'.
\
•
l1rJ 10
RET
ODASı
,rı
TUR Kİ YE AcısıNDAN
,
İSvİCRE'DE
MEYVE VE SEBZE
,
KONSERVELERİ PİYASASı
Renan Baykan
1972
İSTANBUL
ISTANBUL TİCARET ODASI
YAYINLARI
TÜRKIYE AÇıSıNDAN
ISVIÇRE'DE MEYVE VE SEBZE
KONSERVELERI PIYASASı
Renaa Baykan
1972
İSTANBUL
Altınova Matbaacılık
Tl!.
'L:I 67 48
"
İÇtNDEKİLER
Sahife
i -
KONUNUN TANıMı VE ÖNEMİ
1.1. Konservenin tammı.
2.2. Konunun seçim nedenleri.
5
5
II - TÜRKİYE'DE MEYVE VE SEBZE KONSERVESİ
ARZ
DURUMU
2.1. İharacat
2.2. Üretim Durumu
- Konserve üretimi
- Mesleki kuruluşlar
- Standardizasyon ve ambalajlama
2.3. Tüketim.
III - DÜNYA MEYVE VE SEBZE KONSERVESİ PİYASASı
5
8
8
8
9
9
9
3.1. Genel mülahaza:1ar
9
3.11 Üretim
9
3.12 Dünya ithrulatı
11
3.2. Bellibaşlı ithalatçı ülkeler ve dünya piyasalarındaki önemleri. 11
3.3. Dünya ihracatı ve bellibaşlı ihrıacatçı ülkeler.
14
3A. Tüketim.
17
3.5 Dağıtım kıanallan ve pİyıasaya giriş şartları.
19
IV - İSVİçREDE MEYVE VE SEBZE KONSERVELERİ
PİYASASI
20
4.1. ,Konserve İhi'acatçıSl olarak ülkenin önemi
4.2. Piyasa ile ilgili iktisadi göstergeler.
4.3. Meyve ve Sebze konserveleri piyasasının genel durumu.
A - Sanayi ve Üretim.
B-~al~
C - İhracat.
D - Tüketim.
4.4. Gümrük vergilevi ve diğ'er engeller.
4.5. Ticari mevzuat.
4.6. Dağıtım kaına11arı
4.7. Alımrar için ticari uygulama.
4.8. Aktuel fiat bünyesi.
4.9. Tamtma ve Reklam.
-3
20
20
21
21
M
28
28
32
33
34
36
41
41
v-
SONUÇ VE TAVSIYELER
5.1. Genelolarak
5.2. 'Türkiyenin konserve ihracatnm genel perspektifleri.
5.3. İsviçre piyasas ile ilgili görüşler.
A. Piyasanın durumu ve satışlarm tahmini.
B. Piyasaya intibak için bazı tavsiyeler.
42
EKLER
42
42
43
43
44
46
Bibliografya.
69
-4-
KONUNUN TANıMı VE ÖNEMİ
i -
1.1. Konservenin
tanımı
,:.
Bu araştırmada gümrük tarife pozisyonu 20.01 ve 20.02 olan (CTCI:
055.51 ve 055.52) konserve çeşitleri inclenemiştir. Bilindiği gibi 29.01 pozisyonu sirke ve aset ik asitle hazırlanmış o1an meyve ve sebze konservelerini
kapsamaıktadır. 20.02 pozisyonu ise sadece, sirkesiz veasetik asitsiz sebze
konservelerini ihtiva etmektedir. Bu tİp kon~erveler, geNellikle hava alma.
yacak şekilde ka:patılmış kaplarda piJT,als~ya arzedilmektedir. Araştırmada.
özellikle bu ikinci tip konserveler arasında mütalaa edilen domates konser·
ve leri .üzerinde durulmuştur.
Şekerle hazırlanmış meyve ve diğer bitkiler, püreler, meyve ezmeleri,
reçeller, jöleler, marmelatlar ve meyve ve sebze suları ile meyve ve sebze
unları bu etüdün dışında bırakılmıştır.
1.2. Konunun
seçİm
nedenleri.
ana gaye, Türkiye'nin konserve ihracatını art·
tırma çabaları ile ilgilidir. Diğer taraftan muhafaza etme olanaklarının ye·
tersizliği yüzünden, memleketimizde her sene % 30·35 oranında meyve ve
sebzenin ziyan olduğu bilinmektedir. Oysa konserve sanayiinde % 20 ila 50
ar,asında değişen bir atıl kapasite bulunmaktadır.
Etüdün
II -
hazırlanmasındaki
TÜRKİYEDE MEYVE VE SEBZE KONSERVELERİ
ARZ DURUMU
2.1 İhracat:
Meyve ve sebze konserveleri ihracatımız yeterli seviyede değildir. Fa
kat son senelerde ihracatın kayda değer bir artış gösterdiği inkar edilemez.
1966 yılına naz;aran, 1970 deki konserve ihracatı 2.951.000 dolarlık bir fazlalık göstermektedir. Tablo 1 de görüldüğü gibi 1971 de meyve ve sebze ihracatı 390 ton iken, 1970 de bu rakam 3.861 tona yükselmiştir. Özellikle domates konservelerinde hızlı bir artış göze çıaırpmaktadır. Gerçekten, domates,
konservesi ihraClatı 1967 de 1000 dolardan, 1970 de 1.207.000 dolara yüksel.
miştir. Özellikle 1970 de develüasyon sonucu ihracat 3 misliartmıştır.
-5-
TABLO i
Türkiye'de meyve ve sebze konserveleri
Günırük
Miktar: Ton
Değer
100 dolar
tarife no: 20.01, 20.02
1966
v
Q
Domates konserveleri
Meyve konservesi
Sebze konservesi
TOPLAM
.
ihracatı.
1968
1967
v
Q
1
3
v
Q
735
1969
Q
390
121
463
156 1572
3
23
159 1335
7
V
1970
Q
V
349 5551 1207
10
17
9
539 3001 1924
487
189
393
122 1205
318 2930
892 9530 3140
479
186
3
263
93 1139
292 2275
618 6976 1820
130
29
1) Hava alma)~an
kaplarda olanlar
2) Diğerleri
(*) 8
66,
26
655
274 2554 1320
Kaynak : Dış ticaret istatistikleri, D.tE.
Konservelerimizin belli başlı alıcıları Almanya, İngiltere, İsviçre, Yugoslavya, Bulgaristan ve Sovyetler Birliğidir. (Tablo 2) Batı Avrupa ülkelerinde.
konservelerimizgenellikle Türk işçileri tarıafından talep edilmektedir.
(*) Her türde ambalajlanmış zeytin ve kapre dahiL.
-6-
TAB LO 2
Gümrük tarif~ No~ 20.01-02
Miktar: Ton
Deiter : 1000 dolar (FOB)
Türkiyenin Memleketler itibari ile meyve.
ve sebze
1966
V
i
Q
V
Q
V
1970
1969
1968
1967
Ölkeler
Q
kıonservesi ihracatı
--.-
'T O P·L A M
487
189
393
1
2
1.205
318
2.930
Almanya
397
159
330
100
416
141
787
892
315
-
-
-
.-
28
Batı
Hollanda
İngiltere
33
10
36
İsviçre
-
-
-
Amerika
-
-
-
J.
i
i
\
732
9
59
43
3.059
686
451
99
811
193
1.055
250
5
8
3
22
9
4
32
14
-
150
41
1.300
219
1.446
768
r
350
204
50
21
-
8 i
i
-
-
Yugoslavya
-
-
-
Bulgaristan
-
---
-
-
Rusya
-
-
Lübnan
-
-
-
-
-
-
-
16
21 i
1 i
;-
100 i
44 i
r
i
Devlet İstatistik Enstitüsü
1.671
.
101
Macaristan
Kaynak
3.140
77
-
44
9.529
58
-
Fransa
i
287
2
Kuveyt
Romanya
V
Q
V
Q
20 i
7 ı
400
160
265
110
22
8
8
2
2,2. Konserve Üretimi
Memleketimizde ilk konserve fabrikası 1892 yılında İstanbulda kurulmuştur. Halihazırda Türkiyede 50 konserve fabrikasının faal durumda bulunduğu i:fiade edilmektedir. Belli başlı konserve fabrikalarımızın isim ve adresleri Ek 11 de sunulmuştur. Konserve sanıa;yii genemkle Marmara ı(% 70)
ve Ege Bölgelerinde yoğunlaşmıştır.
Son yılardaki üretim durumu maalesef bilinmemektedir. 1965 deki top
lam üretim 15.000 ton civarındadır. Yukarıda da ifade edildiği gibi bu sahada
% 20~50 lik bir atıl kıapasite bulunmaktadır. Bununla beraber son senelerde
bazı yeni konserve fabrikalarının faaliyete geçtikleri bilinmektedir.
Atıl
kapasitenin sebepleri olarak aşağıdaki faktörler ileri sürülebilir.
- Tüketim yetersizliği,
-- Fiatların yüksekliği,
Uy:gun ham mıa:dde temini güçlükleri,
- İhracattaki zorluklar,
Aşağıda Tablo 3 de Türkiye'de üretilen konserveçeşitleri ve
bunların
toplam üretimdeki payları gösterilmiştir.·
TABLO 3
Üretilen Konserve Cinsleri
Üretim içindeki % pay
Sebzeler
Balıklar
yemek
Domates salçası
Meyveler
Reçel ve MarmelaHar
Domates suyu
Hazır
Diğerleri
36.3
23.3
14.5
9.1
7.1
7.4
0.7
1.6
Kaynak : Türkiye'de konservecilik ve Konserve ihracatmı arttırma imkanları 1967
Toplam konserve üretimind:;, sebze konservelerinin önemli bir yer işgal
etti~i yukaı'ıdaki tabloda görülmektedir. Memleketimizdeki üretilen sebze konseryeleri arasında, bezelye. fasulye (taze ve kuru), enginar, domates, bamya v.s. sayılabilir.
Me31eki Kuruluşlar:
Konservecilik saıhasında etkili bir kuruluş mevcut de~ildir. 1969 da kon-
serve üreticileri ortak bir teşkilat kurmuş bulunmaktadırlar.
Diğer taraftan resmi kuruluş olarıak, Bursa Konservecilik Enstitüsü Vp
Çanakkale Tarımsal Ürünler Araştırma Merkezi sayılabilir.
Standardiza:syon ve AmbaJiI.jlama :
Konse;ı:'ve ambalajı olarakgenellikle
teneke kutu kullanılmaktadır.
TSE. nce konserve ve ambalaj standartları tesbit olunmamıştır. Kutu normmı çeşitlidir. Bununla berıaber konserve kutusu İmaline yarayan makinelerin Milletleraram standartları tesbit edilmiş olduğuna göre kutu büyüklüklerinin BeyneImilel standardJiara uygun olduğu söylenebilir. Ayrıca, TSE. nce
bezelye konserveleri standa:rdl,arımn hazırlanmışolduğunu belirtmek yeliinde
pluTo Anoak bu standard mecburi olarak yürürlüğe. konmamıştır.
Memleketimizde genellikle konserve fabrikalarının birer kutu jmalat tesisi bulunmaktadır. Diğer taraftan, ambalaj masraflarının yüksek olduğunu
söyliyehiliriz. Genel Maliyet içinde, ambalaj ın payı % 25 ila 45 arasında değişmektedir. Teneke fiatları dünya piyasalarına nazaran daha yüksektir.
2.3. Tüketim :
Ülkemizde tüketirnin diğer memleketlerle kıyaslandığında çok düşük olduğu görülür. Gerçekten 1965 de adam başına tüketim 300 gr. civarında idi.
Bugüne kadar bu rakamda fazla birartış olduğu söylenemez. Türkiye'deki
bu tüketim azlığı ortalama geMr seviyesinin düşüklüğü ve her mevsim taze
meyve sebze bulma olanağı ile izah edilebilir. Yabancı ülkelerde konserve
sanayiinin inkişafı, dahili satışların artan bir şekilde gelişmesine borçludur.
III. ·DÜNYA MEYVE VE SEBZE KONSERVESİ PİYASASı
3. ı. Genel Mülahazalar.
3.11. Uretim •
2{).01 ve 02 pozisyonlu meyve ve sebze konservelennın Dünya üretimi ile
ilgili istatistik mevcut değildir. Bununla beraber Tablo 4 ve Ek de yer
alan bazı ülkelerde meyve ve sebze konserveleri sanayii dIe ilgili rakıamIar
bu konuda bir fikir vermektedir.
Yiyecek maddeleri özellikle konserve sanayii, Avrupada önemli bir ıbranş
olarak karşmıza çıkmaktadır. Gıda maddeleri ile ilgili makineler ve kutu sanayiinin gelişmesi, konser ve üretiminin inkişafında etkili olmuştur.
Ek 1 de ortak pazar ülkelerinde, konserve sanayii ile ilgili olarak 1963 de
yapı1ml~ anket sonuçlar] gösterilmiştir. Bu ankete göre, İtalya'daı kıonserveci­
lik sahsındaki İşletme adedi 902 olup 45.000 kişi çahşmaktadır. Almanya'da bu
sahada çalşanlarm. sayısı 26664 olarak belirlenmiştir. Flaıkat Tablo 4 den an.
laşılacağı üzere Almanya'da kOl1sel've üretiminde bir gerileme meydana gelmiş.
tir. Genellikle Almanya'da konservecilikte yerli meyve ve sebzeler kullanıl-
-9-
maktadır. Üretim hacmı rekoJte durumuna b.a~lı bulunmaktadır.
Fransa' da konserve sanayiinin gelimesi yerli tüketimin artışının bir sonucu olmuştur. (598 işletmede 23.580) kişİ ç.alışmaktadır. Genel üretim içinde,
kaliteli mamullerin payı gittikçe artmaktadır. Fransa'da konserve sanayii merkezileşmişUr. Gerçekten, bu sahada çalışan 33 işletmenin cirosu, genel cİro'nun
% 60 nı teşkil etmektedir.
İtalya'da hemen hemen bütün konserve türleri üretilrnektedir.
F,aıkat
domates konservesi üretimi en önemli yeri işgal etmektedir.
İngiltere'de ise, üretimin tüketimden daha y.avaş olarak artmış olduğunu
görüyoruz. Toplam üretim içinde. bezelye ve fasulye konservelerinin payı
% 80 civarındadır.
