AİLE
ÇİVİ İLE YAPILAN
SANAT – FİLOGRAFİ
Ağlayan çocuğa susması için
cep telefonu vermeyin
Çocuk psikiyatrisi uzmanı Dr. Ceyhun Caferov, 0-3 yaş
arasındaki çocukların aşırı telefon, TV ve bilgisayara maruz kalmasıyla otizm gibi hastalıkların
gelişip çocuğun sosyal ve dil gelişimini önemli
ölçüde engelleyebileceğini söylüyor. 107
1KÜLTÜR 09
FOTOĞRAF: MZH.GOVERNMENT.BG
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 WWW.ZAMAN.BG YIL: XXII SAYI: 4 (1091) 0.70 LV
Bulgaristanlılar Almanya’da
sosyal hakları suistimal etmiyor
Tarım Bakanı Grekov,
tütün üreticileri için
Avrupa Komisyonu’ndan
yardım istedi
1
Moldova’nın başkenti Kişinev’de
katıldığı konferansta, Tarım ve
Gıdalar Bakanı Dimitır Grekov Avrupa Birliği’nin tarım ve kırsal alanları kalkındırmadan sorumlu komiseri
Dacian Cioloş (Daçian Çoloş) ile görüşerek, Bulgaristan’daki tütün üreticilerinin sorunlarının ele alınmasına
yönelik Brüksel’de acil bir toplantı düzenlenmesini istedi. Bu talebi anlayışla
karşılayan Cioloş, konunun hafta içinde Brüksel’de eksperler düzeyinde ele
alınması önerisinde bulundu. 1EKONOMİ 05
Bulgar ve Rumenlerin sosyal hakları suistimal ettiği yönündeki tez, Alman
Federal İş Ajansı’nın hazırladığı bir raporla çürütüldü. Edinilen bilgi ve bulgular Bulgar ve Rumenlerin Almanya’da sosyal kasalara ödediği miktarların aldıkları miktarların çok altında kaldığını gösteriyor.
1suistimal ettiği yönündeki tez, Alman
Bulgar ve Rumenlerin sosyal hakları
Federal İş Ajansı’nın hazırladığı bir raporla
çürütüldü. Sol Parti Grubu Sözcüsü Sabine
Zimmermann’ın başvurusu üzerine hazırlanan rapora göre 2013 yılı haziran ayında
Almanya’da sosyal yardım alan Bulgar ve
Rumenlerin sayısı 27 bin çıktı. Bunların da
yüzde 36’sı bir işte çalışıyordu, ancak geliri düşük olduğu için geçimini sağlamak
üzere sosyal yardım alıyordu. Konuyla ilgili konuşan Sabine Zimmermann, “Rakamlar da gösteriyor ki, Bulgar ve Rumenlerin
sosyal haklardan haksız yere yararlandığını söyleme imkanı yoktur. Söyleyebileceğimiz tek şey Bulgar ve Rumenlerin ucuz
işgücü olarak suistimal edilmesidir.” dedi. Almanya’da 2014 yılının başından bu
yana Bulgaristan ve Romanya vatandaşları Avrupa Birliği ülkeleri içinde sınırsız seyahat özgürlüğü hakkına sahip. 1HABERLER 04
Bulgaristan ve Türkiye 114 km.
doğalgaz boru hattı için anlaştı
Avrupa Birliği,
Bulgaristan’da çöplerin
kötü idare
edilmesinden endişeli
1lar Bakanı Taner Yıldız, Bulgaristan
Türkiye’nin Enerji ve Tabii Kaynak-
1
Avrupa Komisyonu (AK), kendi internet sitesinde yayınladığı bir haberde Bulgaristan’ın çöplerin kötü idare edilmesinden kaynaklanan sonuçlara karşı vatandaşlarını korumamasından duyduğu endişeyi dile getirerek, bu konuyla ilgili ülkemize karşı dava açacağını duyurdu
(http://europa.eu/rapid/press-release_
IP-14-47_en.htm). AK’nin son verilerine göre son kapatılma tarihlerinin
üzerinden 4 yıl geçmesine rağmen,
Bulgaristan’da kriterlere uymayan hala 113 çöp deposu mevcut. 1HABERLER 03
Almanya’da 2014 yılının başından bu yana Bulgaristan ve Romanya vatandaşları Avrupa Birliği ülkeleri içinde sınırsız seyahat özgürlüğü hakkına sahip. Bulgarlar ve Romenlerin Almanya’da ikamet etmek için geçerli bir çalışma iznine sahip olması gerekmiyor.
İki ülkenin bakanları, bağlantı hattının dışında çok daha fazla
elektrik alış verişi için de el sıkıştı. FOTOĞRAF: BEYNUR SÜLEYMAN
Gazetenizle ilgili dağıtım ve diğer problemler için bizi arayınız! (02) 832 31 11, [email protected]
Ekonomi ve Enerji Bakanı Dragomir Stoynev ile yaptığı görüşmede Türkiye ile Bukgaristan arasındaki doğalgaz boru hattının 2 yıla kadar tamamlanması kararına
varıldı. Somut vadelerin verilmesini ikili
ilişkilerde bir başarı olarak niteleyen Stoynev, mart ayında hattın inşası ve yapım
süresi konusunda somut bir anlaşma imzalanacağını kaydetti. Gaz boru hattının
114 kilometre uzunluğunda olacağının altını çizen Taner Yıldız ise, karşılıklı görüşmelerde hem doğalgazda hem elektrikte
iletim hatları bağlantılarının inşa edilmesi
söz konusu olduğunu belirtti. 1HABERLER 02
02 HABERLER
EĞİTİMDE BULGAR-TÜRK DOSTLUĞU
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 ZAMAN
1duğu gibi eğitim alanında da
Bulgaristan, birçok alanda ol-
Bulgaristan Milli
Eğitim Bakan
Yardımcısı Mukaddes Nalbant,
yaptığı açıklamada Bulgaristan ve Türkiye
arasında eğitim
konusunda ciddi
işlerin yapıldığına dikkat çekti.
Türkiye ile işbirliği yapmaya devam ediyor. İşbirliği kapsamında
Bulgaristan’ın çeşitli ortaokullarında eğitim gören 30 öğrenci Leonardo Da Vinci Programı kapsamında
Edirne’de Toyota, Opel ve Ford’un
servislerinde staj yapacak. Aynı zamanda Edirne’de teknik lisede eğitim gören öğrencilerle de kaynaşma imkanı bulacak olan öğrenciler,
stajların sonunda sertifika kazanma
şansı bulacak.
Edirne Tuzcular Otomotiv Toplantı Salonunda gerçekleşen protokole Bulgaristan Milli Eğitim Bakan
Yardımcısı Mukaddes Nalbant, Sofya Kütüphanecilik ve İletişim Teknik Üniversitesi Rektörü Prof. Dr.
Stoyan Dençev, Krumovgrad Meslek Lisesi Müdürü Mühendis Petır
Petkov, Edirne Milli Eğitim Müdürü Hüseyin Özcan da katıldı. Protokol ile Bulgaristan’dan gelecek 5 öğrenci 3 hafta Edirne Ford Tuzcular
Otomotiv’de staj eğitimi alacak.
Bulgaristan Milli Eğitim Bakan
Yardımcısı Mukaddes Nalbant, yaptığı açıklamada Bulgaristan ve Türkiye
arasında eğitim konusunda ciddi işlerin yapıldığına dikkat çekerek, “Ben
öncelikle Toyota, Opel ve Ford’a bizim öğrencilerimize kapılarını açtıkları için teşekkür ediyorum. Avrupa Birliği Projelerinde epey uzmanlaşmışız.
Şuna inanıyorum ki bu projeler başarı ile sonuçlanacaktır. Bu proje eğitim dışında iş alanında da iki ülke arasında yeni projelere öncülük edecektir. Eğitim alanında yapacağımız yeni
atılımlarda iki ülke arasında yapılan
işbirliği büyük katkılar sağlayacaktır.
Aynı zamanda ortaokulların dışında
üniversite arasında da işbirliği söz konusu. Bu sebeple heyetimizde çok değerli bir rektörümüz bulunuyor” dedi.
Edirne Milli Eğitim Müdürü Hüseyin Özcan ise Milli Eğitim Müdürlüğü olarak 7 projelerinin devam ettiğini belirterek, her alanda bu faaliyetlerin devamını istediklerini kaydetti. Leonardo Da Vinci programı
kapsamında uygulanan proje ile öğrencilerin Edirne’ye geleceğini söyleyen Özcan, “Mart ayında 30 öğrenci geliyor. 3 tane servisimizde staj
yapacaklar. Biz de bu gelen öğrencilere Edirnemizin tanıtımını yapacağız. Buradaki teknik lisedeki öğrencilerimizle gelen öğrencilerimizi de buluşturacağız. Bu yapılan iş
son derece faydalıdır. Bu tip faaliyetler iki ülke arasındaki bağı da
arttıracağına inancım tamdır” dedi.
Sofya Kütüphanecilik ve İletişim
Teknik Üniversitesi Rektörü Prof.
Dr. Stoyan Dençev, 10 seneye yakın bir süredir Türk-Bulgar ilişkilerine önem verdiğini Üniversiteler arası işbirliğinde de bulunduğunu ifade
ederek, “İlk çalışmamız Türkiye’de
bulunan kiliselere yönelik oldu. Daha sonra Trakya Üniversitesindeki
Bulgar buluşma noktasını icra ettik.
Bunlar benim için şanstır. Sayın Edirne Valisi’nin Bulgaristan ziyaretinin
öncülüğünü de yaptım. Vali Türkiye ve Bulgaristan için önemli görüşmeler kaydetti. Benim Üniversitem
ile Trakya Üniversitesi arasında 5 yıllık bir protokol imzaladık. Bu program kapsamında Bulgaristan’dan
Türkiye’ye gelecek öğrencilere şimdiden başarılar diliyorum” dedi.
Krumovgrad Meslek Lisesi Müdürü Mühendis Petır Petkov, yaptığı açıklamada şunlara yer verdi.
“Bugün yapılacak imza töreninde
Sayın Bakanımızın, Rektörümüzün, Milli Eğitim Müdürümüzün
ve Tuzcular Otomotiv Genel Müdürünün aramızda olmasından son
derece memnunum. Öğrencilerimizin bu programa katılmasından dolayı çok mutluyum. Geçen yıl da bu
program yapılmıştı. Bize o zamanda
şimdiki gibi çok destek olunmuştu.
