[ARAŞTIRMA]
LİSTEYİ NASIL HAZIRLADIK?
'En Etkili 25 Türk Ekonomist' listesini hazırlarken biz, REPEC (Research
Papers in Economics) tarafından hazırlanan ve dünyadaki ekonomistlerin
etkinlik seviyesini gösteren listeyi kullandık. REPEC bünyesinde 6 binden
fazla dergi ve çalışma metni serisi ile
1.5 milyondan fazla online ulaşılabilir
makale mevcut. REPEC sahip olduğu
bu kapsamlı veri tabanını ve bilgisayar
teknolojisini kullanarak, çok detaylı ve
36 www.platinonline.com
nında görev yapan Aslı Demirgüç-Kunt
yer alıyordu. REPEC’in tüm ekonomistlerin en etkili yüzde 5’ini gösteren listesinde zikredilen her kişinin puanları da
bulunuyordu. Biz bu listeye yüzde 6’da
yer alan Türk ekonomistleri de ekledik.
Yüzde 6’da yer alan ekonomistlerin kişisel puanları REPEC’te yer almadığı için
biz de zikredemedik.
'ULUSLAR NEDEN BAŞARISIZ
OLUR?’ KİTABIYLA İLGİ ÇEKEN
DARON ACEMOĞLU’NUN
NOBEL EKONOMİ ÖDÜLÜ’NÜ
ALMASINA KESİN GÖZÜYLE
BAKILIYOR
sürekli güncellenen bilimsel başarı sıralaması istatistikleri yayınlıyor. REPEC’in
veri tabanı, 31 farklı kritere göre ekonomi yayınlarını tarayarak, ekonomistlerin
etkinlik seviyesini ölçüyor. Temel kriter
elbette, bilimsel makalelerin aldığı atıf
sayısı.
Biz, araştırmamızda Mayıs ayı verilerini
kullandık. REPEC’e göre dünyanın en
etkili ekonomisti, bir Türk’tü: Daron
Acemoğlu. Araştırmalarını ABD’deki
MIT’de sürdüren Daron Acemoğlu’nun
ardından ikinci sırada, uzun yıllardır
Dünya Bankası’nın araştırma departma-
ÜNLÜ İSİMLER NEDEN YOK?
Vurgulanması gereken çok önemli bir
nokta var: Bu bir 'en iyi ekonomistler' listesi değil. Research Papers in
Economics tarafından arşivlenen bilimsel yayınlarda makaleleri yayınlanan
ekonomistlerin popülaritesini ölçen bir
liste... Çalışmalarını Türkiye’de sürdüren çok ama çok iyi bazı iktisatçıların bu
listede yer almamalarının sebebi, araştırmalarını REPEC tarafından izlenen
uluslararası akademik yayınlar dışında
yayınlamaları.
EN BAŞARILI 10 OKUL
İktisat Bölümü Bilimsel Yayın Başarı
Sıralamasında Türkiye’deki İlk 10
Üniversite (2014 yılı)
1. Bilkent Üniversitesi
2. Koç Üniversitesi
3. ODTÜ
4. Sabancı Üniversitesi
5. Boğaziçi Üniversitesi
6. TOBB Üniversitesi
7. İzmir Ekonomi Üniversitesi
8. Yeditepe Üniversitesi
9. İstanbul Bilgi Üniversitesi
10. Ankara Üniversitesi
A
bilimin yerel değil, evrensel olduğuna
inanan bilim insanlarının sayısının giderek artması. Çokgezen, iktisat alanında
Türkiye’deki üniversiteler arasında Koç,
Sabancı ve Bilkent’in öne çıktığını söylüyor. Çokgezen “Bu üniversiteler başlangıçta araştırma üniversitesi kurma hedefiyle yola çıkmışlar. Doğru adamlarla işe
başlamışlar. Doğru teşvik mekanizmaları
da kurdukları için hedeflerine doğru
başarı ile yol alıyorlar” diyor.
