T.C.
K A M U DENETÇİLİĞİ K U R U M U
K A M U D E N E TÇ İL İĞ İ
KURUM U
ŞİKAYET N O
: 02.2013/805
K A R A R T A R İ H İ 04/04/2014
RET KARARI
ŞİKAYET EDİLEN İDARE
: 1) Yükseköğretim K urulu Başkanlığı
2) C um huriyet Üniversitesi Rektörlüğü
ŞİKAYETİN KONUSU
: Ş ik a y e tç in in , M ü h e n d is lik T a m a m la m a P ro g ra m ı
k a p sa m ın d a b e lirlen en d erslerin ü n iv ersite tercihleri
y ap ılm ad an ö n ce ilan edilm em esi dolayısıyla m ağdur
o ld u ğ u n u C u m h u riy e t Ü n iv e rsite sin in 18 fa rk dersi
b e lirle d iğ in i b e lirte re k p ro g ram a dahil ü n iv e rsite le r
a ra sın d a k i d ers fa rk lılık la rın ın g id e rilm e si, k işilerin
T e k n ik E ğ itim F a k ü lte sin d e ald ığ ı d e rslerd en m u a f
tu tu lm a s ı v e Y Ö K 'ü n 2 3 .0 9 .2 0 1 3 ta rih li y a z ıs ın ın
düzeltilerek, fark derslerinin m ühendislik tam am lam a
program ı öğrencilerinin m ezun olduklan Teknik Eğitim
Fakültesinden aldığı onaylı ders içeriği ve transkriptlere
göre belirlenm esi talebi hakkındadır.
ŞİKAYET BAŞVURU TARİHİ
: 0 7 .1 0 .2 0 1 3
I.U SÛ L
A. Şikayet B aşvuru Süreci
l)K u ru m u m u z a e lek tro n ik p o sta y o lu y la u laşan v e 0 7 .1 0 .2 0 1 3 tarih ve 8 8 4 7 sayılı ev rak k ay ıt
num arası ile k ay d a alınan şikâyet b aşvurusu, şikâyetçi
....................
tarafın d an yapılm ıştır.
Ş ikâyet b aşv u ru su n u n karara bağlanm ası için 28.03.2013 tarihli v e 28601 m ü k errer sayılı R esm i
G azetede yayım lanan K am u Denetçiliği K urum u K anununun U ygulanm asına ilişkin U sul ve Esaslar
H akkında Y önetm eliğin 41/1-a m addesi ve İm za Y etkileri Y ön erg esin in 7 nci m addesinin birinci
fıkrasının (e) bendi uyarınca, şikâyetin incelenm esine v e araştı rinasına geçilmiş. 02.2013/805 şikayet
no.lu ret önerisiyle Kamu Başdenetçisine sunulmuştur
B. Ö n İncelem e Süreci
1 / 12
2) T eknik Ö ğretm enler İçin D üzenlenecek M ühendislik Program larının U ygulam a Esas ve U sulleri
Y önetm eliği uyarınca M ühendislik T am am lam a Program ı kapsam ında fark derslerinin belirlenm esi
yetkisi Üniversitelerarası K urul'un onayı alınm ak suretiyle Y Ö K 'te bulunm akta ise de fark derslerinde
ders değişikliğine ve/veya artışına gidilm esine ilişkin yetkinin üniversite seııatolanna verilm esi, ders
intibakları k onusundaki asli yetk in in de 2 547 sayılı Y ü k sek ö ğ retim K a n u n u 'n u n (1 8 /5 ) m addesi
uyannca üniversitelerin Fakülte Yönetim Kurullarında olması dolayısıyla konuyla ilgili karar alıcı idare
olarak C um huriyet Üniversitesi R ektörlüğü de tespit edilerek re'sen ta ra f olarak kabul edilmiştir.
3 )Y ap ılan ön in c elem e n e tic esin d e ; Ş ik ay et b a şv u ru su n d a idari b aşv u ru y o lla rın ın tü k etilm esi
dışındaki başvuru koşullanın taşıdığı tespit edilm iştir. A n cak şikâyetçinin kayıtlı olduğu program ın
3795 sayılı Bazı L ise, O kul v e F ak ü lte M ezu n ların a U n v an V erilm esi H ak k ın d a K an u n 'u n (3/e)
m addesi u y arın ca 1 yıl süreli b ir program olm ası seb eb iy le şik ây et k o n u su n u n çö zü m len m esin d e
telafisi güç veya im kânsız zararların doğm ası ihtimali bulunduğu kanaatine varıldığından, 6328 sayılı
K am u Denetçiliği K urum u K anununun 17. m addesinin dördüncü fıkrası ve Kurum Yönetmeliğinin 12.
m addesinin beşinci fıkrası uyannca idari başvuru yollannın tüketilmesi koşulu aranm aksızın incelem e
ve araştırm a aşam asına geçilmiştir.
II O L A Y V E O L G U L A R
A. Şikâyetçinin K onu H akkındaki A çıklam alan ve İddialan
4) Şikâyetçi K u rıım u m u za y ap m ış o ld u ğ u b aşv u ru su n d a. T ek n ik Ö ğ re tm e n ler İçin M ü h en d islik
T a m a m la m a P ro g ra m ın d a v e rile c e k fa rk d e rs le rin in 2 1 .0 7 .2 0 1 3 ta rih in d e Ö lç m e , S e ç m e ve
Y erleştirm e M erkezi (Ö S Y M ) tarafın d an g erçek leştirilen T ek n ik Ö ğ retm en ler İçin M ü h en d islik
T am am lam a Sınavına ilişkin b aşv u aı kılavuzunda ve tercih kılavuzunda y e r alm adığını, bu nedenle
üniversite tercihini aile durum u, çalışm a d u rum u vb. etkenleri d ik k ate alarak yaptığını, bu şekilde
y ap tığ ı te rcih leri d o ğ ru ltu su n d a C u m h u riy e t Ü n iv ersitesi İkinci Ö ğ retim M a k in e M ü h en d isliğ i
B ö lü m ü 'n e y e rle ş tiğ in i ;Ü n iv e rs ite d e 18 fa rk d e rs in in b e lirle n d iğ in i a n c a k Y Ö K ta ra fın d a n
üniversitelere gönderilen 23.09.2013 tarihli yazı doğrultusunda üniversiteler tarafından m ühendislik
tam am lam a program ları için farklı sayılarda fark dersleri belirlendiğini, d iğer üniversitelerin M akine
M ühendisliği B ölüm lerinde daha az sayıda faik dersi belirlendiğini, bunun eşitlik ilkesine sığmadığını,
h a n g i ü n iv e rsite d e h an g i fa rk d e rsle rin in v e rile c e ğ in i ö n c e d e n b ilse idi te rc ih le rin i b u n a g ö re
belirleyebileceğini belirterek üniversiteler arasındaki ders farklılıklannın giderilm esi, kişilerin Teknik
E ğ itim F a k ü lte sin d e aldığı d e rsle rd e n m u a f tu tu lm a sı v e Y Ö K 'ü ıı 2 3 .0 9 .2 0 1 3 tarih li y a z ısın ın
düzeltilerek, fark derslerinin m ühendislik tam am lam a programı öğrencilerinin m ezun olduklan Teknik
Eğitim Fakültesinden aldığı onaylı ders içeriği ve transkriptlere göre belirlenm esini talep etmektedir.
