BÖLÜM 338
TÜRK AİLE MAHKEMELERİ
Madde 1
Madde 2
Madde
Madde
Madde
Madde
Madde
3
4
5
6
7
Madde
Madde
Madde
Madde
8
9
10
11
Madde
Madde
Madde
Madde
Madde
12
13
14
15
16
Madde
Madde
Madde
Madde
17
18
19
20
MADDE DİZİNİ
Kısa İsim
BİRİNCİ KISIM
TANIMLAR
Yorum
İKİNCİ KISIM
Türk Aile Mahkemeleri, Yargıçlar ve Görevliler
Türk Aile Mahkemesi
Yargıçların Atanması v.s
Bağlılık ve Yargıçlık Yemini
Yargıç Vekili Atama Yetkisi
Başka Görevlilerin Atanması
ÜÇÜNCÜ KISIM
Yargı Yetkisi, Yasa ve İstinaflar
Yargı Yetkisi
Türk Aile Mahkemelerinden İstinaf
Uygulanacak Yasa
Bazı Yasaların Uygulanması
DÖRDÜNCÜ KISIM
Çeşitli Kurallar
Oturma Süresi
Mühürler
Yoksullar
Taşınmaz Mala Karşı İcra
Borçluyu Hapse Göndermenin Yüksek Mahkeme Tarafından
Gözden Geçirilmesi
Adli Belgenin Tebliğ ve İcra Edilmesi
Usul
Tüzükler
Şeriat Mahkemeleri v.s’ye Yapılan Atıfların Bu Yasa Uyarınca
Kurulan Türk Aile Mahkemelerine Yapılmış Sayılması
TÜRK AİLE MAHKEMELERİ KURULMASINI
VE OLUŞTURULMASINI ÖNGÖREN YASA
42/54
29/58
Kısa isim
Yorum
24 Ağustos 1954
l. Bu Yasa, Türk Aile Mahkemeleri Yasası olarak adlandırılır.
BİRİNCİ KISIM
Tanımlar
2. Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe;
"Yargıç" bu Yasa kuralları uyarınca kurulan Türk Aile Mahkemesi
yargıcını anlatır;
"dinsel konular" İslam dinine bağlı kişilerle ilgili sadece aşağıdaki
konuları anlatır;
(a) Nişanlanma, evlenme ve ayrılma ve bunlarla ilgili konular;
(b) Evlenme ve ayrılma ile ilgili nafaka, evlilikten doğan çocukların
nafakası dahil;
1
(c) Vakfiyelerin tescili.
İKİNCİ KISIM
Türk Aile Mahkemeleri, Yargıçlar ve görevliler
Türk Aile
Mahkemeleri
3. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde Aile Mahkemeleri kurulur ve
Bakanlar Kurulu bulundurulacak olan Türk Aile Mahkemelerinin
sayısını zaman zaman saptayabilir ve yargı yetkileri yerel sınırlarını
tanımlayabilir, genişletebilir ve değiştirebilir.
Yargıçların
Atanması
v.s.
4. (1) Türk Aile Mahkemesi Yargıçları Valinin imzasını taşıyan bir
belge ile atanırlar ve Valinin isteğine ve koymayı uygun göreceği
kayıt ve şartlara bağlı olarak mevkilerini işgal ederler.
(2) Vali, imzasını taşıyan bir belge ile, ehliyetli ve uygun herhangi
bir kişiyi, belgede belirlenen bir süre için yargıçlık yapmak veya
yine belgede belirlenen herhangi bir yargı işlemini görmek ve
karara bağlamak için atayabilir, ve bu şekilde atanan herkes yargıçlık
yaparken veya yargı işlemini dinlerken veya karara bağlarken, bir
yargıcın sahip olduğu tüm yetkilere sahip olur.
Bağlılık ve
yargıçlık
yemini
Birinci
Cetvel.
5. Her Yargıç, mevkiinin görevlerini yapmaya başlamadan önce,
Yüksek Mahkeme Başkanının huzurunda Birinci Cetvelde gösterilen
şekilde bağlılık ve yargıçlık yemini verir.
Yargıç
vekili
atama
yetkisi.