Belçikada da meyve ve sebze konservler.i sanayii yoğuntaşmıştır. Tek bir
işletme toplam üretimin % 35-45 nı gerçekleştirmektedir.
TABLO 4
Meyve ve Sebze Konservesi Üretimi
Brim; 1000 ton
'Ülkeler
Almanya (*)
Fransa (**)
İtalya
Hollanda
Belçika - Lüksemburg
İngiltere
İsviçre
İndeks
1966
1967
1968
1969
633.8
661.1
562.6
243.0
114.0
805.0
nd
645.6
750.2
554.6
297.2
136.5
815.0
91.8
601.4
752.9
521.3
621.6
98
843.6
128
720.5
128
295.9( ***) 122
165.3
145
nd
290.4
125.9
nd
nd
88.
(*) Hıyar ve Lahana hariç
(**) Lahana hariç
(***) Hıyar h8l'iç
Kaynak : 1) Statistiqne Indnstrielle O. S. C. E.
2) Annnal Abstact Of statistic 1968. Cantral Stats.' Office.
Öıet a1aırak, Avrupa'da kQnserve üretiminin son senelerde, bir taraftan
talebin diğer taraftan meyve ve sebze rekolıtesinin fonksiyonu olaıraık geHlşm€
kaydettiği kabul edilmektedir.
Yukardaki tabladan görüle ceği üzere, ele alınan ülkelerde genellikle üretim 1968 yılında gerileme kaydetmiş veya duraldamıştır. Gerçekten, 1968 de
Avrupada meyve ve sebze üretimi, önceki senelere nazarıan düşük seviyede
kalmıştır. (*)
DiğE'r taraftan, Fransa
ve İngiltere'nİn Avrupanın en büyük konserve
üre~en ülkeleri oldu~ anlaşılmaktadır. Bu ülkeleri İtalya ve Batı Almanya
(*)Bak: F.A.O. Annuaire de La Prodnction.
-10-
yakından
takip etmektedir.
Üretim Belçika ve Lüksemburg'da son senelerde h17Jı bir gelişme göste!miştir (1966-1969 arasında % 45). Fakıat Belçika ve Lüksemburgdaki üretim
hacmi di~er Avrupa ülkelerine nazaran düşük seviyededir. Üretimin ortalama olarak yarısını bezelye konserveleri teşkil etmektedir.
1966 -1969 döneminde konserve üretimi Fransa'da ve İtalya da % 28
oranında gelişmiştir.
3.12. Dünya İthalatı :
Son senelerde, Dünya konserve ithıalatı devamlı olarak artmış bulunmaktadır. OCDE ülkeleri ile Finlandiy,a, Avustralya ve Yeni Zelandanın toplam
ithalatı 1969 yılında 496 milyon do],ara ulaşmıştır. Halbuki, bu rakam 1966 da
sadece 282 milyon dolar idi. Bu duruma göre, ele alınan ülkelerin toplam ithalatının her sene ortalama olarak % 21 arttığı söylenebilir.
TABLO 5
Ele alınan Ülkelerin İthalatı
Mikt'ar: Ton t( Q)
De~er
Toplam
İthalat
: 1000 dolar (V)
-
1966
Q
--
V
OCDE ülkeleri
Finlandiya, ,
Avustralya,
Yeni Zelanda i 732.627 : 262.156
i
1968
1967
~
Q
V
847.753
324.256
~i
V
Q
1969
Q
V
977.109 396.139 1.110.580 496.020
Kaynak: 1) Commerce par produits : Sta,tistique de OECD
2) World trade Annual, O.N.U.
3.2. Belli başlı
önemleri :
ithalatçı
ülkeler ve dünya piyasalannda ki
Belli başlı ithalatçı ülkeler arasında Batı Almanya, İngiltere, Belçika
- Lüksemburg, Kan·ada. Fransa ve İsveç sayılabilir. Tablo 6, Dünya ithalatın.
daıki bazı Avrupa ülkelerinin payını göstermektedir.
Bu tablodan anlaşılacağıüzere, Dünya ithalatı içinde Batı Almanya'nın
payı 1969 yılında en yüksek oranı teşkil etmektedir.
27) İkinci sırayı
% 10 oranı ile İngiltere almaktadır. Fransanın payı % 6 dır. İtalya ve Fran·
sa bir tarafa bırakılırsa ele alınan ülkelerin dünya piyasalaırındıaki nisbi
önemlerinİn 1966 ve 1969 dönemİ arasında geriledi~i görülür.
«%
-11-
TABLO 6
Dünya İthalatında bazı ülkelerin payları
(% olarak)
-----------------------------1967
1968
1969
1966
Belçika Lüksemburg
Fransa
Batı ,Almanya
Hollanda
4.01
4.05
4.00
3.64
5.22
5.23
4.83
6.00
30.17
27.39
29.17
27.36
3.43
3.16
3.21
2.92
İngiltere
15.33
17.43
13.66
10.02
İsveç
2.30
2.18
1.95
1.60
İsviçre
4.05
3.45
3.08
2.65
1.19
1.54
İtalya
2.11
2.88
1970 yılında Almanyanın ithalatı 412.376 tonluk bir seviyeye ulaştı. 1966
da değer olarak 85.1 milyon dolarlık ithalat yapılmışk'en, 1969 yılında 135.7
milyon dol\3Jrlık ithalat gerçekleştirilmiştir. Bu rakamın % 13 ünü domates
konserveleri teşkil etmektedir. (Ek - 4) Almanya'nın 1966~69dönemi içindeki
ithalatmın % 59 bir artış gösterdiğ,i Tablo 7 den görülmektedir.
Almanya'nın belli başlı alcıları Formoza. Fransa, Hollanda ve BelçikaLüksemı?urgtur, 1968 yılında Ort'ak Pazar ülkelerinde gümrük duvarlarının
kaldırlmasından sonra Fransa'nın Almanya'ya olan macı, Formozanın korkunç rekabetine rağmen artmıştır.
Avrupa'da ikinci ithalatçı ülke İngiltere'dir (Tablo 7). 1969 yılında İngilte­
re'nin toplam meyve ve sebze konservesi ithalatı 49,7 milyon dolara ulaş­
mıştı:r. Fakat ele alınan 4 senelik devre içinde ithalatın artış oranı % 1 sevİ­
y,esinde kalmıştır. İtalya ve Portekiz, İngilterenin belli başlı sıancılarıdır.
İkinci sırada İspanya, Bulgaristan ve Güney Afrika sıra1anahilir.
1969 yılında, Avrupa ülkeleri arasındıa konserve ithalatı hakınından
Fransa 25.2 milyon dolar ile üçüncü sırayı işgal etmektedir. Fıakat müteakip
baıl:ıiste görüleceği gibi Fransa'nın ihracatçılık vaısfı, ithalatçılık
vasfından
daha kuvvetlidir. Gerçekten, kuvertur katsayısı (*) 1969 yılında Fra.usa için
O ı 58 olarak, bulunmuştur (Tablo 7). Diger taraftan, söz konusu dönemde
Fransa'nın konserve ithalatının artış Qvanı, İtalyadan sonra, en yüksek raıka­
mı teşkil etmektedir {% 71). İthal edilen meyve ve sebze konserv1eleri eSıas
olarak Fas, İtalya Cezair ve Tunustan gelmektedir. Bu üç Afrika ülkesinin,
toplam ithalattaki payı % 45 dir.
Belçika-Lüksemburg'un ithalatı, 1969 yılında 18 milyon doları aşarıaik,
devamlı blr artış göstermiştir. Fransa, Hollanda ve İtalya, Belçika ve Lük
semburg'a konserve ihraç eden belli başlı ülkelerdir. 1969 yılında toplam
(*) İthalatın ihracata oranı.
-12-
Gümrük tarife No: 20.01- 02
Milktar: Ton
De~er : 1000· dolar
TABLO 7
Avrupa
piyasasında
Meyve ve Sebze k<mserveleri
1968
1967
1966
ithalatı
00
1969
Ulkeler
V
~
ı;r;ı
ı::ı
z
.,....
V
V
Q
32.103
13.121
37.553
14.770
46.138
18.067
160
14.753
44.328
16.938
51.030
17.813
74.436
25.276
171
222.629
85.114
206.979
_88.827
275.910
107.687
367.614
135.703
159
Hollanda
34.322
9.680
37.110
10.258
45.356
11.841
56.913
14.473
150
İngiltere
175.888
49.173
190.702
49.697
205.204
. 50.442
194.884
49.712
101
İsvec
15.050
6.485
15.733
7.056
16.655
7.186
19.088
7.923
122
İtalya
8.783
3.357
13.274
4.993
21.733
7.782
46.984
14.269
İsviçre
25.236
11.415
28.015
11.202
29.493
11.371
33.328
13.133
Q
V
Q
Belçika ,
Lüksemburg
27.761
11.322
Fransa
36.527
Batı
Kaynak
Almanya
World Trade AnnuaI
i
Q
-----
i
i
425
115
ı
i
konserve ithalatının % 72 den fazlası bu ülkelerden yapılmıştır.
Tablo 8 den anl2.Şllaca~ı üzere, Hollanda'nın konserve ithalatımiaki artış, diğer Avrupa ülkeleri ,arasında en önemli oranı teşkil etmektedir.
1969
yılında ithalat 14,5 milyon dolara ulaşmıştır. Hollanda'ya konserve
ihraç
eden ilikeler arasında en önemli sırayı Belçika Lüksemburg almakta, bunu
müteakiben İtalya, Fransa ve Kızıl «in gelmektedir.
İhrıacatçı karakterine ra~men, İtalya 1969 yılında 14.3 milyon dolarlık mey
ve ve sebze konserve'si ithal etmiştir. Bu mebıa~ın % 43 ünün domates konservesİ ithalatı ile ilgili olması da oldukça enteresandır. İtalya'nın 1966 yılın­
daki toplam konserve ithalatı ise sadece 3.3 milyon dolar civarında idi. yani
sözkonusu dönemde ithalat 4 mislinden fazla artmıştır. İtalya'y.a konserve
ihraç eden ülkeler arasında ilk sırayı Yunanistan almakta ve bu ülkeyi İs­
panya, Belçika-Lüksemburg, Portekiz ve Fransa izlemektedir.
İsviçre'nin meyve ve sebze ithalatı da önemli bir seviyedir. İthalat 1966 69 arasında % 15 oranındıa gelişme kavdetmi!}tir. (1969 da, 13 milyon dolar).
ıthalatının % 60 ından f,azlasını domates konserveleri teşkil etmektedir. (Bak,
Ek: 4). FormoZla ve İtalya ile (ikinci sırada) Portekiz. Amerika Birleşik Devletleri, İspanya ve Fransa, İsviçreye konserve ihraç eden belli b~lı ülkeler arasında yer almaktadır lar.
İsveç'in konserve ithalatı son seneler zarfında, muntazam olaııak artmış­
tır. (1966-69 ıar:asında % 20) 1969 yılındaki ithalat 7,9 milyon dolar idi. İtha­
lat genellikle F'ormoza, USA ve İspanyadan yapılmaktadr.
3.3. Dünya
ihracatı
ve
bellibaşlı ihracatçı
ülkeler :
Aşa~lda
Tablo 8 de OeDE ülkeleri ile bazı önemli Avrupa dı§ı ülkelerin
Bu toplam bize yaklaşık olarak Düny,a ihracahakkında bir bilgi vermektedir.
TABLO 8
Ele alınan ülkelerin ihracatı
ihracat
catı
eTeı:
toplamı gösterilmiştir.
05.55
Miktar: Ton (Q)
De~er : 1000 dolar. (V)
1966
Toplam
İha.-acat
Q
1967
V
Q
OCDE ülkeleri
V
1968
--Q
V
1009
Q 1 V
---,---
Avustralya,
Yeni Zelanda ve
(*)
(*)
Formoza
851.440 ı 318.725 916.226 326.109 [1.000.7461 371.698 1.114.445 400.913 U
(*) Amerika ve' Avustralya hariç.
Kaynak! 1) 'Commeree par produit : Exportations OCDE
Z) World trade annual ONU.
-14-
Bu ülkelerin toplam ihracatı, 1969 yılmda 400.9 milyon dolar ve 4 senelik
ihracat artış oranı % 26 idi.
Belibaşh ihracatçı ülkeler İtalya, İspanya, Fransa, Formoza, Portekizdir.
Ayrıca Hollanda, Bel^ika-Lüksemburg, USA. Kanada ve Yunanistan önemli
ihracatçı ülkeler arsında yer almaktadır (Tablo 9).
Miktar olarak, İtlyanm ihracatı Avrupada en yüksek seviyededir. İtalyanm ihracatının büyük kısmı domates konservelerine yönelmiştir. Bununla
beraber toplam konserve ihracı içinde domates konservelerinin miktar olarak
payı gittikçe azalmaktadır. (1966 da % 95 ve 1969 da % 91) 1966-69 dönemin­
de ton olarak domates konservesi ihracının azalış nisbeti % 10 olmuştur.
SHaaNi
S i s; § g
S
18 g2
1
i
>
B
i
>
§ § i i i g S S
1
i iiiiiiii. s
o
03
at
c3
>
1
Q
&
>
I
•S
İ3
H
^
^1
m3
O
S
p
g
e
«1 1 1 1 1 1 i
.0
w
ıS
.â
M
5
(2 ı2
Diğer önemli konserve ihracatçısı ülke İspanya olup, ihracat
toplamı
1966 da 46.866 bin dolardan 1969 da 70.895 bin dolara yükselmiştir. Bu duruma
göre değer olarak Avrupa ülkeleri arasında en yüksek seviyeye ulaşmış bu­
lunmaktadır.
Diğer taraftan, 1969 da değer olarak Fransanon (43,3 milyon) dolair) ve
miktar olarak BelçikahLüksemburg'un ihracatı (121.428 ton) ehemmiyet arzetmektedir.
Formoza'nm ihracatı 1969 yıhnda 71 milyon dolana yükselmiştir. Genel­
likle ihracat Almanya'ya, Japonya'ya, USA ya ve İsviçre'ye yönelmiştir.