B. İdarenin Şikâyete İlişkin Açıklam alan
5) Şikâyet edilen idare Y ük sek ö ğ retim K urulu B aşkanlığı'ndaıı (Y Ö K ) 07.11.2013 tarih ve 6505
sayılı v e 3 0 .0 1 .2 0 1 4 tarih v e 816 sayılı y a z ıla rım ız la bilgi v e b elg e isten m iştir. Y Ö K 'ten alınan
1 3 .1 2 .2 0 1 3 ta rih v e 8 7 0 7 s a y ılı ilk c e v a b i y a z ıd a 3 7 9 5 sa y ılı "B azı L ise , O k u l v e F a k ü lte
M ez u n la rın a U n v an V erilm esi H ak k ın d a" K an u n 'u n 4 üncü m ad d esi u y arın ca Y Ö K tarafın d an
hazırlanan ve 07.08.1992 tarih v e 21308 sayılı R esm i G azetede yayım lanan "Teknik Ö ğretm enler için
D ü zenlenecek M ü hendislik P rog ram ların ın U y g u lam a E sas ve U sulleri" Y önetm eliği çıkarıldığı;
belirtilen K anun ve Y önetm elik hüküm leri doğrultusunda 2006 yılına kadar Teknik Ö ğretm enler için
M ü h e n d is lik P ro g ra m la rın ın s ü rd ü rü ld ü ğ ü , 2 0 0 6 y ılın d a n itib a re n s ö z k o n u s u p ro g ra m la rın
ü n iv e rsite le rin fiziki im k ân sızlık ları, ö ğ retim elem an la rın ın d ers y ü k le rin in y o ğ u n olm ası, ilgili
2 / 12
üniversiteler tarafından kontenjan ayrılm am ası nedeniyle devam ettirilem ediği, ancak 2013 yılında
yeniden açılabildiği belirtilmiştir.
S özk o n u su ta m a m lam a p ro g ram ın a ilişkin sınavın 2 1.0 7 .2 0 13
tarihinde Ö SY M tarafından gerçekleştirildiği ve sınava Teknik Eğitim Fakülteleri bünyesinde yer alan
24 farklı b ö lü m d en m ezunların başv u rd u ğ u , 52 d ev let ü n iv ersitesin d e M ü h en d islik T am am lam a
Program lan için 2791 kontenjan ayrıldığı belirtilerek konuya ilişkin Y Ö K Y ürütm e K urulu K ararlan
ile Genel Kurul K ararlan ve ekleri gönderilmiştir.
6)Y Ö K 'ü n 30.01.2014 tarih v e 816 sayılı y azım ıza cev ab en g ö n d erilen 17.03.2014 tarih v e 1183
say ılı y a z ıs ın d a ise, m e v z u a tta b e lirtild iğ i ü z e re , Y ü k s e k ö ğ re tim K u ru lu Ç a lış m a G ru b u ile
Üniversitelerarası K uml'un, Teknik Eğitim Fakültesi müfredatı ile M ühendislik Fakültesi m üfredatlannı
k a rşıla ştıra ra k M ü h e n d islik T a m a m la m a P ro g ra m ın d ak i dersleri b elirle d ik le ri, bu n e d en le d ers
m uafiyetinin söz konusu olm adığı belirtilm iştir.
Y azıd a ay rıca, ü n iv e rsite lerin m u afiy et kararı
v e re m ey e c ek le ri; an cak on d ersten a z o lm am ak ü zere, b e lirlen en d e rslerd e ü n iv e rsite sen ato su
ta ra fın d a n en fa z la % 30 o ra n ın d a d e ğ iş ik lik v e % 5 0 o ra n ın d a a rtırım y a p ıla b ile c e ğ i ifa d e
edilm iştir.Y Ö K 'ün bahsi g e çe n y a zısın d a , M ü h e n d islik T a m a m la m a P ro g ra m ın ın m ü fred a tın ın
hazırlanm ası am acıyla Y Ö K Y ürütm e K u aılu tarafından M üfredat Ç alışm a K om isyonu kurulduğu,
M üfredat Ç alışm a K om isyonu tarafından alt kom isyonlar oluşturulduğu, K um lan alt kom isyonlann
her bir m ühendislik tam am lam a program ının derslerini önerdiği, M üfredat Ç alışm a K om isyonunun
önerilen dersleri üniversiteler tarafından % 30 değişiklik yapılabilecek şekilde kabul ettiği, K om isyon
tarafından üniversitelere derslerde % 30 değişiklik y ap m a yetkisi verilm ek suretiyle kabul edilen ve
Ü niversitelerarası K urul B aşkanlığı'na sunulan tam am lam a program lanın Ü niversitelerarası K um l'un
üniversitelere derslerde en fazla % 50 oranında artının yapabilecek şekilde yetki vererek kabul ettiği,
Y ü k sek ö ğ retim K u rulu Ç alışm a G ru b u ile Ü n iv ersitelerarası K uru l'u n , T ek n ik E ğ itim Fakültesi
m ü fre d a tı ile M ü h e n d is lik F a k ü lte si m ü fre d a tla rın ı k a rş ıla ş tıra ra k M ü h e n d is lik T a m a m la m a
P ro g ra m ın d ak i d ersleri b e lirle d ik le ri, bu n e d en le ö ğ re n c ile r için d e rs m u a fiy e tin in sö z k o n u su
olm adığı, ü n iv ersitelerin m u afiy et k a ra n v ere m ey e c ek le ri; an cak on d ersten a z o lm am ak üzere,
b e lirle n e n d e rsle rd e ü n iv e rs ite se n a to su ta ra fın d a n en fazla % 30 o ra n ın d a d e ğ işik lik v e % 50
oranında artırım yapabileceği, üniversitelerin öğrencileri ikinci öğretim de olm ayan dersler için birinci
ö ğ retim e y a da birinci ö ğ retim d e o lm ay an d ersler için ikinci ö ğ retim e ya da T ü rk çe eğ itim veren
