FASIL 162
SUÇLULARIN GÖZETİM ALTINDA BULUNDURULMASI
SUÇLULARIN GÖZETİM ALTINDA BULUNDURULMASIN
ÖNGÖREN YASA
6/5
14 Mart 1952
Kısa İsi
l. Bu Yasa, Suçluların Gözetim Altında Bulundurulması Yasası olarak isimlendirilir
BÖLÜM 162
SUÇ İŞLEYENLERİN GÖZETİM ALTINDA BULUNDURULMASI
MADDE DİZİNİ:
Madde 1.
Madde 2.
Madde 3.
Madde 4.
Madde 5.
Madde 6.
Madde 7.
Madde 8.
Madde 9.
Madde 10.
Madde 11.
Madde 12.
Madde 13.
Madde 14.
Madde 15.
Kısa İsim.
Yorum.
Gözetim Memurlarının Atanması.
Gözetim Memurlarının Görevleri.
Gözetim Emirleri.
Koşulsuz veya koşullu serbest bırakma.
Gözetim Emrinin iptali, değiştirilmesi veya gözden geçirilmesi.
Gözetim Emri Koşullarının ihlali.
Başka suçlar daha işlenmesi.
Gözetimle ilgili ek kurallar.
Gözetimin ve Serbest bırakmanın etkileri.
Gözetim Memurlarının raporları.
Tüzük Yapma Yetkisi.
Mahkeme Tüzüğü.
Çocuk Suçlular Yasasının Etkilenmemesi.
1
SUÇ İŞLEYENLERİN GÖZETİM ALTINDA BULUNDURULMASINI
ÖNGÖREN YASA
14 Mart 1952
6/1952
.
Kısa İsim.
1.
Yorum
2. Bu Yasada metin başka türlü gerektirmedikçe;
“Gözetim Emri”, 5’inci maddede bu sözcüklere verilen anlamı taşır;
“Gözetim Mahkemesi”, Gözetim Emri ile ilgili olarak Emirde belirtilen ilçenin ilgili zamandaki
Kaza Mahkemesini anlatır;
“Gözetim Süresi”, gözetim altında bulundurulan kişinin, gözetim emri ile gözetim altına
konulduğu süreyi anlatır;
“Gözetim Altında Bulundurulan Kişi”, bir gözetim emrine dayanılarak ilgili zamanda gözetim
altında bulundurulan bir kişiyi anlatır;
“Yargıç”, bir Kaza Mahkemesinin bir üyesini anlatır.
Gözetim
Memurlarının
atanması
Gözetim
memurları
nın
görevleri
3.
Bakanlar Kurulu, yeterli sayıda uygun kişiyi, gözetim memuru olarak atar. Gözetim
memurları, bu Yasanın öngördüğü görevleri veya bu Yasa uyarınca yapılacak tüzüklerce
saptanacak başka görevleri yerine getirir.
4.
Bu Yasa, Suç İşleyenlerin Gözetim Altında Bulundurulması Yasası olarak isimlendirilir.
Bir gözetim memuru, gözetim emrini veren Mahkemenin direktiflerine bağlı
kalınması koşuluyla, aşağıdaki görevler ile yükümlüdür:
(a)
(b)
(c)
(d)
Bir Gözetim
kişiyi, yasa 5.
Emirleri.
Gözetim emrinde belirlenecek makul aralıklarla veya emre bağlı kalınması
koşuluyla, gözetim memurunun uygun göreceği şekilde, gözetim altında
bulundurulan kişiyi ziyaret etmek veya ondan rapor almak ;
Gözetim altında bulundurulan kişinin, gözetim emrinin koşullarını yerine
getirdiğini saptamak ;
Gözetim altında bulundurulan kişinin davranışları hakkında Mahkemeye rapor
sunmak ;
Gözetim altında bulundurulan kişiye tavsiyede bulunmak, yardımcı olmak, dostça
davranmak ve gerektiğinde ona uygun iş bulmak için çaba harcamak.
