PSİKİYATRİNİN
TARİHÇESİ
Doç. Dr. Cengiz Kılıç
Abant İzzet Baysal Üniversitesi
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
Tanımlama



Tıbbın bir dalıdır
İnsanın zihinsel, duygusal yapısı ve
davranışlarında, çevreye uyumunda
görülen sorunların incelenmesi,
tanımlanması ve bunların tedavisi veya
önlenmesi ile uğraşır
İlgilendiği alana göre alt dallara ayrılır
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
2
Yaş grubuna göre



Çocuk ve ergen psikiyatrisi
Erişkin psikiyatrisi
Geriyatrik psikiyatri
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
3
Hastalık oluşumu ve
tedavi kuramına göre



Psikodinamik psikiyatri
Davranışçı psikiyatri
Biyolojik psikiyatri
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
4
İlk çağlarda psikiyatri



Hastalıklar doğaüstü güçlere bağlanır
Büyüsel törenlerle iyileştirme çabaları
Tedaviciler genellikle büyücüler,
şamanlar veya din adamlarıdır
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
5
Hipokrat ve psikiyatri




İ.Ö 4 yy. kan, sarı safra, kara safra ve
lenf
Bu sıvılara göre kişilik yapısı belirlenir
Ruhsal hastalıklar bu vücut sıvılarının
dengesizliğinden oluşur
Fazla olan sıvı boşaltılmalıdır
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
6
Eski Yunan ve Roma




Hipokrat tıbbın kurucusu sayılır
Psikiyatriye da pek çok kavram
kazandırmıştır (histeri, melankoli)
En önemli katkısı hastalıkların doğaüstü
güçlere bağlı olmadığını göstermesiydi
Bergama’da yaşamış olan Galenos ise ruh
hastalarına ilk kez psikoterapi ugulamıştır
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
7
Orta çağ ve cadı avı


Hastalar içlerine şeytan girdiği
düşünülerek canlı canlı yakılmışlardır
Bu kişilerin bugün manik depresif
hastalık, şizofreni, çoğul kişilik veya
histerik hastalar olduğu düşünülüyor.
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
8
Çağdaş psikiyatrinin
temelleri


Rönesansın başlaması, matbaanın
bulunuşu ve bilginin yaygınlaşması ile
cadı avı dönemi sonlandı
Ruh hastalıkları konusundaki otorite
din adamlarından doktorlara geçti
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
9
Çağdaş psikiyatrinin
Avrupalı temsilcileri







Philippe Pinel
Jean-Marie Charcot
Pierre Janet
Emil Kraepelin
Eugene Bleuler
Sigmund Freud
Carl Gustav Jung
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
10
Philippe Pinel



Ünlü Salpetriere kliniği şefi
Modern Fransız psikiyatrisinin kurucusu
Akıl hastalığını dört grupta topladı:
– Melankoli
– Mani
– Demans
– Zeka geriliği
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
11
Jean-Marie Charcot




Histerik hastalarla çalıştı
Psikolojik nedenle hastalığın
oluşabileceğini ileri sürdü
Hipnozu hem histerik semptom
oluşturmakta hem de iyileştirmekte
kullandı
Bilinçdışı kavramını kullandı
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
12
Pierre Janet


Otomatizmalar kavramı
Nevrotik hastalıklarda disosiyasyonun
önemi
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
13
Eugene Bleuler


Şizofreninin en ayrıntılı sınıflaması
Dört A belirtisi
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
14
Sigmund Freud




Psikanalizin kurucusu
20 .yüzyılı şekillendiren en önemli
kişilerden
Topografik kuram: bilinç ve bilinçdışı
Strüktürel kuram: id, ego, süperego
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
15
Carl Gustav Jung




Analitik psikoloji kurucusu
Arketipler, kolektif bilinçdışı
İçedönüklük, dışadönüklük
Din, antropoloji ve felsefe alanında
daha çok tanınır
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
16
Türklerde islamiyet
öncesi psikiyatri