LU
OĞ
M
CE
AY
H
AN
KÖSE
UT
K
E
konomiyle biraz olsun
ilgilenenler,
Daron
Acemoğlu’nun adını duymuştur.
Araştırmalarını
ABD’nin ünlü üniversitesi MIT’de
sürdüren Acemoğlu, James Robinson
ile birlikte yazdığı 'Ulusların Düşüşü'
(Orjinal adı 'Uluslar Neden Başarısız
Olur?') ile tüm dünyada büyük yankı
yarattı. Nobel Ekonomi Ödülü almasına kesin gözüyle bakılan Acemoğlu,
çalışmaları tüm dünya tarafından takip
edilen Türk ekonomistlerden sadece
biri. Uzun yıllar Dünya Bankası’nın araştırma departmanında görev yapan Aslı
Demirgüç-Kunt, küreselleşme ve kalkınma politikaları konularında çarpıcı
görüşleriyle dikkat çeken Dani Rodrik,
ABD Merkez Bankası eski Başkanı
Bernanke ile birlikte kaleme aldığı çalışmasıyla tanınan Refet Gürkaynak gibi
ekonomistler, son yıllarda tüm dünyada
ses getiren çalışmalara imza attılar.
Peki en etkili Türk ekonomistler kim?
Platin Dergisi olarak bu sorunun cevabını aradık.
- KUNT
ÜÇ
RG
DAR
ON
Barış Soydan / [email protected]
AYNAK
RK
arasında SSCI’de yer alan iktisat dergilerinde Türkiye orijinli 920 yayın buldu.
Çokgezen, “Türkiye gibi 120’den fazla
üniversitenin bulunduğu büyük bir ülkede 6 senede, 920 yayın tabii ki çok az.
Ancak 1999-2005 yılları arasında sadece 374 yayın olduğu düşünülürse yayın
performansında önemli bir artış olduğu
söylenebilir” diyor. Çokgezen’e göre bu
artışın en önemli belirleyicisi, dil bilen,
iyi eğitim almış, dünyayı takip eden,
ASLI DE
M
İ
REFET
GÜ
EKONOMİ ALANINDA ÇOK KAPSAMLI BİR VERİTABANINA SAHİP OLAN REPEC’E GÖRE
DÜNYANIN EN ETKİLİ EKONOMİSTİ BİR TÜRK: DARON ACEMOĞLU. İŞTE REPEC’E
GÖRE EN ETKİLİ TÜRK EKONOMİSTLER VE DÜNYADAKİ YERLERİ…
REPEC TEK KAYNAK DEĞİL
Öte yandan iktisatçıların akademik etkinliğini incelemek için REPEC dışında
başka kaynaklar bulunduğunu da vurgulamak gerek. Marmara Üniversitesi’nden
Murat Çokgezen, Türk ekonomistlerin
akademik etkinliğini inceleyen bir başka
araştırmacı… Çokgezen, Türk ekonomistlerin etkinliğini Social Sciences
Citatiton Index (SSCI) veri tabanında
araştırdı. Çokgezen, 2006-2011 yılları
U
ÜNVER
EN ETKİLİ 25 TÜRK EKONOMİST
Sırası
Ekonomist
1
Daron Acemoğlu
2
Aslı Demirgüç-Kunt
Dünyadaki Sırası
Kurumu
Repec puanı
1
Massachusetts Institute of Technology (MIT)
3.21
34
Dünya Bankası
44.5
3
Dani Rodrik
85
Princeton University
95.62
4
Ayhan Köse
302
IMF
289.33
5
Fatih Güvenen
550
University of Minnesota
541.91
6
Ali M. Kutan
585
Brown University
576.41
7
Şebnem Kalemli-Özcan
672
University of Maryland
654.97
8
Refet S. Gürkaynak
585
Bilkent Üniversitesi
720.81
9
Nezih Güner
878
Barcelona GSE
