21.01.2014
Akademisyen Eğitimcilerin Arasında Yer
Almak Çok Güzeldi
“CUMHURİYETİN KURULUŞUNDAN GÜNÜMÜZE EĞİTİMDE KADEMELER ARASI
GEÇİŞ VE YENİ MODELLER ULUSLARARASI KONGRESİ”
Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu, Atatürk Araştırma Merkezi (ATAM)
ve Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi işbirliğiyle düzenlenen
"Cumhuriyetin Kuruluşundan Günümüze Eğitimde Kademeler Arası Geçiş ve Yeni
Modeller Uluslararası Kongresi", Antalya’nın Konyaaltı ilçesinde, Crowne Plaza adlı
otelde yapıldı. 16 Ocak 2014 günü saat 10.00’da başlayan kongre üç gün sürdü, 18
Ocak 2014 Cumartesi günü saat 19.30’da sona erdi.
Ülkemizden 130 akademisyen ve eğitimcinin katıldığı kongreye, Afganistan,
Azerbaycan ve ABD’den eğitimciler katıldı. 76 bildiri sunuldu.
Kongrenin açış konuşmasını Gazi Eğitim Fakültesi dekanı Prof. Dr. Hayati AKYOL,
Atatürk Araştırma Merkezi Başkanı Prof. Dr. Mehmet Ali BEYHAN, Atatürk
Araştırma Merkezi Başkan Yardımcısı Nihat BÜYÜKBAŞ, Afyon Kocatepe
Üniversitesi Eğitim Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa ERGÜN yaptılar.
Yerli ve yabancı eğitimcilerin yer aldığı kongrede; kademeler arası geçiş
modelleri, gelişmiş ülkelerdeki uygulamalar, gündemdeki dershane konuları ele
alındı. PowerPoint gösterisi paralelinde yapılan sunumlar birbirleriyle yarışır gibiydi.
Özellikle Amerikalı Prof. Dr. Douglas K. Hartman’ın yaptığı sunumun slaytlarla
uyumu mükemmeldi, içeriğinden çok slaytlarla profesörün konuşması arasındaki
uyum ders konusu olacak nitelikteydi. Doğrusunu isterseniz aklımı başımdan aldı.
İyi bir slaydın nasıl yapılacağı konusunda adeta ders verdi. Kendi tasarladığım slayt
tasarım gözümden düştü, ne kadar ilkel yaptığımı anladım.
Sunumların tam metin videolarının yayınlanacağını duyurdular, yabancı dilde
olanlarda altyazı veya çeviri olur mu, bilemiyorum; ama mutlaka Amerikalı
profesörü izlemenizi öneriyorum.
Kongreye tarafımdan sunulan “ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULU (ORGO)” adlı
bildirinin özet ve tam metni aşağıdadır.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULU
(ORGO)
ÖZET
Danışman Öğretmen: Sefer YÜRÜK
Ortaöğretime Geçiş Okulu (ORGO), ortaokulu bitiren öğrencilerin ortaöğretim
kurumlarına geçişini düzenleyen minyatür bir okul modelidir. Okullar tatil edildikten bir hafta
sonra başlar ve altı hafta devam eder. İlk beş haftada akademik eğitim-öğretim, altıncı haftada
merkezi sınavlar yapılır.
Ortaöğretime geçiş notu belirlenirken; ORGO notundan diploma notu çıkarılır. Aradaki
fark ileriye doğruysa, yani artı (+) ise, öğrenciler ¼ oranında puan kazanır, geriye doğruysa
yani eksi (-) ise ¼ oranında puan kaybeder. Dolayısıyla öğretim yılı içinde olası şişirilmiş
notlar önlenmiş olur.
Öğrenciler derslerde kazanımları yakalamaya çalışırlar. Yakaladıkları oranda not alırlar.
ORGO’DA alacakları notlara zarar vereceği için şişirilmiş not peşinde koşmaz. Kopya veya
yanlış yollara iltifat etmezler.
Öğretim yılı içindeki eğitimin sırtındaki merkezi sınav baskısı kalkar. Okul yöneticileri,
öğretmenler, öğrenciler ve veliler merkezi sınav stresi yaşamazlar. Öğretmenler müfredat
programlarında yer alan konu ve kazanımlardan ödün vermezler. Yıllık ders planlarını
belirledikleri takvim doğrultusunda eksiksiz uygularlar.
Öğretim yılı içinde öğretmenlerin yaptığı sınavlarda açık uçlu sorular sorulduğundan,
dershanelere olan bağımlılık azalır, dolayısıyla dershaneler büyük oranda öğrencilerin
gündeminden düşer.
ORGO’NUN yapıldığı aylarda kış koşulları bitmiş olur. Okula gidiş sorunu yaşanmaz.
Hatta hasat mevsimi olmadığı için henüz başka illere geçici iş göçü başlamaz. Kısacası hiçbir
öğrenci mağduriyet yaşamaz.
Aynı model, ortaöğretim öğrencilerinin üniversitelere girişinde de uygulanabilir.
ANAHTAR KELİMELER:
Ortaöğretime geçiş okulu, merkezi sınav, sınav stresi, yılsonu başarı puanı, öğretim
programları, çoktan seçmeli soru, açık uçlu soru
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULU (ORGO)
(Tam Metin)
GİRİŞ
Eğitim sistemimizin en öncelikli sorunu, merkezi sınavların varlığından çok, bu sınavların yıl
içinde yapılan eğitim ve öğretimi etkisi altına almasından kaynaklanan olumsuzluklardır. Merkezi
sınavlar kapsadığı okullardaki yöneticileri, öğretmenleri, öğrencileri ve velileri stres içine
sokmakta. Konu ve kazanımlar bağlamında öğretmenleri öğretim programlarından ödün vermeye
zorlamakta. Yapılandırıcı öğretimde olduğu gibi öğretmenlerin yeni öğretim modellerine
geçişlerini engellemekte, özgün yöntem ve teknik üretmelerinin önünü kesmektedir. En önemlisi
de, kış koşulları içinde kapanan okulları açık saymakta, dolayısıyla yurdumuzun tümündeki
öğrencileri eşit eğitim almış saymaktadır.
Bütün bunlar gösteriyor ki, merkezi sınavlar kesinlikle öğretim yılı içinden çıkarılmalıdır,
uzaklaştırılmalıdır. Ayrı bir zamanda, ayrı bir konumda, ayrı formatta yapılmalıdır.
Öğretmen öğrencileriyle baş başa kalmalı, onları yıllık planlar doğrultusunda yönlendirmeli,
bilgiyle buluşmalarını sağlamalı ve öğretim yılı sonunda merkezi sınavların etkisi altında
kalmadan, öğrencilerin gerçek kazanımlarını takdir edebilmelidir.
Ortaöğretime Geçiş Okulu’nu, bunun nasıl yapılacağını göstermek için tasarladım.