Hollanda'nm ve Yunanistan'ın ihracatı hızla artmaktadır. 1968-69 dö­
neminde bu ülkelerin ihracatı iki misli artmıştır. Buna karşıhk Amerika Bir­
leşik Devletleri ile Kanada'nın ihracatmın azaldığı müşahede
edilmekte­
dir.
3.4.
Tüketim :
Müteakip tablo, bazı Avrupa ülkelerindeki 2Ü.01 ve 02 pozisyonlarma giren
konservelerin zahiri tüketimini göstermektedir(*). Bu tablo'dan çıkan neti­
ceye göre, İtalya'da ve Fransa'da tüketim artışı oldukça kuvvetlidir. Tüke­
tilen miktar olarak, Almanya ve İngiltere başta yer almaktadır.
Tüketim
içinde ithlâtm payı, Belçika-Lüksemburg'da % 51, Almanya'da % 38 ve Hol­
landa'da % 22 olarak hesaplanmıştır.
1969 yılında Almianya'da 979.356 ton meyve ve sebze konservesi tüketil­
miştir. Bu raikam Fransa'da 805.849 ton, İtalya'da 530.047 ton idi. Ayrıca,
Tablo 11 e göre adam başına yıllık tüketim Hollanda'da ve İngiltere'de en
yüksek seviyededir. Almanya, Fransa, İsveç ikinci sırada yer almaktadırlar.
Bu tabloda görüleceği üzere, İtalyadaki adam basma yıllık tüketim 1968
de 5 kg. dan 1969 da 10 kg. a yükselmiştir. Bu artışm gerçekte stok artışın^
dan ileri geldiği düşünülebilir. (Özellikle domates konserveleri stoklarında­
ki artış).
İtalya'da konserve tüketiminin yarısından fazlasını domates konserve
leri teşkil etmektedir. (Bak. Ek. 5 .
(*) Zahiri tüketim şu formüle göre hesaplanmaktadır: Üretim - İhracat ithalat Anlaşılacağı üzere bu formül stok değişmelerini hesaba katma­
maktadır.
23
SHaaNî
3
s
?5
O
eri
•s
i
i
t-
o
I
1
1
1
o
^
^
CO
esi
"VT
CO
T3
fi
N
S?
§3
o
oo
ır-
ui
O
=d
05
C5
I>
rH
CO
TH
5
^
f3
^
o
^
i N i
S
CSl
CSI
T-i
od
«o
05
O
I
TH
O
oo
o
I
C5
"S
PQ
I
^
^
I 1 f
•fi
«HH
-M
Hemen hemen domates konservesi ihtdyacınan tamamı, Almanya, Belçika,
Lükseburg ve Hollandai, ithalât ve karşılanmaktadır.
Özel olarak Batı Awupa'mn konserve tüketimi yönünden önemli bir yer
işgal ettiği söylenebilir. Tüketimdeki bu yüksekliğin sebeplerini şöyle sırala­
mak mümkündür.
— Gelirlerdeki artış,
— Faal kadın nüfusun yüsek seviyesi,
— Avrupada yemek (perhiz) rejimlerinde konservelerin yaygın
nımı,
kulla­
— Avrupada yeni yemek çeşitlerinin yaygınlaşması.
:3.5. Dağıtım kanalları ve piyasaya giriş şartlan :
Son senelerde, Avrupa ülkelerinin çoğunda, yiyecek maddeleri sahiasmda
kuvvetli merkezileşme ve tamlaşma müşahade edilmiştir. Bu harekete para­
lel olarak süper-marşe sayısı hızla lartmıştır.
Bu merkezîleşme eğilimi ayrıca mal mubayaası sahasında da kendini
göstermiştir. Süper-marşe ve büyük mağazalarm satın alma merkezinde topİnmış mubayaalar gittikçe önem kazanmaktadır. Böylece satıclar arasındaki
rekabet günı geçtikçe hizlanmaktadu*.
10.000 kişiye düşen gıda maddeleri satan mağazsaların sayısı îsveçte 23,
İsviçrede 29, Avusturyada 31, İspanya'da 32 ve Portekizde 52 dir.
Özet olarak, Avrupada mağazaların sayılarının azaldığı, cesametlerinin
büyüdüğü ve daha modern hale geldikleri söylenebilir.
Diğer taraftan toptan ticaret de modernize olmuş ve kütlevî dağıtımın
zorunluklarma uymuştur.
Piyasaya giriş şartlarına gelince, konserveler için, Avrupa Ekonomik
Topluluğu gümrük vergilerinin % 18 ila % 22 arasında değiştiğini görüyoruz.
Bununla beraber, Türkiye bu tarifler üzerinden % 50 oranında bir indirim­
den yararlanmaktadır. İngiltere de gümrük vergileri nisbeten daha düşüktür.
(% 8-15). Bu bakımdan İngilterenin Ortak Pazara girişi ile özellikle dom^ates salça ve konserveleri bakımından bir kaybımız olacaktır. AET ülkelerine
gümrüksüz konserve ihraç imkânı araştırılmalıdır. 100 kg. başına ödenecek
gümrük vergisi İsveçte 2000 - 71.00 kron, Avusturyada 80 - 2800 Şilin, İsviçre­
de 5-55 Frs. ^arasında değişmektedir.
Ortak Pazar ülkelerinde alman katma değer vergisi
ILO aravsnda değişmektedir.
(TVA) % 7.50 ilâ
IV — İSVÎÇREDE MEYVE SEBZE KONSERVESİ PİYASASI :
4.1.
Konserve ihracatçısı olarak ülkenin önemi :
6 Milyon nüfusu ile İsviçre küçük bir piyasa olarak gözükmektedir. Bu
nunla beraber, yüksek gelir seviyesi ve ithalâtının büyüklüğü sebebile İs­
viçre, karşımıza önemli bir ülke olarak çıkmaktadır.
Satın alma gücündeki artış, yaşama tarzmdaki değişiklik, özellikle kadı­
nın dışarıda çahşması, turizm ve kampçıhğın gelişmesi, otel ihtiyaçlarının
artması nedenleri ile hazır yiyecek maddelerine, biUnaissa konservelere, kar­
şı talep hızla artmıştır. Gerçekten çalışan kadın nüfusun sayısı İsviçre'de ol­
dukça yüksektir. Kadın işgücü, toplam işgücü sayısının % 30 unu teşkil et.
mektedir. Otel ve lokanta sayısı ise 1965 de 22.095 olarak tesbit olunmuş­
tur ( * ) .
Tabii kaynakların yetersizliği nedeni ile ihtiyaçlar genellikle ithalât ile
karşılanmaktadır. Ziraat, hayvani menşeli m'a'ddelerde ihtisaslaşmıştır.
4.2. Piyasa ile ilgili ekonomik göstergeler :
İsviçre'nin nüfusu 6 milyon'un biraz üzerindedir. En önemli şehirleri
Zürih (433.000) . Bale, (212.000) ve 200 binden az nüfuslu Cenevre, Bern ve
Lozan'dır. Ekonomik sektörler itibari ile İsviçre nüfusunun bölünüşü aşağı­
daki gibidir.
— % 9,0 Ziraat
— % 52,5 Sanayi
— % 38,5 Hizmetler
Hizmetler sektöründe çalışan nüfusun payının sanayi ve ziraat aleyhine
olarak geliştiği müşahede edilmektedir.
Resmî dil Almanca, Fransızca ve İtalyancadır. Nüfusun % 69'u Alm'anca
konuşmaktadır. Geriye kalan % 19 u Fransızca (Ülkenin; güneybatısı) ve
% 10 u İtalyanca konuşmaktadır. 1968 de yabancı nüfus 1.160.000 idi.
İsviçre tabiî kaynaklarının zayıfhğına rağmen, son derecede sanayileş­
miş bir ülkedir. Ekonomi Harpten bu yana muntazam bir gelişme göstermiş­
tir. Nüfus başına millî gelir itbarile, Avrupa'da ikinci sırayı işgal etmekte­
dir. (1969 da 2803 $.) Sabit fiatlarla gayri safi Millî hasıla yılda % 4 ila 6 art­
maktadır. (Tablo : 11.)
Ham madde ve enerji ürünleri ithalinin önemi dolayisiyle ticaret dengesi
devamlı açık vermektedir.
İhracattaki ağırbk, makineler, saat, kimyevî maddeler ve müstahzarlar
ile tekstil üzerindedir.
Ticaret Bilançosunda meydana gelen açık Hizmetler (Turizm v.s.) Bilân(*) CCl, Guide du Marehe Suisse, 1971.
çosundaki fazlalık ile kapatılmaktadır.
Toptan eşya fiatiarmda 1968 e kadar önemli
bu durum halihazırda yavaşlamıştır.
artışlar
görülmüşse de,
4.3 Meyva ve sebze konserveleri piyasasmm genel durumu :
A — Sanayi ve Yerli Üretim :
İsviçre'de konserve sanayii oldukça eskidir. Sanayinin 1880 yıllıarma
doğru kurulduğu ifade edilmektedir. Yiyecek maddelerindeki darlık sebebi
ile bu sanayi 1914 -1918 senelerinde hızlı bir gelişme kaydetmiştir.
Ancak, bugün için konserve sanayünin birçok sorunları
bulunmaktadır.
İlk olarak ziraî hammeddelerin fiatlarının yüksekliği nedeni ile maliyetler
kabarıktır. Diğer taraftan yatırım imkânları zayıftır, zira ilıracat güçlükle­
ri yanında dahilde üreticüer, son derece kuvvetli dış rekabet ile karşı karşıya
bulunmaktadırlar. Diğer taraftan, İsviçre'de meyve ve sebze üretiminin sınır­
lı olduğunu da belirtm.ekte fayda vardır.
Genel olara;k, konserve sanayü ülkenin batısında temerküz etmiştir. Mey­
ve ve sebze ile çorba konservesi sahasında 43 işletme bulunmakta ve 1965 de
konservecilikte 6.397 kişi çalışmakta idi (*). İşçilerden bir kısmı mevsimlik,
bir kısmı ise daimidir.
(*) Recensement federal des entreprises, septembre 1965
Vol 1, p : 13 14 et vol 2 p : 42
^ PI
ı>
CO
S3
i
^
fe
^
^
ffC!
rH
S
g
S
?5
«
I
3
i
2
a;
"i
I
S
3
S
CD
05
^ s s
CSl
3
CO
ı-H
CD
ss
CO
CO
1—I
CO
CO
O
(M
05
-3,
d)
03
"s.
CD
I
tH
O
oo
esi
35 5;
evi
• - 8
i
î 11
«D
^
İS
Ol
s
ıs
Belli başlı konserve işletmeleri şunlardır :
— Hero Censerven, Lenzburg
— Roco Conserven, Rorschach
— Migrosun iki fabrikası (Bıschofszelle - Estavayer)
— Veren et Cie, AG. Berne
— Consenvenfabrik Sargans AG. Sargans
Ayrıca Ek-8 de diğer önemli işletmelerin adresleri gösterilmiştir.
Hero grubu 1836 yılında Henekel ve Roth şrketinin kurulması die ortaya
çıkmıştır, işletme, fabrikalarının bulunduğu Lenzbourg ve Hallau'da meyve
bahçelerine sahiptir. Grubun ayrıca Frauengeld'de bir fabribaisı mevcuttur.
Ayrıca Heronun dış (ilkelerde (Hollanda, Fransa, İtalya ve İspianyıaı) şubele­
ri bulunmaktadır Bir Brezüya firması Hero'nun lisansı altında çalışmaktadır.
1969 da grubun cirosu 251.2 mio İsviçre Frangı idi.
İsviçre'de konserve üretiminin kalite ve miktarı geniş ölçüde meyve ve
sebze rekoltesine bağh bulunmaktiadır. Konserve sanayii % 90 oranında yerli
sebze ve % 80 oranında yerli meyve işlemektedir. Bütün konserve çeşitle­
ri dahil olmak üzere yıllık üretimin 130.000 ton civarında olduğu tahmin edilmktedir. Bezelye ve fasulye konserveleri, üretimde en önemli yeri işgal et­
mektedir.
T A B L O
12
İsviçre'de Konserve Üretimi 1969
Ton
% Üretim
Bezelye ve havaçlu bezelye
Yeşil fasulye
Reçeller
Komposto
Unlu Mamuller
Hazır yemek
Domates
Sirkeli sebzeler ve salatıa'lar
Patates
Diğerleri
20.000
13.000
18.000
9.000
15.000
10.000
4.000
15.000
6.000
20.000
15
10
14
7
12
8
3
11
5
15
T O P L A M
130.000
100
Konserve Çeşitleri
Kaynak : Associotiou des Fabrıcants suisse de Conserves
B -
İthalât :
İsviçrenin konserve ile ilgili ithalâtı, yerli sanayinin üretmediği yahut
az miktarda ürettiği maddelere inhisar etmektedir. Bezelye, fasulye gibi di­
ğer konserve çeşitlerinin ithalatı, yerli üretimin kifayetsiz olduğu yıllarda
önem kazanmaktadır.
Tabîo 13 de İsviçre'nin konserve ithalâtı ile ilgüi rakamlar gösterilmiş­
tir. 1966- 1970 yılları arasında ithalât 11,4 milyondan 16 milyon dolara yük­
selmiştir. (Artış oram % 40)
Ortalama olarak talebin % 30 u (miktar olarak) ithalât ile karşılanmaktadu-. (1970 de 39.416). Konserve ithalâtı içinde domates konserveleri en
önemli yeri almaktadır. (1970 de Değer olarak 6,2 milyon dolar ve miktar
olark 24.265 ton). Domates konservelerinin ithalât artışı da oldukça yüksek­
tir.
Domates'ten sonra, kuşkonmaz konservesi ithalâtta önemli bir yer tu­
tar. (1970 de 5.927 ton) Lahana konservesi ithali 1970 de 623 ton olmuştur.
Söz konusu yılda toplam ithalâtın geriye kalan 8.295 tonluk miktarını enginar
ve mantar konserveleri ile az oranda bezelye ve fasulye konserveleri teşikil
etmektedir.
İsviçre'ye konserve ihraç eden ülkeler arasmda Formoza ve İtalya'nın
ayrı bir önemi bulunmaktadır. Yüksek kalitesi nedenile, toplam ithalât içinde
Formozanm payının gittikçe arttığım belirtmekte falyda vardır. (1970 yılmda,
4,5 milyon dolar). Genellikle, kuşkonmaz, mantar ve ananas konserveleri
Formoza'dan ithal edümektedir.
