PROJE BAŞARI ÖLÇÜTLERİ, B
PLANININ HAZIRLANMASI VE
PROJE EKİBİNİN ÖNEMİ
HERKESİN BİR B-PLANI OLMALI
The Back-Up Plan
Proje Riski …….
• Proje riski, gerçekleşmesi halinde proje hedeflerinden bir
veya birkaçını (zaman, maliyet, kapsam veya kalite vb.) olumlu
veya olumsuz olarak etkileyecek belirsizlik durumu veya
vakalarıdır.
• Öngörülemeyen değişimler ve belirsizliklerin fazlalığı
projelerin temel planına göre sürdürülmesini engellemektedir.
• Bu nedenle, proje planlaması sürecinde potansiyel risklerin
analiz edilmesi ve olası etkilerinin planlama safhasında
değerlendirilmesi, önlemlere proje planında yer verilmesi
gerekmektedir.
Proje Riski Nedir?
 Projenin başarıyla tamamlanmasını
engelleyici faktörlere "RİSK" adı
verilir.
 Risk problem değildir.
 Problem şu anda oluşandır, risk ise
problem oluşmasına sebep faktördür.
 Potansiyel problemlerin fark
edilmesi, proje yürütücüsünün buna
karşılık olarak alternatif eylemler
yada uyarılar getirmesini
sağlar/gerektirir.
Proje Risk Yönetimi
• Bir projenin içinde bulunduğu durumun gözden
geçirilerek, projenin geleceği için risk teşkil eden
oluşumların tespit edilmesi ve bunların önlenmesi için
gerekli tedbirlerin alınmasını içeren işlemler sürecine
Proje Risk Yönetimi denir.
Projeyi etkileyebilecek çeşitli konular;
Risk Türü ; Risk yönetiminin hedefleri, bazı istenmeyen durumların
gerçekleşme ihtimallerini minimize edilmesi için alınan önlemlerinin
belirlenmesidir.
• Projede kullanılan teknoloji
• Projenin uygulandığı ortam
• Takım elemanları arasındaki ilişkiler
• Projenin organizasyon kültürüne uygunluğu
• Proje sonucunda oluşacak büyük değişiklik
Risk Tahmini Örneği
Süre Tahmini
Belirlenen Süre içerisinde
beklenmeyen gelişmelerden
dolayı sürenin yetmemesi
Çizelgeleme
Öncül gecikirse, ardçıl
başlamazsa
Kilit Personel Ayrılırsa
Proje Organizasyonu
Kaynaklar
Kaynaklar sağlanamazsa ve
gecikirse
Dış Etkenler
Dövizde dalgalanma, iklim
muhalefeti
Risk Tanımlama Sorumluluğu
•Risk tanımlama, proje ekibinin tümünün sorumluluğudur.
• Proje Yöneticisi riskleri izlemekle, takım ise tanımladığı
risklerin olasılık planlarını yapmakla yükümlüdür.
•Risk tanımlama çoğu kez beyin fırtınası yöntemiyle
yapılmaktadır.
•Yapılan toplantılar takım elemanlarının çeşitli perspektifleri
anlamalarına ve resmin bütününü görmelerine yaramaktadır.
B Planı
Projenin önerildiği şekilde yürütülmesini önemli ölçüde
aksatan öngörülmemiş gelişmelerle karşılaşılması durumunda
başvurulacak "B Planı" ana hatlarıyla açıklanmalıdır.
Başarı Ölçütleri
Hangi işlemlerin, ne ölçüde gerçekleştirilmesi durumunda
projenin tam anlamıyla başarıya ulaşmış sayılabileceği
belirtilmeli
Bu ölçütler
– açık olarak sıralanmalı,
– her birinin önem derecesi açıklanmalı,
– tümünün gerçekleştirilememesi durumunda, başarı oranı
belirlenmesine yardımcı olabilecek ipuçları verilmelidir.
Başarı Göstergeleri
Projem bittiğinde neye ulaşmış olacağım?