MERKEZİ SINAVLARIN ÖĞRETMENLER ÜZERİNDEKİ BASKISI
Başarılarıyla tanınmış bir Anadolu lisesinde, teftiş yapmakta olan bakanlık müfettişi yıllık
ders planlarını inceliyor. Zümre tutanaklarında, sınıf defterlerinde, ders kesim raporlarında, not
defterlerinde, not fişlerinde her şeyin yönetmeliklere uygun olduğunu görünce gülümsüyor, ancak
yıllık planlarda merkezi sınavlara (ÖSS) yer verilmediğini görünce, planları ortadaki sehpaya
bırakarak nedenini soruyor. Zümre başkanı, “Öğretim programlarında (müfredat) yer verilmemiş,
biz de onun için yer vermedik, ama konu tarama testleri yapıyoruz” deyince kaşlarını çatıyor. Ses
tonunu da yükselterek, “Olmaz öyle şey! Siz öğrencilerin sınav gerçeğini yok mu sayıyorsunuz!
Ne biçim öğretmenlik bu? Öğrencilerinizi resmen dershanelerin ocağına terk etmişsiniz!” diyor.
Kimse ses çıkaramıyor.
Beş yıl sonra, aynı zümre, yine teftiş, ancak başka bir müfettiş… Yıllık planlarda, her ay iki
kez ÖSS denemelerine yer verildiğini görünce, öğretmenlere kaşlarını çatarak bakıyor, “Sizin
müfredattan haberiniz yok mu? Hiç okumadınız mı? Bir tek satırında merkezi sınav konusu
geçiyor mu? Sizin göreviniz müfredatı uygulamak mı, yoksa öğrencilerinizi üniversite
sınavına hazırlamak mı? Böyle sorumsuzluk olmaz! Nedir bu deneme testleri? Kendi
bildiğinize iş yapıyorsunuz!”.
Öfkeli müfettişin bu soruları karşısında hiçbir öğretmen; “Öğrenciler, böyle istiyor;
yöneticiler, ÖSS’DE başarı bekliyor; veliler, üniversiteye hazırlık bağlamında deneme
sınavları olmazsa, ders öğretmenlerinin değiştirilmesini istiyorlar, özellikle başarılı
öğrencilerin velileri daha çok ÖSS denemesi yapan okullara gitmekle tehdit ediyor”
diyemiyor.
Dolayısıyla öğretmenler, istemeden de olsa, yıllık planlarına aldıkları konulardan çok
merkezi sınavlarda esas alınan konulara öncelik veriyor. Yıllık ders planları dolaplarda kilitli,
ders kitapları çantalarda tutsak kalıyor. Eğitim ve öğretim sürekli yara alıyor.
BU SİSTEMDE GÖREVE BAŞLAYAN GENÇ BİR ÖĞRETMEN DÜŞÜNÜN!
Mezun olduğu eğitim fakültesinde okuyan öğretmen adayı öğrenciler, hiç kuşku yok ki,
akademik bilgiyle donatılarak mezun ediliyor, adeta bilim adamı olurcasına kazanım
yükleniyor. En üstte yer alan eğitim fakültesi yetkilileri “Hepsinin en iyisini yapıyoruz,
KPS’DE en yüksek puanı bizim mezunlarımız alıyor” deseler de; öğretmenliğin temelini
oluşturan yıllık plan veya konu anlatım planları üzerinde ne yapma ne de uygulama
konusunda en küçük deneyim ve alışkanlık kazandırmıyorlar. Homojen olmayan
öğrencilerden oluşan farklı yoğunluktaki sınıflarda tek başına ders anlattırmıyorlar. Sınıf
yönetiminde karşılaşılan olası ya da kurgulanmış sorunlar için çözüm üretmeye zaman
ayırmıyorlar.
Eğitim fakültelerinde okuyan öğrencilerimiz, milli eğitimimizin eğitim-öğretim
gerçeğinden kopuk biçimde öğretim görüyorlar.
Son sınıf öğrencileri; konu anlatım planı örnekleriyle ancak staj yapmak için gittikleri
okullarda tanışıyorlar, bir ya da iki ders konu anlatıyorlar, ondan sonra da okulun öğretmeni
tarafından verilen raporlarla öğretmen oluveriyorlar.
Üniversite öğretimi sürecinde akademik bilgiyle donatılan ve onun tescili anlamına gelen
diploma ile ayrılan, öğrenim gördüğü üniversite ile bir daha organik bağ kurma olanağı
olmayan genç bir öğretmen düşünün.
Bu öğretmenin durumu; sürücü kursunda trafikle ilgili bilgilerin tamamı yüklenen, sadece
meskûn bir alanda 30-40 dakikalık uygulamadan sonra tek başına trafiğe çıkarılan sürücünün
düştüğü durumdan farklı değildir.
Mevcut koşullar içinde yetişen bir öğretmen göreve başladığı okulda:
─ Konuları ders kitabında (müfredattan) hazır buluyor.
─ Eski yıllık planları güncelleştiriyor, yoksa internetten indiriyor.
─ Yıllık plana aldığı halde merkezi sınavlarda yer almayan konuları geçiyor.
─ Konu anlatım planı yapma alışkanlığı zaten yok, olması için zorlayan da yok!
─ Konuları doğaçlama yöntemiyle anlatıyor ya da dikte ettiriyor.
─ Daha çok veli ve öğrencilerin isteklerine boyun eğerek, istemeden de olsa sayfalar
dolusu ders notu yazdırıyor.
─ Yazılı sorularını kendi hazırlıyor.
─ Sınavları kendi yapıyor.
─ Sınav kâğıtlarını kendi okuyor.
─ Sözlü notlarını kendi takdir ediyor (Sözlü notu kaldırılsa da, uygulamada değişen bir
şey yok)
─ Proje ve ödev konularını kendi belirliyor, kendi değerlendiriyor.
─ Takdir ettiği bütün notları e-okula kendi giriyor.
─ Not ortalamalarını görüyor, gerekli gördüğünde, yetkisi olmadığı halde, ayarlama
yapıyor.
─ Yazıcıdan çıkardığı not fişlerini imzalıyor, okul yönetimine vererek, “Başarım bu!”
diyor.
Bu öğretmenler üç dört yılda bir, önceden haber verilerek teftişe tabi tutuluyor. Önceden
haber verilerek yapılan bu teftişlerin, göstermelikten öte, eğitime ne gibi bir katkısı olduğunu otuz
yılı aşkın süredir anlamış değilim. Her şey müfettişlerin takdirini alacak biçimde düzenleniyor, bu
çok güzel gibi görünüyor. Güzel olmayan tarafı, öğrenciye yansıması olmuyor, çoğunlukla
göstermelik olarak kalıyor…
NOT_: Sözlerimden dolayı, görevini hakkıyla yapan idealist öğretmenler alınmasın! Kendileri
çok azınlıkta kalıyorlar, pek çoğu müzminleşmiş sürecin içinde varlıklarını hissettiremiyor,
bazıları da zaman içinde ötekilere benzemek zorunda kalıyor… “Böyle gelmiş böyle gider, eski
köye yeni adet getirme” anlayışının esiri oluyorlar.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULUNUN AMAÇLARI
Öğretim yılı boyunca öğretmeye çalıştığımız kazanımları öğrenciler, kendi belirledikleri
ortamlarda, kendi istekleriyle, kendi yöntemleriyle, kendi yetenekleriyle, yine kendilerinin
seçtikleri kaynaklardan çok daha kısa sürede öğrenme olanağına sahipler.