başk a b ir d e v le t ü n iv e rsite sin e y ö n le n d ire b ile ce ğ i; am a o lm ay an d e rsler için 2 0 1 4 -2 0 1 5 e ğ itim öğ retim y ılın a y ö n len d irem ey eceğ i, 6111 sayılı K an u n la d eğ iştirilen 2 5 4 7 sayılı Y ü k sek ö ğ retim
Kanunu'nun 44'üncü maddesi uyarınca yükseköğretim kurum lanndan ilişik kesm e işleminin kaldınldığı
dik k ate alınarak; k a y ıt y a p tırd ık ta n sonra ö ğ ren cilerin k ay ıt d o n d u ra b ile ce ğ i, p ro g ram ın toplam
öğretim süresi iki yarı yıl olm asın a rağm en idareden v e /v ey a ö ğ ren cid en k ay n ak lan an sebeplerle
eğitim ini uzatm ak zorunda kalan öğrencilerin katkı payı/öğrenim ücretini ödem ek zorunda olduklan,
bunun dışındaki uygulam alar için ilgili kanun m addesinde değişiklik yapılm ası gerektiği, derslerin
çakışm ası halinde M ühendislik T am am lam a Program ı öğrencileri için ek sın ıf açılm asının m ü m k ü n
olm ad ığ ı, zira p ro g ram ö ğ ren cilerin in d iğ e r ö ğ re n c ilerle b e ra b er d erslere d ev am etm ek zo ru n d a
olduklan belirtilmiştir.
7) 0 6 .1 1 .2 0 1 3 ta rih v e 6 4 7 7 sayılı y a z ım ız la b ilg i v e b e lg e iste n e n C u m h u riy e t Ü n iv e rs ite s i
M ühendislik Fakültesi D ekanlığından alm an 27/11/2013 tarih ve 5360 sayılı cevabi yazıda şikayetçi
..............................
Ü n iv ersiten in öğrencisi old u ğ u teyit edilm iştir.
Ü niversitenin yazısından
şikayetçinin m uatıyet talebiyle ilgili olarak M akine M ühendisliği B ölüm ü'ne herhangi bir m uafiyet
başvurusunda bulunm adığı anlaşılm aktadır. Y azıda, anılan program kapsam ında alınacak derslerin
Y Ö K 'ün 23.09.2013 tarih ve 7153 sayılı yazısı ile bildirilm iş olduğu, sözkonusu yazıya istinaden
3 / 12
M a k i n e M ü h e n d i s l i ğ i B ö l ü m ü için 2 7 . 0 9 . 2 0 1 3 ta r ih v e 18 sa yıl ı B ö l ü m K u r u l u 1 n o ’lu
Kar arı v e 08.10.2013 tarih ve 42 sayılı toplantının 13 no'Iu M ü h e n d is l ik Fakültesi Y ön e tim
K uru lu Kar arı ile M ühendislik T am am lam a P rogram ına verilecek derslerin belirlendiği ve devam
e tm e k te o lan lisa n s e ğ itim in in 8 y a rıy ıllık eğ itim d e rs d a ğ ılım ı e sa s a lın a ra k d ü z e n le n e n d ers
program ının öğrencilere ivedilikle bildirildiği belirtilm iştir. Söz konusu yazıda ayrıca, şikayetçinin
bölüm ü için 18 ders belirlendiği iddiasının doğru olm adığı, Y Ö K 'ün belirlediği dersler haricinde ders
v e rilm e d iğ i, A n cak , Y Ö K 'ü n b elirled iğ i d erslerin B ö lü m lisan s p ro g ram ın d a o k u tu lan karşılığ ı
derslerin bazılarının 1 ve 2 o larak v erild iğ i, bu n ed en le d ers sayısı artm ış gibi g ö rü n m e k te ise de
öğrenciye Y Ö K 'ün belirlediği derslerin dışında hiçbir isim ve içerik farklılığı olan ders verilm ediği
ifade edilmiştir.
C. O laylar
8) Şikayetçi, Fırat Ü niversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Talaşlı Ü retim Ö ğretm enliği B ölüınü'nden
m ezun olm uş ve M ühendislik Tam am lam a Program ı kapsam ında yapılacak sınavlara katılm aya hak
k a z a n m ış tır.2 1.07.2013 ta rih in d e Ö lç m e, S e ç m e ve Y e rle ştirm e M erk ez i (Ö S Y M ) ta ra fın d a n
gerçekleştirilen Teknik Ö ğretm enler İçin M ühendislik Tam am lam a Sınavına girmiştir. Anılan program
k a p sam ın d a 2 0 1 3 -2 0 1 4 eğiti m -öğreti m yılı için C u m h u riy e t Ü niversitesi İkinci Ö ğ retim M ak in e
Mühendisliği Bölümü'ne yerleşmiştir.
9)M ühendislik Tam am lam a Program ı çerçevesinde kayıtlı olduğu M akine M ühendisliği B ölüm ünde
18 fark dersi belirlendiğini, farklı ü n iv ersitelerd e sö zk o n u bölüm için daha az sayıda fark dersinin
belirlendiğini, bunun eşitlik ilkesine sığmadığını, hangi üniversitede hangi fark derslerinin verileceğini
önceden bilse idi tercihlerini buna göre belirleyebileceğini belirterek, ü n iv ersiteler arasındaki ders
farklı lıklannııı giderilm esi, kişilerin T eknik E ğitim Fakültesinde aldığı derslerden m u a f tutulm ası ve
Y Ö K 'ün 23.09.2013 tarihli yazısının düzeltilerek, fark derslerinin m ühendislik tam am lam a program ı
öğrencilerinin m ezun oldukları Teknik Eğitim Fakültesinden aldığı onaylı ders içeriği ve traııskriptlere
göre belirlenmesi talebiyle 07.10.2013 tarihinde K urum um uza başvurm uştur.