 Proje amaçlarını operasyonel olarak ölçebilen, performans
ölçüm olanağı sağlayan ve projenin her aşamada izlenmesine
olanak sağlayan araçlar
Her bir gösterge kısaca müdahaleye ilişkin Nicelik, Nitelik,
Zaman ve Yer konusunda bilgi içermelidir.
Ne İşe Yararlar?
Genel Hedefin, Proje Amacının ve Sonuçların
karakteristiklerini açıklığa kavuştururlar.
Projeyi daha objektif bir şekilde yönetmeyi sağlarlar.
Performans ölçümü, izleme ve değerlendirme için bir baz
oluştururlar
Çıktı
Başarı Ölçütü
ve 1-Yeni verilerin kolaylıkla veri tabanına
entegre edilmesi. Yeni verilerle
erozyon ve çölleşme durumunun
2-Modellerde kullanılacak toprak, bitki güncellenebilir olması. Farklı kurum,
örtüsü, yağış, topografya, amenajman ve kuruluşlar ve kaynaklardan kişilerin
nüfus, hayvan varlığı, mera varlığı ve veri tabanını kullanabilmesi
otlatma kapasitesi gibi sosyo ekonomik
özelliklere
ait
alansal
dağılımları 2- Model parametrelerine ait sayısal
haritaların basılıp yayınlanması
gösteren sayısal haritalar
1.
Kolay
ulaşılabilir,
dinamik
güncellenebilir CBS veri tabanı
3-Arazi bozulması ve çölleşmeye hassas 3- Türkiye erozyon riski ve çölleşme
haritalarının basılıp yayınlanması
alanlar haritası
Çıktı
1-RUSLE2 model parametreleri
2-AnnAGNPS modeli parametreleri
3-Mikro havza, alt havza ve havza
ölçeğinde RUSLE2 ve AnnAGNPS
modelleri ile tahmin edilen toprak
kayıpları
Başarı Ölçütü
Mikro havzalardan elde edilen
RUSLE 2 ve AnnAGNPS
modellerine ilişkin model
parametrelerinin veritabanına
kaydedilmesi
Çıktı
1-Konya kapalı havzasında RWEQ
modelini kullanmaya yarayacak
parametreler
2-Konya kapalı havzası için rüzgar
erozyonu ile taşındığı tahmin edilen
sediment miktarları
3-Modelin Konya Kapalı Havzasında
Validasyonu
Başarı Ölçütü
1- Mikro havzalardan elde edilen
RWEQ modellerine ilişkin model
parametrelerinin veritabanına
kaydedilmesi
2-Rüzgar erozyonu ile taşınan
sediment miktarının belirlenmesi
3- Model validasyonunun kabul
edilebilir düzeyde
gerçekleştirilmesi
Çıktı
Başarı Ölçütü
1-Mikro havza çıkışlarında ölçülen
sediment yükü ve akış değerleri
1-Ölçülen sediment yükü ve akış
değerlerinin veri tabanına girilmesi.