Öteden beri yapılmakta olan merkezi sınavlardan kaynaklanan bir nedenle, dershanelerin
çoktan seçmeli soru tekniği üzerine kurulmuş olmaları; bu nedenle de öğrencilerin düşünme,
tasarlama, yorumlama ve araştırma yeteneklerini olumsuz yönde etkilemeleri…
Halkımızın, eğitimcilerimizin ve siyasilerimizin olumsuz yaklaşımlarına rağmen; geçmiş
yıllarda yapılan sınavlarla, öğrencilerin dershanelere olan gereksinimleri bir türlü yok
edilememesi, dolayısıyla dershane sektörünün her geçen gün öğrenciler için daha çok vazgeçilmez
olması, bundan dolayı da sürekli büyüme eğilimi göstermesi…
Özet olarak Ortaöğretime Geçiş Okulu’nun amaçları:
1. Temel eğitim okullarından mezun olan öğrencilerin ortaöğretim kurumlarına yerleştirilmesi
amacıyla yapılan merkezi sınavları, öğretim yılının dışına çıkarmak,
2. Öğretim yılı içinde yapılan eğitim-öğretim üzerindeki merkezi sınav baskısını kaldırmak,
öğretim yılı dışına farklı bir formatta çıkarmak,
3. Okul yöneticilerinin, öğretmenlerin, öğrencilerin ve velilerin üzerindeki merkezi sınav
stresini öğretim yılından uzaklaştırmak,
4. Öğretim programlarından ve kazanımlardan ödün vermeden eğitim yapılmasının önünü
açmak,
5. Öğrencileri çoktan seçmeli sorulara olan bağımlılıktan kurtarmak,
6. Dershanelere olan bağımlılığı azaltmak, öğrenci ve velilerin gündeminden dershaneleri
uzaklaştırmak,
7. Ara sınıflarda ve son sınıflarda şişirilmiş/hormonlu not beklentilerine son vermek,
8. Şu veya bu nedenle derslere katılamayan veya kar nedeniyle yolları ve okulları kapanan
öğrencilerin yaşadıkları mağduriyetleri ortadan kaldırmak,
9. Merkezi sınavlara dâhil edilmeyen bazı derslerin ikinci plana itilmesini önlemektir.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULU NEDEN GEREKLİ?
Ortaokullardan mezun öğrencilerin ortaöğretim kurumlarına yerleştirilmelerinde yaşanan en
öncelikli sorunlar; merkezi sınavların varlığından çok, bu sınavların yıl içinde yapılan eğitim ve
öğretimi etkisi altına almasından kaynaklanan olumsuzluklardır. Merkezi sınavlar kapsadığı
okullardaki yöneticileri, öğretmenleri, öğrencileri ve velileri stres içine sokmakta. Konu ve
kazanımlar bağlamında öğretmenleri öğretim programlarından ödün vermeye zorlamakta.
Yapılandırıcı öğretimde olduğu gibi öğretmenlerin yeni öğretim modellerine geçişlerini
engellemekte, özgün yöntem ve teknik üretmelerinin önünü kesmektedir.
Daha önemlisi öğretim yılı içinde yapılan merkezi sınavlar öğrencilerden daha çok
öğretmenleri etkilemekte, onların mesleki özgürlüklerine hasar vermekte. Özellikle son sınıflara
dersi olan öğretmenler, planladıkları konular yerine; velilerin, öğrencilerin ve okul yöneticilerinin
merkezi sınavlara endeksli tercihleri baskın olmakta. Bu yüzden yazılıların çoğunda, konu
değerlendirme sınavlarının ise tamamında, okuma kolaylığının da etkisiyle, çoktan seçmeli sorular
öncelik kazanmaktadır.
DERSHANELER
VELİLER
ÖĞRENCİLER
YÖNETİCİLER
Nitekim okulların açılışının daha üçüncü haftasında, öğrencileri çoktan seçmeli sorularla
merkezi sınavlara hazırladıklarına dair haberler basında yer almaya başlıyor. Hatta ara
sınıflarda derse giren öğretmenlerin, daha özgür olmaları beklenirken, onlar da kendilerini
merkezi sınavlara endeksli konular ve çoktan seçmeli sorular içinde buluyorlar.
Bütün bunlar gösteriyor ki, merkezi sınavlar kesinlikle öğretim yılı içinden çıkarılmalıdır,
uzaklaştırılmalıdır. Ayrı bir zamanda, ayrı bir konumda, ayrı formatta yapılmalıdır.
Öğretmen öğrencileriyle baş başa kalmalı, onları yıllık planlar doğrultusunda
yönlendirmeli, bilgiyle buluşmalarını sağlamalı ve öğretim yılı sonunda merkezi sınavların
etkisi altında kalmadan, öğrencilerin gerçek başarılarını takdir edebilmelidir. Yeteneklerini
öğretim programlarında yer alan kazanımları kavramada göstermeli, kendi aralarındaki yarışı
özgürce yapabilmelidir.
Aynı zamanda öğrencilerin de öğretmenleriyle aynı paralelde olmalarının yolu
açılmalıdır. Bunun için yapılacak tek şey, tüm öğrencilerin öğretim yılı boyunca merkezi bir
sınav etkisinden de stresinden de uzak tutulmalarıdır.
Dershanelere olan bağımlılığı körüklemekte, olumsuz iklim koşullarına rağmen, doğubatı ayırmaksızın, tüm okullardaki öğrencileri eşit eğitim almış saymaktadır.
Bunların üstesinden gelebilmek, merkezi sınavları öğretim yılı dışına çıkarmakla ve yıl
içindeki öğretime bağımlılıktan kurtarmakla mümkündür.
Adını, “Ortaöğretime Geçiş Okulu (ORGO)” olarak adlandırdığım model, öğretim yılı
sona erdikten bir hafta sonra başlayan minyatür bir okul örneğidir. İlk beş haftasında eğitimöğretim, altıncı haftasında sınavlar yapılır.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULU İŞ TAKVİMİ (ORGO)
1. Okulların yaz tatiline girmeden önceki son haftada yapılacaklar:
Öğrencilerden hangi ortaöğretim okullarında okumak istedikleri yazılı olarak sorulur.
Hazırlanan matbu dilekçede velinin, öğrencinin ve öğretmenin imzasına yer verilir.
2. Okulların yaz tatiline girişi (Genellikle haziran ayının ikinci haftasına denk geliyor)
3. Ortaöğretime Geçiş Okulu Hazırlıkları:
― Okullar yaz tatilini girdikleri ilk hafta, muhtemelen haziran ayının üçüncü haftası olur.
― Ortaöğretime Geçiş Okulu ile ilgili yönerge ve diğer ayrıntılar veli ve öğrencilere
anlatıldıktan sonra, okulda herkesin görebileceği bir yerde ilan edilir.
― Tüm illerdeki okullarda birliktelik sağlanır, ORGO aynı tarihte başlar.