6. Bir yargıcın geçici yokluğu sırasında veya bir yargıcın belirli bir
yargı işlemine bakması herhangi bir sebepten dolayı arzu
edilmediğinde Yüksek Mahkeme Başkanı geçici olarak görevinde
bulunmayacak olan yargıcın yerine bir Türk Aile Mahkemesi
yargıcının kendi görevine ek olarak Türk Aile Mahkemesi
yargıçlığı yapmasını veya herhangi bir yargı işlemine bakarak karara
bağlanmasını emredebilir; Yargı işlemi emirnamede belirtilir.
Başka
görevlilerin
atanması.
7. Bakanlar Kurulu, Türk Aile Mahkemesi Mukayyidi ve başka
görevlisi olmak üzere gerekli sayıda kişilerin atanmasını yapar.
Bunlar, Türk Aile Mahkemeleri ile ilgili yürürlükteki herhangi bir
Yasa veya tüzüklerin gerekli kıldığı veya yetkilendirdiği görevleri
yaparlar.
ÜCÜNCÜ KISIM
Yargı Yetkisi, Yasa ve İstinaflar.
Yargı
yetkisi.
8. (1) Türk Aile Mahkemeleri, dinsel konulara bakma ve karara
bağlama yargı yetkisine sahiptirler ve 3. madde kurallarına bağlı
kalınması koşuluyla, bir nişan ve evliliğe taraflardan birinin Müslüman
bir erkeğe nişanlanmış veya evlenmiş Müslüman dışındaki bir kadın
olmasına bakılmaksızın, 2.maddedeki "dinsel konular" yorumunun
(a) ve (b) bentlerinde sözü edilen konularda münhasır yargı yetkisine
sahiptir.
2
1/1998
Bölüm 277
(2) Türk Aile Mahkemeleri, Aile (Evlenme ve Boşanma) Yasası
uyarınca geçerli olan bir evlilik sonucu doğan küçükler ve
müsriflerle ilgili olarak veya küçük veya müsrifin yasa.l bir evlilik
sonucu doğmadığı ve annenin Türk ırkından gelme bir Türk
olduğu durumlarda, Küçükler ve Müsrifler Vesayet Yasasının Kaza
Mahkemelerine verdiği yetkileri kullanır.
Türk Aile
Mahkemelerinden
istinaflar.
9. Türk Aile Mahkemeleri kararları Yüksek Mahkemeye İstinafa
tabidirler ve bu tüm istinaflara, hukuk meselelerinde Yüksek
Mahkemeye yapılacak istinaflarla ilgili olarak zamanında yürürlükte
olan herhangi bir Yasa veya Mahkeme Tüzüğü uyarınca bakılarak
karara bağlanırlar.
Uygulanacak yasa.
10. Her Türk Aile Mahkemesi, bu Yasa veya zamanında yürürlükte
olan başka herhangi bir Yasa uyarınca herhangi bir dinsel konuyu
yargılarken veya alırken ve Yüksek Mahkemeye istinaf halinde;
(a) Herhangi bir Yasanın başka bir kural koymuş olması veya
ileride koyması dışında Şeriat Yasasını uygular;
(b) Bir Türk Aile Mahkemesi tarafından uygulanmasını öngören
herhangi bir dinsel konu ile ilgili Yasa veya amme enstrümanlarını
uygular.
Bazı
yasaların
uygulanması
11. (1) İkinci Cetvelin birinci sütununda gösterilen ayni cetvelin ikinci
sütununda gösterilen derecede ve değişikliklere bağlı olarak Türk Aile
Mahkemelerindeki tüm yargı işlemlerine uygulanır ve bir Türk Aile
Mahkemesi, bu Yasanın tamamen veya kısmen uygulandığı mevzuat
anlamı içinde bir Mahkeme sayılır.
(2) Bu maddenin tamamen veya kısmen uygulandığı mevzuatın
içerdiği hususlarla ilgili olarak izlenecek usul ve prosedürü
düzenlemek için yapılan Mahkeme Tüzükleri, gerekli değişiklikler
yapıldıktan sonra, Türk Aile Mahkemelerindeki yargı işlemlerine de
uygulanırlar.
