta došlo je do teške infekcije
oko klinova spoljnog skeletnog fiksatora i mekih tkiva potkolenice, pa je spoljni skeletni fiksator
odstranjen. Po saniranju infekcije mekih tkiva zbog nezaraslog preloma potkolenice pacijent je
upućen u SOHB “Banjica” radi nastavka lečenja aparatom po Ilizarovu. Lečenje se završilo zarastanjem preloma. Kod drugog pacijenta mekotkivni defekt rešen je transpalntatom po Tiršu, koji
se delimično primio, pa je autotransplantacija kožnog omotača ponovljena. Pacijent je aktiviran
uz pomoć potpazušnih štaka sa rasteretnim osloncem na operisanu nogu. Pacijent je upućen na
fizikalnu terapiju. Na kontrolnim pregledima registrovani su znaci zarastanja preloma potkolenice
i femura. Nastavljeno je sa fizikalnom terapijom. Pet meseci nakon povrede i operativnog lečenja
pacijent se više nije javljao na kontrolne preglede. Dobijena je informacija da je egzitirao od
infarkta miokarda.
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
101
Zaključak: Primarna obrada rane, spoljna skeletna fiksacija, antibiotksa i AT zastita su bazični
elementi u spašavanje ekstremiteta kod teških otvorenih preloma.
Ključne reči: spoljna skeletna fiksacija, otvoreni prelomi potkolenice
PRELOM PILONA TIBIJE REŠEN KOMBINACIJOM
UNUTRAŠNJE I SPOLJAŠNJE FIKSACIJE. PRIKAZ SLUČAJA
Saša Stojanović, Zoran Golubović, Predrag Stojiljković, Ivan Golubović,
Slađana Petrović, Zoran Radovanović, Milan Trenkić, Stevo Najman,
Danilo Stojiljković, Leposava Sikimić, Goran Stevanović, Miroslav Trajanović
Klinika za Ortopediju i Traumatologiju KC Niš, Medicinski Fakultet Niš
Uvod: Intraartikularni prelomi pilona tibije spadaju u najteže prelome potkolenog segmenta.
Prikaz slučaja: Pacijent D. A. star 42 zadobio je težak intraartikularni prelom distalnog dela
potkolenice pri padu niz stepenište pri povratku sa skijanja. U regionalnom centru urađena je
rentgen dijagnostika i imobilizacija preloma, a zatim je pacijent upućen u Kliniku za Ortopediju
i Traumatologiju Kliničkog Centra u Nišu. Odmah po prijemu urađen je MSCT desnog skočnog
zgloba radi planiranja operativnog zahvata. Nakon preoperativne pripreme urađen je operativni
zahvat. Anteriornim rezom prišlo se mestu preloma i urađena je repozicija fragmenata prelomljene kosti. Fragmenti pilona tibije fiksirani su pločicom i zavrtnjima. Pored unutrašnje urađena je
spoljna skeletna fiksacija postavljanjem dva klina u distalni deo potkolenice iznad mesta preloma,
jednog klina u petnu kost i jednog klina u prvu metatrzalnu kost. Na kontrolnom snimku položaj
fragmenta reponirane kosti pokazuje dobru poziciju. Pacijent je aktiviran sa štakama, uz redovno
previjanje oko klinova spoljnog skeletnog fiksatora. Nakon osam nedelja spoljni skeletni fiksator
je odstranjen i nastavljeno je sa rehabilitacijom, radi dobijanja dobrog obima pokreta u skočnom
zglobu. Na kontrolnom rentgenskom snimku 12 nedelja nakon operativnog zahvata prelom je
zarastao i pacijent se vratio svojim radnim aktivnostima. Preporučena je fizikalna terapija u ambulantnim uslovima zbog prisutne kontrakture skočnog zgloba.
Zaključak: Kombinacija spoljne skeletne fiksacije i minimalne unutrašnje fiksacije predstavlja
dobru metodu u lečenju preloma pilona tibije.
Ključne reči: prelom pilona tibije, spoljna skeletna fiksacija, minimalna unutrašnja fiksacija
102
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
LEČENJE TIBIJALNIH PSEUDOARTROZA
I LOŠE SRASLIH PRELOMA
Saša Milenković1, Milorad Mitković1, Stojanka Arsić2, Milan Mitković1,
Miodrag Stanojković1, Predrag Stojiljković1, Sonja Stamenić1,Sunčica Pešić1
1 Univerzitet u Nišu, Medicinski fakultet, Ortopedsko-traumatološka klinika KC Niš
2 Univerzitet u Nišu, Medicinski fakultet, Institut za Anatomiju
Uvod: Svako nezarastanje ili loše zarastanje kostiju predstavlja jedinstveni ortopedski problem
i veliki izazov za ortopeda. Hirurško lečenje je indikovano u svim slučajevima nezarastanja i u
slučajevima lošeg zarastanja sa ozbiljnim deformitetom lečenog ekstremiteta. Metoda koja
ozbiljno zauzima svoje mesto i koja poslednjih godina postaje sve popularnija je spoljašnja
skeletna fiksacija.
Materijal i metode: Pacijenti sa tibijalnim nezarastanjem i zarastanjem sa ozbiljnim angularnim
deformitetima lečeni neoperativno gipsanom imobilizacijom i metodom osteosinteze kompresivnim pločama sa i bez zaključavanja. U lečenju je korišćena metoda spoljašnje skeletne fiksacije,
a za fiksaciju je korišćen spoljašnji fiksator po Mitkoviću ( M20, M20CD, M20CD-V). Kod lošeg
zarastanja je radjena fibularna osteotomija i tibijalna kortikotomija ili hemikortikotomija.
Rezultati: Ova retrospektivna studija uključuje 15 pacijenata, 5 sa tibijalnim nezarastanjem i 10
sa lošim zarastanjem preloma (valgus, varus ili kombinovani deformiteti sa antekurvatumom ili
rekurvatumom potkolenice). Krajnji funkcionalni rezultati lečenja su odlični kod 13 i dobri kod 2
pacijenta. U toku lečenja nije bilo ozbiljnih lokalnih i sistemskih komplikacija.
Zaključak: Spoljašnja skeletna fiksacija unilateralnim spoljašnjim skeletnim fiksatorom po
Mitkoviću je metoda koja daje odlične i dobre rezultate u lečenju pomenutih komplikacija.
Fiksator M20 CD omogućava distrakciju i kompresiju preloma, koji će stimulisati zarastanje i bez
osteoplastike. M20 CD-V omogućava korekciju kombinovanih i angularnih deformiteta tibije,
nakon hemikortikotomije. Kod manjih deformiteta korekciju je moguće uraditi u jednom aktu
(one stage) nakon kortikotomije tibije koja se fiksira aparatom tipa M20.
Ključne reči: Tibija, Pseudoartroze, Deformiteti, Lečenje
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
103
UČESTALOST OBOSTRANIH PRELOMA
GORNJEG OKRAJKA BUTNE KOSTI KOD OSOBA
STARIJIH OD 75 GODINA U PERIODU
OD 5 GODINA OD PRVOG PRELOMA
M. Mitrović, A. Radosavljević, P. Nikolić
Zdravstveni centar Studenica, Kraljevo
Prelomi gornjeg okrajka butne kosti predstavljaju jedan od najznačajnijih uzročnika morbiditeta
i mortaliteta u populaciji starijih od 75 godina,pri čemu su veliki ekonomski i sociološki problem.
Cilj rada je da se pokaže učestalost preloma gornjeg okrajka butne kosti kod osoba koje su u
predhodnom periodu od 5 godina već lečene od istog preloma na suprotnom ekstremitetu i kako
da se prevencijom spreči njihov nastanak.
U periodu od 2007. do 2012. na našem odeljenju je lečeno 634 pacijenta sa prelomom gornjeg
okrajka butne kosti ,od čega 398 žena i 236 muškaraca starosti od 75 do 94 godine (prosečna
starost 79 godina). U periodu od 5 godina kod 87 pacijanata je došlo do preloma gornjeg okrajka
butne kosti suprotne strane i to kod 63 žene i 24 muškarca. Prosečno vreme izmedju preloma je
bilo 3 godine (od 2 meseca do 4 godine). Učestalost obostranih preloma je bila 14%, pri čemu kod
žena 16 % a kod muškaraca 10 %. Kod 56 pacijenata nije došlo do samostalne vertikalizacije nakon
prvog preloma a kod 9 pacijenata je došlo izmedju preloma do ICV sa posledičnom hemiplegijom.
Prelom na suprotnom ekstremitetu se moze izbeći kontinuiranom fizikalnom terapijom,
lečenjem osteoporoze kao glavnog uzroka preloma, smanjivanjem faktora rizika za nastanak
drugih oboljenja koja mogu dovesti do pada i posledičnog preloma.
Ključne reči : proksimalni femur, prelom, prevencija.
104
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
ILIZAROV APARAT U TRETMANU VISOKOENERGETSKIH
PRELOMA PROKSIMALNE TIBIJE
Ivica Lalić, Zoran Gojković, Vladimir Harhaji, Milan Stanković,
Predrag Rašović, M. Obradović, M. Milankov
Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Klinički centar Vojvodine, Novi Sad
Uvod: Rad je ograničen na analizu postoperativnih koštanih i funkcionalnih rezultata operativnog lečenja zatvorenih i otvorenih visokoenergetskih preloma proksimalne tibije lečenih
aparatom po Ilizarovu.
Materijal i metode. U periodu od 2006. do 2014. godine metodom transosealne osteosinteze
lečeno je 60 pacijenta sa visokoenergetskim prelomima proksimalne tibije, Shatzker klasifikacije
IV, V i VI. Imali smo 16 otvorenih i 44 zatvorenih preloma. U 27 slučajeva vršili smo podizanje
depresije platoa elevatorom i nadoknadu metafize koštanim graftom. Stabilizacija platoa nakon
rekonstrukcije vršena je iglama sa olivom i postavkom obruča aparata sa prenapregnutim iglama.
U pet slučajeva koristili smo asistiranu artroskopiju. U 14 slučajeva koristili smo i femoralne obruče
radi održanja ligamentotakse. Aparat je u proseku nošen 3,5 (3-4) meseca.
Rezultati. Procenu koštanih rezultata kvantifikovali smo prema skoring sistemu Udruženja za istraživanje i primenu metode po Ilizarovu (ASAMI). Prema njemu imali smo 33 odličnih, 15 dobrih,
8 zadovoljavajućih i 4 loša rezultata. Procena funkcionalnih rezultata kvantifikovali smo prema
modifikovanom sistemu funkcionalne evaluacije po Karlström-Olerud-u. Odličan status imalo je
njih 36, dobar 12, zadovoljavajući 6, umeren 3 i loš 3. Registrovane su komplikacije: tranzitorno
zapaljenje oko ishodišta igala, lezije peronealnog živca i pseudoartroze proksimalnog okrajka
tibije.
Zaključak. Metod Ilizarova dovodi do dobre rekonstrukcije platoa uz izbegavanje velikih operativnih rezova, gubitka krvi i minimalne opasnosti od infekcije. Koštani rezultati prema ASAMI klasifikaciji i funkcionalni rezultati prema Karlström-Olerud-u govore u prilog opravdanja primene
ove metode kao metode izbora u lečenju ovakvih preloma.
Ključne reči: proksimalna tibija, Ilizarov, ASAMI, Karlström-Olerud
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
105
PSEUDOARTROZA POTKOLENICE NAKON OTVORENOG
PRELOMA I SPOLJNE SKELETNE FIKSACIJE REŠENA
INTRAMEDULARNOM FIKSACIJOM. PRIKAZ SLUČAJA
Ivan Golubović, Miloš Stanojlović, Branko Ristić, Predrag Stojiljković,
Zoran Golubović, Milan Trenkić, Saša Stojanović, Slađana Petrović,
Leposava Sikimić, Stevo Najman, Zoran Radovanović, Goran Stevanović,
Danilo Stojiljković, Miroslav Trajanović
Klinika za Ortopediju i Traumatologiju KC Niš, Medicinski Fakultet Niš
Mašinski Fakultet Niš
Uvod: Lečenje otvorenih preloma potkolenice je često praćeno usporenim zarastanjem i nezarastanjem (razvoj pseudoartroze).
Prikaz slučaja: Pacijent D. P. star 52 godine zadobio je otvoreni prelom desne potkolenice
pri padu. Odmah nakon povrede primljen je u bolnicu gde je urađena primarna obrada rane
otvorenog preloma. Prelom je nakon repozicije stabilizovan spoljnim skeletnim fiksatorom. Rani
postoperativni tok protiče uredno. Rana je zarasla i pacijent je aktiviran sa potpazušnim štakama
sa postepenim povećanjem oslonca na povređenu nogu. Pacijent je upućen na fizikalnu terapiju
u hospitalnim uslovima. I pored preduzetih mera lečenja nije došlo do zarastanja otvorenog
preloma. Na kontrolnom rentgenskom snimku sedam meseci nakon preloma i spoljne skeletne
fiksacije vide se znaci nesraslog preloma potkolenice - pseudoartroze. Pacijent je primljen u
Kliniku za Ortopediju i Traumatologiju KC u Nišu, radi operativnog lečenja pseudoartroze desne
potkolenice. Nakon kompletne preoperativne pripreme urađena je intramedularna fiksacija. Rani
postoperativni tok protiče uredno. Pacijent je aktiviran sa potpazušnim štakama sa progresivnim
povećanjem oslonca na operisanu nogu. Nakon otpusta sa klinike za Ortopediju započeo je
fizikalnom terapijom u hospitalnim uslovima. Na kontrolnom pregledu šesnaest nedelja nakon
operativnog zahvata registrovani su znaci zarastanja preloma. Nakon dve godine od operativnog
zahvata i intramedularne fiksacije, pacijent je primljen u kliniku za Ortopediju i Traumatologiju,
radi odstranjenja intramedularnog klina. Posle odstranjenja intramedularnog klina i zarastanja
rana pacijent je upućen na fizikalnu terapiju. Po završenoj fizikalnoj terapiji pacijent se vratio
svojim radnim i životnim aktivnostima.
Zaključak: Intramedularna fiksacija potkolenice predstavlja dobru metodu u rešavanju asepticnih pseudoartroza potkolenice.
Ključne reči: psuedoartroza tibije, intramedularna fiksacija
106
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
LEČENJE STABILNIH I NESTABILNIH INTERTROHANTERNIH
PRELOMA SAMODINIAMIZIRAJUĆIM UNUTRAŠNJIM
FIKSATOROM / KONCEPT DUPLE DINAMIZACIJE
Igor M. Kostić, Milan M. Mitković, Milorad B. Mitković
Klinika za ortopediju i traumatologiju, Klinički Centar Niš, Srbija
Uvod: Intertrohanterni prelomi femura su treći po učestalosti svih preloma koštano zglobnog
sistema. Uprkos napretku u razvoju novih implantata, procenat ozbiljnih komplikacija lečenja
ovih preloma i dalje se kreće u opsegu od 10 do 20%. Jedna od najtežih komplikacija unutrašnje
fiksacije intertrohanternih preloma je nesrastanje preloma usled nedostatka dodatne aksijalne
dinamizacije implantata.
Cilj rada: Na 247 pacijenata sa stabilnim i nestabilnim intertrohanternim prelomima femura, koji
su hirurški zbrinjavani u periodu od 2000 do 2009 godine, analizirana je primena samodiniamizirajućeg unutrašnjeg fiksatora. Prelomi su klasifikovani na osnovu AO/OTA sistema klasifikacije, a
funkcionalna procena vršena korišćenjem Salvati-Vilson skoring sistema.
Rezultati: Prosećna starost pacijenata iznosila je 49,6 godina. Postoperativno praćenje sprovedeno je klinički i radiološki za period od tri do šest meseci, kod svih ispitanika, dok je dvogodišnje
praćenje sprovedeno kod ukupno 176 bolesnika. Prosečno vreme zarastanja preloma iznosilo
je 3,7 meseci. Dupla dinamizacija (dinamizacija duž ose vrata i dijafize butne kosti) zabeležena
je u 85 bolesnika i iznosila је u proseku 4,3 mm. Svi prelomi кod kojih je došlo do dinamizacije
implantata, zarasli su kompletno u periodu od najkasnije šest meseci od operacije. U 17 slučajeva
detektovan je cut-out fenomen implantata, dok je u sedam slučajeva došlo do mehaničkog loma
implantata, što se javilo u periodu od 3 do 6 nedelje od operacije. Nisu detektovani slučajevi
infekcije i tromboembolijskih komplikacija.
Zaključak: Koncept dvostruke dinamizacije unapređuje lečenje stabilnih i nestabilnih intertrohanternih preloma. Ovaj biološki metod fiksacije pruža zarastanje intertrohanternih preloma u
optimalnom vremenskom periodu, značajno smanjujući rizik mogućih komplikacija lečenja.
Ključne reči: samodinamizirajući unutrašnji fiksator (SIF), stabilni i nestabilni intertrohanterni
prelomi, dinamizacija
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
107
PRELOMI PROKSIMALNOG OKRAJKA BUTNE KOSTI
SA OBRNUTOM KOSINOM (AO/OTA 31 A3 PODTIP 1)
LEČENI METODOM INTRAMEDULARNE FIKSACIJE
Igor M. Kostić, Miloš Ž. Stanojlović, Milan M. Mitković, Milorad B. Mitković
Klinika za ortopediju i traumatologiju, Klinički Centar Niš, Srbija
Uvod: Intertrohanterni prelomi femura sa obrnutom kosinom su nestabilni prelomi jedinstvenih
anatomskih i biomehaničkih karakteristika, koji se hirurški zbrinjavaju ekstramedularnim ili intramedularnim metodama fiksacije. Iako je biomehanički dokazano da intramedularna fiksacija
ima prednost u odnosu na ekstramedularnu fiksaciju, malo je podataka u literature koji klinički
potvrđuju tu činjenicu.
Cilj rada: Retrospektivno je analizirana primene metode intramedularne fiksacije dugim Gamma
klinom u hirurškom zbrinjavanju 32 pacijenta sa kosim, inverznim, intertrohanternim prelomima
u periodu od 2008 do 2012 godine na Klinici za ortopediju i traumatologiju, KC Niš.
Rezultati: Operativni zahvati izvedeni su u proseku 4,45 dana od povrede. Prosečno vreme
trajanje hirurške intervencije iznosilo je 48 minuta. Zatvorena repozicija preloma i unutrašnja fiksacija postignuta je u 26 slučajeva. Prihvatljiva anatomska repozicija postignuta je u 17
slučajeva (53,12%), a anatomska repozicija u 15 slučajeva (46,88%). Srednja vrednost Harris hip
skora bila je 74,66 (65-96), a srednja vrednost Barthel-ovog skora aktivnosti iznosila je 15,71 (12 –
20). Zarastanje preloma nakon intramedularne fiksacije dugim Gamma klinom postignuto je u 29
slučajeva, dok su u tri slučaja zabeležene komplikacije u vidu ‘’cut out’’ fenomena (dva slučaja) i
‘’Z’’ efekta (jedan slučaj).
Zaključak: Intramedularna fiksacija inverznih transtrohanternih preloma (AO/OTA 31 A3 podtip
1) dugim Gamma klinom obezbeđuje adekvatne biomehaničke uslove za zarastanje preloma
u optimalnom vremenskom periodu uz mogučnost izvođenja minimalno invazivne hirurške
procedure.
Ključne reči: inverzni transtrohanterni prelom, intramedularna fiksacija, minimalno invazivna
hirurgija
108
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
IZBOR DINAMIČKOG OSTEOSINTETSKOG MATERIJALA
U HIRURŠKOM LEČENJU PRELOMA TROHANTERNE REGIJE
Slađan S. Timotijević, Tomislav Kasum, Vladan Novaković, Aleksandar Pajić,
Željko Bokun, Velimir Vlašić, Dejan Ristić, Miljan Bilanović, Ivan Andjelković
Odeljenje ortopedije sa traumatologijom, HK, KBC, Bežanijska Kosa, Beograd
Uvod: Ubrzan rast populacije starije od 65 godina i osteoporoza razlog su visoke incidence
preloma trohanterne regije femura. Ovi prelomi se smatraju za najozbiljniju povredu, među
učestalim povredama, kod starije populacije. Nezavisno kretanje nakon preloma trohanterne
regije je uglavnom nemoguće bez hirurškog lečenja, a ono je potrebno u oko 95% pacijenata.
Prikazati naše mogućnosti i izbor dinamičkog osteosintetskog materijala u hirurškom lečenju
preloma trohanterne regije bio je namera našeg rada.
Materijal: Retrospektivnom analizom obuhvaćeno je 394 pacijenata operisana tokom perioda
od 2010. do Avgusta 2014 godine zbog preloma trohanterne regije. Korišćena je AO klasifikacija
preloma trohanterne regije femura. Kao dinamički implanti u hirurškom lečenju korišćeni su DHS
(dynamic hip screw) i PFN (proximal femoral nail).
Rezultati: Od ukupnog broja operisanih kod 110 (27.9%) pacijenata ugrađen je DHS kod preloma
tipa 31-A1, 31-A2 i 31-A3, a kod 71 (18.2%) pacijenata ugrađen je PFN ( kratki ili dugi).kod preloma
tip 31-A3.
Zaključak: Dinamički implanti za internu fiksaciju preloma trohanterne regije femura omogućavaju rani oslonac, ranu rehabilitaciju, i bolju perspektivu lečenja pacijenta.
Ključne reči: prelomi trohanterne regije, dynamic hip screw, proximal femoral nail
TRETMAN KOMPLEKSNIH RATNIH I CIVILNIH PRELOMA
I PSEUDOARTROZA FEMURA I TIBIE ILIZAROV METODOM
Milimir Košutić, Jugoslav Marinković, Dragan Radoičić,
Radoslav Barjaktarović, Goran Turković
Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju VMA Beograd
Ilizarov metod se u klinici za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju VMA primenjuje od 1990.
godine. U periodu od 1990. do 2013. Ilizarov tehnika je primenjena u 350 slučajeva kompleksnih
ratnih i civilnih preloma i pseudoartroza femura i tibie.
Ilizarov metod se najčešće uspešno primenjuje u slučajevima gde je neophodna nadoknada
koštanih defekata sa ili bez pratećih mekotkivnih povreda, korekcija deformiteta i u slučajevima
pseudoartroza. Primenom tehnika kompresije i distrakcije Ilizarov cirkularni fiksator omogućuje
zarastanje kostiju i mekih tkiva, prevenciju ili rezoluciju infekcija, restauraciju dužine ekstremiteta
i korekciju deformiteta, u brojnim slučajevima primenjuje se kao limb salvage opcija.
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
109
Prikazujemo pristup u preoperativnoj selekciji, planiranju, operativnoj tehnici u postoperativnim
rezultatima primene Iliozarov metoda na seriji pacijenata sa kompleksnim ratnim i civilnim
povredama i pseudoartrozama femura i potkolenice lečenih u Klinici za ortopedsku hirurgiju i
traumatologiju VMA u periodu od 1991. do 2013. godine.
HIRURŠKI TRETMAN HALLUX VALGUS
DEFORMITETA STOPALA – NAŠA ISKUSTVA
Petar Cvijić, Slavko Manojlović, Siniša Bijeljac, Željko Jovičić, Stanislav Palija,
Bojan Kuzmanović, Bojan Miholjčić, Milan Jovanović
Zavod za ortopediju, fizikalnu medicinu i rehabilitaciju “Dr Miroslav Zotović” Banja Luka
Uvod: Hallux valgus deformitet je kompleksan deformitet prvog prsta stopala. Patogeneza deformiteta je raznovrsna. Znatno češće se javlja kod ženske populacije. Hirurški tretman je metoda
izbora.
Cilj: Prikazati hirurške tehnike u liječenju hallux valgus deformiteta u našoj ustanovi.
Meterijal i metode: Istraživanjem je obuhvaćeno 113 operativnih zahvata kod 101 pacijenta, 9
muškaraca (8,9%) i 92 žene (91,1%). Korišteno je 16 različitih operativnih tehnika, a najčešće: Op sec
Austin (38), Op sec Scarf (15), Op sec Scarf + Op sec Aitkin (12), Op sec Keller (10), Arthrodesis art
MTPH I (10), Op sec Lapidus (9). Svi pacijenti su postoperativno podvrgnuti kontrolnim kliničkim
i RTG pregledima. Operativni protokol; spinalna anestezija, antibiotska i tromboembolijska profilaksa po protokolu ustanove, Esmarhova poveska.
Rezultati: Kod 55 pacijenata (54,5%) je operisano desno stopalo, kod 36 pacijenata (35,6%)
ljevo, a u 10 slučajeva (9,9%) obostrano, od toga kod 5 pacijenata u jednom aktu(4,4%). Najmlađi
pacijent je imao 13 godina, a najstariji 82 godine, prosječna starost 51,28 godina. Kod većine
pacijenata je postignut odličan ili vrlo dobar rezultat. U 6 slučajeva došlo je do pojave recidiva, i
ti pacijenti su ponovo operisani. Zabilježene komplikacija: usporeno zarastanje osteotomije (5),
gubitak korekcije (6), površna infekcija rane (9), tromboza potkoljenih vena (2), plućna embolija (1).
Zaključak: Hirurški tretman je jedini pravi način lječenja hallux valgus deformiteta. Izbor operativne metode direktno zavisi od stepena i ugla deformiteta (utvrđenog na osnovu kliničke slike i
RTG dijagnostike), starosti pacijenta, kvaliteta koštane mase
110
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
LISFRANK IŠČAŠENJE – DVE GODINE KASNIJE
Mihajlo Mitrović1, Rade Grbić2, Dragiša Stamenković1, Mijat Despotović1
1 Opšta bolnica Pančevo
2 Medicinski fakultet Univerziteta u Prištini sa privremenim sedištem u Kosovskoj Mitrovici
Lisfrank povrede obuhvataju širok spektar povreda u nivou tarzometarzalnog zgloba, od
uganuća preko iščašenja do preloma. Nije neubičajno da se povrede ovoga zgloba previde
i da se dijagnoza postavi nekoliko dana ili nedelja kasnije. Od velike je važnosti njihovo rano
prepoznavanje i adekvatno zbrinjavanje zbog hroničnih sekundarnih komplikacija, koje su
često praćene dugoročnim lečenjem i gubitkom funkcije stopala. Na našem odeljenju je operativno lečen pacijent sa iščašenjem tarzometatarzalnog zgloba. Urađena je otvorena repozicija
i fiksacija prva tri zgloba kortikalnim šrafovima. Lečenje je nastavljeno gips imobilizacijom
naredna četiri meseca do postizanja punog oslonca, nakon čega je započeta aktivna fizikalna
terapija bez imobilizacije. Nakon dve godine od operativnog lečenja pacijent negira tegobe,
vratio se prethodnim životnim aktivnostima. Radiografski su uočene artrotične promene na
nivou zgloba, koje nisu manifestne. Krajnji rezultat lečenja direktno je uslovljen uspostavljanjem i očuvanjem anatomske pozicije zglobnog kompleksa. Najmanje odstupanje dovodi do
lošeg rezultata ponajviše u smislu nastanka artroze zgloba i gubitka funkcije srednjeg stopala.
Lisfrank zglob, iščašenje, anatomska repozicija, artroza stopala
ZNAČAJ MEDIJALNOG RTG STRES TESTA ZA ODLUKU
O NAČINU LEČENJA PRELOMA LATERALNOG MALLEOLUSA
Voja Cvetković1, Aleksandar Lešić2, Zoran Rosić1, Aleksandar Stanković1,
Branislav Vračević1, Aleksandar Vojvodić1, Nebojša Jovanović1,
Biljana Stanković1, Edin Redžepagić1, Marko Žunić1, Nebojša Miladinović1
1 KBC Zemun
2 KC Srbije
Uvod: Prelomi lateralnog malleolusa najčešće se tretiraju neoparativno ali u pojedinim slučajevima neadekvatno lečanje ostavlja nestabilnost skočnog zgloba kao sekvelu što u znatnoj meri
remeti životne aktivnosti pacijenta.
Materijal i metode: U periodu od 2010-2013 u KBC Zemun pregledano je i dijagnostikovano 146
pacijenata sa izolovanim prelomom lateralnog malleolusa od kojih je njih 52 pristalo na dodatnu
dijagnostuku u vidu medijalnog RTG stres testa a njih 10 je pristalo na operativno lečenje stabilizacijim preloma pločicom i šrafovima. Praćeni su na 9,12 i 16 meseci od povrede Ovadia –Beals
anatomskim skor sistemom.
Rezultati: Preoperativno 14 pacijenata je imalo zadovoljavajući rezultat po Ovadia-Beals skor
sistemu dok je 28 imalo loš rezultat. Posle operacije svih 10 pacijenata su imali stabilan skočni
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
111
zglob i odličan rezultat po Ovadia-Beals skor sistemu nakon 9,12 i 16 meseci dok je od preostalih
42 pacijenta 10 imalo dobar, 14 zadovoljavijući a 18 loš rezultat Ovadia-Beals skor sistema nakon
9,12 i 16 meseci.
Zaključak: Ukoliko medijalni RTG stres test pokaže otvaranje u medijalnom slobodnom prostoru
preko 5 mm uz kidanje dubokog dela deltoidnog ligamenta to je indikacija za operaciju.
Klučne reči: stres, test, lateralni ,malleolus
HIRURGIJA PRIMARNIH TUMORA SAKRUMA
dr Petar Mamontov, dr Svetozar Savić, dr Aleksandar Đorđević,
dr Stanislav Rajković, dr Draško Vasović
Uvod: Veoma retka lokalzacija primarnih koštanih tumora je sakrum. Obzirom na anatomsku
poziciju kao I bliskost velikih neuro-vaskularnih i viscelarnih elemenata ovo je tehnički visoko
zahtevna hirurgija, praćena značajnim intra i postoperativnim komplikacijama. Obzirom na ovo
mali broj ustanova se bavi ovom vrstom huirurgije.
Materijal i metode: U Službi za ortopedsku onkologiju IOHB „Banjica“ u periodu od 5 godina
(2008.-2013.) operisano je 12 pacijenata sa primarnim tumorom sakruma. Najčešći tumor je bio
hordom. Analizirane su komplikacije i funkcionalni rezultati. Najčešći hirurški pristup je bio kombinovani prednje-zadnji uz resekciju na različitim nivoima sakruma.
Rezultati: I pored obilnog intraoperrativnog krvarenja nije bilo intraoperativnog i neposredno
postoperativnog smrtnog ishoda. U zavisnosti od nivoa sakrektomije i žrtvovanja sakralnih
korenova, najčešće se u postoperativnom toku javljala disfunkcija sfinktera. U smislu motornih
komplikacija nije bilo slučajeva plegije. Pareze su bile tranzitornog tipa. Kod svih pacijenata,
obizrom na opsežnost hirurške intervencije, javljao se dugotrajni serom. Nisu zabeležene komplikacije u smislu lokalne infekcije i sepse.
Zaključak: Obzirom na anatomske odnose u regiji karlice i sakruma hirurška intervencija je
najčešće bila intralezionalna odnosno marginalna te je često nakon hirurgije indikovana postooperativna zračna terapija. Nažalost, tumori koji se javljaju u ovoj regiji su relativno radiorezistentni.
Obizor na to da je hirurgija sakruma veliki izazov i za hirurške ustanove sa drugom tradicijom i
ugledom, smatramo da je revitalizacija ove hirurgije u našoj bolnici veliki korak napred za čitavu
regiju.
Ključne reči: tumor sakruma, resekcija, komplikacije
112
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
HIRURGIJA KIČMENOG STUBA
SPINAL SURGERY
SPINAL SURGERY
113
ATLANTO-AKSIJALNA ROTATORNA NESTABILNOST
KAO POSLEDICA MANUELNE MANIPULACIJE
KOD VRHUNSKE TAKMIČARKE U TENISU (PRIKAZ SLUČAJA)
Zdeslav B. Milinković1,2, D. Aleksandrić3, D. Milinković1,2
1 Spinalni Centar Milinković
2 Udruženje za medicinu sporta Srbije
3 Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Vrhunska profesionalna igračica tenisa starosti 17 godina je tokom treninga osetila oštar bol u
vratu praćen levostranim tortikolisom uz nemogućnost pokreta vratne kičme. U toku nekoliko
minuta deformacija se pogoršava i glava i vrat zauzimaju ekstremni bizarni položaj.
Hospitalizovana a CT dijagnostikom potvrdjena rotatorna nestabilnost C1- C2 sa sekundarnim
tortikolisom. Trakcija daje poboljšanje u roku od dva dana uz smanjenje bolova. Neurološki
intaktna. MRI potvrdjuje repoziciju.
U anamnezi dve nedelje pre ovog dogadjaja tokom takmičenja jak bol i radikularni ispad na
desnoj ruci. Anamnestički manipulacija atlasa od strane kiropraktičara pre 10 nedelja i ako nije
imala nikakvih tegoba pre manipulacije.
