NÖTRALİZASYON TİTRASYONLARI
Asit baz reaksiyonlarından yararlanılarak asidik numunelerin
standart baz çözeltisi ile veya bazik numunelerin standart asit
çözeltileri ile reaksiyona sokulması yoluyla miktar tayinleri
yapılabilir. Bu tip titrasyonlara genel olarak NÖTRALİZASYON
TİTRASYONLARI denir.
Burada bir baz çözeltisinin standart asit çözeltisiyle titre edilerek
tayinine ASİDİMETRİ, bir asit çözeltisinin standart baz çözeltisiyle
titre edilerek tayinine ise ALKALİMETRİ denir.
NÖTRALİZASYON TİTRASYONLARI
Nötralizasyon titrasyonlarında dönüm noktası,
kulllanılan titrant (standart çözelti) hacmine karşı,
 asidimetrik titrasyonlarda
değişim pH olarak,
H+
iyonu
titrasyonda
konsantrasyonundaki
 alkalimetrik titrasyonlarda OH- iyonu konsantrasyonundaki
değişim pOH olarak grafiğe geçirilir.
Bu grafiğin incelenmesi ile dönüm noktasındaki değişimin
büyüklüğü, dönüm noktasının saptanıp saptanamayacağı veya
hangi indikatörün kullanılacağı belirlenebilir.
Bu noktayı indikatör dediğimiz dönüm noktasında renk değiştiren
maddeler yardımı ile tespit edebileceğimiz gibi potansiyometri,
kondüktometri, amperometri, spektrofotometri gibi aletli analiz
yöntemleriyle de belirlemek mümkündür.
TİTRASYON TEKNİĞİ HAKKINDA KISA BİLGİLER
1) Standart
çözeltiler
çalkalanmalıdır.
kullanılmadan
önce
şişeleri
iyice
2) Titrasyon yavaş yavaş ve titre edilen çözeltinin bulunduğu erlen
çalkalanarak yapılmalı
3) Büretin musluğu sol avuç içinde kullanılmalıdır. Sağ elle titre edilen
maddenin bulunduğu erlen çalkalanmalıdır.
0.1 N NaOH çözeltisinin ayarlanması
Hassas terazide çift tartım yöntemiyle 0.1 – 0.2 gram okzalik asit
(H2C2O4 . 2H2O) dikkatle tartılır. Erlene konulan okzalik asit üzerine 50
mL distile su ilave edilerek çözülür. 1 – 2 damla damlalıklı şişeden fenol
ftalein damlatılır. Ayarlanacak NaOH çözeltisinin şişesi iyice çalkalanır.
Bir beher yardımıyla büretin içerisine, çözeltisinin bombesi "0" çizgisinin
üzerinde olacak şekilde doldurulur. Erlendeki çözelti NaOH çözeltisi ile
kalıcı pembe renk meydana gelinceye kadar (çalkalamayla
kaybolmayan) yavaş yavaş titre edilir.
meq NaOH = meq H2C2O4 . 2H2O
VNaOH x N NaOH = mg Okzalik asit (Tartılan okzalik asit miktarı) / Okzalik
asidin eşd. Ağ. (126.1 / 2)
Buradan NNaOH bulunur. Masadaki herkesin sonuçları tamamkandıktan
sonra ilgili asistana gösterilir.
Büreti doldurduktan sonra her titrasyon başlangıcında büretin ucunda
hava kabarcığı olmamasına dikkat edilmelidir. Varsa musluğu hızla açıp
kapatarak ve bir yandan da büreti sallayarak bu kabarcık
giderilmelidir. Büretlerin sızdırmamasına da dikkat edilmelidir.
Titrasyonun dönüm noktasını rahat görebilmek için
erlenin altına temiz beyaz bir kağıt konulabilir.
ÇİFT TARTIM NASIL YAPILIR?
İçi katı okzalik asit dolu kroze hassas terazinin üzerine konur.
Ekrandaki miktar kaydedilir. (Örneğin; 30.100 g). Daha sonra spatül ile
krozenin içerisinden istenen miktar okzalik asit alınarak erlenin
içerisine konulur. Bizim amacımız 0.1 – 0.2 gram arasında madde
tartmak olduğu için, spatül ile alacağımız miktardan sonra ekranda
okuyacağımız değerin
30.100 – 0.2 = 29.900
30.100 – 0.1 = 30.000
29.900 – 30.000 arasında bir değer olması gerekir.
Spatülle maddemizi aldıktan sonra okuduğumuz değer, Örneğin;
29,980 ise biz;
30.100 – 29.980 = 0.120 gram (Hesaplamalarda mg
kullanacağımız için 120 mg) okzalik asiti tartmışız demektir. Spatülün
ucu erlenin içine çok az bir miktar distile su ile yıkanarak spatül
üzerinde kalan okzalik asitte erlene aktarılır.
0.1 N HCl çözeltisinin ayarlanması
Bir pipet yardımıyla bir erlenin içerisine hassas olarak 10 mL
HCl çözeltisi aktarılır. Büret NaOH çözeltisi ile çözeltinin bombesi 0
çizgisinin üzerine gelene kadar bir beher yardımıyla doldurulur.
Erlenin içerisine 1 – 2 damla fenol ftalein damlatılır. Kalıcı pembe
renk görülene kadar titrasyona devam edilir.
meqHCl = meq NaOH
V HCl x NHCl = VNaOH x NNaOH
Buradan NHCl bulunur. Herkes sonuçlarını tamamladıktan sonra ilgili
asistana sonuçlar iletilir.
Download

Nötralizasyon-titrasyonları