KİŞİSEL KORUYUCU DONANIMLAR LABORATUVARI
Koruyucu Eldivenlerin Hava/Su Sızdırmazlık Tayini Testi
KARŞILAŞTIRMASI
TEKNİK PROTOKOLÜ
İSGÜM-KKD-LAK-14-02
İSGÜM-KKD
(Rev. 0)
01 Eylül 2014
Sayfa: 1 / 9
İÇİNDEKİLER
1-BİLGİLER .................................................................................................................. 3
2- PROJENİN ORGANİZATÖRÜ ....................................................................................... 4
3- KARŞILAŞTIRMA NUMUNESİ ...................................................................................... 5
4- KARŞILAŞTIRMA NUMUNELERİNİN DAĞITIMI .............................................................. 5
5- DENEY İLE İLGİLİ ESASLAR........................................................................................ 6
6- SONUÇLARIN RAPORLANMASI VE YAYINLANMASI ........................................................ 6
7- PERFORMANSIN DEĞERLENDİRİLMESİ........................................................................ 7
KAYNAKLAR .................................................................................................................. 8
Sayfa: 2 / 9
1.BİLGİLER
1.1. Laboratuvarlar Arası Karşılaştırma:
Aynı veya benzer nitelikteki deney kalemleri üzerinde, iki veya daha fazla laboratuvarın önceden belirlenmiş
şartlara uygun olarak organize edilmesi, yapılması ve değerlendirilmesidir.
Laboratuvarlar arası karşılaştırmalar birçok amaçla ve programa katılanlar ve diğer taraflarca kullanılabilir.
Laboratuvarlar arası karşılaştırmalar aşağıda belirtildiği gibi:
a. Belirli deneyler ve ölçmeler için her bir laboratuvarın performansını belirlemek ve laboratuvarların mevcut
performansını izlemek için,
b. Laboratuvarlardaki sorunları belirlemek ve bunlarla, örneğin bireysel personel problemleri ve ölçme
cihazlarının kalibrasyonları ile ilgili düzeltici işlemleri başlatmak
c. Yeni deney veya ölçme metotlarının karşılaştırılabilirliğini ve etkinliğini kabul ettirmek ve benzer biçimde,
yerleşik metotların izlenmesini sağlamak
d. Laboratuvarların müşterilerine ilave güven sağlamak
e. Laboratuvarlar arası farklılıkları belirlemek
f. Genellikle ortaklaşa deneyler olarak bilinen bir metodun, performans karakteristiklerini belirlemek,
g. Referans malzemelere (RM) değerler atamak ve onların belirli deneylerde ve ölçme prosedürlerinde
kullanılabilirliklerini belirlemek
için kullanılır.
Laboratuvarlar arası karşılaştırmalar (LAK) ve yeterlilik deneyleri (YT), kalibrasyon/ deney
laboratuvarlarının teknik yeterliliklerini değerlendirmekte önemli araçtır. Bu husus, TS EN ISO/IEC 17025
standardı ve TÜRKAK dokümanında da belirtilir. Akredite laboratuvarların veya akreditasyon için başvuran
laboratuvarların, akreditasyon kapsamlarındaki ölçüm büyüklükleri ile ilgili Yeterlilik Test programına ve/veya
Laboratuarlar Arası Karşılaştırma deneylerine katılmaları ve başarılı sonuçlar elde etmiş olmaları TÜRKAK
tarafından aranan bir gerekliliktir.
Sayfa: 3 / 9
2.PROJENİNİN ORANİZATÖRÜ
İSGÜM KKD laboratuvarının akredite olabilmesi için en az 1 adet laboratuvarlar arası karşılaştırma deneyinin
gerçekleştirilmesi/planlanması gerekmektedir. Bu plan doğrultusunda; İSGÜM KKD Laboratuvarı olarak
ulusal/uluslararası düzeyde bir Laboratuvarlar arası karşılaştırma deneyi organize edilmesine karar verilmiştir.
Yazışma Adresi:
Organizatör:
Seçil CEYLAN
E-mail: [email protected]
Teknik Komite:
Reha UYGUN, Seçil CEYLAN
İSGÜM KKD Laboratuvarı, LAK deneylerini TS EN ISO/IEC 17043 ve ISO 13528 standartlarına göre
düzenlemektedir.
Sayfa: 4 / 9
3.KARŞILAŞTIRMA NUMUNESİ
3.1.Karşılaştırma Numunesinin Alınması/Hazırlanması

Karşılaştırma numuneleri İSGÜM KKD Laboratuvarı tarafından, aynı partide üretilmiş ürünlerden, temin
edilerek katılımcı laboratuvarlara gönderilir.

Deney numunelerinin cinsi, SOL-VEX® Ansell Edmont’tur.