(1)
Bir kişiyi, yasaların sabit bir ceza öngördüğü suçlardan olmayan bir suçtan mahkum
eden Mahkeme, suçun niteliği ve suç işleyenin karakteri dahil, koşulları dikkate
aldıktan sonra, o kişiyi cezaya çarptırmak yerine, gözetim altında bulundurmanın
daha uygun olacağı kanısında ise, bir gözetim emri vererek, emirde belirlenen ve
bir yıldan kısa üç yıldan uzun olmayan bir süre için, o kişinin, bir gözetim
memurunun gözetimi altına girmesini emreder.
(2) Gözetim emrinde, gözetim altında bulundurulan kişinin ikamet edeceği ilçe
belirtilir ve suç işleyenin, ilçeye atanan veya tahsis edilen gözetim memurunun
gözetiminde bulunmasına emir verilir.
(3) (4)’üncü fıkra kurallarına bağlı kalınması koşuluyla, bir gözetim emri, suç
işleyenin, gözetim süresinin tümünde veya herhangi bir bölümünde, Mahkemenin,
meselenin koşullarını dikkate aldıktan sonra, suç işleyenin iyi hal sahibi olmasını
sağlamak veya ayni suçu tekrarlamasını veya başka bir suç işlemesini önlemek için
koymayı gerekli göreceği uyulması gerekli belirli koşullara uymasını da, ek olarak
öngörebilir.
Ancak, Mahkemenin 10’uncu maddenin (2)’inci fıkrası uyarınca emir verme
2
yetkisine halel gelmeksizin, gözetim emrinin öngördüğü uyulması gerekli koşullar
arasında, verilen zarar için zarar ziyan olarak veya kayba uğratma için tazminat
olarak para ödenmesi bulunamaz.
(4) Yukarıdaki (3)’üncü fıkranın genelliğine halel gelmeksizin, gözetim emri ,
suç işleyenin ikameti ile ilgili uyulması gerekli koşulları içerebilir .
Ancak Mahkeme, bu gibi koşulları içeren herhangi bir gözetim emrini
vermeden önce, suç işleyenin yaşadığı çevre koşullarını dikkate alır.
(5) Mahkeme, gözetim emri vermeden önce, (3)’üncü veya (4)’üncü fıkralar
uyarınca, emre konması önerilen uyulması gerekli ek koşullar dahil,
emrin etkilerini ve suç işleyen emre uymayı ihmal ederse veya başka
bir suç işlerse, esas suç için cezaya çarptırılacağını anlayabileceği bir dille
suç işleyene izah eder
(6) Gözetim emri veren Mahkeme, emrin suretlerini Mahkemeye bağlı bir gözetim
memuruna derhal verir , birer suretini de suç işleyene veya suç işleyenin
gözetiminden sorumlu gözetim memuruna verir , ve Mahkeme, kendisinin gözetim
mahkemesi olduğu haller dışında, gözetim altında bulundurulan kişinin ikamet
edeceği İlçenin Kaza Mahkemesi Mukayyidine, gözetim mahkemesine yardımcı
olabileceğini sandığı ve meseleye ilişkin belge ve bilgilerle birlikte emrin bir
suretini gönderir.
Koşulsuz
veya
koşullu
serbest
bırakma
Gözetim
emrinin
iptali,
değiştiril
mesi veya
gözden
geçirilmesi.
Gözetim
emri
koşullarının
İhlali.
6.
(1) Bir kişiyi, yasaların sabit bir ceza öngördüğü suçlardan olmayan bir suçtan mahkum
eden bir Mahkeme, suçun niteliği ve suç işleyenin karakteri dahil, koşulları dikkate
aldıktan sonra, cezaya çarptırmanın ve gözetim emri vermenin uygun
olmayacağı kanısında ise, suç işleyeni koşulsuz olarak serbest bırakan veya Mahkeme,
uygun görürse, suç işleyenin , emir tarihinden başlamak üzere, emirde belirlenecek
ve on iki aydan fazla olmayan bir süre için, suç işlememesi koşuluna bağlı
olarak serbest bırakılmasını öngören bir emir verebilir.