― Öğrencilerden toplanan dilekçeler, tercih ettikleri okul türlerine göre tasnif edilir.
― Sınıflar, şubeler belirlenir, öğretmenlerin ders dağıtımı yapılır, beş haftalık ders planı
düzenlenir.
― Ders planları, palanlara değin kazanım listeleri imza karşılığı öğrencilere dağıtılır. Ayrıca
okulda, öğrenci ve velilerin görebileceği bir panoya ilintilenir, ya da zemin kattaki pencere
camlarına yapıştırılır.
4. İlk beş hafta içinde yapılacak eğitim-öğretim süreci:
― Öğrencilerin yerleştirildikleri sınıflarda en fazla 20 öğrenci olur. Ancak az öğrenci
tarafından tercih edilen program grupları veya sınıflardaki öğrenci sayıları için mevcut
yönetmelikler esas alınır.
― Eğitim ve öğretimde konu anlatım planları esastır, tüm öğretmenlerin bu planlar
doğrultusunda öğretimi yönetmeleri sağlanır.
― Öğrenciler kazanımlar doğrultusunda yönlendirilir, öğretimin merkezine yerleştirilir, kendi
kendilerine öğrenmeleri sağlanır, araştırma yapmalarına öncelik verilir. Dolayısıyla okulun her
türlü olanaklarından yararlanmaları sağlanır.
― Okul olanaklarının yetmediği durumlarda, okullar arasında işbirliği yapılır. Şehir
kütüphaneleri, resmi ve özel kurumların olanakları devreye sokulur.
― Eğitim-öğretimde velinin sorumluluk almasının önü açılır. Yazılı istekte bulunmaları
halinde, velisi olduğu veya sorumluluğunu üstlendiği öğrencilerin öğretimlerini kendi
olanaklarıyla sağlamalarına izin verilir.
― Merkezi sınavlarda sorulacak soru türleri doğrultusunda deneme sınavları yapılır. Bu
sınavlar bilgiyi ölçmek veya değerlendirmekten çok, öğrencilerin bu tür sınavlara alışmaları ve
uyum sağlamaları esas alınır.
5. Altıncı hafta ve sınavlar:
― Sınav soruları bakanlık tarafından hazırlanır. Çoktan seçmeli, açık uçlu, doğru-yanlış veya
boşluk doldurma biçimleri arasından seçim bakanlığın takdirindedir.
― Altıncı hafta içinde yapılacak sınavların hangi günler ve günde kaç sınav yapılacağı
hazırlanacak yönergede belirtilir.
― Sorular sadece ilk beş hafta içinde okutulan derslerden ve palana alınan konulardan seçilir.
Ancak ölçme ve değerlendirme uzmanları uygun bulurlarsa, ayrıca yetenek sorularına da yer
verilmesi uygun olur.
― Ortaöğretime Geçiş Okulu sınavlarında alınan notların derslere göre ağırlığı hesaplanır.
Daha sonra da ORGO’YA dâhil derslerin ağırlıklı başarı notu bulunur. Bu konuyla ilgili
hesaplamalar “Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği’nin 54 ve 55. Maddeleri
doğrultusunda yapılır.
Not_: Ortaöğretim kurumlarına geçiş puanı, metnin ileriki bölümlerinde ayrıca açıklandı,
tablolarla örnek uygulamalar gösterildi.
ÖĞRENCİLERİN KATILMASI ZORUNLU MU?
Tüm öğrencilerin katılması konusunda bakanlığın bir kararı yoksa katılma konusunda
zorunluluk olmamalıdır. Özellikle sınavsız öğrenci alan okulları tercih edeceğini yazılı olarak
bildiren öğrenciler Ortaöğretime Geçiş Okuluna katılmazlar.
Ya da, okul yönetimine hiç dilekçe vermeyen öğrenciler, sınavla öğrenci alan öğretim
kurumlarını tercih etmemiş sayılırlar, program dışında kalırlar. Dolayısıyla Ortaöğretime Geçiş
Okuluna devam edemezler.
Sınavla öğrenci alan resmi ve özel tüm ortaöğretim kurumlarını seçecek olan öğrenciler
ORGO sınavlarına katılmaları zorunludur. Aksi halde puanla yerleştirme sisteminin dışında
kalırlar.
Ancak mazeretini dilekçeyle veya raporla bildiren öğrenciler ile kazanımları okul dışında,
kendi imkânlarıyla öğreteceğini yazılı olarak taahhüt eden velilerin öğrencileri ilk beş haftalık
öğretim sürecine katılmazlar, sadece altıncı haftada yapılacak sınavlara katılırlar.
ORGO sınavlarına katılmayan tüm öğrenciler, sınavsız öğrenci alan okulları tercih etmiş
sayılırlar.
NOT_: Ortaöğretime Geçiş Okuluna hangi derslerin dâhil edileceği, katılımın tüm
öğrenciler için zorunlu olup olmayacağı, katılmayanların sınavlara girip giremeyeceği ve
benzer konular bakanlık tarafından hazırlanacak bir yönetmelikle belirlenmesi uygun olur.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULUNDA OKUTULACAK DERSLER
Okul yöneticileri mayıs ayında rehber uzmanlarının, sınıf öğretmenlerinin ve velilerinin
de görüşlerini alarak tanıtım toplantıları yaparlar. Ortaöğretime Geçiş Okulu hakkında yeterli
bilgilendirmeleri yaptıktan sonra, öğrencilere hangi ortaöğretim kurumunda okumak
istediklerini yazılı olarak sorarlar.
Velilerin de bilgisi altında alınan dilekçelerdeki öğrenci tercihleri göz ününde
bulundurularak aşağıdaki gibi gruplandırma yapılır:
1. FEN LİSESİ PROGRAM GRUBU:
Fen liselerinde okumak isteyen öğrencilerden oluşur (Bu gruba katılmak isteyen
öğrencilerde sayısal derslerin not ortalaması, diploma puanı, şube öğretmenler kurulunun
tavsiye kararı gibi ölçütler istenir, veli ve öğrencinin tercihine öncelik verilir)
2. ANADOLU LİSESİ PROGRAM GRUBU:
Anadolu liselerinde okumak isteyen öğrencilerden oluşur (Sözel ve sayısal derslerin not
ortalamaları, diploma puanı ve şube öğretmenler kurulu kararları doğrultusunda baraj
oluşturulması uygun olur, veli ve öğrencinin tercihine öncelik verilir)
3. ANADOLU İMAM HATİP LİSESİ PROGRAM GRUBU:
Anadolu imam hatip liselerinde okumak isteyen öğrencilerden oluşur (İstekli olan tüm
öğrenciler girebilir, veli ve öğrencinin tercihine öncelik verilir)
4. ANADOLU MESLEK LİSESİ PROGRAM GRUBU:
Anadolu meslek liselerinde okumak isteyen öğrencilerden oluşur (Şube öğretmenler
kurulu kararları göz önünde bulundurulabilir, istekli olan her öğrenci girebilmelidir, veli ve
öğrencinin tercihine öncelik verilir.)