İş ortamında bizim öğrencilerimize
çok güzel eğitim verdiler”
Edirne Ford Tuzcular Otomotiv
Genel Müdürü Ertuna Bilgiç, Bulgar
öğrencilerin eğitim alması için Ford
Tuzcular Otomotiv ailesi olarak her
zaman işbirliği yapmaya gayret ettiklerini belirtti. Edirne Ford Tuzcular Otomotiv Genel Müdürü Satış
Sonrası Hizmet Koordinatörü Coşkuner Başar ise “Avrupa Birliği Eğitim Projeleri kapsamında Leonardo
Da Vinci projesi çerçevesinde ülkeler arasında zaman zaman öğrenci değişim programları uygulanıyor. Bizler de bu eğitim çerçevesinde Bulgaristan’dan stajyer öğrenci
kabul ediyoruz. Bulgaristan’dan gelecek öğrencilerimiz teknik lise okuyorlar. Şirketimizin servis bölümünde 5 öğrenci 3 hafta süreyle aktif staj
yapacaklar. Bugün bu programın imza törenini gerçekleştiriyoruz. Bu proje ülkemizin tanıtımına da katkı sağlayacak. Geçen yıl yapılan staj programından sonra öğrencileri verdiğimiz sertifikalar sayesinde Bulgaristan dışındaki Avrupa Birliği ülkelerinde kolayca iş bulduklarını öğrendik.
Bunun için teşekkür aldık” dedi. IHA
Bulgaristan ve Türkiye 114 km. doğalgaz boru hattı için anlaştı
Elektrik kesildi
1
BİRİNCİ SAYFADAN DEVAM
Türkiye’de yapılması öngörülen
nükleer elektrik santralinin yerinin henüz tespit edilmediğini ve 5 ayrı
yer üzerinde durulduğunu aktaran Yıldız, risklerin azaltılıp güvenli santrallerin kurulması yönünde çalışmaların olması gerektiğini açıkladı. Bulgaristan’ın
Ulusal Elektrik Şirketi (NEK)’nin, Türkiye’ye elektrik ihracatını kolaylaştıracak olan ve Türk sınırlarında yer ala-
cak ortak bir şirketin kurulması da karara bağlandı. Stoynev, “NEK’in durumu pek iyi değil, fakat bu adımlarla iyileşeceğini düşünüyorum.” dedi.
Siyasi istikrarla döviz pariteleri büzülecek
Türkiye’de, bağlantı hattının yatırım büyüklüğü ve yapacak şirket hakkında sorulan soruyu cevaplayan Yıldız, bunun fizibilite çalışmalarının sonuçlandırılmasının ardından kamuyla paylaşılacağını
söyledi. Türkiye’deki kur artışının ener-
jiye olumsuz etki yaptığını itiraf eden Yıldız, “Kurun ekonomi üzerinde bir krize
dönüşmesi söz konusu değildir. Bunu ilgili arkadaşlarımız gayet iyi yönetmektedirler. Ancak enerjideki maliyetlerimizin yükseldiği de önemli bir gerçektir.
Biz petrolü ve doğalgazı dövizle alıp TL
ile satan bir ülkeyiz ve bu maliyetin yükseldiğini hep birlikte görmekteyiz. Siyasi sebeplerle yükselen paritenin yine siyasi istikrarla beraber eski noktalara düşeceğine inanıyorum.” dedi. BEYNUR SÜLEYMAN
Ekonomi ve Enerji Bakanlığı’nda yapılan basın toplantısı esnasında, Bakan Taner Yıldız
nükleer enerji hakkında konuşma yaparken
bir anda elektrikler kesildi ve geldi. Sözüne bu beklenmedik olaya rağmen devam
eden Yıldız, elektriklerin yeniden gelmesiyle Bulgar meslektaşına yönelerek, “Herhalde size şaka yaptılar” sözlerini kullandı.
03 HABERLER
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 ZAMAN
AB, Bulgaristan’da
çöplerin kötü idare
edilmesinden endişeli
Ülke gribe teslim oluyor
BİRİNCİ SAYFADAN DEVAM
1nip kapatılmasıyla ilgili sürecin hız-
Yasa dışı çöp depolarının temizle-
Uzmanlar gribin; astım, kronik kalp rahatsızlığı, akciğer,
böbrek ve şeker
hastalığı olanlar
için risk taşıdığını söylüyor. Grip
virüsü, genellikle hasta olan birisinden öksürük
ya da aksırık yoluyla bulaşıyor.
1geçen hafta grip salgını ilan
Sofya, Pleven ve Ruse’de
edildi. Buna rağmen okullar tatil
edilmedi ve öğrencilerin, derslerinden geri kalmamaları sağlandı.
İstisna olarak Pleven’de 31 Ocak’a
kadar tüm eğitim daireleri faaliyet
gösterecek. Bu arada 3 gün içinde gribe yakalanların sayısı 2 misli
arttı. Pazartesi gününden itibaren
Dobriç ve Stara Zagora illerinde
salgın ilan edildi. Dobriç’te okullar
tatil edilirken, Stara Zagora’da eğitim sürdürülecek. Daha önce Burgas ilinde de salgın ilan edilmişti.
Hafta içinde birkaç ilin daha gribe yenik düşmesi bekleniyor. Uzmanlar gribin; astım, kronik kalp
rahatsızlığı, akciğer, böbrek ve şeker hastalığı olanlar için risk taşıdığını söylüyor. Grip virüsü, genellikle hasta olan birisinden öksürük
ya da aksırık yoluyla bulaşıyor.
Grip ile soğuk algınlığı
arasındaki fark
Soğuk algınlığı ve gribin birbirinden farklı iki hastalık olduğunu vurgulayan uzmanlar, soğuk
algınlığı virüslerinin çok çeşitli olduğunu gribal enfeksiyonlarda ise 3 tip virüs olduğunu belirtiyor. Soğuk algınlığı ise yaklaşık
200 virüsün oluşturduğu hastalık
grubudur. Soğuk algınlığının en
açık belirtisi, herhangi bir komp-
likasyon olmadığı sürece vücutta ateşin yükselmemesidir. Gripte
ise ateş değişmez bir etken oluşturur. Gripte gelişme süresi 1 ile 4
gün arasında değişirken, bu süre
soğuk algınlığında biraz daha kısadır. Soğuk algınlığında, hastalığın bir başkasına bulaşma süresi 24 ile 72 saat arasında değişir.
En iyi tedavi istirahat
Gripte en iyi tedavinin istirahat
edilmesi, bol sıvı alınması, ağrı
kesici ve ateş düşürücüler ile solunum yolunu açan ilaçların kullanılması olarak biliniyor. Grip virüsünün burun, boğaz ve akciğerleri
etkilediği de bilinmektedir.” ZAMAN
landırılmasına yönelik AB Çevre Komiseri Janez Potocnik’in önerisi üzerine Avrupa Komisyonu’nun, Avrupa Birliği Mahkemesi’nde Bulgaristan’a karşı dava açma kararı aldığı kaydediliyor. Çöplerin toplatılmasına yönelik direktifte, insan
sağlığının korunması, su ve hava kirliliğinin engellenmesi için çöp depolarına belli standartların getirilmesi isteniyor. Bulgar
makamları, böyle bir sorunun varlığını kabul ediyor, fakat bunun çözülmesine yönelik adımların atılmasına rağmen söz konusu çöp depolarının ortadan kaldırılmasıyla
ilgili önlemler hala alınmış değil ve bunlar
AB’nin yasalarına aykırı olarak faaliyetlerine
devam ediyor. Çöp depolama direktiflerine
göre AB’nin yasalarına uygun şekilde düzenlenmiş olmayan depoların, 16 Temmuz
2009’dan itibaren kapanması gerekiyordu.
2009’da, bu tarihin sona ermesinin ardından
AB Bulgaristan’a gereken önlemleri alması
için bir mektup göndermişti. Elde edilen bilgilere göre belediye çapında 130 çöp deposu
kullanım gerekçelerine aykırı faaliyet gösteriyor. Bu konudaki yavaş gelişme nedeniyle,
Avrupa Komisyonu 2012’nin nisan ayında
yasaları ihlal gerekçesiyle bir prosedür başlatarak, 124 çöp deposunun istenen şartlara uymadığını tespit etti. Bunun ardından
Bulgaristan, Temmuz 2015’e kadar şartlara
uyan 23 yeni çöp deposu açacağını bildirdi. Bununla beraber diğer depoların adım
adım kapatılması beklenirken, yenilerinin
inşasıyla ilgili herhangi bir cetvel ortaya konulmadı. Bunun dışında Bulgaristan’da yeni çöp depoları inşa etme konusunda mahkemelerde süren tartışmalar da dikkate alınacak olursa, önceden bildirilen planlamaya sadık kalınacağı muhtemel görünmüyor.
İsperih-Şumen arasında yeni otobüs hattı açılıyor
1Komisyonu, İsperih-Şu-
Razgrad’ın İl Ulaştırma
men güzergahında yeni bir otobüs hattının açılması kararı aldı.
Hareket noktası İsperih otogarı
olması planlanan otobüs hattı,
Razgrad ilinin 12 yerleşim yerinyle birlikte Şumen ilinin Venets ile Kaolinovo belediyeleri-
ni de kapsıyor. Vali Yardımcısı
İvan Borisov, otobüsün hat üzerinde belirtilen tüm duraklarda
durması için bütün belediyelerin onayının alındığını söyledi.
Sabah saat 7’de hareket edecek
olan otobüs, pazar hariç hafta içi her gün yolcu taşıyacak.
Yeni otobüs hattının açılması
için, Razgrad Valisi’nin Ulaştırma Bakanı Danail Papazov’a
öneride bulunması bekleniyor. Ayrıca Razgrad’ın İl Ulaştırma Komisyonu üyeleri, ilin
ulaştırma şemasında yer alan
8 otobüs hattının kapatılmasına oy birliği ile karar verdi.
Bunlardan birisi Pçelina-Razg-
rad hattı, zira 12 yıldır bu hattın verimli bir biçimde kullanılmadığı öne sürüldü. Vali Yardımcısı İvan Borisov’un ifadesine göre, 6 ay boyunca verimli kullanılamayan otobüs hatlarının kapatılması gerekiyor.
Bu güzergah üzerinde yeni bir
hat açılabileceğine de değinen
Borisov, bunun Samuil Belediye Meclisi’nin teklifiyle olabileceğini aktardı. İsperih Belediye Başkanı’nın teklifi üzerine Staro Selişte-Razgrad hattı da kapatıldı. İl Ulaştırma
Komisyonu, Krivitsa-Razgrad
ve Nojarevo-İsperih hatlarının da kapatılmasını onayladı.
Tiça köyü, 10 yıldır yaz kış susuzluk çekiyor
İLHAN ŞENOL
TAZİYE
1yü sakinleri, 10 yıldır yaz kış içme
Kotel Belediyesi’ne bağlı Tiça kö-
sularının kesilmesinden çok muzdaripler. Bugüne kadar gelen geçen birçok köy
muhtarı bu sorunu çözememiş. Köyün
halihazırdaki muhtarı Emine Babaismailova, su borularının yenilenmesini öngören projeyi onaylatmayı başarmış. Muhtar Emine Babaismailova, köy halkının en
büyük probleminin susuzluk olduğunu
vurguluyor. Yaz kış, haftada sular 5 gün
boyunca kesiliyor bu köyde. Sular en fazla 3 saat akıyor ve tekrar kesiliyor. Tiçalılar, devamlı çeşmelerden su taşımak zorunda. Muhtar Emine hanım, “Bu problemin üstesinden gelmek için çok çaba
sarfettik ama 2014 yılına nasipmiş bu
problemin kısmen çözülmesi. Kaynak-
Eski çalışanlarımızdan
Nedret Lütfi’nin annesi
Hakk’ın rahmetine
kavuşmuştur.
