FOTONAPONSKI SISTEMI
www.schrack.rs
Prednosti fotonaponskih sistema
Obnovljivi izvor energije - SUNCE
Skoro neograničeni potencijal
Primenjivo na svakom mestu
Osnovna komponenta je silicijum, gotovo
nepresušiv materijal (pesak u pustinji)
Robusna i pouzdana tehnologija
Doprinosi smanjenju CO2 emisije
Za rad nisu potrebna fosilna goriva
Niski troškovi održavanja
Nezavisnost od rastućih cena energenata
Feed in tarifa u Srbiji – 23 Ecenta/kWh.
Ugovor na 12 godina – EPS
Tehnička preporuka broj 16 – TP 16
Harmonizacija sa IEC standardima
www.schrack.rs
Prednosti fotonaponskih sistema
Aktuelna raspodela svetske energetske potrošnje
U Nemačkoj je instalirano 25 GW
snage fotonaponskih panela što
čini 3% ukupne potrebne električne
energije. Do 2050. ta vrednost treba
da dostigne 25%.
www.schrack.rs
Prednosti fotonaponskih sistema
Osunčanost u Srbiji– 1200 do 1400 W/m² !
www.schrack.rs
Osnovni tipovi PV ćelija
Monokristalne ćelije
Ćelije su okruglog ili kvadratnog oblika
Debljina je normalno 0.3 mm
Dimenzije ćelija 125 x 125mm ili 156 x 156mm
Boja tamno plava, crna
Efikasnost 16-20%. U laboratoriji do 25%
Polikristalne ćelije
Ćelije su kvadratnog oblika
Debljina je normalno 0.25 do 0.4 mm
Dimenzije ćelija 125 x 125mm ili 156 x 156 mm
Boja plava, siva
Efikasnost 15-16%. U laboratoriji do 19-20%
www.schrack.rs
Osnovni tipovi PV ćelija
Amorfne ćelije
Visoka fleksibilnost u proizvodnji, bilo kog oblika
Debljina aktivnog sloja 0.001 mm
Dimenzije ćelija standardno 0,77 x 2,44m, specijalno 2x3m
Boja crveno-braon ka crnoj, ili plava ka ljubičastoj
Efikasnost nakon stabilizacije 5-8%
Kadmijum telurove (CdTe) ćelije
Homogena struktura, bilo koji oblik moguć
Debljina aktivnog sloja 0.0008 mm
Dimenzije ćelija max. 1,2 x 0,6m
Boja tamno zelena ka crnoj
Efikasnost 6-9%
www.schrack.rs
Osnovni tipovi PV ćelija
Ostali tipovi
Copper indium diselenid (CIS)
HIT ćelije
Polu transparentne ćelije
Nove tehnologije
Koncentratorske ćelije
PV-Folije
www.schrack.rs
Fotonaponski sistem
Energija sunca se pretvara u električnu
u fotonaponskim modulima
Moduli proizvode jednosmerni napon
cca 30V po modulu
Moduli se povezuju u niz – lanac ili “string”
Svaki lanac se štiti odvodnicima prenapona
Jednosmerna struja se može pretvoriti u
naizmeničnu struju pomoću invertora
Naizmenična struja se:
• upotrebljava direktno za sopstvene
potrebe (stand alone sistemi)
• isporučuje u mrežu (full feed in)
www.schrack.rs
FOTONAPONSKI SISTEMI ZA OSTRVSKI RAD SCHRACK & VICTRON ENERGY
Sistem za ostrvski rad za AC
potrošače
Sistem za ostrvski rad za AC
potrošače sa back-up-om
www.schrack.rs
FOTONAPONSKI SISTEMI ZA OSTRVSKI RAD SCHRACK & VICTRON ENERGY
Veliki sistem za ostrvski rad za
AC potrošače sa back-up-om
www.schrack.rs
Veliki sistem za ostrvski rad za AC
potrošače sa dvostrukim back-up-om
Osnovni delovi fotonaponskog feed-in sistema
Moduli (paneli)
Montažni pribor
Priključnice-konektori
Specijalni solarni PV kabl
Prenaponska zaštita u kućištu
DC-prekidač
Invertor DC/AC
Brojilo za predatu energiju
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
Ćelija (cell) – modul (panel) – PV lanac (string) – postrojenje (plant)
ćelija
niz ćelija
www.schrack.rs
modul
postrojenje
niz modula
Moduli (paneli)
Svaka ćelija u modulu štiti se sa dodatnim slojevima
Pokrovno staklo
Zaštitni sloj (EVA- encapsulation)
Solarna ćelija
Drugi zaštitni sloj (EVA- encapsulation)
Višeslojni zadnji zid
Funcija zaštitnih slojeva
Zaštita od termičkih i mehaničkih spoljnih uticaja
Povezuje slojeve
Zaštita od prodiranja vode
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
Okvir modula
Osnovna funkcija: zaštita modula
Dodatne funkcije
Zaštita od korozije
Dodatno zaptivanje modula
Olakšava uzemljenje
Poboljšava mehaničku otpornost
Smanjuje mogućnost lomljenja pri montaži
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
Priključna kutija modula
Funkcija: veza PV lanca ka susednom modulu
Bypass zaštitne diode
Priključne kutije su najmanje zaštitne klase II
Zaštita od vode
Obezbedjuje pravilan polaritet i zaštitu od dodira
Prečnik kabla od 1.5mm² do 6 mm²
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
Bypass diode
Preterano zagrevanje ćelije dovodi do uništenja ćelije
Ćelija pod senkom postaje potrošač
Struja koja teče ka takvoj ćeliji se u njoj konvertuje u toplotu
Izbegava se efekat vrućih “tačaka”
Optimalno je jedna dioda na svaku ćeliju, u praksi se povezuje 15-20
ćelija na diodu
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
Cell number
Broj ćelija u jednom modulu
Cell type
Tip ćelija opisuje tehnologiju ćelije (monokristalne, polikristalne, amorfne...)
