İşten atıldım
İş kazası geçirdim
12 saat çalışmak istemiyorum
İşyerinde baskı görüyorum, tacize uğradım
Sigortasız çalıştırılıyorum
Bağımsız Tekstil İşçileri Sendikası
2014
• Sigortasız Çalışma! (5510 Sayılı Genel Sağlık
Sigortası Yasası)
İşçi işe başlar başlamaz sigortalı sayılır. İşveren deneme
süresinde de sigorta yapmak zorundadır. Genel sağlık
sigortası kapsamında sağlık hakkımız elimizden neredeyse tamamen alındı. Sigorta primlerimizde eksiklik
varsa ne hastaneye gidebiliyoruz, ne ilaç alabiliyoruz.
Bu yüzden sigorta primlerimiz aynı zamanda iş güvencemizdir. Sigorta hakkımıza sahip çıkalım, sigortasız çalışmayalım. Sigortamız geleceğimizdir.
• Haklı neden olmadan işten atamazlar! (İş Yasası
Madde 17)
İşyerinde işe başlayalı 6 ay olmuşsa ve işyerinde 30 kişiden fazla işçi çalışıyorsa iş güvencesine sahipsin. Patron
seni haklı bir neden ileri sürmeden işten atamaz. İşten
çıkarılırsan 1 ay içinde işe geri dönüş davası açma hakkın var. İşveren dava sonunda seni işe geri almasa da en
az 8 en fazla 16 maaş ödeme yapmak zorundadır. Haklı
nedenler sınırlı sayıdadır. Fazla mesaiye kalmadığın için,
hakaret eden şefe karşı geldiğin için, senin için esaslı
olan değişiklikleri kabul etmediğin için, performansın
düştüğü için, işyeri küçülmeye gittiği için, kriz olduğu
bahanesiyle, eksik ödenen haklarını istediğin için ve
daha bir çok sebeple seni işten çıkaramazlar. Haklarımızı
bilelim. İşimize sahip çıkalım. İşimiz geleceğimizdir.
2
www.batissendika.org
• İmzaladığın bütün belgeleri oku! Tarih atmadan imzalama! İstifa belgesi imzalama!
İşyerinden çıkarılırken yada çıkarken istifa belgesi imzalama. İstifa eden işçinin kıdem ve ihbar tazminatı isteme
hakkı yoktur. İşyerinde size imzalatılan bütün belgeleri
dikkatlice okuyun. İmzaladığınız bütün kağıtlara imza
attığınız o günün tarihini yazın. Hakkınızın daha fazla
olduğunu düşünüyorsanız yada baskı nedeniyle işten
çıkarılıyorsanız “yasal hakkım saklıdır” yazarak evrakları öyle imzalayın.
• İşyerinden ayrılırken tazminat isteme hakkın var!
Tazminatını patrona bırakma! (İş Yasası Madde 24)
İşyerinde maaşın düzenli olarak ödenmiyorsa, mesailerin doğru hesaplanıp ödenmiyorsa, sigortan asgari
ücretten yatırılıyorsa, fazla mesaileri hala elden almaya
devam ediyorsan, işyeri koşulları sağlığını ve çalışmanı
engelliyorsa, patron onur kırıcı hakaretlerde ve sataşmalarda bulunuyorsa, cinsel tacize uğramışsan, iş bir
haftadan uzun sürecek şekilde durmuşsa, işyerinde eşit
işe eşit ücret verilmiyorsa, ayrımcılığa uğruyorsan kıdem tazminatını alarak o işyerinden çıkma hakkın var.
Patron yasal yükümlülüklerimi yerine getirmezse tek taraflı tazminatlı çıkış hakkın var.
www.batissendika.org
3
• Kıdem tazminatımız kaldırılmak isteniyor (1475
Sayılı İş Yasası Madde 14)
Bugün işçiler olarak elimizde bir sigortamız bir kıdem
tazminatımız kaldı. Kıdem tazminatı fonu kurarak işçinin
kıdem tazminatını kuşa çevirmek ve patronların kullanmasına açmak istiyorlar. Eğer fon yasası geçerse bugün
1 yıla 1 maaş olarak aldığımız kıdem tazminatımız üçte
birine düşecek ve ancak ve ancak onu emekli olduğumuzda alabileceğiz. İşsizlik fonunu başına gelenleri biliyoruz. Patronlar fabrika kursun diye dağıtıldı. Şimdi sıra
kıdem tazminatlarımızda. Buna izin vermeyelim. Kıdem
tazminatımıza sahip çıkalım.