(2) Bir kişiyi, yukarıda belirtildiği şekilde bir koşula bağlı olarak serbest bırakan bir
Emirden, bu Yasada "Koşullu olarak serbest bırakma Emri" ve böyle bir emirde
belirlenen süreden de, "koşullu serbest bırakma süresi " olarak atıfta bulunulur.
(3) Mahkeme, koşullu serbest bırakma emri vermeden önce, suç işleyene, koşullu
serbest kalma süresi içinde bir suç daha işlerse, esas suç için cezaya
çarptırılabileceğini, basit ve anlayabileceği bir dille izah eder.
(4) Bu madde uyarınca koşullu serbest bırakılan bir kişi, koşullu serbest bırakma
emrine konu oluşturan suç için, bu Yasa kuralları uyarınca cezaya çarptırıldığında,
o emir etkisini yitirir.
7.
(1) Gözetim emrini veren mahkeme, bu emri iptal edebilir veya değiştirebilir
veya gözden geçirebilir.
(2) Gözetim altında bulundurulan kişi, gözetim altına konulmasına konu oluşturan
suçtan dolayı, bu Yasanın aşağıdaki kuralları uyarınca cezaya çarptırılırsa,
gözetim emri etkisini yitirir.
8.
(1) Gözetim süresi içinde herhangi bir zaman, Gözetim Mahkemesinin bir
yargıcı, kendisine verilen ihbar üzerine, gözetim altında bulundurulan kişinin,
emrin uyulması gerekli koşullarından herhangi birine uymayı ihmal ettiği
kanısına varırsa, gözetim altında bulundurulan kişinin, Celpnamede belirlenecek,
yer ve zamanda, Gözetim Mahkemesinde hazır bulunmasını celbeden bir
celpname ısdar edebilir veya ihbar yazılı olarak ve yeminle verilmişse, tutuklanması
için müzekkere ısdar edebilir.
(2) Gözetim altında bulundurulan kişinin, gözetim emrindeki uyulması gerekli koşullardan
herhangi birine uymayı ihmal ettiği, bu madde uyarınca sevk edildiği veya huzuruna
çıktığı veya getirildiği Mahkemeyi tatmin edecek biçimde kanıtlanırsa, o Mahkeme,
3
gözetim emrinin devamlılığına halel gelmeksizin, böyle bir kişiyi on Kıbrıs Lirasına
kadar para cezasına çarptırabilir veya;
(a) Gözetim emri, seri yargılama yetkisi olan bir Mahkeme tarafından verilmişse,
Mahkeme, gözetim altında bulundurulan kişiyi, gözetim emrine konu oluşturan
suç için, o suçtan o anda mahkum edilmiş olsa idi, bağlı tutulacağı işlem ile ayni
işleme bağlı tutabilir;
(b) Gözetim emri, Ağır Ceza Mahkemesi tarafından verilmişse, Ağır Ceza
Mahkemesine getirilene veya kendisi Ağır Ceza Mahkemesi huzuruna çıkana
kadar, tutuklu kalmasını emreder veya kefilli veya kefilsiz, kefaletle
kendisini serbest bırakır.
(3) Seri yargılama yetkisi olan Mahkeme, (2)’inci fıkranın (b) bendinde öngörüldüğü
biçimde meseleyi ele aldığında:
(a) Ağır Ceza Mahkemesine, bir yargıç tarafından imzalanmış bir belge gönderir ,
bu belge ile, gözetim altında bulundurulmakta olan kişinin, gözetim emrinin,
belgede belirtilen uyulması gerekli koşullarına uymayı ihmal ettiği tasdik edilir
ve mesele ile ilgili olarak uygun görülebilen başka ayrıntılar da verilir.
