AVRUPA ÇORAP PAZARINDA FİYATLAR DÜŞÜYOR
Mithat Aracı, Da Kong Türkiye Temsilciliği
ÇORAPLAND Kasım-Aralık 2014
Son zamanlarda kime işler nasıl gidiyor diye sorsam, işler iyi ancak para kazanamıyoruz
cevabımı alıyorum. Bu nedenle, dergimizin bu sayısında Avrupa çorap ithalat pazarının tüm
çorap kategorilerini bir araya getirdiğim EUROSTAT rakamları ışığında, Avrupa çorap fiyat
trendlerinin nasıl geliştiğini analiz etmeye çalışacağım. Ancak öncelikle Avrupa çorap ithalat
pazarındaki ihracatçı ülke pazar paylarına bir göz atalım.
Çin Pazar Payı Kazanmaya Başladı
Sizlere geçen sayıda yazdığım, özellikle düşen pamuk fiyatlarıyla bağlantılı olduğunu tahmin
ettiğim, Çin’in Avrupa çorap pazarında 2010 yılında başlayan düşüşünü yavaş da olsa geri
çevirmeye başlaması gerçeği beni şaşırtmadı desem yalan olur. Grafik 1’de göreceğiniz Çin’in
2010 yılıyla başlayan pazar payı kaybı, biraz Türkiye, birazda Endonezya, Pakistan gibi, diğer
ülkeler tarafından kazanılmıştı. 2013 yılıyla başlayan son iki yıllık rakamlar, Çin’in kazandığı
pazarın neredeyse tümünün diğer ülkeler tarafından kaybedildiğini, Türkiye’nin kaybının
neredeyse olmadığını göstermektedir. Çin’in pazar kazanım trendinin kalıcı olup
olmayacağını önümüzdeki günlerde yeni rakamlarla daha iyi analiz edebileceğim.
Satış Cirosu Olarak Çin ile Benzer Seviyelerdeyiz
Çin, Avrupa çorap pazarına Türkiye’nin neredeyse çift bazında iki katı çorap satarken, GRAFİK
2’de göreceğiniz gibi neredeyse Türkiye’nin Avrupa çorap pazarında yaptığı ihracat ciro
rakamına benzer rakamlar yapmaktadır. Yani Türkiye Çin’e göre ortalama iki katı fiyatı olan
çoraplarıyla benzer avro miktarında satış yapmaktadır. GRAFİK 2 bize ayrıca, Türkiye’nin
2008 yılı sonrasında miktar bazında pazar kayıplarının durduğunu, 2013-2014 döneminde ise,
az da olsa pazar kazancı sağlamaya başladığını göstermektedir. Diğer ülkelerin kayıpları ise
trend olarak az da olsa devam etmektedir.
Avrupa Çorap İthalat Fiyatları Düşüş Trendinde
GRAFIK 3’de görüleceği gibi, 2005 yılnda 0.48 avro ile başlayan, Türkiye’nin EU28 ülkelerine
yapmış olduğu çorapların ortalama fiyatı 2011 yılına kadar hızla artmaktadır. Özellikle 2008
yılı sonrası Amerikan merkez bankasının yaptığı parasal genişlemelerin yarattığı spekülatif
talep sonucu hızla artan pamuk fiyatları paralelinde meydana gelen fiyat artışları, artan
maliyetlere rağmen, 2011 yılından sonra yerini hızlı bir düşüşe bırakmıştır.
Türkiye’nin 2011 yılında yaptığı 0.7 avroluk ortalama EU28 çorap ihracat fiyatı, 2014 yılının ilk
8 ayı ortalamalarına göre 0.61 avroya, %13 düşmüştür. Çin’de de görülen ortalama fiyat
düşüşü, Türkiye paralelinde %13.9 seviyesindedir. Diğer ülkelerdeki düşüş ise yalnızca %11.6
seviyesinde kalmıştır. Diğer ülkelerin fiyatlarında görülen düşüşün azlığının nedeni, onların
2005-2011 döneminde Çin ve Türkiye gibi yüksek fiyat artışları yapamamalarıdır.
2005-2011 döneminde Türkiye 0.48 den 0.70 avroya %45.8 fiyat arttırabilirken, Çin’de bu
artış 0.25 den 0.36 avroya % 44 gibi benzer seviyede seyiyede fiyat arttırmıştır. Diğer
ülkelerde ise bu artış, aynı dönemde, hem Türkiye’ye hemde Çin’e göre oldukça düşük olan
% 11 seviyesinde kalmıştır.