Merhumeye Allah’tan
rehmet, yakınlarına
sabrıcemil niyaz ederiz.
tan gelen su borularını yenileyeceğiz.
Borularla beraber oradaki su pompası
da yenilenecek. Yani köyümüzün yarısı
veya daha fazlası artık su problemi çek-
meyecek. Okulun yukarısında bulunan
mahalle için de en kısa zamanda bir çare düşüneceğiz. Artık köyümde susuzluk
problemi görmek istemiyorum.” diyor.
ZAMAN
04 HABERLER
FOTOĞRAF: İHA
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 ZAMAN
Resmi Murat’tan
Kartal Belediye
Başkanına
sürpriz hediye
1
Ardino Belediye Başkanı Resmi Murat, İstanbul Kartal Belediye Başkanı Op. Dr. Altınok Öz’e Balkanlılar Kültür ve Dayanışma Derneği’nin açılışında bir
sürpriz yaptı. Resmi Murat,
Dr. Altınok Öz’ün karakalem
üzerine yapılmış bir portresini Başkan Altınok Öz’e hediye etti. Ünlü bir ressamın çizdiği karakalem portreyi Başkan Altınok Öz’e hediye eden
Murat, “Başkanımız Altınok
Öz’e ülkeler arasında oluşturduğu dostluk ve beraberlik için bir kez daha teşekkür
ediyorum. Bu dernek kültürel,
sosyal ve eğitim alanında kültürlerin yaşatılmasına katkıda
bulanacak” dedi. İHA
Başbakan Angela Merkel bu konuyu enine boyuna araştırmak, sağlam ve güvenilir bilgi edinmek için bir komisyon kurulmasını kararlaştırmıştı. Edinilen bilgi ve bulgular Bulgar ve Rumenlerin Almanya’da sosyal kasalara ödediği miktarların aldıkları miktarların çok altında kaldığını gösteriyor.
Bulgarlar ve Rumenler sosyal
hakları suistimal etmiyor
BİRİNCİ SAYFADAN DEVAM
1
Bulgar ve Rumenlerin Almanya’da ikamet etmek için geçerli bir çalışma iznine sahip olması gerekmiyor. Geçtiğimiz aylarda özellikle Köln, Dortmund, Duisburg, Frankfurt, Münih gibi şehirlerde Bulgar ve Rumen göçmenlerin
yoğunlaştığı ve sosyal sorunlara yol
açtığı şeklinde şikayetler gündeme
gelmişti. Hıristiyan Sosyal Birlik de
(CSU) bu konuyu gündeme getirirken federal hükümetteki büyük koalisyonun ortakları arasında tartışma
konusu olmuştu. Başbakan Angela
Merkel de bu konuyu enine boyuna
araştırmak, sağlam ve güvenilir bilgi edinmek için bir komisyon kurulmasını kararlaştırmıştı. Edinilen bilgi ve bulgular Bulgar ve Rumenlerin
Almanya’da sosyal kasalara ödediği
miktarların aldıkları miktarların çok
altında kaldığını gösteriyor.
Bu arada Avrupa’nın en zengin
ülkelerinden biri olan İsviçre ise daha farklı bir yol takip ediyor. İsviçre Federal Konseyi AB vatandaşlarının devlet yardımı için kanuni hak-
1Çinka köyünde bulunan asırlık ku-
Krumovgrad şehrine bağlı Golyama
ASIRLIK
TARİHİ
KUYUNUN
İZİNDEN
Golyama Çinka sakinlerinden biri olan 84
yaşındaki İsmail Saraç, köylerinde bulunan
tarihi kuyunun
1912/1913 yıllarında Mehmed
Ağa tarafından
açıldığını söylüyor. FOTOĞRAF:
EYÜB AHMED
yunun ilginç hikayesini İsmail Saraç anlattı. Golyama Çinka sakinlerinden biri
olan 84 yaşındaki İsmail Saraç, köylerinde bulunan tarihi kuyunun 1912/1913 yıllarında Mehmed Ağa tarafından açıldığını söylüyor. İsmail Saraç, o yıllarda Balkan
Harbi’nin patlak vermesi nedeniyle Mehmed Ağa’nın Balkan ve Çanakkale savaşlarına gitmek zorunda kaldığını aktarıyor.
O sıralar, kuyunun taş duvarla çevrelen-
larının olmadığında karar kıldı. Aynı şey Avrupa Birliği vatandaşlarının aile üyeleri için de geçerli. Ayrıca İsviçre’de yaşayan AB vatandaşları eğer son bir yıl içinde işsiz kaldılarsa beş yıl sonunda İsviçre’de ikamet hakları iptal edilebilecek.
İsviçreli makamların bu şekilde
sosyal yardım ve oturma izni konusunda muğlak noktaları gidermeyi amaçladığı belirtiliyor. Şu an
İsviçre’de bir milyon 880 bin yabancı
yaşıyor. Bunlardan bir milyon 250 binini ise AB vatandaşları oluşturuyor.
mediğini ifade eden Saraç, açık kalan kuyunun hayvanların telef olmasına sebebiyet verdiğini belirtiyor. Köylüler ise, bunu
önlemek için kuyu kapatmış. Kuyu, yaklaşık bir asır kapalı kaldıktan sonra 2012’de,
Türkiye’den Mehmed Ağa’nın torunlarından Hasan Mehmed kuyunun izini sürüp
tekrar hizmete açmış. Kuyunun yeri tespit
edildikten sonra, tekrar 12 metre derinlikte kazılmış. İsmail Saraç, kuyunun içerisinden eskiden kalmış demir ve bakır kovaların çıktığını kaydetti. EYÜB AHMED KURUMOVGRAD
TEBRiK
Emel ve Eşref Halilov çiftinin
bir erkek evladı (Eren) dünyaya
gelmiştir. Anne ve babayı tebrik
eder, küçük yavruya Yüce Mevlâ’dan
sağlıklı, mutlu ve hayırlı
bir ömür niyaz ederiz.
ZAMAN
05 EKONOMİ
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 ZAMAN
Geçen yıl konut
fiyatları düşmüş
Tarım Bakanı Grekov, tütün
üreticileri için Avrupa
Komisyonu’ndan yardım istedi
1açıkladığı verilere göre geçen yıl
Milli İstatistik Enstitüsü’nün (NSİ)
BİRİNCİ SAYFADAN DEVAM
Moldova’nın başkenti Kişinev’de katıldığı konferansta, Tarım ve Gıdalar Bakanı Dimitır Grekov Avrupa Birliği’nin tarım ve kırsal alanları kalkındırmadan sorumlu komiseri Dacian Cioloş ile görüşerek, Bulgaristan’daki tütün üreticilerinin sorunlarının ele alınmasına yönelik Brüksel’de acil bir toplantı düzenlenmesini istedi.
FOTOĞRAF: MZH.GOVERNMENT.BG
1
Bakan Grekov, tütün alım
fiyatlarının düşük olması ve
ödemelerin geciktirilmesi nedeniyle, üreticilerin finansal açıdan
çok zor duruma düştüklerini anlattı. Komiser Cioloş’a sorunun
ayrıntılı bir biçimde ortaya konulduğu bir mektup sunan Dimitır Grekov, Avrupa Komisyonu’na
seslenerek halihazırdaki durumun
anlayışla karşılanması ve durumun düzeltilmesine yönelik önlemlerin alınması konusunda yardım çağrısında bulundu. Komiser
Cioloş ile yaptığı görüşmede, Bakan Grekov Bulgaristan’daki hayvan üreticilerinin sorunlarına da
değindi. Kişinev’de düzenlenen
koferansta AB Komisyonu Genişleme ve Komşuluk Politikasından
Sorumlu Komiseri Stefan Füle,
Polonya’nın kırsal bölgelerin kalkındırılmasından sorumlu bakanı
Stanislav Kalemba, Romanya’nın
kırsal alanların kalkındırılmasından sorumlu bakanı Daniel Konstantin, Gürcistan’ın tarım bakanı ve Litvanya, Slovenya, Hırvatistan, Finlanda, Macaristan, Slovakya, Çek Cumhuriyeti, Ermensitan ve Beyaz Rusya’nın tarım bakan yardımcıları hazır bulundu.
Avrupa Birliği’nin tarım ve kırsal alanları kalkındırmadan sorumlu komiseri Dacian Cioloş ile
yaptığı görüşmede, Bakan Grekov Bulgaristan’daki hayvan üreticilerinin sorunlarına da değindi.
Mario Draghi: Avrupa Birliği, ABD’nin bir
buçuk yıl önce olduğu yerde bulunuyor
Operatörlerin, mobil internet limitini 50 leva ile sınırlamaları ve limitin dolması halinde kesmeleri gerekecek, bu limitin yüzde 50’si aşıldığında ise operatörler kullanıcıları uyaracak.
Telefon görüşmeleri
ucuzluyor
1
Avrupa Birliği’nde deflasyon riskinin sınırlı olduğunu belirten Avrupa Merkez Bankası (AMB) Başkanı Mario Draghi, zayıf adımlarla ilerleyen ekonomik kalkınmanın bozulmasına yönelik genel risklerin büyük
olduğunu söyledi. BNR’nin Neue
Zurcher Zeitung’tan alıntı yaparak naklettiği habere göre Draghi, “Biz Avrupa Birliği’nde ekonomik kalkınmanın moral verici ilk
belirtilerini görüyoruz, fakat kalkınma henüz çok zayıf ve eşit bir
biçimde taksim edilmiş değil. Genel itibariyle başarısızlık riski büyüktür.” sözlerine yer verdi.
Draghi’nin bu sözleri, Avrupa
Birliği’nin geçen ilkbahardan bu
yana adım adım ekonomik kalkınmanın yolunu tekrar izlemeye
başlamasının neticesinde öne çıkıyor, fakat uzun süren bir ekonomik durgunluğun ardından başlayan kalkınma henüz çok zayıf.