Bu şekilde imzalanmış olduğunu gösteren bir belge, Ağır Ceza Mahkemesinde,
ihmalin yapıldığı yolunda, şahadet olarak kabul edilir; ve
(b) Gözetim altında bulundurulan kişi, Ağır Ceza Mahkemesine getirildiğinde
veya kendisi Mahkemenin huzuruna çıktığında ve gözetim emrinin uyulması
gerekli herhangi bir koşuluna uymayı ihmal ettiği, Ağır Ceza Mahkemesini
tatmin edecek şekilde kanıtlandığında, Ağır Ceza Mahkemesi, o sırada huzurunda
mahkum edilmiş olsa idi, işlem yapabileceği herhangi bir şekilde, gözetim
emrinin verildiği suç için de, aynı işlemi yapabilir.
(4) Gözetim emirlerinin uyulması gerekli koşullarına uymayı ihmal ile ilgili olarak bu
madde uyarınca verilen bir para cezası, herhangi bir mevzuat amaçları bakımından, bir
mahkumiyet sonucu ödenmesi karara bağlanan bir miktar sayılır.
9. (1)G 9. (1) Gözetim emri veya koşullu serbest bırakma emri veren Mahkemenin bir yargıcı,
Başka
hakkında, gözetim emri veya veya koşullu serbest bırakma emri verilmiş
suçlar
daha
gözetim
olan bir kişinin, gözetim süresi veya koşullu serbest bırakıldığı süre içinde
işlenmesi
işlenilen bir suçtan, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinin herhangi bir yerindeki bir
Mahkeme tarafından mahkum edildiği ve o suç ile ilgili hakkında işlem
yapılıp karara bağlandığı kanısına varırsa, bir celpname ile o kişiyi celpnamede
belirtilen yer ve saatte mahkemede hazır bulunması için celbede bilir veya
tutuklanması için müzekkere ısdar edebilir.
Ancak, ihbar alınmadan celpname ve yeminli ve yazılı olarak ihbar alınmadan da
(a)
müzekkere ısdar edilemez.
(2) Bu madde uyarınca ısdar edilen bir celpname veya müzekkere ile, bu şekilde mahkum
edilen kişinin, gözetim emri veren Mahkemenin huzuruna çıkmasına veya
mahkemeye getirilmesine direktif verir.
Ancak, böyle bir kişinin, Ağır Ceza Mahkemesinin huzuruna getirilmesini
Celbeden bir müzekkere ısdar edilir ve Ağır Ceza Mahkemesinin oturum yapmaması
nedeniyle, o kişi derhal o mahkeme huzuruna getirilmezse, müzekkere, Kuzey
Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde tutuklandığı yerin seri yargılama yetkisi olan
Mahkemesine getirilmesini emreder şekilde geçerli olur ve seri yargılama yetkisi
olan Mahkeme, o kişinin Ağır Ceza Mahkemesi huzuruna getirilene veya huzuruna
çıkana kadar göz altına alınmasını veya kefili veya kefilsiz olarak, kefaletle serbest
bırakılmasını emreder.
(3) Bir kişinin hakkında gözetim emri veya koşullu serbest bırakma emri, Ağır Ceza
Mahkemesince verilmişse ve o kişi, gözetim süresi içinde veya koşullu serbest
bırakıldığı süre içinde işlediği bir suç için seri yargılama yetkisi olan bir Mahkemece
mahkum edilirse ve seri yargılama yetkisi olan Mahkeme, böyle bir kişinin emri
veren Mahkeme huzuruna getirilene veya kendisi Mahkeme huzuruna çıkana kadar,
göz altında bulundurulmasını veya kefili veya kefilsiz olarak, kefaletle serbest
4
bırakılmasını emredebilir, ve seri yargılama yetkisi olan mahkeme, böyle bir emir
verirse, mahkumiyet kararının, gözetim altında bulundurulan kişiyi mahkum eden
Mahkemenin Mukayyidi tarafından imzalanmış bir suretini, Ağır Ceza Mahkemesine
gönderir.
