PROJEKAT Sistem centralnog nadzora i upravljanja – SCADA
U okviru aktivnosti predviđenih Akcionim planom za rješavanje vodosnabdijevanja Cetinja,
kroz mjere programa dovođenja sistema u mjerno stanje, realizovan je projekat centralnog
sistema nadzora i upravljanja sistemom vodovodnog snabdijevanja opštine Cetinje.
Instalirana je neophodna oprema predviđena projektom a koja čini sistem za nadzor i
monitoring. Ovu opremu čine HMI (human machine interface) touch paneli koji su
raspoređeni u svakom objektu i jedan centralni računarski sistem na kom se vidi cio sistem
vodosnabdijevanja i uređaji za komunikaciju. Sistem je pušten u rad sredinom jula 2011.
godine.
Sl.1 Centralni računarski sistem na kom se vidi cio sistem vodosnabdijevanja Cetinja
Sl.2 Izgled touch panela na lokalnim stanicama za mjerenje i upravljanje
Sam sistem daljinskog nadzora i prikupljanja podataka na vodovodnom sistemu opštine
Cetinje, sastoji se od sljedećih mjernih i kontrolnih mjesta:
1. Centralni računarski sistem za nadzor i prikupljanje podataka koji je instaliran u
zgradi JP „ViK Cetinje“,
2. Dislocirani objekti – lokalne stanice za mjerenje i upravljanje:
•
•
Podgorska vrela: glavno izvorište, pumpna stanica;
Višnjica; pumpna stanica;
•
•
Velja gora: prekidna komora;
Obzovica: izvorište – gravitaciono;
•
•
Uganjska vrela: izvorište, pumpna stanica;
Lašor: prekidna komora, pumpna (buster) stanica prema romskom naselju;
•
•
Zagrablje: mali distributivni rezervoar, veliki distributivni rezervoar;
Odvojak za naselje Crna greda;
•
•
Sandin vrh: distributivni rezervoar;
Bajice 1: mjerna stanica;
• Bajice 2: pumpna – buster stanica.
Centralni sistem za daljinski nadzor – monitoring i prikupljanje podataka je zajednički za
kompletan vodovodni sistem, baziran na PC platformi sa SCADA aplikacijom na jednoj
radnoj stanici. Osnovni način monitoringa vodovodnog sistema je računarski (PLC –
SCADA HMI). Nadzorno mjesto je centralizovano, tj. sa jednog mjesta se mogu prikupljati
podaci i pratiti osnovni radni parametri (protok, nivoi vode u rezervoarima, pritisci, broj
radnih sati pumpi i sl.) svakog objekta pojedinačno, odnosno cijelog sistema za dovod
vode do distributivne mreže.
Interaktivnost u komunikaciji čovjek – proces je omogućena na način da operater može
preko odgovarajućih ekrana imati uvid u stanje sistema, odnosno jasan pregled svih
ključnih parametara koji su predmet kontinualnog monitoringa. Na ovaj način je moguće
detektovati eventualne gubitke i locirati ih na pojedinim dionicama trase transportnog
cjevovoda, utvrđivanjem razlike vrijednosti protoka između susjednih mjernih mjesta(npr.
Podgor-Višnjica, Višnjica-Velja gora, Velja gora-Lašor, Lašor-Zagrablje, Lašor-Sandin vrh)
ili na osnovu promjena u vrijednostima pritiska na pojedinim dionicama, nakon čega se
pregledom trase na kojoj su uočeni gubici i primjenom metoda detekcije mogu tačno
locirati mjesta eventualnog kvara.
Sl. 3 Na ovom ekranu se vidi objekat PODGORSKA VRELA.
Sl. 4 Na ovom ekranu se vidi objekat VIŠNJICA.
Sl. 5 Na ovom ekranu se vidi objekat VELJA GORA i OBZOVICA
Sl. 6 Na ovom ekranu se vidi objekat UGANJSKA VRELA.
Sl. 7 Na ovom ekranu se vidi objekat LAŠOR.
Sl.8 Na ovom ekranu se vidi objekat SANDIN VRH i CRNA GREDA.
Sl. 9 Na ovom ekranu se vidi objekat BAJICE2.
Sl.10 Na ovom ekranu se vidi objekat ZAGRABLJE.
Komunikacija, odnosno razmjena podataka između lokalnih PLC-ova, postavljenih na
objektima vodovodnog sistema (pumpnim stanicama, prekidnim komorama, rezervoarima i
sl.) i centralnog računara ostvaruje se pomoću VPN mreže, odnosno GPRS veze. Pomoću
računskog sistema omogućeno je praćenje procesa na monitoru, izrada istorijskih krivih i
bar-grafova za praćenje tehnoloških parametara, prikazivanje i štampanje poruka i alarma,
arhiviranje podataka, izrada i štampanje periodičnih izvještaja, izračunavanje i čuvanje
kumulativnih vrijednosti (količine proizvedene vode na pumpnim stanicama i izvorištima i
količine isporučene vode na rezervoarima i odvojcima) itd.
Sl.11 Grafikoni - trend za dati element ili za cio objekat.
Sl. 12 Tabela gdje se vide vrednosti mjerenja za svaki objekat u tabelarnom prikazu.
Instalirani SCADA sistem pored funkcije daljinskog nadzora – monitoringa i
prikupljanja podataka, omogućava i upravljanje pojedinim segmentima sistema. Tako se
daljinski može upravljati elektro-ventilima, i to prema zadatoj poziciji ili zadatom protoku.
Sl. 13 Način daljinskog upravljanja elektroventilima
Takođe, moguće je daljinski upravljati radom pumpi na pumpnoj stanici Uganjska
vrela (puštati u pogon ili gasiti pumpe), buster stanicama u prekidnoj komori Lašor i
Bajicama.
Načini upravljanja postrojenjima su:
•
lokalno – ručno, sa lokalnih elektro ormara,
•
daljinski – ručno, preko programabilnog logičkog kontrolera i SCADA
aplikacije, iz kontrolno – komandnog mjesta,
•
daljinski – automatski, preko programabilnog logičkog kontrolera i SCADA
aplikacije, iz kontrolno – komandnog mjesta.
Sl. 14 Način daljinskog upravljanja radom pumpi
Važne karakteristike ovog upravljačko – informacionog sistema osim već navedenih su:
• velika puzdanost u radu,
•
•
praktično i jednostavno korišćenje,
brza dijagnostika kvarova u sistemu,
•
•
aktiviranje događaja i alarma radi kasnije analize,
generisanje izvještaja,
•
•
dobar grafički prikaz procesa i oprema,
zaštita od neovlašćenog ulaska u sistem,
•
mogućnost proširivanja sistema, otvorenost, odnosno lako povezivanje sa različitim
upravljačkim i mjerno-regulacionim uređajima u sistemu.
TEHNIČKI SEKTOR – MONITORING SKADA
Download

monitoring scada