1. Soru
İsim:
No:
2. Soru
3. Soru
Toplam
YTÜ Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği
2013-2014 Bahar Dönemi
Uyarlamalı Süzgeç Kuramı – Arasınav
8 Mayıs 2014
İşlem basamaklarını açık ve anlaşılır bir şekilde gösteriniz.
İsim ve numaranızı her kağıda yazmayı unutmayınız. Başarılar.
SORULAR
1. (35 puan, Kalman Süzgeç ve LMS Algoritması) Kalman filtre ile LMS tabanlı
uyarlamalı süzgeci algoritma yapısı, uygulama alanları, yakınsama hızları ve
işlem yoğunlukları yönleriyle karşılaştırınız.
2. (30 puan, Uyarlamalı Süzgeç Uygulaması) 8 kHz örnekleme hızında çalışan ve
yankı gidericisi olmayan bir mobil telefon için,
a) Bu sistemde yankının nasıl oluştuğunu açıklayın ve blok diyagramıyla
göstereceğiniz bir uyarlamalı süzgecin bu yankıyı nasıl azaltılabileceğini
açıklayın.
b) Telefon ve kullanıcının başı arasında 2 cm, mikrofon ve kullanıcı arasında ise
8 cm mesafe olduğu ve ağın içindeki gecikme 5 ms kabul edilirse, uygun bir
yankı giderici süzgeç derecesi (M) belirleyiniz. (Sesin hızı 340 m/s’dir.)
c) Bu örnek için hangi uyarlama tekniğini kullanmayı düşünürsünüz? Seçtiğiniz
algoritma için gerekli parametrelerin değerlerini tartışınız.
3. (35 puan, LMS için Bilgisayar Benzetimleri) Bir AR süreç olan x(n) rastgele
süreci
x n   a 1x n  1  a 2 x n  2   vn 
fark denklemiyle tanımlanmaktadır ve ifadede geçen v(n) eklenir beyaz Gauss
gürültüsünün ortalaması 0 ve varyansı 1’dir.
a) Sürece ilişkin AR parametre değerlerini a1 = 0.1 ve a2=0.8 alarak, x(n)
girişi için en iki farklı realizasyon oluşturup, grafiğini çiziniz.
b) Oluşturulan x(n) girişlerinden birinin kullanıldığı ve AR parametrelerinin
bilinmediği varsayıldığında, M=2 uzunluklu bir LMS uyarlamalı süzgeci
kullanılarak bilinmeyen AR parametreleri kestirilecektir. LMS
algoritmasındaki adım aralığı parametresi 0.05 olarak alınmıştır. Bu LMS
süzgeci için öğrenme eğrilerini çizdiriniz. Süzgeç katsayılarının
yakınsadığı değerleri grafik üstünde gösteriniz. Seçilen adım aralığının
uygunluğunu araştırınız.
Download

YTÜ Elektronik ve Haberleşme Mühendisliği 2013-2014