Ključne reči: vratna kičma, nestabilnost, sport, manipulacije
DEFORMACIJE KIČMENOG STUBA
KOD DECE I TAKMIČARSKI SPORT
Zdeslav B. Milinković1,2, N.Dikić1,2, D. Dožić3, B. Ješić3, D. Milinković1,2
1 Spinalni Centar Milinković
2 Udruženje za medicinu sporta Srbije
3 Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Cilj rada bio je prikazati rezultate praćenja i razvoja deformiteta kičmenog stuba kod dece koja su
bila uključena u takmičarski sport uz odgovarajući ortopedski tretman. Dve grupe dece uključene
su u ovu studiju. Vršeno je poredjenje rezultata ovih grupa pacijenata lečenih u različitim vremenskim periodima.
Prvu grupu sačinjavala su 43 pacijenta, lečena i praćena od 1984. do 1998, dok su u drugoj grupi
bila 31 pacijenta, lečena i praćena u periodu između 1999. i 2008. godine. Pacijenti uključeni u
ovu studiju bili su deca uzrasta između 9 i 18 godina (srednja vrednost 13.5). Svi pacijenti su lečeni
i praćeni u Spinalnom Centru Instituta za ortopedsko-hirurške bolesti „Banjica“ u Beogradu. Sve
deformacije su bile klasifikovane prema etiologiji i tipu deformiteta.
Sva lečena deca su bila aktivno uključena u trening i takmičenja na školskom i nacionalnom nivou
uz odgovarajući ortopedski tretman. Naša analiza je pokazala da sport i takmičenje ne utiču
114
HIRURGIJA KIČMENOG STUBA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
negativno na ortopedsko lečenje deformacija. Ne postoje rezultati koji jasno ukazuju da je sport
imao uticaja na prirodni tok deformacija. Kod ove dece uočen je značajan pozitivan psihološki
efekat i zadovoljstvo krajnjim rezultatom lečenja
Ključne reči: deformacije kičme, deca, takmičarski sport
CERVICAL DISC HERNIATION WITH AN ARTIFICIAL DISC
AND ANTERIOR APPROACH
T. Vraniskoski, L. Kocev, J. Ciriviri, Z. Nestorovski, D. Talevski, N. Petkov,
D. Domazetoski
Department of Orthopedics and Traumatology, GCH “8mi Septemvri”Skopje
Introdution: Cervical disc herniation often results in neck and arm pain in patients as a result of
direct impingement of nerve roots and associated inflammatory processes. The clinical presentation usually corresponds with the side of herniation and ipsilateral symptoms predominate the
clinical picture.
Case presentation: A 53 year old woman presented to our facility with neck pain, pain with irradiation ( with varying intensity and duration) followed by parestesia and reduced rough motory
force of arms. A magnetic resonance imaging scan revealed a herniated discs at the C4/C5 and
C5/C6 levels. All other cevical levels were normal without stenosis of the spinal canal. An anterior
cervical discectomy was performed at the C4/C5 and C5/C6 levels and an interbody graft and
plate were placed. Our patient had complete resolution of his nec and arms pain.
Conclusion: Anterior discectomy and fusion of the cevical spine resulted in complete resolution
of our patient’s neck and arms symptoms and restore the motory force of arms.
Key words: Cervical, Disc herniation, Radiculopathy, Anterior approach, Arthrodesis
SPINAL SURGERY
115
WHIPLASH POVREDE VRATNOG DELA KIČME
U SAOBRAĆAJNIM NESREĆAMA
– KOLIKO STVARNO TRAJU TEGOBE?
S. Zagorac2,3, A. Lešić1,2, I. Milošević1,2,3, M. Bumbaširević1,2
1 Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu
2 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju-KCS, Beograd
3 Urgentni Centar KCS, Beograd
Uvod: Whiplash povrede u saobraćajnim nesrećama predstavljaju najčešće povrede kičmenog
stuba, a prema nekim istraživanjima u velikom broju slučajeva imaju hroničan tok.
Materijal i metode: Za procenu ishoda lečenja retrospektivno smo u periodu od 2010-2013
godine analizirali 96 pacijenata sa whiplash povredama vratne kičme ( bez strukturalnih lezija).
Pacijenti su bili podeljeni u 4 grupe prema WAD klasifikaciji (Wwhiplash Associated Disorders)
predloženoj od strane Quebec Task Force ( QTF). Period praćenja je bio godinu dana, a koristili
smo SF 12 upitnik i VAS skalu za merenje bola.
Rezultati: Pokazano je da hronične tegobe ima 3,2% pacijenata sa QTF I i 13,3 % pacijenata sa
QTF II.
Zaključak: Whiplash povrede mogu imati u značajnom procentu hroničan tok, što ukazuje na
značaj multidisciplinarnog pristupa u lečenju ove povrede.
Ključne reči: saobračajne nesreće, whiplash povrede
FAKTORI PREDIKCIJE POVREDA VRATNOG DELA
KIČMENOG STUBA U SAOBRAĆAJNIM NESREĆAMA
S. Zagorac2,3, A. Lešić1,2, I. Milošević1,2,3, M. Bumbaširević1,2
1 Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu
2 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju-KCS, Beograd
3 Urgentni Centar KCS, Beograd
Uvod: Povrede vratnog dela kičme predstavljaju veoma učestalu grupu povreda u saobraćajnom traumatizmu, a praćene su značajnim mortalitetom i morbiditetom
Materijal i metode: Retrospektivno smo u periodu od 2010. do 2013. godine analizirali pacijente
sa povredama vratne kičme zadobijenih u saobraćajnim nesrećama,a koji su bili hospitalizovani u
Urgentnom Centru Kliničkog Centra Srbije u Beogradu. Podaci su analizirani metodama deskriptivne statistike, a uticaj određenih faktora u predikciji povreda je meren metodama analize
varijanse.
Rezultati: U istraživanju je učestvovalo ukupno 121 pacijent sa povredama vratne kičme. 97
116
HIRURGIJA KIČMENOG STUBA
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
pacijenata je imalo povrede u okviru politraume, dok su kod 24 pacijenta u pitanju bile izolovane
povrede vratne kičme. Za povrede bez neurološkog deficita glavni prediktori su bili: vrsta traume
(trauma visoke energije), godine starosti i maksiofacijalne povrede. Za povrede sa neurološkim
deficitom glavni prediktori su bili: vrsta traume, pol, godine starosti, GCS .
Zaključak: Rezultati ovog istraživanja pokazuju da je mehanizam traume najznačajniji prediktor
povrede vratnog dela kičme, dok su povrede g.koša, abdomena i glave slabi prediktori povreda.
Ključne reči: saobraćajne nesreće, povrede vratne kičme
LUMBALNE SPINALNE STENOZE – NAŠA ISKUSTVA
M. Stanković1, V. Kecojević1, I. Lalić1, N. Gvozdenović1, N. Kovačev1, N. Janjić1,
A. Đuričin2, M. Vranješ1
1 KC Vojvodina, Klinika za ortopediju
2 Dom zdravlja Novi Sad, Služba hitne pomoći
Uvod: Ukoliko se neadekvatno leče, spinalne stenoze mogu smanjiti kvalitet života pacijenta.
Jedan od načina operativnog tretmana je zadnja dekompresija i posteriorna stabilizacija.
Metodologija: Od 2007. do 2012. Na Klinici za ortopediju KCV operisano je 15 pacijenata sa
lumbalnom stenozom . Ispitivano je 13. Jedan pacijent je imao kongenitalnu stenozu. Ženskih je
bilo 11(73,3%), a muških 4(26,6%) prosečne starosti 66 godina(57 – 73). Operacija je obuhvatala
laminektomiju stenoziranog nivoa i fiksaciju nestabilnih segmenata sa fuzijom faseta. Intenzitet
bolnosti ispitivan je VAS-skalom, a funkcionalni status Oswewstri Disability Index-om(ODI).
Prosečno vreme praćenja je bilo 3,5 godina(1-5).
Rezultati: Prosečne vrednosti VAS-skale bola na kontroli su se smanjile za prosečno 2,5 boda,
od 5,7, do 3,2 boda (P<0,05). Prosečne vrednosti ODI-indeksa su se smanjile za 19%, sa preoperativnih 66%, do konačnih 47% (P<0,05 ). Najbolji oporavak je bio u funkcijiama spavanja, hodanja,
socijalnog funkcionisanja i putovanja, za po dva ODI-boda, dok se funkcija dizanja tereta nije
poboljšala. Pojavile su se dve duboke infekcije i u dva slučaja likvoreja, neurološko pogoršanje u
vidu pareza išijadikusa u jednom, a jedan pacijent je tokom lečenja umro.
Zaključak: Brižljivim planiranjem operacije uz pažljivu selekciju pacijenata i stalni trening hirurga,
funkcionalni rezultat operativnog lečenja spinalnih lumbalnih stenoza zadnjom dekompresijom
i stabilizacijom može dati prihvatljive rezultate.
Ključne reči: spinalna stenoza, posteriorna dekompresija, funkcionalni oporavak
SPINAL SURGERY
117
REGENERATIVNA MEDICINA DANAS (PRP)
REGENERATIVE MEDICINE TODAY (PRP)
118
REGENERATIVNA MEDICINA DANAS (PRP)
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
KOŠTANI SUBSTITUENTI U ORTOPEDSKOJ HIRURGIJI
I TRAUMATOLOGIJI
Agnica Petković
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Nadoknada koštanih defekata traumatske, tumorske, zapaljenjske ili metaboličke etiologije
predstavlja istorijski ortopedsko hiruški problem. Cilj je naći analog koštanom tkivu u biološkom
i mehaničkom smislu. Nadoknada kostanih defektata shodno njihovoj veličini, lokalizaciji i etiologiji je moguća
- autolognom transplantacijom kosti
- autoaugmentacijom kostanog tkiva
- alograftom, kadaveričnim graftom
- koštanim subtituentima
- kombinovano
Koštani subtituenti poseduju neophodna biološka svojstva: osteoindukcije,osteokondukcije,biodegeneracija,osteoprodukcija,osteointegracija,osteokoalicije. Prema sastavu su organsko-proteinske , neorgansko-mineralne ili kombinovane strukture. Prema poreklu sintetskog ili organskog
porekla. Prema konzistenciji u formi solidinh graftova, granula, pastila, praha, injekcioni-tečni koji
se pretvara u solidnu masu nakon aplikacije.
Nove generacije košanih substituenata prate zahteve savremene hirurgije
- jednostavna i minimalno invazivna aplikacija
- značajnu mehaničku potporu oštećene kosti
- uvećanje osteoinduktivnog i osteokonduktivnog potencijala koštanog defekta
- lečenje infektivnih košatih defekata
- osteofiksacioni materijali
U oviru IOHB Banjica smo prateći industriju koštanih graftova u protele dve decenije sa velikim
uspehom primenjivali koštane supstituente u lečenju ražličitih patoloških stanja praćenih
gubitkom koštane mase.
/ tumori, trauma, infekcije, avaskularne nekroze...- PRIKAZ SLUČAJEVA /
Savremena industrija koštanih substituenata je fokusirana
- kombinovanju više mineralnih komponenti povećavajući mehaničku otpornost
produžavajući proces osteosubstitucije do potpune konsolidacije defekta
- kombinovanju mineralnih organskih komponenti / kolagen matrix,BMP /
povećavajući osteoinduktivnu moć grafta
- kombinovanje mineralnog grafta sa antibiotikom u lečenju koštanig infekcija
Danas je budućnost koštanih graftova je usmerena na uvećanju njihovog osteo induktivnog
potencijala pa se u tom smislu kombinuju sa morfogenetskim proteinom – BMP, autolognom
plazmom, „STEM“ ćelijama.
REGENERATIVE MEDICINE TODAY (PRP)
119
MESENHIMALNE MATIČNE ĆELIJE
U REGENARATIVNOJ ORTOPEDIJI
Doc. dr Dušan Marić
Institut za zdravstvenu zaštitu dece i omladine Vojvodine Novi Sad
Specijalistička ordinacija za ortopediju ORTO MD Novi Sad, Futoški put 1
President of Regenerative Orthopedic Society ORTO CELL, Novi Sad, Serbia
Mezenhimne matične ćelije izolovane su iz više tkiva, a najpristupačnije su kada se izoluju iz
kostne srži, masnog tkiva, skeltnih mišića, periosta. Ove ćelije imaju kapacitet da se dele prema
drugim vrstama čelija vezivnog tkiva uključujući kost, mast, hrskavicu i mišić. Savremena istraživanja su definisala da je samo poreklo matični ćelija važno za dalje usmeravanje u posebne
ćelijske linije. Mehanizmi delovanja mezenhimnih matičnih ćelija nisu dovojno jasni ali se smatra
da se veliki deo komunikacije odvija putem ćelijskog specifičnog signalinga najvećim delom
putem egzozoma, dok je drugi model signalinga bazirana na elektromagnetnoj komnkaciji I
sinhronicitetu tkiva. Ovo uključuje i posledične imunološke odgovore koje lečeno tkivo može dati
pod uticajem matičnih ćelija kao I samu diferencijaciju implantiranh matičnih ćelija pod uticaje
ćelijskog signalinga lokalnog tkiva.
U ovom radu prikazujemo prva bazična, laboratorijka I klinička iskustva vezana za matične ćelije.
Ključne reči: Mezenhimalne matične ćelije, kostana srž, Mesecnchymal stromal fraction, stem cell,
Allogenic cell therapy
CLINICAL EXPERIENCE WITH CELL THERAPIES
FOR CARTILAGE REPAIR OVER 15 YEARS
Matej Drobnič1, Klemen Stražar1, David Martinčič1, Oliver Dulić2,
Gordan Gavrilović2, Vladimir Petrović3
[email protected]
1 Department of Orthopedic Surgery, University Medical Centre Ljubljana, Slovenia
2 Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Univerzitet u Beogradu, Srbija
3 Klinika “Alfamedik”, Beograd, Srbija
Cartilage lesions are notorious for their low healing potential and they may progress toward
premature osteoarthritis. Various types of lesions are presented in about 60% of knee arthroscopies. For a successful cartilage repair a combination of active cells and a cell scaffold is required.
Scaffold provides temporary matrix for cell fixation and stimulates their chondrogenic phenotype.
The role of the cells is to build up a regenerative cartilage tissue. The autologous sources of these
active cells either come from mature cartilage tissue or from bone-marrow stem cells. The autologous chondrocyte implantation has been used at the Department of Orthopedic Surgery in
Ljubljana over 15 years. This is a two stage procedure that starts with an arthroscopic cartilage
biopsy. Cells are further cultivated in the laboratories of tissue bank Educell, Ljubljana. 250
120
REGENERATIVNA MEDICINA DANAS (PRP)
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
patients were treated with combinations of autologous chondrocytes and scaffolds, with good to
excellent results ranging from 74 to 93%. The main points we have learned during the continues
follow-up in a patient registry are: better results in younger patients with localized non-degenerative lesions, strict adherence to knee unloading and ligament reconstruction, better results
with minimally invasive approach, necessity to address subchondral bone pathology if present,
and customized post-operative rehabilitation according to the graft characteristics. A novel
approach with mesenchymal stem cells from the bone-marrow concentrate has been used as
of this year. This is a one stage procedure that can be completed within the surgical procedure
or even in an outpatient setting. The number of MSC that can be separated from human bone
marrow and harvested superior to the conventional method. The cells concentrate is added to
an osteochondral scaffold or fibrin glue to treat localized lesions. Three patients were treated
with positive short term results. Alternatively, BM concentrate can be injected into a degenerated
knee for conservative management of early osteoarthritis. The addition of active cells seems a
prerequisite for a successful cartilage repair. The technology with autologous chondrocyte implantation has been proven as a gold standard for the treatment of mid-sized to large cartilage
lesions. In spite of its’ safety and efficacy, this method is logistically and regulatory demanding.
We therefore believe, that is going to be largely replaced by the bone marrow stem cells, such as
the ones prepared by the mesenchymal stem cell separation device.
Key words: cell therapy, cartilage repair, autologous chondrocytes, scaffolds, mesenchimal stem
cells
QUALITY CONTROL PRACTICE FOR CELL THERAPIES;
EXAMPLE OF CHONDROART™
Miomir Knežević1, Ariana Barlič1, Lenart Girandon1, Matej Drobnič2,
Oliver Dulić3, Gordan Gavrilović3, Vladimir Petrović3
[email protected]
1 Educell d.o.o., Prevale 9, 1236 Trzin, Slovenia
2 Department of Orthopedic Surgery, University Medical Centre Ljubljana, Slovenia
3 Special clinic “Alfamedik”, Belgrade, Serbia
Rapid development in the fields of biology, biotechnology and medicine has led to development
of new treatments and highly innovative medicinal products, including viable cells. We perform
cell therapies in terms of using ex vivo manipulated autologous cells for tissue repair. Cultivation
of chondrocytes destined for treating aseptic lesions in articular cartilage has been developed as
ChondroArt 1DTM and ChondroArt 2DTM. To ensure that all novel technologies are developed
and performed in an environment that optimizes patient’s safety and clinical efficacy, it is in our
best interest to impose stringent mechanisms of quality control (QC) and quality assurance (QA),
following European Medicinal Agency (EMA) guidelines. In this study we present our QC program
for ChondroArtTM product, designed in a way to meet stated criteria for in vitro cultivation of
autologous cells used for in vivo tissue repair. Beside QC program for cell processing, QC has to be
provided also on other checkpoints necessary for product preparation: control of raw materials
REGENERATIVE MEDICINE TODAY (PRP)
121
and chemicals, analytical methods, skills of the staff, qualified equipment, environmental monitoring, etc.
Cultivation of cells in vitro requires extensive QC, QA program and GMP constellation of laboratories to assure product’s safety. However, by the development of new devices that are allowing
one-step procedure within the operation theatre (e.g. concentration of mesenchymal stem cells
from bone marrow or adipose tissue), a QC program could be minimized. Still, extensive validation of the procedure (including QC), has to be performed before its clinical implementation.
Key word: stem cells, cell therapies, autologous cells, chondrocytes, quality control, quality
assurance
ODLIČAN KLINIČKI REZULTAT I NALAZ NA MRI
KOD PACIJENATA SA OSTEOHONDRALNIM DEFEKTOM
KOLENOG ZGLOBA LEČENIH BIFAZNIM IMPLANTATOM
AGILLI-C: PRIKAZ REZULTATA NAKON JEDNOGODIŠNJEG
ISKUSTVA I PRIKAZ EVOLUCIJE ABSORBCIJE IMPLANTATA
I URASTANJA KOSTI I HRSKAVICE NA NALAZIMA MRI
Oliver Dulić1, Gordan Gavrilović1, Goran Đuričić3, Milan Apostolović1,
Nenad Trbović1, Mladen Miškulin2, Vladimir Petrović4, Matej Drobnič5
1 Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Univerzitet u Beogradu, Srbija
2 Klinički Centar “Sveti duh”, Odeljenje Ortopedije, Univerzitet u Zagrebu, Hrvatska
3 Univerzitetska Dečija Klinika “Tiršova”,Univerzitet u Beogradu, Srbija
4 Klinika “Alfamedik”, Beograd, Srbija
5 Univerzitetski Klinički Centar Ljubljana, Institut za ortopediju, Ljubljana, Slovenia
Uvod: Osteohondralni defekti nastaju tokom oštećenja zglobne površine kolena izazvane
traumom, sportskim aktivnostima ili prekomernom težinom. Glavni simptomi su bol, otok i
ograničenje funkcije kolena. Za razliku od kosti, hrskavica poseduje veoma limitirane reparativne
mehanizme, te ukoliko se ne leči ovakvi defekti predstavljaju uvod u artrozu kolena. Postoji više
metoda lečenja lezija hrskavice, neke su tehnički jednostavne a neke zahtevne i veoma skupe ali
ni jedna od njih ne daje zadovoljavajuće rezultate. Agilli-C je bifazni implantat, koji se sastoji od
aragonita i hijaluronske kiseline. Implant je biokompatibilan i biodegradibilan. Sastav implantata
i njegov dizajn imaju biološku fukciju privlačenja mezenhimalnih stem ćelija i njihove adhezije,
proliferacije i diferencijacije ka hrskavici i kosti. Histološkom analizom biopsiranog tkiva kod oeprisanih pacijenata nakon 6. meseci utvrđeno je da se na mestu implantata u potpunosti obnavlja
hijalina artikularna hrskavica i subhondralna kost u procesu koji je u potpunosti bezbedan po
pacijenta.
Cilj: prikaz rezultata u korišćenju ovoga implantata, prikaz operativne tehnike i prezentacije
kliničkih nalaza i NMR nalaza.
122
REGENERATIVNA MEDICINA DANAS (PRP)
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
Metod: Na našem Institutu je u proteklih 15 meseci operisano 23 pacijenta. Implantat je ugrađen
miniartrotomijom kolena sa posebno dizajniranim instrumentarijumom za ovu metodu. Svi
pacijenti su ispunjavali kriterijume uključenja u studiju, potpisali informisani pristanak a studija
je odobrena od strane Etičkog komiteta i ALIMS. Evaluacija rezultrata je rađena na osnovu MRI i
RTG pregleda preoperativno i svaka tri meseca kao i praćenja rezultata kroz KOOS, Lysholm-Tagner, IKDC Knee Evaluation Form i IKDC Health Assesment Form skala na svakih 6. meseci.Kod tri
pacijenata je učinjena artroskopija nakon 6. meseci.
Rezultati: nakon 6 i 12 meseci pokazuje se poboljšanje u svim funkcionalnim skalama ( p≤0.05).
Napredak je uočljiv na MRI i RTG pregledima sa punom integracijom implantata koji ćemo
prikazati kroz faznu evoluciju. Artroskopski se prikazuje potpuno prekrivanje defekta hrskavicom
koja makroskopski imponuje kao hijalina, što je prikazuje i u histološkim nalazima drugih centara.
Zaključak: Agilli-C je implantat koji prema našim iskustvima, već nakon 6 meseci postoperativno
daje odlične rezultate u lečenju osteohondralnih lezija kolena.
Ključne reči: osteohondritis, lezija hrskavice, implantat, reparacija hrskavice, sportska trauma, MRI.
AUTOLOGNI KONDICIONIRANI SERUM – ORTHOKINE:
ULOGA REGENERATIVNE MEDICINE
U SAVREMENOJ ORTOPEDIJI
Vladan Stevanović
Od svih citokina identifikovanih u ortopedskim oboljenjima i stanjima, IL-1 se čini visoko
specifičnim i važnim. Aktivnost IL-1 može se fiziološki blokirati preveniranjem signalne transdukcije receptornim antagonistom IL-1Ra, koji je prirodni endogeno sintetisani kompetitivni antagonist
IL-1.
Orthokine® ACS je preparat koji se dobija iz krvi samog pacijenta. Ovaj novi biološki terapijski
agens zasnovan je na radovima Meijer-a i sar., koji su pronašli da ekspozicija krvi ne-pirogenim
površinama (npr.sferično medicinsko staklo) selektivno izaziva brzo povećanje koncentracije
anti-inflamatornih citokina kao što je na primer IL-1Ra ili faktora rasta, rezultirajući velikom
koncentracijom ovih supstanci u humanom krvnom serumu. Prema ovom metodu, venska krv
koja se uzima u siringe koje sadrže predhodno tretirane staklene sfere (EOT- Orthokine Syringe,
Orthogen, Dusseldorf) reproducibilno stimuliše leukocite periferne krvi da produkuju povećane
koncentracije antiinflamatornih citokina (IL-1 Ra, HGF, VEGF) dok su koncentracije npr. proinflamatornih TNF-α ili IL-1β zanemarljive. Injekcije se, u zavisnosti od stanja koje se leči, mogu ubrizgavati
u seriji od 3-6 (npr. mišićne povrede ili hronična mekotkivna zapaljenja) odnosno 6-8 inekcija (kod
degenerativnih oboljenja zglobova).
Dosadašnja ispitivanja pokazuju da, injektiran u obolelu regiju, ACS izgleda da ima i simptom- I
verovatno bolest-modificirajući efekat, što predstavlja veoma značajan napredak u neoperativnom lečenju ortopedskih bolesti, tim pre što je terapijski pristup zasnovan na biološkim a ne
mehaničkim karakteristikama oboljenja. Autologa priroda preparata i njegove primene, kao i
fiziološke koncentracije citokina i faktora rasta u ACS-u, čine da ovaj terapijski pristup ima veoma
visok risk-benefit odnos.
REGENERATIVE MEDICINE TODAY (PRP)
123
Autologi Kondicionirani Serum-Orthokine® korišćen je u preko 30,000 pacijenata I oko 10,000
životinja. Njegovom upotrebom pokazano je značajno poboljšanje kliničkog nalaza kao i
simptomatologije kod degenerativnih oboljenja zglobova, povreda mišića i zapaljenskih stanja
artikularnih i periartikularnih mekih struktura koja su njihova posledica. Korišćen je u lečenju
lumbalnog bola i posledičnih radikulopatija, degenerativnom oboljenju kolena, akutnim
rupturama mišića i u postoperativnom toku posle ligamentoplastika prednje ukrštene veze.
COULD POSTOPERATIVE APPLICATION OF AUTOLOGOUS
CONDITIONED SERUM IMPROVE CLINICAL RESULTS
UPON ARTHROSCOPIC TOILETTE AND OPEN WEDGE HIGH
TIBIAL OSTEOTOMY FOR VARUS KNEES WITH MEDIAL
COMPARTMENT OSTEOARTHRITIS?
Nikica Darabos1, Stipe Corluka1, Ivan Vlahovic1, Tomislav Cengic1,
Borjan Josifovski2, Toislav Cuti1
1 Clinical Hospital Center Sisters of Mercy, University of Zagreb, Croatia
2 Poliklinika Tospash, Skopje, Macedonia
Introduction: Arthroscopy for degenerative conditions of the knee is among the most widely
employed orthopaedic procedures. One of main predictors of poor outcome following knee
arthroscopy is knee mall-alignment. High tibial osteotomy (HTO) is a treatment modality for
medial compartment OA of the knee with varus deformity. Inflammation plays a key role in the
multifactorial pathophysiology of OA, and synovial and cartilage tissues are involved, through
the production of catabolic inflammatory cytokines. The amount of IL-1 receptors is significantly
increased in OA chondrocytes and synovial fibroblasts, promoting susceptibility to IL-1 mediated
effects. Innovative OA biochemical therapy includes intra-articular administration of Autologous
Conditioned Serum enriched with IL-1 receptor antagonist and specific growth factors, aimed
at reducing pain as well as limiting the destruction of articular cartilage and stimulating healing
processes. Our aim was to to establish whether the clinical results upon arthroscopic toilette and
open wedge high tibial osteotomy for varus knees with medial compartment osteoarthritis grade
III-IV could be affected by postoperative intra-articular application of ACS.
Patients and methods: Twenty four patients with isolated medial osteoarthritis, with varus knee
deformity, good range of motion, without ligamentous instability were treated with combine
one staged operative treatment including arthroscopic knee toilette (with/without medial meniscectomy or microfracture) and open wedge HTO, and received postoperative intra-articular injections of either Placebo - saline fluid (group Plc, 12 patients) or Autologous Conditioned Serum
(Group ACS, 12 patients). The mean age of all patients was 54.2 years (43 to 63), their mean BMI was
29.2 kg/m2 (21 to 40). All patients had the same postoperative reabilitation protocol. The primary
outcome measures were self-reported quality of life. Secondary measures include self-reported
functional ability. Assessments took place pre-operatively and at 12 months post-operatively.
124
REGENERATIVNA MEDICINA DANAS (PRP)
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
Results: Arthroscopic partial medial meniscectomy and open wedge HTO was operative
treatment modality for all patients, while the microfracture procedure of chondral defects gr IV
at medial femoral condyle was performed in 8 patients of each group. Primary (WOMAC and
VAS) and secondary (KOOS and Tegner/Lysholm) outcome measures were significantly better in
Group ACS than in Group Plc (P < 0,0001), one year upon treatment. There was no complication
concerning operative or injection treatment in both groups.
Conclusion: Results of our study show that postoperative application of Autologous Conditioned
Serum improves clinical results upon arthroscopic toilette and open wedge high tibial osteotomy
for varus knees with medial compartment osteoarthritis .
KONFUZIJA O PRP (PLATELETS RICH PLASMA) U TERAPIJI
ORTOPEDSKIH BOLESTI SA KOJOM SMO SE SUSRELI U NAŠOJ
KLINIČKOJ PRAKSI I PRIKAZ KLINIČKIH REZULTATA KOD 80
PACIJENATA : KLASIFIKACIJE, INDIKACIJE, KONCENTRACIJE,
BIOLOŠKI EFEKTI, DOZE, FREKVENCE TERAPIJE.
Oliver Dulić1, Gordan Gavrilović1, Nenad Trbović1, Vladimir Petrović1,
Mladen Miškulin2
1 Klinika “Alfamedik”, Beograd, Srbija
2 Klinički Centar “Sveti duh”, Odeljenje Ortopedije, Univerzitet u Zagrebu, Hrvatska
Uvod: Platelet-rich plasma (PRP) se definiše kao uzorak plazme autologe krvi sa koncentracijom
trombocita iznad normalne vrednosti najmanje tri do pet puta. Originalni koncept upotrebe
koncentrata trombocita bazirao se na činjenici da su trombociti prirodni rezervoar faktora rasta
važnih za razvoj, reparaciju i rast gotovo svih tkiva u organizmu. Ono što čini ključnim terapijski
efekat PRP je broj trombocita koji je nekoliko puta veći od normalnog broja i koji, aktivirani u
tkivima, daje intenzivan terapijski efekat. Neophodan milje za terapijski efekaz koncentrata trombocita čine i druge ćelije autologe krvi kao i proteinski derivati plazme. Najveći izazov, kada su u
pitanju kako bazična tako i klinička ispitivanja, je pravovremena primena koncentrata trombocita
za lečenje različitih stanja u ortopediji. Savremena istraživanja i publikacije daju veoma heterogenu sliku o efektima različitih koncentracije trombocita u lečenju akutnih i hroničnih stanja u
ortopediji, terapijskog efekta prisustva ili odsustva leukocita u plazmi, efekat primene aktivatora
trombocita kao i pitanje doze i frekvencije ove terapije.
Cilj: ovoga rada je da prikaže savremena shvatanja ove oblasti kao i da prikaže uporednu analizu
metode dobijanja PRP, mehanizma delovanja na zarastanje oštećenih tkiva, njihove kliničke
primene u ortopediji, te da se prezentuju dosadašnjeg iskutva u korišćenju PRP u terapiji sportskih
povreda, hroničnih lezija mekih tkiva i zglobova i osteoartritisa.
Metod: Za potrebe ovoga rada, prikazali smo klinička iskustva u koorišćenju PRP različitih koncentracija u lečenje degenerativnih bolesti kolena i kuka kao i akutnih i hroničnih stanja posle meREGENERATIVE MEDICINE TODAY (PRP)
125
kotkivnih povreda kod 80 pacijenata. Korišćeni su sistemi ACP (Arthrex) i Angel (Arthrex) Pored
toga, poredili smo naše rezultate sa iskustvima drugih klinika opisanih u savremenoj literaturi.
Rezultat: Korišćenje PRP u najvećem broju slučajeva dovodi do dobrog kliničkog rezultata,
smanjenja bola i otoka, ubzanog zarastanja tkiva, brzog povečanja obima pokreta i povratka u
sportske aktivnosti kao i povećanja zadovoljstva pacijenata. Sa obzirom na nepostojanje standardnih terapijskih šema u svetu zbog relativno kratkog vremena kliničke primene, ovim radom
pokušaćemo da damo svoj doprinos prikazujući najčešće primenjene terapijske šeme i kliničke
rezultate.
Ključne reči: PRP, trombociti, sportske povrede, osteoartritis, klasifikacija, hrskavica
PRIMENA PLAZME OBOGAĆENE TROMBOCITIMA
-PRP- KOD PACIJENATA SA OSTEOARTRITISOM KOLENA
V. Jovanović1, J. Jovanović2, M. Mileusnić3, G. Vidić1, D. Matijević1
1 Poliklinika Naissa, Niš
2 Institut za lečenje i rehabilitaciju „Niška Banja“
3 Sport Medical Alliance,Beograd
Uvod: Plazma obogaćena trombocitima je savremena terapija koja podrazumeva primenu
koncentrovanih trombocita koji sadrže velike rezervoare bioaktivnih proteina uključujući faktore
rasta koji mogu da pokrenu i ubrzaju oporavak tkiva i regeneraciju.
Cilj rada: Proceniti efekat primene plazme obogaćene trombocitima kod pacijenata sa osteoartritisom kolena (OA kolena).