Current-voltage-characteristic curves
Strujno naponske karakteristike modula pod određenim uslovima
Power Wp, Nominal power
Nazivna snaga modula merena pri STC (Standard Test Conditions)
STC: 1000W/m², AM 1.5, 25°C
NOCT(Normal Operation Cell Temperature): 800 W/m², 20°C, AM1.5, vetar
brzine 1 m/s
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
Open circuit voltage Voc - napon praznog hoda
Napon na osvetljenoj ćeliji na koju nije spojen potrošač
Short circuit current IK –struja kratkog spoja
Struja osvetljene ćelije i kratkospojenih priključaka
MPP (Maximum Power Point) - tačka maksimalne snage
Radna tačka osvetljene ćelije s optimalnom – najvećom snagom
PMPP = UMPP • IMPP
MPP- Tracker- funkcija invertora da radi pri tačkama maksimalnih
snaga
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
Naponsko strujna zavisnost od sunčevog zračenja
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
Naponsko-strujna zavisnost od temperature
Struja gotovo ne zavisi
od temperature
Napon izrazito
zavisi od temperature
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
Tehnički podaci
Dimenzije: 1.640 x 990 x 40 mm
Snaga: 250 W
60 ćelija po modulu, 6 serijski povezanih nizova po
10 ćelija, svaki sa Bypass diodom
Priključna kutija (IP65) sa kablom (po 1m sa obe strane),
i MC4 konektorima i 6 bypass dioda
Aluminijumski ram
Otpornost na grad prečnika do 25 mm,
sa 1 m udaljenosti brzine do 23 m/s
Napon praznog hoda: 37,7 V
Maksimalni (MPP) radni napon : 30,6 V
Struja kratkog spoja: 8,78 A
Maksimalna (MPP) radna struja: 8,35 A
Max. odstupanje od nazivne snage: 0/+3%
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
ISOFOTON (Španija)
Pogon i proizvodnja u Evropi, u Malagi od 1981.
Proizvodnja i ćelija i modula (panela)
Snaga: 250 W
Efikasnost panela: 15,4%
Opteretivost:
5.400 N/m2
Sertifikovano:
STC & NOCT
Garancija:
10 godina garancija na proizvod
Garancija snage – LINEARNA GARANCIJA SNAGE
www.schrack.rs
Moduli (paneli)
Standardi
IEC 61215, IEC61730 za kristalne module
IEC 61646 tehnologija tankih slojeva
IEC 61215 test obuhvata
Snaga modula pod različitim okolnostima
Vizuelna inspekcija
Test izolacionog materijala
Merenje temperaturnih koeficijenata
Dugotrajan test “vručih” tačaka
Temperaturske promene
Test na grad
Mehaničko opterećenje
Test grejanja / hladjenja
Otpornost na vodu
www.schrack.rs
Montažni pribor
Betonski crep
Biber crep
Trapezni lim
Eternit
Talasaste ploče
www.schrack.rs
Lim
Držači
panela
Montažni pribor
www.schrack.rs
Montažni pribor
www.schrack.rs
Montažni pribor
Ravni krovovi / montaža na zemlju
www.schrack.rs
Odvodnici prenapona
Schrack proizvod
U prodaji su kompletno ožičene kutije
MC4 priključnice za 3 ili 4 linije
4 Varijante
o Tip B/C 1000 V, 4 linije
o Tip C 1000 V, 4 linije
o Tip B/C 1000 V, DC-prekidač, 3 linije
o Tip C 1000 V, DC-prekidač, 3 linije
Invertori sa 2 Mpp Trackera po Mpp-Trackeru 1 ormarić prenaponske
ožičenje izvedeno u bojama za lakše snalaženje
max. 4 linije se paralelno prekidaju
DC-Prekidač izveden kao grebenasta sklopka (specijalna izvedba za
DC)
www.schrack.rs
Invertori
Tipovi invertora
Invertori za feed-in sisteme
Invertori za standalone sisteme
Funkcija feed-in invertora
Konverzija DC u mrežni AC režim
Sinhronizacija sa mrežnim naponom
Optimalno prilagodjenje MPP PV-lanca, oblast MPP-Tracker-a. U okviru
Schrack-ovog programa postoje invertori sa 2 i 3 MPP-Tracker-a
Kontrola proizvodnje
Zaštitna funkcija (mreže, pv-postrojenja, ljudi)
Merenje rezultata
www.schrack.rs
Invertori
Različite koncepcije povezivanja invertora
o Centralni invertor