5 kg. dan küçük kutularda bulunan ithal m'alı domates konservelerinin
büyük kısmı İtalya'dan gelmektedir (% 80). Ayrıca Fransa, İspanya, Por
tekiz'den bezelye, fasulye ve mantar konserveleri ithal edilmektedir.
Tabio 14 den görüleceği üzere İsviçre'nin Portekiz'den yapmakta ol
duğu ithalât gün geçtikçe artmaktadır. (1966-70 arasında 4 mish) İspanya,
Fransa'dan ve Japonya'dan yapılan ithalatın azalmakta olduğunu görü­
yoruz. Düşük fiatlarına rağmen, Doğu Avrupa ülkeleri konservelerinin ka­
liteleri tutulmamaktadır. Bu nedenle Bulgaristan, Macaristan ve Polanyanm İs­
viçre konserve ithalatındaki paylan ele alman dönemde azalma göstermiş­
tir.
« s
1
»
lo
s
1
1
g
og
o
CO
1
>
o
s;
^
CO
o
csı
oo
^
â
~
?^
^
^
CO
.
l—i
>
CM
Q
.
s
"
1
oo
"
Qf
I
s
>
o
Î4
S§
'
s
Of
^
>
^
1
CO
o
i
^
o
'
° 1 s =>
ÇO
S
o
d
ö
CSl
_
§i
Tt<
i
t-
CO
CO'
^
Mİ
c/3
<
>
S
oo
s
Od
ö
$3
Lfî
CO
CO
oj
o
^
CO
^
s
CO
.a-
.1
>
^
d
2
1
11^
s •§
j
1"
| |
n
>
ş^
^
1
s
1
1^
İ
l
t-
CD
23
o
O
as
&
i
o
0 5
CO
TH
OO
esi
esi
csı
T+l
1—4
CO
CO
CO
LO
3
S
O)
to
S3
?3
I
1
LO
1—1
S5
?2
Es
CO
CSI
i
s
I
•I
1-H
O
Ö
csı
tüO
g.
6
••i
g
g -s
-5
'I,
•M
>
1
1-1
TJH
>
^
^
00
â
t
>
® -s
C
O
Ç
r
Ö
J
O
Ç
^
d)
>
>
I
rH
i
O I
00
''0
>
I
at
t
^
O
C
O
O
T
C
-
I
£
>
O
r-î
e > C O
^
25
CO
^*
00
TÎH*
3
C
O
L
O
ı-H
r-î
CO
r-l
1-1
CO
C
D
^
S
J
I
§
>
csi
CO
r
f
|
>
O
O
O
O
L
cq
05
ı>
^
"Î<İ
rH
LO
O
-
t
O
C
CSJ
,
_
^
|
O
^
,
î
_
^
-
|
G
,
S
.
I
H
C
C
O
C
S
^
I
«
^
O
r
C
İ
N
-
>
J
I
^
t
-
o
ç
r
o
c
H
^
^
-
l
s
T
i
t
"
esi
"
CO
Ş
L
S? 8
r
ş
c
o
c
1
3
o
c
o
i
O
ş?
r
H
T-^
T-H
T H
LO
CO
Csl
T-H
T H
0 5
^
t-l
T H
1-î
g
co'
T H
O
,
(M
TFI
<M
L O ^^
esi
EV]
rH
§
-
C O r - J
i
>
O
rJH*
CO
10
C
1-î
C
O
CO
i
O
O
rH
<
Ç
.
C
- I
I
""^
CO
t-.
0
0
r
I
1
I>
esi
CD
CO
1
1
'
1
5 İ İ
(D
5
M i J ı l î l î î î t i
H
<
CQ
.pj
K
PLh
P Q
g
p5
^
t
^
d
1968 yıhndan itibaren, İsviçre, Türkiyeden 5 kg. dan büyük kutularda
bulunan domates konserveleri itbal etmeye başlamıştır. 1970 yılmda Türki­
ye'den yapılan ithalâtın tutarı 1.076 tonu (292 bin dolar) bulmaktadır.
C — İhracat :
İsviçrenin konserve ihracatı çok düşüktür. (1970 de 474 ton) Tablo 15 den
anlaşılacağı gibi, domates konservesi ihraoatı 60 ilâ 90 ton arasında değiş­
mektedir.
Genellikle isviçrenin ihracatı Avusturya, Almanya ve ingiltere ile da­
ha az oranda diğer ortak pazar ülkeleri ile Amerikaya yönelmiştir, (Bak
tablo 16)
D — Tüketim :
Gerek toplam tüketim miktarmın, gerekse nüfus başına tüketim artışının
hızh olduğu, söylenemez. (Tablo 17) tüketim artış egihmini göstermektedir.
1967 yıhnda tüketim seviyesi 119.209 ton iken, 1970 yılında bu rakam 127.290
ton olmuştur. (1970 yh tüketiminin 28.206 tonu domiates konservesidir.) Nü­
fus basına tüketim miktarı oldukça yüksektir. (1970 yılında 20.3 kg.) Doma­
tes konserveleri içm nüfus başına yılhk tüketim miktarı ise 4 ilâ 4.5 kg. ara­
smda değişmektedir.
Meyve ve sebze konservelerini kullanan sektörler üç grupta top anabilir :
1) Özel tüketiciler (Aileler v.s.), 2 Otel, Lokanta, Hastane ve bizzat kon­
serve sanayii, 3) Kollektivite (Ordu kantinler v.s.). Aile tüketiminin toplam
içimdeki payınm % 60-70 olduğu tahmin edilmektedir. Ordu genellikle yerli
sebze konservelerim mubayaa etmektedir.
Ek 6 da sunulmuş bulunan Aile Bütçesi Anketine göre, toplam harcama^
1ar içinde, tüm gıda maddelerinin payı isviçre'de % 22 dir. Meyve ve sebze
konservelerinin paya ise sırası ile % 0,5 ve % 1,4 dür.
S
S
^
rH
>
Oi
^
>
S
§
ç
g
S
^
^
^ ^ §
s
s 1
s
>
?o
a
s § g
l
(D
ı§
CO
11
o I ^
<
ı-«
S3
I
(D
Tt<
rH
02
oo
E5
1-4
•S
s s 1
>
I
CO
« s g
>
^ s? 1
Of
^ § §
i
5
I
I
1
, ^ 1i
|i
a
i
<
••i
<!
^î î ^
III
1 1
i
CW
O
I
.S
o
S
g
1
g
g
T-l
rH
C<|
Cs!
1—1
^
g
S
^
^
Ö S
1
o
^
^
>
s
Gr
>
-S
o
<
>
>I
1 1
^
^
1
^
?^
S
1
?2
ıs
^
1
^
^
I
^
^
3?
l
i
>
OO
cO.
^
S
^
CO
g
>
ın
S
^
1-^
§
^
^
İ3
CSI
s ^ ^^ ^
<
İl
s
£ M
o
1
1 g1 ^ 1
1 ^ 1 1 1 1 1,
İ l l i
a:
<
CO
g
^
«o
5i
ig g?
1
T-»
<
I
o
S
1
o
S. •
g
S
ı-H
CO
^
^'
^
CO
CO'
CO
l
M
I
CO
^
§
OO
oo
S
1
^
1
05
s
00
LO
o
c;;^
'
1 1
<
N
•i
i i
'H ^ ^
1
1
-
o
s
1-1
«o
1
^
o
şj
«J
s
l^-
CD
3
s
^
S
<1â i â
1
<D
CO
o
g
1
1
1
=5 .S .â
8 ^
I
Tüketicinin alışkanlık ve tepkileri ile ilgili olarak, ambalajın İsviçreli
alıcınm tercihlerinde çok önemli bir rol oyniadığmı belirtmeikte fayda vardır.
Malm kalitesi Jsadar ambalaj ve etiketi de çekici olmalıdır. İthal malının
belirli bir üstünlüğü yoksa veya özel bir tanıtma ve reklâm kampanyası­
na girişiimemişse, İsviçrede, tüketici j^erli mıamûUeri tercih edecektir.
Tüketim tarzına gelince, taze fasulye ve bezelyenin, ancak istisnaî durum
larda tek başına yendiği söylenebilir. Genellikle bu gibi sebzeler et veya ba­
lk yanında yenmektedir. Bu nedenle 1/2 formahk kutulardaki konserveler,
İsviçrede 1/1 lik kutulardan çok daha fazla tüketilmektedir.
Ayrıca, İsviçre'de havuçla karışık bezelye konserveleri de rağbet gör­
mektedir. Genellikle İsviçreli az şekerli, sossuz ve suyu berrak olan tabii
bezelye konservelerini tercih etmektedir. «Orta» «Ekstra-ince» kaliteler
de
gittikçe önem kazanmaktadır.
Diğer taraftan, tüketici bilhassa iki defa konsantre edümiş (% 27—30)
koyu renkli ve küçük kutularda ı(l/2, 1/5, 1/10) veya üç defa konsantre edil­
miş ve 200 gr. lık tüplerde satışa arzedilen domates konservelerini tercih et­
mektedir. 3 Kg. İlk ve daha büyük kutulardaki domates konserveleri daha
çdk otel ve lokantalar tarafından talep edilmektedir.
Tüketici, 2/5 formalk kutularda satılanı dip enginar konservelerini talep
etmektedir.
4.4. Gümrük vergileri ve diğer engeller.
İsviçre'de gümrük vergisi brüt ağırlik üzerinden ahnan spesifik bir ver­
gidir. Vergiye tabi brüt ağırhk, malm, ambalâjm ve ambalajlamada kuUamlan yardımcı maddenin ağırlıklarının tümünü kapsamaktadır.
Konservelere uygulanan vergi nisbeti 5 ilâ 55 İsviçre frangı arasında de­
ğişmektedir. (Bak. Ek 7) İsviçre'de üretilen konserve çeşitlerine uygulaman
vergi nisıbetleri diğer türlere nazaran belirli bir şekilde yüksek tutulmuştur.
Bu nedenle domates konserveleri vergi nisbetinin nisbeten düşük olduğu söy­
lenebilir 5 Kg. dan büyük .ambalajlarda bulunan
domates konservelerinin
100 kg. na uygulanan vergi nisbeti 14.60 İsviçre frangı olduğu halde, 5 Kg.
ve daha küçük (dürekt tüketim) kaplarda bulunanların vergi nisbeti 24.60 İs­
viçre frangıdır.
1/1/1972 tarihinden itibaren uygulanoiüası gereken yeni vergi nisbetleri Ek
7 deki tablonun son sütununda gösterilmiştir. Bu yeni durumida domates, kuş­
konmaz ve zeytin konserveleri vergi nisbetleri daha düşük olacaktır.
Meyve ve Sebze konserveleri ile ilgili bir özel yahut tercihli liste bahis
konusu değüdir. Ancak, İsviçrelinin gelişmekte olan ülkelerin bazı maddeleri
için % 30 oranında gümrük vergisi indirimini Öngören bir sistemi benimse­
diğini kaydetmekte fayda vardır. Ek 7 deki söz konusu tabloda aynı zaman­
da bu indirimden istifade edecek konserve çeşitleri belirtilmiştir.
Ayrıca İsviçre'de ödenmesi gereken gümrük vergisi toplamııiın % 3 ü nisbetinde bir istatistik vergisi alınmaktadır.
Konservelerle ilgili olarak ithalâtta, yukarda
anılan gümrük tarifeleri
dışında bir tahdit söz konusu değildir. Bununla beraber sadece bezelye kon­
serveleri için bir ithalât permisi alınması gereklidir.
Dahilî ticarette, toptancı veya perakendecilerden bir «staitış vergisi» alın­
maktadır. Bu verginin nisbeti mahn toptan fiatmın %5,4 ü veya perakende
fiatımn % 3,6 sidir.
4.5. Ticarî Mevzuat :
Gıda maddeleri ticareti 26 mays 1936 tarihli bir Yönetmelik ile düzenlen­
miştir.
Sıhhî Hükümler ;
Bahis konusu Yönetmeliğe göre, genel kaide olarak yiyecek maddeleri
hiçbir zararh madde ihtiva etmemelidirler. Gıda maddelerinin imâl veya iş­
lenmesinde alkol, sirke, baharat, yemek tuzu ve şeker hariç, diğer yabıancı
maddelerin sun'i renk verici boyaların ve koruyucu etkenlerin kullanılması
yasaktır. Açık olarak veya 1 Kg. dan büyük kaplarda satılan sirkeli konser­
velerde (Hıyar, kırmızı pancar, soğam, mantar turşular vs.) litre başına 1,5
gr.'ı geçmemek üzere benzoat de sud katılmış sirke veya yerriek tuzu ile ha,zırlanmış likitler kullanılabilir. Ancak bu koruyucu ajanların nisbeti amba­
laj üzerinde gösterilmelidir.
«A la minute» denüen veya buna muvazi bir isim taşıyan ıspanak kon­
servelerine baharat veya un ilâvesi, ambalaj üzerinde bu ilâve maddenin
gösterilmesi şartile mürdkündür. Amidon Anihidrit olarak
hesaplanan un
nisbeti, konserve ağırlığının % 1 ini geçmemehdir. Meyve konserveleri boyanabiMr, fakat domates konserveleri sebze konservesi olarak mütalâa edil­
diklerinden renklendirilemezler.
Yeşil sebze konserveleri belirli bir oranda bakır bileşikleri ihtiva ede­
bilirler, fakat bu oran, suyu hariç 1 kg. konservede 100 mgr. ı geçemez.
(Bu durumda konserve ambalajlarının üstüne «reverdi» ibaresi konulmalı­
dır.)
Ambalaj ve etiket :
'Genellikle ambalaj olarak teneke kutu, tüp ve sirkeli konserveler için
cam kavonoz kullanılmaktadır. Dış ambalajlamada karton kutu kullamlmak-
tadır. (24 ve 48 lik)
Genel kaide olarak, gıda maddeleri ambalajları üzerinde malın cinsi ve
muhtevası belirtümelidir. Etiket üzerindeki bilgiler isviçre dillerinden biri
ile yazılmış olmalıdır (Almanca, Fransızca veya İtalyanca). Ancak bu yazı­
ların hiçbir yanılmaya mahal vermemesi gereklidir. Meselâ kuru meyve
ve sebzelerle hazırlaman konservelerin üzerinde yeşil meyve ve sebze resmi
bulunması yamitia bir nitelMî taşımaktadu". Kuru meyve ve sebze konser­
veleri üzerinde «kuru meyve (veya sebze ile hazırlanmıştır». (Preparees
avec des fruits, - des legumes - sees) ibaresinin bulunması zorunludur.