Materijal i metod rada: Ispitano je 55 bolesnika sa OA kolena. Pacijenti su praćeni u odnosu
na pol, godine života, trajanje bolesti i BMI a procenjivan je intenzitet bola putem VAS B i obim
pokreta kolena pre i posle primene terapije. Bile su 43 (78.2%) osobe ženskog i 12 (21.8%) osoba
muškog pola. Prosečno životno doba bilo je 63.2± 5.46, godine a prosečno trajanje bolesti bilo je
11.56±4.72 godina. BMI je prosečno iznosio 29.8±5.21.
Rezultati: Plazma obogaćena trombocitima je imala pozitivan terapijski efekat kod svih pacijenata. Bolji rezultata su postignuti kod pacijenata koji su imali manji BMI i kraće trajanje bolesti.
Kod svih pacijenata došlo je do redukcije bola mereno skalom VAS B, p<0.05 i povećan je obim
pokreta kolena. Neželjenih efekata nije bilo.
Diskusija: OA kolena je jedno od najčešćih oboljenja, prisutno je kod 2/3 osoba starijih od 50
godina. Karakteriše ga progresivno propadanje zglobne hrskavice, a bol usled OA kolena je
najčešći uzrok bola kod starije populacije, ima najvažniji onesposobljavajući aspekt i značajno
utiče na kvalitet života. Primena plazme obogaćene trombocitima u našem istraživanju, smanjila
je intenzitet bola i povećala obim pokreta kolena, što je dovelo do bolje funkcionalnosti i do
poboljšanja kvaliteta života pacijenata.
Ključne reči: Plazma obogaćena trombocitima, osteoartritis kolena, BMI, VAS B
126
REGENERATIVNA MEDICINA DANAS (PRP)
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
NOVI PRISTUP, PROTOKOLI I SAZNANJA O PRIMENI
REGENERATIVNE MEDICINE I AUTOLOGNIH TEPRIMENI
U SPORTSKOJ TRAUMATOLOGIJI, ARTROSKOPIJI
I ORTOPEDSKOJ HIRURGIJI
Džihan Abazović1, Tomislav Palibrk 2, Ivan Lukić3, Slobodan Džudović4
Kontakt: Tel: +3814491265, e-mail: [email protected]
1 Zavod za HMP Crne Gore, Podgorica, Crna Gora
2 Klinika za ortopedju i traumatologiju KCS
3 Ordinacija za sportsku medicinu „Sportrehamedica“, Zrenjanin, Srbija
4 Klinika Renova, Zemun, Srbija
Cilj rada: Da se prikažu najnoviji: protokoli, rezultati istraživanja i tehonloška dostignuća u
primeni autolognih terapija i regenerativne medicine, koji kao krajnji cilj imaju postizanje što
boljih rezultata u sportskoj traumatologiji, artroskopiji i ortopedskoj hirurgiji.
Metod: Rad je koncipiran da na slikovit način predstavi današnje pristupe i dostignuća u
primeni PRP-a (platelet rich palsma-e) autolognog „bone-grafting“-a i matićnih ćelija u ortopediji
i sportskoj traumatologiji.
Diskusija: Poslednjih godina u sportskoj traumatologiji i ortopediji sve veći značaj zauzima regenerativna medicina. Tako je prvo poćela primena PRP (platelet rich plasma) koja je dala zavidne
rezultate kod sportskih povreda. Razvojem tehnologije otvorila se mogućnost da se PRP prilagodi
pacijentu u zavisnosti od indikacije.
Ovaj razvoj se nastavlja mogućnošću da se proizvede autologni , humani trombin koji aktivira PRP
oslobadjajući trombocitne faktore rasta. Ovo omogućava da pravljenje autolognih „bone-graft“ova kojima se mogu nagoknaditi defekti kostanog tkiva.
Sledeći korak u regenerativnoj medicini otvara mogućnost kliničke primene autolognih matičnih
ćelija. Matićne ćelije se mogu dobiti iz masnog tkiva i koštane srži. Proces obrade navedenih
supstrata u cilju dobijanja kvalitetnog krajnjeg proizvoda jos uvek je u razvoju i prave rezultate
tek treba oćekivati.
Zaključak: Primena regenerativne medicine zauzima važno mesto u ortopedskoj hirurgiji, artroskopiji i sportskoj traumatologiji. Razumevanjem mehanizma regeneracije tkiva i tehnološkim
napretkom u izdvajanju ćelija krvi i matićnih ćelija, olakšava primenu autolognih terapija u
ortopediji. Formiranje novih protokola, koji predstavljaju kombinaciju ortopedskih tehnika i regenerativne medicine, dobijamo bolje rezultate u tretiranju sportskih povreda i traume uopste.
Ključne reči: regenerativna medicina, autologna terapija, bone-graft, PRP, matične ćelije.
REGENERATIVE MEDICINE TODAY (PRP)
127
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
128
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
TRANSPLANTACIJA KOŠTANOG TKIVA
N. Lujić1, A. Đorđević1, Z. Vučinić1, N. Mandić1, S. Rajković1, J. Sopta2,
R. Kovačević2
1 Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
2 Institut za patologiju, Medicinski Fakultet, Univerzitet u Beogradu
Uvod: Prenošenje tkiva, delova organa ili čitavog organa sa jednog mesta na drugo mesto u
istom organizmu ili sa jedne jedinke na drugu se naziva transplantacija. Kod transplantacija u
okviru ortopedske hirurgije postoje velike mogućnosti za razvoj, obzirom da nema ograničenja
imunološkim sistemom kao kao kod drugih vidova transplantacije.
Istorijski gledano, transplantacija u Srbiji nije pratila njen razvoj na svetskom nivou. Puno je uzroka
koji su doveli do toga, a verovatno najveći je nedostatak materijalnih sredstava. I pored toga prva
transplanacija u IOHB „Banjica“ izvedena je 1963. godine. Nakon tog perioda zamire kadaverična
transplantacija u našoj ustanovi, ali se do današnjih dana održava viabilna transplantacija.
U IOHB “Banjica” u poslednjih pet godina smo započeli revitalizaciju Banke koštanog tkiva, i ne
samo viabilne, već i kadaverične transplantacije, a na osnovu, pre svega, izuzetnih odnosa sa
Institutom “Rizzolli” u Bolonji, Italija.
Materijal i metode: U toku prethodnih pet godina na IOHB “Banjica” učinjeno je dvadeset transplantacija masivnim kadaveričnim grefonom. Svi bolesnici su bili deca od 6 do 19 godina starosti.
Transplantarino je: osam femura, četiri humerusa i osam tibija.
Rezultati: Intraoperativnih komplikacija nije bilo. Od ranih komplikacija izdvaja se jedan prelom
grafta bez dislokacije i jedan slučaj ranog rest recidiva osnovnog oboljenja. Kasna komplikacija je
bila jedna infekcija grefona. Odloženo zarastanje se javilo kod svih pacijenata.
Zaključak: Ovo su prvi i rani rezultati čija prezentacija ima za cilj informisanje i želju za utvrđivanjem sveobuhvatne saradnje ortopedsko hirurških odeljenja i institucija u regionu.
Ključne reči: transplantacija kosti, grefon, tumor, koštana banka
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
129
PRIKAZ NAJNOVIJE WHO KLASIFIKACIJE
TUMORA KOSTIJU I MEKIH TKIVA
J. Sopta1, R. Kovačević1, A. Đorđević2, N. Lujić2, Z. Vučinić2, N. Mandić2,
J. Bokun3, D. Ristić3, L. Paripović3
1 Institut za patologiju, Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu
2 Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
3 Institut za onkologiju i radiologiju Srbije, Beograd
Prvu Klasifikaciju tumora kostiju i mekih tkiva je napravio ser James Ewing, 1922. godine. Navedena
podela koštanih neoplazija se dominantno zasnivala na kliničkoj i histološkoj prezentaciji bolesti.
Tri godine kasnije, 1925., dr Ernest Codman uvodi prvu reklasifikaciju koja uključuje i radiološke
karakteristike tumora. Od tada, do 2002.godine, klasifikacija „doživljava“ ukupno 10 revizija, koje
su se dominantno oslanjale na histogenezu tumorskih ćelija. Konačno je 2013. promovisana
poslednja modifikacija u čijoj je osnovi pored histogeneze i kancerogenetski aspekt koštanih i
mekotkivnih neoplazija.
U septembru 2013. godine, na Evropskom kongresu patologa prikazana je najnovija, XI WHO
Klasifikacija tumora kostiju i mekih tkiva. Sa uvođenjem novih metoda i proširenjem dijagnostičkih kriterijuma kreirani su savremeni diferencijalno dijagnostički algoritmi koji omogućavaju
precizniju patohistološku analizu, a samim tim i terapijski pristup.
Poslednja Klasifikacija je ukazala na značajne izmene u pojedinim kategorijama tumora i
omogućila jasnije definisanje kriterijuma za uključivanje/isključivanje pojedinih tumora i tumoru
sličnih lezija u odgovarajuće kategorije. Takođe su nastupile promene u smislu određivanja neoplastične prirode i biološkog ponašanja pojedinih entiteta.
Poznavanjem savremenih klasifikacija uvodi se standardizacija u dijagnostičke i terapijske
protokole, što rezultira boljim dometima lečenja.
Ključne reči: koštani tumor, klasifikacija
130
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
NADOKNADA KOŠTANOG DEFEKTA NAKON RESEKCIJE
PRIMARNIH KOŠTANIH TUMORA KADAVERIČNIM GREFONOM
Z. Vučinić, N. Lujić, A. Đorđević, N. Mandić, S. Savić, P. Mamontov
Institut za ortopedsko hirurške bolesti Banjica, Beograd
Primarni maligni koštani tumori su česti u dečijem uzrastu. Nadoknada koštanog defekta koji
nastaje nakon resekcije tumora u dečijem uzrastu i dalje predstavlja jedan od najvećih problema
sa kojim se srećemo u onkološkoj ortopediji.
U našoj ustanovi od januara 2011. operisano je 16 pacijenata kod kojih je radjena resekcija
primarnog tumora i nadoknada defekta kadaveričnim grefonom. Kod tri pacijenta radjena je
nadoknada defekta humerusa, kod devet pacijenata radjena je nadoknada defekta femura i četiri
pacijenta kod kojih je radjena nadoknada defekta tibije.
Nadoknada defekta kadaveričnim grefonom je metoda koja za cilj ima izbegavanje ugradnje
implantata u dečijem uzrastu. Pacijenti koji nisu završili koštani rast su najčešća grupa kod kojih je
indikovana nadoknada defekta kadaveričnim grefonom. Adekvatna priprema kao i dobar odabir
pacijenta predstavljaju ključ za uspeh ove metode.
Ključne reči: kadaverični grefon, defekt nadoknada, tumor
PROCENA EFIKASNOSTI VOĐENJA KOŠTANE BANKE
U CENTRALNOJ SRBIJI: PRVIH SEDAM GODINA
Željko Stepanović, B. Ristić
Klinika za ortopediju i traumatologiju, Klinički Centar Kragujevac, Kragujevac
Fakultet medicinskih nauka, Univerzitet u Kragujevcu, Kragujevac
Uvod: Sveže smrznuti koštani alograftovi se često koriste u rekonstruktivnim ortopedskim procedurama. Potencijalni rizik za prenos infekcije koštanim alograftom zahteva visok nivo kontrole
kvaliteta u vođenju institucionalne koštane banke.
Cilj: Procena sistema kvaliteta Koštane banke Kliničkog Centra u Kragujevcu nakon sedam godina
njenog postojanja.
Metode: Retrospektivna evaluacija rezultata rada Koštane banke je obavljena za period od
Januara 2007. do Decembra 2013.godine za 309 živih donora i 197 recipijenata. Glave butnih
kostiju su uzimane nakon totalnih i parcijalnih artroplastika zgloba kuka.
Rezultati: Od 309 doniranih femoralnih glava, 77 je odbačeno, dajući ukupnu stopu odbacivanja
od 24.92%. Prilikom uzimanja, 37 alograftova je bilo pozitivno, dajući ukupnu stopu kontaminacije od 11.97%. Najčešće izolovani organizami su bili Staphylococcus vrste. Sedam (2.26%) od 309
alograftova nije prošlo serološke testove. Dvanaest alograftova (3.88%) je odbačeno zbog sumnje
na grešku u pakovanju ili zbog neupotrebe tokom hirurgije. Zbog smrti donora ili nemogućnosti
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
131
da ponove serološka testiranja, 21 (6.79 %) alograftova je odbačeno. U postoperativnom periodu
ustanovljena je alograftom povezana infekcija kod 4 recipijenta (2.03%).
Zaključak: Stopa bakterijske kontaminacije koštanih alograftova i infekcije hirurškog mesta
primalaca u našoj ustanovi su u skladu sa međunarodnim standardima. Koagulaza negativni
Staphylococcus je bio najčešće identifikovani uzročnik kontaminacije koštanih alograftova i
hirurškog mesta primalaca. Nema dokaza da su infekcije operativnog mesta bile u očiglednoj vezi
sa upotrebom koštanog alografta. Predlažemo dalja unapređenja u dekontaminaciji koštanog
alografta visoko koncentrovanim rastvorima antibiotika kao i njegovog neposrednog okruženja
u cilju smanjenja rizika od infekcije kod primalaca.
Ključne reči: koštani alograft, koštana banka, transplantacija, bakterijska kontaminacija,
koagulaza-negativni Stafilokok
UZROCI PRELOMA KUKA PACIJENATA
STARIJE ŽIVOTNE DOBI
Anita Tasić, Marija Milošević, Ivana Ilić
Ortopedsko-traumatološka klinika, Klinički Centar Niš, Niš
Uvod: Američka asocijacija medicinskih sestara - ANA ( American Nurses Association) definiše pad
kao “neplanirano spuštanje na pod ili neplanirano spuštanje preko odložene tj. neupotrebljive
stvari ili druge opreme, sa ili bez povrede”. Svi oblici padova su uključeni bilo da su posledica
fizioloških uzroka (nesvestica) ili ambijetalnih uzroka (klizav pod). U kategoriju rizika na koje
ne možemo uticati ubrajamo pol i starosnu dob dok možemo uticati na slabost mišića nogu i
probleme pri hodu i ravnoteži.
Cilj: Sagledati osnovne parameter prevencije padova kod starih ljudi preko 65 godina i analizirati
podatke dobijene na osnovu anketiranja operisanih pacijenata.
Materijal i metode: Istraživanje je sprovedeno u Kliničkom centru u Nišu na klinici za ortopediju
i traumatologiju. Ispitivanjem je bilo obuhvaćeno 25 pacijenta starijih od 65 godina hospitalizovanih zbog akutnog preloma kuka zadobijenog u period od jun-jul 2012. godine. Kao instrument
istraživanja korišćen je upitnik koji je napravljen posebno za ovo istraživanje.
Rezultati: Negativan odgovor njih 16 (64%) dalo je odgovor da nemaju rukohvat prilikom izlaska
iz kade, a pozitivan odgovor njih 9 (36%). Sa lekovima koje koriste upoznato je njih 4 (16%), a
negativan odgovor dalo je njih 21 (84%).
Zaključak: Padovi su vodeći uzrok ozbiljnih povreda kod starijih osoba preko 65 godina i mogu
da dovedu do bolničkog lečenja, prijema u starački dom pa čak i do smrti. Jedan od bitnih
zadataka celog društva jeste da se prevencija padova podigne na viši nivo i da to bude jedan od
prioriteta društva kako bi mu se poklonila adekvatna pažnja na zadovoljstvo starijih pacijenata.
Ključne reči: pad, prelom kuka, prevencija
132
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
UTICAJ RANOG FUNKCIONALNOG ISHODA
NA JEDNOGODIŠNJI MORTALITET NAKON
PRELOMA KUKA U GERIJATRIJSKOG POPULACIJI
E. Dubljanin-Raspopović1,2, S. Tomanović-Vujadinović1,2,
M. Manojlović-Opačić1, M. Bumbaširević2,3
1 Klinika za fizikalnu medicinu i rehabilitaciju, KCS
2 Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu
3 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, KCS
Uvod: Prelomi kuka kod starijih praćeni su značajnim funkcionalnim gubitkom i povišenim mortalitetom.
Cilj: ovog rada bio je da 1) ispita prediktore funkcionalnog ishoda na otpustu iz bolnice 2) ispita
jednogodišnji mortalitet 3) ispita uticaj ranog funkcionalnog ishoda na jednogodišnji mortalitet
nakon operativno lečenog preloma kuka.
Materijal i metode: Ispitano je 228 pacijenata (prosečna starosna dob 77.59±7.36) sa prelomom
kuka koji su ispunjavali ulazne kriterijume. Funkcionalni nivo na otpustu meren je motornom
FIM skalom. Multivarijantna regresiona analiza je korišćena za ispitivanje prediktora motorne
FIM skale na otpustu, i jednogodišnjeg mortaliteta, koji su bili prilagođeni za sve važne ulazne
varijable.
Rezultati: Godine, opšte zdravlje, kognitivni status, funkcionalni nivo pre povrede, kognitivni
status, i prisustvo dekubitalnih ulkusa nakon operativno lečenog preloma kuka su nezavisno
povezani sa nižim vrednostima motornog FIM skora na otpustu. Nakon godinu dana umrlo je 57
pacijenata (25.0%; 43 žena i 14 muškaraca). Motorni FIM skor na otpustu nezavisni je prediktor
jednogodišnjeg mortaliteta nakon preloma kuka.
Diskusija: Funkcionalni nivo na otpustu glavni je prediktor dugogodišnjeg mortaliteta kod pacijenata sa prelomom kuka. Motorni FIM skor na otpustu je pouzdan prediktor mortaliteta, i može
se koristiti za široku kliničku upotrebu.
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
133
PARAMETRI KVALITETA U RADU ORTOPEDSKOG
ODJELJENJA ZOFMR „DR MIROSLAV ZOTOVIĆ“
Stanislav Palija, Slavko Manojlović, Siniša Bijeljac, Željko Jovičić, Petar Cvijić,
Bojan Kuzmanović, Bojan Miholjčić, Milan Jovanović
Zavod za ortopediju, fizikalnu medicinu i rehabilitaciju “Dr Miroslav Zotović” Banja Luka
Uvod: Kvalitetna zdravstvena zaštita je onaj stepen zaštite pri kojem zdravstvene usluge za
pojedinačne pacijente i populaciju povećavaju vjerovatnoću željenih zdravstvenih ishoda i koji
je u saglasnosti s tekućim profesionalnim znanjem. Kvalitet se najlakše prepoznaje u njegovoj
odsutnosti. (Analogno: lakše je definirati bolest nego zdravlje). Stoga se mnoge javnozdravstvene
ocjene zdravstvene zaštite zasnivaju na mjerenju odsustva kvaliteta.
Proces uvođenja sistema upravljanja kvalitetom u Zavodu za ortopediju, fizikalnu medicinu i rehabilitaciju „Dr Miroslav Zotović“ otpočeo je krajem 2007. godine, a od tada do danas realizovan
je veliki broj aktivnosti na izradi i analizi politika, procedura, obrazaca i godišnjih izvještaja koje su
u vezi sa kvalitetom, te su izgrađeni dodatni komunikacijski kanali prilagođeni pacijentima (web
stranica - www.ortopedijazotovic.com, facebook profil ).
Materijal i metode: Kao instrument istraživanja u proceni zadovoljstva korisnika pruženom
zdravstvenom zaštitom korišćeni su anonimni upitnici, a procjena efikasnosti i kvaliteta su vršeni
praćenjem i analiziranjem indikatora kvaliteta. Parametri su praćeni za period 2008-2012. godina,
a analizom su obuhvaćeni svi operisani pacijenti. Za analizu rezultata korištene su metode
deskriptivne statistike.
Rezultati: Rezultati ankete o zadovoljstvu korisnika zdravstvenim uslugama su raščlanjeni na
godišnjem nivou i zabilježen je porast zadovoljstva pacijenata. Praćenje i analiziranje indikatora
kvaliteta dovelo je do porasta efikasnosti odjeljenja, te pomogla u upravljanju ljudskim resursima.
Zaključak: Rezultati istraživanja nas upućuju na zaključak da su zdravstveni radnici najveći
resurs koji ima svaka zdravstvena ustanova. Zato glavni akcenat treba da bude na daljoj edukaciji
osoblja i posvećenosti stalnom unapređenju procesa.
134
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
METABOLIČKE PROMENE NA KOSTIMA
KAO POSLEDICA HRONIČNE IZLOŽENOSTI KADMIJUMU
Slobodan Popović, Nikola Torbica
Institut za medicinu rada Srbije Dr Dragomir Karajović, Beograd
Osteoporoza na globalnom nivou pokazuje trend rasta prevalencije. Procenjuje se da 7% žena
posle 50. godine života ima osteoporozu. Samo u SAD godišnje beleži se 1,3 miliona fraktura
na terenu osteoporotičnih kostiju. Faktori iz životne i radne sredine mogu igrati važnu ulogu u
etiopatogenezi osteoporoze. Među njima ističe se kadmijum, delom i zbog svog veoma dugog
biološkog poluživota koji kod ljudi iznosi 17-30 godina.
Cilj rada je da predstavi aktuelne literaturne podatke o efektima kadmijuma (Cd) na metabolizam kostiju. Poslednjih godina ostvaren je veliki napredak u razumevanju odnosa koncentracija-odgovor u pogledu efekata kadmijuma na osteoporozu i osteomalaciju.
Nedavne studije utvrdile su povećan rizik od osteoporoze čak i kod nivoa Cd u urinu ispod 1 μg
po gramu kreatinina. Izgleda da je u mehanizam toksičnosti uključena povećana sinteza Faktora
rasta fibroblasta 23 (FGF23), koji potencira fosfaturiju i reguliše nivo serumskih neorganskih
fosfata. Profesionalna ekspozicija kadmijumu udružena je s nižom gustinom koštane mase i
pojačanom kalciurijom, čak i u odsustvu bubrežne tubularne disfunkcije. Takođe, s porastom
nivoa kadmijuma zabeležen je povećan rizik od fraktura podlaktice, u populaciji starijoj od 50
godina.
Zdravstvene posledice izloženosti niskim dozama kadmijuma treba da pobude pažnju kreatora
javnozdravstvene politike, a adekvatnim preventivnim merama ekspoziciju treba smanjiti na
najmanju moguću meru. Smanjenje transfera Cd iz zemljišta u biljke kojima se hrani čovek postiže
se održavanjem pH zemljišta oko 7 (neutralna sredina). Bioraspoloživost Cd iz digestivnog sistema
umanjuje se unošenjem dovoljno gvožđa (posebno važno za žene u generativnom periodu, vegetarijance i druge osobe sa povećanim gubitkom/smanjenim unosom gvožđa).
Ključne reči: kadmijum, toksičnost, osteoporoza, kalciurija, fosfaturija
PANCITOPENIJA I TOTALNA ARTROPLASTIKA KUKA
Dragan Radoičić, Radoslav Barjaktarović, Milimir Košutić, Zoran Popović
Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju VMA Beograd
Uvod: Pancitopenija je hematološki entitet, u čijoj je osnovi abnormalna depresija celularnih
elemenata krvi. Pancitopenija je relativno redak problem u ortopedskoj praksi, međutim kada je
prisutna značajno otežava peri- i postoperativni tretman ortopedskih pacijenata.
Cilj: je bio da se utvrde rizici, teškoće i komplikacije koje prate totalnu artroplastiku kuka kod
pacijenata sa pancitopenijom.
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
135
Materijal i metode: retrospektivni pregled 14 pacijenata sa pancitopenijom kod kojih je izvedena
totalna artroplastika kuka (THA). Kao uzrok pancitopenije, 5 pacijenata je imalo smanjenu funkciju
koštane srži, 9 povećanu perifernu destrukciju, od kojih je 8 imalo hronični hepatitis sa cirozom
jetre ( 6 hepatitis C i 2 hepatitis B). Intenzivni postoperativni monitoring i restauracija deficita je
bila neophodna u svim slučajevima.
Rezultati: 17 THA procedura, kod tri pacijenta je izvedena odložena bilateralna THA. Prosečna
starost 63,9 godina, 11 žena i 3 muškog pola, 13 bescementnih i 4 hibridne THA. Prosečni intraoperativni gubitak krvi je bio 930 ml, prosečno operativno vreme 68 min. Postoperativno je u
gotovo svim slučajevima bilo potrebe za primenom transfuzija DE, trombocita, sveže smrznute
plazme i krioprecipitata. U nekim slučajevim korišćeni su intraoperativno hemostatski topikalni
preparati.
Zaključak: Totalna artroplastika kuka kod pancitopenije može da bude izazovnija i sa većim
rizikom od komplikacija nego kod prisustva drugih komorbiditeta. Ukoliko se sprovede temeljna
preoperativna priprema, primeni dokazana i bezbedna operativna tehnika, uz adekvatnu intra
i postoperativnu restauraciju hematoloških disbalansa totalna artroplastika kuka može da se
izvede bezbedno i uspešno i kod pancitopenije.
Ključne reči: pancitopenija, totalna artroplastika kuka, krioprecipitat, bescementna, hibridna
PERIFERNI NERVNI BLOKOVI ZA GORNJE I DONJE
EKSTREMITETE - UPOTREBA ULTRAZVUKA
Rodoljub Stefanović1, Aleksandar Todorović2, Nada Stojimanovska1,
Milenko Djedović1, Gorana Radeč1
1 Odeljenje anestezije Klinike za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Beograd
2 Klinike za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCS, Beograd
Symmary: Ultrasound-guided peripheral nerve blockade becomes the golden standard in the
regional anesthesia. High-resolution ultrasound imaging enables real-time visualisation of the
peripheral nerve anatomy, needle placement, collateral structures and local anesthetic distribution. In this way the quality of a nerve block gets considerably improved and the number of
complications reduced. The implementation of ultrasound-guided regional anesthesia at the
Anesthesiology Department at the Orthopaedic Trauma Surgery Clinic of the Clinical Centar of
Serbia began in September 2013, and by the end of the same year 128 blocks of upper and lower
extremities were performed.
Key words: regional anesthesia, peripheral nerve blockade, ultrasound
Sažetak: Utrazvukom vodjena periferna nervna blokada postaje zlatni standard u regionalnoj
anesteziji. Ultrazvuk visoke rezolucije omogućava vizualizaciju anatomije perifernih nerava,
pokreta igle, kolateralnih struktura i distribucije lokalnog anestetika u realnom vremenu . Na
ovaj način značajno poboljšava kvalitet nervnog bloka i smanjuje broj komplikacija. Primena
ultrazučnog vodjenja regionalne anestezije na Odeljenju za anesteziju Klinike za ortopedsku
136
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
hirurgiju i traumatologiju KCS-a pocela je septembra meseca 2013. godine i do kraja iste godine
je izvedeno 128 blokova gornjih i donjih ekstremiteta.
Ključne reči: regionalna anestezija, periferni nervni blok, ultrazvuk
Uvod: U poslednjoj dekadi došlo је dо dramatične promene paradigme na polju regionalne
anestezije. Ovo se posebno odnosi na perifernu nervnu blokadu koja doživljava preporod bez
presedana zahvaljujuci tehnici ultrazvucnog vodjenja. Periferne nervne blokade su pogodne za
dnevnu hirurgiju, opšta narkoza nije neophodna, postiže se bolja analgezija, brži je postoperativni oporavak, bolji krvni protok u ekstremitetu, poboljšana fizikalna terapija i mobilnost, brži
funkcionalni oporavak, raniji otpust pacijenta, mali broj teških komplikacija, smanjeni troškovi
anestezije i najveća prednost zadovoljan pacijent.
Uspešna regionalna anestezija može se sumirati u aksiomu „Pravi lek”, u pravoj dozi, na pravom
mestu“. Proces aplikacije leka na „pravo mesto“ vodio je od tehnike parestazije do periferne
nervne stimulacije i nedavno upotrebe ultrazvuka visoke rezolucije koji omogućava vizualizaciju anatomije perifernih nerava, pokreta igle, kolateralnih struktura i distribucije lokalnog
anestetika u realnom vremenu.1
Ultrazvukom vodjena periferna nervna blokada postaje zlatni standard u ovoj oblasti.
Istorijat: Prva primena ultrazvuka u perifernoj nervnoj blokadi prijavljana je 1978. godine od
strane P. La Grange, pri izvodjenju supraklavikularne blokade brahijalnog pleksusa. 2
P. Ting i V. Sivagnanaratnam su 1989. godine demonstrirali anatomiju aksile i širenje lokalnog
anestetika koristeći ultrazvuk. Sa razvojem tehnologije i pojave ultrazvuka visoke rezolucije
omogućena je direktna vizualizacija u regionalnoj anesteziji o kojoj 1994. godine izveštava S.
Kapral. 3
Od tada pa do danas Profesor Peter Marhofer i njegovi saradnici poznati kao Bečka grupa su
pokazali smernice UZ vodjene regionalne anestezije koje su poboljšale kvalitet nervnih blokova
u skoro svim vrstama regionalne anestezije. Pored toga, komplikacije kao što su intraneuralne i
intravaskularne injekcije su smanjene na najmanju moguć u meru. 4
Prednosti: Upotreba ultrazvuka u regionalnoj anestaziji zasniva se na vrlo jednostavnoj premisi
a to je da, kada treba plasirati iglu u blizini osetljivih nervnih struktura ne postoji metod bolji
od vizuelnog vodjenja. 5,6 Upotrebom UZ se postiže sigurna identifikacija nerva, detekcija malih
nerava, praćenje anatomskih struktura, detekcija anatomskih varijacija, bezbednost bloka, brže
delovanje, manja količina lokalnog anestetika i manje komplikacija.7
Medjutim, moguće prednosti ultrazvukom vodjenje regionalne anestazije su još uvek predmet
diskusija iako broj „evidence based“ studija ubrzano raste. U svakom slučaju, potrebno je još
vremena i velikih multicentričnih studija koje bi ovo definitivno potvrdile.
Kontraindikacije za PNB: Apsolutnih kontraindikacija za izvodjenje perifernih nervnih blokova
nema. Odbijanje pacijenta, infekcije na mestu uboda, postojeća neurološka oboljenja ili povrede
su ograničenja za ovu vrstu anestezije. 8 Poseban vid ogranićenja za izvodjenje regionalne anestezije vodjene ultrazvukom su nedostatak znanja ili veštine za izvodjenje bloka.
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
137
Uspešna ultrazvukom vodjena blokada: Osnovni preduslov za uspešnu ultrazvučnu blokadu je
vidljivost igle i raspodela lokalnog anestetika. Ovo podrazumeva poznavanje tehničkih aspekata i
prepoznavanje anatomskih odnosno nervnih struktura.
Sonoanatomija: Prepoznavanje anatomskih odnosno nervnih struktura podrazumeva dobro
poznavanje ošte kao i sonoanatomije. Generalno, hiperehogene (svetle strukture) su kosti, tetive
i nervi koji sadrže više vezivnog tkiva i nervi koji su više periferni. Hipoehogene (tamne strukture)
su krvni sudovi, mišići i nervi koji sadrže manje vezivnog i masnog tkiva (interskalenski). U zavisnosti od veličine, ultrazvučme frekvence i ugla ultrazvučnog snopa periferni nervi se mogu
pojaviti kao hiperehogene ili hipoehogene strukture. U poprečnom preseku (short - axis view),
periferni nervi mogu biti okrugli, ovalni ili trouglasti i mogu menjati oblik duž svog puta.9 Oni
se obično prikazuju kao više hipoehogenih polja oivičenih hiperehogenom pozadinom. Svetle
strukture predstavljaju fascikule nerava a tamne vezivno tkivo izmedju nervnih struktura, slika 1.
Slika 1: U uzdužnom preseku (longitudinal – axis view), svaki nerv se prikazuje kao hiperehogena
traka sačinjena od tamnih pruga odvojenih svetlim linijama.10 Pošto su fascikuli glavna sonografska karakteristika nerva oni se opisuju kao fascikularni obrazac (fascicular patern) i tipičan je kod
velikih perifernih nerava (n.medianus, n.ulnaris i n.radialis) a ne vidi se kod manjih (n.recurens, n.
vagus).11
Tehnički aspekti: Tehnički aspekti odnose se, pre svega, na manipulaciju ultrazvučnom sondom,
i pozicioniranje igle.
