GRUP ARGE
RÖLE • TANITICI REKLAM
SMART SVC VE ORTA GERİLİM
KOMPANZASYON SİSTEMLERİ
SMART SVC SİSTEMİ, KONVANSİYONEL
KOMPANZASYON SİSTEMLERİNDE
OLDUĞU GİBİ SADECE KONDANSATÖR
KADEMELERİNİ KULLANARAK SİSTEME
CEVAP VERMEYE ÇALIŞMAZ, AYNI
ZAMANDA TRİSTÖRLÜ SÜRÜCÜ
YARDIMIYLA ENDÜKTİF YÜK OLAN ŞÖNT
REAKTÖRLERİN GÜÇLERİNİ HER FAZI
BİRBİRİNDEN BAĞIMSIZ AYARLAYARAK
DEVREYE ALIR. (SMARSVC RÖLE
HER BIR ŞÖNT REAKTÖRÜ 1/1000
HASSASİYETLE DEVREYE ALABİLİR.)
Şönt reaktörleri ayarlayabilme
yeteneği sayesinde
konvansiyonel sistemlere göre
çok daha hızlı ve çok daha hassas
kompanzasyon yapabilir. Sistem,
ayarlanabilir şönt reaktörlerinden
elde ettiği cevap esnekliğini,
kondansatör kademeleri ile
birleştirerek, hem kapasitif hem
de endüktif ihtiyaçlara tam cevap
verebilmektedir. İşletmelerdeki
yük dengesizliklerini ve hızlı
yük değişimini göz önüne
aldığımızda, işletmelerde, reaktif
problem yaşanmaması açısından
bu sistem tercih edilmektedir.
Smart SVC sistemleri yaygın
bir şekilde AG işletmelerde
kullanılmakta ve oldukça da
başarılı sonuçlar vermektedir.
Smart SVC sistemi, sayacın orta
gerilimde olduğu işletmelerde
hassas ölçüm ve hassas cevap
verme yeteneği sayesinde,
trafonun yüksüz olduğu
durumda hiçbir müdahale
gerektirmeksizin başarılı bir
şekilde çözüm üretebilmektedir.
Smart SVC OG sistemi trafonun
yükte olduğu durumda; sabit
kondansatör problemini de
ortadan kaldıracak şekilde
zaten çözüm üretebilmektedir.
Her iki durumda da aynı akım
trafolarını ve aynı kademelerini
kullanmaktadır. Ölçüm ve cevap
hassasiyeti sayesinde ikinci bir
akım trafo grubuna ve ikinci
bir kademe grubuna ihtiyaç
duymamaktadır.
Sayacın orta gerilimde olduğu
işletmeler, alçak gerilimde olan
sistemlere göre daha farklı bir
durum arz etmektedir. Yüksek
güce ihtiyaç duyan bu tarz
işletmelerin, güç trafolarını
168
Mayıs 2014
ROLE.indd 1
12.06.2014 10:00
kendi bünyelerine almaları
gerekmektedir. Bu durumda
gücün büyüklüğüne bağlı
olarak elektrik sayacı orta gerilim
tarafına yerleştirilmektedir.
Sayacın orta gerilim tarafında
olduğu işletmelerde, yüksek
güç tüketimi durumunda
alçak gerilim tarafında yapılan
konvansiyonel kompanzasyon
sistemleri reaktif sorunu çözmede
yeterli olmaktadır. Fakat aktif
tüketimin düştüğü, trafonun
boşta olduğu durumlarda
alçak gerilim tarafından yapılan
kompanzasyon işletmenin cezaya
girmesine engel olamamaktadır.
Bu sorunun kaynağında;
Aslında bu gibi problemleri
gidermek için kompanzasyonun
bütünüyle orta gerilim tarafında
yapıldığı sistemler de mevcut
olup, sahada da uygulamaları
bulunmaktadır. Fakat bu tarz
sistemlerin kurulumunun zorluğu
olması ve sistemin pahalı olması
sebebiyle yaygın bir şekilde
kullanılmamaktadır.
Smart SVC orta gerilim
kompanzasyon sistemleri ise akım
bilgisinin orta gerilim tarafından
alındığı; röle, kondansatör ve şönt
reaktör kompanzatörlerinin alçak
gerilim tarafında bulunduğu
yeni bir sistemdir. Smart SVC-
OG kompanzasyon sistemi,
yukarıda bahsi geçen problemleri
çözebilmek adına, sahalarda elde
edilen tecrübe ve uzun uğraşlar
sonucunda geliştirilmiştir. Smart
SVC-OG rölesi, akım bilgisini
orta gerilim tarafında bulunan ya
da yeni takılacak 3 akım trafosu
üzerinden alır. Gerilim bilgisi ise
alçak gerilim tarafından alınarak
her fazın gücü, faz açısı farkı
dikkate alınarak, bağımsız olarak
ölçülür. Bu ölçüm sonucunda
röle hem mevcut kademeleri
hem de SVC çıkışlarını hassas
bir şekilde kullanarak sisteme
alçak gerilim tarafında çözüm
üretmektedir.
Ayrıca uygulama sonrasında
sayaçtan ve röleden yapılacak
gözlemler neticesinde fazlar
üzerinde hassas ayarlamalar
yapılarak reaktif sorun tamamen
ortadan kaldırılabilmektedir.
Bütün bu işlemlerin neticesinde
işletmenin ihtiyaç duymuş
olduğu reaktif ihtiyaca tam
olarak cevap verildiği gibi, orta
gerilim sistemlerinin yapısından
kaynaklanan reaktif problemler
de tam ve kesin olarak çözüme
kavuşturulmuş olur.
• Trafonun endüktif
etkisinin değişen akıma göre
ayarlanamaması,
• Yüksek güçlere göre yapılan
kompanzasyonun ölçme ve
cevap hassasiyetinin yetersiz
kalışı,
• Düşük akımlarda ölçü
trafolarının ve ölçüm
ekipmanlarının hassasiyet
sınıflarının yetersiz kalması,
• Boştaki trafoda gözlenen faz
dengesizliğinin orta gerilim
tarafında reaktif enerjiyi hem
endüktif hem de kapasitif yönde
bozucu etki oluşturması,
• Sayaç ile trafo arasındaki uzun
hatların varlığı gibi detaylar
yatmaktadır.
169
Mayıs 2014
ROLE.indd 2
10.06.2014 17:04
Download

smart svc ve orta gerilim kompanzasyon sistemleri