PROGRAM GRUBU SINIFLARI
Öğrenciler, yukarıdaki başlıklar altında dört ayrı grupta toplanır. Tüm gruplarda yer alan
öğrenciler 20 öğrenciyi aşmayacak biçimde dersliklere yerleştirir. Yeterli öğretmen olması
halinde, sınıf mevcutları mümkün olduğunca azaltılır.
Program gruplarının başında sorumlu bir koordinatör ve ona bağlı yeteri kadar öğretmen
görevlendirilir. Yöneticilerin veya öğretmenlerin yetersiz olması durumlarında, birbirine
yakın ortaokullar arasında işbirliği yapılır. Bu konuda karar okul müdürlerinindir, ancak
olumsuzluk durumlarında ilçe milli eğitim müdürlükleri yetkili olur.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULU ÖĞRETİM PROGRAMI
Sınavlara tabi olan program gruplarının zümreleri tarafından, program kümeleri için ayrı
ayrı beş haftalık planlar yapılır. Ya da merkezi otorite tarafından yapılan planlar esas
alınabilir.
Beş haftalık planlar, kesinlikle konu anlatım planlarıyla desteklenmelidir. Konu anlatım
desteği sınıf yönetimine sağlayacağı büyük katkı kadar, okullar arasında eşitlik için de önemli
güvence ölçütü oluşturur. Bu planların hazırlanmasında deneyimli ve birikimi olan
öğretmenlerden yararlanılır.
Hazırlanan beş haftalık planlar öğrencilere imza karşılığı tebliğ edilir. Ayrıca planlara
bağlı olarak altıncı hafta içinde yapılacak sınavlarda esas alınacak kazanımlar ayrı bir liste
halinde tüm öğrencilere dağıtılır, okulda herkesin görebileceği bir panoya asılır.
PROGRAM GRUBU KOORDİNATÖRÜ
Yukarıda belirtilen program gruplarının başında sorumlu bir koordinatör ve ona bağlı yeteri
kadar öğretmen görevlendirilir. Yöneticilerin veya öğretmenlerin yetersiz olması durumlarında,
birbirine yakın temel eğitim okulları arasında işbirliği yapılır. Bu konuda karar okul
müdürlerinindir, ancak olumsuzluk durumlarında ilçe milli eğitim müdürlükleri yetkili olur.
Koordinatörü oldukları program grubu, ilgili oldukları okulların niteliğine göre, beş haftalık
plan hazırlarlar. Bu planda, zümreler tarafından belirlenen kazanımlar 25 güne yayılır.
Program Grubu Koordinatörü, grup öğretmenlerinin ahenkli çalışmasından ve belirlenen
hedeflere ulaşımın sağlanmasından sorumludur.
ÖĞRETMENLER
Öğretmenler; sınıflarda ders notu yazdırmakla veya tekdüze anlatımlarla dersleri boğmak
yerine, konu anlatım planlarında yer alan kazanımlar doğrultusunda öğrencileri yönlendirirler.
Bilginin kaynağı olmaktan kaçınırlar, ağırlıklarını rehberlik yönünde kullanırlar, kendi kendilerine
öğrenmeyi özendirirler.
1. Hangi öğretmenin hangi koordinatör eşliğinde görev yapacağı okul yönetimiyle
koordinatörler tarafından belirlenir. İhtiyaç halinde aynı öğretmene birden fazla koordinatör
yanında görev verilebilir.
2. Öğretmenler 25 günlük programda günlük olarak yer alan kazanımların öğrenilmesini
sağlamakla yükümlüdür. Konu anlatmaktan çok, önce öğrenmeyi öğrenme konusunu
güncelleştirirler, sonra da öğrenilenleri değerlendirirler. Öğrencilere eksikliklerini bildirirler,
tamamlamalarını isterler, destek verirler.
3. Tüm öğretmenler öğrenme ortamını derslikle sınırlandırmazlar; yöneticilere önceden bilgi
vermek ve onay almak koşuluyla okulun eğitim ve öğretim yapmaya uygun ortamlarını
değerlendirirler.
4. Bazı öğrenciler öğrenme yeri olarak kütüphaneyi, laboratuvarları veya okul bahçesini
seçebilirler; ancak hem öğretmenlerinin hem de bu ortamlarda görevli öğretmenleri
bilgilendirirler, onaylarını alırlar.
5. Öğrencilerin konu anlatımı istemeleri halinde, öğretmen sınıftaki öğrencilerin önünde
anlatmalarına izin verebileceği gibi, derslik dışındaki eğitim ortamlarında da dinleyebilir.
6. ORGO kapsamı dışında kalan müzik, resim, beden eğitim ve benzeri derslerin öğretmenleri
okul yönetimi tarafından programa dâhil edilir. Kampus içinde öğrenme ortamı olarak
kullanılabilecek laboratuvar, kütüphane, bahçe, kantin, yemekhane gibi mekânlarda
görevlendirilirler. Öğretmenler dersler bitene kadar bu ortamları terk etmezler. Her an sınıflardan
bir öğrenci geleceği veya gönderileceği beklentisi içinde olurlar.
Okul yönetimi tarafından görev ve sorumlulukları bildirilmeyen öğretmenler, koordinatörler
tarafından yönlendirilirler.
7. Öğretmenlere haftada en fazla 15 saat aktif ders verilir. Ancak dersleri olmadığı zamanlar
mesai saati bitimine kadar okulda kalırlar. Zorunluluktan izin verilen veya okula gelemeyen
öğretmenlerin yerine başkaları görevlendirilir.
8. İlke olarak öğretmenlerin tam gün okulda kalmaları ve öğrencilerle yan yana olmaları ve
onlarla kaynaşmaları sağlanır. Görev tanımı yapılan tüm öğretmenler koordinatörler ve okul
yöneticilerine karşı sorumlu olurlar.
9. Öğretmenlere ücret ödenip ödenmeyeceği, ödenecekse nasıl ve ne şekilde ödeneceği MEB
tarafından belirlenir.
NOT_: İnternet öğretmenlerimiz için görünüşte büyük bir derya oldu, bana göre sadece
görünüşte... Öğretmenlerimiz, yıllık ve konu anlatım planlarını sadece internetten indirmekle
kalmıyor, özellikle günlük planların en iyisini bulmak amacıyla saatlerce bilgisayar karşısında
zaman harcıyor. Öğrencilere yazdıracağı akademik bilgiden kitaptaki soruların yanıtlarına kadar,
her şeyi internette arıyor. Umduklarını bulamasalar da, bulduklarıyla yetinmek zorunda kalıyorlar.
Ya da kendi akademik bilgilerine dönüş yapıyorlar. Öyle ki, yazılı sınavları bile internetten
indirdikleri sorularla yapıyorlar.
KONULARLA İLGİLİ KAZANIMLAR
Program gruplarını oluşturan zümre öğretmenleri müfredatı incelerler, tüm kazanımları
maddeleştirerek 8. Maddedeki program gurupları için birer liste oluştururlar.