Ultrazvučne sonde: Ultrazvučne sonde mogu biti linearne, odnosno visokofrekventne (5 – 15
MHz) i ovalne ili niskofrekventne (2 – 5 MHz). Linearne sonde se koriste za površne strukture, do
6 cm i karakteriše ih visoka rezolucija a ovalne sonde služe za duboke strukture.12 Osnovna četiri
tipa manipulacije sondom su:
• Zaokretanje (rotatio) ultrazvučne sonde u mestu oko vertikalne ose i najčešće se primenjuje kada
se želi dobiti pravilan presek vaskularnih struktura koje se najčešće nalaze uz živce. Ovaj pokret je
važan pri izvodjenju aksilarnog i supraklavikularnog bloka;
• Poravnanje ili „aligne“ – uzdužno ili poprečno pomicanje sonde po površini kože;
• Angulacija ili ,, tilting“ – naginjanje sonde u mestu oko njene uzdužne ose. Ova radnja omogućava
prikaz kvalitetnije slike i primenjuje se u slučaju dobrog prikaza u blizini nerva kao i samog
nervnog vlakna;
• Pritisak ili ,, pressure“ – je primena veće sile na tkivo i može pomoći u prikazivanju nervnih
vlakana, a najčešće se koristi za razlikovanje arterija od vena.13
Pre ultrazvučnog pregleda potrebno je uskladiti poziciju sonde na koži sa slikom na ekranu ultrazvučnog aparata. Svaka sonda sa svoje kraće strane ima oznaku (najčešće tačka ili crtica) i ta
oznaka sa sonde se mora poklapati sa oznakom na ultrazvučnoj slici. Najednostavniji način da
to proverite je dodir prstom radne površine sonde bliže jednom kraju. Senka prsta na ekranu
bi se trebalo podudarati sa stranom sa koje se dodiruje sonda. Ako to nije slučaj, sondu treba
okrenuti za 180° ili iskoristiti mogućnost invertiranja slike na ekranu (pritiskom na oznaku ,,invert“
na tastaturi ultrazvučnog aparata.
138
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
Izbor i pozicioniranje igle: U odabiru igle za izvodjenje bloka se mora imati u vidu vrh, dužina
i debljina igle. Igle sa oštrim vrhom lakše probijaju tkivo ali postoji veća mogućnost penetracije
nerva, te se preporučuju tupe sa vrhom 30 - 40°. Za ,,single shot“ primenu se najčešće koriste
elektrostimulatorske igle dužine 50 – 55 mm i debljine 20 – 22 G (plexus brachialis, n.femoralis,
distalni nervi) a igle dužine 110 -150 mm kada je ciljna distanca duža (n.ischiadicus).12 Postoje i igle
posebno dizajnirane za ultrazvučno vodjenu regionalnu anesteziju koje imaju dobar ultrazvučni
prikaz, a nedostatak im je visoka cena.
U odnosu kako pozicioniramo iglu na ultrazvučnu sondu postoje dve osnovne tehnike punkcije.
,,In plane“ (IP) tehnikom igla se nalazi u ultrazvučnoj ravni i omogućava prikaz cele igle. Ovom
tehnikom se prikazuje putanja kroz tkiva do ciljne distance i njome se znatno smanjuje mogućnost
punkcije neželjenih struktura.14 ,,Out Of Plane“ (OP) tehnikom igla stoji okomito u odnosu na ravan
ultrazvučnog snopa i na ekranu se prokazuje kao hiperehogena tačka. Ova tehnika je lakša za izvodjenje ali kontrola vrha igle je slabija te postoji veća mogućnost punkcije neželjenih struktura.15
Vizuelizaciju igle možemo poboljašati kratkim i brzim pokretima igle (staccato pokreti) ali se mora
voditi računa da se ne ošteti nerv kao i zatamnjenjem pozadine.
Što se tiče upotrebe elektrostimulatora uporedo sa ultrazvukom, većina stručnjaka iz ove oblasti
je preporučuje. Kombinovanom tehnikom se omogućuje dodatna sigurnost i lakšu proveru
položaja vrha igle u blizini nerva koji želimo da blokiramo. Elektrostimulator može biti koristan i
iskusnijem anesteziologu u slučaju prisutnih anatomskih varijacija. Elektrostimulator je potrebno
namestiti na manju jačinu struje nego kada se koristi bez ultrazvuka. Upotrebom ultrazvuka
iglom se direktno pristupa na odredjeni nerv te će početne struje od 0,4 – 0,5 mA biti dovoljne za
neurostimulaciju a neće izazvati preterane kontrakcije miđića koje mogu pokvariti vizuelizaciju
nerva i biti neprijatne za bolesnike.16
Preporuke za regionalnu anasteziju vodjenu ultrazvukom: Osnovne smernice za regionalnu
anesteziju vodjenu ultrazvukom usvojene od strane ESRA/ASRA iz 2009 godine:
1. Vizualizovati ključne orijentacione strukture, uključujući mišiće, fascije, krvne sudove i kosti.
2. Identifikovati nerve ili nervne pleksuse na transverzalnom preseku.
3. Potvrditi normalnu anatomiju ili prepoznati anatomske varijacije.
4. Planirati najsigurniji i najefikasniji pristup iglom.
5. Koristiti aseptičnu metodu punkcije.
6. Pratiti iglu na putu ka cilju.
7. Razmotriti sekundarnu tehniku kao što je elektrostimulacija.
8. Kada pretpostavite da je igla u korektnom položaju, ubrizgati malu količinu test rastvora.
9. Prilagoditi položaj igle za dobijanje optimalnog perineuralnog širenja anestetika.
10. Pridržavati se tradicionalnih sigurnosnih smernica kao što su česte aspiracije, razgovor sa
pacijentom i proceniti otpor tokom injiciranja anestetika.17
Naša iskustva: Na Klinici za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju Kliničkog Centra Srbije u
poslednjih 10 godina uradjeno je 14149 operacija u regionalnoj anesteziji, od čega su 3520 činili
periferni nervni blokovi. U 2013. godini izvedeno je 1383 regionalnih anestezija i od tog broja je
uradjeno 462 perifernih nervnih blokada. Od septembra 2013. godine počela je primena ultrazvuka u regionalnoj anesteziji i do kraja godine uradjeno je 128 perifernih nervnih blokada pod
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
139
kontrolom ultrazvuka. Najčešće blokade radjene u našoj ustanovi su prikazane na slikama 2, 3 i 4.
Od 128 pacijenata, 96 je bilo muškog a 32 ženskog pola. Najstariji pacijent je imao 82 godine
a najmladji 15. Operacije koje su radjene na našim bolesnicima su prikazane u tabeli 1 a vrste
perifernih blokada u tabeli 2.
Prosečna dužina trajanja anestezije je 7,9 sati. Najduži periferni blok je trajao 17 sati kod 35 –
godišnjeg pacijenta pod dijagnozom: VLC mani lat.dex. Sectio a. et n.ulnaris koji je radjen u
supraklavikularnom bloku. Od anestetika su korišćeni 1,6 % lidokain, 0,35% marcaine i 0,35%
chirocain. Uspešnost blokova je bila kod 121 bolesnika odnosno 94,5% i kod njih nije primenjivana nikakava analgosedacija dok kod 7 bolesnika odnosno 5,5%, uz perifernu nervnu blokadu
davana je i analgosedacija.
Komplikacije su se desile kod 3 pacijenta, odnosno 2,34% i manifestovale su se kratkotrajnim
gubitkom svesti, zamagljenim vidom, otežanim govorom, duplim slikama i zujanjem u ušima.
Komplikacije su verovatno bile prouzrokovane zbog predoziranja lokalnog anestetika, obilne
vaskularne apsorpcije ili intravaskularnog ubrizgavanja anestetika. Neželjeni efekti su se javili
kod 5 bolesnika odnosno 3,9%. U 2 bolesnika je bio blokiran i ganglion stellatum sa manifestnim
Hornerovim sindromom, u 2 pacijenta se pojavila promuklost kao posledica blokade n.laryngeus
recurens-a a kod 1 pacijenta se razvila unilateralna paraliza dijafragme kao posledica blokade
n.phrenicus-a.
Zaključak: Regionalna anestezija, pogotovu periferne nervne blokade za hiruršku anesteziju i
postoperativnu analgeziju, doživljava preporod zahvaljujući sve većoj dostupnosti ultrazvučne
opreme. Ultrazvukom vodjena anestezija sa direktnom vizelizacijom anatomskih struktura nudi
prednost u izvodjenju perifernih nervnih blokova. Direktnom vizuelizacijom svih bitnih struktura,
praćenjem igle i injiciranja anestetika, poboljšavamo kvalitet nervnih blokova i izbegavamo
moguće komplikacije. Ipak, potrebno je još studija koje bi preciznije definisale ulogu ultrazvuka u
izvodjenju perifernih nervnih blokova i utvrdile prednosti u odnosu na klasične metode.
Literatura
1. Denny N M, Harrop-Griffiths W. Location,location, location! Ultrasound imaging in regional anaesthesia.
Br J Anaesth 2005;94:1-3.
2. La Grange P, Foster PA, Pretorius LK. Application of the Doppler ultrasound bloodflow detector in
supraclavicular brachial plexus block. Br J Anaesth 1978; 50: 965–967.
3. Kapral S, Krafft P, Eibenberger K et al. Ultrasound-guided supraclavicular approach for regional anesthesia
of the bra- chial plexus. Anesth Analg 1994; 78: 507–513.
4. Marhofer P, Greher M, Kapral S. Ultrasound guidance in regional anaesthesia. Br J Anaesth 2005; 94: 7–17.
5. Koscielniak-Nielsen Z J. Ultrasound-guided peripheral nerve blocks: what are the benefits? Acta
Anaesthesiol Scand. 2008 Jul;52(6):727-37.
6. Abrahams MS, Aziz MF, Fu RF, Horn JL. Ultrasound guidance compared with electrical neurostimulation
for peripheral nerve block: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Br J
Anaesth. 2009;102(3):408-417.
7. Marhofer P. Ultrasound Guidance in Regional Anaesthesia. Principles and practical implementation, New
York, USA, Oxford University Press, 2010
140
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
8. Sites BD, Brull R. Ultrasound guidance in peripheral regional anesthesia: philosophy, evidence-based
medicine and techniques. Curr Opin Anaesthesiol. 2006; 19:630-639.
9. Gruber H, Peer S, Kovacs P, Marth R, Bodner G. The ultrasonographic appearance of the femoral nerve and
cases of iatrogenic impairment. J Ultrasound Med 2003; 22:163–72.
10. Fornage BD. Peripheral nerves of the extremity: imaging with ultrasound. Radiology 1988; 167: 179–82.
11 . Steiner E, Nasˇel C. Sonography of peripheral nerves: basic principles. Acta Anaesthesiol Scand 1998; 42
(Suppl. 112): 46–8.
12. Fischer HJ, Pinnock CA. Fundamentals of regional anaesthesia. Cambridge: Cambridge university press;
2004.
13. Marhofer P, Chan VW. Ultrasound-guided regional anesthesia: current concepts and future trends.
Anesth Analg 2007; 104: 1265–9.
14. American Institute of Ultrasound in Medicine: AIUM technical bulletin: Transducer manipulation. J
Ultrasound Med 1999; 18:169–75.
15. Fornage B D. Preoperative sonographic localization of a migrated transosseous stabilizing wire in the
hand. J Ultrasound Med 1987; 6:471–3.
16. Sites B, Spence B, Gallagher J et al. Characterizing novice behavior associated with learning ultrasoundguided peripheral regional anesthesia. Reg Anesth Pain Med 2007; 32.
17. Sites B D, Brull R, Chan V et al. Part II of II: Artifacts and pitfall errors associated with ultrasound guided
regional anesthesia: a pictorial approach to understanding and avoidance. Reg Anesth Pain Med 2007;
32: 419–38.
MAGNETNO REZONANTNI IMIDŽING
U EVALUACIJI REKONSTRUKCIJE PREDNJEG
UKRŠTENOG LIGAMENTA, NORMALAN RADIOLOŠKI
NALAZ I POTENCIJALNE KOMPLIKACIJE
Vesna Njagulj1, Mladen Bjelan1, Aleksandar Ragaji1, Srđan Ninković2,
Miroslav Milankov2, Miloš Lučić1
1 Centar za imidžing dijagnostiku, Institut za onkologiju Vojvodine, Sremska Kamenica,
Univerzitet u Novom Sadu, Srbija
2 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Klinički centar Vojvodine, Novi Sad,
Univerzitet u Novom Sadu, Srbija
Uvod: Cilj prezentacije je da prikaže normalan i patološki postoperativni nalaz rekonstruisanog
prednjeg ukrštenog ligamenta (ACL) kolena uz pomoć magnetne rezonance (MR). Evaluacija
normalnog ACL grafta i potencijalnih komplikacija daju specifičnu sliku na MR imidžingu.
Materijal i metod: Studija je uradjena kao retrospektivna analiza urađenih MR pregleda kod
ukupno 56 pacijenata (39 muškog pola). Pacijentima je urađen MR pregled radi evaluacije postoperativnog stanja u zglobu na aparatima jačine 3T ili 1,5T. Primenjen je standardni protokol
pregleda uz modifikaciju.
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
141
Rezultati: Kod ukupno 41 pacijenta postojao je pozitivan klinički nalaz (31 muškog pola). Ruptura
grafta je dijagnostikovana kod 7 pacijenata (5 muškog pola). Druga patološka stanja, malpozicija
tunela, artrofibroza, ruptura meniskusa, hondralna oštećenja, slobodna zglobna tela, li patološki
procesi na donorskom mestu su dijagnostikovani kod ukupno 36 pacijenata (21 muškog pola).
Diskusija: ACL je jedan od najvažnijih stabilizatora zgloba kolena, povreda ligamenta uzrokuje
nestabilnost u zglobu, limitira pokrete, uzrokuje bol i eventualno vodi u osteoartritis. Rekonstrukcijom ligamenta pacijentu se omogućava povratak aktivnostima kao pre povrede. Uspeh operativnog zahvata većinom zavisi od pozicije tunela, ali i drugi faktori mogu dovesti do neuspelog
postoperativnog toka. Komplikacije nastaju u nivou samog grafta, na donorskom mestu ili su u
vezi sa postoperativnim stanjem u zglobu.
Zaključak: Radiološko poznavanje normalnog izgleda ACL grafta kao i donorskog mesta je prvi
korak u ispravnoj radiološkoj dijagnozi. Znanje o potencijalnim komplikacijama je neophodno
kako bi se MR pregledom uočile i adekvatno interpretirale. Takodje, radiolog treba da je upoznat
sa raličitim hirurškim tehnikama koje se primenjuju u rekonstrukciji ligamenta.
Ključne reči: ACL, prednji ukršteni ligament, rekonstrukcija, MRI, MR
NAŠA ISKUSTVA U PRIMJENI TRANEKSAMIČNE KISELINE
U ALOPLASTIČNOJ HIRURGIJI KUKA I KOLJENA
Bojan Kuzmanović, Anita Ristanović, Slobodanka Todorović,
Slavko Manojlović, Siniša Bijeljac, Željko Jovičić, Petar Cvijić,
Stanislav Palija, Bojan Miholjčić, Milan Jovanović
Zavod za ortopediju, fizikalnu medicinu i rehabilitaciju “Dr Miroslav Zotović” Banja Luka
Uvod: Traneksamična kiselina spada u antifibrinolitičke agense. Svoje antifibrinolitičko dejstvo
ostvaruje blokadom vezanja lizina za plazminogen i prelazak u aktivni obik plazmin, a u većim
dozama vrši i inhibiciju aktivnosti plazmina.
Cilj: Prikazati naša iskustva u primjeni traneksamične kiseline u redukciji intra i postoperativnog
krvarenja, te komplikacija u vezi s istim, u odnosu na pacijente kod kojih nije primjenjivana.
Metode: Radom je obuhvaćeno 80 pacijenata podvrgnutih aloplastičnim operacijama kuka i
koljena na Ortopedskom odjeljenju Zavoda u periodu novembar 2013-maj 2014,podijeljenih u
dvije grupe - 40 pacijenta tretiranih traneksamičnom kiselinom (Grupa I) i 40 pacijenata kod kojih
ista nije primjenjivana (Grupa II). Praćeni su laboratorijski parametri (Er, Hgb, Htc preoperativno i
postoperativno), pojava pojačanog ili prolongiranog krvarenja, količine neophodnih jedinica krvi
i krvnih derivata, veličina postoperativnog hematoma, kao i pojava tromboembolijskih komplikacija (UZV kontrola nakon mjesec dana).
Rezultati: Srednje preoperativne vrijednosti praćenih parametara su bile u okviru referentnih
vrijednosti Srednje postoperativne vrijednosti Hgb, Er i Htc su bile bliže referentnim u grupi I.
U grupi I je primjećeno značajno manje intraoperativno krvarenje, kao i postoperativni gubitak
142
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
na dren. Niti jednom pacijentu nije stavljen set za autolognu transfuziju. U grupi I ordinirano je
ukupno 7 jedinica krvi i krvnih derivata (0,18 po pacijentu), u grupi II 51 jedinica (1,3). U grupi I je
uočena značajna redukcija veličine postopertivnih hematoma.
Zaključak: Primjena traneksamične kiseline značajno redukuje intra i postoperativno krvarenje,
upotrebu setova za autolognu transfuziju, neophodne jedinice krvi i krvnih derivata, kao i komplikacije u vezi s tim, što pored medicinskog ima i ekonomski značaj.
KRATKI PERIOPERATIVNI TRETMAN ALOARTROPLASTIKA
KUKA I KOLENA – ULOGA ANESTEZIOLOGA
M. Lukić- Šarkanović, A. Lažetić
Klinički centar Vojvodine, Novi Sad
Uvod: Poboljšanje brzine i kvaliteta postoperativnog oporavka bolesnika su bazični principi
kratkog, multimodalnog programa perioperativnog tretmana bolesnika i imaju za cilj redukciju
perioperativnog morbiditeta i broj dana koje bolesnik provede u bolnici. Multimodalni perioperativni tretman bolesnika zahteva multidisciplinarni tim, a uloga anesteziologa u ovom timu je od
neprocenjivog značaja.
Cilj: Cilj multimodalnog perioperativnog tretmana je redukcija postoperativne organske disfunkcije, perioperativnih komplikacija i ubrzana aktivacija i oporavak bolesnika.
Materijal i metode: Na Klinici za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, KC Vojvodine u Novom
Sadu, u periodu od godinu dana, multimodalnim pristupom tretirano je ukupno 128bolesnika,
primarnih aloartroplastika kuka i kolena. Preoperativno je sprovođena optimizacijaopšteg stanja
bolesnika i priprema bolesnika sa komorbiditetima, te adekvatna premedikacija. Intraoperativno
se, pored adekvatne hirurške tehnike, sprovodi prevencija postoperativne muke i povraćanja,
adekvatna hidracija bolesnika, redukcija transfuzije alogene krvi i primena transfuzija autologne
krvi i prevencija tromboembolijskih komplikacija. Postoperativno- multimodalna analgezija, rana
enteralna nutricija i mobilizacija bolesnika.
Rezultati: Kratkim, multimodalnim pristupom omogućen je brz i kvalitetan postoperativni
oporavak i kraći stacionarni tretman bolesnika, gde je bolesnik od prvog do trećeg postoperativnog dana osposobljen za nastavak tretmana u kućnim uslovima.
Zaključak: Poboljšanje brzine i kvaliteta postoperativnog oporavka bolesnika zahteva multidisciplinarni tim u kome anesteziolog igra jednu od najznačajnijih uloga. Na ovaj način postiže se
redukcija perioperativnog morbiditetai ubrzani oporavak bolesnika. Rezultat je smanjenje broja
dana koje bolesnik provede u bolnici i ukupni troškovi lečenja bolesnika.
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
143
PRINCIPI U REHABILITACIJI PACIJENATA
SA AMPUTACIJOM GORNJIH EKSTEMITETA
B. Gavrilović, B. Grujičić, T. Blagojević, B. Vidaković-Maksimović, M. Kajganić,
S. Stojanović
Specijalna bolnica za rehabilitaciju i ortopedsku protetiku, Beograd
Uvod: amputacija gornjih ekstremiteta predstavlja nedostatak od nivoa šake do ramena. Osnovni
cilj je da se protetička rehabilitacija što ranije započne i da pacijent prihvati pomagalo. Zbog
složene funkcije ruke to su teški zadaci koji se delimično ispune.
Materijal i metode: praćeni su pacijenti u periodu od 2010. do 2012. godine.
Rezultati i diskusija: sve je više dece sa urođenom fokomelijom gornjih ekstremiteta. Kod
odrasle populacije najveći broj amputacija je izazvan traumom. Mali broj amputacija je izazvan
vaskularnom genezom i tumorima. Kod dece se protetičke rehabilitacija započinje sa 6 meseci.
Kod odrasle populacije po stabilizaciji obima pristupa se izradi proteze. Kad postoje preduslovi
izrađuje se mioelektrična proteza.
Naš RFZO dopušta nabavku mioelektrične proteze a postoji i mogućnost pronalaska sponzora.
Po preskripciji se pristupa izradi i uzima se mera za protezu. Montira se adekvantna suspenzija i pristupa obuci u radnoj terapiji. Zatim se pristupa proceni preostale radne sposobnosti.
Preporuka za dozirano korišćenje i praćenje negativnig pritiska koji treba otkloniti. Kod mioelektričnih proteza posle testa mišićne separacije treba namestititi elektrode koje će vršiti adekvatno
otvaranje šake.
Zaključak: Proteza kod dece može da se zameni posle l god. Odrasli imaju mogućnost prema
pravilniku da zamene protezu za 48 meseci a oni preko 65 godina za 60 meseci. Odraslo lice i
lice starije od 12 godina koje je učenik, student i uz priložen test separacije i psihološko testiranje
uz dominantu ruku, uz prethodno korišćenje mehaničke proteze najmanje 12 meseci može da
dobije mioelekrtičnu protezu od RZZO.
Ključne reči: amputacija gornjih ekstremiteta, protetička rehabilitacija
144
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
UPOTREBA SUVREMENIH POKRIVALA KOD PREVIJANJA
POSTTRAUMATSKIH RANA
Marin Marinović1, Nera Fumić2, Josip Španjol3, Bore Bakota4, Ivan Kirin1,
Endi Radović5, Ante Bandalović6, Fabijan Čukelj6
1 KBC Rijeka, Klinika za kirurgiju, Zavod za traumatologiju, Rijeka, Hrvatska
2 KBC Rijeka, Klinika za kirurgiju, Zavod za opću, onkološku, plastičnu i rekonstrukcijsku
kirurgiju, Rijeka, Hrvatska
3 KBC Rijeka, Klinika za urologiju, Rijeka, Hrvatska
4 Opća bolnica Karlovac, Odjel za kirurgiju, Karlovac, Hrvatska
5 KBC Rijeka, Zavod za fizikalnu medicinsku rehabilitacijsku medicinu, Rijeka, Hrvatska
6 KBC Split, Klinika za kirurgiju, Split, Hrvatska
Posttraumatske ozljede kao posljedica stradavanja u prometnim nesrećama s motociklima
i osobnim automobilima mogu rezultati kompliciranim višefragmentalnim prijelomima sa
opsežnim oštećenjima mekotkivnih struktura, kasnijim izlaganjem osteosintetskog materijala te
dubokom infekcijom. Takvo stanje kod pacijenata narušava psihofizička i biomehanička obilježja
i odgađa cijeljenje rane i oporavak. Također produžuje patnju i nezadovoljstvo pacijenata te
minorizira funkcionalne i estetstke rezultate. Primjena suvremenih materijala za tokom i nakon
hospitalizacije pridonijela je većoj motiviranosti i zadovoljstvu pacijenata te bržem oporavku.
Upotreba negativnog tlaka ubrzava cjeljenje rane stimulirajući proliferaciju granulacijskog tkiva,
smanjujući lokalni edem tkiva i povećavajući tkivnu perfuziju. Sve to osigurava povoljne uvjete
za zatvaranje rane nekom od kirurških tehnika. Transformirajući puder stvara vlažni, fleksibilni
pokrov koji omogućava optimalnu vlažnost i količinu kisika u rani te je nepropustan za mikroorganizme. Također ima potrebitu tenzilnu čvrstoću i fleksibilnost. Topički hemoglobin u spreju
povećava lokalnu oksigenaciju tkiva. Djeluje protektivno i suportivno, poboljšavajući fiziološke
uvjete za cijeljenje. Uz adekvatnu skrb prema pacijentu i adekvatnu obradu rane, a uporabom
novih tehnika i pokrivala za rane aktualni i potencijalni problemi iz područja zdravstvenog funkcioniranja su minimalizirani ili uklonjeni. Funkcionalni i estetski rezultati su zadovoljavajući, a
pacijenti se brzo vraćaju uobičajenih dnevnim i radnim aktivnostima.
Ključne riječi: suvremena pokrivala za ranu, posttraumatske rane, transformirajući puder,
hemoglobin u spreju
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
145
EKSPERIMENTALNO IZAZVAN FEMOROACETABULARNI
IMPINGEMENT KOD KUNIĆA
Marko Mladenović1, Ivan Micić1,2, Desimir Mladenović1,2, Saša Milenković1,2,
Zoran Anđelković3, Predrag Stojiljković1,2, Saša Karalejić1, Marko Jović2
1 Ortopedsko traumatološka klinika, Niš
2 Medicinski fakultet Niš, Univerzitet u Nišu
3 Odeljenje za ortopediju i traumatologiju, Opšta bolnica Leskovac.
Uvod: femoroacetabularni impingement (FAI) je uzročnik rane artroze zgloba kuka. U radu prikazujemo eksperimentalni rad na kunićima kod kojih smo hirurškim postupkom stvorili “CAM”
tip FAI. Operisali smo 16 kunića u opštoj anesteziji. Prednje - lateralnim pristupom dođe se do
zgloba kuka, prikažemo prednje gornju stranu vrata butne kosti i u tom delu, a uz sam obod
kalote glave, plasiramo mali šraf čija glava prominira. U toku operativnog rada pravimo pokrete
noge i kontrolišemo dubinu plasiranja šrafa, tj. kontrolišemo kojim obimom glava šrafa udara i
podvlači se u prednje gornji deo acetabuluma.
Rezultati: odredili smo četiri grupe kunića, i u različitom periodu vršili žrtvovanje. Prva grupa je
žrtvovana posle 6 meseci, druga posle 8 meseci, treća posle 10 meseci i četvrta posle 12 meseci.
Histološki su verifikovane lezije hrskavice acetabuluma različitog stepena i obima, a shodno vremenskom periodu od operacije do žrtvovanja.
Zaključak: je da rezultati potvrđuju oštećenja hrskavice acetabuluma koja je nastala arteficijalnim “CAM” tipom femoroacetabularnog impingementa ( FAI).
146
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
IZRADA MODELA VEŠTAČKIH KOSTIJU OD POLIURETANA
Miodrag Manić1, Milorad Mitković2, Miloš Stojković1, Nikola Vitković1,
Miroslav Trajanović1, Milan Mitković3
1 Mašinski fakultet Univerziteta u Nišu
2 Medicinski fakultet Univerziteta u Nišu
3 Klinički centar Niš
Uvod: Kvalitetna obuka kadrova u ortopediji je od velikog značaja za uspešnost i kvalitet intervencija. Pored teorijske i obuke na softverskim simulatorima, veliku ulogu u edukaciji kadrova ima
i praktična obuka na veštačkim modelima kostiju.
Cilj: Cilj rada je prikaz metoda i tehnike izrade modela veštačkih kostiju, kao i njihova primena u
obuci ortopeda za odredjene intervencije.
Materijal i metode: U ovom radu su prikazane tehnike i metode izrade parametarskog 3D
modela celih kostiju, kao i tehnike izrade anatomski definisanih 3D modela odredjenih delova
kostiju. Opisane su i tehnologije i tehnike za izradu veštačkih kostiju od različitih vrsta materijala.
Rezultati: Detaljno se analiziraju načini izrade kosti savremenim aditivnim tehnologijama od
različitih vrsta materijala, i to cele kosti ili dela kosti. Naglašava se mogućnost primene aditivnih
tehnologija i za izradu odredjenih implantata. Modeli kosti, u ovom slučaju tibije, se izradjuju od
poliueratana korišćenjem specijalnog alata za livenje cele kosti. Prikazuju se i rezultati testiranja i
konkretne obuke ortopeda za postavljanje spoljašnjeg skeletnog fiksatora po Mitkoviću korišćenjem veštačkih kostiju.
Zaključak: Na osnovu ovih iskustava odredjuju se smernice za dalji razvoj tehnika izrade veštačkih
kostiju i njihovu primenu.
Ključne reči: model kosti, poliuretan, aditivne tehnologije
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
147
KAKO SU INFORMISANI PACIJENTI SA AMPUTACIJOM
NOGE O PROTETIČKOJ REHABILITACIJI
Tatjana Blagojević, S. Stojanović, B. Gavrilović, B. Grujičić, M. Marković,
M. Kajganić, D. Bulović
Specijalna bolnica za rehabilitaciju i ortopedsku protetiku, Beograd, Srbija
[email protected]
Abstrakt: Amputacija ekstremiteta kao planirana hiruška intervencija izvodi se najčešće usled
hroničnih vaskularnih i metaboličkih oboljenja kod starijih osoba. U etapama na hirurgiji glavni
koordinator medicinskog profesionalnog tima je hirurg, a u etapama nakon hirurgije fizijatar.
Cilj: rada je bio da pokaže koliko su pacijenti obavešteni o tome šta im se u okviru postupka
amputacije i protetičke rehabilitacije dešava i kako da najefikasnije savladaju probleme nastale
u okviru ove traume
Metodologija: Epidemiloška studija bazirana na intervjuu pacijenata sa amputacijom noge koji
su na prvoj protetičkoj rehabilitaciji bili jula 2014. godine u Specijalnoj bolnici za rehabilitaciju
i ortopedsku protetiku u Beogradu koristeći „Uputnik za procenu informisanosti pacijenata sa
amputacijom noge o protetićkoj rehabilitaciji” sastavljenog od 35 pitanja Za obradu podataka
koristili smo elemente parametarske i neparametarka statistike i SPSS program.
Rezultati: Broj ispitanika: 75, Prosečna starost 65,8+/-10,51; 72,0% M, 28% Fm; TF- 45, TT- 24,
AP- 1, i dvostruke amputacije donjih ekstremiteta 5; Etiologija: dijabet-34, vaskularna oboljenja33, Trauma i Tu- 8; 41,3% pacijenata iz Beograda, 20%KCS KVEVH, ostali iz drugih bolnica Srbije.
Najveći broj pacijenata nije pre amputacije imao nikakve vežbe, niti je učen transferu kolicima
ili hodu sa štakama, što se nastavilo i neposredno nakon hiruške intenrvencije. 70,7% osoba pre
operacije nije dobilo obaveštenja o daljem toku osposobljavanja. U Specijalnu bolnicu direktno
sa hirurgije došla su 23 pacijenta, a ostali od kuće. 30% anketiranih je došlo na primarnu rehabilitaciju tek nakon nekoliko meseci. Podrškom porodice je bilo zadovoljno 80%. 92,0% anketiranih
nije znalo šta je važno za funkcionisanje osobe sa amputacijom noge pre dolaska u Specijalnu
bolnicu.
Zaključak: U anketiranoj grupi veliki je procenat osoba sa transfemoralnom amputacijom. Nije
nam poznato gde i kako se odvija rehabilitacija osoba sa amputacijama noge usled traume,
tumora, urođenih mana i drugih razloga. Informisanost o toku osposobljavanja je nezadovoljavajuća. Pacijenti u najvećem broju ne znaju šta je važno za njih da bi mogli da funkcionišu, veliki broj
nije dobio informaciju kako da se osposobi i da postoji specijalizovana ustanova za specifičnu
protetičku rehabilitaciju. Dug je vremenski period protekao od završene hiruške procedure do
nastavka procesa osposobljavanja. Sve to ukazuje na loš nivo saradnje članova interdisciplinarnog tima i pacijenata a iz toga logično sledi i loš ishod rehabilitacije sa puno komplikacija.
Ključne reči: Amputacija donjeg ekstremiteta, Protetička rehabilitacija
148
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
KOMPLEKSNA PROTETIČKA REHABILITACIJA
POLIVASKULARNOG PACIJENTA SA OBOSTRANOM
AMPUTACIJOM DONJIH EKSTREMITETA
Tatjana Blagojević, S. Stojanović, B. Gavrilović, S. Jakovljević, Đ. Kostadinović,
N. Cvetković, S. Ralević, I. Simanić, M. Levićanin
Specijalna bolnica za rehabilitaciju i ortopedsku protetiku, Beograd, R Srbija
[email protected]
Najčešći uzrok obostrane amputacije donjih esktremiteta je vaskularno oboljenje. Ishod kompleksne protetičke rehabilitacije zavisi od mnogih faktora, najviše od komorbiditeta i aktivnosti
multidisciplinarnog stručnog medicinskog tima.
Cilj: rada je da prikažemo kompleksni tretman protetičke rehabilitacije pacijenta sa brojnim
vaskularnim problemima i amputacijom oba donja ekstremiteta u Specijalnoj bolnici za rehabilitaciju i ortopedsku protetiku.
Metodologija: Prikaz pacijenta MM u dobi od 59 godina, sa dijabetom sa svim komplikacijama,
hipertenzijom, spastičnom bihemiparezom, hroničnom infekcijom patrljka desnog stopala, transtibijalnom amputacijom levo sa fistulom.