Güney Avrupa’nın bazı bölgelerinde ise işsizlik seviyesi yüzde
25’i aşıyor. Aralık ayında, Avrupa
Birliği’nin yıllık enflasyonu yüzde
0,8; bu rakam ise Avrupa Merkez
2012’ye kıyasla konut fiyatları yüzde 1,8
oranında düşmüş. 24 ilde konut fiyatlarında düşüş gözlemlenirken, bunlar arasında
en belirgin fiyat azalmaları Sliven (yüzde 7), Vratsa (yüzde 6,8) ve Pazarcik’te
(yüzde 6,1) olduğu göze çarpıyor. Veliko Tırnovo’da fiyatlar değişmezken, Tırgovişte ile Ruse’de yüzde 0,2 ila yüzde 1
oranında artış kaydediliyor. 2013 için ülke genelinde ortalama konut fiyatlarının 1 metrekare için 865,68 leva olduğu tespit edilirken, en yüksek konut fiyatlarının başken Sofya (1439,79/m²) ile
Varna’da (1390,33/ m²) olduğu gözlemleniyor. 2013’ün son 3 ayı içinde 2012’nin
aynı dönemine kıyasla fiyatların yüzde 0,1
oranında düşüş yaşadığı ve yine 2012’ye
kıyasla bunun yüzde1,2 oranında bir azalma olduğu görülüyor. 2013’ün son 3 ayında ülke genelinde, Sofya dahil, 20 ilde konut fiyatlarında düşüş gözlemlenirken
bunlar arasında en çok Vidin (yüzde 3,4),
Küstendil (yüzde 2,4) ve Blagoevgrad
öne çıkıyor. Geri kalan 7 il merkezinde
ise fiyatlarda artış olduğu tespit ediliyor.
1Başkanı Veselin Bojkov, bTV’ye
İletişimi Düzenleme Komisyonu
Enflasyon ya da deflasyon ile ilgili risklerin sınırlı olduğunu ifade eden Mario Draghi (sağda), ne
deflasyon riskinden
ne de enflasyonun artacağından endişe
duymadığını söyledi.
Bankasının yüzde 2’lik hedefinin
altında kalıyor. Kasım’da temel faiz oranını rekor bir biçimde yüzde
0,25’e düşüren AMB, faiz oranlarını “uzun bir period” için bu şekilde hatta daha da düşük seviyede bırakabileceğini açıkladı.
Avrupa Birliği’nin ekonomik
kalkınmasının yalnızca ihracattan değil, iç taleplerden de hareketlendiğini belirten Mario Draghi, bu durumdan memnun oldu-
ğunu ifade etti. Halihazırda Avrupa Birliği’nin, ABD’nin bir buçuk
yıl önce olduğu yerde bulunduğunu aktaran AMB Başkanı, Birliğin
içinde enflasyon tahminlerinin orta vadede aynı kalmasını ve deflasyon riskinin beklenmediğini açıkladı. Enflasyon ya da deflasyon ile
ilgili risklerin sınırlı olduğunu ifade
eden Draghi, ne deflasyon riskinden ne de enflasyonun artacağından endişe duymadığını söyledi.
yaptığı açıklamada nisan ayından itibaren telefon görüşmelerinin ucuzlayacağını aktardı. Fiyatlar, tarifelerde yapılacak olan değişiklikten itibaren düşecek.
Şimdiye kadar telefon hizmetleri kullananlar, “60 + 1 saniye” sistemi üzreniden
ücret ödüyordu. Yani 10 saniyelik telefon
konuşmaları da 1 dakika gibi hesaplanıyordu. Yeni düzenleme ile “30 + 1 saniye” sistemi uygulamaya konulacak. Her
görüşme 30 saniyelik süre ile hesaplanacak, daha uzun sürmesi durumunda ise
her geçen saniye ücretlendirilecek. Veselin Bojkov, “Hiç kimse operatörleri, tarifelerini “60 + 1 saniye” sistemi üzerinden hesaplamaları için mecbur kılmıyordu, fakat piyasada bunlar hakimdi. Biz,
tüketicilerin haklarını korumak için genel koşulları değiştirdik.” ifadelerine yer
verdi. Operatörlerin artık mobil internet
limitini 50 leva ile sınırlamaları ve limitin
dolması halinde kesmeleri gerekeceğini
söyleyen Bojkov, bu limitin yüzde 50’sinin aşıldığında ise operatörlerin kullanıcıları uyarmaları gerekeceğini aktardı.
06DIŞ HABERLER
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 ZAMAN
Haşhaşi hakareti için Türkiye’nin
Başbakan’ına dava açıldı
EBUBEKİR ATMACA, ADİL BİLİM
ANKARA, BİNGÖL
1‘çete, örgüt, sinsi virüs ve Haş-
Başbakan Tayyip Erdoğan’ın
haşi’ gibi hakaretlerle kişilik haklarına
saldırdığını belirten 22 işadamı, Ankara Asliye Hukuk Mahkemesi’nde
bin liralık manevî tazminat davası
açtı. Adliye önünde açıklama yapan
Dr. Mahir Şahin, yolsuzluk operasyonunun Hizmet Hareketi’yle ilişkilendirilmesi ve camiaya mensup insanların açıkça hedef gösterilmesini ‘yargısız infaz’ olarak niteledi. Kamuoyunda Hizmet Hareketi ve eğitim hizmetlerine gönül veren insanlar olarak bilindiklerini söyleyen Şahin, bu ithamları hak etmediklerini
ifade etti. Suçlamaların kabul edilemeyeceğini dile getirdi. “Başbakan’ın
ifadeleri, doğrudan bizlerin kişiliğini
hedef alan, eleştiri sınırlarının dışına
çıkan ve gerçek olmayan beyanlardır.
Başbakan’ın açıkça kişilik haklarımıza saldırı teşkil eden bu sözlerini reddediyoruz.” dedi.
Başbakan Erdoğan’ın kendilerini birçok suçla itham ettiğini anlatan Şahin, devleti ele geçirmeye çalışan çete, terör örgütü, hükümete karşı linç operasyonu yapan gizli teşkilat mensupları olarak gösterildiklerini anlattı. Yine Erdoğan’ın
çeşitli tarihlerde söylediği ‘takiyyeci, kokuşmuş, çürümüş, vücuda girmiş ve sinmiş virüs’ suçlamalarının
kabul edilemeyeceğini kaydetti. Şahin, sözlerini şöyle sürdürdü: “Başbakan açıkça isim vermese de söylemese de orta algılama düzeyine sahip herkes ve her insan tarafından
medya bunu böyle bilmekte ve böyle algılamaktadır. Başbakan’ın ifadeleri, doğrudan bizlerin kişiliğini hedef alan, eleştiri sınırlarının dışına
çıkan ve gerçek olmayan beyanlardır. Başbakan’ın açıkça bizlerin kişilik
haklarına saldırı teşkil eden bu sözlerini reddediyoruz. Türkiye Cumhuriyeti Medeni Kanunu’nun 24/2 maddesince kendisine manevi tazminat
davası açtığımızı ifade ediyorum.”
MEDENİ ARİFOĞLU: YAŞANANLAR,
VİCDANLARDA ASIRLARCA
KAPANMAYACAK YARALAR AÇTI
Bingöl’deki STK’lar da ortak bir açıklama yaparak, Başbakan’a ‘insanları
kamplara bölmekten vazgeçin” çağrısında bulundu. Bingöl Girişimci İşa-
damları Derneği (BİNGİAD), Bahar
Eğitim Kültür Yardımlaşma ve Dayanışma Derneği ile Yıldırım Eğitim
Vakfı’na hazırlanan ortak basın açıklamasını okuyan BİNGİAD Başkanı
Medeni Arifoğlu, Hizmet Hareketi’ne
gönül vermiş işadamlarının, psikolojik harp yöntemleri ve tehditlerle baskı altına alınmaya çalışıldığını,
Camia’ya nispet edilen kamu görevlilerinin fişlendiğini, onca başarılarına
rağmen hiçbir hukuki dayanak gösterilmeden yerlerinden alınıp pasif görevlere atandığı vurgulandı. Büyükelçilere, yurtdışında açılan Türk okulları ve öğretmenlerini örgüt üyesi olarak gösterme görevi verildiğini ifade
eden Arifoğlu, yaşananların vicdanlarda asırlarca kapanmayacak yaralar
açtığına dikkat çekti. Arifoğlu, şunları kaydetti: “Mayası sevgi, kardeşlik,
diğergamlık, hasbilik olan bu insanlar hiçbir dönemde bu kadar hor görülmemiş, preslenmemiş, hayat hakları ellerinden alınmaya çalışılmamış
en kötüsü de hain muamelesiyle bu
kadar karşı karşıya bırakılmamıştır.
Geldiğimiz noktada atılan çamurların ilk dönemlerdeki iftira ve karalama kampanyalarından hiçbir farkının
olmadığını göstermektedir. Hatta daha ileri gidilerek paralel devlet, çete,
virüs, inde yaşayanlar, gizli örgüt en
kötüsü de meczup muamelesi yapılarak milyonlarca alnı secdeli insan
birer ‘Haşhaşi ‘ gibi göstermeye çalışılmış hiçbir hukuki ve insani temele dayandırılmadan yaftalanmıştır.’’
Başbakan Tayyip Erdoğan’ın
‘çete, örgüt, sinsi virüs ve Haşhaşi’ gibi hakaretlerle kişilik haklarına saldırdığını belirten 22
işadamı, Ankara Asliye Hukuk
Mahkemesi’nde
bin liralık manevî tazminat
davası açtı. FOTOĞRAF: CİHAN
2014’te gündem maddeleri
OCAK
n Avrupa Birliği’nin çehresi değişecek:
Yunanistan, AB’nin dönem başkanı
oluyor; Letonya, Avrupa Birliği’ne giriyor ve Bulgaristan ile Romanya’dan gelecek olan işçilere sınırlamalar düşüyor.
n Bütün dünyadaki Çinliler, At Yılını
kutlayacak.
ŞUBAT
n Soçi’de düzenlecek kış olimpiyat
oyunları, şimdiye kadar en pahalı
olup 51 milyar dolar gibi rekor harcamalar yapılıyor tartışmalarının,
Rusya’da insan haklarının korunup
korunmamasıyla ilgili tedirginliklerin ve olimpiyat merkezinde yeterince kar olmayacağı endişelerinin gölgesinde düzenlenecek.
MART
n Güney Afrika’da kız arkadaşını öldüren olimpiyat atleti Oscar Pistorius’un
davası görülecek. Pistorius, geçen yıl
14 Şubat Sevgililer Günü’nde 29 yaşın-
daki kız arkadaşı Reeva Steenkamp’ı 4
kurşunla öldürmüştü.
tılan ve kupayı 5 defa herkesten çok
kaldıran tek ülkedir.
NİSAN
TEMMUZ
n Afganistan’da, Hamid Karzai cumhurbaşkanlığından çekilecek. Karzai’nin
yerine 11 kişi adaylığını gösterdi.
n Boston Maratonu yarışmacıları, geçen
yıl terör saldırısında öldürülüen 3 kişinin anısına saygı duruşunda bulunacak.
n Endonezyalılar cumhurbaşkanını seçecek. Halihazırdaki Cumhurbaşkanı
Susilo Bambang Yudhoyono’nun yasalara göre üçüncü kez aday olma hakkı yok.