• Maaşın gecikirse, iş güvenliği tedbirleri alınmıyorsa çalışmama hakkın var! İşten kaçınma hakkını
kullan! (İş Yasası Madde 24)
Üzerinden 20 gün geçtiği halde maaşın ödenmemişse
çalışmama yasal hakkını kullan. Maaşın ödenmiyorsa
işyerine gideceksin ama çalışmayacaksın, çalışmaktan
kaçınma hakkın var. Bu halde çalışmıyorsun diye işten
atamazlar. Yine işyerinde iş güvenliği tedbirleri alınmıyorsa çalışmama hakkın var. Çalışırken ölmek, iş kazası
geçirmek kaderimiz değil.
4
www.batissendika.org
• Haftada 45 saatten fazla çalışıyorsan fazla mesai
ücretini iste! (İş Yasası Madde 41)
Haftalık yasal çalışma saati 45 saattir. Haftada 45 saatten
fazla yaptığın çalışmalar fazla çalışmadır. Ve normal saat
ücretinin %50 fazlası olarak ücretlendirilir. Her gün 1112 saat çalıştırıp sadece maaş alıyorsan bordronu imzalama. Yaptığın fazla mesailer bordronda görünmüyorsa
bordronu imzalama yada yasal hakkım saklıdır diye yazarak imzala. Yoksa emekli olduğunda da asgari ücrete
mahkum edilirsin. Emeğimize sahip çıkalım. Emeğimiz
geleceğimizidir.
• Her türlü fazla çalışma işçinin rızasına bağlıdır. (İş
Yasası Madde 41)
Eğer haftada 45 saatten fazla çalışmaya yazılı olarak rıza
göstermemişsen fazla mesaiye kalmak zorunda değilsin. Fazla mesaiye kalmadın diye işten atamazlar.
• İşyerinde mola verme hakkımız vardır. Biz makine
değiliz. (İş Yasası Madde 68)
Dört saat veya daha kısa süreli işlerde onbeş dakika,
dört saatten fazla ve yedibuçuk saate kadar (yedibuçuk
saat dahil) işlerde yarım saat, yedibuçuk saatten fazla
süreli işlerde bir saat ara dinlenmesi verilir.Ara dinlenmeleri çalışma süresinden sayılmaz.
www.batissendika.org
5
• Patronun bordro vermesi yasal zorunluluktur! (İş
Yasası Madde 37)
Patronun bordro düzenlemesi yasal zorunluluktur.
Maaş, mesai ve kesintilerini gösteren bordronun bir
nüshası işçiye verilmelidir. İşyerinde imzalatılan bordroları dikkatlice oku. Bordronda, net ödenen yazan yerde
gerçek maaşın yazmıyorsa ve fazla yaptığın mesailer
işlenmemişse o bordroyu imzalama yada yasal hakkım
saklıdır diye yazarak imzala.
• Mazeret göstermeden devamsızlık yapmayın! (İş
Yasası Madde 25)
İşyerinde mazeretsiz olarak iki gün üst üste devamsızlık
yaparsan veya bir ay içinde toplam üç gün devamsızlık
yaparsan 20 yıllık işçide olsan tazminatsız atılırsın. İşe
gitmediğiniz günleri belgeleyin. Bir gün işe gitmemeden dolayı iki günlük yevmiye kesilemez. İki gün eksik
sigorta yatırılamaz.