Rezultati: Na prijemu je u postelji potpuno zavistan od pomoći druge osobe, minimalno
pokretan, hemodinamski nestabilan.
Primenjena je opšta i specifična nega uz redovnu medikamentnu terapiju, previjanje, kineziterapiju, okupaciju terapiju i fizikalne procedure.
Primarna vertikalizacija uz privremeni sistem za levu TT amputaciju, protezu za desno stopalo
i obuću je obavljana u preprotetičkom periodu. Nakon toga je dobio potkolenu endoskeletnu
protezu levo, protezu za desno stopalo, ortopedsku obuću. Savlado je sve dnevne aktivnosti
higijene, ishrane, toaleta i oblačenja u kućnim uslovima. Samostalno hoda uz proteze i hodalicu
po ravnoj podlozi , po stepenicama i preko manjih prepreka. Uz pratnju i pomoć druge osobe
hoda i na kraćim relacijama van kuće. Nesamostalan je u aktivnostima nabavke i spremanja
lekova,obroka. Psihički je uglavnom stabilan, komunikativan, zadovoljan postignutim i dobro
uklopljen u porodicu i širu socijalnu okolinu.
Evaluirianim funkcijama (ASŽ, FIM, AmpPro, LCI, TUG, 2min hoda, COMP. DASCH, Karakteristike
patrljka) na početku i kraju rehabilitacije zabeležen je značajan uspeh u osamostaljivanju ovog
pacijenta.
Ključne reči: protetička rehabilitacija, amputacija donjih ekstremiteta, polivaskularna bolest
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
149
POSTER PREZENTACIJE
POSTER PRESENTATIONS
150
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
UTICAJ VITAMINA D U PREVENCIJI PRELOMA
PRŠLJENOVA KOD PACIJENTA SA DISKOIDNIM
ERITEMATOZNIM LUPUSOM – PRIKAZ SLUČAJA
Andrej Bavec1, Samo Karl Fokter2, Gregor Rečnik 2, Dejan Nikolić3,4
1 Thermana d.d., Laško, Slovenija
2 Univerzitetski Klinički Centar Maribor, Služba ortopedije, Slovenija
3 Služba fizikalne medicine i rehabilitacije, Univerzitetska Dečja Klinika, Beograd, Srbija
4 Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu, Beograd, Srbija
Uvod: Nivo 25-hidroksi vitamina D u telu zavisi prevashodno od izloženosti ultraljubičastim
(UV) zracima. Manjak ovog vitamina kod odraslih uzrokuje osteopeniju, osteoporozu i frakture.
Pojedine studije upućuju na moguću povezanost manjka vitamina D sa bolovima u krstima.
Prikaz slučaja: Bolesnik star 47 godina je primljen na ortopediju zbog izrazitih bolova u torakalnom i lumbalnom delu kičme. Od 32 godine se lečio zbog buloznog multiformnog eritema.
Sa 38 godina je histološki verifikovan diskoidni eritematozni lupus. Savetovano mu je da izbegava
sunce, koristi zaštitnu kremu pri ekspoziciji suncanim zracima i bavljenjem poslovima samo u
zatvorenim prostorijama. Na rentgenskom snimku je opisan prelom prvog i četvrtog lumbalnog
pršljena, koji su potvrđeni magnetnom rezonancom. Vrednosti mineralne koštane gustine su
bile vrlo niske (total hip Z-score =-3,4 ; total radius Z-score=-4,6), dok su biohemijske analize krvi
pokazale izrazito niske nivoe vitamina D. Bolesnik je operativno lečen, urađena je vertebroplastika L1 do L4 uz administraciju visokih doza vitamina D i kalcijuma. Na kontrolnoj radiografiji
opisano je dobro punjenje pršljenova sa koštanim cementom. Nakon 3 meseca po vertebroplastici, pacijent je imao bolove u krstima, ali na scintigrafiji i kompjuterizovanoj tomografiji nije bilo
znakova novih preloma.
Diskusija i zaključak: U zdravoj populaciji, smanjenje nivoa vitamina D češće je u zimskim
mesecima, dok je kod pacijenata sa diskoidnim eritematoznim lupusom, taj nivo niži tokom cele
godine. Pravovremena i adekvatna susptituciona terapija vitaminom D, uz ostale mere u terapiji
osteoporoze utiče na prevenciju i smanjenje preloma pršljenova i ima pozitivne efekte u postoperativnom periodu posle stabilizacije preloma.
Ključne reči: deficit vitamina D, osteoporoza, operativno lečenje preloma pršljenova
poster presentations
151
PREDNOST TEHNIKE ANESTEZIJE U ODNOSU
NA NEŽELJENE POSTOPERATIVNE POJAVE
U REKONSTRUKCIJI PREDNJEG UKRŠTENOG
LIGAMENTA KOLENA
Teodora Božić1,5, Vladimir Dolinaj2, Radmila Popović1,5, Jelena Nikolić3,5,
Vladimir Harhaji4,5
1 Klinika za anesteziju i intenzivnu terapiju, Klinički centar Vojvodine, Novi Sad
2 Klinika za bolesti uva grla i nosa, Klinički centar Vojvodine, Novi Sad
3 Klinika za plastičnu i rekonstruktivnu hirurgiju, Klinički centar Vojvodine, Novi Sad
4 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Klinički centar Vojvodine, Novi Sad
5 Medicinski fakultet, Univerzitet u Novom Sadu, Novi Sad
Rekonstrukcija prednjeg ukrštenog ligamenta kolena izvodi se u opštoj ili regionalnoj anesteziji.
Neželjene pojave vezane za vrstu anestezije utiču na brzinu oporavka pacijenata. Cilj rada je da
utvrdi uticaj tehnike anestezije na postoperativne neželjene pojave. U prospektivnu, randomizovanu studiju uključeni su bolesnici starosti 18 - 65 godina, ASA I–III, podvrgnutih rekonstrukciji prednjeg ukrštenog ligamenta kolena. Bolesnici su podeljeni u dve grupe: I grupa - opšta
anestezija (OA) i II grupa - regionalna anestezija (RA). Postoperativno, u obe grupe praćene su
neželjene pojave: bol, muka i povraćanje, postoperativno drhtanje, nevestica i glavobolja - 1h i
trećeg postoperativnog dana. U studiju je uključeno 304 pacijenta: U OA grupi je bilo 170 (56%),
a RA 134 (44%) pacijenata. Bol veći od 5, 1h nakon operacije u OA grupi je imalo 100 (33%), a u RA
grupi 34 (11%) pacijenata. Muku i povraćanje u OA grupi je imalo 60 (20%) pacijenata odnosno
50 (16%) RA. Postoperativno drhtanje se javilo u 80 (26%) pacijenata OA i 40 (13%) RA grupe.
Nesvesticu i glavobolju je imalo 15 (5%) OA i 70 (23%) RA grupe. Trećeg postoperativnog dana
25 (8%) pacijenata OA i 20 (6%) RA grupe imalo je bol veći od 5. Muku i povraćanje je imalo 20
(6%) pacijenata OA i 17 (5%) RA grupe, postoperativno drhtanje nije bilo prisutno, a vrtoglavicu i
glavobolju je imalo 5 (2%) pacijenata OA i 40 (13%) RA grupe. OA uzrokuje manji broj nesvestica
i glavobolja i dovodi do bržeg oporavka pacijenata nakon rekonstrukcije prednjeg ukrštenog
ligamenta kolena.
Ključne reči: Anestezija, rekonstrukcija prednjeg ukrštenog ligamenta kolena, neželjene pojave
152
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
LEČENJE PARALITIČNOG STOPALA TRANSPOZICIJOM TETIVA
Siniša Dučić1,2, Vladimir Radlović1, Tatjana Jaramaz Dučić3, Bojan Bukva1,
Dušan Abramović1, Miljan Mihajlović1
1 Univerzitetska dečja klinika, Beograd, Srbija
2 Medicinski fakultet Beograd, Srbija
3 Specijalna Bolnica za CVB, Beograd
Uvod: Trajno oštećenje peronealnog nerva manifestuje se paralitičnim pes equinovarusom
stopala kao i poremećajem hoda tzv. peronealnim hodom. Zlatni standard u hirurškoj korekciji
dorzifleksije trajno paralizovanog stopala predstavlja transpozicija tetiva.
Metoda: Od januara 2009 do maja 2012, hirurški je lečeno 8 pacijenata sa traumatskom kompletnom paralizom peronealnog nerva (4 devojčice i 4 dečaka), uzrasta 11,6 do 14,3 godine. Kod svih
pacijenata urađena je transpozicija tetiva m. tibialis posterior i m. flexor digitorum longus-a kroz
interosealnu membranu. Tetiva m. tibialis posteriora je spojena sa tetivom m. tibialis anteriora,
koja je prethodno provučena kroz tunel napravljen na kuneimformnim kostima, dok je tetiva m.
flexor digitorum longus-a je spojena sa tetivama mišića extensor digitorum longus i extensor
hallucis longus-a.
Rezultati: Prosečan period postoperativnog praćenja pacijenata iznosio je 32 meseca. Rezultati
su procenjivani pomoću Stanmore sistema i klasifikovani kao odličan: 4 pacijenta, dobar: 3
pacijenta i loš: 1 pacijent.
Diskusija: Nedostaci prvih tehnika transpozicije tetive odnose na nedovoljnu dužinu tetive
tibialis posterior koja otežava inserciju. Druge tehnike transpozicije, (tzv. tetiva-tetiva suture) kao
nedostatk su imale nemogućnost uspostavljanja balansirane dorzifleksije.
Tehnika koju opisujemo predstavlja transpoziciju dveju tetiva (tetive tibialis anteriora kroz
treću kuneiformnu kost sa transosealnim tunelom, i tetive fleksor digitorum longusa, takodje
provučena kroz interosalnu membranu) i ovim preusmeravanjem postiže se bolja dorzifleksija
stopala kao i ekstenzija prstiju.
Zaključak: Opisan hirurški pristup, omogućava odgovarajući pravac delovanja sile sa adekvatnom dužinom i fiksacijom tetiva, predstavlja pouzdan metod uspostavljanja balansa dorzifleksije
stopala kojim se koriguje pad stopala i obezbeđuje normalan hod bez primene ortoze.
poster presentations
153
SUPRAKONDILARNI PRELOM HUMERUSA KOD DECE.
„DORGANOV“ METOD FIKSACIJE
Siniša Dučić1,2, Vladimir Radlović1, Tatjana Jaramaz Dučić3, Bojan Bukva1,
Dušan Abramović1, Đorđe Nedeljković1
1 Univerzitetska dečja klinika, Beograd, Srbija
2 Medicinski fakultet Beograd, Srbija
3 Specijalna Bolnica za CVB, Beograd
Uvod: Suprakondilarni prelomi humerusa su najčešći prelomi lakatnog zgloba u dečjem uzrastu
(50-70%). Ortopedska repozicija praćena perkutanom fiksacijom fragmenata Kiršnerovim iglama
je preporučeni metod lečenja ovih složenih preloma. “Dorganova” tehnika perkutane fiksacije
podrazumeva primenu dve ukrštene igle plasirane sa lateralne strane.
Materijal i metode: Prospektivnom studijom je praćeno 20 pacijenata sa suprakondilarnim
prelomom humerusa ekstenzionog tipa, koji su lečeni metodom po Dorganu. Lečeno je 12
dečaka i 8 devojčica, uzrasta od 3 g. do 12 g. Na osnovu Garlandove klasifikacije, 10 pacijenata je
imalo Tip II i 10 pacijenata Tip III preloma.
Rezultati: Rezultati lečenja su procenjivani na osnovu Flynnovih kriterijuma. Posebno je procenjivan funkcionalni, a posebno estetski rezultat lečenja. Pacijenti su praćeni od 5 do 17 meseci
(srednja vrednost 8,5 meseci). Kod 12 pacijenata je postignut odličan rezultat lečenja, kod 6 dobar
rezultat lečenja, a kod 2 pacijenta zadovoljavajući rezultat lečenja.
Diskusija: Jedna od najčešćih komplikacija lečenja suprakondilarnih preloma je povreda
ulnarnog nerva (5-15%), do koje dolazi prilikom plasiranja igle sa medijalne strane. Veliki broj
autora, upravo zbog toga, favorizuje lateralno plasiranje igala, bilo paralelno bilo divergentno. Na
ovaj način je izbegnuta mogućnost povrede ulnarnog nerva, ali je slabija biomehanička stabilizacija, u odnosu na ukrštenu konfiguraciju Kiršnerovih igala. „Dorganovom” tehnikom lečenja se
postiže dobra biomehanička stabilnost reponiranog preloma, a ujedno je izbegnuta mogućnost
povrede ulnarnog nerva.
Zaključak: Lečenje suprakondilarnih preloma humerusa metodom po Dorganu predstavlja
zadovoljavajući metod lečenja, jednostavan je za izvodjenje, praćen je dobrom biomehaničkom
stabilizacijom reponiranog preloma i izbegnuta je mogućnost povrede ulnarnog nerva.
154
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
LEČENJE VIŠEDELNIH PRELOMA DISTALNOG RADIJUSA
METODOM SPOLJAŠNJE FIKSACIJE PO MITKOVIĆU
S. Đurić, T. Kudjija, I. Ivanović, Đ. Maksimović, D. Cvetković
OB Vršac-Vršac
Prelomi donjeg okrajka radijusa su jedni od najčešćih preloma, posebno kod starije populacije.
Konzervativni način lečenja/ortopedska repozicija i gipsana imobilizacija/ često ne uspeva da
sačuva dužinu radijusa i anatomiju radiokarpalnog zgloba i samim tim dolazi do loših funkcionalnih rezultata-invalidnosti.
Operativne metode su pokušaj da se ova dva cilja postignu. Nude se najrazličitija operativna
rešenja uz korišćenje različitih unutrašnjih fiksatora /ploče,šrafovi,igle itd/. Spoljašnji fiksator po
Mitkoviću nudi jednostavno rešenje. Najpre se uradi ortopedska repozicija a potom na tipičan
način sa 4 klina prelom ekstrafokalno stabilizuje. Dva klina se plasiraju u II MC kost a druga dva u
radijus.
Intervencija se radu u anesteziji/regionalna ili opšta/i na našem materijalu je trajala do 20 minuta.
Rentgen monitoring je obavezan.
U prvih 6 meseci 2014. god u OB Vršac je lečeno 126 pacijenata sa prelomom distalnog radijusa(
m/ž 40/86). Sedam pacijenata je lečeno spoljašnjom fiksacijom po Mitkoviću.Radilo se o višedelnom zglobnom prelomu distalnog radijusa /tip C3 AO Muller classifikation/. Spoljašnji fiksator je
nošen 8-10 nedelja u zavisnosti od RTG nalaza. Infekcije oko klinova nije bilo. Kod svih tretiranih
je očuvana postignuta anatomska dužina radijusa i korektna anatomija radiokarpalnog zgloba sa
zadovoljavajućom funkcijom istog.
Ključne reči: prelom, radijus, spoljašnji fiksator, Mitković
poster presentations
155
PRIMENA PLATELET RICH PLASMA-E (PRP)
U SUBAKUTNOJ FAZI, KOD PACIJENTA SA PARCIJALNOM
RUPTUROM M. BICEPS FEMORIS-A (PRIKAZ SLUČAJA)
Slobodan Džudović1, Tomislav Palibrk 2, Ivan Lukić3, Tanja Jurošević4,
Džihan Abazović5
1 Klinika „Renova“ Zemun, Srbija
2 Klinika za ortopedju i traumatologiju KCS Beograd, Srbija
3 Ordinacija za sportsku medicinu „SPORTREHAMEDICA“, Zrenjanin, Srbija
4 Gradski zavod za HMP, Beograd, Srbija
5 Zavod za HMP Crne Gore, Podgorica, Crna Gora
Uvod: Nova tehnologija omogućava promenu PRP-a i dok je hematom prisutan. Efekat postizemo
tako što supstrat PRP-a obogaćujemo proinflamatornim ćelijama sto potpomaze uklanjanje
hematoma i brzo i efikasno zarastanje mišića.
Cilj rada: Da se pokazu prednosti prilagodjavnja PRP-a indikaciji I pacijentu, u smislu koncentracije trombocita I leukocita, kod parcijalne rupture misica.
Materijal i metode: Prije terapije Klinički, magnetnom rezonancom (MRI) I ultrasonogravski je
vidjena potvdjena lezija misica. Za pripremu PRP koristili smo ANGEL whole blood separation
system. PRP je pod kontrolom UZ (ultra zvuk) injektovan na mestu lezije.
Prikaz slučaja: Muškarac, 18 god. Prilikom utakmice došlo je do jakog bola u predelu zadnje lože,
desno. Odmah je pregledan i poslat na MRI. Na načinjenom snimku uočena je parcijalna ruptura
tela m.biceps femofis-a, 6x2cm. Nakon 36h javlja se našoj klinici gdje potvrdjujemo dijagnozu.
Iz kubitalne vene uzimamo 60 mL krvi. Utvrdjujemo da su lab nalazi u referentnim granicama i
registrujemo broj trombocita od 196x109/L i broj Leukocita 6,1x1012/L. Krv procesuiramo ANGEL
sistemom. Posle separacije bobili smo 3 mL PRP-a, koncentracije trombocita 7,2x baseline i
Leukocita 3,1x baseline (supstrat analizitan u laboratoriji) Intramuskularno, pod kontrolom UZ, u
zoni lezije injektovano 2,5 mL PRP-a navedenih karakteristika.
Posle pet dana UZ se registruje ruptura od 9x2mm i manji hematom.
Posle 10 tog dana klinički nalaz: Lokalno palpatorno bezbolan, hod korektan, bez bola u čučnju i
maksimalnoj ekstenziji - uredan nalaz.
UZ: Uočava se hematom 41x19mm, bez znakova rupture mišića
Zaključak: Adekvatna priprema PRP-a dovodi do boljih rezultata kod parcijalne rupture mišića
u svim fazama.
Ključne reči: PRP, parcijalna ruptura, m.biceps femoris
156
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
OSTENIL PLUS U LEČENJU PACIJENATA SA GONARTROZOM
Zoran Golubović, Predrag Stojiljković, Ivan Golubović, Saša Karalejić,
Ivan Micić, Zoran Radovanović, Slađana Petrović, Milan Trenkić,
Saša Stojanović, Leposava Sikimić, Stevo Najman, Bojana Živković,
Bojana Podgorac-Milenković, Đorđe Branković, Miroslav Trajanović
Klinika za Ortopediju i Traumatologiju KC Niš
Medicinski Fakultet Niš
Mašinski Fakultet Niš
Uvod: Gonartroza predstavlja degenerativno oboljenje zgloba kolena koja je praćeno bolovima
i ograničenom pokretljivošću. U okviru neoperativnog lečenja pored antireumatika i fizikalne
terapije u lečenju gonartroze primenjuje se i Ostenil plus (natrijum hijaluronat - 2%), TRB
Chemedica AG, Minchen - Ivančić i Sinovi.
Materijal: Analizirano je 60 bolesnika sa gonartrozom koji su lečeni u periodu od 1.01.2011 do
31.06.2014 godine u Klinici za Ortopediju i Traumatologiju KC u Nišu. U analiziranoj grupi bilo je 38
(63,33%) osoba muškog pola i 22 (36,64%) osobe ženskog pola. Ampule Ostenila plus ordinirane
su intraartikularno svakih sedam dana u dozi od 40mg u toku tri nedelje. Kod pacijenata je praćen
bol i obim pokreta, pre i nakon intraartikularnog davanja ampula Ostenila plus u koleni zglob.
Rezultati: Kod 43 (71,67%) ispitanika zabeleženi su vrlo dobri rezultati, kod 13 (21,67%) dobri i
kod 4 (6,67%) pacijenata došlo je do delimičnog poboljšanja. Kod pacijenata, kod kojih je došlo
do delimičnog poboljšanja, degenertativni reumatizam kolenog zgloba je bio veoma izražen i
kod njih je bilo indicirano operativno lečenje, ali isto nije moglo da bude realizovano, zbog kontraindikacija od strane kardiovaskularnog sistema.
Zaključak: Analizirajući dobijene rezultate utvrdili smo da je Ostenil plus pokazao vrlo dobar
rezultat u lečenju pacijenata sa gonartrozom.
Ključne reči: natrijum hijaluronat, osteoartroza kolena
PRIKAZ SLUČAJA – HIRURŠKO LEČENJE PRELOMA SKAPULE
Zoran Grujović, Zoran Jovanović
K. C. Kragujevac, Kragujevac
U ovom radu prikazano je hirurško lečenje multifragmentarnog preloma desne skapule i klavikule
istog ramena kod muške osobe stare 26 godina, zadobijene u saobraćajnom udesu. Osim standardne preoperativne pripreme, izvršena CT dijagnostika desnog ramena sa rekonstrukcijom.
U OETA izvršena osteosinteza obe kosti, a postoperativno lečenje nastavljeno imobilizacijom.
Nakon skidanja imobilizacije i sprovedene rehabilitacije postignuta je skoro potpuna restitucija
obima pokreta desnog ramena.
poster presentations
157
HIRURŠKI TRETMAN PRELOMA KLAVIKULE
M. Ille1,2, Lj. Mićunović2, M. Maksić2, M. Bogosavac1
1 Medicinski fakultet Univerziteta u Beogradu
2 KCS-Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Beograd.
Prelomi ključne kosti srastaju neoperativno, posle inicijalne imobilizacije, u većini slučajeva, u
svim starosnim i polnim grupama. Po različitim autorima, srastanje je adekvatno, bez većih funkcionalnih deficita, u preko 90% slučajeva. Procenat nesrastanja je značajno veći, po anatomskim
lokalizacijama, u akromialnom delu. Bol, kao i nesrastanje, i nestabilnost pri pokretima ramena,
je indikacija za operativnim lečenjem preloma, naročito kod preloma koji kao komponentu imaju
i rupturu korakoklavikularnog ligamenta.
Cilj: je postići stabilnu fiksaciju preloma okrajka ključne kosti i održanje iste prilikom pokreta
rotacije ključne kosti koji se odigrava tokom pokreta fleksije i abdukcije, koji preopterećuje i samo
mesto osteofiksacije. U nasoj seriji, posmatrani su pacijenti sa prelomom u srednjoj trećini ključne
kosti i lateralnoj trećini. Tretirani su DCP ili LCP pločom, a lateralno okrajak je fiksiran sa K iglama sa
ili bez tenzione žice, kao i sa hook pločom kod gubitka akromioklavikularne sindesmoze.
Rezultati: prelomi u srednjoj trećini su sanirani u 95% slučajeva, a u jednom je došlo do pucanja
ploče. U distalnoj trećini, nije bilo gubitka pozicije materijala. U jednom slučaju je došlo do
razvoja keloidnog ožiljka, dok su u dva slučaja bili prisutni bolovi u visini operativnog reza, duže
od 4 meseca od operacije. Pokreti u ramenom zglobu, su u 70% bili odlični, dok je povremeni bol
ili smnjenje obima pokreta bilo prisutno u 30% slučajeva. Posle konsolidacije preloma, kod svih
pacijenata je preloženo vadjenje osteoimplanatacionog materijala.
Zaključak: kod većine preloma ključne kosti, neoperativno lečenje dovodi do zadovoljavajućih
rezultata. Kod malog broja slučajeva, ne dolazi do srastanja preloma u srednjoj trećini, dok je kod
preloma akromialnog dela, naročito sa rupturom korakoklavikularnog ligamenta, taj procenat
veći , i kreće se od 1 do 23% po literaturi. Kod mladjih pacijnata koji razviju bolnu simptomatologiju i smanjenje funkcije ramenog zgloba, treba pristupiti operativnom lečenju. Različitost metoda
operativnog lečenja i adekvatan izbor dovode do dobrog postoperativnog rezultata.
Ključne reči: trauma, prelomi, ključna kost
158
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
EKSPERIMENTALNI REZULTATI HIBRIDNE
FIKSACIJE KALEMA OD TETIVA OPRUŽAČA PRSTIJU
(M. EXTENSOR DIGITORUM) PODKOLENICE SVINJE
PRI REKONSTRUKCIJI PREDNJEG UKRŠTENOG
LIGAMENTA KOLENA
N. Janjić, S. Ninković, V. Harhaji‚ M. Stanković, D. Savić, M. Milankov
Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Klinički centar Vojvodine, Novi Sad, Srbija
Medicinski fakultet, Univerzitet u Novom Sadu, Novi Sad, Srbija
Uvod: Jačina fiksacije je najslabija karika u rekonstrukciji prednjeg ukrštenog ligamenta. Fiksacija
u golenjači je problematičnija od iste u butnoj kosti i zato je i najvaznija. Da bi dokazali tačnost
prethodnih eksperimentalnih rezultata kada su korišćene tetive pregibača prstiju (m. fleksor digitorom-a), odlučili smo se da eksperimentalno proverimo ponašanje tetiva opružača prstiju ( m.
extensor digitorum-a) podkolenice svinje, koja je uzeta kao eksperimentalni model za ispitivanje
jačine kalema pri rekonstrukciji prednjeg ukrštenog ligamenta kolena kod čoveka.
Materijal i metode: Od tetiva opružača prstiju (m. extensor digitorum-a) podkolenice svinje
napravljeni su različiti tipovi kalema, koji se opterete na mašini za biomehaničko ispitivanje, sve
dok ne dodje do rupture kalema na mestu fiksacije. U prvoj grupi je primenjen kalem samo od
tetiva opružača prstiju (m. extensor digitorum-a) podkolenice svinje; drugoj-od istih tetiva, koji
je ojačan komprimovanom spongioznom kosti na krajevima (KHK – svinjski kalem), a kod treće
grupe primenjen je KHK-svinjski kalem dodatno hibridno fiksiran u golenjači.
Rezultati i diskusija: Eksperimentalni rezultati analize korišćenjem tetiva opružača prstiju (m.
extensor digitorum-a) podkolenice svinje, pokazali su da su najbolji rezultati dobijeni primenom
postupka dodatne hibridne fiksacije KHK- kalema u golenjači, kao i kod prethodnih eksperimentalnih rezultata, kada su korišćene tetive pregibača prstiju (m. flexor digitorum-a) podkolenice
svinje.
Zaključak: Vrednosti eksperimentalnih rezultata dobijenih korišćenjem svinjskog tetivnog
kalema napravljenog od tetiva opružača prstiju ( m. extensor digitorum-a) podkolenice svinje,
pokazuju da je najjača fiksacija kalema postignuta primenom postupka dodatne hibridne
fiksacije KHK- kalema u golenjači.
Ključne reči: eksperimentalni rezultati, hibridna fiksacija, jačina fiksacije tetivnog kalema
poster presentations
159
ZNAČAJ REHABILITACIJE PACIJENTKINJE
SA REUMATOIDNIM ARTRITSIOM NAKON IMPLANTACIJE
TOTALNE ENDOPROTEZE KUKA – PRIKAZ SLUČAJA
S. Janjić
Uvod: Atritis je hronicno inflamatorno oboljenje progresivnog toka koje dovodi do funkcionalne
nesposobnosti bolesnika i invaliditeta obolele osobe. Promene u kukovima kod reumatoidnog
artritisa su uzrok ogranicenja mnogih aktivnosti. Reumatoidni artritis cesto dovodi do ostecenja
zgloba kuka.Lecenje reumatoidnog koksitisa zavisi od stadijujma bolesti. U terminalnoj fazi se
najcesce radi implantacija totalne endoproteze obolelog zgloba, nakon cega sledi intenzivna
rehabilitacija.
Cilj: Pokazati da pravovremeno sprovedena rehabilitacija nakon ortpodeskog lecenja dovodi do
znacajnog oporavka i restitucije funkcije.
Metode: Bolesnica M.L. starosti 56 god. boluje od RA 12 godina. Godinu dana pre operacije
lecena medikamentoznom terapijom i fizikalnim terapijama, zbog jakih bolova u desnom kuku i
otezanog hoda. U prilogu RTG snimak: desni zglob kuka-uznapredovalo ostecenje zgloba kuka sa
protruzijom acetabuluma. Obzirom da na primenjenu terapiju nije doslo do poboljsanja upucena
na institut za ortopedske bolesti Banjica gde je uradjena implantacija totalne bezcementne endoproteze desnog zgloba kuka. Kontrolni RTG snimak je pokazao zadovoljavajucu poziciju proteze.
Nakon tretmana upucena je na fizikalnu terapiju i rehabilitaciju u nasu ustanovu. Objektivan nalaz
pri prijemu: ograniceni pokreti u desnom KF zglobu, slabost pelviofemoralne i natkolene muskulature, otezan hod. Zapoceta rana rehabilitacija na nivou postelje, aktiviranja bolesnice, obuka
hodu sa stakama(cetvorotaktni). Dva dana nakon toga zapocete pasivne, a potom i aktivne vezbe.
U cilju rehabilitacije primenjene su sledece procedure:
1. IFS (fr 1-100 Hz, 20 min)
2. magnetoterapija (20 mT, 50 Hz, 20 min)
3. laseroterapija (2500 Hz, 60 sec, jacine 70 mW i doze zracenja 2,1 J po cm/2, tri puta nedeljno)
4. ES (Sp) oblik oslabljene muskulature
5. kineziterapija: vezbe za obima pokreta i jacanje oslabljene muskulature
6. obuka zpp
Fizikalna terapija se sprovodila svakodnevno uz kineziterapiju dva puta dnevno i hod sa stakama,
u pratnji terapeuta, ukupno 20 dana. Praceni su sledeci parametri radi procene terapijskog efekta
pre i nakon th- bol (VAS, 1-100 mm) , obim pokreta u zglobu kuka (izrazen u stepenima, meren
goniometrom) i misicna snaga oslabljene muskulature (MMT)
Rezultati: Za statisticku obradu, pre i nakon tretmana, koristili smo Studentov T-test. Dobili smo
statisticki znacajno smanjenje bola, zatim povecanje obima pokreta u operisanom zglobu, kao i
snage oslabljene muskulature.
Ključne reci: reumatoidni artritis, kuk, endoproteza, fizikalna terapija, rehabilitacija
160
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
KORELACIJA MIŠIĆNOSKELETNOG KOMORBIDITETA
SA FIZIČKIM FUNKCIONISANJEM KOD STARIJIH
PACIJENATA NAKON PRELOMA KUKA
Jovana Kojović1, Nataša Radosavljević1, Dejan Nikolić2,3, Aleksandar Jeremić4,
Andrej Bavec5
1 Institut za Rehabilitaciju, Beograd, Srbija
2 Služba fizikalne medicine i rehabilitacije, Univerzitetska Dečja Klinika, Beograd, Srbija
3 Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu, Beograd, Srbija
4 MekMaster Univerzitet, Hamilton, Kanada
5 Thermana d.d., Laško, Slovenija
Uvod: Prelomi kuka predstavljaju ozbiljan problem naročito u gerijatrijskoj populaciji sa stanovišta funkcionalnog oporavka. Prethodne studije su pokazale pozitivne kratkoročne i dugoročne
efekte rehabilitacije na oporavak ovih pacijenata. Cilj rada je bio da ispitamo uticaj mišićnoskeletnog komorbiditeta na fizičko funkcionisanje pacijenata posle preloma kuka.
Materijal i Metod: Ispitivanjem je obuhvaćeno 203 pacijenta uzrasta iznad 65 godina života,
koji su uključeni u program rehabilitacije nakon preloma kuka. Analizirani su sledeći parametri:
mišićnoskeletni komorbiditet i 2 komponente upitnika SF-36, fizičko funkcionisanje i limitiranost
zbog fizičkog funkcionisanja. Period praćenja je obuhvatio: prijem, otpust, 3 i 6 meseci nakon
otpusta.
Rezultati: Negativna korelacija između mišićnoskeletnog komorbiditeta sa fizičkim funkcionisanjem je pokazana u svim vremenima praćenja (-0,1976 prijem; -0,1757 otpust; -0,227 nakon 3
meseca i -0,2311 nakon 6 meseci po otpustu), i između mišićnoskeletnog komobiditeta i limitiranošću zbog fizičkog funkcionisanja (-0,1016 prijem; -0,0999 otpust; -0,1866 nakon 3 meseca i
-0,2694 nakon 6 meseci po otpustu).
Diskusija: Na otpustu u odnosu na prijem pokazano je poboljšanje u fizičkom funkcionisanju i
smanjenju limitiranosti pacijenata, dok je nakon 3 i 6 meseci po otpustu, uočen negativni trend u
fizičkom funkcionisanju i limitiranosti, s tim što je limitiranost imala veći negativni trend 6 meseci
po otpustu u odnosu na samo fizičko funkcionisanje.
Zaključak: Ovim istraživanjem je pokazan nesumnjiv značaj rehabilitacionog programa koji je
sprovođen kod pacijenata nakon preloma kuka u periodu hospitalizacije. Pojava negativnog
trenda u fizičkom funkcionisanju nakon otpusta u odnosu na mišićnoskeletni komorbiditet
upućuje na neophodnost kontinuirane rehabilitacije pacijenata i po završetku hospitalizacije.