MAYIS
n İngiltere’de, her iki dünya savaşında
hayatını kaybeden 1 milyon 700 bin
İngiliz için bir milli anıt açılışı düzenlenecek. Anıt, Dover’de bulunan meşhur Beyaz Kaleler’in üzerinde bulunacak. Anıtın açılış töreni, Birinci Dünya
Savaşı’nın 100. yıl dönümüne rastlıyor.
n Avrupa Birliği’nin 28 ülkesinde Avrupa Parlamentosu seçimleri yapılacak.
n 50 yıllık bir silahlı çatışmanın ardından marksist muhalefetin temsilcileriyle barış girişimlerinde bulunan Kolombiya Başkanı Juan Manuel Santos Calderon, ikinci kez başkan adayı olacak.
AĞUSTOS
EYLÜL
HAZİRAN
n İskoçya’da, Birleşik Krallık’tan ayrılmak için referandum düzenlenecek.
n Brezilya, 20. FIFA Dünya Kupası’na ev
sahipliği yapacak. Brezilya, FİFA’nın
bütün dünya kupası yarışmalarına ka-
EKİM
n Brezilya’nın ilk kadın cumhurbaşka-
nı Dilma Rusef, parlamento seçimlerini ikinci kez kazanma şansını elinde
bulunduruyor.
KASIM
n Kısmen seçim yapılması durumunda,
Barack Obama’nın demokratları cumhuriyetçiler üzerindeki denetimini tekrar elde edebilir.
n Katalonya, İspanya’dan bağımsızlığına kavuşmak için referandum düzenleyecek, Madrid ise bunu bloke edeceğini söylüyor.
n Berlin Duvarı’nın yıkılışının 25. yıl dönümü kutlanacak.
ARALIK
n 10 yılı aşkın bir savaştan ve müttefik
güçlerinin verdiği 3 bin kurbanın ardından NATO Afganistan’dan geri çekilecek.
n Yönetmen Peter Jackson’un Hobit:
Beklenmedik Yolculuk üçlüsünün son
bölümü çıkacak.
07 AİLE & SAĞLIK
ÇUPRA IZGARASI
MALZEMELER:
1/2 kg çupra
1 yemek ka soan suyu
1 tatl ka karabiber
1 tatl ka tuz
1/4 su barda zeytinya
2 çorba ka limon suyu
Beraberinde
Maydanoz roka, soan,
limon
YAPILII: Balklar aykla, yka, süzdür. Üzerine
soan suyu, karabiber ve
tuz serp. ki saat beklet.
Çeyrek su barda zeytinyayla iki kak limon
suyunu çrp. Izgaray
kzdr, çrplm limonlu zeytinyayla yala.
Balklar diz. Çevirdikçe
zeytinyal limon sürerek kzart, tabaa al.
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 ZAMAN
Ağlayan çocuğa susması için
cep telefonu vermeyin
Ebeveynler, ağladığı zaman oyalansın diye çocuklarının ellerine cep telefonu verir. Oysa cep telefonları, her yöne
yaydığı mikrodalgalarla kemik ve yumuşak dokudan birkaç santimetre ilerliyor ve bu enerji beyin ve
sinir dokusunda emiliyor. Maruz kalınan radyasyon, çocuklarda beyin kanseri riskini 3-4 kat artırıyor.
Çocuk psikiyatrisi uzmanı Dr. Ceyhun Caferov, 0-3 yaş arasındaki çocukların aşırı telefon, TV ve bilgisayara maruz kalmasıyla otizm gibi hastalıkların gelişip çocuğun
sosyal ve dil gelişimini önemli ölçüde engelleyebileceğini söylüyor.
Sıcak suyla çok
sık banyo yapmak
cildi kurutuyor
1Hastanesi DermotoAcıbadem Adana
loji Uzmanı Dr. Ahu Özbilen çık sık ve sıcak suyla
banyo yapmanın cildi kuruttuğunu, önlem alınmaması durumunda cildin egzama olduğunu söyledi.
Özbilen yaptığı açıklamada, ciltteki pul pul soyulmalar, gerilme hissi, çatlaklar, kepeklenme, kaşıntının
cilt kuruluğundan meydana geldiğini, özellikle kış
aylarında havanın kurumasıyla bu durumun günlük
yaşamı oldukça olumsuz
etkilediğini ifade etti.
EMEL TEMİZAY
1
Hayatın vazgeçilmez unsuru haline gelen akıllı telefonlar her ne kadar
rutin işleri hızlandırsa da sağlık sorunlarını
da beraberinde getiriyor. Özellikle çocuklar üzerinde olumsuz etki bırakan telefonlar yaydığı mikrodalgalarla çocukların beyin ve sinir dokusunda bile hasara yol açabiliyor. Memorial Etiler Tıp Merkezi Çocuk
Sağlığı ve Hastalıkları Bölümü’nden Uzm.
Dr. Gökhan Mamur, “Uzun süreli telefon
konuşmaları yani altı dakika ve üzerindeki
konuşmalar kulak ve beyin dokusunun ısısını artırıp baş ağrılarına neden olur.” diyor.
Cep telefonlarının özellikle bebek ve çocuklardan uzak tutulması gerektiğine dikkat çeken Mamur, “Aileler çocuklarının telefonu
çok sevdiğini söyleyebiliyor. Ama ebeveynlerin kararlılığı birçok konuda olduğu gibi
bu konuda da esastır. Çocuk, görmediği şeyi
isteyemez.” ifadelerini kullanıyor.
Teknolojinin olumlu yanları olduğu kadar olumsuz yanları olduğunu söyleyen Fatih Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Çocuk Psikiyatrisi Uzmanı Dr. Ceyhun Caferov
ise çocuk ve gençlerin internet, bilgisayar ve
televizyon karşısında uzun zaman geçirmelerinin sosyal, duygusal ve fiziksel açıdan problemler oluşturduğunu belirtiyor. Ayrıca Caferov, 0-3 yaş arasındaki çocukların aşırı telefon, TV ve bilgisayara maruz kalmasıyla otizm
gibi hastalıkların gelişip çocuğun sosyal ve dil
gelişimini önemli ölçüde engelleyebileceğini söylüyor. Radyasyonun özellikle hızlı bü-
yüyen hücrelere etki göstererek kanser riskini artırdığını belirten Caferov, şu uyarılarda
bulunuyor: “Özellikle gelişimin hızlı olduğu
ilk 2 yaşta çocuklar, mümkün olduğu kadar
teknolojik aletlerden uzak tutulmalı. Çocuklar özellikle büyüme, gelişme açısından hızlı
hücre çoğalımına sahipler ve radyasyon açısından en yüksek riske sahip grupta bulunuyor. Radyasyon, çocuklarda beyin gelişimini engelliyor ve beyin kanseri riskini 3-4 kat
artırıyor. Çocuklarda radyasyona maruz kalma, öğrenme, dikkat, hafıza vs. gibi beyin işlemlerinde olumsuz etkiye yol açıyor. Özellikle cep telefonu, yüksek elektromanyetik
radyasyon yaydığı için tehlike açısından ilk
sırada bulunuyor. Radyasyona maruz kalma
kemik iliği kanseri (lösemi) riskini artırıyor.”
Çocukları, küçük yaşta zekâ oyunlarıyla tanıştırın
TUBA KAYA AYDOĞAN
1
Çocukların zekâ gelişimi ve kendini
ifade etmesinde oyunun önemi büyüktür. Özellikle zekâ oyunları, çocuklara zihinsel deneyim sunduğu gibi gerçek hayata da hazırlıyor. Akıl oyunlarında çocuklar yanlışlarından ve yenilgilerinden çok şey öğreniyor. Zira çocuğun
kazandığında sevinmesi güzeldir fakat
yenilgi kadar öğretici değildir.
Çocukların birçoğu ya çizgi film karşısında çok fazla zaman geçiriyor yahut zihinsel gelişimine hiçbir katkı sağlamayan
oyuncaklarla günü bitiriyor. Bilgisayar başında çeşitli oyunların müptelası olan yeni
nesil çocuklar, satrançtan habersiz büyüyor. Uzmanlar, ailelere oyun ve oyuncak
alırken çocukları zihinsel açıdan etkin kılacak, düşünmeye yöneltecek ve mümkünse bir başkasıyla etkileşime girebilecekleri
oyunlar almalarını öneriyor. Akıl Oyunları Akademisi’nin kurucusu Uzman Psikolog Mücahit Gültekin, çocukların öğrenme iştahıyla dünyaya geldiklerini belirterek, bunu yanlış tutumlarla söndürmemek
gerektiğini vurguluyor. Oyunun zekâ ge-
lişimindeki önemini de şu sözleriyle anlatıyor: “Burada özellikle ‘akıl oyunları’ olarak bilinen ve çocuklarımızın bilişsel gelişimine yönelik hazırlanmış oyunlardan bahsetmemiz gerekir. Dünyanın mühendislik ve yönetimde gelişmiş ülkelerinin akıl
oyunlarına büyük önem verdiğini ve çok
küçük yaşlarda çocukları akıl oyunlarıyla
tanıştırdıklarını görüyoruz. Bu oyunlar çocuklarımız için zihinsel deneyim fırsatı sunuyor. Aslında çocuklar bu oyunlar vasıtasıyla gerçek yaşama hazırlanıyor.”
Gültekin, çocukların artık çok erken
yaşta televizyonla tanışarak pasif bir hale büründüklerini dile getirerek, “Çocuk
aktif olmak ister; tutmak, vurmak, atmak,
sallamak ister. Daha bir yaşına girmemiş
bir çocuk, elindeki kaşığı tencereye vurarak çıkardığı sesi dinler. Halıya vurduğunda çıkardığı sesle tencereye vurduğunda çıkardığı sesin farklı olduğunu öğrenir. Ama maalesef çocuklarımızın öğrenme iştahını kendi ellerimizle söndürüyoruz.” diyor. Akıl oyunlarının çocuklar arasında iletişimi ve paylaşımı da geliştirdiğini ifade eden Gültekin, oyunların çocuklara doğal bir ortam sunduğunu söylüyor. Eğlendiren oyuncak grubunun, çocukları pasif konuma ittiğine dikkat çeken psikolog, çocuğun kendi oyununu kendi kurduğu geleneksel oyun türünün öğretici olduğunu belirtiyor.
Akıl oyunlarında sonuca değil sürece
odaklanmanın önemini vurgulayan Gültekin, “Sonucu çok önemsemek, oyun sürecinde kazanacaklarımızdan bizi mahrum edebilir. Akıl oyunlarında oyunun
her bir aşamasından öğreneceğimiz çok
şey vardır. Özellikle yanlışlarımızdan ve
yenilgilerimizden. Kazanmak bizi sevindirebilir ama iyi değerlendirilmiş bir yenilgi kadar öğretici değildir.” diye konuşuyor.