Gıda maddeleri ambalajları veya ambalajlamasında kuUamlan yardımcı
maddeler temiz ve iyi durumda olmahdır. Madenî asitler, amonyak, petro]
benzin ve gaz giÎDİ sağlığa zararh maddeler satışına tahsis olmuş ambalajlar
gıda maddeleri ambalajlamasında kuUanılamazlar.
Ambalaj olarak kullanılan metal tüpler arsenik ihtiya etmemeli, kurşun
ve çinko tenörü toplamı % 1 i ve lantimuan tenörü % 3 ü geçmemelidir,
Bombeli konserve kutuları şüpheli görülerek ti<:aretten çekilmelidir. Kon­
servelerin zararlı hiçbir madensel bileşik ihtiva etmemesi gereklidir.
Hıyar, kapre yahut diğer sirkeli konserveleri veya salamuraları
ihtiva
eden madenî kutuların bir vernik - lâk veya sağlam bir emaye ile kaplanma­
ları zorunludur,
4.6. Dağıtım kanalları.
Yiyecek maddeleri dağıtımı, bir çok Avrupa ülkesinde olduğu gibi İsviçrede de kuvvetli bir merkezîleşme ve tamlaşma hareketine sahne olmuştur.
MÎGROS ve COOP—Suisse büyük mağazaları ile, toplam yiyecek mad­
deleri satışının % 40 ını temsil etmektedirler.
MÎGROS ve COOP—Suisse'den başka 4 zincir
(çok şubeli
mağazalar)
daha sayılabilir: DENNER - MERKÜR - KAISER ve FOLLMI.
Bütün batı ülkelerinde
olduğu gibi, büyük mağazalar İsviçre'de büyük
rol oynamaktadır. Tablo 18, Isviçrede yiyecek maddeleri ile ügiH «Libre Ser­
vice» durumunu göstermektedir.
İsviçre'de büyük mağaza gruplarının belli başlıları şunlardır:
— Grands Magasins Jelmoli SA
Sıhistrasse 20
8001 — Zurich
— Grands Magasins Innovation SA
5 rue du pent
lODG Lausanne
— Grands Passage SA
13-15, Rue du Marche
1200 Geneve
i
— Magazine Zur Reinbruche AG (La Placette)
Untenqasse 49
4000 Bale
— Oscar Weber A.G.
Binzstrasse 23
8027 Zurich
— Neue Warenhaus A.G.
Bederstrasse 49
8027 Zurich
i
— Magazine zum globus A.G.
Eichstrasse 27
8045 Zurich
Büyük mağazalara mal temin edenler genelMkle müstakil toptancılar­
dır. Fakat bir çok durumda, büyük mağazalar İsviçreli imalâtçıdan veya it­
halâtçıdan direkt olarak mubayaada bulunmıaktadırlar.
Belh başh tüketim kooperatifleri içinde USC (Union Suisse de Cooperati­
ves de Consammation) önemli bir yer işgal eder. Merkezi Bale'de olup top­
tancı gibi vazife görür. U.S.C. konserve mubayaalarını ekseriya yerli üretici­
lerden yapmaktadır.
MÎGROS Kooperatifleri Federasyonunun (İdare ve satm alma merkezi:
Limmatstrasse 152 Zurich) yiyecek maddeleri sahasında önemH rol oynadı­
ğına değinilmişti. 1970 yılında, MİGROS"un super maraşelerinin sayısı 114
idi. MİGROS'un ahmlarınm hemen hemen tamamı Zurih merkezi tanafndan
gerçekleştirilmektedir. Önceki bölümlerde de açıklandığı gibi MİGROS ken­
di fabrikalarında konserve imâl etmektedir.
Gıda maddeleri sahasında, dört satın alma grubunun ayrı bir önemi bu­
lunmaktadır; Union Societes Suisses d'Achats d'Olten (L'USEGO), Kolonial
Einkaufs Gesellschaft (La K.E.G.), Schweizensche Handelsgesselschaft (La
S.H.G.) ve «LA LIĞA». Bu satın alma gruplarına müstakil perakendecilerin
çoğu üye bulunmaktadırlar.
Özet olarak, ihracatçıların doğrudan doğruya birleşmiş tüccarlara, itha­
lâtçı toptancılara veya ihtisaslaşmış ithalâtçılara satış yapabilecekleri söylenebüir. Diğer taraftan, konserve sanayiine de direkt olarak ihracat yapıla-
bilmektedir. (Özellikle büyük kaplarda domates sıalçası).
Ek S de konserve ithalâtçılarının listesi sunubnuştur.
4.7. Alımlar için ticarî uygulama :
ithal edilen mal bedeli yabancı dövizler serbestçe satın almabilirler, çün­
kü İsviçre'de döviz kontrolü mevcut değildir.
3B
C?
"da
i #
S
5s
o
«o
S
s?
11
C30
Lfî
ş Ş ^
«<l
^
o-
00
s" ^ ^* a
s
t2 3
s
§ i S i5
rH
CO
CO
«D
csî
O
irt
Hi?
<
<0
Oi
«o
S3
S
S
rj*
1-H ,
oo
SİS
s
3
3
o
O
M ^
s s
I <sr
i-o
ut»
S
I
I
CO
m
^
csi
o
^g
T-i
1,1
in
1-1
o
CO
S5
1
in
to*
CO
.1
Ş
(Si
^ s^ g s' ^
I
II
I
I
'CO
I>
eo
Ş5
s
S
s
I
CM
^
CO
05
CT>
S
S
S
rH
CO
s
5? S
I
3^
I
I
S
s
s
I
( M
S
S
^
5
1
8
' s! I
1
1 ^
CO
1
1
1
I
(M
(M
o
^ I
I
I
I
1
(M
I
TH
,
CO
si I
<6
ıra
lO
CO
LO
i
I
I
5
1
•i
t
o
-s
oo"
I
H
ü
l-î Cû
<
CO
a g
I
^1
CD
^
1 I
I
CO
CO
o'
I
I
I
I
1
I
^
I I
I
I
1 I
I
I
I «
1 I
I
I 1
1 1^ ^
1 «i -1
C- ^ M
g
tsı
s
i ^ ^
^ I -g
t II
7 8 .s
O
•s j •§ g
s
•C Ü
w
ü
5tüO
c/5
,-1
Mal bedelleri genellikle vesaik mukabili olanak peşin ödenir. (Bilhassa
îspaınya ve Portekiz için). Bazı kereler % 1—2 lik bir iskonto ile mal şevkin­
den önce de ödeme yapılmaktadır. (Amerika içsin 30 günlük ve % 2 lik iskon­
to). Ayrıca nadir olmakla beraber 90 günlük kredi ile de satış yapılabihnektedir.
Aşağıda seçilmiş bazı konserve çeşitlerinin CİF ithal fiatları
mistir.
Madde _
Birim
(Karton)
Taze fasulye
(ekstra)
—
Kuşkonmaz
—
Domates salçası
1
Soyulmuş domates
1
Domates salçası
1
Ananaıs
1
»
1
»
1
Şeftali
1
»
1
Meyve salatası
1
»
1
Kutu
sayısı
—
48
24
24
24
24
24
48
24
24
24
24
Kutu
Büyüklüğü
1
280
550550
550
1
1/2
298
1
1/2
1
1/2
Kg.
gr.
gr.
gr.
gr.
kg.
kg.
gr.
kg.
kg.
kg.
kg.
gösteril-
Fiat (CİF)
320 liret
Roterdam 9-10,5 $
3.045 İket
2.700 liret
Franko 7.80 FF.
6.25 $
4.50 $
4.60 $
6.03 $
4.40 $
7.30 $
4.80 $
Ticaretin muhtelif safhalarmdaki kâr oranları aşağıdaki gibidir.
— İthalatçı : Vergi dahil CİF değerin % 2—5 i
— Toptancı : İthalatçı fiatınm % 8—15 i
— Perakendeci : Toptan fiatınm % 15—25 i
Perakende konserve satış fiatları ek 10 da gösterilmiş bulunmaktadır.
Üretim maliyeti içindeki konserve ambalajının payı ortalama olarak % 10
ilâ 20 arasmda değişmektedir.
4.9. Tanıtma ve Reklâm.
Tanıtma ve reklâm masrafları bazen üreticüer bazen distribütörler tara
fmdan karşılanır. (Genellikle perakendeciler ve b ü 5 ^ mağazalar). Bazı üre
ticiler (Meselâ Hero) tanıtma ve reklâm faaliyetini bizzat yürütmektedirler.
İmalâtçmm toptancı markaları için yapılan reklâm masraflarının bir kısmı
mı üzerine aldığı da vakidir. Bazı durumlarda ihracaitçı (Özellikle Amerikah
ihracatçılar) tanıtma masraflarını yüklenirler. Fakat genellikle ithıallatçmın
nadiren tanıtma masraflarını yüklendiği söylenebilir. Prensip olarak MİGROS
kendi mamulleri veya dahilde üretilen konserveler için tamtma
faaliyetmi
yürütmektedir.
İsviçre'de başvurulan
tamtma vasıtaları aşağıda belirtilmiştir:
Televizyon :
1968 yılında 1.011.000 televizyon abcısı, İsviçre'de ev
kadmlarmm % 50
sine nüfuz edebilmekte idi. Reklâm müddeti günde 15 dakika ile
sıralanmış
tır.
1 dakikalık yaym'm temel fiafcı 95®0 Fr. dır.
renkli yaymlarda aynıdır.
Basın :
Bu fiat siyalh-beyaz veya
Özellikle yiyecek maddeleri konusunda gazete ve kadın mecmuaları önemli
bir rol oynamaktadır.
Sinema :
İsviçrelilerin % 47 sinin ayda 3 ila 20 defa sinemaya gittikleri
kaıtıhrsa, tanıtma faaliyetinde sinemamn önemi daha iyi anlaşılır.
hesaba
Konserveler için afiş ve büyük mağazalarm dahilinde yapılan anonslar
da ehemmiyet arzetoektedir.
İsviçre'de radyo ile reklâm söz konusu değildir.
Ek 11 de tamtma ve reklâm bürolarının adresleri gösterilmiştir.
V - SONUÇ V E T A V S İ Y E L E R
5.1. Genel olarak.
Türküye'nin coğrafî durumu ve iklim şartlan her çeşit meyve ve sebze
üretimine uygundur. Diğer taraftan, başta domates salçaisı olmak üzere Tür­
kiye'de ev konserveciliği yaygın durumdadır. Aynca, çalışan kadın nüfus
oramnm düşüklüğü de nazara ajlınmca ülkemizde ticaret konusu konserve
tükebiminin çok düşük olmasının nedeni daha kolay anlaşılır. Netice olarak,
memleketimizde sosyal ve ildisadî şartların,
konserve üretiminin geliş­
mesini engellediği, .atıl kapasitede çahşma zorunluğu tevlit ederek maliyet­
lerin kabarmasına katkıda bulunduğu söylenebilir.
5.2. Türkiyenm konserve ihracatının genel perspektifleri.
Meyve ve sebze konservesi ihracatımız yeterli seviyede değildir, bununla
beraber özellikle domates konserveleri ihracatımızın seyri ümit vericidir.
1970 yılında meyve ve sebze konservesi ihracatının % 38 ini domates konser­
veleri teşkil etmektedir. İhracatta sirkeli konservelerin payı nisbeten düşük­
tür.
Sebze konserveleri (taze fasulye ve bezelye) dış ülkelerde, özellikle Batı
Almanya'da Türk İşçileri tarafından tüketilmektedir.
1970 yıhnda konserve ihraç ettiğimiz ülkelerin sayısı artmıştır. Bugün
konservekrimizin bellibaşh alıcıları Batı Ahnainya, İngiltere, İsviçre, Bul­
garistan ve diğer Doğu Blöku ülkeleridir. Oysa 1966 yıhnda sadece Almanya
ve daha az ölçüde İngiltere ile Fransa'ya ihracat yapabiliyorduk. Fransa'nın
ihracaıtımızdaki paıyı gittikçe azalmiştu:. Buna karşılık, 1968 yıhndan bu yana
Isviçre*ye yapılan ihracat artmıştır. Fakat bugün içki İsviçre'ye sadece 5
kg. dan büyük kutularda domates konserveleri ihraç edilmektedir. Büyük
ambalajlarda sevkedilen bu konservler yerli sanayi tarafından küçük kutu­
lara konarak tekrar piyasaya arzedilmekte ve kısmen hazır yemek konser
veleri imalinde kullanılmaktadır.
Diğer taraftan, Kuveyt, Lübnan gibi bazı Arap ülkeleri üe kuzey Avrupa
ve Doğu Ülkeleri Türkiye için önemli birer piyasa olabilirler.
5.3. tsviçre piyasası için görüşler :
A — Piyasa'nın durumu ve satışların tahmini.
İsviçre piyasası, konservecilik yönünden ilgi çekici görünmektedir. Pi­
yasa oldukça canJılık arzetmektedir. İhtiyacın ortalama olanak % 30 u itha­
lât tarafından karşılanmaktadır. Fakıat, Türkiyenin toplam ithalât içindeki
payı çok küçüktür. Yukarıda da temas edildiği gibi isviçre'nin Türkiye'den
yaptığı ithalât son senelerde hızlı bir gelişme göstermiştir. İsviçre piyasası­
nın bizim için yeni bir pazar olduğu söylenebilir. Ancak mevcut şartlar al­
tında İsviçreye olain ihracatımızm artış temposunun yavaşlayacağım tahmin
edebüiriz.