(4) Gözetim emrini veya koşullu serbest bırakma emrini veren Mahkemeyi veya gözetim
emri seri yargılama yetkisi olan bir Mahkemece verilmişse, o Mahkemeyi veya
Gözetim Mahkemesini tatmin edecek şekilde, emre konu kişinin gözetim süresi içinde
veya duruma göre koşullu serbest bırakma süresi içinde işlenen bir suçtan mahkum
edilerek cezalandırıldığının kanıtlandığı durumlarda, emri veren Mahkeme, o suçtan,
o kişiyi,o sırada mahkum etmiş olsa idi veya onun huzurunda mahkum edilmiş olsa
idi, hakkında işlem yapabileceği herhangi bir şekilde emrin verildiği suç ile ilgili
olarak da aynı işlemi yapabilir.
Bir k
(5) Seri yargılama yetkisi olan bir Mahkemece, hakkında gözetim emri veya koşullu
serbest bırakma emiri verilmiş olan bir kişi, gözetim süresi veya koşullu serbest
bırakma süresi içinde işlenen bir suçtan dolayı Ağır Ceza Mahkemesinde mahkum
olması halinde, Ağır Ceza Mahkemesi, emir verilmiş suç ile ilgili olarak, seri
yargılama yetkisi olan Mahkeme o kişiyi o suçtan o sırada mahkum etmiş olsa idi,
hakkında yapabileceği işlemin aynısını yapabilir.
(6)
Gözetimle
ilgili ek
kurallar
Böl. 155
Seri yargılama yetkisi olan bir Mahkemece, hakkında, gözetim emri veya
koşullu serbest bırakma emri verilmiş olan bir kişi, gözetim süresi veya
koşullu serbest bırakma süresi içinde işlenen bir suçtan dolayı, seri yargılama
yetkisi olan başka bir Mahkemece mahkum edilmesi halinde, o başka Mahkeme,
emri veren Mahkemenin rızası ile, emir verilen suç ile ilgili olarak, o kişiyi
o suçtan o sırada mahkum etmiş olsa idi, yapabileceği işlemin aynısını
yapabilir.
10. (1) Herhangi bir Mahkeme, bu Yasa uyarınca bir gözetim emri veya koşullu
serbest bırakma emri vermesi üzerine, suç işleyenin ıslah edilmesi açısından
uygun görürse, teminat vermeye razı olan herhangi bir kişinin, suç işleyenin
iyi halle hareket edeceğine ilişkin teminat vermesine izin verebilir, ve bu
şekilde verilen teminata, Ceza Muhakemeleri Usulü Yasasının, her iki madde
dahil, 158 – 164’üncü maddeleri kuralları, gerekli değişikliklerle uygulanır.
(2) Mahkeme, gözetim emri veya koşullu serbest bırakma emri vermesi veya suç
işleyeni koşulsuz serbest bırakması üzerine, suç işleyene masraf yükleme
yetkisine halel gelmeksizin, suç işleyenin , Mahkemenin makul göreceği zarar ziyanı
ödemesini veya uğranılan kayıp için bir tazminat ödemesini emredebilir . Ancak
zarar ziyan ve tazminat miktarının toplamı, o Mahkemenin vermeye yargısal yetkisi
olan miktarı aşamaz.
(3) Yukarıda belirtildiği biçimde zarar ziyan veya tazminat ödeme emri, suç işleyenin
bir ceza ödemesi ile ilgili bir emrin icrasının icbar edildiği biçimde icbar edilebilir ve
Mahkeme, herhangi bir kişiye zarar ziyan veya tazminat ödenmesi için emir vermesine
ek olarak, suç işleyenin o kişiye herhangi bir masraf ödemesini de emrederse, zarar
ziyan veya tazminat ve masraf ödeme emirlerinin icrası, bir ceza ödenmesi için tek bir
emir oluştururmuş gibi icbar edilebilir.