2-Tahmin edilen ve ölçülen değerler
arasındaki korelasyon katsayıları
2.Tahmin edilen ve ölçülen değerler
arasındaki korelasyonun kabul
edilebilir düzeyde çıkması
Çıktı
Başarı Ölçütü
1-Farklı havzalar için çölleşme
indikatörleri
1-Çölleşme indikatörlerinin modelde
kullanılması
2-Modifiye Medalus modelleri
2- Modifiye Medalus modellerinin
farklı havzalarda çölleşme
durumunun belirlenmesinde kullanımı
3-Toprak kalitesi indeks değerleri
3- Farklı erozyon riski
düzeylerindeki alanlarda SMAF’ın
uygulanması
Çıktı
1-CBS tabanlı yazılım kullanılarak
oluşturulan toprak, iklim, bitki örtüsü
ve sosyo kültürel verilerin entegre
edildiği izleme modeli,
2-Modellerin kullanım kılavuzu
3-Eğitim CD’si
4-Eğitime katılan kişi listesi
Başarı Ölçütü
1-İnteraktif izleme modelinin internet
ortamında kullanılması
2- Kullanım Kılavuzunu basılması ve web
sitesi üzerinden yayınlanması
3- Eğitim CD’sinin web sitesi üzerinden
ulaşılabilir/indirilebilir olması
4- Eğitime katılan kişilerin belirlenen
seviyelerde eğitilerek, kullanıcı
sertifikasının verilmesi
Çıktı
1-CBS tabanlı yazılım kullanılarak
oluşturulan toprak, iklim, bitki örtüsü
ve sosyo kültürel verilerin entegre
edildiği izleme modeli,
2-Modellerin kullanım kılavuzu
3-Eğitim CD’si
4-Eğitime katılan kişi listesi
Başarı Ölçütü
1-İnteraktif izleme modelinin internet
ortamında kullanılması
2- Kullanım Kılavuzunu basılması ve web
sitesi üzerinden yayınlanması
3- Eğitim CD’sinin web sitesi üzerinden
ulaşılabilir/indirilebilir olması
4- Eğitime katılan kişilerin belirlenen
seviyelerde eğitilerek, kullanıcı
sertifikasının verilmesi
Risk oluşturan etken
Önem
Derecesi
Etkilenen İP (OlasılıkxEtki)
no ve
(Çok Düşük/
çıktılar
Düşük/Orta/
Yüksek/ Çok
Yüksek)
1. Kurumsal(DSİ, TRGM,
MGM,DİE, TÜBİTAK,
Üniversiteler vd.) veri ve
materyallerin teminindeki
riskler; Sayısal verilerin temini:
Kurumlardan temin edilecek olan IP 1Veri
sayısal veri tabanın temin
tabanı
edilememesi veya istenilen
yeterlilikte olmaması.
2. Uydu görüntüleri temini: Bu
materyallerin temin
edilebileceği kurumların amaca
uygun materyali verememesi.
Düşük
Alınan Önlem
1. Kurumlardan
gerekli verilerin
alınması ile ilgili
resmi
yazışmakların
yapılması
2. Alternatif uydu
görüntülerinin
temini
B Planı
1. Müşteri
kurum, proje
yürütücüsü
kurum
(TAGEM)’un
veri
tabanlarının
kullanılması
2. TAGEM’in
elinde bulunan
2010 SPOT
uydu
görüntülerinin
kullanılması
Risk oluşturan etken
Personelin çalışma
koşullarından
kaynaklanabilecek sorunlar.
Arazide yapılacak araştırma
esnasında iklim şartlarının
uygun olmayışı
Etkilenen
İP no ve
çıktılar
IP 2-3-4
Örnekleme
ve
validasyon
Önem
Derecesi
(OlasılıkxEtki)
(Çok Düşük/
Düşük/Orta/
Yüksek/ Çok
Yüksek)
Düşük
Alınan Önlem
Proje süresi
uygun olmayan
arazi koşullarını
telafi etmek için
yeterlidir.
B Planı
Alternatif
alanların
devreye
sokulması
Risk oluşturan etken
Etkilenen
İP no ve
çıktılar
Önem
Derecesi
(OlasılıkxEtki)
(Çok Düşük/
Düşük/Orta/
Yüksek/ Çok
Yüksek)
Alınan Önlem
B Planı
Personelin özel durumlarından
kaynaklanabilecek riskler.
Araştırmada görevli
personelin ailevi ve kişisel
sorunlarından
kaynaklanabilecek aksamalar.
IP1-2-
3-4-5- Düşük
6
Projede görev
Diğer
alacak yeterli
personellerin
personel
görevlendiril
bulunmaktadır.
mesi
Risk oluşturan etken
Önem
Derecesi
Etkilenen İP (OlasılıkxEtki)
no ve
(Çok Düşük/
çıktılar
Düşük/Orta/
Yüksek/ Çok
Yüksek)
Arazideki teknik yapılardan
kaynaklanabilecek sorunlar.