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 ZAMAN
Kâinatın Efendisi
her hâliyle bizlere
en güzel örnektir (2)
n Hayvanlara iyi bakýlmasýný ister, aþýrý
yük yüklemeyi yasaklardý.
n Ýyilikleri asla unutmazdý.
n Ayýplarý yüze vurmazdý.
n Aksi bilinmedikçe hüsnü zan yapardý.
Yedikleriniz helal olsun
AHMED ŞAHİN
1
IŞIK Yayınları, Peygamber Efendimiz’in yeme içme âdâbı ile gıda tüketimine ait tercih ve tavsiyelerinin yer aldığı (Yedikleriniz Helal Olsun) kitabını yayımladı.
Doç. Dr. Serkan Çakır’ın hazırladığı 260 sayfalık bu değerli eserde, tükettiğimiz nebatî ve hayvanî gıdalara
ait bilmemiz gereken hususlar İslamî
bir hassasiyetle incelenirken, Efendimiz (sas) Hazretleri’nden önemli örnekler de toplu halde istifademize sunulmaktadır.
İşte Efendimiz’in sofra âdâbına ait
önemli örneklerden bazı tespitler.
***
1- Efendimiz (sas) Hazretleri, bir
günde en fazla iki öğün yemek yemiştir. İki öğünden biri ise, daima hafif hurma yiyecekleri şeklinde olmuştur. Bir öğünde çok çeşitli yiyecekler
yemezlerdi.
2- Yemek davetlerine icabet ederler, davet sahiplerini boş çevirmezlerdi.
3- Yemeğe başlamadan önce ve yemekten sonra ellerini yıkar, ‘Yemeğin
bereketi hem yemekten önce hem de
sonra ellerin yıkanmasındadır.’ buyururlardı.
4- Yemeye besmele ile başlamış, tefekkürle devam etmiş, hamd ve dua ile
yeme faaliyetini neticelendirmiştir.
5- Sevgili Peygamberimiz, yemeği oturarak ve ekseriyetle sağ ayağını göğsüne doğru çekerek yemiştir. Bu
haliyle fazla yemenin önü kesilmiş olmaktadır.
6- Meyveleri, yemekten önce yerdi. Yapılan ilmî araştırmalar göstermiştir ki, erkenden kana karışan
meyve şekeri, doyma merkezinin daha erkenden uyarılmasını sağlamaktadır. Meyve, yemekten sonra yenildiğinde ise sindirimin gecikmesine
sebep olmaktadır.
7- Sağ eliyle yerdi ve sol eliyle yiyenleri ikaz ederdi. “Biriniz yemek
yediği zaman sağ eliyle yesin. Bir şey
içtiği zaman da sağ eliyle içsin. Çünkü şeytan sol eliyle yer ve içer.” buyururdu.
8- Ortaya konulmuş yemeğin, kendi önüne gelen kısmından yerdi..
9- Yemeğin bir yere yaslanılarak
yenilmesini tavsiye etmezdi. “Ben bir
şeye yaslanarak (kibirli kimseler gibi )
yemek yemem.” buyurmuşlardı.
10- Peygamber Efendimiz, sevdiği gıda ve yemekler olmasına rağmen
hiçbir yemeği katiyen seçmezdi. Önüne konulan yemeği iştihası varsa yer,
yoksa yemezdi.
11- Resulüllah Efendimiz’in yemekte aradığı başlıca hususiyet, yemeğin helal, temiz ve vücuda faydalı olup olmadığıdır.
12- Pek çok hadis-i şerifte de buyrulduğu gibi, yemeğin israf edilmesinden
ümmetini men etmektedir. Zira “Yiyiniz, içiniz fakat israf etmeyiniz! Çünkü Allah israf edenleri sevmez.” mealindeki İlahî beyanla da israf etmekten
men edilmiştir. Bizlerin de haram olan
israftan uzak durmamız, maddî manevî
terakkimiz için elzemdir.
13- Efendimiz, yemeğe üflemekten
sakındırmıştır. Yiyeceğe, içeceğe üflemez, kabın içine de solumazdı. Hadisi şerifte sıcak yemeğin üflenerek yenilmesi uygun görülmemiştir.
14- Soğan ve sarımsak gibi etrafa
koku yayan şeylerin yenildiği zaman
toplum içine çıkılmaması gerektiğini
ifade buyururlardı.
15- Eti bıçakla kesmez, ısırarak yerlerdi. Bu tür bir yeme ile normal lif yapısı, daha az kesintiye uğradığından et
daha rahat çiğnenmekte ve hatta dişlerin arasında daha az artık kalmaktadır. Bu durum, diş sağlığını koruduğu
kadar, kansere yol açabilecek doku hasarlarını da engellemektedir.
16– Yemek ve su kaplarının ağzını kapatmayı tavsiye ederdi. Bardağın
içine nefes vermemeyi ve suyu bir solukta içmemeyi tavsiye ederdi.
17- Efendimiz, yemeklerin toplu
halde yenmesini tavsiye eder ve beraber yenilen yemeğin bereketli olduğunu belirtirdi.
18- Efendimiz, yemek sırasında
sohbet ederdi.
19- Efendimiz’in yaşadığı dönemde
yemekler yer sofrasında ve tek kaptan
yenirdi. Birlikte yeme yanında, birlikte
kalkma da Efendimiz’in sofra âdâbı konusundaki tavsiyelerindendir. Yemese
bile yiyenleri bekler, birlikte kalkmayı uygun görür, önce kalkarak sofrada tek başına kalanları mahcup etmeyi uygun bulmazdı. [email protected]
“Baþkasý hakkýnda bana kötü bilgi getirmeyin; ben yanýnýza hakkýnýzda iyi
düþünerek selim bir kalple gelmek isterim” buyurarak hüsn-ü zannýn esas
olduðunu belirtmiþti.
n Allah Rasulü’nün hayatýnda istikrar
önemli bir yer tutar. “Ýbadetlerin en
hayýrlýsý az da olsa devamlý olanýdýr.”
buyurmuþtu.
n Her konuda güvenilir bir insandý. “Dürüst
ve güvenilir tüccar kýyamette peygamberler, sýddîkler ve þehitlerle beraber”
olarak diriltilecektir.” buyurmuþtu.
n Ashabýnýn hal ve hatýrýný sorardý.
n Çok nazikti, kimseyi rahatsýz etmezdi.
n Herkese iltifat ederdi.
n Diþlerin bakýmýna önem verirdi.
n Ýlim öðrenenlere destek verirdi.
n Evlenenleri tebrik ederdi.
n Ýþkenceye hiçbir mazeret olamaz derdi.
Allah Rasulü, savaþ halinde bile kadýn
ve çocuklarýn öldürülmesini, hatta ölünün cesedine bile eziyeti yasaklamýþtý.
n Allah Rasulü, yatmadan önce avuçlarýný
birbirine birleþtirir. Ýhlas, Felak ve Nas
sûrelerini okur, sonra da baþýndan baþlayarak mübarek vücudunu meshederdi.
n Ashabýyla tokalaþtýðýnda karþýsýndaki
elini çekmedikçe kendisi çekmezdi.
n Hapþýrdýðýnda eliyle aðzýný kapatýrdý.
n Sohbetleri insanlarý usandýracak kadar
uzun deðildi.
NAMAZ VAKİTLERİ
Günler
27 Pazartesi
28 Salı
29 Çarşamba
30 Perşembe
31 Cuma
1 Cumartesi
2 Pazar
İmsak Güneş Öğle
6.03
6.03
6.02
6.01
6.00
5.59
5.59
7.41
7.41
7.40
7.39
7.38
7.37
7.36
12.46
12.47
12.47
12.47
12.47
12.47
12.47
İkindi Akşam Yatsı
15.15
15.16
15.17
15.19
15.20
15.21
15.22
17.39
17.40
17.42
17.43
17.44
17.46
17.47
19.06
19.08
19.09
19.10
19.11
19.12
19.13
SOFYA’DAN ÖNCE: Peştera, Velingrad 4 dk Pleven, Smolyan 5 dk. Karlovo,
Plovdiv, Pazarcik 6 dk. Kırcali, Kazanlık, Momçilgrad, Sviştov 7 dk. Haskovo, Krumovgrad, St. Zagora, V. Tırnovo 9 dk. Ruse, Harmanli, N. Zagora
10 dk. Popovo 11 dk. Omurtag 12 dk. Kubrat, Razgrad, Tırgovişte, Yanbol
13 dk. İsperih, Tutrakan, Şumen, Preslav 14 dk. Karnobat 15 dk. Aytos,
Novi Pazar, Silistra 16 dk. Burgas, Provadiya 17 dk. Varna, Dobriç 18 dk.
09 KÜLTÜR
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 ZAMAN
FOTOĞRAFLAR: ÜNAL LİVANELİ
Çivi ile yapılan sanat – Filografi
Çivi üzerine tel sarma
sanatı olarak bilinen
f ilograf i oldukça sabır
isteyen bir iş. Bir cami
silüeti, Kızkulesi, meyve
tabağı veya Arapça vav
harf ini çivilerle muhteşem tablolara dönüştürmek kolay bir iş değil.
Telleri sararken rastgele sarılmıyor. Filograf ide
telleri, halı dokur gibi örüyorsunuz. 17 tane
farklı sarma tekniği var.
1kişinin günlük hayatında sıkça karÇekiç, pense, bakır tel, çivi… Birçok
şılaştığı malzemeler değil onlar. İnşaatçılar veya mobilyacılar gibi mesleği gereği
aşina olanları saymazsak tabii. Bir de sanat uğruna çivi çakıp, bıkmadan usanmadan tel saranlar var. Filografi el sanatını icra edenlerden bahsediyoruz.
Onlardan biri de 6 çocuk annesi Zerrin Çağatay. Çağatay, boş zamanlarında
filografi el sanatıyla uğraşıyor. Bir tabloya
ortalama 5 bin çivi çakıp, bunların arasını
bakır tel sararak desen oluşturuyor. Zerrin Hanım’ın eserlerine en çok ilgiyi iş yerine gelen müşterileri gösteriyor. Öyle ki,
kırtasiye malzemesi almaya girenler ba-
17 tane farklı sarma
tekniği var
rı kendilerine öğretmesini istiyormuş. Oğlu askerden gelince dükkanı ona devredeceğini ifade eden Çağatay, hayalini kurduğu atölyesini açacağı günleri iple çekiyor.
Telleri sararken rastgele sarılmıyor. Filografide telleri, halı dokur gibi örüyorsunuz.
17 tane farklı sarma tekniği var. Filografinin çok zor bir sanat olmadığını vurgulayanlar olduğu gibi isteyen herkesin bu sanatı öğrenebileceğini belirtiliyor. Filografinin geleneksel el sanatlarından olduğunu ve unutulduğunu ifade edenler de var.
FİLOGRAFİ NEDİR?
