Dil ve Anlatım 1. Sınav Çalışma Kağıdı
Sanatsal (Edebi) Metinler
Toplum tarafından onaylanmış her okuyucuda farklı etkiler uyandıran, yan ve mecaz
anlamlarla süslenmiş, okuyucuda çağrışım kurmak amacıyla yazılan kurmaca metinlerdir.
Kurmaca Metin: Yazarın var olan gerçeklerden hareketle olayları ve kişileri kendi hayal
dünyasında kurgulayarak, değiştirerek anlatmasına denir. Kurmaca metinler hayal ürünüdür
fakat gerçekten tamamen uzak değildir.
Sanatsal Metinler
–
Öğretici Metinler
Okuyucuda his ve çağrışım uyandırmak
amacıyla yazılırlar.
Öğretmek ve bilgi vermek amacıyla yazılırlar.
Her okuyucuda farklı etkiler yaratır.
Her okuyucuda aynı etkiler yaratır.
Öznel anlatımla yazılır.
Nesnel bir anlatım vardır.
Dilin şiirsel işlevi kullanılır.
Dilin göndergesel işlevi kullanılır.
Yan ve mecaz anlamlarla süslü bir anlatım
vardır.
Sade bir anlatımla yazılır.
Anlatım Biçimleri
1. Açıklayıcı anlatım
2. Öyküleyici anlatım
3. Tartışmacı anlatım
4. Betimleyici anlatım
MEKTUP
Uzakta bulunan bir kişinin, başka bir yerde bulunan kişiye, topluluğa ya da kuruluşa
gönderilir.
Mektup’un Tarihi
Yazının bulunduğu tarihe kadar ortaya çıkan en eski edebi türlendendir. Dünyadaki ilk ve en
eski mektup örnekleri Mısır Kralları’nın, Hitit Kralları’na taş kalıplarla oyulmak suretiyle
yazdığı diplomatik mektuplardır. Batı edebiyatında ise mektup tarihinin ilk örnekleri Yunan
edebiyatında gelişip yaygınlaşmıştır. Avrupa, Rönesans’tan sonra mektup türünde bir artış
görülmüştür. Türk edebiyatında ise mektup “münşeat” adı verilen (nesir şekilde yazılan
yazıların bir araya gelmesinden oluşan) resmi ile özel mektuplara geniş yer verildi.
Türk Edebiyatında ilk mektup örneği Fuzuli’nin “Şikayetname” adlı eseridir.
Türk edebiyatında Tanzimat döneminde mektup türünde bir artış görülmüştür. Şinasi’nin
öncülüğünde başlayan düz anlatım akımı, mektuplarda da, etkisini göstermiştir. Özel
mektuplarda doğal ve yapmacıksız bir dil kullanılmıştır.
Mektup’ta Biçim
Giriş, gelişme, sonuç ve hitap bölümlerinden oluşur.
Mektup Çeşitleri
a. Özel Mektuplar
Aralarında yakınlık olan eş, dost, akrabaların birbirlerine yazdıkları mektuplardır. Teseli
mektubu, teşekkür mektubu, özür dileme mektubu, özel mektuplar, tebrik mektupları
çeşitlerindendir.
b. Resmi Mektuplar
Devletin çeşitli kurumlarının kendi aralarında ya da kişilerin kurumlarla yazışmaları
gerektiğinde kullandıkları mektuplardır.
c. İş Mektupları
Genellikle ticari alanda faaliyet gösteren kurumlar, kurumlarla ilişkiler, kişilerle kişiler
arasında yazılan iş ile ilgili konuları dile getiren mektuplardır.
d. Açık Mektuplar
Yazıldığı kimseye gönderilmeyip basın yoluyla açıklanan mektuplara açık mektuplar denir.
Özel Mektup Yazılırken:
 Mektup çizgisiz, temiz ve beyaz bir dosya kağıdına yazılır. Mektup kağıdının sadece
bir yüzü kullanılır.
 Mutlaka siyah, mavi, dolma ya da tükenmez kalemle yazılır.
 Kağıdın sağ üst kısmına yazıldığı yer ve tarih yazılır.
 Mektuba mutlaka bir hitap ile başlanır. Kitapların baş harfleri büyük yazılır. Giriş,
gelişme ve sonuç bölümlerinden oluşur.
 Mektup bitince sağ alt köşeye gönderenin imzası, sol alt köşeye ise gönderenin adı
yazılır.
DİLEKÇE (Resmi Mektuplar)
Dilekçeler resmi mektup çeşitlerindendir. Bir dilekte ya da bildiride bulunmak ve bilgi vermek
amacıyla resmi makamlara sunulan mektuplardır.
Dilekçe Yazılırken Uyulması Gereken Kurallar
 Çizgisiz beyaz kağıt kullanılır.
 Mümkün olduğu kadar bilgisayar veya daktilo ile yazılır.
 Gönderilen makamın adı net bir şekilde kağıdı ortalayarak yazılır. Başlık ya büyük
harfle ya da kelime başı büyük harfle yazılır.
 Resmi mektupların sağ üst köşesine gönderildiği tarih yazılır.
 Dilekçelerde resmi, ağırbaşlı bir üslup kullanılmalıdır.
 Kurum ve kuruluşlara gelen ekler ayrılmaz.
 Giriş bölümünde, kişi kendini kısaca tanıtır.
 Gelişme bölümünde, dilekçeyi yazma amacını belirtir.
 Sonuç bölümünde, dilekçe alt makama yazılıyorsa rica ederim, üst makama
yazılıyorsa arz ederim diye bitirilir. Makamlar eşitse arz ve rica ederim şeklinde bitirilir.
 Dilekçe bitiminde sağ alt kısma ad ve soyad yazılır. İmza atılır. Imzasız dilekçeler
geçersizdir. Imzanın sol alt çarprazına ise dilekçeyi yazan kişinin açık adresi yazılır.
İş Mektuplarının Özellikleri







Firma ismini taşıyan beyaz bir kağıt kullanılır.
Kuruma ya da kişiye yönelik hitaplarla başlanmalıdır.
Her iş için ayrı bir mektup yazılmalıdır.
Ciddi bir anlatım kullanılmalı, kısa ve özlü anlatım kullanılmalıdır.
Daktilo veya mavi kalem kullanılmalıdır.
İstekler ciddi bir üslupla belirtilmeli, saygı sözcükleri ölçülü kullanılmalıdır.
Eğer iş mektubu cevap niteliğindeyse başında belirtilmelidir.
24.11.2015 | ugurkeskin.net
Download

MEKTUP - Keskinn