Kazanımlar 5 hafta içinde yer alan 25 günlük dilimlere ayrılır. Öğrenciler beş haftalık
sürece bağlı olarak her gün hangi kazanımları öğreneceklerini bilmiş olurlar.
Bu listeler okul yönetimi ve koordinatörler tarafından onaylandıktan sonra tüm
öğrencilere imza karşılığı tebliğ edilir.
Kazanımları; kendi kendine, veli desteği, özel öğretmen desteği veya başka yollarla
öğreneceğini, velisinin yazılı olarak başvurması halinde, bu öğrenciler Ortaöğretime Geçiş
Okuluna devam etmeyebilir, ancak sınavlara girebilir.
Kazanımların velilerle de paylaşılması çok yararlı olur. Çünkü veli elindeki
kazanımlardan hareketle çocuğunun eksiklerini görür. Kendi olanaklarıyla yardım etmeye
çalışır, yetmediği yerde çözümler üretir. Başarısızlığın nedenini açıkça bildiği için öğretmenle
veya okulla tartışmaya girmez, tam tersine okula ve öğretmene destek olmak ister,
öğretmenlerle daha yapıcı diyalog içine girer.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULUNA KATILMAYAN ÖĞRENCİLER
Ortaokuldan mezun olduğu halde sınavsız ortaöğretim okullarını seçecek öğrenciler, ilgili
okullara yerleştirilir.
Ortaöğretim kurumlarının farklı bölümlerinin tercih edilmesi halinde diploma puanları
esas alınır.
Ortaöğretime Geçiş Okuluna katıldıkları halde, hiçbir okula veya arzu ettikleri okullara
yerleşemeyen öğrenciler de, başvurmaları halinde sınavsız öğrenci alan okullara yerleştirilir.
Ancak bu öğrencilerin Ortaöğretime Geçiş Okulu sonunda yapılan sınavda aldıkları puanları
diploma puanından farklı ise, yüksek yüksek olana göre işlem yapılır.
NOT_: Bu özellikten yararlanmayı önceden seçen öğrencilerin öğretmenleri, not takdiri
yaparlarken taraflı davranacakları düşünülebilir. Eğer Ortaöğretime Geçiş Okuluna dâhil
olmamışsa, bu durumu fazla ciddiye almamak gerekir. Bu konuda öğretmenlere güvende
tereddüt edilmemelidir.
OKULLAR ARASI İŞBİRLİĞİ
Birbirine yakın olan okullar ister kendi aralarında, başvurmaları halinde il veya ilçe milli
eğitim müdürlükleri kanalıyla ortak çalışma ortamı oluşturulabilirler.
Ortak çalışma; planlama, öğretmen, derslik, laboratuvar, materyal, sunum, salon ve
benzeri alanlarda olur. Öğretmen gereksinimi durumunda valilik onayı ile ortaöğretim
kurumlarından öğretmen görevlendirilir.
DERSLERİN İŞLENİŞİ
― Öğretmenler; okulun olanaklarını, çevre koşullarını, sınıf yoğunluklarını, teknolojik
donanımları göz önünde bulundurarak öğrencilerine kazanımlar doğrultusunda açıklama
yaparlar. Hangi kazanımı niçin, nerede, ne zaman, nasıl, kiminle, ne kadar zamanda
öğrenebilecekleri konusunda öğrencileri yönlendirirler.
― Beş haftalık süreçte herhangi resmi bir sınav yapılmaz. Ancak sınavlarda yer alması
muhtemel olan AÇIK UÇLU sorular veya ÇOKTAN SEÇMELİ SORULARALA denemeler
yapılır. Deneme sayılarını öğretmenler, soru türlerinin sınavlardaki ağırlığını göz önünde
bulundurarak belirler.
― Öğrencilerin öğretim yılı içinde çoktan seçmeli sorularla karşılaşmadıkları
varsayılırsa, öğrencilerin bu tür sorulara uyum sağlamasına öncelik verilir.
― Öğretmen, öğrencilerin çoğunluğu istemesi halinde konu anlatımı yapar. Ancak
bireysel çalışarak öğrenmeyi tercih eden öğrencileri, okul içindeki öteki öğrenme ortamlarına
yönlendirir.
― Öğretmenine, planda belirlenen günlerle ilgili kazanımlarını öğrendiğini belirten
öğrenciyi, sınıfın önünde sesli olarak dinleyebileceği gibi, kürsüde ikili söyleşi halinde de
dinleyebilir. Yoğunluk olması durumlarında, ders dışındaki boş zamanlar için randevulaşırlar. Bu
ortamların kapalı ortam olmamasına özen gösterilir.
― Öğrenciler eksik kalan geçmiş günlerle ilgili kazanımları öğretmenlerine yeniden anlatmak
için, ondan randevu isterler. Belirtilen yer ve zamanda öğretmen, öğrencilerini sözlü olarak dinler,
eksikleri konusunda değerlendirme yapar.
― Öğretmenin esas varlığı öğrencilerin bilgiyle buluşmalarını sağlamak, buluştuklarını
görmek ve emin olmaktır.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULU SINAVLARI
Ortaöğretime Geçiş Okulunun başlama ve bitiş tarihi, Sınav haftası, hangi gün hangi sınav
yapılacağı, sınav ücreti ve başvurular ile ilgili ayrıntılar, bakanlık tarafından hazırlanacak
kılavuzda belirtilir.
ORGO kapsamında yer alan derslerin sınavları altıncı haftaya yayılır.
Bu sınavlar, öğrencilerin öğretim programlarındaki kazanımları kavradıkları oranda
ortaöğretim kurumlarından hangisinde okumaya hak kazandıklarını belirlemek amacıyla yapılır.
Sınav soruları Fen Lisesi, Anadolu Lisesi, Anadolu İmam Hatip Lisesi, Anadolu Meslek
Lisesi ve benzeri ortaöğretim okullarına göre farklı sayıda farklı nitelikte olabilir.
Sorular, beş haftalık ders programlarda yer alan derslerin konularından hazırlanır.
Sınavların nerede, nasıl ve hangi formatta yapılacağı iki seçenek ön plana çıkmaktadır:
Birinci Seçenek:
Sınavlar MEB’İN geçmiş yıllarda SBS ve OKS’DE uyguladığı esaslara göre yapılabilir. Yani
öğrenciler kendi okullarında değil, merkezi sistem tarafından farklı okullarda ve karma olacak
biçimde sınava alınır.
İkinci Seçenek:
Öğrenciler kendi okullarında, TEOG modelinde olduğu gibi, öğretmenler başka okullarda
görevlendirilir. Ancak öğretmenlerin görevlendirmesinde, aynı okulun öğretmenleri bir okulda
toplanmamalıdır.
SORULARIN NİTELİKLERİ
Soruların, AÇIK UÇLU veya ÇOKTAN SEÇMELİ olmasına, hangisinin hangi sayıda yer
alacağına bakanlık karar verir.
Soruların hazırlanmasında en doğal ölçüt, öğretim programlarındaki kazanımlardır. Ancak
sorular öğrencilerin; yorumlama, analiz etme, eleştirel düşünme, sonuçları tahmin etme, problem
çözme vb. yeterliliklerini ölçecek nitelikte hazırlanır.