Arazide erozyon ve
meteorolojik ölçümlerde
kullanılacak yapıların ve
cihazların (tersip bentleri,
IP 2
sediment ölçüm aletleri, iklim
gözlem istasyonu vb.)
bozulması, deforme olması
vb. nedenlerle doğru ölçüm
yapamayacak ya da
yapılamayacak bir duruma
gelmesi.
Alınan Önlem
B Planı
Gerektiğinde
tesislerin ve
ekipmanın
yenilenmesi
ve onarımı .
Düşük
Ekipmanların
güvenliğini
sağlamak üzere
DSİ ve
personel
MGM’den
çalıştırılmaktadır.
meteorolojik
ve hidrolojik
veriler temin
edilecektir.
Risk oluşturan etken
Ölçme ve değerlendirmede
kişisel ölçme hataları.
Önem
Derecesi
Etkilenen İP (OlasılıkxEtki)
no ve
(Çok Düşük/
çıktılar
Düşük/Orta/
Yüksek/ Çok
Yüksek)
IP 1-2Düşük
3-4-5
Alınan Önlem
B Planı
Personel ölçme ve
değerlendirme
konusunda
spesifik eğitime
tabi
tutulmaktadır.
Ölçüm
tekrarlanaca
ktır. Proje
süresi bunun
için
yeterlidir.
Risk oluşturan etken
Etkilenen
İP no ve
çıktılar
Önem
Derecesi
(OlasılıkxEtki)
(Çok Düşük/
Düşük/Orta/
Yüksek/ Çok
Yüksek)
Laboratuar şartlarından
kaynaklanabilecek riskler.
Laboratuarda yapılacak
analizlerde çözelti
hazırlanışı, kalibrasyon ve
analiz yöntemlerinden
kaynaklanabilecek hatalar.
IP 1-2Düşük
3-4-5
Alınan Önlem
Analizler
yeterlilik belgesi
almış ya da
akredite edilmiş
laboratuarlarda
yapılmaktadır.
B Planı
Diğer
yürütücü
kuruluşların
laboratuarlar
ında
yapılacaktır.
Risk oluşturan etken
Proje yapımında kullanılacak
olan makine ve teçhizat
maliyetinde beklenmeyen
fiyat artışları.
Etkilenen
İP no ve
çıktılar
Önem
Derecesi
(OlasılıkxEtki)
(Çok Düşük/
Düşük/Orta/
Yüksek/ Çok
Yüksek)
IP 2-3Düşük
4
Alınan Önlem
B Planı
Kurum
Fiyat teklifleri
hissesinden
alternatif
bütçe açıkları
olarak
karşılanabilece
araştırılmıştır.
ktir.
Risk oluşturan etken
Etkilenen
İP no ve
çıktılar
Önem
Derecesi
(OlasılıkxEtki)
(Çok Düşük/
Düşük/Orta/
Yüksek/ Çok
Yüksek)
Makine ve teçhizat temin
sürecinin geç olması.
IP 2-3Düşük
4
Alınan Önlem
Fiyat
tekliflerinde
teçhizat temin
süreci
görüşülmüştür.
Teçhizat temini
için yeterli süre
vardır (6Ay).
B Planı
Yürütücü
kuruluşlar
dışındaki
kurumlardan
geçici olarak
temin
edilebilir.
Bu bölümde verilen bilgiler;
Mevcut ve Potansiyel Yaban Hayatı Geliştirme Sahaları için Yönetim Plan Modeli
Geliştirme- KAMAG 107G029
Projesine aittir. Kaynak : http://www.yhd.org.tr/projelerimiz.html
Proje Kesintiye Uğrasa da Ürün Var
• Proje birbirinden bağımsız iş paketlerinden oluştuğu
için, herhangi bir noktada kesintiye uğraması halinde
bile, gelinen noktada işe yarar bir ürün vermektedir.