Şimdiye kadar 50 rölyef, 15 filografi eseri
yapan Çağatay, kırtasiye dükkanını atölye
olarak kullanıyor. Kırtasiyeye kalem almak
için gelen müşterileri ise çoğu zaman tablolarından birini alıp çıkıyor. Tablolar büyüklüğüne göre 70-170 Euro arasında alıcı buluyor. Uzun yıllar çocukları büyütmek
için uğraştığını belirten Çağatay, “Sanatla ilgilenmenin rehabilite edici yönü var.
Sevdiği işle ilgilenmesi insana ayrı bir mutluluk veriyor. Hayata renk katıyor. Güzel
eserler bırakıyoruz. Farklı sanatçılarla tanışıyoruz. Sanatçıların eserlerine değer
vermeyi öğretiyor.” diye konuşuyor. Arkadaşları da Zerrin Hanım’dan bu sanatla-
Filografi, Ortadoğu’da doğmuş ve Avrupa’dan Uzakdoğu’ya kadar yayılmış
ancak yapımının zor olduğu düşüncesiyle yok olmaya yüz tutmuş bir el sanatıdır. Filografi, ahşap bir zemin üzerine çakılmış çiviler arasından teller geçirilerek, belli örgü teknikleri kullanılarak çeşitli desenler meydana getirilmesi sanatıdır. Zorluğu, sabır gerektirmesi nedeni ile az uygulanmakta olup bütün dünyada unutulmak üzeredir. İşlemi olarak tanımlanan filografide, belli
örgü teknikleri kullanılarak hat yazıları, simetrik desenler ve farklı karakterleri panolar haline getirilebiliyor. Filografinin malzemesi aslında ucuz, fakat
emeği bir hayli fazla. İstenilen model,
fotokopi yapılarak büyütülüyor. Seçilen yüzeye konuyor ve çiviler çakılıyor,
ve paslanmaları için yaldızlanıyor. ZAMAN
zen filografi tablosuyla çıkabiliyor. Zerrin
Hanım’ın çocukları da annelerinin yolundan gidiyor. Liseye giden oğlu Ahmet, annesinin hazırladığı desenleri ahşap yakma
sanatıyla tablolaştırıyor. Diğer çocukları da
çalışma esnasında annelerinin başına toplanıp, kimi çivi uzatıyor kimi malzeme hazırlamasına yardım ediyor.
Boş vakitlerini ise el sanatları öğrenmeye ayırmış. Rölyefle işe başlayan Çağatay, kursa giderek filografi öğrenmiş. Çivi
üzerine tel sarma sanatı olarak da bilinen
filografi oldukça sabır isteyen bir iş. Bir
cami silüeti, Kızkulesi, meyve tabağı veya Arapça vav harfini çivilerle muhteşem
tablolara dönüştürmek kolay olmuyor.
Tabloların yapım sürecini ondan dinleyelim: “Önce desenleri belirliyorum. Ahşabı
deri ile kapladıktan sonra üstüne deseni
oturtuyorum. Çivi çakma işlemi tamamlandıktan sonra esere göre; sarı, beyaz veya bakır renk metal boya ile boyuyorum.
Sonra tel sarma işlemi geliyor. Türlü tarzı var ama ben balıksırtı, arslangöğsü veya spir tarzını kullanıyorum.”
Zerrin Hanım’ı ‘en pasaklı aşama’ dediği çivi ve tellerin boyanması biraz zorluyormuş. Bir de çivi ve teller parmakları yıpratıyor. Çivilerin aynı hizada olması için özen gösterdiğini anlatan Çağatay, “Çivilerin aynı hizaya geldiklerini çekiç sesinden anlayabiliyoruz.” diyor.
10 SPOR
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 ZAMAN
Almanya’da, rakip taraftarın deplasmana
gidememesi uygulaması başladı
1leri arasında yer alan Schalke
Almanya’nın en büyük derbi-
04 ile Borussia Dortmund müsabakaları, Bundesliga tarihinde bir ilke
sahne olacak. Ruhr bölgesi iki ezeli rakip taraftarlarının son dönemlerde karşılaşmalarda çıkardıkları olaylar nedeniyle, bundan böyle
rakip takım taraftarlarının statlara
alınmayacağı duyuruldu.
Almanya futbolda yaşadığı büyük
çıkışa gölge düşürmek isteyen holiganlara karşı tedbir almaya devam
ediyor. Özelikle Bundesliga’nın köklü
takımlarından Schalke 04 ile Borussia
Dortmund arasındaki ezeli rekabetin
getirdiği olumsuzluklara karşı.
Aynı bölge takımı olan ve Almanya’nın en büyük derbisi olarak kabul edilen bu karşılaşmaları ise sadece futbolla sınırlı kalmadığı gibi birçok olumsuzlukta beraberinde getiriyor. Holiganların taşkınlıkları artık
önlenemez boyuta ulaşırken, alınan
tedbirler de artmakta.
Son alınan tedbir ise rakip takım
taraftarlarının statlara alınmaması oldu. Artık Dortmund taraftarları Schalke stadına, Schalke taraftarı da
Dortmund stadına giremeyecek. Bu
yasak Almanya’da bir ilk olarak tarihe geçecek.
Ruhr havzasının bu iki büyük takımı dışında bir de üçüncü büyük
takımı var ki, o da Bayer Leverkusen. Kuzey Ren Vestfalya (KRV) Eyaleti’nin üçüncü büyük takımı olan
Leverkusen’in ise, havzası kültüründe
kendine ayrı bir yer ayırtmış durumda.
Fakat diğer iki güzide kulüp taraftarı
sürekli bir biriyle uğraş içerisinde. Sc-
halke 04 taraftarları, yasaklı şehir ilan
ettikleri Dortmund’a ismi ile hitap etmeyerek rakiplerini küçümser biçimde
aynı bölgede bulunan ve daha önemsiz ufak bir şehir olan Lüdenscheid ismi ile hitap ediyor. Ayrıca Dormtund
taraftarları arasında geniş bir şekilde yayıldıkları bilinen ırkçı gruplar
ile de alay eden Schalke taraftarları birçok pankart ile Dortmund’a ırkçılık ile ilgili göndermede bulunuyor.
Schalke-Dortmund maçları hakkında konuşulduğu zaman başta sahada yaşanan mücadele konu edilmesi gerekirken, saha dışında çok sayıda etken de bu müsabakanın gidişatını, hatta öncesi ve sonrasını derinden etkiliyor. Bilhassa çok ateşli
taraftarları bulunan iki kulübün holigan grupları karşı karşıya geldiklerinde nahoş durumlar yaşanıyor.
Yakın geçmişte iki takım arasında oynanan derbilerde hep olaylar çıktı. Mesela geçtiğimiz yıl Gelsenkirchen’den Dortmund’a giden
güzergahta Essen ana tren istasyonunda bir grup Dortmund holiganları Schalke taraftarlarına organize bir
saldırı düzenlemişti. Bu olaydan sonra Gelsnkirchen’de oynanan maçta
Dortmund holigan grupları yasak
olan bengal ateşini yakmışlardı ve
sahada oynanan profesyonel müsabakayı sabote etmişlerdi.
Almanya Futbol Federasyonu bu
gibi olaylara çok sert tavır sergiliyor.
Müsabakanın hakemi Bengal ateşi
yakıldığını fark ettiği an maçı tatil etme yetkisine dahi sahip. Futbol tutkusu ile bilinen KRV İçişleri Bakanı Ralf Jaeger ise özellikle bu spora
olan gönül bağından dolayı futbolu terörize eden gruplara taviz vermemek istiyor. Bunun için kararlı
adımlar atan Jaegeri holiganları kulüp yetkililerin reddetmeye davet
ediyor ve bu yönde ilk resmi adımları atan Dortmund kulübünden övgü dolu sözler ile bahsediyor.
Yaşanan son olaylarda artık Dortmund taraftarları Schalke stadına, Schalke taraftarı da Dortmund
stadına giremeyecek. Bu yasak
Almanya’da bir ilk.
Türkmenistan’da ilk buz hokey
şampiyonası yapıldı
1le kaplı Türkmenistan’da bir ilk da-
Topraklarının büyük bir bölümü çöl-
ha yaşandı. Yazın sıcakların 45 dereceye
kadar yükseldiği Orta Asya ülkesinde, kış
sporu olan buz hokeyine merak bir hayli
arttı. Ülkede ilk defa Buz Hokey Şampiyonası düzenlendi. Son yılların popüler sporu olarak önce çıkan buz hokeyi dalında
2013-2014 sezonunda kurulan ve toplam
8 takımın mücadele ettiği Türkmenistan
Buz Hokeyi Ligi’nde ilk şampiyonluğu,
İçişleri Bakanlığı’nın Galkan takımı elde
etti. Ligin ilk sezonunda Galkan takımının yanı sıra Savunma Bakanlığı’nın “Vatançı”, Türkmengaz Kurumu’nun “Oğuzhan”, İletişim Bakanlığı’nın “Alp-Arslan”,
Sınır Kuvvetleri Kurumu”nun “Merdana”, Türkmenistan Borsası’nın “Şir”, Polis Akademisi’nin “Nesil” ile “Spor Komitesi” takımları mücadele etti. Lig şampiyonunu belirleyecek sezonun son maçında, Nesil takımını 12-3’lük skorla yenen
Galkan, şampiyonluğunu ilan etti. Şam-
Dünyanın 5 kıtasında
bulunan 35 ülke omurilik
felçlileri için koşacak
1nin insanları omurilik felçlilerine destek
Dünyanın 5 kıtasında bulunan 35 ülke-
vermek amacıyla aynı anda koşacak. Dünyanın
5 kıtadaki 35 ülkede, 37 farklı lokasyonda aynı
anda gerçekleştirilecek. Elde edilen tüm gelirlerin omuriliği felci araştırmalarına aktarılacak.
piyon olan Galkan’ın, Türkmenistan’ı
uluslararası buz hokeyi turnuvalarında
temsil edeceği açıklandı. Ligdeki 8 takım da başkent Aşkabat’taki Buz Köşkü
ve Kış Sporları Kompleksi’nde mücadele ediyor. Devlet Başkanı Gurbangulı Ber-
dimuhamedov’un da zaman zaman piste indiği Kış Sporları Kompleksi, bir Türk
inşaat şirketince kuruldu. Devlet Başkanı Berdimuhamedov, 2012 yılında ülkedeki devlet kurumlarına, buz hokeyi takımı kurmaları yönünde talimat vermişti.
DÜZELTME
Geçen sayımızda, “Milan’ın yeni hocası
Hollandalı Seedorf”başlıklı haberde sehven takımın eski hocası Leonardo’nun
resmi kullanılmıştır. Bu düzeltmeyi yapar, okuyucularımızdan özür dileriz.