B. Şikâyet K onusuna İlişkin U ygulam alar
10) D a n ışta y İdari D av a D a ireleri K u m lu 2 3 .0 5 .1 9 9 6 ta rih , 1 9 9 4 /6 1 0 esas v e 1996/323 sayılı
kararında; 3795 sayılı Bazı Lise, Okul vc Fakülte B itirenlere Ü nvan V erilm esi H akkında K anunun 4
üncü m addesi uyarınca Y ükseköğretim K urulunca çıkan lan ve 7.8.1992 günlü, 21308 sayılı Resm i
G azetede yayım lanan Teknik Ö ğretm enler İçin D üzenlenecek M ühendislik Program lanılın U ygulam a
Esas ve Usulleri Y önetm eliğinin 3,4,5 ve 6/2 nci m addelerinin iptali istem iyle açılan dava sonucunda;
D anıştay Sekizinci D airesince verilen ve davanın reddine ilişkin bulunan 30.3.1994 günlü, 1994/928
sayılı karara karşı, taraflarca karşılıklı olarak yapılan tem yiz istem inde d a v a k o n u su Yönetmeliğin;
37 9 5 sayılı K a n u n u n 4 ü n cü m ad d esi ile d av alı id a re y e v e rile n y e tk iy e d a y a n ıla ra k y ü rü rlü ğ e
konulduğu ve teknik öğretm en ünvanını kazandıran program ların yüksek öğrenim kurum lanndaki
mühendislik programlan ile doğrudan ilgili olm adığının belirtildiği, görülmüştür.
D. K am u Denetçisi Serpil Çakın'ın İncelem e v e Araştırm a B ulgulan
4 / 12
11) İlg ili K a m u D e n e tç isi ş ik a y e t b a şv u ru su n u n ç ö z ü m ü a m a c ıy la C u m h u riy e t Ü n iv e rsitesi
R ektörlüğü M ühendislik ve M im arlık Fakültesi D ekanlığı ile Y ükseköğretim K um lu Başkanlığından
şikayet konusu uygulam aya ilişkin bilgi v e belgelerin örneğini talep etm iş; ilgili idareler tarafından
konuya ilişkin bilgi ve belgeler gönderilmiştir
in-HUKUKİ D E Ğ E R L E N D İR M E V E G E R E K Ç E
A- İlgili M evzuat
12)
A nayasa'nın 5'inci m addesin d e, D ev letin tem el am aç v e g ö rev leri, " ...k iş in in tem el hak ve
hürriyetlerini, sosyal hukuk devleti ve ad alet ilkeleriyle b ağ d aşm ay acak surette sınırlayan siyasal,
ekonom ik v e sosyal engelleri kaldırm aya, insanın m addî ve m anevî varlığının gelişm esi için gerekli
şartlan hazırlam aya çalışm aktır ", 42'inci m addesinde "K im se, eğitim ve öğrenim hakkından yoksun
b ıra k ıla m a z . Ö ğ re n im h a k k ın ın k a p sa m ı k a n u n la te sp it e d ilir v e d ü z e n le n ir." h ü k ü m le ri y e r
almaktadır.
13) Birleşm iş M illetler (B M ) İnsan H aklan Evrensel B eyannam esinin 26. M addesinin 1'inci fıkrasında
herkesin eğitim hakkına sahip olduğu, Y ükseköğretim in, yeteneklerine göre herkese tam b ir eşitlikle
açık olması gerektiği belirtilmiştir.
14) 3795 sayılı B azı L ise, O kul v e F a k ü lte M e z u n la rın a U n v an V erilm esi H a k k ın d a K an u n 'u n
"Unvanlar" başlıklı 3. m addesinin (d) bendinde "Lise üstü dört yıl süreli yüksek teknik öğretim gören
erkek teknik öğretm en okulu, erkek teknik yüksek öğretm en okulu, y ü k sek teknik öğretm en okulu
v e te k n ik eğitim fak ü ltesi m ezu n ları ile k ız te k n ik ö ğ retm en o k u lu , kız te k n ik y ü k se k ö ğ re tm e n
okulunun ve m esleki eaitim fakültesinin teknik euitim veren bölüm lerinden m ezun olanlara "teknik
öğretmen", (e) bendinde "Teknik öğretm en unvanını kazananlar için ilgili teknik eğitim fakültelerince
düzenlenecek en fa z la iki varı vıl süreli tam am lam a program larım b a şa n y la b itirenlere dallarında
" m ü h e n d is " u n v a n ı v e rilir ."
M ü h e n d is lik P r o g r a m la r ın ın D ü z e n le n m e s i başlıklı 4'üncü
m addesinde "T eknik öğretm enler için düzenlenecek m ühendislik program lanılın u y g u lam a esas ve
usulleri, Y ükseköğretim K urulunca çıkanlacak yönetm elikle düzenlenir". M ühendislik Program lannın
Uygulanması başlıklı 5'inci m a d d esin d e ise "T e k n ik ö ğ re tm e n le r için d ü z e n le n e c e k m ü h e n d islik
program lan, bu K anunun yayım ını izleyen ilk öğretim yılından itibaren ilgili fakültelerce uygulam aya
konulur."
hüküm leri y e r almaktadır.
1 5 )2 5 4 7 sa yıl ı Y ü k s e k ö ğ r e t i m K a n u n u n u n 18 finci m a d d e s i n i n ( b ) b e n d i n i n 5 ’in c i alt
b e n d i n d e '’Ö ğ r e n c i l e r i n k a b u lü , der s in t ib ak la rı v e ç ı k a r ıl m a la r ı ile eğ it im - ö ğ r e t i m v e
s ın a v la r a ait iş le m le ri h a k k ı n d a k a r a r v e r m e y e t k i s i n i n ” F a k ü l t e Y ö n e t i m K u r u l u ' n d a
olduğu h ü k m e bağlanmıştır.