849.81
10
Tayfun Sönmez
900
Boston College
870.34
11
Süleyman Başak
1075
London Business School
1033
12
Ali Hortaçsu
1552
University of Chicago
1455.5
13
Erdal Tekin
1567
Georgia State University
1468.02
14
Ferda Halıcıoğlu
1648
Yeditepe Üniversitesi
1541.24
15
Erhan Bayraktar
1724
University of Michigan
1607.1
16
Selahattin İmrohoroğlu
1648
University of Southern California
1612.1
17
Naci H. Mocan
1777
Lousiana State University
1648.55
18
Faruk Gül
1793
Princeton University
1662.87
19
İlhan Öztürk
1906
Çağ Üniversitesi
1774.51
20
Hakan Berument
-
Bilkent Üniversitesi
-
20
Mustafa Çağlayan
-
Heriot Watt University
-
20
Ceyhun Elgin
-
Boğaziçi Üniversitesi
-
20
Murat İyigün
-
University of Colarado
-
20
Emre Özdenören
-
London Business School
-
20
Utku Ünver
-
Boston College
-
www.platinonline.com 37
'EN İYİLER İÇİNDE
TEK İSTİSNA ANKARA
ÜNİVERSİTESİ'
'EN ETKILI 25 TÜRK EKONOMIST' LISTEMIZDE
14. SIRADA YER ALAN FERDA HALICIOĞLU,
AYNI ZAMANDA TÜRK IKTISATÇILARIN
AKADEMIK BAŞARILARININ ÖLÇÜMLENMESINE
DAIR ÇALIŞMALAR YAPIYOR. 'EN ETKILI 25
TÜRK EKONOMIST' LISTESININ ILHAM VE
FIKIR KAYNAĞI OLAN BU ARAŞTIRMALAR
KAPSAMINDA HALICIOĞLU ILE GÖRÜŞTÜK…
FERDA HALICIOĞLU
Türk ekonomistlerin çalışmaları
hangi alanlara odaklanıyor?
Türk iktisatçılarının yayın yelpazeleri geniş
olmasına karşın, asıl yoğunlaşmanın
makro, mikro ve uluslararası gibi temel
iktisat alanlarında olduğu gözlemleniyor.
İktisat biliminin temel alt disiplinleri olan
bu çalışma alanları aynı zamanda ampirik
olarak teorilerin en fazla test edilmesine
olanak sağlıyor. Bu nedenle iktisatçılar için
her zaman cazip alanlar olma özelliğine
sahip. Türkiye dışında çalışan iktisatçılar
ise geleneksel iktisat çalışma alanlarının
yanı sıra sağlık iktisadı, spor iktisadı, çevre
iktisadı, eğitim iktisadı gibi alanlara da
odaklanmış durumda.
Ranking by Academic Performance) tarafından 2009 yılından bu yana bilimsel bir
şekilde çeşitli kategorilerde yapılıyor. Bu
kategorileri, devlet-vakıf, 2000 sonrasıöncesi kurulan, veya tıp fakültesi olan
-olmayan şeklinde sınıflandırdığımızda,
sıralamalar önemli ölçüde değişiyor. URAP
bilimsel başarı kategorileri bölümler bazında yapmadığı için, örneğin İktisat bölümleri arasında bilimsel başarı sıralamalarını
görmek mümkün olmuyor.
En başarılı üniversiteler listesinde en dikkati çekici özellik ise ilk 10 sıralamasında
ÜNIVERSITELERIN BILIMSEL
ARAŞTIRMALARDAKI
BAŞARI SIRALAMASINA
GÖRE VAKIF
Türk ekonomistlerin bilimsel yayınKURUMLARININ
ÇOK ÖNDE
larında son dönemde canlanma gözOLDUĞU
GÖRÜLÜYOR
lemliyor musunuz?