Ključne reči: prelom kuka, rehabilitacija, komorbiditet
poster presentations
161
USE OF ILIZAROV APPARATUS IN IPSILATERAL FRACTURES
OF FEMUR AND TIBIA (FLOATING KNEE) TREATMENT
Ivica Lalić, Zoran Gojković, Vladimir Harhaji, Milan Stanković,
Predrag Rašović, Mirko Obradović, Miroslav Milankov
Clinic for orthopedic surgery and traumatology, Clinical center of Vojvodina, Novi Sad
Introduction: Ipsilateral fractures of the femur and tibia (floating knee), are a challenging
problem to manage due to a fact that they may include combinations of diaphyseal, metaphyseal,
and intra-articular parts of femur and tibia, and are often associated with soft tissue and vascular
injuries. Stabilization and early mobilization of the patient produce best clinical outcomes.
Material and methods: We have treated 14 patients with floating knee from 2008 - 2013. The
right leg was involved in 10 and left in 4 patients. There were 9 Type 1, 3 Type 2A and 2 Type 2B
floating knee injuries (Blake & McBryde classification). Gender structure consisted of 10 men and
4 women. The mechanism of injury was road traffic accident. From that amount 10 fractures were
closed and 4 open. The average age was 38 years.
Results: Average duration of hospitalization was about 3 weeks. 12 patients (86%) united at both
fracture sites, within average union in 10 months. According to the Karlström-Olerud criteria final
results were: excellent in 7 (50%), good in 3 (22%), acceptable in 2 (14%) and poor in 2 (14%) cases.
The complications were knee stiffness in 3, delayed union of tibia in 2 and superficial infection in
3 cases.
Conclusion: According to our experience transosseous osteosynthesis with the Ilizarov apparatus
provides stabilization, early mobility, full weight bearing and manipulation of bone fragments
without large surgical incisions, with minimal risk of infections.
Key words: Ilizarov apparatus, floating knee, Blake & McBryde, Karlström-Olerud.
162
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
KLINIČKA EVALUACIJA PACIJENTA
SA PARCIJALNOM RUPTUROM M. ANCONEUS
POSLIJE PRIMENE PRP (PLATELET RICH PLASMA-E)
(PRIKAZ SLUČAJA)
Ivan Lukić1, Tomislav Palibrk 2, Slobodan Džudović3, Džihan Abazović4
1 Ordinacija za sportsku medicinu Sportrehamedica, Zrenjanin, Srbija
2 Klinika za ortopedju i traumatologiju KCS, Beograd, Srbija
3 Klinika Renova Zemun, Srbija
4 Zavod za HMP Crne Gore, Podgorica, Crna Gora
Uvod: Razvojem regenerativne medicine, PRP (platelet rich plasma) daje sve bolje rezultate u
sportskoj traumatologiji. Primenom ove terapije, značajno skraćujemo period oporavka sportiste.
Cilj rada: Da se prikaže efikasnost primjene PRP-a kod parcijalne rupture mišića.
Materijal i metode: Kod pacijenta klinički i ultrasonogravski je konstatovana parcijalna ruptura
M.ANCONEUS-a, desno. Za izdvasjanje PRP koristili smo ANGEL whole blood separation system,
koji nam je omogućio koncentraciju PRP-a . Pod kontrolom UZ(ultra zvuk) PRP je aplikovan u zoni
rupture.
Prikaz slučaja: Muškarac, 45 god. u toku mačevanja naglo je osetio jak bol u predelu desnog
lakta. Odmah se javlja lekaru. Posle pregleda uradjen je UZ gdje je uočena parcijalna ruptura
M.ANCONES-a desno. Pre pripreme PRP-a odradjene su rutinske analize. Nalaz krvne slike je
bio uredan, a broj trombocita je iznosio 179 x109/L. Iz kubitalne vene uzeto je 50 mL krvi iz koje
smo dobili 3 mL PRP-a. Alalizom dobijenog PRP-a ustanovili smo broj trombocita od 1271 x109/L,
odnosno 7,1x baseline. i koncentraciju leukocita 2,8x baseline. Pod kontrolom UZ na mesto lezije
aplikovana je kolicina od 1,3mL PRP-a. Ruka nije fiksirana već je sugerisano strogo mirovanje
tri dana. Za to vreme pacijent je bio bez terapije. Petog dana pacijent ne oseća nikakve tegobe.
Istog dana ponovljen je UZ i utvrdjeno je da je povreda potpuno sanirana i pacijentu je savetovan
povratak redovnim treninzima.
Zaključak: Primena PRP-a odredjenih karakteristika (7,1x baseline u našem slučaju) daje jako
povoljan klinički rezultat kod parcijalnih ruptura mišića u akutnoj fazi, sto smo potvrdili nalazom
UZ.
Ključne reči: m.anconeus, PRP, parcijalna ruptura
poster presentations
163
TROMBOCITIMA OBOGAĆENA PLAZMA
(PLATELET RICH PLASMA) U TRETMANU
MIŠIĆNIH POVREDA KOD AKTIVNIH SPORTISTA
Dušan Marić
Institut za zdravstvenu zaštitu dece i omladine Vojvodine, Novi Sad
Uvod: povrede mišića su veoma česte kod aktivnih sportista. Klasične rehabilitacione procedure
često ne mogu da u kraćem vremenskom roku da oporave mišić u celosti. Tretman sa plazmom
obogaćenom trombocitima (platelet rich plasma) može predstavljati jedan od puta ka brzom i
promptnom oporavku sportista.
Cilj: Studija je izvedena sa ciljem da se prikažu mogućnosti prirodne aktivacije činilaca reparacije
kao i da se prati kliničko stanje do potpunog povratka profesionalnom sportu.
Materijal i metode: preliminarna istraživanje je obavljeno u specijalističkoj ordinaciji za ortopediju ORTO MD, NOVI SAD u periodu od 15.06. do 20.07.2011. Prospektivna studija obuhvatila
je 24 pacijenta, svi aktivni sportisti, sa hroničnom povredom mišića (16 pacijenata) i sa akutnom
povredom mišića (8 pacijenata). Svi pacijenti su bili praceni mesec dana od inicijalnog tretmana.
pacijenti su bili uzrasta od 19 do 27 godina.
Rezultati: 22 pacijenta su se kompletno oporavila u periodu pracenja (od 1 do 3 instilacije PRP), 2
pacijenta su započela profesionalni trening uz dodatnu instilaciju PRP (4 instilacije)
Zaključak: Trombocitima obogacena plazma može predstavljati odličan metod za brz i efikasan
tretman mičićnih lezija kod profesionalnih sportista.
164
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
REKONSTRUKCIJA MEDIJALNOG PATELOFEMORALNOG
LIGAMENTA KOD RECIDIVANTNIH IŠČAŠENJA ČAŠICE
Dušan Marić, Vukadin Milankov, Đorđe Gajdobranski, Aleksandar Marcikić,
Marko Vidosavljević, Vladimir Đan
Institut za zdravstvenu zaštitu dece i omladine Vojvodine, Novi Sad
Uvod: Traumatska dislokacija čašice kod dece i adolescenata je kompleksan problem koji je
uzrokovan brojnim anatomskim i mehaničkim faktorima. Medijalni patelofemoralni ligament
(MPFL) kao primarni stabilizator čašice doprinosi sa 40-80% u ukupnoj medijalnoj sili ograničavanja. Rekonstrukcija MPFL-a preporučena je u slučaju nestabilnosti čašice.
Cilj: Studija je izvedena sa ciljem da se prikažu mogućnosti anatomske rekonstrukcije statičkih
stabilizatora čašice i da se analizira kliničko stanje nakon rekonstrukcije MPFL-a.
Materijal i metode: Istraživanje je sprovedeno na Odeljenju ortopedije i traumatologije Instituta
za zdravstvenu zaštitu dece i omladine Vojvodine, u periodu od 1. januara 2005. do 31. decembra
2009. godine. Retrospektivna studija obuhvatila je 29 dece (13 dečaka i 16 devojčica) koji su
praćeni u periodu od 12-48 meseci. Pacijenti su bili uzrasta od 11-18 godina, prosečno 15,8 godina.
Mehanizam povrede bilo je uganuće kolena koje je, uslovljeno faktorima displazije, dovelo do
lateralnog iščašenja čašice.
Rezultati: Samo 1 pacijent (3%) intervenciju je ocenio kao lošu, dok su preostalih 28 pacijenata
ocenili kliničke rezultate kao odlične (76%), dobre (14%) i zadovoljavajuće (7%). Prosečan Kujala
skor u vreme ispitivanja iznosio je 96,7.
Zaključak: Kao rezultat naše studije, rekonstrukcija MPFL-a kod recidivantnih iščašenja čašice
može biti preporučena sa visokim procentom dobrih i odličnih kliničkih rezultata.
Ključne reči: čašica, rekonstrukcija, MPFL, rezultati
poster presentations
165
REZULTATI LEČENJA PRELOMA
GLAVICE RADIJUSA OSTEOSINTEZOM
N. Marković, V. Ranković, M. Ivanović, I. Đulić, Ž. Vukmirović, N. Mikić,
V. Gordić
KBC Zvezdara, KO za ortopediju sa traumatologijom, Beograd
Uvod: najčešći prelom u laktu, češći kod žene, dešava se 20 do 60 god starosti, može biti izolovana
ili udružena sa drugim povredama lakta (luksacije, prelom olekranona, koronoida) kao i druge
regije. Treba istaći ulogu glavice radijusa kao stabilizatora lakta u valgus, longitudinalnoj i zadnjoj
osovini. U anatomiji treba znati da se anterolateralna 1/3 površine nema hrskavicu i „safe zone“,
tj. područije gde se glavica radijusa ne dodiruje sa ulnom (važno za aplikaciju implata). U dijagnostici preloma RTG (AP i lateralni), kao i CT, kojim se objektivizira veličina fragmenta, lokalizacija,
dislokacija, kominucija. Klasifikacija Mason( tip I-IV), Hotchkiss(I-III).
Materijal i metod: retospektivno 2008 do 2013, metod operativni. Obrađeni su operisani
pacijenti. Operisano 10 pacijenta. Odnos m/ž 3:7. Tip preloma Mason tip II -6 Mason tip III -4.
Udružene povrede -1. Vreme od prijema do Op u proseku 48h, korišćen je laterani pristup. Za
ostesintezu slobodni šrafovi promera 2,7mm ili kod preloma u kombinaciji sa prelomom vrata
i mala „T“ ili „L“ pločica. Post operativno, posle skidanja konaca aktivne vežbe. Kontrola na 4
nedelje, 3, 6 meseci i godinu dana. Od komplikacija jedan pacijent je imao kontrakturu, koja je
je tretirana fizikalnom procedurom, a 1 migraciju alenteze. Pacijenti su dobijal antibiotik 48h a
NMHP do skidanja konaca.
Diskusija: indikacija za hirurgiju je više od 33% zahvaćenosti artikularne površine, angulacija
fragmenta veča od 30°, dislokacija veća od 3mm, a mehanički blok pri pokretu u laktu je obavezan
za operativno lečenje. Dobri rezultati daju nam za pravo da se držimo ovog algoritama u lečenju.
Zaključak: cilj tretmana preloma glavice radijusa je sačuvati flekiju i ekstenziju u laktu, prosupinaciju podlakta,kao i stabilnost zgloba lakta.
Ključne reči: glavica radijusa, prelom, osteosinteza
166
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
HIRURŠKO LEČENJE HRONIČNE NESTABILNOSTI
KARLIČNOG PRSTENA – PRIKAZ 2 SLUČAJA
Saša Milenković1, Jordan Saveski2, Milorad Mitković1, Stojanka Arsić3
1 Univerzitet u Nišu, Medicinski fakultet, Ortopedsko-traumatološka klinika KC Niš
2 Klinička bolnica Sistina, Skopje, Makedonija
3 Univerzitet u Nišu, Medicinski fakultet, Institut za Anatomiju
Uvod: Nestabilne povrede karličnog prstena (AO tip C) zahtevaju hirurško lečenje. Kod pacijenata
koji su hemodinamski nestabilni, inicijalni tretman zahteva primenu spoljašnje skeletne fiksacije,
kao privremene metode do stabilizacije opšteg stanja pacijenta. Hemodinamski stabilni pacijenti
zahtevaju definitivnu stabilizaciju i stabilnu fiksaciju prednjeg i zadnjeg karličnog kompleksa.
Materijal i metode: Prikazujemo 2 pacijenta koji su lečeni operativno zbog hronične nestabilnosti karličnog prstena (AO tip C). Povrede su nastale u saobraćajnim udesima godinu dana i
2,5 godine pre definitivne stabilizacije. Ranije lečeni u drugim ustanovama skeletnom trkcijom i
spoljašnjom fiksacijom kao definitivne metode lečenja.
Rezultati: Krajnji funkcionalni rezultati hronično nestabilnih karličnih prstena prema Majeedu su
bili loši - 50 i 52. Nakon fuzije i fiksacije prednjeg i zadnjeg karličnog kompleksa, krajnji funkcionalni rezultati, godinu dana nakon operacije su bili dobri - 70 i 74.
Diskusija: Neoperativno i neadekvatno lečeni pacijenti sa (AO tip C) povredama karličnog
prstena imaju loš hod, nejednakost u dužini ekstremiteta, hronične bolove u slabinskom delu
kičme, probleme sa sedenjem, ozbiljne gastrointestinalne, seksualne, urinarne smetnje, što
generalno vodi u ozbiljnu i trajnu invalidnost.
Zaključak: Pacijente sa nestabilnim povredama karličnog prstena (AO tip C) treba lečiti operativno, repozicijom i stabilnom fiksacijom prednjeg i zadnjeg kompleksa karličnog prstena. Kod
hemodinamski nestabilnih pacijenata primenjuje se metoda privremene spoljašnje fiksacije, koju
treba konvertovati u definitivnu stabilnu unutrašnju fiksaciju nakon stabilizacije opšteg stanja
pacijenta. Drugačiji pristupi vode u hroničnu nestabilnost karlice, loše zarastanje ili nezarastanje,
što će na kraju voditi u pravcu trajne invalidnosti pacijenata.
Ključne reči: Povrede karlice, Hronična nestabilnost, Hirurško lečenje
poster presentations
167
DUPLA DINAMIZACIJA (U OSI VRATA FEMURA
I U UZDUŽNOJ OSI FEMURA) JE VAŽNA U HIRURŠKOM
LEČENJU PERTROHANTERNIH PRELOMA
M.B. Mitković, S. Milenković, M. Micić, G. Kuljanin, P. Stojiljković, I. Kostić,
M.M. Mitković
Klinika za Ortopediju i traumatologiju, Klinički Centar Niš, Niš
Uvod: Hirurško lečenje ekstrakapsularnih preloma butne kosti još uvek predstavljaju izazov u
svakodnevnoj praksi. Saznanja stečena poslednjih 5 godina još više unapredjuju lečenje ovih
preloma. Tokom procesa lečenja, dinamizacija u osi vrata butne kosti je usvojena kao standard.
Medjutim o dinamizaciji u uzdužnoj osi femura se još uvek nedovoljno diskutuje. Cilj našeg rada
je da se prikažu naučni dokazi o značaju duple dinamizacije do kojih smo došli tokom rada sa
samodinamizirajućim unutrašnjim fiksatorom sa duplom dinamizacijom.
Materijal i Metod: Vršena su biomehanička istraživanja sile koja pokreće dinamizaciju unutrašnjeg fiksatora u laboratorijama Mašinskog fakulteta u Nišu. Takodje su analizirane i serije pacijenata kod kojih je izvršena unutrašnja fiksacija ekstraartikularnih preloma gornjeg okrajka butne
kosti primenom samodinamizirajućeg unutrašnjeg fiksatora (SIF) poznatog i kao “Inteligentni
implantat” a koji ima osobinu da u slučaju usporenog zarastanja, 4-6 nedelja posle operacije
postaje spontano dinamičan u uzdužnoj osi femura.
Rezultati: Analizirali smo seriju od 350 pacijenata lečenih u klinici za ortopediju i traumatologiju KC-a Niš i u odeljenju za ortopediju i traumatologiju bolnice u Smederevu lečenih SIF-om.
Prosečna dužina operativnog zahvata je 34 min (19-79), prosečna dužina fluoroskopije 12 sekundi
(6-33) dok je prosečan gubitak krvi bio 60 ml (30-200). Površna infekcija se javila kod 4 pacijenta a
duboka kod jednog pacijenta.
Zaključak: Dupla dinamizacija je važna za zarastanje ekstraartikularnih preloma gornjeg okrajka
femura naročito u slučajevima gde postoji horizontalna komponenta preloma a posebno kod
kominutivnih i subtrohanternoh preloma.
168
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
LEČENJE LATERALNOG EPIKONDILITISA
PLAZMOM BOGATOM TROMBOCITIMA (PRP)
Tomislav Palibrk1, Slađana Anđelković1,3, Suzana Milutinović1,
Džihan Abazović2, Marko Bumbaširević1,3
1 Klinika za ortopedsku kliniku i traumatologiju, KCS, Beograd, Srbija
2 Zavod za hitnu medicinsku pomoć Crne Gore
3 Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu
Uvod: Lateralni epikondilitis predstavlja često oboljenje gornjeg ekstremiteta. Patološki proces
najčešće zahvata proksimalni pripoj tetive m.extensor carpi radialis brevis, ali promene mogu
da obuhvate i pripoj tetiva m.extensor carpi radialis longus i m.extensor digitorum communis.
Lečenje je uglavnom neoperativno i zasniva se na imobilizaciji, mirovanju, nesteroidnim antiinflamatornim lekovima, injekcijama kortikosteroida lokalno i fizikalnoj terapiji. U poslednje vreme
značajan uspeh se postiže terapijom plazmom bogatom trombocitima (PRP). Cilj rada je da se
prikažu rezultati lečenja lateralnog epikondilitisa pomoću PRP-a.
Materijal i metode: Ukupno smo lečili 15 pacijenata sa lateralnim epikondilitisom koji je potvrđen
klinički i ultrazvučno. Pacijenti su lečeni lokalnom injekcijom plazmom bogatom trombocitima
koja je dobijena pomoću ANGEL sistema (Cytomedix®) koncentracije od 6-9 puta. Procena stanja
pre i posle terapije je vršena pomoću DASH (Disabilities of the Arm, Shoulder and Hand) skora.
Kod svih pacijenata sproveden je i fizikalni tertman.
Rezultati: Kontrolni pregled je obavljen posle mesec dana od date terapije. Kod svih pacijenata
je došlo do poboljšanja subjektivnih simptoma u smislu smanjenja bola i povećanja funkcije ekstremiteta. DASH skor je potvrdio povoljan ishod lečenja.
Zaključak: Korišćenje koncentrovane plazme bogate trombocitima pokazalo je značajan rezultat
u lečenju pacijenata sa lateralnim epikondilitisom.
Ključne reči: Plazma bogata trombocitima, lateralni epikondilitis
poster presentations
169
PRELOMI TIBIJALNOG PILONA
ZBRINUTI SPOLJAŠNJIM FIKSATOROM
Predrag Rašović, Vladimir Harhaji, Aleksandar Lažetić, Dragan Savić,
Ivica Lalić, Mirko Obradović
Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju KCV- Novi Sad
Uvod: Prelomi pilona čine oko 7-10% od ukupnog boja preloma tibije, odnosno, nešto manje od
1% od ukupnog broja preloma donjih ekstremiteta. U većini slučajeva nastaju traumom visokog
intenziteta, najčešče prilikom padova sa visine i u saobraćajnim udesima, mda mogu nastati i
traumom niskok intenziteta, najčešće prilikom padova u nivou, pretežno kod starije populacije.
Veoma često( 30%) su udruženi sa drugim prelomima (kalkaneus, kičmeni stub, talus, tibijalni
plato, prelomi karličnog prstena....).
Materijal i metode: U našem radu je obuhvaćeno 20 pacijenata operisanih metodom spoljašnje
fiksacije koji su povredjeni u prošlih godinu i po dana. U više od polovine ukupnog broja operisanih pcijenata, rađena je i neka od metoda osteosinteze fibule, Prelomi su klasifikovani prema
AO/OTA klasifikaciji. Pacijenti su redovno rendgenološki praćeni (7 dana, mesec dana, 3 meseca
i 6 meseci nakon operacije). Do skidanja spoljašnjeg fiksatora, a to je u proseku bilo 3,5 meseci
nakon operacije, pacijenti su bili bez oslonca na operisanu nogu. Potom je postavljan gips za hod
koji su u proseku nosili mesec dana. Po skidanju imobilizacije, pacijenti su upućivani na fiziklni
tretman.
Rezultati: Funkcija skočnog zgloba je procenjivana pomoću AOFAS skora (bodovni sistem
Američke ortopedske asocijacije za stopalo i skočni zglob). Najlošiji AOFAS score je bio 58, a
najbolji 90. Prosečan skor je bio 71, što postignute rezulate svrstava u dobre.
Zaključak: Spoljašnja fiksacija se u našem radu pokazala kao pouzdana metoda, veoma laka
za samo izvodjenje, te lako postoperativno praćenje pacijenata. Ukoliko se u obzir uzme opšte
vladajuća činjenica da se od ovih preloma, lečenih na bilo koji način, ne trebaju očekivati idealni
rezultati, ova metoda još više dobija na značaju.
Ključne reči: Spoljašnja fiksacija, pilon tibije, AOFAS, Ruedi-Algower
170
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
KOMPJUTERSKA SIMULACIJA POVREDA
PREDNJEG UKRŠTENOG LIGAMENTA
B. Ristić1, A. Matić1, G. Devedžić2, S. Petrović2
1 Klinički centar Kragujevac; Fakultet medicinskih nauka Kragujevac
2 Fakultet inženjerskih nauka Kragujevac
Cilj: U cilju što boljeg razumevanja povrede zgloba kolena, razvijen je algoritam za simulaciju
kinetike kolena sa oštećenom prednjom ukrštenom vezom.
Metod: Dobijanje računarskog modela zgloba kolena zasniva se na rekonstrukciji oblaka tačaka
skeniranog realnog zgloba. Kreiranjem virtuelnog zgloba stvara se preduslov za dalju manipulaciju nad virtuelnim objektom i postizanju željenog rezultata, odnosno posmatranju neželjenih
pomeranja tibije (anteriorno posteriorna translacija i interno ekstra rotacija). Krive kretanja
dobijene su uz pomoć 3D sistema za analizu hoda sa šest infracrvenih kamera kojima je zabeleženo pomeranje fluorescentnih markera postavljenih na donje ekstremitete pacijenata.
Rezultat: Simulacija kretanja definisana je uz pomoć matrice transformacije i zasniva se na
realnim pomeranjima tibije odgovarajućeg pacijenta. Pomeranja tibije određena su na osnovu
snimljenih krivih kretanja.
Zaključak: Vizuelizacijom povrede objedinjuju se anatomske i mehaničke karakteristike zgloba.
Na taj način stvara se preduslov za kvalitetniju dijagnostiku, praćenje bolesti, rehabilitaciju ili
obuku studenata.
Ključne reči: Prednji ukršteni ligament, Zglob kolena, Simulacija, Rekonstrukcija
poster presentations
171
INTRAMEDULARNA OSTEOSINTEZA POTKOLENICE
– NAŠA ISKUSTVA
Dejan Ristić, Slađan Timotijević, Tomislav Kasum, Aleksandar Pajić,
Velimir Vlašić, Željko Bokun, Vladan Novaković, Miljan Bilanović,
Ivan Anđelković
KBC Bežanijska kosa
Uvod: Prelomi potkolenice predstavljaju jedne od najčešćih preloma dugih kostiju. Za njihovo
lečenje koristi se i intramedularna osteosinteza.
Cilj: rada je da prikaže iskustva odeljenja Ortopedije sa traumatologijom KBC Bežanijska kosa u
lečenju preloma ovom metodom.
Materijal i metodologija rada: Na odeljenju Ortopedije sa traumatologijom u periodu od 2007
do 2013., godine ukupno je lečeno 32 pacijenta (20 muškaraca i 12 žena). Dva pacijenta su lečena
zbog pseudoartroze golenjače a ostali su lečeni zbog svežih preloma potkolenice. Intrahospitalno lečenje je trajalo u proseku 6 dana. Za sve klinove vršeno je širenje - rimovanje kanala i distalna
i proksimalna transfiksacija klina. 6 nedelja nakon operacije urađena je naknadna dinamizacija
klina (odstranjenem proksimalnog transfiksacionog zavrtnja). Vreme praćena je od 6 meseci do
5 godina
Razultati rada: Postoperativno kod jednog bolesnika (3,12%) je došlo do pojave infekcije, koja
je zahtevala ekstrakciju klina. Potpuna sanacija preoma zabeležena je kod 30 bolesnika (93,75%),
nesanacija preloma kod dva bolesnika (6,25%). Prosečno vreme zarastanja bez obzira na vrstu
preloma iznosilo je 3 meseca (2.5 do3.5 meseci).
Diskusija: Intramedularna osteosinteza dugih kostiju je metoda koja se dugo koristi u ortopedsko traumatološkoj praksi. Još uvek se vode diskusije da li su bolji rezultati kada se kanal rimuje ili
ne. Rasprava se vodi i o tehničkim karakteristikama klina i broju transfiksacijskih zavrtnja koji su
potrebni za stabilizaciju klina.
Zaključak: Intramedularna osteosinteza predstavlja metodu izbora u zbrinjavanju dijafizarnih
preloma golenjače jer je minimalno invazivna procedura, omogućava dobru repoziciju - fiksaciju
ulomaka a samim tim i brzu sanaciju preloma.
Ključne reči: prelomi potkolenice, intramedularna osteosinteza, komplikacije
172
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
UGRADNJA TOTALNE BEZCEMENTNE PROTEZE KUKA
KOD KONGENITALNE DISPLAZIJE KUKA
– PRIKAZ SLUČAJA
Dragiša Stamenković, Adrijan Gerga, Mihajlo Mitrović
Opšta Bolnica Pančevo – Odeljenje ortopedije i traumatologije,Pančevo
Uvod: Displazija zgloba kuka je regionalna hipoplazija mezodermalnih struktura koksofemoralnog zgloba sa insuficijencijom krova čašice i lateralizacijom tj. kranijalizacijom epifize femura.
Manifestuje se kao iščašenje kod dece, a kao artroza kod odraslih. Displazija kuka je najčešća
mana lokomotornog sistema u dečjem uzrastu ( u našoj zemlji iznosi 0,5% ). Četiri do deset puta
su češće zahvaćene osobe ženskog pola.
Materijal i metod rada: Radom su prikazane dve pacijentkinje sa urođenom displazijom kuka.
Jedna je stara 39 god. i imala je obostranu urođenu displaziju kukova praćenu skraćenjem leve
noge od 6 cm. Prva intervencija je urađena u 37-oj godini sa leve strane, a druga intervencija u
smislu ugradnje totalne proteze kuka desnostrano u 39-oj godini života sa abrevijacijom od 1
cm. Druga pacijentkinja je stara 51 god. i imala je urođenu displaziju levog kuka. U detinjstvu
je tretirana operativno. Oateosintetski materijal nakon derotacione osteotomije butne kosti nije
izvađen 49 godina. Kao posledica operacije i displazije došlo je do teškog stepena koksartroze i
skraćenja noge za 4 cm levo. Kod pacijentkinje je urađena ugradnja totalne bezcementne proteze
kuka.
Zaključak: Kongenitalna displazija zgloba kuka se manifestuje kao iščašenje kod dece, a kao
artroza kod odraslih sa posledičnim onesposobljavanjem pri kretanju i smanjenjem kvaliteta
života i svakodnevnog funkcionisanja.Ugradnja bezcementne proteze kuka poboljšava kvalitet
života i rada obzirom da je displaziom kuka najčešće zahvaćena ženska populacija ( 4%-10%).
Operativno zbrinjavanje posle perioda rađanja i materinstva poboljšava kvalitet života.
Ključne reči: displazija kuka, artroza, bezcementna totalna proteza
poster presentations
173
UGRADNJA TOTALNE BEZCEMENTNE PROTEZE KUKA
KOD PACIJENATA SA AVASKULARNOM NEKROZOM
GLAVE BUTNE KOSTI NAKON PRELOMA I OSTEOSINTEZE
Dragiša Stamenković, Nenad Kovjanić, Mihajlo Mitrović
Opšta Bolnica Pančevo-odeljenje ortopedije i traumatologije,Pančevo
Uvod: Avaskularna nekroza glave butne kosti je bolest kosti nastala usled privremenog ili trajnog
poremećaja u sbadbevanju krvlju. Bez krvi koštano tkivo umire, a kost propada. Ako avaskularna
nekroza obuhvati i koštani deo zgloba, to često dovodi do uništenja zglobne površine kosti (osreochondritis dissecans). Mehanizmi nastanka avaskularne nekroze su raznovrsni.
Materijal i metod rada: U radu je prikazana pacijentkinja stara 55 god. koja je zadobila povredu-prelom vrata butne kosti dve godine ranije. Inicijalno je hirurški zbrinuta u drugoj ustanovi
(osteosinteza vrata butne kosti). Operativni i rani postoperativni period je bio uredan. Nakon
nekoliko meseci od operacije i pored sprovedene rehabilitacije ima diskretne tegobe pri kretanju.
Na urađenom rentgenu kuka ne zapažaju se znaci osteonekroze, iako postoje diskretni znaci
kondenzacije glave butne kosti. U narednih 18 meseci zbog progresije tegoba, kao i rentgenskih
znakova osteonekroze glave butne kosti urađena je hirurška intervencija - ugradnja totalne
bezcementne proteze kuka.
Zaključak: Kod preloma vrata butne kosti u mlađih osoba i pored primenjenih adekvantnih
hirurških mera i vremena zbrinjavanja nakon povrede, dolazi u izvesnom procentu do prekida
cirkulacije i posledične nekroze glave butne kosti koja zahteva dodatno hirurško lečenje.
Ključne reči: avaskularna nekroza, prelom vrata femura, asteosinteza
174
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
OSTEOPLASTIKA ACETUBULUMA U TOKU
ARTROPLASTIKE ZGLOBA KUKA KOD PACIJENATA
SA PROTRUZIJOM GLAVE BUTNE KOSTI. PRIKAZ SLUČAJA
Saša Stojanović, Zoran Golubović, Predrag Stojiljković, Ivan Golubović,
Slađana Petrović, Zoran Radovanović, Milan Trenkić, Stevo Najman,
Danilo Stojiljković, Goran Stevanović, Leposava Sikimić, Miroslav Trajanović
Klinika za Ortopediju i Traumatologiju KC Niš, Medicinski Fakultet Niš
Uvod: Artroplastika zgloba kuka kod pacijenata sa protruzijom glave butne kosti se danas
uspešno rešava različitim tehnikama osteoplastike acetabuluma.
Prikaz slučaja: Pacijentkinja P. M. stara 65 godina, javila se na pregled zbog bolova i ograničenje
pokreta u desnom zglobu kuka. Nakon kliničkog i radiološkog pregleda utvrđeno je da pored
koksartroze postoji i protruzija glave femura. Posle kompletne preoperativne pripreme urađen je
operativni zahvat. Nakon osteotomije vrata butne kosti, glava butne kosti je obrađena samlevena.
Nakon obrade acetabuluma, dno acetabuluma popunjeno je grefonima samlevene glave i
delovima spongioze koji su dobijeni prilikom obrade acetabuluma. Plasirana je bezcementna
acetabularna komponenta, a posle toga obrađen je femur i plasirana je femoralna komponenta
endoproteze. Rani postoperativni tok protiče uredno. Bolesnica je aktivirana sa potpazušnim
štakama sa rasteretnim osloncem na operisanu nogu. Na kontrolnom rentgenskom snimku
položaj inplantiranih komponenti endoproteze pokazuje dobru poziciju. Po otpustu sa Klinike
za Ortopediju i Traumatologiju bolesnica je upućena na rehabilitaciju u Niškoj Banji. Oslonac na
operisanu nogu je postepeno povećavan. Na kontrolnom pregledu godinu dana nakon operativnog zahvata, hod bolesnice je stabilan na operisanu nogu. Bolesnica negira bolove u operisanom kuku. Na kontrolnom rentgenskom snimku vidi se dobro formirano dno acetabuluma i
kompletno urastanje transplantiranih autogrefona.
Zaključak: Osteoplastika acetabuluma mlevenim autogrefonima predstavlja dobru metodu u
lečenju koksartroze sa protruzijom glave butne kosti.
Ključne reči: artroplastika kuka, protruzija glave femura, mleveni autogrefoni
poster presentations
175
LEČENJE BILATERALNIH PRELOMA FEMURA
U ISTOM AKTU SAMODINAMIZIRAJUĆIM
UNUTRAŠNJIM FIKSATORIMA MITKOVIĆ U ISTOM AKTU.
