GİRİŞİMCİLİK
Girişimci Kimdir?

Değerli insan üretebilen ama üretirken değer
yaratabilen, yarattığı değerlerle insanları mutlu
edebilen, insan yaşamına güzellikler katabilen
kişidir.
Girişimci Kimdir?


O insandan eğer sokakları süpürmesi
istenirse, Michaelangelo’nun resim yaptığı
gibi, Sheakspeare’in şiir yazdığı gibi ve Koca
Sinan’ın mimarlığı işlediği gibi süpürür
sokakları. Herkes o sokağa bakarken
“Burada işini çok iyi yapan bir çöpçü
yaşıyormuş” der ve onu saygı ve sevgiyle
anar.
İşte girişimci böyle bir insan olmalıdır.
Girişimciliğin Tanımı



Girişimcilik kavramı gerek işletme gerekse
iktisat literatüründe öteden beri
kullanılmaktadır.
Girişimcilik kavramını dördüncü üretim
faktörü olarak ilk kullanan iktisatçı J.B.
Say’dır.
Girişimcilik J.von Schumpeter’in “dinamik
girişimci” kavramıyla daha büyük bir önem
kazanmıştır.
Girişimciliğin Tanımı

Günlük hayatta, girişim (enterprise); bir işi yapmak için
harekete geçme, başlama, kalkışma durumunu ifade
etmekte, girişimci (entrepreneur) ise; böyle bir durum
içinde yer alan girişken kişi anlamında kullanılmaktadır.
Bu kavramlar esasta, iktisadi bir çerçeve içinde ele
alınmaktadır.

Girişimci, arz ve talebi yönlendiren, pazar arayan kişi,
girişimcilik ise, daha çok kaynakları ekonomik olarak
seferber etme, harekete geçirme faaliyeti olarak
görülmektedir. Girişimcilik (entrepreneurship) kavramının
bugünkü anlamda kullanılması, kapitalist üretim tarzının
egemen hale gelmesiyle ilişkilidir.
GİRİŞİMCİLİK VE GİRİŞİMCİ BİREY


Kişilik kuramları içerisinde, psikodinamik ve sosyal
psikolojik yaklaşımlar, girişimci bireyi, sahip olduğu
tutum ve tavır kombinasyonu, bakış ve
yenilikçi/değişimci performansı ile farklı/ayırıcı bir
karaktere sahip kişi olarak resmederler
Girişimcinin, kendi vizyonunu ve hırslarını yansıtan
bir macera/risk yaratmak için motive olduğu ve
kendisini, toplusal çevresini gözden geçirip yeniden
örgütlemeye hazırladığı düşünülür
GİRİŞİMCİLİK VE GİRİŞİMCİ BİREY


Girişimcilerin de, çoğu zaman, kurulu/yerleşik değerlerle
ters düşen bir kişilik yapısına sahip oldukları ileri
sürülmektedir (Bridge vd., l998:42-48). ,
Girişimcilerin kişisel nitelikler arasında, girişimcilerin,
“proaktif”, “dinamik”, “amaçlı”, “pozitif” ve “inisiyatif
alabilme”, “işbirliğine açık olma”, “hataları hızlı ve etkili
biçimde telafi edebilme” yetenekleri ön plana çıkmaktadır.
Ayrıca, kimliği tanımlayıcı nitelikler olarak, “yenilikçi”,
“imajinatif”, “yaratıcı”, “esnek” vb. hususlara vurgu
yapmaktadırlar. Bundan başka, “uyumlu olma”, “güven
duygusuna sahip olma”, “ölçülü risk alma”, “kararlı olma”,
“inatçı (direngen) olma”, “sonuç almaya yönelik fikri
kapasite”, “sorumluluk” ve “kendine güven” de dile
getirilen hususlar arasındadır.
GİRİŞİMCİLİK VE GİRİŞİMCİ BİREY

Girişimci davranışları kâr dışı motivelerle
açıklayan kuramcılar arasında Schumpeter
(l934) de, girişimciliğin, kişisel önemsenme,
sosyal kabul görme vb. ihtiyaçlardan da
yüksek oranda etkilendiğini ileri sürmektedir.
GİRİŞİMCİLİK VE GİRİŞİMCİ BİREY

Davranışsal yaklaşımlar ise, kişiliğin,
girişimciliği etkileyen önemli bir faktör olduğu,
ancak tek başına yeterli olmadığı, diğer
faktörlerle birlikte düşünüldüğünde
anlaşılabileceğini ileri sürmektedirler. Buna
göre, girişimcilik, kişiliğin dışında çok sayıda
faktörün etkileşiminden oluşan davranışsal
bir süreçtir (Naffziger, l995:22)
GİRİŞİMCİLİK VE GİRİŞİMCİ BİREY