11 EĞLENCE
27 OCAK — 2 ŞUBAT 2014 ZAMAN
PETEK BULMACA
ANAGRAM BULMACA
1. Değerli bir maden. 2. Melez hayvan. 3. Nehir.
ma. 12. Avrupa’da bir soyluluk sanı. 13.
4. İki metal parçasını birbirine bağlamak için
Gökkuşağı. 14. Uzak karşıtı. 15. Yumuşak
kullanılan bir alaşım. 5. Umumi. 6. Taşkınlık,
başlı, itaat eden. 16. Bir şeyin üzerine
aşırılık. 7. Vekil. 8. Kurma. 9. Tavsiye. 10.
bastırarak el gezdirmek. 17. Gerek. 18. Kırgız
Mihver. 11. Üstü kapalı, önü açık yer, sundur-
destanı. 19. Etik. 20. Doruk.
Ü
TANIL
TARIK
RAKIM
MEHİL
ENGEL
1
2
3
4
5
RAFİT
KABAN
HADİS
ISLAK
SENEK
6
7
8
9
10
EVRAK
İKRAM
KALIM
KAYIN
SELEK
11
12
13
14
15
KOVMA
ZULÜM
SAMAN
HALKA
VEZİR
16
17
18
19
20
M
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
İ
20
N
I
A
K
L
A
R
A
T
I
S
Ü
M
B
A
L
Ü
L
L
E
N
R
E
İ
S
O
L
D
S
I
U
R
Ç
İ
D
U
B
N
G
I
O
N
R
M
C
A
R
İ
G
Ü
R
L
L
E
T
R
O
A
İ
O
A
Ş
T
K
U
A
M
Y
A
R
K
N
B
A
N
A
N
A
G
G
Ö
U
N
M
A
İ
N
T
İ
F
A
Ü
R
L
L
E
S
R
A
B
Ö
İ
L
A
Y
A
H
İ
E
K
S
L
Ü
N
A
Z
A
K
O
Y
D
U
N
L
S
E
U
N
Y
G
İ
R
R
D
E
R
K
R
İ
E
N
K
N
O
E
A
A
B
İ
R
A
A
R
M
Z
U
N
E
K
D
Ü
L
Ş
K
A
F
L
D
E
I
N
U
E
S
E
F
İ
A
L
N
I
G
Ü
C
R
N
E
D
R
E
T
D
L
A
Ü
Ş
K
E
K
İ
T
N
A
M
O
R
A
F
L
D
P
K
İ
T
N
A
M
E
S
I
Aşağıdaki sözcükleri bulmaca karelerinde arayın ve bulduklarınızın üzerini
karalayın. Geride kalan harfler bir şarkıdan sözleri oluşturacaktır.
ABARTI
DİLARA
ILIMAN
NEDRET
BORİNA
FANFAR
İNTİFA
OYNAMA
CEMİLE
GURBET
KORSAN
PERUKAR
ÇİTARİ
HAYALİ
MUSLUK
ROMANTİK
Sudoku bulmacalam›zda ki her sat›r, her sütun ve 3x3’lük her kutuya,
1’den 9’a kadar rakamlar yerlefltirilecektir. Her sat›r, her sütun ve 3x3’lük kutu
bölümlerinde 1’den 9’a kadar say›lar bir kez kullan›lacakt›r.
SEMANTİK
ÇÖZÜMLER
SUDOKU ÇÖZÜMLER‹
L
ORTA
Y
ZOR
E
ÇOK ZOR
L
KOLAY
SUDOKU
SÖZCÜK AVI
ANAGRAM BULMACA
Akıl gibi sermaye olmaz.
5
4
PETEK BULMACA
1. Müflis. 2. Adliye. 3. Mertek. 4. Revani. 5. İlinti. 6. Sinyal. 7. Endaze.
8. Trapez. 9. Maarif. 10. Filika. 11. Kaynak. 12. Ergene. 13. Replik. 14.
Reklam. 15. Kamara. 16. Karasu. 17. Regaip. 18. Hakiki. 19. Keşkek.
20. Şamata. 21. Saniye. 22. Pişkin. 23. Teşhir. 24. Ekabir. 25. Atlama.
26. İyilik. 27. İkilik. 28. Etkili. 29. Kibrit. 30. Mantar.
4
3
1. İflas eden kimse. 2. Adalet işlerinin görüldüğü yapı. 3. Fazla esirgenen göze kaçarmış. 4. Bir tatlı
türü. 5. İki şey arasındaki ilgi, ilişki.
6. Bir oto lambası. 7. Eski bir uzunluk ölçüsü. 8. Bir sirk gösterisi. 9. Eğitim ve öğretim sistemi. 10. Gemilerde bulundurulan sandal. 11. Memba, pınar. 12. Maden yeri.
13. Bir tiyatro konuşması. 14. Her türlü tanıtım etkinliği. 15. Gemi odası. 16.
Sakarya’nın bir ilçesi. 17. Bir kandil gecesi. 18. Gerçek. 19. Düğünlerde yenilen bir
yemek. 20. Gürültü patırtı. 21. Bir zaman birimi. 22. İyi pişmiş olan. 23. Gösterme. 24.
Büyükler, üstler. 25. Basında haber kaçırma. 26. Karşılıksız yardım. 27. İkisi bir arada.
28. Tesirli. 29. Ucunda yanıcı madde bulunan yakma aracı. 30. Bir deri hastalığı.
A N A H TA R C Ü M L E
3
2
Tan›mlara uygun alt› harfli sözcükleri ayn› say›l›
dairelerin çevresine yaz›n. Sözcükler saat do€rultusunda ve her sözcü€ün ilk harfli daireden ç›kan
okun gösterdi€i kutudan bafllayarak yaz›lacakt›r.
oluflturun ve çizgilere yaz›n. Buldu€unuz yeni sözcüklerin ilk harflerini s›rayla okudu€unuzda bir söz oluflacakt›r.
2
L
1
S
Kareler içindeki befl harfli sözcüklerdeki harflerin yerlerini de€ifltirerek, yukar›daki tan›mlara uygun sözcükleri
1
F
27 OCAK — 2 UBAT 2014 ZAMAN
Aracınız kışa hazır mı?
HARUN İLHAN
1mızda ne gibi önlemler almalıyız?
Ağır hava koşullarına karşı araba-
Araçların kış bakımında nelere dikkat
edilmesi gerektiğini merak edenler haberimize göz atabilirler.
Kış mevsiminde hava sıcaklığı büyük ölçüde düşüyor. Kar ve buzlu havalarda sorunsuz bir şekilde araç kullanabilmek için mutlaka arabaların kışa hazırlanması gerekiyor. Normal şartlarda problem olmayan bir olumsuzluk,
kış şartlarında oldukça tehlikeli sonuçlar doğurabiliyor. Bu nedenle kış bakımı büyük önem taşıyor.
Havaların soğumasıyla birlikte öncelikle antifrizimizin donma derecesi
ayarlanmalı, termostatın durumu kontrol edilmeli. Soğutma sisteminde kaçak olup olmadığı kontrol edilerek kalorifer sistemi gözden geçirilmeli. Lastiklerin kontrolü ve hava ayarları yapılmalı. Kışın kullanacağımız lastiklerin diş derinliğinin en az 4 mm olmasına dikkat edilmeli.
Akü ve ışık sisteminin ayarları ve şiddetleri kontrol edilmeli, fren sistemi ve
far ayarları gözden geçirilmeli. Silecekler ve su püskürtme sisteminin iyi durumda olması sağlanmalı. En önemlisi araçta bulundurulması zorunlu olan
araç-gereçlere, patinaj zinciri ile çekme
halatı eklenmeli.
Arabada kullanılan yağlar, aracın soğuk havalardaki performansı ve motorun
uzun ömürlülüğü açısından mühim. Motor yağlarının akıcılığına ve temiz olmasına dikkat edilmeli. Dolayısıyla kaliteli yağların tercih edilmesi şart. Kış geldiğinde dışarıdaki sıcaklık düşer. Gecenin
tüm soğuğundan sonra motorun içindeki yağın akıcılık özelliği azalır. İlk çalışma anında katılaşmış yağın motor içindeki dolaşımı, akıcılığı yüksek olan yağ
kadar iyi olmaz. Ayrıca kirli yağ, motor
içinde temiz yağ kadar kolay dolaşmaz.
NEDEN KI LAST TAKILMALI?
Yaz lastiklerinin malzemesi 7 °C’nin altndaki scaklklarda sertletii için yola tutunmas azalr. K
lastiklerinin ise üretildikleri malzeme daha yumuaktr ve 7 °C’nin altndaki souk hava artlarnda
kuru asfalt, kar ve buzda tutunmay artrr. K lastii, kar yasn ya da yamasn düük scaklklarda
aracn yola tutunmasn artrrken, ar buzlanma
olmad sürece aracn kar üzerinde gitmesine ve
durmasna da imkân verir. Özellikle kuru yoldan
kaygan yollara ani girilerde arac yolda tutar.
K lastikleri dört tekerlee de taklmal, çünkü
aracn en ksa mesafede durmas hareket edebilmesinden daha önemli. yi bir frenleme performans
ve kararllk için 4 tekerlekte de k lastii art. Scakln 7 °C’nin altnda geçtii yerlerde ambulans,
itfaiye, belediye araçlar, polis, jandarma, okul servisi, taksi gibi görev araçlarna ve tabii ki ehir içi-ehirleraras yolcu otobüslerine kar yamadan, yollar
buz tutmadan, henüz kn banda iken k lastii
taklmal. Bu lastikler araç üreticisinin önerdii etikete uygun olmal. Lastik etiketindeki hz endeksi
dikkate alnmal. Genellikle k lastiklerinde müsaade edilen azami hz yaz lastiklerine göre daha düüktür. [email protected]
Buzlu yolda
güvenlik için....
Yola çkmadan önce silecek lastiklerinin cama yapmam olduunu
kontrol edin.
Klima sisteminin hava giriindeki karlar temizleyin.
Düük hzda gidin.
Eer yollar karla kapl ise zincir kullann.
Esas olarak motor frenini kullann ve kesinlikle sert fren yapmaktan
kaçnn.
ABS sistemi olmayan otomobillerde fren yaparken, fren pedalna uyguladnz basnc deitirerek tekerleklerin kilitlenmesini engelleyin.
Aniden gaza basmayn ve direksiyonu krmayn.
Kn, kuru görünen yollarda buzlu bölgeler olabilir. Bu sebeple, fazla
güne görmeyen, kenarlarnda aaçlk ve kayalk bölgeler bulunan
yollardan geçerken buzlar erimemi olabileceinden dikkatli olun.
Önünüzde giden otomobil ile aranzda uygun bir mesafe brakn.
Kar yüksekliinin fazla olduu yerlerde eer seyir halinde deilseniz
motoru uzun süre çalr halde brakmayn. Bu durum egzoz gaznn
yolcu kabinine girmesine sebep olabilir.
Download

Sayı 4: 27 Ocak – 2 Şubat 2014