2005-2014 dönemine baktığımızda ise Türkiye’nin 0.48 den 0.61 avroya % 27 fiyat
arttırabildiğini, Çin’in fiyat artışınında %24 ile Türkiye paralelinde olduğunu, diğer ülkelerin
ise %1.8 fiyat kırdığını görmekteyiz. Ayrıca GRAFIK 3’de dikkatimi çeken diğer bir nokta,
Türkiye’nin maksimum fiyata ulaştığı dönem 2011 yılıyken, Çin ve diğer ülkeler için
maksimum ortalama fiyata 2012 yılında ulaşılmış. Sanırım bizim pazara yakınlığımız ve kısa
termin imkanlarımız ve de daha kısa vadeli anlaşmalar yapabiliyor olmamız, 2011 yılı Nisan
ayında başlayan 2.2 den 1 dolar/pound (0.453 gram)’a inen ani pamuk fiyatı düşüşünü
Türkiye’nin fiyatlarına Çin ve diğer ülkelere göre o dönemde daha hızlı yansıtabildiğini
göstermektedir. Bu yılın Mayıs ayından beri 0.85 den Kasım ayında 0.59 dolar/paund’a hızla
azalan pamuk fiyatlarındaki düşüşü de aynı hızda yansıtıp yansıtamayacağımızı da zaman
gösterecek bize...
Çin Fiyat Arttırdığı İçin Fiyat Arttırabiliyoruz
GRAFİK 4 bize, Türkiye’nin 2005 yılında %47-48’lerde olan Çin ile fiyat makası, 2010-2011
dönemine doğru, Türkiye’nin Çin’e göre daha hızlı fiyat arttırabilmiş olması nedeniyle %54
oranına açılmışken, bugünlerde yeniden benzer rakamlara geldiğini göstermektedir. Burada
gösterme imkanı bulamadığım birçok diğer rakam bana, Türkiye’nin fiyatını arttrırabilmesinin
en büyük nedeninin, Çin’in fiyat artışı yapıyor olmasıdır diyor.
Diğer Ülkeler Türkiye Fiyat Makası Açılıyor
Grafik 5’de ise Türkiye ile diğer ülkeler arasındaki makasın, Çin ile olanın aksine, 2005
yılından sonra Türkiye alehine açıldığını göstermektedir. 2005 yılında %12 daha pahalı olan
diğer ülkelerin ortalama çorap fiyatları, 2014 yılı Ocak Ağustos ortalamalarına göre
Türkiye’nin %12.4 altındadır. Tani 2005-2014 döneminde Türkiye göreceli fiyatları diğer
ülkelere göre % 24.4 daha pahalı olmuştur.
Çin Diğer Ülkeler’e Göre Pahalı Kaçmaya Başladı
Diğer Ülkeler Türkiye’ye göre ucuzlarken aynı zamanda Çin’e göre de ucuzlamaktalar. Ancak
beni şaşırtan, son zamanlarda bu ülkeler Çin ve Türkiye’ye göre daha fazla fiyat kırmalarına
rağmen hem çift hemde miktar bazında Çin ve Türkiye’den pazar payı kazanamıyor olmaları.
Tabiki Avrupa’lı alıcıları Çin ve Türkiye’ye çeken fiyat dışı bir çok etken var.. Gördüğüm
kadarıyla diğer ülkeleri rekabetçi yapan en önemli etken fiyatlarıyken ve düşen fiyatlarıyla
rekabetçi kalmaya çalışırken, fiyat dışında birçok etkenle rekabet içinde olan Çin ve Türkiye,
aynı zamanda birbirlerinin fiyat hareketlerini de kollayarak pazar paylarını dengede
tutmaktalar.
Ancak son günlerde, Çin’in, düşen pamuk fiyatları sayesinde kırmaya başladığı fiyatlarının
onlara kazandırmaya başladığı özellikle ucuz mal alan Hollanda, Almanya gibi ülkelerdeki
pazar payı artışına karşı, Endonezya ve özellikle Pakistan’ın pazar payı kayıpları, son
rakamlarda görünür olmaya başladı. Çin Türkiye’ye zorlamaya başlar mı?
Sanmıyorum..Ancak iplik fiyatlarını ve diğer maliyet etkenlerini mercek altına almakta yarar
var..
Download

avrupa çorap pazarında fiyatlar düşüyor