ORGO SINAV SONUÇLARININ HESAPLANMASI
Modelin en önemli özelliği, altıncı haftada yapılan sınavlarda alınan notların öncelik
kazanmasıdır.
Bu sınavlarda alınan notların ağırlıklı ortalaması hesaplanır. Aşağıdaki tabloda görüldüğü gibi
öğrencilerin diploma notlarıyla doğrudan ilişkilendirilir.
ORGO kapsamında yapılan sınav sonuçlarının hesaplamasını Milli Eğitim Bakanlığı, ilgili
yönetmeliklerine ve ölçütlerine göre belirler. Şöyle ki:
“Bir dersin ağırlıklı başarı puanı, o derse ait haftalık ders saati sayısı ile o dersin yılsonu
puanının çarpımıyla bulunur. Yılsonu başarı puanı, derslerin ağırlıklı puanları toplamının haftalık
ders saati sayısına bölümünden elde edilen puandır. Bölme işlemi virgülden sonra dört basamak
yürütülür. Yılsonu başarı puanlarının aritmetik ortalaması” Ortaöğretime Geçiş Okulu puanı
olarak belirlenir.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞTE ESAS ALINACAK PUAN HESABI
Bu konuda; 100,00 veya 500,00 puan olmak üzere iki seçenek üzerinde karar verilebilir.
Ortaöğretime geçiş puanı hesaplanması: ORGO puanından diploma puanı çıkarılır.
Aradaki farkın ¼’ü bulunur. Çıkan sonuç eksi veya artı puan, ORGO ile diploma puanlarının
ortalamasına eklenir. Çıkan sonuç öğrencinin ortaöğretime geçiş puanıdır.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞTE 100 PUAN SEÇENEĞİ
Formül:
Tablo: 1
Ortaöğretime Geçiş Puanı = (Diploma notu + ORGO puanı) / 2 + (ORGO puanı –
Diploma Puanı) / 4
Örnek Tablo:
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULU 100'LÜ PUAN TABLOSU
B
C
Diploma
Puanı
ORGO
Puanı
ORGO-Diploma
Ortalaması
100,00
100,00
70,00
0,00
0,00
100,0000
70,00
100,00
70,00
90,00
91,00
91,00
90,00
90,50
90,50
0,25
-0,25
90,7500
90,2500
0,5000
50,00
85,00
85,00
50,00
67,50
67,50
8,75
-8,75
76,2500
58,7500
17,5000
60,00
75,00
75,00
60,00
67,50
67,50
3,75
-3,75
71,2500
63,7500
7,5000
10,00
100,00
100,00
10,00
55,00
55,00
22,50
-22,50
77,5000
32,5000
45,0000
(A+B) / 2 =
D
E
FARK
A
Ortalamanın 1/4'ü ORTAÖĞRETİM
E GEÇİŞ PUANI
(B - A) / 4 =
0
0
70,0000
TABLODAN ÖRNEKLER:
ÖRNEK 1: Diploma notu 100,00 olan öğrenci, ORGO’DAN 100 alması durumunda,
ortaöğretime geçiş puanı da doğal olarak 100,00 oluyor. Buna karşılık; diploma notu 45.34
olan bir öğrenci ORGO’DAN 100.00 alırsa, ortaöğretime geçiş puanı 85,335 olmaktadır.
***
ÖRNEK 2: Tabloda görüldüğü gibi, diploma notu 100 olan öğrenci, ORGO’DAN 1.00
alması durumunda, ortaöğretime geçiş puanı 25,750 oluyor. Bunun tam tersi; diploma notu
1,00 olan bir öğrenci ORGO’DAN 100 alırsa, ortaöğretime geçiş puanı 75,250 olmaktadır.
Ortalaması aynı olan iki öğrencilerin puanları arasındaki fark: 49,500
***
ÖRNEK 3: Diploma notu 94,32 olan öğrenci, ORGO’DAN 100 alması durumunda,
ortaöğretime geçiş puanı 98,580 oluyor. Bunun tam tersi; diploma notu 100 olan bir öğrenci
ORGO’DAN 94,32 alırsa, ortaöğretime geçiş puanı 95,740 olmaktadır.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞTE 500 PUAN SEÇENEĞİ
Formül:
ORTAÖĞRETİM
E GEÇİŞ PUANI
+
ORGO Notu ile
Diploma Notu
Farkı
+
+
ORGO Notunun
%'lik Oranı
Diploma Notunun
%'lik Oranı
+
ORGO-Diploma
Ortalaması
+
ORGO Puanı
+
=
Diploma notu
ORTAÖĞRETİM
E GEÇİŞ PUANI
Tablo: 3
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULU 500'LÜ PUAN TABLOSU
B
Diploma ORGO
Puanı
Puanı
C
D
ORGODiploma
Ortalaması
Diploma
Notunun
%'lik Oranı
(A+B)/2=
E
F
G
ORGO
ORGOORTAÖĞRET
Notunun
Diploma
İME GEÇİŞ
%'lik Oranı Notunun ¼’ü
PUANI
(A/100)*A= (B/100)*B= (B-A)/4=
FARK
A
100,00
70,00
100,00
70,00
100,00
70,00
100,00
49,00
100,0000
49,0000
0,00
0,00
500,0000
308,0000
0
0
90,00
91,00
91,00
90,00
90,50
90,50
81,00
82,81
82,8100
81,0000
0,25
-0,25
435,5600
435,0600
0,5000
50,00
85,00
85,00
50,00
67,50
67,50
25,00
72,25
72,2500
25,0000
8,75
-8,75
308,5000
291,0000
17,5000
60,00
75,00
75,00
60,00
67,50
67,50
36,00
56,25
56,2500
36,0000
3,75
-3,75
298,5000
291,0000
7,5000
10,00
100,00
100,00
10,00
55,00
55,00
1,00
100,00
100,0000
1,0000
22,50
-22,50
288,5000
243,5000
45,0000
TABLODAN ÖRNEKLER
ÖRNEK 1: Diploma notu 100,00 olan öğrenci, ORGO’DAN 100 alması durumunda,
ortaöğretime geçiş puanı doğal olarak 500,00 oluyor.
Buna karşılık; diploma notu 99.99 olan bir öğrenci ORGO’DAN 100,00 alırsa, ortaöğretime
geçiş puanı 99,968 olmaktadır.
Aradaki fark: 00,032
***
ÖRNEK 2: Diploma notu 1,00 olan öğrenci, ORGO’DAN 100 alması durumunda,
ortaöğretime geçiş puanı doğal olarak 276,260 oluyor.
Buna karşılık; diploma notu 100,00 olan bir öğrenci ORGO’DAN 1,00 alırsa, ortaöğretime
geçiş puanı 226,760 olmaktadır.
Aradaki fark: 49,5
***
ÖRNEK 3: Diploma notu 78,12 olan öğrenci, ORGO’DAN 49,30 alması durumunda,
ortaöğretime geçiş puanı doğal olarak 269,257 oluyor.