Girişimci davranışı belirlemek için; “yetenek”, “bilgi”,
“performans” ve “psikolojik” değişkenlerden
hareketle bir çerçeve geliştirirler (bkz. Bridge vd,
l998: 50-53)
GİRİŞİMCİLİK VE KÜLTÜR İLİŞKİSİ
Niçin bazı toplumlar girişimcilikte
yüksek başarı gösterirken
diğerlerinde aynı başarı
görülmemektedir?
GİRİŞİMCİLİK VE KÜLTÜR İLİŞKİSİ

Uluslararası girişimcilik endeksinde kullanılan 100 yetişkin
içinde şirket kuran insanların sayısına bakıldığında Türkiye 29
ülkeden daha az sayıda girişimciye sahiptir. Türkiye'de her 100
yetişkin içinde şirket kuran sayısı 4,6 iken bu sayı Meksika'da
18,7,
İrlanda'da
12
ve
ABD'nde
11,7'dir.
Yeni kurulan şirket sayıları açısından da Türkiye kötü bir
performans göstermektedir. OECD üye ülkelerinde yeni kurulan
işyerlerinin tüm işletmeler içinde oranı % 11-17, kapanan
işyerlerinin oranı da % 9-14 arasında değişmekteyken,
Türkiye'de bu oranlar sırasıyla % 3,5 ve % 0,9'dur.
Türkiye nüfusunun önemli bir girişimci potansiyeli olan kadınlar
ve gençler girişimci olarak değerlendirilememektedir. Tüm
işverenler arasında kadınların oranı % 3,3 gibi oldukça düşük
bir orandır ve 30 yaşın altında bulunan gençlerin % 64'ü
işsizdir.
GİRİŞİMCİLİK VE KÜLTÜR İLİŞKİSİ

Girişimci sayısıyla ilgili ilginç bir bulgu, girişimci erkek ve
kadınların oranlarıdır. Çıkış ve inişlere rağmen, kendi hesabına
çalışan kadınlar toplam kendi hesabına çalışanların % 10'u
civarındadır. Tüm işverenler içinde kadınların oranı ise % 3,3
gibi çok düşük bir orandır. Hem işverenleri, hem de kendi
hesabına çalışanları girişimci diye düşünürsek Türkiye'de erkek
girişimciler, kadın girişimcilerin 7 katıdır. Girişimciyi sadece
işveren olarak tanımlayan uluslararası bir çalışmada bulunan
29 ülke sonuçlarına göre ise erkek girişimcilerin kadın
girişimcilerin iki misli olduğu saptanmıştır. Bu tanıma göre
Türkiye'de erkek girişimciler kadın girişimcilerin 29 katıdır.
Türkiye genelinden şehirlerin girişimcilik performansına
inildiğinde ise girişimcilik performansı en gelişkin olan illerin
sadece
İstanbul
ve
Kocaeli
olduğu
görülmektedir.
Girişimcilik ve Kültürlerarası
Farklılaşma



Muhakkak ki girişimciliğin evrensel başarı ve
başarısızlık ölçütleri vardır.
Öte yandan girişimcilik sosyal ve kültürel bir
olgudur. Bu nedenle farklı sosyo-kültürel
özelliklere sahip toplumlarda farklı girişimcilik
özellikleri önem kazanmaktadır.
Bu itibarla “Türk Girişimci Tipi”nin
belirlenmesi önem taşımaktadır.
GİRİŞİMCİLİK VE KÜLTÜR İLİŞKİSİ


Morrison, kültürün girişimciliğe dönük tutumları
önemli ölçüde belirlediğini ileri sürer. Ona göre,
kültür, girişimciliği başlatan, harekete geçiren itkilere,
güdülere bünyesinde yer vermektedir.
Örneğin, demokratik kültürlerde kişisel başarısızlık
ve yapılan hataların çok büyütülmemesi ve bunlara
yüksek tolerans gösterilmesi, kişileri yenilikleri
denemeye, teşebbüse geçmeye teşvik eder. Bu
toplumlarda, yeni şeyler yapma, değişiklik ve
teşebbüse geçmenin olumlanması doğal olarak
girişimci eğilimlerin pekişmesine yardım eder.
GİRİŞİMCİLİK VE KÜLTÜR İLİŞKİSİ


Protestan ahlâkının Batı’da girişimci bireyin
oluşmasına olan katkısı
Protestanlıktaki, maddiyata, üretime,
sermayeye ve çalışmaya yapılan vurguların
fazla olması
McClleand, girişimciliğe destek veren
kültürlerin üç temel davranışı

l. Yüksek sorumluluk üstlenme

2. Hesaplı risk alma

3. Performansa dönük geribildirim talep etme
GİRİŞİMCİLİK YÖNELİMİ
OKULLARIN İŞLEVSELLİĞİ AÇISINDAN
GİRİŞİMCİ OKUL YÖNETİCİLERİ

Okul yöneticisinin temel görevleri, kaynak
sağlama, kalite kontrol, sorunlar ortaya
çıkmadan personelin onları kestirmesini
sağlama, düzenli bir okul çevresi yaratma,
velilerin katılım ve desteğini sağlama, sadece
yasal işleri yapmak değil, yenilikler yaratma,
okulda sunulan eğitim ve öğretim fırsatlarını
sürekli olarak geliştirmektir (Erdoğan, 2000,
s.97).