PRIKAZI SLUČAJA
Predrag Stojiljković, Ivan Golubović, Milan Mitković, Marko Mladenović
Klinika za Ortopediju i Traumatologiju KC Niš
Uvod: Bilateralni prelomi femura se obično sreću kod mlađih usled dejstva sile velikog inteziteta
najčešće u sklopu saobraćajnog traumatizma, padu sa visine i u sklopu poljoprivrednog traumatizma (nagnječenjem obe butine). Retko se sreću kod starih usled insuficijencije kosti i mogu
nastati spontano (normalni stres na abnormalnu kost).
Prikazi slučaja: Prikazujemo četri pacijenta sa bilateralnim prelomima butne kosti, različite
etiologije, lokalizacije i životne dobi. Svi pacijeti su operisani samodinamizirajućim unutrašnjim
fiksatorom Mitković u istoj anesteziji. Analizirali smo vreme operacije od nastanka preloma,
dužinu trajanja operacije, metodu aplikacije samodinamizirajućeg unutrašnjeg fiksatora, gubitak
i nadoknadu krvi, postoperativni tok, dužinu hospitalizaciju, proces zarastanja i postoperativne
komplikacije (u vezi sa prelomima i opšte). Pacijenti su postoperativno praćeni 12 meseci.
Zaključak: Lečenje bilateralnih preloma butne kosti samodinamizirajućim unutrašnjim fiksatorima Mitković u istom aktu predstavlja bezbednu i efikasnu metodu kako kod mlađih pacijenata sa
prelomima zadobijenih pod dejstvom jake traume tako i kod starijih pacijenata sa stres prelomima.
176
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
OSTEOSINTEZA PLATO TIBIJALNOG PRELOMA
KOD PACIJENTA SA MULTIPLOM TRAUMOM.
PRIKAZ SLUČAJA
Aleksandar Tošić, Zoran Golubović, Neša Blagojević, Ivan Golubović,
Milan Mitković, Marko Mladenović, Slađana Petrović, Goran Stevanović,
Stevo Najman, Saša Stojanović, Milan Trenkić, Leposava Sikimić,
Miroslav Trajanović
Odelenje za ortopediju i traumatologiju ZC Knjaževac,
Klinika za Ortopediju i Traumatologiju KC Niš
Uvod: Prelomi plato tibije često se sreću u sklopu saobraćajnog traumatizma i vrlo često u sklopu
politraume.
Prikaz slučaja: Pacijent J.F. star 65 godina zadobio prelom platoa tibije i intraartikularni prelom
medijalne falange petog prsta desne šake, kontuziju tela i glave. Odmah nakon prijema po
stabilizaciji opšteg stanja, započeto je sa preoperativnom pripremom. U istom aktu urađena je
repozicija preloma platoa tibije i fiksacija pločicom i šrafovima, dok je prelom falange nakon repozicije fiksiran Kiršnerovim iglama. Rani postoperativni tok protiče uredno. Pacijent je redovno
previjan. Rane su zarasle per primam. U postoperativnom toku pacijent je aktiviran sa potpazušnim štakama sa rasternim osloncem na operisanu nogu. Nakon četiri nedelje odstranjene
su Kiršnerove igle iz petog prsta kojim je fiksiran prelom. Pacijent je upućen na fizikalnu terapiju.
Po završenoj fizikalnoj terapiji urađeni su rentgenski snimci kolenog zgloba i petog prsta u dva
pravca. Na rentgenskom snimku vidi se da je prelom platoa je zarastao u dobroj poziciji, dok
je prelom flalange zarastao u lošoj poziciji. Pokreti u levom kolenu zglobu su zadovoljavajućeg
obima, dok su pokreti u interfalangealnom zglobu veoma ograničeni. Nastavljeno je sa fizikalnom
terapijom. Po završenoj fizikalnoj terapiji pacijent se vratio svojim radnim i životnim aktivnostima.
Tri godine nakon povrede i osteosinteze pacijentu je odstranjen osteosinteski material iz proksimalnog dela leve potkolenice.
Zaključak: Definitivno zbrinjavanje preloma platoa tibije preciznom repozicijom i unutrašnjom
fiksacijom treba uraditi po stabilizaciji opšteg stanja povređenog.
Ključne reči: prelom platoa tibije, politrauma, unutrašnja fiksacija
poster presentations
177
PRELOM VRATNE KIČME KOD PACIJENATA
SA ANKILOZIRAJUĆIM SPONDILITISOM
Srđan Vlajović, Ivan Stojadinović, Pavle Doderović
KC Kragujevac
Ankilozirajući spondilitis (Morbus Bechterewi) predstavlja hroničnu, progresivnu zapaljensku
bolest lokomotornog sistema. Najčešće počinje u sakroiliačnom zglobu, zatim se širi na kičmu,
zahvatajući zglobove i pripoje fibroznog diskusa, kao i ligamente u predelu kičmenog stuba.
Bolest se posle više godina završava osifikacijom svih veznih struktura i ankilozom zglobova,
kičmeni stub postaje nepokretan i daje sliku „bambusa“. Spinalni prelomi su četiri puta češći
nego kod obične populacije, a visoka je učestalost neuroloških komplikacija. Obično ih izaziva sila
niskog intenziteta. Promena biomehanike zbog okoštavanja, kao i osteoporoza zbog nepokretnosti pogoduju ovim povredama. Dijagnoza je otežana zbog razlikovanja akutno nastalog I postojećeg hroničnog bola, a RTG dijagnostika već postojećim promenama.
Cilj: Prikazati iskustvo u lečenju preloma vratne kičme pacijenata sa ankilozirajućim spondilitisom I ukazati na poteškoće u dijagnostici I hirurškom lečenju ovih pacijenata.
Metod: Obuhvata 4 pacijenta sa prelomom vratne kičme lečeni na Klinici za ortopediju I traumatologiju KC Kragujevac. Kod dva pacijenta prelom je bio u regiji C5/6, a kod dva C6/7. Dijagnoza
potvrđena RTG I MSCT dijagnostikom.
Rezultati: Pacijenti su lečeni kombinovanom prednje-zadnjom hirurgijom. Svi zahvati su prošli
bez intraoperativnih komplikacija. Kod 3 pacijenta je zabeležen dobar funkcionalni ishod
i spinalna fuzija. Smrtni ishod je zabeležen u jednom slučaju, politraumatizovani pacijent. Zabeležena je i jedna površna dehiscencija rane I sekundarno zarastanje.
Zaključak: Prelom vratne kičme kod pacijenata sa ankilozirajućim spondilitisom zahteva detaljnu
dijagnostičku pretragu, kao i adekvatnu stabilizaciju. Operativno lečenje ovih pacijenta je korisno
i efikasno zbog velike nestabilnosti preloma i čestih neuroloških komplikacija.
Ključne reči: Ankilozirajući spondilitis, vratna kičma, prelom
178
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
UTICAJ PREOPERATIVNOG STANJA NA ISHOD
REHABILITACIJE KOD BOLESNIKA SA PRELOMOM KUKA
B. Vračević1, N. Jovanović1, V. Cvetković1, A. Stanković1, Z. Rosić1, A. Vojvodić1,
B. Stanković1, I. Popović2
1 Odeljenje Ortopedije sa traumatologijom KBC Zemun
2 Specijalna bolnica za rehabilitaciju i ortopedsku protetiku Beograd
Prelomi kuka su jedni od najčešćih preloma kod starijih. Verovatnoća da dođe do preloma kuka
raste sa starošću, tako da preko 50 godina života incidenca da će do preloma doći raste i do dva
puta svake decenije života. Cilj rada je da pokaže korelaciju između opšteg stanja bolesnika sa
prelomom kuka i ishoda rehabilitacije.
Retrospektivna studija obuhvatila je 290 bolesnika oba pola sa prelomom kuka (prelomi vrata i
transtrohanterni prelomi butne kosti) operativno lečenih u Službi za ortopediju sa traumatologijom KBC Zemun u periodu od 2005. do 2011. Opste stanje bolesnika je klasifikovano po ASA skoru,
svi su podeljeni u četiri grupe.
Pošto se radi o ordinalnom tipu varijabli, urađena je koralciona analiza. Postoji statistički značajna
povezanost između ASA skora i ishoda rehabilitacije (ρ=-0.251; p<0,01). Praktično, povezanost je
statistički značajna (nije slučajna), negativnog je smera (porast skora jednog obeležja posmatranja prati pad drugog) i kvantitativno je slaba (na skali od 0 do 1 je 0.251).
Saklad M., je 1941 god., predložio uvođenje skor sistema koji bi procenio preoperativni rizik kod
bolesnika, a Američka anesteziološka asocijacija je od 1961 god., počela sa primenom modifikovanog skor sistema. Uvidelo se da povratak normalnim životnim aktivnostima ne zavisi toliko od
vrste operativnog lečenja koliko od preoperativnog stanja bolesnika.
Na osnovu rezultata našeg rada mozemo da zaključimo da je neophodno odmah po prijemu
bolesnika, uraditi ASA klasifikaciju, jer je to jasan pokazatelj ishoda lečenja i rehabilitacije
bolesnika.
Ključne reči: prelomi kuka, ASA skor, rehabilitacija
poster presentations
179
NAŠA ISKUSTVA U LEČENJU SUPRAINTERKONDILARNIH
PRELOMA HUMERUSA
Igor Zagorujčenko1, Radovan Manojlović1,2, Dejan Tabaković1,3,
Marko Bumbaširević1,2, Ivan Perić1, Goran Tulić1,2, Marko Kadija1,2
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju
2 Medicinski fakultet Univerziteta u Beogradu
3 Medicinski fakultet Univerzitet u Prištini
Uvod: Intrekondilarni prelomi lakta predstavljaju 5% svih preloma humerusa. Podjednako su zastupljeni kod muškaraca i žena. Češći su kod starijih osoba zbog osteoporoze i osoba koje boluju
od reumatoidnog artritisa. Najčešće nastaju padom i u zavisnosti od položaja ruke prilikom pada,
mogu biti ekstenzioni (99% slučajeva) i fleksioni.
Cilj rada: Korelacije između izbora tehnike i funkcionalnog rezultata.
Materijal i metode: Ispitivanje je sprovedeno na 12 pacijenata (7 muškaraca i 5 žena). Za procenu
funkcionalnog rezultata koristili smo Mayo Elbow Performance Score (MEPS), koji obuhvata jačinu
bola, obim pokreta, stabilnost i funkciju.
Zaključak: Operativna tehnika zavisi od vrste preloma. Kao referenca se uzima AO klasifikacija,
Tip 13-C. I ako osteotomija olekranona predstavlja zlatni standard, ona sa sobom nosi brojne
komplikacije (produženo srastanje, nesrastanje, srastanje fragmenata u lošoj poziciji, popuštanje
osteosintetskog materijala, dehiscencija rane). Prilikom fiksacije se mogu koristiti K-igla, žičana
omča, LCP, DCP. U poslednje vreme se koriste alternativne metode kako bi se izbegle ove komplikacije: triceps splitting, transolekranealni pristup sa pravljenjem flapa ankoneusa.
Ključne reči: Interkondilarni prelom humerusa; Osteotomija olekranona; Osteosinteza; MEPS
180
POSTER PREZENTACIJE
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
SADRŽAJ
CONTENTS
Contents
181
PREDAVANJA POČASNIH ČLANOVA
HONOURED MEMBERS LECTURES
ELBOW INSTABILITY IN CHILDREN AND ADOLESCENTS.............................................................................. 6
Manuel Cassiano Neves
INTERVERTEBRAL DISC TRANSPLANTATION:
FROM ANIMAL STUDY TO PILOT HUMAN TRIAL.............................................................................................. 6
Keith DK Luk1, DK Ruan2
EARLY ONSET SCOLIOSIS AND THE GROWING ROD SYSTEM.................................................................... 7
Keith DK Luk
TREATMENT OF UNSTABLE TOTAL HIP ARTHROPLASTY............................................................................. 8
K. Knahr, S. Leder
AVASCULAR NECROSIS OF THE FEMORAL HEAD: PATHOGENESIS, CLASSIFICATION &
MANAGEMENT............................................................................................................................................................... 8
Panayotis Soucacos
SEVERE OPEN PELVIC FRACTURES:
GUIDELINES FOR TREATMENT................................................................................................................................. 8
Luke Leenen
FUNCTIONAL MUSCLE TRANSFER......................................................................................................................... 8
Milan Stevanović
LOWER EXTREMITY SALVAGE IN THE TRAUMA PATIENT: CURRENT STATE-OF-THE-ART............... 9
Branko Bojović
CUSTOMISED HIP AND KNEE REPLACEMENTS
IN YOUNGER ADULTS.................................................................................................................................................. 9
Mr Henry Dushan Atkinson, Mr Paul Jairaj, Mr Paul Culpan,
Mr Ian D McDermott
CONGENITAL PSEUDOARTHROSIS OF THE TIBIA
TREATED BY FREE VASCULARIZED FIBULA GRAFT......................................................................................10
Satoshi Toh, MD, PhD
SUPRAPATELLAR NAILING OF TIBIAL FRACTURES
- INDICATIONS AND TECHNIQUE........................................................................................................................ 11
Joerg Franke
CURRENT EVOLUTIONS IN MEDICAL AND
ORTHOPAEDIC PUBLISHING................................................................................................................................... 12
Marius M. Scarlat, MD, PhD
THE REVERSE SHOULDER ARTHROPLASTY
- CONCEPTS, THREATS AND TRENDS.................................................................................................................. 16
Marius M. Scarlat, MD, PhD
OSTEONECROSIS OF THE FEMORAL HEAD...................................................................................................... 18
Konstantinos Malizos
PERFORATOR FLAPS FOR THE TREATMENT
OF INJURED EXTREMITIES....................................................................................................................................... 18
Prof. Alexandru Georgescu, M.D., PhD
HEMI OR TOTAL ARTHROPLASTY IN FRACTURES
OF THE FEMORAL NECK........................................................................................................................................... 19
Pierre Hoffmayer
REVERSE TOTAL SHOULDER ARTHROPLASTY: PANACEA OR PROBLEM?............................................ 19
Pierre Hoffmayer
182
Sadržaj
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
PATELLAR INSTABILITY - CHOICE OF BEST SURGICAL TREATMENT...................................................... 19
Zlatko Temelkovski
AUTOLOGNA KONDICIONIRANA PLAZMA (ACP)
– ISKUSTVA NAKON TRI GODINE KLINIČKE PRIMJENE...............................................................................20
Aleksandar Jakovljević
SURGICAL TREATMENT OF PRIMARY
AND METASTATIC SPINAL TUMORS.................................................................................................................... 21
Jordan Saveski
COMBINED ACETABULUM AND PELVIC RING FRACTURES........................................................................22
J. Saveski1, N. Trajkovska1, I. Hasani2 , S. Milenkovic3
TOTALNA ARTROPLASTIKA KOLJENA
- KONTRAVERZE, DILEME I STAVOVI...................................................................................................................23
Slavko Manojlović
KONTRAVERZE U LIJEČENJU PRELOMA ACETABULUMA............................................................................24
Predrag Grubor, Marinko Domuzin, Simo Bilbija
RECENT TRENDS IN THE TREATMENT
OF THE SCAPHOID FRACTURES............................................................................................................................25
Satoshi Toh, MD, PhD
IMPAIRED BONE HEALING: CURRENT STRATEGIES.......................................................................................25
Luke Leenen
PREDAVANJA PO POZIVU
INVITED LECTURES
TUMORAL RECONSTRUCTION AND REPLACEMENT
OF THE SHOULDER JOINT.......................................................................................................................................27
K. Patrikov, L. Stokov, P. Peyneshki, I. Dimitrov, S. Slavchev
TUMORAL RECONSTRUCTION AND REPLACEMENT
OF THE KNEE JOINT....................................................................................................................................................27
L. Stokov, K. Patrikov, P. Peyneshki, I. Dimitrov, S. Slavchev, G. P. Georgiev
REVIZIONE HIRURŠKE PROCEDURE NA ZGLOBU KUKA..............................................................................28
Prof. dr Dragan Savić, Klinički centar Vojvodine
ARTOPLASTIČNA HIRURGIJA U REUMATSKIM BOLESTIMA......................................................................29
Doc. dr Zoran Baščarević
INTRAHOSPITALNI MORTALITET POSLE
PRELOMA KUKA – FAKTORI RIZIKA.....................................................................................................................30
Branko Ristić
ZNAČAJ UNIKONDILARNE PROTEZE U LEČENJU
ANTEROMEDIJALNOG ARTRITISA KOLENA...................................................................................................... 31
Marko Kadija
SIMULTANEOUS BILATERAL TOTAL HIP
AND KNEE REPLACEMENT.......................................................................................................................................32
Brigade general, Prof Zoran Popovic
ZNACAJ DUPLE DINAMIZACIJE KOD PRELOMA GORNJEG
OKRAJKA I KOMPLEKSNIH PRELOMA DIJAFIZE FEMURA..........................................................................33
B.M. Mitkovic, S. Milenkovic, I. Micic, I. Kostic, M.M. Mitkovic i sar.
REDUCING MORTALITY FOLLOWING GERIATRIC
HIP FRACTURE- SURGEON’S PERSPECTIVE......................................................................................................34
Igor Kaftandziev
Contents
183
UPOREDNA ANALIZA LEČENJA PRELOMA SKAFOIDNE KOSTI (SNU) KSENOGRAFTOM
BOVINOG POREKLA I VASKULARIZOVANIM KOŠTANIM AUTOGRAFTOM .........................................35
Č. Vučković1, D. Polojac1, S. Anđelković1, E. Dubljanin-Raspopović2 ,
M. Bubmaširević1
HIRURŠKO LEČENJE INFEKCIJSKIH STANJA NA EKSTREMITETIMA.........................................................36
Čedomir Vučetić1,2
TOTALNA ARTROPLASTIKA VALGUSNO DEFORMISANIH KOLENA........................................................37
Radovan Manojlović MD PhD, Ivan Perić MD, Dejan Tabaković MD,
Igor Zagorujčenko MD, Goran Tulić MD PhD, Marko Kadija MD PhD
PRIM. DR PREDRAG KLISIC- ONE LIFE AND ONE CAREER...........................................................................38
Aleksandar Lesic
PREDNOSTI I MANE KOST - LIGAMENT ČAŠICE - KOST KALEMA U
REKONSTRUKCIJI PREDNJEG UKRŠTENOG LIGAMENTA KOLENA .........................................................39
Miroslav Milankov, Nemanja Gvozdenović, Nemanja Kovačev,
Mirko Obradović, Miodrag Vranješ
EFORT FORUM PROGRAM
EFORT FORUM PROGRAME
THE MANAGEMENT OF LATE DYSPLASIA OF THE HIP................................................................................. 41
Manuel Cassiano Neves
PARALITIČKA SUBLUKSACIJA I LUKSACIJA KUKA KOD DECE I ADOLESCENATA SA
CEREBRALNOM PARALIZOM - OPERATIVNO LEČENJE................................................................................42
Goran Čobeljić
EFFICIENCY OF CHIARI PELVIC OSEOTOMY IN PATIENTS
WITH INSUFFICIENT FEMORAL HEAD COVERAGE.........................................................................................44
Nemanja Slavković
TOTAL HIP REPLACEMENT IN YOUNG PATIENTS – TECHNIQUE AND RESULTS................................45
K. Knahr, S. Leder
HIRURGIJA KOLENA
KNEE SURGERY
REVISION KNEE ARTHROPLASTY - EARLY EXPERIENCES............................................................................47
Slavko Manojlovic, Sinisa Bijeljac, Zeljko Jovicic, Goran Talic, Stanislav Palija, Petar Cvijic, Bojan Kuzmanovic, Bojan
Miholjcic, Milan Jovanovic
CLINICAL EVALUATION OF 75 CASES OF ANTERIOR CRUCIATE LIGAMENT
GRAFT BY THE TLS© TECHNIQUE (SHORT GRAFT OF THE HAMSTRING TENDON) ........................47
Srdan Dojcinovic1, Renaud Maes2
DAY CASE ANTERIOR CRUCIATE LIGAMENT
RECONSTRUCTION: A STUDY OF 69 PATIENTS...............................................................................................48
Srdan Dojcinovic1, Renaud Maes2
DIFFERENT APROACH IN LCA RECONSTRUCTION:
“ALL INSIDE” TECHNIQUE .....................................................................................................................................49
Z. Nestorovski, N. Petkov
KOMPARACIJA KLINIČKOG NALAZA, MAGNETNE REZONANCE I ARTROSKOPSKOG
NALAZA KOD POVREDA MEKOTKIVNIH STRUKTURA ZGLOBA KOLENA.............................................50
D. Milovanović1, L. Stijak 2 , Z. Carevic1, U. Stanković1, M. Kadija1
1 Klinika za ortopedsku hirurgiju i traumatologiju, Klinički centar Srbije
2 Institut za anatomiju, Medicinski fakultet, Univerzitet u Beogradu
184
Sadržaj
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
ANATOMIJA ANTEROLATERALNOG LIGAMENTA KOLENA........................................................................ 51
Lazar Stijak1, Marko Kadija2 , Marko Bumbaširević2 , Darko Milovanović2 , Zvonko Carević2 , Branislav Filipović1
KOMPLIKACIJE NAKON REKONSTRUKCIJE PREDNJE UKRŠTENE VEZE KOLENA..............................52
Vladan Stevanović1, Zoran Blagojević1, Aleksandar Crnobarić1,
Miodrag Glišić1, Branislav Krivokapić1, Draško Cimbaljević2
UZROCI NEUSPEHA PRIMARNE ARTROPLASTIKE KOLENA
I VIDOVI REŠAVANJA PROBLEMA U REVIZIONOJ HIRURGIJI.....................................................................53
Dr Ognjen Vukadin, Dr M. Stanojković, Dr G. Gavrilović, Dr Lj. Zajić,
Dr N. Trbović
LEČENJE ZASTARELIH RUPTURA LIGAMENTA PATELE
PRIMENOM SLOBODNOG TETIVNOG GRAFTA...............................................................................................53
Dr Ognjen Vukadin
ZNAČAJ PREOPERATIVNOG PLANIRANJA
U TOTALNOJ ALOARTOPLASTICI KOLENA........................................................................................................54
M. Ivanović, V. Ranković, A. Stamenkovič, N. Marković, Ž. Vukmirović,
I. Đulić, N. Mikić, V. Gordić
EFEKTI TOTALNE ARTROPLASTIKE KOLENA
KOD PACIJENATA SA REUMATOIDNIM ARTRITISOM....................................................................................54
B. Gluščević, V. Jovanović, P. Stošić, D. Milosavljević, R. Radivojević, V. Gajić,
M. Pavlović
HIRUŠKO LEČENJE OSOVINSKIH DEFORMITETA KOLENA PRIKAZ PACIJENTA.................................55
Dr. Agnica Petković, Dr. Vladan Stevanović, Dr. Duško Spasovski,
Dr. Igor Šešlija, Dr. Vesna Jovanović
30 GODINA ARTROSKOPSKE HIRURGIJE U INSTITUTU ZA
ORTOPEDSKO HIRURŠKE BOLESTI BANJICA BEOGRAD.............................................................................56
Miroljub Č. Stanojković, Dragoljub Banović, Gordan Gavrilović,
Ognjen Vukadin, Ljubodrag Zajić, Nenad Trbović, Aleksandar M. Stanojković
SLOBODNA ZGLOBNA TELA KOLENA.................................................................................................................57
V. Ristić, M. Maljanović, J. Poznan, M. Vidanović, R. Đurić, S. Jovišević,
M. Knežević, Z. Rašković, M. Nikodijević
HIRURGIJA GORNJEG EKSTREMITETA
SURGERY OF THE UPPER EXTREMITY
MIŠIĆNI TRANSFERI U CILJU OBNOVE FLEKSIJE LAKTA
KOD DEFINITIVNIH LEZIJA BRAHIJALNOG PLEKSUSA.................................................................................59
Č. Vučković1, D. Polojac1, I. Glišović Jovanović1, L. Rasulić2 , M. Brndušić1,
J. Mihajlović3, M. Bumbaširević1
TRETMAN PRELOMA PROKSIMALNOG OKRAJKA
HUMERUSA, KOD GERIJATRIJSKIH PACIJENATA.............................................................................................60
M. Ille1,2 , Lj. Mićunović2 , M. Maksić2 , M. Bogosavac1, S. Popović3
EPIDEMIOLOŠKE KARAKTERISTIKE I FUNKCIONALNI REZULTAT KOMPLEKSNIH
POVREDA MEKOTKIVNIH STRUKTURA U NIVOU RUČNOG ZGLOBA..................................................... 61
S. Milutinović1, S. Anđelković1,3, T. Palibrk1, J. Mihajlović2 , M. Bumbaširević1,3
OTVORENI ARTRIKULARNI PRELOMI DISTALNOG HUMERUSA I UTICAJ VREMENA
PREDUZIMANJA OPERATIVNOG LEČENJA........................................................................................................62
Dragan Radoičić, Milimir Košutić, Radoslav Barjaktarović, Srđan Starčević,
Ivan Micic, Zoran Popović, Aleksandar Jevtić
REKONSTRUKCIJA DISTALNOG RADIUSA UZ OČUVANJE
PLOČE RASTA I RUČNOG ZGLOBA. PRIKAZ SLUČAJA..................................................................................63
N. Mandić, Z. Vučinić, N. Lujić, A. Đorđević
Contents
185
REKONSTRUKCIJA RAMENA “TOTAL SCAPULA”
ENDOPROTEZOM. PRIKAZ SLUČAJA..................................................................................................................63
N. Mandić, Z. Vučinić, N. Lujić, A. Đorđević
OTVORENA SKAPULOTORAKALNA DISOCIJACIJA KOD POLITRAUMATIZOVANOG
PACIJENTA: PRIKAZ SLUČAJA................................................................................................................................64
Željko Stepanović, B. Ristić, N. Prodanović, V. Joković
SAGITALNI PRELOMI GLAVE HUMERUSA --- HEAD-SPLITTING FRAKTURE.......................................65
V. Vukov1, M. Zdravković2 , D. Stanković3
OD HEMI DO REVERZNE ENDOPROTEZE RAMENA:
ŠTA SMO (I DA LI) NAUČILI?!....................................................................................................................................66
Vladan Stevanović, Ivan Diklić, Zoran Blagojević, Aleksandar Crnobarić,
Miodrag Glišić
LEČENJE ZASTARELE ZADNJE LUKSACIJE RAMENA PRIKAZ SLUČAJA................................................67
S. Ninković, V. Harhaji, P. Rašović, M. Obradović, N. Kovačev, M. Vranješ,
N. Janjić
REZULTATI OPERATIVNOG LEČENJA KOMPRESIJE
ULNARNOG NERVA U NOVOU LAKTA.................................................................................................................68
Slađana Anđelković1,2 , Suzana Milutinović1, Tomislav Palibrk1, Čedo Vučković1, Marko Bumbaširević1,2
ARTHROSCOPICAL TREATMENT OF ANTERIOR
SHOULDER INSTABILITY...........................................................................................................................................68
Ivan Micić, Saša Milenković, Predrag Stojiljković, Milan Mitković, Marko Mladenović, Ivan Golubović
JEDNA KOST PODLAKTICA – REŠENJE ZA DEFICIT DISTALNE
ULNE I LUKSACIJU GLAVE RADIJUSA U DEČJEM UZRASTU......................................................................69
Nina Đorđević
CHARACTERISTICS OF A SOLITARY BENIGN PERIPHERAL
-NERVE SHEATH TUMOUR OF FOREARM.........................................................................................................70
Dusanka Grujoska Veta1, Sinolicka Dzambazova1, Jasminka Nanceva1,
Slavica Kostadinova-Kunovska2 , Elizabeta Stefanovska3
RESEKCIJE KOŠTANIH TUMORA U REGIJI RAMENA – INDIKACIJE, REKONSTRUKCIJA
I FUNKCIONALNI REZULTATI...................................................................................................................................71
dr Aleksandar Đorđević, dr Zoran Vučinić, dr Nenad Lujić, dr Nikica Mandić,
dr Stanislav Rajković
HIRURGIJA KUKA
HIP SURGERY
FUNKCIONALNI OPORAVAK POSLE OPERATIVNOG
LEČENJA PRELOMA ACETABULUMA...................................................................................................................73
V. Harhaji1, S. Ninković1, A. Lažetić1, V. Bojat1, I. Lalić1, V. Kecojević1, N. Janjić1,
R. Matijević1, P. Rašović1, D. Savić1, V. Ristić2
PERIPROSTETIČNI PRELOMI FEMURA................................................................................................................. 74
Željko Jovičić , Slavko Manojlović, Siniša Bijeljac, Stanislav Palija, Petar Cvijić,
Bojan Kuzmanović, Bojan Miholjčić, Milan Jovanović
RESEKCIJA PIRIFORMISA „DA ILI NE“
KOD IMPLANTACIJA ENDOPROTEZE KUKA.....................................................................................................75
A. Vojvodić, A. Radosavljević, I. Medenica, G. Bogdanović, A. Stanković,
B. Stanković, V. Cvetković, Z. Rosić, B. Vračević, N. Jovanović, E. Redžepagić,
M. Žunić, N. Miladinović
REŠAVANJE BOLNE PARALITIČKE DISLOKACIJE KUKA KOD CEREBRALNE PARALIZE
METODOM DEZINSERCIJE KUKA I TENOTOMIJE ADUKTORA..................................................................76
Z. Bajin1, G. Čobeljić2 , B. Kovačević1, V. Aleksić1
186
Sadržaj
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
KLINIČKI REZULTATI HIRURŠKOG TRETMANA PACIJENATA
SA FEMOROACETABULARNIM IMPINGEMENTOM........................................................................................77
Desimir Mladenović1,2 , Marko Mladenović1, Ivan Micić1,2 , Saša Milenković1,2 ,
Zoran Anđelković3, Predrag Stojiljković1,2 , Saša Karalejić1, Zoran Golubović1,2 ,
Marko Jović2
ARTROSKOPIJA KUKA KAO METODA LEČENJA FEMORO-ACETABULARNOG
IMPINGEMENTA – NAŠE PETOGODIŠNJE ISKUSTVO....................................................................................78
Aleksandar Crnobarić, Milan Mirković, Vladan Stevanović, Miodrag Glišić,
Zoran Blagojević, Ivan Diklić, Dragan Matić
KRATKI – MULTIMODALNI PERIOPERATIVNI
TRETMAN ARTROPLASTIKA KUKA I KOLENA..................................................................................................79
A. Lažetić, M. Lukić-Šarkanović, M. Obradović
ARTROSKOPIJA KUKA I DIJAGNOSTIČKO
- TERAPIJSKE DILEME - PRIKAZ SLUČAJEVA...................................................................................................80
Aleksandar Crnobarić, Zoran Blagojević, Vladan Stevanović, Miodrag Glišić,
Ivan Diklić, Dragan Matić, Milan Mirković
RAČUNARSKO MODELOVANJE I ODREĐIVANJE KRITIČNIH PRESEKA
NA TELU MODULARNE TUMORSKE ENDOPROTEZE ZGLOBA KUKA.....................................................81
Jovan Grujić1, Milan Zeljković2 , Slobodan Tabaković2 , Aleksandar Živković2 ,
Aca Đorđević3, Zoran Vučinić3, Nenad Lujić3, Nikica Mandić3
MORTALITET KOD PRELOMA KUKA I VREME
ODLASKA U BANJU – IMA LI POVEZANOSTI?.................................................................................................82
K. Senohradski2 , A. Lešić1,2 , M. Bumbaširević1,2
CEMENTNI SPEJSER SA ANTIBIOTICIMA ZA LEČENJE INFEKCIJA
ARTROPLASTIKA KUKA I KOLENA IZAZVANIH KLEBSIELLOM..................................................................83
Radoslav Barjaktarović, Dragan Radoičić, Budimir Dabetić, Saša Novović
PRIMJENA NOVIH MATERIJALA U TRAUMATOLOGIJI..................................................................................84
Marin Marinović1, Nera Fumić1, Nikola Gržalja1, Damir Štiglić1, Nado Bukvić1,
Bore Bakota2 , Fabijan Čukelj3, Ante Bandalović3
NEINVAZIVNO HIRURŠKO LEČENJE
INFEKCIJSKIH ARTRITISA KOLENA........................................................................................................................84
Boris Ukropina2 , M. Bumbaširević1,2 , Radovan Manojlović2 , Marko Kadija1,2 ,
Marko Ilić2 , Čedomir Vučetić1,2
PRIMENA U KLINIČKOJ PRAKSI INDEXA LRINEC KOD BOLESNIKA
SA NEKROTIZIRAJUĆIM FASCITISOM POTKOLENICE...................................................................................85
dr Z. Todorović, dr G. Stojiljković, dr B. Jovanović
C.DIFFICILE INFEKCIJA NA ORTOPEDSKOM ODELJENJU
ZC ZAJEČAR U PERIODU 2012.–2013...................................................................................................................86
dr Novica Lučić, D. Jovanović, Ž. Ilić, B. Živković, M. Jovanović, M. Kostić,
S. Đorđević, G. Lučić
HIRURŠKO LEČENJE PERIPROTETIČNE
ZGLOBNE INFEKCIJE KUKA I KOLENA. NAŠ MATERIJAL..............................................................................87
Slađan S. Timotijević, Tomislav Kasum, Aleksandar Pajić, Željko Bokun,
Velimir Vlašić, Dejan Ristić, Miljan Bilanović, Ivan Andjelković
HIRURGIJA ŠAKE
HAND SURGERY
REZULTATI OPERATIVNOG LEČENJA POVREDE
DUGOG PREGIBAČA PALCA....................................................................................................................................89
Slađana Anđelković1,3, Suzana Milutinović1, Tomislav Palibrk1, Maja Ostojić2 ,
Marko Bumbaširević1,3
Contents
187
FUNKCIONALNI REZULTATI NAKON
PROKSIMALNE KARPEKTOMIJE.............................................................................................................................90
I. Glišović Jovanović1, Č. Vučković1, D. Polojac1, M. Brndušić1,
E. Dubljanin-Raspopović2 , M. Bumbaširević1
PRIMENA REVERZNOG RADIJALNOG FLAPA U REKONSTRUKCIJI PALCA.