Örnek:
IP 2 sonunda: Yaban Hayatı Geliştirme Sahaları (YGS)
Veri Tabanları
IP 3 sonunda: Türkiye YGS profili
IP 7 sonunda: Münferit Planlar
IP 9 sonunda: YGS Yönetim Planı Modeli
RİSKLER
• Genel Survey safhasında
YGS’lerin bazılarına
gidilememesi
• 4x4 arazi aracının alınamaması
halinde
• Yurt dışından sağlanacak
fotokapanlar ile GPS’li tasma
karşılanamayacak durumda
B-PLANLARI
•
Yakın illerden Antalya, Afyon ve
Denizli’de yer alan YGS’lere
gidilecek ve Genel Survey
bunlardan bazılarından alınan
ikame verilerle takviye
edilecektir.
•
48 aylık araç kiralama yoluna
gidilecektir.
•
Örnekleme yoğunluğunu
düşürmek, bazı aşama detayları
ihmal etmek, bunun etkisi ise
Yaban Hayat Sahaları Planlama
Rehberi (YPR)’nin kalitesinden
fedakarlık zaruretinde kalınması
olacaktır.
RİSKLER
• Yetişme muhiti envanterinin
öngörülen sürede
tamamlanamaması halinde
• Yetişme muhiti envanter
haritalama aşamasında
vejetasyon matrisi ile
fizyoğrafik değişkenlere ait
matrisin tam uyum içerisinde
olmaması problemi için
• Hava fotoğrafı sağlanamaması
durumunda
B-PLANLARI
• Habitat envanter verilerine
baş vurulacak ve bir taraftan
da Yetişme Muhiti (YM)
envanterine devam edilecektir.
• Vejetasyon matrisi ile
fizyoğrafik değişkenlere ait
matris aşamalı olarak
ilişkilendirilmesi ve her
aşamada haritalamanın
yapılması
• Meşcere haritası eski hava
fotoğraflarında
belirlenemeyen objelerin
yersel gözlemlerle haritaya
işlenmesi yoluna gidilecektir..
RİSKLER
• Ölçekli tepe projeksiyonu
yaparak meşcere profillerinin
çıkarılamaması halinde
• Orman köylülerinin anket ve
bilgi formlarındaki sorulara
yanıt vermek istememesi veya
eksik ve yanıltıcı bilgi vermesi
durumunda
• Eksik kalan uzmanlar için
B-PLANLARI
• Ağaçların tepe tacı
alanlarından yararlanarak
kapalılık tahmin etme yoluna
gidilecektir.
• Bilgilendirme toplantıları ve
çalıştaylar ile yine de sorun
aşılmaz ise Hızlı
Değerlendirme Tekniği gibi
alternatif yöntemler
uygulanacaktır
• Hizmet alımına ve bu arada
resmi kaynaklardan elde edilen
verilerin kullanımı yoluna
gidilecektir .
RİSKLER
• İlk Yıl, Alageyik yetiştirme
programının başarısız olması
durumunda
• Katılım konusunda yeterli
düzeyde gönüllü katkı
alınamaması ve yerel ilgi
gruplarıyla arzu edilen
yakınlaşma sağlanamazsa
B-PLANLARI
•
İkinci yıl yerleştirme çalışmaları
tekrarlanacak, yine sonuç alınmaz
ise ekolojik valansı daha geniş bir
tür olan Geyik nakli yapılarak
yerleştirilmesi. Planlanan alanlar
dışında da Habitatlar oluşturulması.
•
Avcı katılımını teşvik etmeye ve
işbirliği zeminini sağlamlaştırmaya
yönelik bir tedbir olarak Hedef
Saha (HS)’ya Ceylan veya estetik
yönü olan Yaban Hayat (YH)
türlerinden birinin getirilmesi
tasarlanacaktır. En azından proje
süresince varlığının devam
ettirilmesi gerekmektedir.
•
Yabani hayvan türlerinin habitat
hedef tür Yaban Keçisine ait tipik
habitatların oransal artışı
sağlanacaktır .