DÖRDÜNCÜ KISIM
Çeşitli Kurallar
Oturma
süresi
12. Mahkeme Tüzüklerine bağlı kalınması koşuluyla, Türk Aile
Mahkemeleri pazarları ve Resmi Tatil günleri hariç, tüm yıl
boyunca açık bulundurulurlar.
Mühürler
13. (1) Her Türk Aile Mahkemesi, üzerinde Mahkemenin unvanı ve
zaman zaman Bakanlar Kurulunun onayladığı bir amblem bulunan
bir mühür bulundurur ve durum gerektirdiğinde o mührü kullanır;
mühür, ilgili Mahkeme Mukayyidinin muhafazasında bulundurulur.
(2) Bir Türk Aile Mahkemesince çıkarılan tüm müzekkere emir,
karar ve başka belgeler o Mahkemenin mührü ile mühürlenir.
Yoksullar
14. Bir Türk Aile Mahkemesi, bir kişinin sadece giyim eşyası ve
dava veya yargı işlemi konusu olan serveti hariç elli Kıbrıs
Lirasından fazla serveti olmadığından tatmin olması halinde, o
3
kişinin adlî müzaherete muhtaç bir kişi olarak dava açmasını veya
kendisini savunmasını kabul edebilir ve Mahkemenin uygun göreceği
şekilde tüm harçları veya herhangi bir harcı ödemekten kendisini muaf
tutar veya harçları veya herhangi birini ödeme zamanı ve şeklini
düzenleyen bir emir verebilir.
Taşınmaz
mala karşı
icra.
15. (1) Bir Türk Aile Mahkemesi, taşınmaz malın satışı veya
müsaderesi yolu ile icraya gidilmesini öngören hiçbir müzekkere
çıkaramaz.
(2) Bir Türk Aile Mahkemesi kararı uyarınca bir borcun
vadesi geldiğinde ve Mahkeme taşınır mal için çıkarılan bir icra
müzekkeresinin borcu karşılamaya yeterli olmadığında ve borçlarının
herhangi bir taşınmaz malda menfaati olduğunda Türk Aile
Mahkemesi kararın icrasını, ilgili taşınmaz malın bulunduğu Kaza
Mahkemesine havale eder ve bunun üzerine de o Kaza Mahkemesi,
karar kendi kararıymış gibi kararın icrasını icbar etme yargı yetkisine
sahip olur.
Borçluyu
hapse
göndermenin Yüksek
Mahkeme
Yargıcı
tarafından
gözden
geçirilmesi
16. (1) Mahkeme bir borçluyu Hukuk Mahkemeleri Yasasının 82.
maddesi uyarınca hapis cezasına mahkum ettiğinde, mahkumiyet
tarihinden dört güne kadar emrin bir suretini verilmesi için dayandığı
gerekçe ile birlikte Baş Mukayyide gönderir.
(2) Yüksek Mahkemenin bir yargıcı, emri ve gerekçesini özel
çalışma odasında gözden geçirir ve uygun görürse, emirde
değişiklik yapabilir veya emri iptal edebilir.
Adli
belgelerin
tebliğ ve
icra
edilmesi.
17. Bu Yasa uyarınca yapılan herhangi bir Mahkeme Tüzüğüne
bağlı kalınması koşuluyla, Mahkemenin müzekkere veya başka
tebligat belgeleri, bir Kaza Mahkemesince çıkarıldıklarında tebliğ,
icra ve iade edildikleri ayni şekilde, gerekli değişiklikler
yapıldıktan sonra Baş icra memuru veya onun memurları tarafından
tebliğ, icra ve iade edilirler:
Ancak Baş icra memurunun mükellefiyetleri, Mahkemeler Yasasında
öngördüğü şekilde sınırlıdır.
Usul .
18. Bu Yasa veya başka herhangi bir Yasanın, Türk Aile
Mahkemelerine verdiği yargı yetkisi, yürürlükteki herhangi bir Yasa
veya onun uyarınca yapılan Mahkeme Tüzükleri uyarınca saptanan
usule göre kullanılır ve aksi halde, koşullar uygun olduğu ölçüde Kaza
Mahkemelerince uygulanan usul kullanılır.