• Eşdeğer işi yapanlar aynı ücreti alır. Patron eşit işe
eşit ücret ödemek zorundadır! (İş Yasası Madde 5)
Patron eşit işe eşit ücret uygulamak zorundadır. İşçiler
arasında objektif hiçbir neden yokken ücret ve sosyal
hakların ödenmesinde ayrımcılık yapılamaz. Sadece kadın olduğun için düşük ücret alamazsın, işten atılamazsın. Aynı kıdemde bir makineci 1.500,00 tl ücret alırken
bir başka makineci asgari ücretle çalıştırılamaz. Kadın
6
www.batissendika.org
işçiler sadece hamile kaldığınız için işten atılamazsınız.
Doğumdan önce 8 hafta ve doğumdan sonra 8 hafta ücretli izin hakkınız var. Ücretli izin hakkınızdan sonra 6 ay
ücretsiz izin hakkınız var. İzin hakkımıza sahip çıkalım.
• İş kazası kader değil, Cinayettir (İş Yasası Madde
77)
İş güvenliği tedbirleri alınmadan çalışma. Patron kaza
geçirmemen için gereken her türlü önlemi almak zorundadır. İş kazasında patron kusursuz bile olsa sorumludur.
İşyerinde iş kazası geçirdiğinde; hemen olay yerinin ve
makinenin fotoğrafını çek, sendikana bildir, sigortasız
da çalışsan ssk hastanesine de başvur, ayrıca hemen
durumu SGK’ya bildir. Ve karakol veya savcılıkta gerekli
tedbirleri almayarak kazanın yaşanmasına sebep olan
patrondan şikayetçi ol!
• İşyerinden kaynaklanan hastalıklar meslek hastalığıdır! (İş Yasası Madde 77)
Bel fıtığı, boyun fıtığı, kas ağrıları, deri hastalıkları, akciğer hastalıkları, duyma ve görme bozuklukları, depresyon ve daha yüzlerce hastalık peşimizi bırakmıyor. Uzun
çalışma saatleri ve sağlıksız çalışma koşulları işçileri hasta eder. Meslek hastalığın varsa sendikana bildir, meslek
hastalıkları hastanesine başvur.
www.batissendika.org
7
• Kadın işçiler doğumdan önce 8 hafta doğumdan
sonra 8 hafta ücretli izne çıkma hakkımız var! (İş Yasası Madde 74)
Kadın işçiler doğum iznine az bir zaman kala kötü niyetli
olarak işten çıkarılırlar. Ve çıkış sırasında haklarının verileceği söylenerek istifa, ibraname gibi belgeler imzalatılır. İzin hakkımızı kullanmadan işten çıkmayalım. Patronlar bize hiçbir zaman “iyilik” yapmayacak. Doğum izni ve
süt izni haklarımıza sahip çıkalım.
• İşsizlik maaşını unutma!
İşsizlik maaşı hakkın için işten çıksan da çıkarılsan da iş
kura başvurma hakkın var. Geçmişe dönük 3 yıl içinde
600 günlük sigorta primin varsa ve son 4 ayın eksiksiz
yatırılmışsa işsiz kaldığında en geç 1 ay içinde başvurarak işsizlik maaşı alırsın.
• Taşeron çalışmak zararlıdır! Neden mi?
Taşeron sağlıksız, güvencesiz çalışma ortamları ve hak
gaspları demektir. “Ben taşeron işçisiyim böyle bir hakkım yok” diye düşünme. Taşerona geçirilerek maaşlar
düşürülemez. Kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, izin
kullanma hakkı ve diğer haklar engellenemez. Bütün
haklarından taşeron ve asıl işveren birlikte sorumludur.
Alacaklarını asıl işverenden de iste! Zaten asıl iş bölünerek alt işverenlere verilemez. Taşeron çalışmaya karşı
gelmek geleceğimizi savunmaktır.
8
www.batissendika.org
• Telafi çalışmasını kabul etmek zorunda değilsin!
(iş yasası madde 64)
Eğer işçi belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışıyorsa patron
tarafından bugün iş yok,hammdde gelmedi,sipariş yok
gibi gerekçelerle eve gönderilip iş yerine borçlandırılamaz.İşçinin yazılı onayı olmadan telafi çalışması yaptırılamaz.Telafi çalışması işçinin kabul etmesi durumunda
günde en çok 3 saatten fazla olamaz. Tatil günlerinde
telafi çalışması yaptırılamaz.