Türk iktisatçılarının bilimsel yayınlarında
nicelik olarak bir artış olmasına karşın
nitelik olarak aynı oranda gelişme olduğunu söylemek pek mümkün değil. Nitelikli,
diğer bir deyişle saygın uluslararası dergilerde yayımlanan ve bunun karşılığında
yüksek sayıda atıf alan Türk iktisatçılarının
çoğunluğunun ABD ve Avrupa'nın önde
gelen üniversite ve kurumlarında çalıştıkları görülüyor. REPEC sıralamasında en
başarılı yüzde 5 grubunda yer alan 18
Türk iktisatçısından sadece iki tanesi Türk
üniversitelerinde görev yapıyor.
Bilimsel araştırmalar konusunda
Türkiye’de hangi üniversiteler öne
çıkıyor?
Türk üniversiteleri için bilimsel araştırmalardaki başarılarının sıralamaları ODTÜ
bünyesinde mevcut URAP (University
38 www.platinonline.com
yer alan kurumların çoğunluğunun vakıf
olmalarıdır. Ayrıca Ankara Üniversitesi
dışındaki tüm üniversitelerde öğretim dili
İngilizcedir. Bu sonuçlar aslında hiç de
şaşırtıcı degildir. Çünkü İngilizce eğitim
verecek düzeyde ingilizce bilen öğretim
üyelerinin uluslararası yayın yapma kabiliyetinin daha yüksek olduğu bir gerçektir.
Yolun başındaki genç ekonomistlere
neler önerirsiniz?
Genç Türk iktisatçılarının bilimsel başarıları lisans ve yüksek lisans düzeyindeki
aldıkları eğitime bağlı olarak olarak gelişecektir. Çok iyi düzeyde İngilizce bilmek
ve çalışma alanlarında önde gelen paket
programları kullanmak da ayrıca çok
önemlidir. Bilimsel konferanslara katılıp
bildiri sunmak, yayın yapmak için çeşitli
ağlar için ise mümkün olduğu kadar ana
akım konular dışına çıkmak çok faydalı
olacaktır. Örneğin sağlık ve eğitim harcamaları, son yıllarda bütçede önemli artışlar
kaydetmesine karşın bu konular üzerinde
uzmanlaşmış iktisatçıların sayısı bir elin
parmaklarından azdır.
Siz de, araştırmaları son dönemde dikkat çeken iktisatçılar arasında yer alıyorsunuz... Araştırmalarınız hangi alanlara odaklanıyor? Araştırmalarınızda
iktisadi açıdan önemli hangi sonuçlara
ulaştınız?
Benim kişisel iktisat merakım her zaman
uygulama yönünde ve farklı iktisat alanlarında olmuştur. İktisadın çok değişik
alanlaraında yayın yaparak özellikle kendi
kişisel merakımı tatmin ediyorum. Bu
amaçla, enerji iktisadından, spor iktisadına
bir çok farklı alanlarlarda bilimsel yayınlar
yaptım ve konferanslara katıldım. Bu çalışmalarım arasında uluslararası en fazla ilgi
uyandıran çalışmalarım enerji ekonomisi
alanında olmuş gibi gözüküyor. Çünkü
bu alandaki çalışmalarım en fazla atıf alan
yayınlar arasında yer alıyor. Bu yayınlar
içinde ise karbon salınımlarının iktisadi
nedenlerini araştıran ve Energy Policy
Dergisi'nde yayınlanan bir makalemde,
dış ticaretin de karbon salınımlarına yol
açan önemli faktörlerden biri olduğunu
ampirik bir şekilde ortaya koydum. Bu
makalem, 2009 yılından bu yana her yıl
ortalama 50 atıf alıyor. Bu oranın bir sosyal bilim makalesi için son derece yüksek
olduğunu söyleyebilirim. Benzer şekilde
uluslararası ticaret ve turizm ekonomisi
alanlarına yönelik çalışmalarım da atıflar
dikkate alındığında oldukça ilgi çekiyor.
Download

EKONOMİ ALANINDA ÇOK KAPSAMLI BİR VERİTABANINA