Tüzükler.
19. (1) Bakanlar Kurulu Yüksek Mahkeme Başkanının tavsiye ve
yardımları ile kendi imza ve mührünü ve Yüksek Mahkeme
Başkanının imzasını taşıyan bir yazı ile zaman zaman aşağıdaki
konularda tüzük yapabilir.
(a) Yüksek Mahkeme Başkanının denetim ve direktifleri altında Türk
Aile Mahkemeleri yargıçlarının görevlerinin yapılması ve Türk Aile
Mahkemesi oturumlarının düzenlenmesi;
4
(b) Türk Aile Mahkemelerinde dava açılması, savunma yapılması,
izlenecek usul ve prosedürün ve alınacak ve kabul edilecek şahadetin
düzenlenmesi;
(c) Türk Aile Mahkemelerinde taraflar adına ısbatı vücut etmeye
müsaade edilecek kişilerin niteliklerinin düzenlenmesi;
(d) Türk Aile Mahkemelerinde izlenecek usul, bu mahkemelerin
herhangi bir görevlisinin görevlerine veya bu
Mahkemelerdeki
yargı işlemlerine taraf olan kişileri yasal olarak temsil eden
avukatların ve başkalarının almasına müsaade edilecek yargı işlemleri
masraflarına ilişkin konuların genel olarak düzenlenmesi;
(e) Türk Aile Mahkemelerine veya bu Mahkemelerinin herhangi bir
görevlisi tarafından alınacak harçların saptanması.
(2) Bu madde kuralları uyarınca yapılmış her Tüzük ve saptanmış
harçların her listesi, Resmi Gazetede yayınlanır ve derhal veya
yukarıda belirtildiği şekilde yayımlanması üzerine ilgili Tüzükte
öngörülecek bir tarihte yürürlüğe girer.
Şeriat
Mahkemeleri v.s. ye
yapılan
atıfların bu
Yasa
uyarınca
kurulan
Türk Aile
Mahkemelerine
yapılmış
sayılması
20. Herhangi bir Yasa veya amme enstrümanında Şeriat
Mahkemelerine veya Mahkeme-i Şeriye'ye veya bir Müslüman Dini
Mahkemesine veya Müslüman Dini Mahkemesi anlamına gelen bir
Mahkemeye yapılan atıflar, bu Yasa uyarınca kurulmuş Türk Aile
Mahkemelerine yapılmış sayılır ve böyle bir Yasa veya amme
enstrümanında yapılan böyle bir atıf da ona göre okunur.
BİRİNCİ CEDVEL
( Madde 5 )
Bağlılık Yemini
Ben,…………………………. Yasa uyarınca Majeste Kraliçe
II.Elizabeth'e, varis ve haleflerine sadık ve gerçekten bağlı olacağıma
yemin ederim, Allah yardımcısı olsun.
Yargıç Yemini
Ben, …………………………. Türk Aile Mahkemeleri yargıcı
mevkiinde Egemen kadınımız Kraliçe 2. Elizabeth'e doğru ve
gerçekten hizmet edeceğime ve korkmadan veya hatır etmeksizin,
tesir altında kalmaksızın veya garaz gütmeksizin, Kıbrıs Yasaları ve
örf ve adetleri uyarınca her ne şekilde olursa olsun tüm halka
hakkını vereceğime yemin ederim.
5
İKİNCİ CEDVEL
(11 (1) madde)
(1)
(2)
Şahadet Yasası (Fasıl 9)
Hukuk Muhakemeleri Usulü
Yasası (Fasıl 6)
Tüm Yasa
Her ikisi dahil 22-25.maddelerle
72 ve 97.maddeler hariç tüm Yasa.
Mahkemeler Yasası
(9/1976)
41. ve her ikisi dahil 50-64.
maddeler.
74. madde ile, her ikisi dahil, 6678. Maddeler aşağıdaki şekilde
değiştirilmiş şekliyle:
Bu Yasa 1 Ocak 1955 tarihinde yürürlüğe girmiştir: 1232 sayı ve
23 Aralık 1954 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan bildiriye
bakınız.
6
Download

BÖLÜM 338