Yaklaşık olarak ihracatımızın tamamını, İsviçre sanayiince kullanılan do­
mates konserveleri teşkil etmektedir. Fakat, yerH işletme kapalsitesinin son
senelerde 4000—5000 tonun üzerine çıkmadığı söylenebilir. Diğer taraftan ha­
zır yemek üretiminde kullanılan domates salçası oranının 1/10 olduğu kabul
edilirse, yerli sanayinin toplam tüketimin 6000—9000 ton arasında değiştiği
talimin edilebilir. Bu duruma, domates salçası ihracatımızın gelişmesi İsvilçredeki hazır yemek ve yeniden ambalajlama imalâtının gelişmesi ile
bağımh olduğu söylenebilü^.
Küçük kutularda veya tüplerde satılan domates salçası piyasası, İtal­
yan ihraoatçılan ile rekabet edebilmek için ticarî bir organizasyona ihtiyaç
göstermektedir. İsviçre piyasasına giriş, bu duruma göre, yoğun bir propa­
ganda! ile takviye edilmiş ticarî bir gayreti gerektirmektedir.
Taze fasulye ve özellikle bezelye konserveleri ithalâtı düşük seviyededir.
İthalât yerli üretime geniş ölçüde bağlıdır. Genellikle en ince kategoride ki
bezelye ve fasulyeler ithal edilmektedir. Bu ithalât Belçika'dan, Fransa'dan
ve İtalya'daiiı yapılmaktadır. İsviçreli tüketici yerli markalara sadıktır.
(Özellikle Hero mamulleri aranmaktadır.)
—İsviçrede türlü konservesi tüketimide önemli bir yer tutmaktadır. Piya
sada bamya konservesine tesadüf edilmemektedir.
— Paris mantaH'i, kuşkonmaz, enginar konserveleri esas olarak Formoza
ve Fransa'dan ithal edilmektedir. Formoza menşeli konservelerin fiat ve ka­
liteleri daha elverişlidir.
— Sürekli meyve ve sebze konserveleri ithalâtı önemli seviyede değildir.
Bu tip konserveler geneUikle İtalya, Amerika, Almanya ve Fransa'dan ithâi
edilmektedir. İstatistiklerimize göre, 1970 yılında İsviçreye 12 ton sirkeli seb­
ze konservesi (turşu) ihraç edilmiştir. İsviçre'nin toplam ithalatı 572 ton ci­
varındadır,
j
Domates, salçaları küçük kutularda veya tüplerde ve iki - üç defa kon
santre edilmiş olmalıdır.
— Daha öncede ifade~ edildiği gibi, İsviçreli tüketici az şekerli ve domatezsiz naturel bezelye konservelerini (1/2 formalık kutularda tercih etmekte
dir. Havuçlu bezelye konserveleri de tüketilmektedir.
Taze fasulye konserveleri ince uzun olmalıdır.
Genellikle l/!2 formalık
kutular tercih edikneıktedir.
— Ülkemizde kuşkonmaz, mantar gibi konserve türlerinin üretüme im­
kânları araştırılmalıdır. Sebze konservelerinin sun'i boya ile renklendirilmemeleri gerekmektedir. Aynca, meyve ve sebze konserveleri, alkol, sirke, ba­
harat, tuz ve şeker dışında hiçbir koruyucu madde ihtiva etmemelidir.
— 1 kg. d a m büyük kaplarda bulunan vç laçık olarak satılan turşularm,
benzoat ve sud ilaveli tuz veya sirke oranları ütre başına 1,5 gr. mı geçme­
melidir.
Ambalaj ve Etiket :
— Konserve kutularının kolayca açılabilir cinsten olmaları tercih edil­
mektedir. Ülkemizde teneke kalınlıklannm dünya normlarma uygun olması
gereklidir. Domates konserveleri ambalajı olarak kullanılan metal tüpler ar­
senikten arî olmakdır. Küçük kutular her zaman tercih edilmektedir. Bizde
üretilen çekm.e tabir edilen kutu yerine Avrupai standardlarma uygun kutu
imali zorunludur.
— Salamura veya turşu tipi konserve kutularının lâklı veya emaye kaplı
olması gereklidir. Ülkemizde lâklı tenekelerin imali yoluna gidilmelidir.
Etket çekici olmah üzerinde konservenin kompozisyonu ve ağırlığı, İs­
viçre dillerinden biri ile yazılmahdır.
Fiatiar :
Devalüasyona rağmen konservelerimizin özellikle bezelye, taze fasulye
ve küçük kutulardaki domates konservelerimizin fiatlarınm yüksek olduğu
söylenebilir. Bununla beraber, önceki bahislerde açıklandığı gibi, öngörülen
% 30 oranındaki gümrülk vergisi indirimini müteakip, İsviçre piyasasmdaki
durumAimuz bu yönden daha iyi olacaktır. Halihazır durumda 5 kg. veya da­
ha büyük kutularda ihraç edilen domates konserveleri için, fiatlara ilişkin
bir problem bulunmamaktadır.
Konserve fiatları ile ilgili olarak, alınması faydalı görülen tedbirler
şekilde özetlenebilir.
şu
— Bilindiği gibi, maliyet masrafları içinde ambalajın payı
büyüktür.
Kutu baıcmi küçüldükçe ambalajın payı artmaktadır. (Meselâ 5 kg, lık sialça değeri içinde ambalajın payı % 23 iken 1 kg. lık salça değeri içinde am­
balajın payı % 31 i bulmaktadır.)
Memlekeıtimizde teneke yerli olarak imal edilmektedir, fakat yerli tene­
ke fiatları dünya piyasalarına göre yüksek seviyededir. Yapılan zamlarla
elektrolitik teneke fiatı % 25, karton % 4 bir artış göstermiştir. Bu bakımdan
konserve, sanayiine daha düşük filatla teneke satılmalıdır.
— Bu arada taze meyve ve sebzelerin, daha düşük fiatlarla
doğruya üreticiden temin etme imkânları araştırılmlalıdır.
doğrudan
— Taze meyve ve sebze bozulmasına mani olmak için frigorifik depolarm inşası faydah mülahaza edilmektedir.
— Vergi iadesi oranları, Dünya piyasa fiyatları gözönünde bulundurul­
mak suretile revizyona tabi tutulmahdır. Halen bu oranlar, 1 yıl içinde 1
milyondan az ihracat için % 25, yukarı olanlar için % 35 dir. Geçen yıldan
bu yana ırialiyetlerin % 25 civarında yükseldiği ifade olunmaktadır,
— Konserve sanıayiinde istihdam edilen işçilerin eğitimi için bir kuru­
luş, memleketimizde mevcut değildir. İş gücünün verimini arttırm!ak için
gerekh çabanın gösterilmesi yerinde olacaktır. Bu konuda ilgili meslek te­
şekküllerinin önayak olmaları beklenebilir.
— Ticari Organizasyon :
İsviçre'de bir mümessil veya ajan ile işbirliği imkanları araştırılmalıdır.
Direkt olarak büyük mağazalara veya integre olmuş piyasaya ihracat yapı­
labilir.
Tanıtma ve Reklâm :
Piyasaya girebümek veya rekabet imkânını sağl'am.aık için yoğun bir ta­
nıtma çabası gösterilmelidir. Bir reklâm bürosunun hizmetlerinden
fayda
lanılabilir. B'aşlangıçta tanıtma kampanyasına son derece önem verilmelidir.
Diğer taraftan sergi ve fuarlara iştirak edilmeh ve özel gösteriler ile millî
haftalar düzenlenmesi çareleri araştırılmalıdır.
p
>
i
CO
o
1—ı
CO
(M
ı>
o
^
^ ^ ^
60
9 ^
I>
CO
CO
00
o
g:2 o
o
çû
csı
CSF
I
^
<=o
£ ££
o"
o
o
° sg
g
^ g ^ ° =>
2
s
o
G
*
*
*
^
o
o
oo
o
g ^ş
CSI
^
CO
o
~
1
a
1 1
§ I
Biases §
I
I ^- I «
s
^- 1 1 s 1
I
.H
1
s" I
S ^
eo o
o
cq
g
s s s. ş ^ s s
11 ° * § ° ^ s? =>"
?3
S5[aa^a
>
'"i
, ^
CO
cq
^
t-
05
^'
$3'
T-H
(M
OO
^ ^ s"
Oi
S3
rH
ÇJ
o*
<
i
i. i
s
f2
1
1 s 1
rH
rH
CSI
LO
1
^" g
i
ÇO
S
g
§
î~
?i ^
^
O
__,
2
^
S
>
00
CO
05
tH
o*
I
S?
1
g
>
0)
>
S
TO
?2
oî
s " g ggo
1 ^ 1
5§
1
s
•=> ^
^.
TO
ço
g
r*
CO
o*
O
tH
Î3
3
N
>
CO
3
«
CO
İ s l i i i ^ S;
^- ^ § ??• 1 S ^ S
I
i
o
d
12;
1
•s
I
^•t 1 «
1 1
1 # 1
ş § s s s: s s s
11
o
o
I>
o
C<İ
C^"
U5
o
SHaONI
>
i §
1s i
i i s
«o
s
^
esi
1-H
^
r-î
?2
^
g
i
r-İ
1-î
rH
rH
ÇD
^
00
^
^
i
CSl
00
ot
g
S
OJ
r-4
>
Ot
>
,
I>I
CSİ
§ |- 1 i 1 i
§ g
«D
CD
ot
^
T-î
r-î
00
r-î
o
O
d
i
1
I
(S ı£
ffl w
•îi'
-iâ
s
o
8
S
Ö
s
î3
Oi
o
cq
CO
s
28
CO
eo
S
S
rH
S
rt<
CO
CO
o>
iH
?2
^
ç;:;
S
^
^
i
^
S
^
^
^*
25
"m
^
OO
;2î
^
^
o
g
•
<o
di
1
i
^
i
i
i
i
i
^
ai
c6
^
oi
^
?3
^
^
S
CO
a>
tH
;a
-M
CO
3 § ^ i
es
Ş
S
i
t5
S
CO
9>
tH
1§
"o
•S
1
ÇS
od
CSÎ
rî*'
CO
rH
-S
I
i
e§
'3
m
S
ffi
*3 *^
.ii^
.»S3
s 5 «
w® ^
I
g
CO
o
co
s s
CO
1-H
g
M
I
OO
S]
S
^
I
o
o
r-T
T-î
S
OO
LO
o"
csT
O)
rH
CO
i
r-î"
TH
LO
<
O
rf
Cp
I
LO
rH
Ş
o
2j
t>-
I
CD
s s I
rH
rH
05
§
C0
OO
'-f
*
CO
rH
rH
o"
o
CO
ı>
lO
rH
o"
ço
rH
t-
O
rH
O
CO
^
İS
s
3
§ Sİ
S Jİ
- II
C3
11
ll
EM
H
E k : 6
İSVİÇRE'DE AİLE BÜTÇESİ (1967) (1)
Toplam Gelirler
100
Aile Reisinin Geliri
Ailenin diğer üyelerinin kazançları
Sigoii;a Kesintileri
Yardımlar
Net hasıla
Diğer Gelirler
89,0
3,3
2,0
0,1
0,2
5,4
•
Toplam liasraflar
Gıda
İçki ve Tütün
Giyecek
Barınma
Ev döşenmesi v.s.
Isıtma ve aydınlatma
Temizlik
Sağlık
Eğitim ve Eğlence
Nakliye ve Seyahat (4)
Çeşith Masraflar
Sigorta <5)
Vergi ve Resimler (5)
Not : (1)
(2)
(3)
(4)
(5)
100
22,0
3,3
8,8
12,9
5,1
3,2
1,3
5,4
11,6
6,1
3,7
11,6
5,0
Anket ortalama olarak 4,34 kişilik 425 aileyi kapsamaktadır
Yahut mutlak değer olaı-ak 23,222 Frank.
Yahut mutlak değer olarak 22,245 Frank.
Motorlu vasıta vergi ve sigortaları dahil.
Not 4'de söz konusu edilen mükellefiyetler hariç.
Kaynak : Vie eeouomique, No. 1 1969, p 11 et No. 6, 1969, p. E99.
(2)
(3)
E k
Tarife
Malın
Numarası
Tanımı
Gümrük
nisbeti
100 Kg.
Brüt
1.1.1972
den iti­
baren
İsviçre'nin
Öngördüğü
indirim
oranı {%)
20.01 Sebzeler, yenilen nebatlar ve meyva1ar (Sirke veya asit asetikle hazırlan­
mış veya konserve edilmiş)
(Tuz,
baharat, hardal veya şeker katılmış
olsun olmasın).
Sebze ve Meyve Konserveleri
10 5 Kg. dan büyük kaplarda
5 Kg. veya daha küçük kaplarda
12 Kuşkonmaz
14 Diğerleri
35
40
50
40
30
30
45
Meyveler
20 Tropikal
Diğerleri
26 5 Kg. dan büyük kaplarda
28 5 Kg. veya daha küçük kaplarda
45
45
30
45
20.02 Sebzeler ve yenilen nebatlar (Hazır­
lanmış veya konserve edilmiş (Sir­
ke veya asit asetikle hazırlanmış ve
ya konserve edilmiş olanlar hariç)
Domates
10 5 Kg. dao büyük kaplarda
12 5 Kg. veya daha küçük kaplarda
20 Lahana
Diğerleri
30 5 Kg. dan büyük kaplarda
Zeytin
5 Kg. veya daha küçük kaplarda
32 Kuşkonmaz
34 Diğerleri
İeyiin
14.60
24,60
5
13
23
30
30
42
30
34,40
55
20
30
E k : 8
FAYDALI ADRESLER
1. FABRİKALAR •
— Botta AG
Tugerwilen 8274
Florval S.A.
Saxon 1907
— Buob, Hans AG
Haupt str. 20-22
Rorschach 9400
Gras, Eng., S.A.
2 Rue Jacques Grosselin
Geneve 1211
— Chirat, L. S. A.
Rue de la Fontenetle 18
Geneve 1227
Hero Conserven Lenzburg
Lenzburg 5600
— Cisac S.A.
Gressier 2088
Hugh Nahrmittel A.G,
Secbadstr. 2
Arbon 9320
— Conservenfabrik Bischafszell
Tobler et Co. A.G.
BischofszeU 9220
• Kunz, J.
Bruenig str. 4
Luzern 6002
— Conservenfabrik St. Gailen A.G.
St. GaHen 9015
- Mâder, Peter
Burgistein 3134
— Conservenfabrik Sargans A.G.
Sargans 7320
- Nutrex A.G. Busswil
Buren 3292
— Conserves Estavayer S.A.