16) 0 7 .0 8 .1 9 9 2 ta r ih ve 2 1 3 0 8 s a y ılı R e s m i G a z e te d e y a y ım la n a ra k y ü rü rlü ğ e g iren Teknik
Ö ğ r e tm e n le r İçin D ü z e n le n e c e k M ü h e n d is lik P r o g ra m la r ın ın U y g u la m a E s a s v e U s u lle ri
Yönetmeliği'nin;
M ü f r e d a t P r o g r a m l a r ı n ı n H a z ı r l a n m a s ı v e O n a y l a m a s ı başlıklı 4'üncü
m a d d esin d e ,"T a m am lam a p r o g r a m la rın d a u y g u la n a c a k m ü fr e d a t p ro g ra m la rı m ü h e n d is lik
fakültelerinin lisans program lan esas alınm ak suretiyle teknik öğretm enlik program lannın müfredatı ile
5 / 12
m ühen d islik lisans program larının m üfredatı arasındaki farklılıkları giderecek şekilde hazırlanır.
M ü fre d a t p ro g ram ları b ir Y ü k sek ö ğ retim K u ru lu Ü y e sin in k o o rd in a tö rlü ğ ü n d e, tek n ik eğitim
fakülteleri öğretim üyeleri arasından üç, m ühendislik fakültesi öğretim üyeleri arasından üç üye olm ak
üzere Yükseköğretim Y ürütm e K urulunca seçilen yedi kişilik bir kom isyonca birinci fıkra hüküm lerine
uy g u n olarak hazırlanır. K o m isy o n , g e re k tiğ in d e ilgili a lan lard a görevli ö ğretim ü y elerin d en alt
kom isyon oluşturabilir.
M üfred at program ları Ü niversitelerarası K urul tarafından onaylandıktan
sonra uygulanm aya konulur."
Eğitim Süresi başlıklı 5'inci m a d d esin d e "T am am lam a p rogram lanılın süresi iki yarıyıldır. A ncak,
p ro g ram ı bu sü re d e b itire m e y e n le re iki y a rıy ıl ek sü re v erilir. Bu sü re n in so n u n d a da b aşarılı
olam ayanlann programla ilişkileri kesilir."
Tam am lam a Program lanılın Uygulanması başlıklı 7'ııci m addesinde ise "Tam am lam a programlanın
uygulay acak olan teknik eğitim fakülteleri öğretim üyeleri, laboratuvar, teçhizat, atölye, stüdyo ve
diğer im kanlar değerlendirilm ek suretiyle Y ükseköğretim G enel K urulunca belirlenir. T am am lam a
programlannııı uygulanmasından ilgili fakülte dekanı sorumludur."
D ers V erecek Ö ğretim Ü yeleri başlıklı 7'rıci m ad d esin de,." tam am lam a p ro g raııılan n d a y e r alan
m ühendislik dersleri, m ühendislik unvanına sahip öğretim üyeleri tarafından verilir." hüküm leri yer
almaktadır.
B. K A M U D E N E T Ç İS İ S E R P İL Ç A K IN ’IN K A M U B A Ş D E N E T Ç IS IN E Ö N E R İS İ
17)Şikây etçinin, M ühendislik T am am lam a P ro g ram lan n d a üniversi tel erce verilecek fark derslerinin
Ö S Y M tarafından yayınlanan sınav giriş ve tercih kılavuzlannda y e r alm am ası nedeniyle tercihlerini
buna göre yapam adığı iddiasına ilişkin şikayetinin kabulünü; Cum huriyet Üniversitesi Rektörlüğünce
M ü h e n d islik T a m a m la m a P ro g ra m ın d a fa z la sa y ıd a d e rs b e lirle n d iğ i id d ia sı ile Ü n iv e rs ite le r
arasındaki ders farklılıklannın giderilm esi, zo ru n lu tu tu lan fark derslerinin m ühendislik tam am lam a
program ı öğrencilerinin m ezun olduklan T eknik Eğitim Fakültesinden aldığı onaylı ders içerikleri ve
tra n sk rip tle re g ö re b e lirle n e re k d a h a ö n c e T e k n ik E ğ itim F a k ü lte s in d e o k u rk e n a ld ığ ı b a zı
derslerden ıııuaf tutul maması hakkındaki şikayetlerinin reddini önenniştir.
B - H ukuka v e Flakkaniycte U ygunluk Y önünden D eğerlendirm e ve G erekçe
18) 3795 sayılı Bazı Lise, O kul v e F ak ü lte M ezu n ların a U nvan V erilm esi H ak k ın d a K an u n 'u n 4.
m addesi doğrultusunda hazırlanan 07.08.1992 tarih ve 21308 sayılı R esm i G azetede yay ım lan arak
yürürlüğe giren T eknik Ö ğretm enler İçin D üzenlenecek M ühendislik T am am lam a P rogram lannın
U y g u lam a E sas v e U sulleri Y ön etm eliğ i çerçev esin d e 2 0 0 6 y ılın d an sonra 2013 y ılın d a y en id en
M ühendislik Tam am lam a Program ının açılm asına karar verilmiştir. A nılan Program çerçevesinde 2 1
T em m u z 2013 tarih in d e Ö S Y M tarafın d an sınav g erçek leştirilm iş, öğrenci ad ay ların ın üniversite
tercih leri 11-16 Eylül 2013 tarih leri a rasın d a alın m ıştır. Y ap ılan y e rle ştirm e işlem i so n u cu n d a
şikayetçi Cum huriyet Üniversitesi İkinci Öğretim M akine M ühendisliği Bölüm ü'ne yerleştirilmiştir.
19)M ühendislik Tam am lam a Programı çerçevesinde kayıtlı olduğu M akine M ühendisliği B ölüm ünde
6
12
18 fark dersi belirlendiğini iddia eden şikayetçi, farklı ü n iv ersitelerd e sözkoııu b ö lü m için daha az
sayıda fark dersinin belirlendiğini, bunun eşitlik ilkesine uygun olmadığını, hangi üniversitede hangi fark
derslerinin verileceğini önceden bilm esi halinde tercihlerini buna göre belirleyebileceğini belirterek,
üniversiteler arasındaki ders farklılıklarının giderilm esi, kişilerin T eknik E ğitim Fakültesinde aldığı
derslerd en m u a f tutulm ası v e Y Ö K 'ü n 2 3 .0 9 .2 0 1 3 tarih li y azısın ın d ü zeltilerek , fark d erslerin in
m ühendislik tam am lam a program ı öğrencilerinin mezun oldukları Teknik Eğitim Fakültesinden aldığı
onaylı ders içeriği v e transkriptlere g ö re belirlenm esi taleb iy le 07.10.2013 tarih in d e K urum lunuza
başvurm uştur.