Buna karşılık; diploma notu 70.20 olan bir öğrenci ORGO’DAN 85,10 alırsa,
ortaöğretime geçiş puanı 385,376 olmaktadır.
***
NOT_: 100’lük veya 500’lük tablo içerikleri, bilgi amaçlıdır. Karar vermeye yetkili
olanalar farklı yöntemler veya hesaplamalar yaparlar.
ŞİŞİRİLMİŞ NOTLAR
Tablo bilgilerinden hareketle, öğretim yılı içinde alınacağı var sayılan
şişirilmiş/hormonlu notlar öğrenci aleyhine bir durum yaratacağından; öğretmenler not
konusunda daha hassas davranmak zorunda kalırlar, öğrenciler ise şişirilmiş not peşinde
koşmazlar, kopya gibi yanlış yollara iltifat etmezler. Puan eksilme riskine rağmen şişirilmiş
notu tercih eden öğrenciler, Ortaöğretim Geçiş Okulunda daha çok çalışmayı tercih etmek
zorunda kalırlar. Çünkü diploma notunun altında kalmamak için tüm olanaklarını kullanmak
isteyeceklerdir. Bu da akademik bir kazanç sayılmalıdır.
ORTAÖĞRETİME GEÇİŞ OKULUN GETİRİLERİ
ORGO sınavları beş haftalık öğretimle sınırlı olacağından, yıl içindeki eğitim ve öğretimi
etkilemezler, öğretmen ve öğrenciler üzerinde merkezi sınav stresi yaratmazlar.
Öğretim yılı bağımsız kalır; öğretmenler, öğretim programlarındaki konuların
öğretilmesini, planladıkları biçimde sürdürürler. Öğrenciler ise öğretmenlerinin
yönlendirmeleri doğrultusunda, kazanımları kavrama ve öğrenme gayreti içinde olurlar. En
önemlisi de, özellikle merkezi sınav kapsamı dışında kalan derslerin öğretmenleri,
öğrencilerin ilgisizliğinden yakınmazlar.
Öğretim yılı içinde öğretmenlerin yaptığı sınavlarda açık uçlu sorular egemen
olacağından, öğrencilerin dershanelere olan bağımlılıkları azalır, dolayısıyla dershaneler
büyük oranda öğrencilerin gündeminden düşer.
Ortaöğretime Geçiş Okulu’nun yapılacağı aylarda, okullara ulaşım konusunda sorun
olmaz. Dolayısıyla kışın yoğun kar yağışı nedeniyle yolları ve okulları kapanan öğrencilerin
mağduriyetleri ortadan kalkar. Geçici veya mevsimlik işçi göçü başlamamış olduğu için,
öğrenciler için olumsuzluk yaratmaz. Kısacası;
1. Öğretim yılı bağımsız kalır.
2. Yönetici, öğretmen ve öğrenciler merkezi sınav stresi yaşamaz.
3. Öğretim programlarından ödün vermeye gerek kalmaz.
4. Öğrencilerin öğretmenlere olan güvenleri artar.
5. Öğrenciler kazanımları kavrama ve öğrenme gayreti içinde olurlar.
6. Merkezi sınav kapsamı dışındaki dersler gerçek değerine kavuşur.
7. Dershanelere olan bağımlılık azalır, öğrenci gündeminden düşer.
8. Okullara ulaşım sorunu olmaz.
9. Kışın okulları kapanan öğrenciler mağduriyet yaşamaz.
10. Doğu ve batı arasındaki fark sıfırlanır
YÜKSEKÖĞRETİME GEÇİŞE UYGULANABİLİR Mİ?
Evet, ortaöğretimden yükseköğretime geçiş için de uygulanabilir. ORGO’DA yaşanan
merkezi sınav stresi ve sorunları, ortaöğretim okullarında da yaşanmaktadır. Şöyle ki:
YÜKSEKÖĞRETİM KURUMLARINA GEÇİŞ OKULU
(YÜGO)
Ortaokuldan mezun öğrencilerinin ortaöğretim kurumlarına yerleştirilmelerinde yaşanan en
önemli sorun; merkezi sınavların varlığından çok, bu sınavların yıl içinde yapılan eğitim ve
öğretimi etkisi altına almasından kaynaklanan olumsuzluklardır. Merkezi sınavlar kapsadığı
okullardaki yöneticileri, öğretmenleri, öğrencileri ve velileri stres içine sokmakta; konu ve
kazanımlar bağlamında öğretmenleri öğretim programlarından ödün vermeye zorlamaktadır. Aynı
zamanda yapılandırıcı öğretimde olduğu gibi öğretmenlerin yeni öğretim modellerine geçişlerini
engellemekte; dershanelere olan bağımlılığı körüklemekte, olumsuz iklim koşullarına rağmen,
doğu-batı ayırmaksızın, tüm okullardaki öğrencileri eşit eğitim almış saymaktadır.
Bunların üstesinden gelebilmek, merkezi sınavları öğretim yılı dışına çıkarmakla ve yıl
içindeki öğretime bağımlılıktan kurtarmakla mümkündür. Bunun nasıl olacağını anlatmaya
çalışacağım.
Sistem yukarıda “Ortaöğretime Geçiş Okulu” adıyla anlatılan model ayrıntıları YÜGO için de
geçerlidir.
ORGO’DA olduğu gibi, ortaöğretim kurumu yöneticileri mayıs ayında öğrencilere hangi
alanlarda tercih yapacaklarını yazılı olarak sorarlar. Öğrenciler rehber uzmanlarının, sınıf
öğretmenlerinin ve velilerinin de onayını alarak tercihlerini okul müdürlüklerine yine yazılı olarak
bildirirler.
Bu konuda ÖSYM’NİN geçmiş yıllarda yaptığı sınavlar, ya da LYS modeli örnek alınabilir.
Okul müdürleri, dilekçelerindeki tercihlerini esas alarak aşağıdaki programlara göre
öğrencileri gruplandırır.
1. Matematik Geometri Ağırlıklı Program Grubu:
2. Fizik, Kimya, Biyoloji Ağırlıklı Program Grubu:
3. Türk Dili Edebiyatı Ağırlıklı Program Grubu:
4. Tarih, Coğrafya, Felsefe, Din Kültürü Ağırlıklı Program Grubu:
5. Yabancı Dil Ağırlıklı Program Grubu:
Bundan sonrası yukarıda anlatılan, ORGO modelinde olduğu gibi yürütülür.
KAYNAKLAR:
Millî Eğitim Bakanlığı, Açık Öğretim Ortaokulu Yönetmeliği, 2012
Millî Eğitim Bakanlığı, İlköğretim Kurumları Yönetmeliği, 2012
Millî Eğitim Bakanlığı, Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği, 2013
Millî Eğitim Bakanlığı, Temel Eğitimden Ortaöğretime Geçiş Ortak Sınavlar Kılavuzu,
2013
Millî Eğitim Bakanlığı, Temel Eğitimden Ortaöğretime Geçiş Sistemi, 2013
Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM), Öğrenci Seçme Ve Yerleştirme Sistemi
Kılavuzu (ÖSYS), 2013
Download

Sayfayı açınız - İyi Örnekler Lisesi