Katılımcı Laboratuvara gönderilen toplam asgarî 4 eldiven olmak üzere her bir büyüklükte bir eldiven
olacak şekilde kimyasal risklere karşı koruyucu eldiven numunesi deneye tabi tutulacaktır. 1 çift yedek
numune sağlanacaktır.
3.2. Karşılaştırma Numunesinin Kontrolü/Homojenliği

Karşılaştırma numuneleri İSGÜM KKD Laboratuvarı tarafından, aynı partide üretilmiş ürünlerden,
homojen olarak temin edilmiştir.

Karşılaştırma numunesi teslim alındığında, numune üzerinde görünür bir hasar,kırık, çatlak,…vs. olup
olmadığı kontrol edilmelidir.
3.3.Uygun Olmayan Ürünler

Karşılaştırma numunesinde herhangi bir hasar görülmesi halinde yedek numune kullanılmalı ve bu
durum İSGÜM KKD Laboratuvarı’na bildirilmelidir.
4.KARŞILAŞTIRMA NUMUNELERİNİN DAĞITIMI
4.1.Program/Planda Yapılan Değişiklikler

LAK ile ilgili programda değişiklik yapılması halinde İSGÜM KKD tarafından katılımcı laboratuvarlara eposta ve/veya telefon ile bildirilir.
4.2.Ambalajlama ve Taşıma

İSGÜM KKD, karşılaştırma numunelerini Katılımcı laboratuvarlara numunenin zarar görmesini önleyecek
şekilde ambalajlayarak, elden/kargo ile teslim edilir.
5. DENEY İLE İLGİLİ ESASLAR
5.1. Deneye Başlamadan

İSGÜM KKD tarafından gönderilen numunelerden gerçekleştirilecek deney başına toplam asgarî 4
eldiven olmak üzere her bir büyüklükte bir eldiven olacak şekilde deney numunesi alınır.

Eldiven, ambalâjından veya kutusundan dikkatlice çıkarılır. Numunelerin tanıtım kodu, parti numarası,
büyüklüğü ve markası kaydedilir. Eldivenlerde yırtık, delik ve kesik olup olmadığı gözle muayene edilir.
Böyle bir durum söz konusuysa, eldivenlerin gözle muayenede başarısız olduğu rapor edilmelidi
Sayfa: 5 / 9
5.2. Deney Yöntemi

Deneyler TS EN 374-2’e göre yapılmalıdır.
5.2.1. Hava Sızdırmazlık Deneyi

Eldiven, daire biçimli mandrele avuç içi deney personeline bakacak şekilde bağlanır ve ortam
sıcaklığında suya daldırılır. Eldiven kalınlığına bağlı olarak Tablo 1’ de tanımlı X kPa ile su yüzeyinden su
altındaki parmak ucuna kadar ölçülen derinliğin her 100 mm’si için 1 kPa’lık fazla basınç olacak şekilde
belirlenen basınç değeri toplanarak elde edilen gösterge basıncına kadar şişirilir. Örneğin su yüzeyinden
su altındaki parmak ucuna kadar derinlik 250 mm olduğunda Tablo 1’de belirtilen hava basıncı değerine
2,5 kPa eklenmelidir.

Şişirme basıncına ± % 10 toleransla 2 dakika içinde ulaşılmalı ve muhtemel hava kabarcığı
kontrolü için ilâve süre en çok 30 saniye olmalıdır.
Eldiven anma kalınlığı
(e)
mm
İmalâtçı tarafından
verildiği şekliyle
Hava basıncı (X)
kPa
e ≤0,3
0,5
0,3 < e ≤ 0,5
2,0
0,5 < e ≤ 1,0
5,0
e > 1,0
6,0
Tablo 1: Eldiven Kalınlığına Göre Uygulanması Gereken Hava Basıncı Değerleri

Deney, farklı bir ortamda gerçekleştirilecekse, numuneler şartlandırmadan alındıktan sonraki 5
dakika içinde başlatılmalıdır.

Boyu 250 mm'ye kadar olan eldivenler için daldırma işlemi, eldivenin mümkün olduğu kadar
geniş yüzeyinin suyla kaplanması için düşey olarak aşağıya doğru elle yapılmalıdır. Boyu 250 mm'den
uzun eldivenler için daldırma işlemi, eldivenin orta parmağın ucundan (250 ± 10) mm'lik düşey bir
derinlikte, mümkün olan en geniş yüzeyinin suyla kaplanması için aşağıya doğru bir açıyla elle
Sayfa: 6 / 9
yapılmalıdır. Mandrel döndürülür ve eldiven yüzeyinin tamamından, hava kabarcıklarının çıkıp çıkmadığı
muayene edilir.
5.2.2. Su Sızdırmazlık Deneyi