20)M ühendislik Tam am lam a Program lannda üniversi tel erce verilecek fark derslerinin Ö lçm e, Seçm e
ve Y erleştirm e M erkezince yayınlanan sınav giriş ve tercih kil av azların d a y e r alm am ası nedeniyle
te rc ih le rin i b u n a g ö re y a p a m a d ığ ı şik a y e tin e ilişk in o larak ; Ö S Y M tarafın dan y ap ılan lisan s
düzeyindeki d iğ er tü m y ükseköğ retim program ları için hazırlanan sınava giriş v e tercih kılavuzları
in c e le n d iğ in d e , te rc ih y a p ıla c a k ü n iv e rsite le rd e v e rile n d e rsle re ilişk in b ilg ile rin b a h s e k o n u
kılavuzlarda yer alm adığı görülm üştür. Bu itibarla, M ühendislik T am am lam a P rogram lannda ilgili
üniversitelerce verilecek derslerin sınava giriş v e tercih kılavuzunda yayınlanm am ası genel uygulam aya
uygun olduğundan yapılan işlemde hakkaniyet ölçütlerine aykırılık tespit edilmemiştir.
2 1 )Ş ik a y e tç in in C u m h u riy e t Ü n iv e rsite si M a k in e M ü h e n d isliğ i B ö lü m ü n d e fa z la say ıd a d ers
belirlendiği iddiası ile Ü niversiteler arasındaki ders farklılıklarının giderilm esi hakkındaki şikayetine
ilişkin olarak; 3795 sayılı B azı L ise, O kul ve F a k ü lte M e z u n la rın a U n v an V erilm esi H ak k ın d a
K a n u n 'u n M ü h e n d islik P ro g ra m la n n ın D ü z en le n m e si b aşlık lı 4 'ü n c ü m a d d e sin d e ise; T ek n ik
öğretm enler için düzenlenecek m ühendislik program lanılın uygulam a esas ve usulleri, Y ükseköğretim
K urulunca çıkanlacak yönetm elikle düzenleneceği belirtilmiştir.
22) B ahsi g eçen K anun uyarınca dü zen len ip 0 7 .0 8 .1 9 9 2 ta rih v e 2 1 3 0 8 say ılı R e sm i G a z e te d e
yayım lanarak yürürlüğe giren T eknik Ö ğretm enler İçin D üzenlenecek M ühendislik Program larının
U ygulam a Esas ve Usulleri Y önetm eliği'nin; M üfredat Program lannın H azırlanm ası v e O naylam ası
b a şlık lı 4 'ü n c ü m a d d e sin d e : " T a m a m lam a p ro g ra m la rın d a u y g u la n a c a k m ü fre d a t p ro g ram la rı
m ühendislik fakültelerinin lisans program lan esas alınm ak suretiyle teknik öğretm enlik program lannın
m üfredatı ile m ühendislik lisans program larının m üfredatı arasındaki farklılıkları giderecek şekilde
hazırlanır. M üfredat program ları b ir Y ükseköğretim K u m lu Ü yesinin koordinatörlüğünde, teknik
eğitim fakülteleri öğretim üyeleri arasından üç, m ühendislik fakültesi öğretim üyeleri arasından üç üye
olm ak üzere Y ükseköğretim Y ürü tm e K u ru lu n ca seçilen yedi kişilik b ir k o m isy o n ca birinci fıkra
h ü k ü m le rin e u y g u n o la ra k h a zırlan ır. K o m isy o n , g e re k tiğ in d e ilgili a la n la rd a g ö rev li ö ğ retim
üyelerinden alt k o m isyon oluşturabilir. M ü fred at p ro g ram lan Ü niversitelerarası K urul tarafından
onaylandıktan sonra uygulanm aya konulur." hükümleri y er almaktadır.
23) A n ıla n Y ö n e tm e liğ in 4 'ü n c ü m a d d e s in in (b ) b e n d i u y a rın c a M ü h e n d is lik T a m a m la m a
Program lannda uygulanacak m üfredat program lanılın hazırlanm ası am acıyla Y Ö K Y ürütm e K um lu
tarafından alınan 13.03.2013 tarih v e 2013.08.1750 sayılı K ararla yedi kişilik "T eknik Ö ğretm enler
İç in D ü z e n le n e c e k M ü h e n d is lik T a m a m la m a P ro g ra m la rı M ü fre d a t Ç a lış m a K o m is y o n u "
oluşturulmuştur. Aynı hüküm doğrultusunda, ilgili alanlarda görevli öğretim üyelerinden oluşturulan alt
k o m isy o n la n n her bir m ühendislik tam am lam a program ı için hazırladıkları m üfredat çalışm alan n ı
13.03.2013 tarihinde tam am ladıkları tespit edilm iştir. Y Ö K 'te n alın an 17.0 3 .2 0 1 4 ta rih ve 1183
sayılı yazıda M üfredat Çalışm a K om isyonu'nun alt kom isyonlar tarafından her bir m ühendislik bölüm ü
için b e lirle n e n fark d e rs p ro g ra m la rın ı, p ro g ra m la rd a ü n iv e rs ite le rin % 3 0 o ra n ın d a d e ğ işik lik
7 / 12
yapabileceği şekilde kabul ettiği bildirilmiştir. Y Ö K B aşkanlığı'nın 16.04.2013 tarih v e 19453 sayılı
yazısıyla M üfredat H azırlam a K om isyonu tarafından hazırlanan m ühendislik tam am lam a program ı
a la n la rı v e m ü f r e d a t p r o g r a m la r ın ın Ü n iv e r s ite le r a r a s ı K u ru l B a ş k a n lığ ı'n a g ö n d e r ild iğ i
anlaşılmaktadır.
2 4) Ü n iversitelerarası K u ru l'u n 2 4 .0 4 .2 0 1 3 tarih v e 4 5 3 0 sayılı cevabi y azısın d a, T ek n ik E ğitim
Fakültesinde bulunan program lann m ühendislik lisans tam am lam a program ı karşılıklarının Y Ö K 'ün
16.04.2013 tarih v e 19453 sayılı yazısının ekinde iletilen listede verildiği şekliyle eşleştirilm esinin
uygun olduğuna ve m üfredat program lannın en fazla % 50 oranında artınlıp artınlm am ası hususunun
üniversitelerce belirlenmesinin uygun olduğuna ilişkin raporun kabulüne karar verildiği belirtilmiştir.