 Manji troškovi
 Nefleksibilan u pogledu nadogradnje, senki; ispad celog postrojenja u slučaju
greške
o Više manjih (string) invertora
 Moguća nadogradnja postrojenja,
prilagodjenje MPP-Tracking-a
svakom PV-lancu, manji gubici
 Veći inicijalni troškovi
www.schrack.rs
Invertori
Schrack proizvodi
o 3, 4, 5 kW 1-fazni, 10 kW 3-fazni
o Piko 5.5 (5,5 kW, 3-fazni, 3 Mpp-Trackera)
o Piko 8.3 (8,3 kW, 3-fazni, 2 Mpp-Trackera)
o 10 kW (3-fazni,1 Mpp Tracker)
Schrack kao dobavljač
o Power One centralni invertori – snage 20 kW; 27.6 kW
kW; 55 kW; 110 kW; 220 kW; do 1400 kW
www.schrack.rs
Kabl / Konektori
Specijalni kabl za solarne sisteme
Vrlo otporan na
UV, atmosferske uticaje
Temperaturu i padavine
Dvostruko izolovan
Presek kabla: 4 i 6 mm²
Dostupno u 100m i 500m paketu, tri boje
Konektori
Proizvođač: Multi Contact (vodeći na tržištu)
MC4 konektori za 4-6 mm² kabl
Ne primenjivati jeftinije kopije!
www.schrack.rs
Uobičajena pitanja kupaca
Koliki prostor je potreban za 1 kWp?
Preko 8-10m²
Koliko košta 1 kWp?
1.400 – 1.700 € sa svom opremom i montažom
Gde se montira invertor?
Nema pravila. Potrebno je paziti na temperaturu.
U kom smeru mora biti okrenut krov?
Južno (orjentacija), nagib 30 – 35° (inklinacija)
Kako rade moduli u slučaju senke?
Veliki gubici, izbegavati senke!
Koji kabal je potrebno primeniti za uzemljenje?
16mm²
www.schrack.rs
Uobičajena pitanja kupaca
Šta znači Wpeak / kWp / Wp / Peak?
Peak = Vršna snaga dobivena STC-ispitivanjem
Šta podrazumeva garancija snage?
Moduli nakon 25 godina trebaju proizvoditi 80% nazivne snage. Dobro je
da snaga linearno opada sa vremenom.
Da li je potrebno osigurati fotonaponski sistem?
Da, protiv nevremena i uticaja treće strane. Postoje odgovarajući modeli
u renomiranim osiguravajućim kućama.
Sa koliko faza mogu ući u distributivnu mrežu?
1 ili 3 faze, zavisno o snazi i Tehničkim uslovima nadležne ED.
Razlika Mono i Polikristalni moduli (paneli)?
Danas iste performanse, cena i snaga.
Šta znači STC?
Standard Testing Conditions: 1.000 W/m², Temp. 25° AM 1,5
www.schrack.rs
Uobičajena pitanja kupaca
Šta znači NOTC?
Normal Operating Cell temparature: 800 W/m²; Temp. 20°; AM 1,5;
brzina vetra 1m/s;
Koliki je period povraćaja investicije?
Ako se isključi uticaj finansijskog modela, period povraćaja investicije je
6-7 godina u Srbiji.
www.schrack.rs
Projektovanje sistema
Definisati prostor predviđen za PV postrojenje – montaža na
kosi krov, ravan krov, zemlju...
Uskladiti željenu nazivnu snagu sa prostornim mogućnostima
PV SOL software – definisanje osnovnih parametara sistema:
o Predvideti broj modula
o Definisanje optimalnog invertora na osnovu broja modula i podela
modula na PV lance (stringove) u zavisnosti od MPP tracker napona
o Način postavljanja modula (panela) – određivanje azimuta i ugla
inklinacije, izbegavanje senki
www.schrack.rs
Projektovanje sistema
Primer određivanja osnovnih parametara pomoću PV SOL 5.5 Expert
Niš,
Instalirana snaga: Pi=30 kW
Konfiguracija sa tri invertora snage od po 10 kW (12.5 kVA).
www.schrack.rs
Projektovanje sistema
Izlazne vrednosti PV SOL kalkulacije za predviđeni sistem:
www.schrack.rs
Projektovanje sistema
Izrada detaljne specifikacije sistema:
Određivanje zone snežnog i vetro opterećenja
Proračun količina potrebnog materijala za montažu
Sistem prenaponske zaštite / DC-prekidač / Priključne kutije
Količina kablova
Konektori/Kutije
Alat
www.schrack.rs
Primeri lošeg projektovanja
www.schrack.rs
Katalog
www.schrack.rs
Katalog
www.schrack.rs
HVALA NA PAŽNJI
www.schrack.rs
Download

2. Fotonaponski sistemi