Estavayer — Le — Lac 1470
- Osswald, E.
Tal str 2
Zurich
— Ditzler, Luis A.G.
Volta str. 80-86
Basel 4000
— Fazan, Ed. A.G.
Bahnhoehenweg 86
Bern 3018
— Flanschenfabrik Angenstein GmbH
Hauptstr.
Aesch 4147
- Hfz — Konserven A.G.
Gempen s^r. 8
Pratteln 4133
- Reitzel Preres S.A.
Rochebord
Aigle 1860
- Roco Conserven Rorschach
Rorsvhoch 9400
- Syndicats Agric. du Canton
de R. Arseniaux, 10
Pribourg 1701
- Veron et Cie. A.G.
AktiengeseUscbaft
Bern 3001
- Schlenk (Franz) et Co.
Zurich 804
Zafferana S.A.
Via Soldini 15
Chiasso 6830
Die Scana - Conservenfabrik A,G.
Schaan/Fl.
C-Magasms â succursales
Multiples
- Kosum Denner, Gruben strasse 12
8000 Zurich
- Folmi S.A. route de Jeunes,
Carouge - Geneve 1227
• Konsumverein Zurick,
Badener strlasse 15,
Zurich 8000
Merkür A.G. Fellerstrasse 15,
Bumplitz Nond/Bern 3027
Christen AG, Muhlemattstrasse,
Oberwil 4104
I a) SEBZE KONSERVELERİ İTHALATÇILARI :
— Allombert und Cie., Ch de la Mousse 12 a,
(Agent)
— Berthoud (Andre), Denrees alknentaires,
— Cipa S.A. (Compagnie d'Importation et
d'Exportation de Produits Alimentaires,
Agricoles et Industriels), Rue General —
Düfour 11,
— Gerrig (Gustav) and Co. A.—G., Voikmarstr. 4,
— Giger (Hıans) und Co., Gutenbergstr. 3,
— Haffner (Paul), Laupenring 155,
(Agent)
— Handelsgesellschaft (Schweiz.),
— Mondialprodukte A.—G.,
— Ritter (Fritz) and Co., Schaffhauserstr. 24,
(Agent)
— Ruchti (G.) and Co., Weinbergstr. 160,
(Agent)
— Salvaj et Cie S.A., Rue Adrien—Lachenlai 3,
— Schaad and Cie. A.—G., Solothurnerstr. 2,
— ScheUing (M.) Und Co., Ch. Bruyere 33, Rosiaz
— Ssinet and Co., Weggisgasse 28,
— Swift and Co., Bahnhofstr. 37,
— Tanner (E.), Limmatstr, 50,
(Agent)
— Traubler (alois) A.—G., Stampfenbachstr. 57,
Waldburger (Ernest), Specialites lahmentaires,
(Agent)
— Weddel (W.) and Co. Ltd., Beckenhofstr. 6,
— Wegelin Sohn (Theodor) and Co., Merkurstr. 3,
(Agent)
1200 Cen^ve
2035 CorceUes
1200
8006
3000
400P
Geneve
Zürich
Bern
Basel
8600 Düberdbrf
8953 Dletikon
8042 Zürich
8006 Zürich
1211
4000
1009
6000
8001
8005
Ceneve 3
Basel
PuUy
Luzern
Zürîch
Zürich
1800 Vevey
8006 Zürich
9000 St. Gailen
b) MEYVE KONSERVESİ İTHALATÇILARI
Allombert und Cie., Ch de la Mousse 12 a,
(Agent)
Berthoud (Andre), Denrees alimentaires,
Bianca (Gebrüder), Hafnerstr, 10.
Borm (Friedrich) A.—^G., Grossmünsterplatz 9,
Curti and Co. A.~G., Frohburgstr. 3.
Demaurex Preres S.A.,
«Eagle» Trading Company Ltd., Via Monte
Ceneri 25,
(Agent)
Gerrilg (Gustav) and Co. A.—G., Volkmarstr. 4,
Hande]sgesellschaft (Schweizerische),
• Keller (Otto), Etzelstr. 32,
• Manuel et Cie S.A., PI, St—Francois 5,
- Ritter (Fritz) and Co., Schaffhauserstr. 24,
(Agent)
^ Ruchti (G.) and Co., Weinbergstr. 160,
(x^gent)
- Salvaj et Cie S.A., Rue Adrien—Lachenlal 3,
(Agent)
- Sdiaad and Cie. A.—G., Solothumerstr. 2,
- Swift and Co., Bahnhofstr. 37,
- Tanner (E.), Limmatstr, 50,
(Agent)
- Trebla GmbH, Stampfenba<chplatz 4,
- Traubler (alois) A.—G., Stampfenbachstr. 57,
(Agent)
Waldburger (Ernest), Speciaiiites laKmentaires,
(Agent)
- Weddel (W.) and Co. Ltd., Beckenhofstr. 6,
- Wegelin Sohn (Theodor) and Co., Merkurstr. 3,
(Agent)
1200 Geneve
2035
8005
8001
6000
1022
Corcjelles
Zurich
Zürijch
Luzem
Chavannes
6900
8006
8600
8002
1000
8042
Lugano
Zurich
Düberdorf
Zürich
Lausanne
Zürich
8006 Zürich
1211 Ceneve 3
4000 Basel
8001 Zürich
8005 Zürich
8006 Zürich
8006 Zürich
1800 Vevey
8006 Zürich
9000 St. Gailen
Ek : 9
REKLÂM BÜROLARI
Zürich
Gockhausen
Zürich
Oberrieden
Zürich
Stuckishaus
Züri<;h
Zürich
AbacherH H.R.
Advico - Delpire AG
AG für Werbeberatung
Alber Jakob
Albedıt AG
Amrein - Pieren Walter
Annen Ed.
AWG. AG für Werbeplanung und gestaltung
Duf ourtstpaisse 47
Postvach
Manessesrasse 170
Halden&trasse 25
Hegarstrasse 16
Halen 40
Dufourstrasse 95
Klasbachstrasse 85
8024
8044
8045
8942
8032
3037
8008
8030
Bachlin Peter, Dr.
Baenziger und Wiachter
Heuberg 12
Attenhoferstnalsse 43
4000 Basel
8032 Zürich
An
Bangerter Rolf
Barlogis Jaggi
Beguet Raymond Y.
8008 Zürich
Bellerivestrasse 45
8102 Oberengstringen
Rebbergstrasse 28
Route du Pont-Butin 7G 1213 Petit — Lanicy
BEPSA
Beretta und Tobler
Berger Max
Bernhardt H. Wm
Av. Ruchonrtet 2
Haldenbachstrasse 2
Rütiring 12
Route de Chene 136
1002
8033
4125
1224
Lausanne
Zürich
Riehen
Ohene Bougeries
Bichsel H.A.
Biland Alfons
Blaser R.
Bloch Robert
Bodmer Hablützel
Boillat Fernand
Bois — Reymond du,
Prosper
Bollinger Hans
Bosshard Felix
Bruggmann Friedrich
Bucher Jakob
Buohli Harnis
Bühler Fritz AG
Caspari Georges
Chavaimes Ralph M.
Feiertabendstrasse 22
Sonneggstrasse 28
Bederstrasse 80
Theaterstrasse 10
Weinbergstrasse 52
Rue Ste-Beuve 2
4052
8006
8002
8001
8006
lOÇO
Basel
Zürich
Zürich
Zürich
Zürich
Lausanne
Chervet H.
Tumerstr. 10
8006 Zürich
EngHschviertelstrasse 39 8032 Zürich
Mühlebachstrasse 30
8032 Zürich
Grosshofstrasse 8
.6010 Kriens
Freigutstrasse 14
8002 Zürich
Ensingerstrasse 16
3000 Bern
St. Albato-Anlage 64
4000 Basel 6
Place du Port 2
1200 Geneve
Chemin ûe Haute — 1012 Lausanne —
Bri®e 13
Çhailly
Rue du Cloitre 1
1211 Geneve
- 59 -
1200 Geneve
1211 Geneve 4
1020 Lausanne —
Renens
2501 Biel
333 8050 Zürich
Rue Daubin 4
Collet Maurice
Conseillers en Publicite Rue Du Cloftre 1
Chemon de Jouxtens 26
und Marketing SA
Contini Sjöstedt
AG
Impact Murtenstrasse 7
Schaffhausferstrasse
Corso Kresaitiv - Team
Bachmann — Fischer
Dalang — Co.
Datwyler untd Frei
Degani R.
Dellenbach Rene
Diggelmann und Menne]
Dousse Edouard
Theaterstrasse 10
utoquai 29
Fröbeltstrasse 33
Langgrütstrasse 172
Jakobstrasse 11
Höschgasse 28
Route d'Arsent 3
8024 Zürich
8045 Zürich
8029
8047
4105
8034
1700
8304
1211
8965
Zürich
Zürich
Biel — Benken
Zürich
Fribourg
WalliseUen
Dubach Hans
Dubois Frederic
Durst 0 .
Herzogenmühle
Rue de la Cite 17
Oberberkon
e. a. consultas AG
Edelta SA
8038 Zürich
Beliariastrasse 82
Rue Charles Humbert 9 1211 Geneve
8400 Winterthur
Thurgauerstr. 23
Egger Rene
Erny Karl
Earner Rudolf, Dr.
Fasolin Erik
Fedier's Werbeagentur
Fillion und Cuendet
Friank Alwin
8037 Zürich
Weihersteig S
Theaterstrasse
Malzgasse 28
Feldeggstrasse
Route d'Oron
Oberer Graben
'Geneve
Berikon
8
80
14 b
42
427, route d'Hermance
GaUati RoK
Ehrendingerstrasse 50
Gaiuch Alois
Gerstner, Gredinger und
Augustnergasse 21
Kutter AG
Aeschengraben 20
Badenerstrasse 16
Gfeller Hans
Av. de Rumine 17
Gigandet Rene
Bergstrasse 138
Gister und Gisler
Seefeldstrasse
45.
Greminger Walter
Kochergasse 1
Grimm Hans Beat
8001
4000
8008
1010
9000
Zürich
Basel
Zürich
Lausanne
St. Gailen
1248 Hermance GE
5400 Ennetbaden
4000 Basel 10
8004
1000
8032
8034
3000
Zürich
Lausanne
Zürich
Zurich
Bern
Rietstrasse 14
Va Luvini 4
Seestrasse 5
Bahnhofstrasse 32
8702
6900
8002
4900
ZoUikon
Lugano
Zürich
Langenthal
Hablützel und Jaquet
Hallaiuer Gerard
Halpem Erwin
Hauert Roland
Hauser Ernst
Hauser Marco
Hauser — Partner AG.
Hauser WiUy H. AG
Heer Fred
Hefti Peter V.
Helbling unt
Partner AG
Hell Robert
Henami Hans
Herr Walter
Herzog Walter AG
Hüfiker Hans und IJrs
Hochreutener K.
Hofer M.R.
Hohl Ewald G.
Hohl — Goureau SA
Horner Erich
Hubert Kurt,
Heidelberger unt
Hauser AG
Interpronilai Ltd.
Inwegra AG
Iringer Rolf
Wasserverkgasse 19
Alte Landstrasse 101
Steinbrüchelstrasse 28
Kreuzbünhistrasse 26
Bellerivestrlasse 26
Tödistrasse 27
Winterthurerstrasse 549
Winlterthurerstrasse 549
Gubelstrasse 61
Thunstnasse 95
3000
8702
8053
8008
8008
8022
8051
8051
8050
3000
Bern
ZoUikon
Zürich
Zürich
Zürich
Zürich
Zürich
Zürich
Zürich
Bern
Lowenstrasse 2
Rotbergerstrasse 16 A
Renggerstrasse 3
Steinentrostrasse 25
Schnaiedgasse 34
Salihükel 1
Brandschenkestrasse 166
Haslerstrasse 21
Hören
22, Rue du Cendier
Kartausstasse 3
8001
4054
Ö038
4000
9001
6002
8027
3000
9İ13
1211
8034
Zürich
Basel
Zürich
Basel 10
St. Gailen
Luzem
Zürich
Bern
Degersheim
Geneve
Zürich
Seestrasse 441
Tösstalstrasse 234
Ottikerstrasse 53
8038
8606
0403
8006
Zürich
Greifensee
Winterthur
Zürich
Jaggi Fred
Jehouda Daniel
Eigersrasse 2
Av. du Theatre 7
3000 Bern
1000 Lausanne
Keller Kurt
Kern - Kressmann H.
Kessler Rene
Klöti, Glatn unt
Tschudi AG.
Mühlebachstrasse 90
Gartnerstrasse 2
Zeltweg 44
8008 Zürich
5430 Wettingeti
8032 Zürich
Schmelzbergstrasse 56
8044 Zürich
Gunten von, Ernst
Gurtner Th. R.
-
61-
Kobi Fritz
Künfe Edgar
Kramgasse 68
Ruflisbergstrasse 46-48
Passîaıge Bocion 2
Lathion Gabriel
Baslerstrasse 74
Laurl Friedrich
Av. de la Gare 39
Lavanchy Louis
Eigerstrasse 55
L e g n a z 2 â Milo E.
Leuenberger unt Aerni Dufourstrasse 80
AG
,
Förrlibuokstrasse 10
Lintas AG
Toblerstrasse 88
Looser Hans
Metzergasse 3
Lorch Heiorioh
3011 Bern
6000 Lausanne
1000
4600
1000
3000
8034
Lausanne
Olten
Lausanne
Bern
Zürich
8031 Zürich
8044 Zürich
8001 Zürich
803G Zurich
Mayer Scheider Erich
Mayer Roger
MicjCann Eridksion
Europe SA
Postfach 172
Rue Pchard 13
Sohifflande 22
36, Rue St. Martin
Case Postale 389
Webergasse 9
Gundeldingerstnasse 170
15. Passage Malbüisson
Schaffhauserstrasse 210
Milani Alex
Mori Erich Ernest
Moser Heinz
Moser Paul
Kramgasse 68
Rue du Mont-Blanc 5
Bergstrasse 15
Neumarkstrasse 28
3011
1200
8702
2500
Mûller — Brockmaim
und Co.
Mumenthaller HJVE.