Şaman inanışı temeldir
Kutadgu Bilig: ilaçlarla tedavi eden
hekimler, cin ve şeytanları kovarak
tedavi eden efsuncular
Tedaviciler toplumsal hiyerarşide üst
sırada
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
17
İslam etkisinde psikiyatri



İbni Sina’nın Kanun’u: günümüzdekine
benzer kişilik tanımlamaları ve tedavi
önerileri
İbni Sina’ya göre ruhun üç özelliği
vardı: bitkisel, hayvansal ve insani
Bitkisel ruh=> beslenme ve üreme,
hayvansal ruh=> algılama ve hareket
insani ruh => idealler ve ahlaki
değerler
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
18
Selçuklu ve Osmanlı’da
psikiyatri



Selçuklu döneminde şifahanelerde akıl
hastalarının tedavisi
Ortaçağda Avrupa’da akıl hastalarına
yönelik tutum=> cezalandırma ve
dışlama
Osmanlı’da ise => koruma, anlayış,
hoşgörü, acıma
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
19
Osmanlı’da psikiyatri
uygulamaları




İlk tımarhaneyi Istanbul’da Fatih
kurdurtmuştur
Osmanlı’da cami, medrese, bimarhane
üçlüsü
Hastalar toplumdan dışlanmadan
tedavi edilir
Müzikle tedavi uygulamaları
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
20
Türkiye’de psikiyatrinin
öncüleri




Raşit Tahsin: Gülhane’de ilk psikiyatri
dersleri
Mazhar Osman: Bakırköy’ün kurucusu
Rasim Adasal: Ankara Tıp Psikiyatri
Kurucusu
İhsan Şükrü Aksel: Çapa Psikiyatri
kurucusu
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
21
Türkiye’de modern
psikiyatri



Psikodinamik psikiyatri: Orhan Öztürk,
Leyla Zileli
Çocuk psikiyatrisi: Mualla Öztürk
Grup Psikoterapileri: Abdülkadir Özbek
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
22
Türkiye’de psikiyatri
dergileri







Türk Psikiyatri Dergisi
(www.turkpsikiyatri.com)
Nöropsikiyatri Arşivi
Düşünen Adam
Yeni Sempozyum
Psikiyatri, Psikoloji, Psikofarmakoloji Dergisi
Çocuk Ruh Sağlığı Dergisi
Klinik Psikiyatri Dergisi
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
23
Psikiyatri Dernekleri





Türkiye Psikiyatri Derneği
Türkiye Sinir ve Ruh Sağlığı Derneği
Türk Nöropsikiyatri Derneği
Sosyal Psikiyatri Derneği
Grup Psikoterapileri Derneği
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
24
Türkiye Psikiyatri Derneği




1994 yılında kuruldu
Hem uzman, hem asistanlar üye
olabilir
Psikiyatri uzmanlarının %90’ı üyedir
Bilimsel kongrelerin düzenlenmesi,
üyelerin eğitimi ve toplumda ruh
sağlığını geliştirme çalışmaları yapar
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
25
Psikolojinin tanımı



Davranışı konu alan bilimsel araştırma
Konusu gözlenebilen davranışı
(konuşma, beden hareketleri, fizyolojik
değişiklikler) olduğu kadar
gözlenemeyen süreçleri (düşünceler,
rüyalar vb.) de içerir
Pek çok alt dalı vardır
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
26
Psikolojinin alt dalları






Klinik psikoloji
Sosyal psikoloji
Endüstri psikolojisi
Deneysel psikoloji
Gelişim psikolojisi
Eğitim psikolojisi
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
27
Klinik psikoloji


Psikolojinin temel kurallarını duygusal
ve ruhsal sorunların tanısı ve
tedavisinde kullanır
Psikoloji bölümlerini bitiren ve
psikolojide yüksek lisans veya doktora
yapmış kişilerce uygulanır
İzzet Baysal Tıp Fakültesi
Psikiyatri Anabilim Dalı
28
Download

Psikiyatrinin tarihçesi