Her okul yöneticisinin sıralanan bu görevleri
nasıl gerçekleştirdiği değişkenlik gösterebilir.
Bununla birlikte bu görevleri gerçekleştirmede
üç temel boyutun öne çıktığı belirtilmektedir
(Mazzeo, 2004):
OKULLARIN İŞLEVSELLİĞİ AÇISINDAN
GİRİŞİMCİ OKUL YÖNETİCİLERİ

1. Örgütleyici Okul Yöneticisi: Etkili okul yöneticisinin okula, öğretimi

2. Öğretimsel Lider Olarak Okul Yöneticisi: Etkili okul liderleri, bireyleri
öğrencinin öğrenmesinden) ve öğretimin geliştirilmesinden sorumlu tutacak bilgi
yönelimli bir toplum oluşmasına katkıda bulunurlar. Bunu; öğretmenlerin işiyle
ilgili bilgi ve becerilerini geliştirmek için zamanı ve parasal kaynakları yöneterek
yaparlar.
3. Girişimci Okul Yöneticisi: Etkili okul liderleri, okulun gelişmesine ve
varlığını etkili bir şekilde Sürdürmesine yönelik tehditleri ortadan kaldırarak,
okulun amaçlarına ulaşmasında fırsatları okula taşıma ve yenilikçi okul kültürü
yaratma yoluyla öğretimsel gelişme ve öğrenmeye karşı özel ilgigeliştirirler ve
bunu sürdürürler. Bilgi toplumunda öğrenme ve öğretmeye yönelen okul
yöneticisinin geleneksel yönetim anlayışı değişecek, bilgi üretme ve bilgiyi etkili
bir şekilde kullanma, yönetim yaklaşımının temelini oluşturacaktır (Çelik, 2000,
s.136).

geliştirecek yenilikçi bireyler, fikirler, programlar ve öğretimsel stratejiler
getirirken, bir taraftan da uyumlu bir reform programını devam ettirmeye
çalışırlar. Aynı zamanda; öğretmenler, velileri ve toplum üyelerini okulu
geliştirme çabaları için birer lider ve işbirlikçi olarak çalıştırırlar.
YÖNETİCİ İLE GİRİŞİMCİ
ARASINDAKİ FARKLAR





Girişimci gelecekte, yönetici geçmişte yaşar.
Girişimci kontrol eder, yönetici düzen kurar.
Girişimci değişikliklerle başarı sağlarken,
yönetici statükoya bağlıdır.
Girişimci fırsatları yakalar, yönetici
problemleri görür.
Yönetici bir ev yapar ve sonuna kadar orada
yaşar, girişimci evi inşa eder ve anında bir
sonrakini planlamaya başlar.
YÖNETİCİ İLE GİRİŞİMCİ
ARASINDAKİ FARKLAR


Yöneticinin işleri düzgün ve özenlidir.
Girişimci ise yöneticinin sıraya koyacağı işleri
yapar. Yönetici, girişimcinin arkasında
ortalığı toparlayan kişidir.
Yönetici olmazsa işler ve toplum yürümez.
Girişimci olmazsa yenilik olmaz.
Girişimci Nitelikleri








Girişkenlik
Güçlü ikna yeteneği
Üstüne risk alabilme
Esneklik
Yaratıcılık
Bağımsızlık
Sorunları ivedilikle çözebilme
Başarma gereksinimi
Girişimci Nitelikleri




Hayal gücü
Başkalarının kaderini yönetebileceğine dair
güçlü bir inanç
Liderlik yeteneği
Çok çalışma

Girişimcilik, uygulamada hiç olan bir şeyden değeri olan bir şey
yaratan insana özgü,yaratıcı bir çabadır. Elde bulunan
kaynaklar veya onların yetersizliğini göz önüne almadan
fırsatların arkasından gidilmesidir. Girişimcilik, diğerlerini
vizyonun peşinden sürükleyecek güçlü bir vizyon ve tutku
gerektirir. Aynı zamanda öngörülen riskleri üstlenmenin göze
alınmasını da gerektirir. Bir başka tanıma göre girişimcilik,
yenilik yaratma ve yeni ürünler, yeni hizmetler, yeni süreçler
oluşturmak için yeni kaynakların yaratılması ve bu kaynakların
etkili kullanılması olarak ifade edilmektedir (Başar, Tosunoğlu
ve Demirci, 2001, s.4).
SORU
CEVAP
Download

girişimcilik ve kültür ilişkisi