PRIKAZ PET SLUČAJEVA...........................................................................................................................................91
M. Brndušić1, Č. Vučković1, D. Polojac1, I. Glišović Jovanović1,
E. Dubljanin-Raspopović2 , M. Bumbaširević1
REZULTATI LEČENJA STENOZANTNOG
TENDOVAGINITISA FLEKSORNIH TETIVA..........................................................................................................92
Suzana Milutinović1, Slađana Anđelković1,3, Tomislav Palibrk1,
Džihan Abazović2 , Marko Bumbaširević1,3
LEČENJE SKLOPETARNIH POVREDA ŠAKE........................................................................................................93
Tomislav Palibrk1, Slađana Anđelković1, Suzana Milutinović1,
Jovan Mihajlović2 , Marko Bumbaširević1
HIRURGIJA DONJEG EKSTREMITETA
SURGERY OF THE LOWER EXTREMITY
EXTERNAL SKELETAL FIXATION AS TEMPORARILY
AND DEFINITIVE METHOD IN SKELETAL TRAUMA........................................................................................95
Milorad B. Mitkovic, Sasa Milenkovic, Ivan Micic, Milan M Mitkovic
MUTILANTNE POVREDE U SKLOPU UDRUŽENIH POVREDA.....................................................................96
Čedomir Vučetić1,2 , Radovan Manojlović2 , Boris Ukropina2 , Marko Ilić2 ,
Kenan Senohradski2 , Marko Bumbaširević1,2
KOMPLIKACIJE KOD OPERATIVNOG LEČENJA TROHANTERNIH PRELOMA
I NJIHOVO LEČENJE....................................................................................................................................................97
Desimir Mladenović1,2 , Marko Mladenović1, Ivan Micić1,2 , Saša Milenković1,2 ,
Zoran Anđelković3, Predrag Stojiljković1,2 , Saša Karalejić1, Zoran Golubović1,2
MEHANIČKE KOMPLIKACIJE LEČENJA
PERTROHANTERNIH PRELOMA SA DHS SISTEMOM.....................................................................................98
S. Cvetić, D. Krajačić, J. Zorić, D. Milinković, D. Lukić, M. Vuković, K. Curnović
REZULTATI LEČENJA PRELOMA ACETABULUMA
PELVI-FEMORALNOM SPOLJAŠNJOM FIKSACIJOM.....................................................................................99
N. Đorđević1, G. Damnjanović1, B. Starčević1, M. Ilić1, S. Zagorac1, M. Simić1,
M. Ninić2 , I. Milošević1
OSTEOSINTEZA PERIPROTETSKOG PRELOMA FEMURA
UNUTRAŠNJIM SAMODINAMIZIRAJUĆIM FIKSATOROM
PO MITKOVIĆU – PRIKAZ SLUČAJA.................................................................................................................. 100
M. Mitrović
SPECIFIČNOSTI PRIMENE METODE POSTEPENE
KOREKCIJE VARUS DEFORMITETA TIBIJE
“V SPOLJNIM FIKSATOROM PO MITKOVIĆU”.............................................................................................. 100
M.M. Mitković, S. Milenković, I. Micić, I. Kostić, P. Stojiljković, S. Karalejić,
S. Stamenić, M.B. Mitković
MULTIPNO POVREĐIVANJE DONJEG
EKSTREMITETA FREZOM. PRIKAZ DVA SLUČAJA.........................................................................................101
Zoran Golubović, Predrag Stojiljković, Ivan Golubović, Branko Ristić, Saša Stojanović, Milan Trenkić,
Slađana Petrović, Stevo Najman, Leposava Sikimić, Zoran Radovanović, Goran Stevanović, Danilo Stojiljković,
Miroslav Trajanović
188
Sadržaj
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
PRELOM PILONA TIBIJE REŠEN KOMBINACIJOM
UNUTRAŠNJE I SPOLJAŠNJE FIKSACIJE. PRIKAZ SLUČAJA.....................................................................102
Saša Stojanović, Zoran Golubović, Predrag Stojiljković, Ivan Golubović, Slađana Petrović,
Zoran Radovanović, Milan Trenkić, Stevo Najman, Danilo Stojiljković, Leposava Sikimić,
Goran Stevanović, Miroslav Trajanović
LEČENJE TIBIJALNIH PSEUDOARTROZA I LOŠE SRASLIH PRELOMA....................................................103
Saša Milenković1, Milorad Mitković1, Stojanka Arsić2 , Milan Mitković1,
Miodrag Stanojković1, Predrag Stojiljković1, Sonja Stamenić1,Sunčica Pešić1
UČESTALOST OBOSTRANIH PRELOMA GORNJEG OKRAJKA BUTNE KOSTI KOD OSOBA
STARIJIH OD 75 GODINA U PERIODU OD 5 GODINA OD PRVOG PRELOMA................................... 104
M. Mitrović, A. Radosavljević, P. Nikolić
ILIZAROV APARAT U TRETMANU VISOKOENERGETSKIH
PRELOMA PROKSIMALNE TIBIJE.........................................................................................................................105
Ivica Lalić, Zoran Gojković, Vladimir Harhaji, Milan Stanković,
Predrag Rašović, M. Obradović, M. Milankov
PSEUDOARTROZA POTKOLENICE NAKON OTVORENOG PRELOMA I SPOLJNE SKELETNE
FIKSACIJE REŠENA INTRAMEDULARNOM FIKSACIJOM. PRIKAZ SLUČAJA..................................... 106
Ivan Golubović, Miloš Stanojlović, Branko Ristić, Predrag Stojiljković, Zoran Golubović, Milan Trenkić, Saša Stojanović,
Slađana Petrović, Leposava Sikimić, Stevo Najman, Zoran Radovanović, Goran Stevanović,
Danilo Stojiljković, Miroslav Trajanović
LEČENJE STABILNIH I NESTABILNIH INTERTROHANTERNIH PRELOMA
SAMODINIAMIZIRAJUĆIM UNUTRAŠNJIM FIKSATOROM
/ KONCEPT DUPLE DINAMIZACIJE....................................................................................................................107
Igor M. Kostić, Milan M. Mitković, Milorad B. Mitković
PRELOMI PROKSIMALNOG OKRAJKA BUTNE KOSTI SA OBRNUTOM KOSINOM
(AO/OTA 31 A3 PODTIP 1) LEČENI METODOM INTRAMEDULARNE FIKSACIJE................................108
Igor M. Kostić, Miloš Ž. Stanojlović, Milan M. Mitković, Milorad B. Mitković
IZBOR DINAMIČKOG OSTEOSINTETSKOG MATERIJALA
U HIRURŠKOM LEČENJU PRELOMA TROHANTERNE REGIJE...................................................................109
Slađan S. Timotijević, Tomislav Kasum, Vladan Novaković, Aleksandar Pajić,
Željko Bokun, Velimir Vlašić, Dejan Ristić, Miljan Bilanović, Ivan Andjelković
TRETMAN KOMPLEKSNIH RATNIH I CIVILNIH PRELOMA
I PSEUDOARTROZA FEMURA I TIBIE ILIZAROV METODOM.....................................................................109
Milimir Košutić, Jugoslav Marinković, Dragan Radoičić,
Radoslav Barjaktarović, Goran Turković
HIRURŠKI TRETMAN HALLUX VALGUS
DEFORMITETA STOPALA – NAŠA ISKUSTVA..................................................................................................110
Petar Cvijić, Slavko Manojlović, Siniša Bijeljac, Željko Jovičić, Stanislav Palija,
Bojan Kuzmanović, Bojan Miholjčić, Milan Jovanović
LISFRANK IŠČAŠENJE – DVE GODINE KASNIJE............................................................................................. 111
Mihajlo Mitrović1, Rade Grbić2 , Dragiša Stamenković1, Mijat Despotović1
ZNAČAJ MEDIJALNOG RTG STRES TESTA ZA ODLUKU
O NAČINU LEČENJA PRELOMA LATERALNOG MALLEOLUSA................................................................. 111
Voja Cvetković1, Aleksandar Lešić2 , Zoran Rosić1, Aleksandar Stanković1,
Branislav Vračević1, Aleksandar Vojvodić1, Nebojša Jovanović1,
Biljana Stanković1, Edin Redžepagić1, Marko Žunić1, Nebojša Miladinović1
HIRURGIJA PRIMARNIH TUMORA SAKRUMA................................................................................................ 112
dr Petar Mamontov, dr Svetozar Savić, dr Aleksandar Đorđević,
dr Stanislav Rajković, dr Draško Vasović
Contents
189
HIRURGIJA KIČMENOG STUBA
SPINAL SURGERY
ATLANTO-AKSIJALNA ROTATORNA NESTABILNOST
KAO POSLEDICA MANUELNE MANIPULACIJE
KOD VRHUNSKE TAKMIČARKE U TENISU (PRIKAZ SLUČAJA)................................................................. 114
Zdeslav B. Milinković1,2 , D. Aleksandrić3, D. Milinković1,2
DEFORMACIJE KIČMENOG STUBA
KOD DECE I TAKMIČARSKI SPORT...................................................................................................................... 114
Zdeslav B. Milinković1,2 , N.Dikić1,2 , D. Dožić3, B. Ješić3, D. Milinković1,2
CERVICAL DISC HERNIATION WITH AN ARTIFICIAL DISC
AND ANTERIOR APPROACH.................................................................................................................................. 115
T. Vraniskoski, L. Kocev, J. Ciriviri, Z. Nestorovski, D. Talevski, N. Petkov, D. Domazetoski
WHIPLASH POVREDE VRATNOG DELA KIČME
U SAOBRAĆAJNIM NESREĆAMA
– KOLIKO STVARNO TRAJU TEGOBE?..............................................................................................................116
S. Zagorac2,3, A. Lešić1,2 , I. Milošević1,2,3, M. Bumbaširević1,2
FAKTORI PREDIKCIJE POVREDA VRATNOG DELA
KIČMENOG STUBA U SAOBRAĆAJNIM NESREĆAMA.................................................................................116
S. Zagorac2,3, A. Lešić1,2 , I. Milošević1,2,3, M. Bumbaširević1,2
LUMBALNE SPINALNE STENOZE – NAŠA ISKUSTVA................................................................................... 117
M. Stanković1, V. Kecojević1, I. Lalić1, N. Gvozdenović1, N. Kovačev1, N. Janjić1,
A. Đuričin2 , M. Vranješ1
REGENERATIVNA MEDICINA DANAS (PRP)
REGENERATIVE MEDICINE TODAY (PRP)
KOŠTANI SUBSTITUENTI U ORTOPEDSKOJ HIRURGIJI
I TRAUMATOLOGIJI................................................................................................................................................... 119
Agnica Petković
MESENHIMALNE MATIČNE ĆELIJE
U REGENARATIVNOJ ORTOPEDIJI......................................................................................................................120
Doc. dr Dušan Marić
CLINICAL EXPERIENCE WITH CELL THERAPIES
FOR CARTILAGE REPAIR OVER 15 YEARS.........................................................................................................120
Matej Drobnič1, Klemen Stražar1, David Martinčič1, Oliver Dulić2 ,
Gordan Gavrilović2 , Vladimir Petrović3
QUALITY CONTROL PRACTICE FOR CELL THERAPIES;
EXAMPLE OF CHONDROART™.............................................................................................................................121
Miomir Knežević1, Ariana Barlič1, Lenart Girandon1, Matej Drobnič2 ,
Oliver Dulić3, Gordan Gavrilović3, Vladimir Petrović3
ODLIČAN KLINIČKI REZULTAT I NALAZ NA MRI
KOD PACIJENATA SA OSTEOHONDRALNIM DEFEKTOM
KOLENOG ZGLOBA LEČENIH BIFAZNIM IMPLANTATOM
AGILLI-C: PRIKAZ REZULTATA NAKON JEDNOGODIŠNJEG
ISKUSTVA I PRIKAZ EVOLUCIJE ABSORBCIJE IMPLANTATA
I URASTANJA KOSTI I HRSKAVICE NA NALAZIMA MRI..............................................................................122
Oliver Dulić1, Gordan Gavrilović1, Goran Đuričić3, Milan Apostolović1,
Nenad Trbović1, Mladen Miškulin2 , Vladimir Petrović4 , Matej Drobnič5
190
Sadržaj
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
AUTOLOGNI KONDICIONIRANI SERUM – ORTHOKINE:
ULOGA REGENERATIVNE MEDICINE
U SAVREMENOJ ORTOPEDIJI................................................................................................................................123
Vladan Stevanović
COULD POSTOPERATIVE APPLICATION OF AUTOLOGOUS
CONDITIONED SERUM IMPROVE CLINICAL RESULTS
UPON ARTHROSCOPIC TOILETTE AND OPEN WEDGE HIGH
TIBIAL OSTEOTOMY FOR VARUS KNEES WITH MEDIAL
COMPARTMENT OSTEOARTHRITIS?..................................................................................................................124
Nikica Darabos1, Stipe Corluka1, Ivan Vlahovic1, Tomislav Cengic1,
Borjan Josifovski2 , Toislav Cuti1
KONFUZIJA O PRP (PLATELETS RICH PLASMA) U TERAPIJI
ORTOPEDSKIH BOLESTI SA KOJOM SMO SE SUSRELI U NAŠOJ
KLINIČKOJ PRAKSI I PRIKAZ KLINIČKIH REZULTATA KOD 80
PACIJENATA : KLASIFIKACIJE, INDIKACIJE, KONCENTRACIJE,
BIOLOŠKI EFEKTI, DOZE, FREKVENCE TERAPIJE...........................................................................................125
Oliver Dulić1, Gordan Gavrilović1, Nenad Trbović1, Vladimir Petrović1,
Mladen Miškulin2
PRIMENA PLAZME OBOGAĆENE TROMBOCITIMA
-PRP- KOD PACIJENATA SA OSTEOARTRITISOM KOLENA.......................................................................126
V. Jovanović1, J. Jovanović2 , M. Mileusnić3, G. Vidić1, D. Matijević1
NOVI PRISTUP, PROTOKOLI I SAZNANJA O PRIMENI
REGENERATIVNE MEDICINE I AUTOLOGNIH TEPRIMENI
U SPORTSKOJ TRAUMATOLOGIJI, ARTROSKOPIJI
I ORTOPEDSKOJ HIRURGIJI...................................................................................................................................127
Džihan Abazović1, Tomislav Palibrk 2 , Ivan Lukić3, Slobodan Džudović4
OPŠTA ORTOPEDIJA I OSTALO
GENERAL ORTHOPAEDIC AND OTHER
TRANSPLANTACIJA KOŠTANOG TKIVA.............................................................................................................129
N. Lujić1, A. Đorđević1, Z. Vučinić1, N. Mandić1, S. Rajković1, J. Sopta2 ,
R. Kovačević2
PRIKAZ NAJNOVIJE WHO KLASIFIKACIJE
TUMORA KOSTIJU I MEKIH TKIVA......................................................................................................................130
J. Sopta1, R. Kovačević1, A. Đorđević2 , N. Lujić2 , Z. Vučinić2 , N. Mandić2 ,
J. Bokun3, D. Ristić3, L. Paripović3
NADOKNADA KOŠTANOG DEFEKTA NAKON RESEKCIJE
PRIMARNIH KOŠTANIH TUMORA KADAVERIČNIM GREFONOM...........................................................131
Z. Vučinić, N. Lujić, A. Đorđević, N. Mandić, S. Savić, P. Mamontov
PROCENA EFIKASNOSTI VOĐENJA KOŠTANE BANKE
U CENTRALNOJ SRBIJI: PRVIH SEDAM GODINA...........................................................................................131
Željko Stepanović, B. Ristić
UZROCI PRELOMA KUKA PACIJENATA
STARIJE ŽIVOTNE DOBI...........................................................................................................................................132
Anita Tasić, Marija Milošević, Ivana Ilić
UTICAJ RANOG FUNKCIONALNOG ISHODA
NA JEDNOGODIŠNJI MORTALITET NAKON
PRELOMA KUKA U GERIJATRIJSKOG POPULACIJI.......................................................................................133
E. Dubljanin-Raspopović1,2 , S. Tomanović-Vujadinović1,2 ,
M. Manojlović-Opačić1, M. Bumbaširević2,3
Contents
191
PARAMETRI KVALITETA U RADU ORTOPEDSKOG
ODJELJENJA ZOFMR „DR MIROSLAV ZOTOVIĆ“...........................................................................................134
Stanislav Palija, Slavko Manojlović, Siniša Bijeljac, Željko Jovičić, Petar Cvijić,
Bojan Kuzmanović, Bojan Miholjčić, Milan Jovanović
METABOLIČKE PROMENE NA KOSTIMA
KAO POSLEDICA HRONIČNE IZLOŽENOSTI KADMIJUMU........................................................................135
Slobodan Popović, Nikola Torbica
PANCITOPENIJA I TOTALNA ARTROPLASTIKA KUKA.................................................................................135
Dragan Radoičić, Radoslav Barjaktarović, Milimir Košutić, Zoran Popović
PERIFERNI NERVNI BLOKOVI ZA GORNJE I DONJE
EKSTREMITETE - UPOTREBA ULTRAZVUKA...................................................................................................136
Rodoljub Stefanović1, Aleksandar Todorović2 , Nada Stojimanovska1,
Milenko Djedović1, Gorana Radeč1
MAGNETNO REZONANTNI IMIDŽING
U EVALUACIJI REKONSTRUKCIJE PREDNJEG
UKRŠTENOG LIGAMENTA, NORMALAN RADIOLOŠKI
NALAZ I POTENCIJALNE KOMPLIKACIJE.........................................................................................................141
Vesna Njagulj1, Mladen Bjelan1, Aleksandar Ragaji1, Srđan Ninković2 ,
Miroslav Milankov2 , Miloš Lučić1
NAŠA ISKUSTVA U PRIMJENI TRANEKSAMIČNE KISELINE
U ALOPLASTIČNOJ HIRURGIJI KUKA I KOLJENA..........................................................................................142
Bojan Kuzmanović, Anita Ristanović, Slobodanka Todorović,
Slavko Manojlović, Siniša Bijeljac, Željko Jovičić, Petar Cvijić,
Stanislav Palija, Bojan Miholjčić, Milan Jovanović
KRATKI PERIOPERATIVNI TRETMAN ALOARTROPLASTIKA
KUKA I KOLENA – ULOGA ANESTEZIOLOGA.................................................................................................143
M. Lukić- Šarkanović, A. Lažetić
PRINCIPI U REHABILITACIJI PACIJENATA
SA AMPUTACIJOM GORNJIH EKSTEMITETA................................................................................................. 144
B. Gavrilović, B. Grujičić, T. Blagojević, B. Vidaković-Maksimović, M. Kajganić,
S. Stojanović
UPOTREBA SUVREMENIH POKRIVALA KOD PREVIJANJA POSTTRAUMATSKIH RANA.................145
Marin Marinović1, Nera Fumić2 , Josip Španjol3, Bore Bakota4 , Ivan Kirin1,
Endi Radović5, Ante Bandalović6 , Fabijan Čukelj6
EKSPERIMENTALNO IZAZVAN FEMOROACETABULARNI
IMPINGEMENT KOD KUNIĆA................................................................................................................................146
Marko Mladenović1, Ivan Micić1,2 , Desimir Mladenović1,2 , Saša Milenković1,2 ,
Zoran Anđelković3, Predrag Stojiljković1,2 , Saša Karalejić1, Marko Jović2
IZRADA MODELA VEŠTAČKIH KOSTIJU OD POLIURETANA.....................................................................147
Miodrag Manić1, Milorad Mitković2 , Miloš Stojković1, Nikola Vitković1,
Miroslav Trajanović1, Milan Mitković3
KAKO SU INFORMISANI PACIJENTI SA AMPUTACIJOM
NOGE O PROTETIČKOJ REHABILITACIJI...........................................................................................................148
Tatjana Blagojević, S. Stojanović, B. Gavrilović, B. Grujičić, M. Marković,
M. Kajganić, D. Bulović
KOMPLEKSNA PROTETIČKA REHABILITACIJA
POLIVASKULARNOG PACIJENTA SA OBOSTRANOM
AMPUTACIJOM DONJIH EKSTREMITETA.........................................................................................................149
Tatjana Blagojević, S. Stojanović, B. Gavrilović, S. Jakovljević, Đ. Kostadinović,
N. Cvetković, S. Ralević, I. Simanić, M. Levićanin
192
Sadržaj
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
POSTER PREZENTACIJE
POSTER PRESENTATIONS
UTICAJ VITAMINA D U PREVENCIJI PRELOMA
PRŠLJENOVA KOD PACIJENTA SA DISKOIDNIM
ERITEMATOZNIM LUPUSOM – PRIKAZ SLUČAJA.........................................................................................151
Andrej Bavec1, Samo Karl Fokter2 , Gregor Rečnik 2 , Dejan Nikolić3,4
PREDNOST TEHNIKE ANESTEZIJE U ODNOSU
NA NEŽELJENE POSTOPERATIVNE POJAVE
U REKONSTRUKCIJI PREDNJEG UKRŠTENOG
LIGAMENTA KOLENA...............................................................................................................................................152
Teodora Božić1,5, Vladimir Dolinaj2 , Radmila Popović1,5, Jelena Nikolić3,5, Vladimir Harhaji4,5
LEČENJE PARALITIČNOG STOPALA TRANSPOZICIJOM TETIVA.............................................................153
Siniša Dučić1,2 , Vladimir Radlović1, Tatjana Jaramaz Dučić3, Bojan Bukva1,
Dušan Abramović1, Miljan Mihajlović1
SUPRAKONDILARNI PRELOM HUMERUSA KOD DECE.
„DORGANOV“ METOD FIKSACIJE......................................................................................................................154
Siniša Dučić1,2 , Vladimir Radlović1, Tatjana Jaramaz Dučić3, Bojan Bukva1,
Dušan Abramović1, Đorđe Nedeljković1
LEČENJE VIŠEDELNIH PRELOMA DISTALNOG RADIJUSA
METODOM SPOLJAŠNJE FIKSACIJE PO MITKOVIĆU..................................................................................155
S. Đurić, T. Kudjija, I. Ivanović, Đ. Maksimović, D. Cvetković
PRIMENA PLATELET RICH PLASMA-E (PRP)
U SUBAKUTNOJ FAZI, KOD PACIJENTA SA PARCIJALNOM
RUPTUROM M. BICEPS FEMORIS-A (PRIKAZ SLUČAJA)............................................................................156
Slobodan Džudović1, Tomislav Palibrk 2 , Ivan Lukić3, Tanja Jurošević4 , Džihan Abazović5
OSTENIL PLUS U LEČENJU PACIJENATA SA GONARTROZOM.................................................................157
Zoran Golubović, Predrag Stojiljković, Ivan Golubović, Saša Karalejić, Ivan Micić, Zoran Radovanović,
Slađana Petrović, Milan Trenkić, Saša Stojanović, Leposava Sikimić, Stevo Najman, Bojana Živković,
Bojana Podgorac-Milenković, Đorđe Branković, Miroslav Trajanović
PRIKAZ SLUČAJA – HIRURŠKO LEČENJE PRELOMA SKAPULE................................................................157
Zoran Grujović, Zoran Jovanović
HIRURŠKI TRETMAN PRELOMA KLAVIKULE...................................................................................................158
M. Ille1,2 , Lj. Mićunović2 , M. Maksić2 , M. Bogosavac1
EKSPERIMENTALNI REZULTATI HIBRIDNE
FIKSACIJE KALEMA OD TETIVA OPRUŽAČA PRSTIJU
(M. EXTENSOR DIGITORUM) PODKOLENICE SVINJE
PRI REKONSTRUKCIJI PREDNJEG UKRŠTENOG
LIGAMENTA KOLENA...............................................................................................................................................159
N. Janjić, S. Ninković, V. Harhaji‚ M. Stanković, D. Savić, M. Milankov
ZNAČAJ REHABILITACIJE PACIJENTKINJE
SA REUMATOIDNIM ARTRITSIOM NAKON IMPLANTACIJE
TOTALNE ENDOPROTEZE KUKA – PRIKAZ SLUČAJA..................................................................................160
S. Janjić
KORELACIJA MIŠIĆNOSKELETNOG KOMORBIDITETA
SA FIZIČKIM FUNKCIONISANJEM KOD STARIJIH
PACIJENATA NAKON PRELOMA KUKA..............................................................................................................161
Jovana Kojović1, Nataša Radosavljević1, Dejan Nikolić2,3, Aleksandar Jeremić4 ,
Andrej Bavec5
Contents
193
USE OF ILIZAROV APPARATUS IN IPSILATERAL FRACTURES
OF FEMUR AND TIBIA (FLOATING KNEE) TREATMENT...............................................................................162
Ivica Lalić, Zoran Gojković, Vladimir Harhaji, Milan Stanković,
Predrag Rašović, Mirko Obradović, Miroslav Milankov
KLINIČKA EVALUACIJA PACIJENTA
SA PARCIJALNOM RUPTUROM M. ANCONEUS
POSLIJE PRIMENE PRP (PLATELET RICH PLASMA-E)
(PRIKAZ SLUČAJA)....................................................................................................................................................163
Ivan Lukić1, Tomislav Palibrk 2 , Slobodan Džudović3, Džihan Abazović4
TROMBOCITIMA OBOGAĆENA PLAZMA
(PLATELET RICH PLASMA) U TRETMANU
MIŠIĆNIH POVREDA KOD AKTIVNIH SPORTISTA........................................................................................ 164
Dušan Marić
REKONSTRUKCIJA MEDIJALNOG PATELOFEMORALNOG
LIGAMENTA KOD RECIDIVANTNIH IŠČAŠENJA ČAŠICE............................................................................165
Dušan Marić, Vukadin Milankov, Đorđe Gajdobranski, Aleksandar Marcikić,
Marko Vidosavljević, Vladimir Đan
REZULTATI LEČENJA PRELOMA
GLAVICE RADIJUSA OSTEOSINTEZOM.............................................................................................................166
N. Marković, V. Ranković, M. Ivanović, I. Đulić, Ž. Vukmirović, N. Mikić,
V. Gordić
HIRURŠKO LEČENJE HRONIČNE NESTABILNOSTI
KARLIČNOG PRSTENA – PRIKAZ 2 SLUČAJA.................................................................................................167
Saša Milenković1, Jordan Saveski2 , Milorad Mitković1, Stojanka Arsić3
DUPLA DINAMIZACIJA (U OSI VRATA FEMURA
I U UZDUŽNOJ OSI FEMURA) JE VAŽNA U HIRURŠKOM
LEČENJU PERTROHANTERNIH PRELOMA.......................................................................................................168
M.B. Mitković, S. Milenković, M. Micić, G. Kuljanin, P. Stojiljković, I. Kostić, M.M. Mitković
LEČENJE LATERALNOG EPIKONDILITISA
PLAZMOM BOGATOM TROMBOCITIMA (PRP)..............................................................................................169
Tomislav Palibrk1, Slađana Anđelković1,3, Suzana Milutinović1,
Džihan Abazović2 , Marko Bumbaširević1,3
PRELOMI TIBIJALNOG PILONA
ZBRINUTI SPOLJAŠNJIM FIKSATOROM............................................................................................................170
Predrag Rašović, Vladimir Harhaji, Aleksandar Lažetić, Dragan Savić,
Ivica Lalić, Mirko Obradović
KOMPJUTERSKA SIMULACIJA POVREDA
PREDNJEG UKRŠTENOG LIGAMENTA...............................................................................................................171
B. Ristić1, A. Matić1, G. Devedžić2 , S. Petrović2
INTRAMEDULARNA OSTEOSINTEZA POTKOLENICE
– NAŠA ISKUSTVA....................................................................................................................................................172
Dejan Ristić, Slađan Timotijević, Tomislav Kasum, Aleksandar Pajić,
Velimir Vlašić, Željko Bokun, Vladan Novaković, Miljan Bilanović,
Ivan Anđelković
UGRADNJA TOTALNE BEZCEMENTNE PROTEZE KUKA
KOD KONGENITALNE DISPLAZIJE KUKA
– PRIKAZ SLUČAJA..................................................................................................................................................173
Dragiša Stamenković, Adrijan Gerga, Mihajlo Mitrović
UGRADNJA TOTALNE BEZCEMENTNE PROTEZE KUKA
KOD PACIJENATA SA AVASKULARNOM NEKROZOM
GLAVE BUTNE KOSTI NAKON PRELOMA I OSTEOSINTEZE......................................................................174
Dragiša Stamenković, Nenad Kovjanić, Mihajlo Mitrović
194
Sadržaj
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
OSTEOPLASTIKA ACETUBULUMA U TOKU
ARTROPLASTIKE ZGLOBA KUKA KOD PACIJENATA
SA PROTRUZIJOM GLAVE BUTNE KOSTI. PRIKAZ SLUČAJA....................................................................175
Saša Stojanović, Zoran Golubović, Predrag Stojiljković, Ivan Golubović,
Slađana Petrović, Zoran Radovanović, Milan Trenkić, Stevo Najman,
Danilo Stojiljković, Goran Stevanović, Leposava Sikimić, Miroslav Trajanović
LEČENJE BILATERALNIH PRELOMA FEMURA
U ISTOM AKTU SAMODINAMIZIRAJUĆIM
UNUTRAŠNJIM FIKSATORIMA MITKOVIĆ U ISTOM AKTU. PRIKAZI SLUČAJA.................................176
Predrag Stojiljković, Ivan Golubović, Milan Mitković, Marko Mladenović
OSTEOSINTEZA PLATO TIBIJALNOG PRELOMA
KOD PACIJENTA SA MULTIPLOM TRAUMOM.
PRIKAZ SLUČAJA.......................................................................................................................................................177
Aleksandar Tošić, Zoran Golubović, Neša Blagojević, Ivan Golubović,
Milan Mitković, Marko Mladenović, Slađana Petrović, Goran Stevanović,
Stevo Najman, Saša Stojanović, Milan Trenkić, Leposava Sikimić,
Miroslav Trajanović
PRELOM VRATNE KIČME KOD PACIJENATA
SA ANKILOZIRAJUĆIM SPONDILITISOM..........................................................................................................178
Srđan Vlajović, Ivan Stojadinović, Pavle Doderović
UTICAJ PREOPERATIVNOG STANJA NA ISHOD
REHABILITACIJE KOD BOLESNIKA SA PRELOMOM KUKA.........................................................................179
B. Vračević1, N. Jovanović1, V. Cvetković1, A. Stanković1, Z. Rosić1, A. Vojvodić1,
B. Stanković1, I. Popović2
NAŠA ISKUSTVA U LEČENJU SUPRAINTERKONDILARNIH
PRELOMA HUMERUSA............................................................................................................................................180
Igor Zagorujčenko1, Radovan Manojlović1,2 , Dejan Tabaković1,3,
Marko Bumbaširević1,2 , Ivan Perić1, Goran Tulić1,2 , Marko Kadija1,2
SADRŽAJ
CONTENTS
Contents
195
Platinasti sponzor / Platinum Sponsor
196
ZBORNIK SAŽETAKA
IV KONGRES SRPSKE ORTOPEDSKO TRAUMATOLOŠKE ASOCIJACIJE
BOOK OF ABSTRACTS 4th CONGRESS OF THE SERBIAN ORTHOPAEDIC TRAUMA ASSOCIATION
Zlatni sponzor / Gold Sponsor
Srebrni sponzor / Silver Sponsor
ECO
197
Izlagači / Exhibitors
198
Oglašivač / Advertiser
Download

Zbornik sažetaka