Gözetimin 11. (1)
ve serbest
bırakmanın
etkileri
Aşağıda öngörülenlere bağlı ka1ınması koşuluyla, bu Yasa uyarınca verilen ve
suç işleyeni gözetim altına veren veya koşulsuz veya koşullu olarak serbest bırakan
bir emre konu oluşturan bir suçtan mahkumiyet, emrin verildiği yargısal
işlemlerin ve bu Yasanın önceki kuralları uyarınca suç işleyen aleyhine başlatılacak
müteakip yargısal işlemlerin amaçları dışındaki herhangi bir amaç için, mahkumiyet
sayılmaz.
(2) Bu maddenin yukarıdaki kurallarına halel gelmeksizin, gözetim altına verilen veya
koşulsuz veya koşullu olarak serbest bırakılan bir suç işleyenin mahkumiyeti, mahkum
olmuş kişilere herhangi bir kısıtlama veya ehliyetsizlik yükleyen veya böyle bir
kısıtlama veya ehliyetsizlik yüklenmesine yetki veren veya konmasını gerektiren
mevzuat amaçları için her halükarda dikkate alınmaz.
(3) Bu maddenin yukarıdaki kuralları aşağıdakileri etkilemez :
(a) Yukarıda belirtilen böyle herhangi bir suç işleyenin mahkumiyeti aleyhine istinaf
etme hakkına veya aynı suç için müteakip yargısal işlemler başlatılmasının
durdurulmasını isteme hakkına dayanmayı ; veya
(b) Böyle bir suç işleyenin mahkumiyeti sonucu herhangi bir malın geri verilmesini
5
veya iadesini ; veya
(c) Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihte yürürlükte olan ve mahkum olan kişileri de
kapsamına aldığı belirtilen mevzuatın bu tür herhangi bir suç işleyen ile ilgili
olarak uygulanmasını.
Gözetim
memurlarının
raporları
12. Bir Gözetim Memuru, bir suç ile ilgili olarak herhangi bir kişinin meselesinin en iyi
şekilde nasıl ele alınması gerektiğini kararlaştırmakta Mahkemeye yardımcı olmak amacıyla,
Mahkemeye rapor sunduğunda, Mahkeme raporun bir suretini suçluya veya avukatına verir.
Tüzük
Yapma
Yetkisi.
13.
Mahkeme
Tüzüğü
14. Bakanlar Kurulu, Yüksek Mahkeme Başkanının tavsiye ve yardımları ile, bu Yasa
uyarınca ortaya çıkan herhangi bir konuyu veya yargısal işlemi düzenleyen veya böyle bir
konu veya yargısal işlem için kullanılacak formalarla onlar için ödenecek harçları saptayan
mahkeme tüzükleri yapabilir.
Suç
İşleyen
Çocuklar
Yasasının
etkilenmemesi.
Bölüm
157
I5. Bu Yasanın içerdiği hiçbir kural, Suç İşleyen Çocuklar Yasası kurallarını veya Çocuk
Mahkemelerinin Suç İşleyen Çocuklar Yasası uyarınca, çocuk suçluların davalarını ele
alma yetkisini etkilemez.
Bakanlar Kurulu aşağıdaki amaçlar için tüzük yapabilir;
(a) Gözetim memurlarının bu Yasada öngörülen görevlerine ek görevlerini saptamak;
(b) Gözetim memurlarının bu Yasa uyarınca tutacakları kayıtların şeklini saptamak ;
(c) Bu Yasa amaçlarının genel olarak daha iyi bir şekilde gerçekleşmesini sağlamak.
Bu Yasa 1 Temmuz 1952 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
6
Download

fasıl 162