2 5) Y ü k se k ö ğ re tim K u m lu 'n u n 0 2 .0 5 .2 0 1 3 tarih v e 2 0 1 3 .0 5 .6 3 9 sayılı G enel K u ru l K ararıy la,
T eknik Ö ğretm enler İçin M ühendislik T am am lam a P rogram ına ilişkin olarak anılan Y önetm eliğin
4 'ü n cü m addesi u y a n n ca kurulan kom isyon tarafından hazırlanan alan lar ve m üfredat p ro g ram lan
hakkında Ü niversitelerarası K un ıl B aşkanlığı'nın uygun g ö rü şü çerçev esin d e açılacak p ro g ram lar
belirlenm iş, m üfredat program lannın % 50 oranında artınlıp artınlm am ası hususunun üniversitelerce
belirlenmesine karar verilmiştir.
2 6) Y Ö K ' ün 2 3 .0 9 .2 0 1 3 tarih v e 7153 sayılı y a zısıy la, Ü n iv e rsitelere T ek n ik Ö ğ re tm e n ler için
D üzenlenecek M ühendislik P ro g ram lan ılın U ygulam asına D air A çıklam a, T am am lam a Program ı
A çılan M ühendislik A lanlan ve M ühendislik T am am lam a P rogram ında V erilecek D erslere ilişkin
bilgileri iletmiştir. Bahse konu yazıda "farklı teknik öğretmenlik progranılanndan m ezun olanlann aynı
m ühendislik lisans tam am lam a program ına yerleşebileceklerinin görüldüğü, M ühendislik Tam am lam a
Program ına yerleşen bir adayın M ühendislik Tam am lam a Program lan Çalışm a K om isyonu tarafından
belirlenen derslerden en az on tem el m ühendislik dersini alm asının zorunlu olduğu, Ü niversitelerin,
M ü h e n d islik T a m a m la m a P ro g ra n ıla n n ı u y g u la rk e n ad ay ın m ezu n o ld u ğ u tek n ik ö ğ re tm e n lik
program ı ile katılacağı m ü h e n d islik ta m a m lam a p ro g ram ın a g ö re on d ersten a z o lm am ak üzere,
tam am lam a için belirlenen derslerde üniversite senatosu tarafından % 30 oranında değişiklik ve en
fazla % 50 oranında artış yapılabileceği" belirtilmiştir.
2 7) Y Ö K 'ün bahsi g eçen y azısın a u y g u n olarak, C u m h u riy et Ü niversitesi M ak in e M ü hendisliği
B ölüm ü için 27.09.2013 tarih ve 18/1 sayılı B ö lü m K u r u l u ve 08 .1 0. 20 13 tarih v e 42/1 8 sayılı
Fakülte Yönetim Kurulu Kararıyla M ühendislik Tam am lam a Program ı kapsam ındaki öğrenciler
için aşağıdaki dersler belirlenmiştir:
8 / 12
Y Ö K tarafından belirlenen
d ersler
İ n tib a k S o n r a s ı M a k in e M ü h e n d is liğ i
B ölüm ü'nde A lınm ası G ereken D ersler
A çıklam a
1
M ü h e n d islik M a te m a tiğ i
M ü h e n d islik M atem a tiğ i
D eğ işik lik Y ok
2
D iferansiyel D enklem ler
D iferansiyel D enklem ler
D eğişiklik Yok
A k ışk a n la r M ek an iğ i 1
3
Akışkanlar Mekaniği
D eğişiklik Yok
A k ışk an lar M ek an iğ i II
T erm odinam ik I
4
Termodinamik
D eğişiklik Yok
T erm o d in am ik II
D inam ik I
5
D inam ik
D eğişiklik Yok
D inam ik II
M ukavem et I
6
M ukavem et
D eğişiklik Yok
M u k a v e m e t II
7
İm al U sulleri
Ü retim Y öntem leri
D eğişiklik Yok
Isı T ran sferi I
8
Isı G eçişi
D eğişiklik Yok
Isı T ransferi II
M akine E lem anları 1
9
M ak in e E lem anları
D eğişiklik Yok
M akine E lem anları II
Sistem
10
D i n a m i ğ i ve
K o n tr o lü
O to m atik K ontrol
D eğişiklik Yok
11
M ak in a D inam iği
M ak in a D inam iği
D eğişiklik Yok
12
M ekan izm alar
M ekanizm a T ekniği
D eğişiklik Y ok
9
12
28 )B elird len listede Y Ö K tarafından ü n iv ersitelere bildirilen d erslere ek y ap ılm ad ığ ı, ancak bazı
derslerin lisans program ında okutulan karşılıklarının iki bölüm halinde verildiği, şikayetçinin derslerin
iki bölüm halinde verilmesini "derslerde artışa gidildiği" şeklinde yorum ladığı anlaşılmaktadır. Y Ö K 'ıin
23.09.2013 tarih ve 7153 sayılı yazısının ekinde üniversitelere iletilen farklı m ühendislik tam am lam a
program larının ders listelerinin incelenm esinden, iki bölüm halinde verilen derslerden sadece birinin
zorunlu olm ası halinde bunun listede özellikle belirtildiği görülm ektedir. Ö rneğin, Eneıji Sistemleri
M ühendisliği T am am lam a P ro g ram ın d a sad ece "T erm o d in am ik II" v e "A k ışk an lar M ekaniği II"
derslerinin yer aldığı; "T erm odinam ik I" ve "A kışkanlar M ekaniği I"in y er alm adığı görülm ektedir.
M a k in e M ü h en d isliğ i T a m a m la m a P ro g ra m ın d a ise h iç b ir d e rste b ö y le b ir a y rım a g id ilm ed iğ i
görülm ekte, buradan lisans program ında iki bölüm halinde verilen dersler varsa, her iki bö lü m ü n de
öğrenciler için zorunlu olduğu anlaşılm aktadır. B elirtilen nedenle, M ühendislik Fakültesi Y önetim
K um lu tarafından M akine M ühendisliği için belirlenen ders program ının Y Ö K tarafından bildirilen
M ühendislik Tam am lam a Program lanna ilişkin esaslara uygun olduğu görülmektedir.