• Yıllık izin hakkın var izin hakını doğru kullan!
(İş Yasası Madde 53)
İşyerinde işe başladığı günden itibaren, deneme süresi
de içinde olmak üzere, en az bir yıl çalışmış olan işçilere
yıllık ücretli izin verilir. Yıllık ücretli izin hakkından vazgeçilemez. İşveren, yıllık ücretli iznini kullanan her işçiye,
yıllık izin dönemine ilişkin ücretini işçinin izine başlamasından önce peşin olarak ödemek veya avans olarak vermek zorundadır.İşçilere verilecek yıllık ücretli izin süresi,
hizmet süresi;
a) Bir yıldan beş yıla kadar (beş yıl dahil) olanlara ondört günden,
b) Beş yıldan fazla onbeş yıldan az olanlara yirmi günden,
c) Onbeş yıl (dahil) ve daha fazla olanlara yirmialtı
günden az olamaz.
www.batissendika.org
9
İşveren iş yerinde 6331 Sayılı İş sağlığı ve güvenliği kanunu gereği İşyeri hekimi,iş güvenliği uzmanı bulundurmak işyeri işçi temsilcisi seçmek zorundadır!
(1) İşveren, çalışanların işle ilgili sağlık ve güvenliğini sağlamakla yükümlü olup bu çerçevede; a) Mesleki
risklerin önlenmesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her
türlü tedbirin alınması, organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik
tedbirlerinin değişen şartlara uygun hale getirilmesi ve
mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapar.
b) İşyerinde alınan iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerine
uyulup uyulmadığını izler, denetler ve uygunsuzlukların
giderilmesini sağlar.
c) Risk değerlendirmesi yapar veya yaptırır.
ç) Çalışana görev verirken, çalışanın sağlık ve güvenlik
yönünden işe uygunluğunu göz önüne alır.
d) Yeterli bilgi ve talimat verilenler dışındaki çalışanların hayati ve özel tehlike bulunan yerlere girmemesi için
gerekli tedbirleri alır.
(2) İşyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet
alınması, işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmaz.
(3) Çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri, işverenin sorumluluklarını etkilemez.
(4)İşveren, iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin maliyetini çalışanlara yansıtamaz.
10
www.batissendika.org
• Sendikalı olmak yada olmamak anayasal haktır.
(Anayasa Madde 51 vd- 6356 Sayılı Sendikalar Yasası
Madde 17 vd)
Sendikalı olmak yada olmamak anayasal haktır. Bu sebepten işten atılırsan sendikana bildir. Sendikalı olduğumuz için bizi işten atamazlar. Tazminatlarımızı
yakamazlar. İşe iade davası açmak ve 12 maaşa kadar
sendikal tazminat kazanma hakkımız var. Sendika üyeliği için noterden üye olma şartı kaldırılmıştır. E devlet
şifrenle sendikana başvur.
www.batissendika.org
11
İLETİŞİM BİLGİLERİ:
www.batissendika.org
[email protected]
batis/facebook batisı/twitter
Bursa Merkez:
Sakarya Mah Güven Sokak Babadağ Apt No:2 K:2 D:5
OSMANGAZİ BURSA
TEL: 0224 251 55 84
İstanbul Merkez Temsilciliği:
Şirinveler Mah Nil Sokak No:22 Seçkin İş Merkezi K:1
BAHÇELİEVLER İSTANBUL (İş kur yakını)
TEL: 0212 474 99 00- 0534 038 00 42
İstanbul Esenyurt Temsilciliği :
Merkez Mah. Doğan Araslı Bulvarı Örnek İş Merkezi K:1
Köyiçi ESENYURT İSTANBUL
Tel: 0535 922 82 68
Çerkezköy Temsilciliği:
G.O.Paşa Mah Öztrak Cad Canbazlar Sokak Burak İş
Merkezi K:3 D:4 ÇERKEZKÖY TEKİRDAĞ
TEL: 0282 725 19 97 - 0555 792 22 59
Çorlu İletişim: 0555 792 22 59
Download

Haklarımız