• Habitat amenajman planı ile
kullanımlarda artış
başarılamadı durumlarda
•
•
•
RİSKLER
KTK-Modelinin geliştirilmesi
bağlamında Ücretsiz Av Kotası
Avlanma bedelindeki tedrici
indirim ile av kaynağının
korunmasında bürokratik
sorunlar nedeniyle başarı
sağlanamaz ise
Kaçak av baskınının ölçülmesinde
kullanmayı düşündüğümüz,
postayla toplanacak isimsiz
anketlerden ve ateşli silah sesi
sıklığından sonuç alınamadığı
taktirde
Ücretsiz av kotası ile Köy Tüzel
Kişiliği eli ile koruma (KTK-K)
giderlerinin veya kaçak avlanan
hayvan sayısında 2 yıl ortalaması
olarak öngörülen %50 oranında
azalma izlenemeyebilir.
B-PLANLARI
•
İlgi gruplarına projenin envanter
çalışmalarında ve özellikle Oran
Amenajman heyetlerinde yer
vererek katılım çerçevesi
içerisinde tutmaya çalışmak, bir
yandan da söz konusu bürokratik
veya mevzuat engellerinin
engellenmesi .
•
Yörede hizmet alımı ile istihdam
edilecek seyyar gözlem ile ihbar
elemanları istihbarat ağı
kurulması öngörülmektedir.
•
Uygulamanın başarısı, HS ve
civarında kaydedilen kaçak ayın
4. yılın sonunda ortalama %80
azaltılabilmiş olmasıyla
ölçülebilir .
RİSKLER
• Uygun plan modelinin
kararlaştırılmasında Doğrusal
Planlama (DP) ile uygulanabilir
çözüm elde edilememesi
• Karar verme probleminin
Lindo/Lingo paket
yazılımlarından yararlanarak
Karma Tamsayılı Programlama
Modeli ile beklenenin
çözülememesi halinde ise
• Öngörülen paket programın
hazırlanmasında sorunla
karşılaşılırsa.
B-PLANLARI
• Başlangıç modeli geliştirilerek
diğer yöneylem tekniklerine
göre çözüm üretilecektir.
• Basit sezgisel programlama
tekniklerinden bağlayarak
metasezgisel optimizasyon
tekniklerine yönelinecektir.
• YGS Planlama rehberine ağırlık
verilecektir.
RİSKLER
• Sahanın tescilinin gecikmesi
gibi bürokratik bir engelle
karşılaşılması durumunda,
hazırlanan plan modelinin
Yazılıkaya YGS’de
uygulanamaması durumunda
• Bakanlıkça öngörülen
elemanların değişmesi
nedeniyle uygulama desteğinde
aksama veya yetersizlik
oluşması
• Proje elemanlarının herhangi
bir sebeple işi yarıda bırakmak
zorunda kalması .
B-PLANLARI
• Model genel Survey
sonuçlarına bakılarak Yazlıkaya
ile en fazla benzerliği olan
YGS’ye uyarlanacaktır. Bu
yaklaşımın hareket noktası,
modelin hedef YGS dışındaki
bir YGS’de de uygulanabilir
olduğu tezi ve modelin
esnekliğini ölçme düşüncesidir.
• Plan, Uygulama ekibinde oluşan
Üniversite, Orman Genel
Müdürlüğü gibi kurumlardan
karşılanacaktır.
• Yedekler elemanlar düşünüldü
ve yedek liste oluşturuldu.
RİSKLER
• Proje elemanlarının sahada
kaza veya sağlık sorunları
yaşaması
• Çalışma takviminde belirtilen
tarihlerde hava şartlarının
kötü olması.
B-PLANLARI
• Arazi ekibine ilk yardım kursu
aldırıldı. İlk yardım malzemesi
ve sağlık seti tedarik edildi.
• Uygun giyim ve kamp
malzemeleri temin edildi.
SORU & CEVAP
TEŞEKKÜR EDERİM
Prof. Dr. Salih AYDEMİR
Harran Üniversitesi Ziraat Fakültesi
Toprak Bilimi ve Bitki Besleme Bölümü
07.04.2014/09.04.2014
[email protected]
Download

Projede riskler B planı