Eldiven, kol ağzı kenarında 40 mm işaretine (Şekil 1) getirilerek açık uçlu plâstik boruya
tutturulur ve su sızdırmazlığı sağlamak için elâstik bir kayışla bağlanır.
Açıklama
a) Basınç ölçer
b) Elâstik borular .
c) Geri dönüşsüz vana
d) Daire biçimli mandrel
e) Su beslemesi
f) Basınç ölçer
g) Basınç regülâtörü
h) Ölçü aleti panosu
i) Basınçlı hava beslemesi
j)Tank
Şekil 1: Tipik Hava Basınç Deney Düzeneği
 Eldiveni tamamen doldurmak ve en azından eldivenin 40 mm işaretli sıvı sızdırmaz alanına ulaşmak için
boruya asgarî 1000 mL su eklenir. Su ortam sıcaklığında olmalıdır.
 Deneye tâbi tutulan eldivene bağlı olarak 1000 mL'lik suyun bir kısmı doldurma borusunda kalabilir.
 Gerekirse, suyun kütlesinden kaynaklanan aşırı şekil bozukluğunu önlemek amacıyla eldiven uygun
vasıtalarla desteklenebilir.
 Eldivenler, su sızdırmazlığı bakımından hemen muayene edilmelidir. Eldiven sıkılmamalıdır.
Sayfa: 7 / 9
 Sızdırmazlığı tespit ederken, elle yapılan işlemler asgarî seviyede olmalıdır. Sızıntıyı doğrulamak için su
damlacıkları kurutma kâğıdıyla kontrol edilebilir veya damlacıkların daha iyi görülebilmesi için talk
pudrası da kullanılabilir.
 Eldivende hemen bir sızıntı tespit edilmemişse, eldiven takılmış boru düşey olarak ve su ilâvesinden 2
dakika sonra yeniden muayene edilir. Yine elle yapılan işlemler asgarî seviyede olacak şekilde, eldiven
yüzeyi sızıntılara karşı kontrol edilir.
6. SONUÇLARIN RAPORLANMASI VE YAYINLANMASI
6.1.Zaman Çizelgesi

Katılımcı laboratuvarlar deneylerini 31 Ekim 2014 tarihine kadar gerçekleştirip raporlamalıdır.
6.2.Sonuçların Raporlanması

Deney raporu aşağıda verilenleri ihtiva etmelidir:

Deneye tâbi tutulan eldivenin ayrıntılı olarak tanıtımı,

Gözle muayene; “geçer” veya “geçmez” ifadesi,

Hava sızdırmazlık deneyi ve su sızdırmazlık deneyi; “geçer” veya “geçmez” ifadesi,

Hava sızdırmazlık deneyi için kullanılan hava basıncı,

Nüfuziyet deneylerinden herhangi birinin gerçekleştirilmemesine ilişkin gerekçeler.
 Eksik numune ile deney gerçekleştirilmesi, farklı bir madde kullanılması vb. gibi durumlar raporda
belirtilmelidir.
 Bir laboratuvar maksimum 4 deney sonucu gönderebilir.
 Sonuçlar İSGÜM KKD Laboratuvarı’na gönderilirken katılımcıya ait çalışma formları ya da test raporları
şeklinde gönderilebilir. Sonuçlar e-posta ile de iletişim mail adresine gönderilebilir.
6.3.Sonuçların Geç Gelmesi

Sonuçların
belirtilen
sürede
İSGÜM
KKD
Laboratuvarı’na
gönderilmesi
gerekir.
Zamanında
gönderilmeyen sonuçlar değerlendirilmeye alınmayacaktır.
6.4.Etik Unsurlar
 Laboratuvar performans değerlendirme sonuçları ve laboratuvara ait sonuçların gizliliği esastır. Sonuç
raporunda sonuçlar laboratuvar numaraları ile raporlanacaktır. Her laboratuvar sonuç raporunda sadece
kendisinin bildiği bir numara ile tanımlanacak ve kendisine ait olmayan numaraların hangi firmalara ait
olduğunu bilmeyeceklerdir.
 İSGÜM KKD Laboratuvar personelinin konu ile ilgili üçüncü şahıslara bilgi vermeyeceğine dair beyanı
yazılı olarak alınmıştır.
Sayfa: 8 / 9
7.PERFORMANSIN DEĞERLENDİRİLMESİ

Sonuçların tutarlı olması gerekmektedir.
KAYNAKLAR
TS EN ISO / IEC 17043:2013 “Uygunluk değerlendirmesi - Yeterlilik deneyi için genel şartlar”
TS EN ISO/IEC 17025 :2012 “Deney ve Kalibrasyon Laboratuarlarının Yeterliliği için Genel Şartlar”
TS ISO 13528:2013 “Laboratuarlararası karşılaştırma ile yeterlilik deneyinde kullanılan istatistiksel yöntemler”
Bunun dışında her türlü sorularınız için bize yazabilirsiniz; [email protected]
Sayfa: 9 / 9
Download

Koruyucu Eldivenlerin Hava/Su Sızdırmazlık Tayini Testi LAK