Gotthardstrasse 55
8027 Zürich
Stetbachstrasse 175
8051 Zürich
Maier Hans AG
Martin Florian
Masius AG
Matthey Frauds
1000 Lausanne
8001 Zürich
1000 Lausanne
9001 St. Gailen
4000 Basel
1204 Geneve
8000 Zürich
Bern
Geneve
ZoUikod
Biel
Neukomm +- Pinschewer
Schaffhauserstrasse 135
AG
Siidbahnhofstrasse 14c
Nuemeyer H.J.
8302 Kloten
3000 Bern
Olenetzky — BaltensperCarmenstrasse 21
ger J.B.
Florastrasse 1
Alexandre Ott Franz
Cassa Tramonto del Sole
8032 Zürich
8008 Zürich
6984 Pura
Hambergersteig 6
Ottiger Joafef
Pemberton und Schweg-
8034 Zürich
1er AG
Ferret Pierre
Poltera Gisep
Publi — Creation SA
Frobelstrasse 10
Case Postale 97
Goethestrasse 61
Witkonerstrasse 61
8032
1110
9000
8032
Zürich
Morges
St. Gailen
Zürich
Quadri und Anderegg AG Freyastrasse 21
8036 Zürich
Ramel Alfred
Reinhardt Hans R.
Reiwald Jeart AG
Reust Werbe AG
Risch[ik Markus
Ritter Albert
Rogivue Und
Sdimid
AG
Rohner Walter
Rohrer Andre
RÖSİİ Enzo
Rothenhausler Paul
Rothmayr AG
Rüede Carl A.
Ruets Paul Und Co.
Werbung Internlational
Ruperti - NCK AG
Rütti - Morand Paul
Sandmeier AG
Seestriasse 11
rue des Alpes 5
Untere Rbeingasse 15
Feldeggstrasse 80
Eigerstrasse 60
Gstadstrasse 22
8027 Zürich
1211 Geneve
4000 Basel
8008 Zürich
3000 Bern
8702 Zollikon
Schulstrasse 7
Steinbruchliweg 1
Nordstrasse 23
Leonhardstrasse 23
Zollikerstrasse 22
Bauherrenstrasse 15
Schaffhauserstrasse 210
Universitatsstrasse 82
8802
5600
8035
4002
8032
8049
8057
8033
Vorhialdenstrasse 10
Oberalbis
Zieglerstr. 29,
Postfach 2710
8049 Zürich
8135 Langnau •£
3001 Bern
Siewerdsdstrasse 95
Doltschiweg 39
Obermattstrasse 75
Schulhausstrasse 12
8050
8055
8330
8002
Sauter Werner
Schaad Max S.
ScheUenberg Gebr.
Scherer Arnold, Dr.
Sohlegel und
Zimmermann AG
Schnyder Franz
Schönhaus Cioma
Schoop Propaganda
AG (SA)
Senaud Jacques
Singer Ruedî
SfcaubSA
Bahnhofstriasse 44
Tödis trasse 1
Thiersteinerallee 62
Kilchberg
Lenzburg
Zürich
Basel
Zürich
Zürich
Zürich
Zürich
Zürich
Zürich
Pfaff ikon
Zürich
8023 Zürich
8002 Zürich
Tödistrasse 1
Rue Ami—Lullin 3
4000 Basel
Zürich
8002 Zürich
1211 Geneve
Chemin du Cap 3
Schweizerhof
19, av. de Beaulieu
1000 Lausanne
9410 Heiden
1000 Lausenne
Steinmann AG Alfred
Suiter W.
Szabo A.P. Werbung
Dufourstrasse 31
Theaterstrasse 14
Bellerivestrasse 3
8008 Zürich
8001 Zürich
8008 Zürich
Team AG
Thiessing Frank C.
Thompson GmbH. .]
Walter
Trauffer und Droz
Trio Advertising SA
Mainaustrasse 30
Gutenbergstrasse 10
8034 Zürich
8002 Zürich
Postfach
Englisehviertelstrasse 62
Rue Voltaire 1
8030 Zürich
8032 Zürich
1000 Laıısanne
Univas AG
Unwin L.
Frohburgstr. 6
Th. Bornhauser-Str. 21
8006 Zürich
9320 Arbön
Wetter Georg
Vetter Hans
Vogelsanger Werner
Vogt Richart E.
Balgriststrasse 102
Dufourstrasse 155
Ostermundigenstrasse 42
Scheuchzerstrasse 8
8029
8034
3000
8006
Walchli Jean—P.
WFM. Wecker und
Matsdier
Weibel und Wey
Wernh Hans
Wiener und Deville
Wild J. AG
Wirz A. AG
Wirz Martin
Woodtn Hugo
Workshop Benz
Hanspeter
Wyss A. Trost P.
Stednviesstrasse 32
Apollostrasse 19
8030 Zürich
8032 Zürich
Zeungin Mark
Ziircher
alter SA
Zürrer Paul
Zürich
Zürich
Bern
Zürich
Hirtenhofstrasse 32
. Glarnischstrasse 23
Forchstrasse 280
Witikonerstrasse 61
Uetlibergstrasse 132
BoUeystrasse 27
. Usteristrasse 23
6000
8712
80^9
8032
8045
8033
8001
. Huttenstriasse 4
Theaterstasse 1
8006 Zürich
600O Luzem
Young und Rubidam AG Schwarztorstr, 56,
Postfach 2743
Mühlehofstrasse 26
rue du 31 Decembre 26
Seestrasse 148
.
Luzem
Stafa
Zürich
Zürich
Zürich
Zürich
Zürich
3001 Bern
6030 Ebikon
1200 Geneve
8820 Wadenswil
E k : 10
İSVİÇRE'DE PERAKENDE KONSERVE FİATLARI
M a r k a
Dornaites Salçası
Domates püresi
boyuııiluş domates
Domates salçası
Bezelye (Orta
Bezelye ,İnce (Haıvuvv
Bezeıye + Havuç
Bezelye
Bezelye (İnce
Bezelye (Orta)
Bezeiye + Havuç (Orta)
Bezeiyo (Örtci)
Bezelye (ekstf-a)
Bezelye + Havuç (İnce)
Taze Fasulye <Çok înee)
Taze Fasulye (İnee)
Taze Fasulye (Orta)
Tereyağlı Taae Fasulye
Taze Fasulye (Orta)
Ta2je Fasulye (Orta)
Taze Fasulye (İnce)
Taze Fasulye (ekstra)
Taze Fasulye (face)
Havuç
Küçük Havuç
Kuşkonmaz
Türlü
»
Enginar
Hıyar
Patates
Kutu (Gr.)
Del Monte
Bıschofszelle
Marsetıella
—
Bschofszelle
170
300 (tüp)
400
410
540
540
540
543
540
540
860
860
860
870
540
540
540
540
870
395
870
8VÖ
87Ö
870
870
280
Reala
»
Midi
*
Herö
Bıschofszelle
Midi
»
Hero
Midi
»
Mondial (Formose)
Spıcain (Italie)
Del Monte
mt6
Herö
Rolli
Winner
Midi
Hero (Lenzburg)
1
Fiatlar
İsviçre Fr.
— 55
— 75
-70
1—
1.35
1.70
1.10
- 85
1.80
1.30
1.85
1.50
2.85
2.60
2.90
2.10
1.60
1.20
1.80
1.25
2.90
4.25
.290ı
2.20
2.50
1.50
2.60
1.10
298
450
870
400
400
835
860
1.75
2.15
3.75
1.65
1.70
1.70
1.85
E k : 11
TÜRKİYE'DE BAZÎ KONSERVE FABRİKALARININ İSİM VE ADRESLERİ
Gürbahçe Konserve Fabrikas,
59. Sokak No. 35
Altınbaş Mahallesi
Nazilü
Cumhuriyet Konserve Fabrikası
Birinci Aralık No. 17
Belediye Caddesi
Gehbolu
Ece Konserve Fabrikası,
Postahane Sokak 9
Yalı Mahalesi
Erdek
Yükselen Konserve Fabrikası,
Kore Kahramanları Cad. 43
Aleattin Mahallesi
Gelibolu
Lezzet Konservecilik KoU. Şti.
Sanayi Bölgesi No. 124
Bandırma
Kepez Konserve ve Sebze İstihsal
ve Konservecilik T.A.Ş.
Kepez Konserve Fabrikası
Çanakkale
Bilecik Konserve Sanayi
Sstasyon Önü
Bilecik
Özgir KoU. Şti.
Ihca caddesi No. 21
Gemlik
Rıfat Minare Konserve Fab.
Yalova Gemlik Yolu
Gemlik
Yeşil Bursa Konserveleri A.§.
Enmutla Sokak No. 17
Fevzi Çakmak Caddesi
Bursa
Akpmar Ziraî İstihsal ve
Konservecilik A.Ş.
Ezine Caddesi 146
Çanakkale
Aleattin Konserve Fabrkası,
Tuğsavul Cad. No. 4
Gelibolu
Yelkenci Ticaret ve Sanayi A.Ş.
Balıkhane Sokak No. 15
Gelibolu
Ah Rıza Pişkin ve Ort.
Abdulezel Caddesi 300
Fener, İstanbul
Bileydiler Ticaret ve Sanayi A.Ş.
Abdulezel Paşa Caddesi 160
Cibali — İstanbul
Can Koli. Şti.
•Bornıovalı Han No. 17
Aşirefendi Caddesi
İstanbul
Gediz Bilumum Sanayi, Tcaret
ve Madencilik A.Ş.
Cumhuriyet Caddesi A—1'
Gediz — Kütahya
Gediz Konserve ve Gıda Sanayi Ltd.
Cumhuriyet Caddesi 49
Gediz — Kütahya
Turgutlu Konservecilik A.Ş.
İstasyon Caddesi ^
Yldırım Mahallesi
Turgutlu
Samsun Konserve Fabrikası,
Sakarya Caddesi 71
Samsun
Süleyman Tarık Karslı
Yenihamam Sokak 88
Hançerli Mahallesi
Çiftlik Konserve Fabrikası .
Mürselpaşa Caddesi No. 128
Balat, İstanbul
Hayrettin Tansever
Vakıf İş Han Kat. 4 No. 23,
Bahçekapı, İstanbul
Lef ter
Elmas
Aynalı
Galata,
Lacis
Konserve Fabrkası,
Lokanta sokak 15
İstanbul
Samsuix
Azim Konservecilik ve Sanayi
Yak Caddesi 47
Orhanlar Mahallesi
Zonguldak
Bil, ba, bi Koli. Sti.
Yukarı Çarşı Caddesi No. 18
Bartın
İthalât ve înracat Türkili
Karakaş Caddesi No. 32
Bartın
Emek İhracat Koli. Şti.
İstanbul, Merkez Hal
Müttehit Ermiş, Emniyet Kartal
Konserve Fabrikası A.Ş.
Demirhisar Caddesi 54 . /
Ayvansaray, İstanbul
Tahsin Furtun
Agopyan Han Kat. 2 No. 13 >
İstanbul
Tamek Konserveleri Ltd. Şii.
Londra Asfaltı-Merter Sitesi
İstanbul
Vatan Konserve P^'abrikası
Topkapı, İstanbul
Pişkin Konserveleri
Abdülezelpaşa Cad. No. 300
İstanbul
Abdullah Güııeşçi,
Bornova Konserve Fabrikası
Karakurum sokak 15
Bornova, İzmir
Helmut Gerede Bolu Konserve Fab.
Ayrıhk Qe;§mesı
Bolu
Tamtad Konserve Fabrikası
Sanayi Sitesi
Tire - İzmir
Cemal Alanya Konserv:E Fabrikası
Tuzpazarı No. 206
Bursa
Nuri Özgür Konservecilik
Mithat Paşa Caddesi 1246
İzmir
Leyla Celal Antel Konserve Fab.
İpekçi Han No. 18
Atatürk Caddesi
Bursa
Pulat Konserve Fabrikası
Kazımdirik Mahallesi Üçyol no. 4
Bornova - İzmir
Yeşil Tire Mithatbey Konserve Fab.
Birinci Mektep Caddesi 3
Kurtuluş Mahallesi
Tire
Akfa Konserve Fabrikası
Manifaturacılar Çarşısı
No. 6302
Unkapanı, İstanbul
Atatürk Orman iÇftiiği Müdürlüğü
Orman Çifthği
Ankara
Bereket Konserveleri
Bileydiler Tic. ve Sari Kol. Şti.
Abdülezelpaşa cad. 160
İstanbul
Gemü Gür
Ney r e Sıtkı Sokak no. 41
Erdek
Hürriyet Konserveleri
Tuzcular sokak. No. 36
Yemiş, İstanbul
Bebe Holland Çocuk Maması
Ersoy Han No. 48 Kat. S/4
Divanyolu caddesi
İstanbul
Tat Konserve San. A.Ş.
ı^/fM?af ake^îialpaşâ
Bursa
Çapamarka Gıda Sanayii ,A.§.
4sariyö Caddesi 34-1
fb.afobul
Yurtas - Yurt Ürünleri
Sanayi ve Ticaret A.Ş.
P.K. 210
Bakanlıklar - Ank^ara
S.^ray Sofra Hardal ve Baharatları
Karakoyunlu sokaik 24/A
Çapa, İstanbul
B İ B L İ Y O G R A F Y A
- Dış Ticaret İstatistikleri, Devlet İstatistik Enstitüsü
« Türkiye'de Konservecilik ve Konserve İhracatını Arttırma
İmkânları,
İstanbul Ticaret Odası, 1967,
• Statistique industrielle, O.S.C.E.
' Annual Abstract of Statistics, Central Statistical Office
' Annuaire de la Prcduction, F.A.O.
• Commerce par produits, Statistiques de O.K.CD.
World Trade Annual, O.N.U.
Statistique Anuelle du commerce exterieur de la Suisse.
Annuaire demographique 1969, N.U.
-SUISSE; Etudes Economiques, 1971, O.C.D.E.
Guide du Marche Smsse, 1971, C.C.I.
• Fiche express Suisse, C.N.C.E., Paris
' Bulletin international des douanes.
• Legal Instruments Embodying the Rusults of the 1964-67 Trade Conferen­
ce GATT, Geneva, Juine 1967.
• Le Marche des Conserves de poissons,
legumes et fruits en Suisse,
C.N.C.E., Paris.
Download

S - ITO