2 9 )Ö te yan d an , 2 5 4 7 sayılı K an u n u n v erd iğ i y e tk ile r d o ğ ru ltu su n d a b ilim sel ö zerk liğ i b u lu n an
üniversitelerin, kendi eğitim politikaları çerçevesinde lisans, yüksek lisans, doktora vb. yükseköğretim
p ro g ram la rı için b e lirle d ik le ri d ers p ro g ra m la rın ın içerik v e say ısal o larak b irb irin d e n fark lılık
gösterebildiği göz önüne alındığında, üniversitelerin m evcut lisans program lan doğrultusunda usulüne
uygun olarak nihai hali belirlenen m ühendislik tam am lam a program ları arasında derslerin sayısı ve
içeriği açısından oluşacak farklılıkların da doğal olduğu d eğ erlen d irilm ek ted ir.B elirtilen nedenle,
M ü h e n d is lik F a k ü lte si Y ö n e tim K u ru lu ta ra fın d a n M a k in e M ü h e n d is liğ i için b e lirle n e n d ers
program ının Y Ö K tarafından bildirilen M ühendislik Tam am lam a Program lanna ilişkin esaslara uygun
olduğu görülm ektedir. 2547 sayılı K anunun verdiği yetkiler doğrultusunda bilim sel özerkliği bulunan
üniversitelerin, kendi eğitim politikalan çerçevesinde lisans, yüksek lisans, doktora vb. yükseköğretim
p ro g ram la rı için b e lirle d ik le ri d ers p ro g ra m la rın ın iç erik v e say ısal o la ra k b irb irin d e n fa rk lılık
gösterebildiği göz önüne alındığında, üniversitelerin m evcut lisans program lan doğrultusunda usulüne
uygun olarak nihai hali belirlenen m ühendislik tam am lam a program ları arasında derslerin sayısı ve
iç e r iğ i a ç ı s ı n d a n o lu ş a c a k f a r k l ı l ı k l a r ı n d a d o ğ a l o ld u ğ u d e ğ e r l e n d i r i l m e k t e d i r . B u
nedenle şikayetçinin, C um huriyet Üniversitesi M akine M ühendisliği B ölüm ü'nde diğer üniversitelere
göre fazla sayıda ders belirlendiği yönündeki iddiasının yükseköğretim kurum lanılın işleyiş esashınna
uygun olm adığından şikayet konusu ü n iv e rsite işlem in d e h u k u k a ve h a k k an iy ete aykırılık tespit
edilmemiştir.
30)Şikayetçiııin YÖK'üıı ilgili yazısının düzeltilerek fark derslerinin m ühendislik tam am lam a program ı
ö ğ re n c ile rin in m ezu n o ld u k la rı T e k n ik E ğ itim F a k ü lte s in d e n a ld ığ ı o n ay lı d e rs iç e rik le ri ve
tra n sk rip tle re g ö re b elirlen m esi v e m u afiy et taleb in e ilişkin şikayeti ile ilgili olarak b u h u su sd a;
M ühendislik Tam am lam a Programı kapsam ında ilgili Kanun ve Y önetm eliğe uygun olarak hazırlandığı
te s p it e d ile n m ü fre d a t p ro g ra m la rın ın b a h s e k o n u e ğ itim in ilk e v e a m a ç la rı d o ğ ru ltu s u n d a
d ü z e n le n m e si b ilim sel ö z e rk liğ in d o ğ al b ir so n u cu d u r. Bu ç e rç e v e d e ü n iv e rs ite le r ta ra fın d a n
belirlenen ak ad em ik standartlar d o ğ ru ltu su n d a
verilen e ğ itim le alan ların d a
gerekli
nosyonu
ka za n a ca k ö ğ re n c ile r için d e rs m ü fred a tla rın ın h azırlan m ası v e h e r b ir ö ğ ren cin in b e lirlen en
derslerden soaım lu olacaklarının
öngörülm esi bahsi geçen m ev zu atla
belirlenen yetki ve tak d ir
hakkı m arjına uygundur.
10
12
3 1) D iğer taraftan şikayetçiye verilen derslerin b ir bölüm ü önceden alınan derslerle b en zer nitelikte
görünse bile söz konusu derslerin teknik eğitim fakülteleri m üfredatında
ve form asyonu
eğitimci yetiştirm e disiplin
çerçevesinde; m ü h en d islik fakülteleri m üfred atın d a ise m ü h en d islik disiplini ve
form asyonu çerçevesinde, her iki ay n alanın uzmanı olan farklı nosyonlara sahip eğiticiler tarafından
işlenecekleri göz önüne alındığında Teknik Ö ğretm enler İçin M ühendislik T am am lam a Program ına
kayıtlı öğrencilerin ilgili yükseköğretim kurum lan tarafından belirlenen m üfredattaki tüm derslerden
sorumlu tutul mal annda hakkaniyet ölçütlerine aykınlık tespit edilmem iştir
IV. H A K A R A M A Ö ZG Ü R LÜ Ğ Ü N E İLİŞK İN Y A SA L M EV ZU A T
A. Dava A çm a Süresinin Y eniden Başlaması
17) 14/6/2012 tarihli ve 6328 sayılı Kamu Denetçiliği Kurum u Kanununun 21 inci maddesinin birinci
fıkrası uyarınca, durmuş olan dava açma süresi gerekçeli ret kararının ilgiliye tebliğinden itibaren kaldığı
yerden işlemeye başlayacaktır.
B. Yargı yolu
18) 2709 Sayılı 1982 Anayasası’nın Temel Hak ve Hürriyetlerin Korunması Başlıklı
40.m addesinin ikinci fıkrasında, "Devlet, işlem lerinde, ilgili kişilerin hangi kanun yollan ve mercilere
b a şv u rac ağ ın ı ve sü relerin i b e lirtm ek zo ru n d ad ır." hükm ü y e r alm ak ta o lu p , 6328 sayılı K am u
Denetçiliği Kurumu Kanununun 20 inci maddesinin ikinci fıkrası uyannca, ilgili idarenin işlemine karşı 60
günlük dava açma süresinden ana kalan süre içinde Sivas İdare M ahkemesine yargı yolu açıktır
. V. K A R A R
A çıklanan gerekçelerle; şikayetin R ED D İN E,
K aran n şikayetçi ile Cumhuriyet Üniversitesi R ektörlüğüne v e Y ükseköğretim K um lu Başkanlığına
tebliğine,
Türkiye Cum huriyeti K am u Başdenetçisi'nce karar verildi.
M . N ihat Ö M E R O Ğ L U
K am u Başdenetçisi
11
12
Download

ret kararı - Kamu Denetçiliği Kurumu