UNIVERZITET U NOVOM SADU
P O LJ O P R I V R E D N I F A K U L T E T
DEPARTMAN ZA VETERINARSKU MEDICINU
Rane kože i mišića
 Etiologija:
 Trauma
 Ugrizi
 Okovratnici
 Ustrelne i prostrelne rane
 Simptomi
 U zavisnosti od dubine lezije i oštećenja vitalnih
struktura u vratu (krvarenje, bol, dispneja...)
 Terapija
 Opšti principi terapije rana
 Ugrizne i ustrelne rane se u principu leče otvoreno
 Drenaža, lavaža, previjanje, antibiotici, analgetici....
 Ubodna rana u predelu jugularnog žleba
 Terapija
Komplikacija nakon i/m injekcije
TERAPIJA
 Prostrelna rana na vratu psa
 Infekcija incizione rane
 Jedan deo je primarno
zarastao
 Zlostavljanje pasa – uzak kaiš, lanac, okovratnik
Kontuzije kože i mišića
 Etiologija
 Udar: kopito, rog
 Pad, sportski konji
 Saobraćajni udes
 Oprema
 Simptomi
 Ekskorijacije
 Infiltracija kože i potkožnog tkiva krvlju
 Hematomi
 Traumatski miozitis
 Rupture mišića
 Simptomi
 Bolan i temperiran otok
 Mišići napeti
 Torticollis
 Pokreti glave i vrata ograničeni
 Stazni edem glave – glava nilskog konja
 Disanje otežano
 Aspiraciona bronhopneumonija
 Ozleda m brachiocephalikus-a hromost u fazi
predvođenja)
 Terapija
 Dezinfekcija
 Cinkvitaminska mast
 Hematom, apsces – incizija
 Podizanje glave- dva povodnika
 Oglav obložiti vatom i zavojem
 Israna, napoji
Rane grkljana i dušnika
 Rane identične kao kod povreda vrata
 Simptomi
 Teško disanje
 Terapija
 Traheotomija
 Krvarenje – ligature
 Prilagoditi režim ishrane i napoja
Rane krvnih sudova
 Povrede a. carotis i v. Jugularis brzo iskrvarenje – egzitus
 Ubodne rane iskrvarenje 12-24 h
 Hematom
 Terapija:
 Ligatura krvnog suda
 Rez kože i potkožja dužine 10 cm uz rub m. brahiocefalikusa,
tupo preparisanje tkiva od traheje, prstom se obuhvati a
carotis i izvuče iz rane, odvoje se nervi n. vagus, n. Recurens
 Podvezivanje dvostrukom ligaturom, šivenje mišića i kože
Zapaljenje v. jugularis
 i.v. Aplikovanje lekova
 Difuzan otok dužinom jugularnog žleba
 Bolan i temperiran
 Kasnije ograničena tvorevina debljine konopca
 Apsces
 Hiperemija sluzokoža na glavi
 Embolije mozga i pluća
Zapaljenje potiljačne burze
 Ova burza se nalazi ispod lig. Nuchae na atlasu i
epistrofeusu
 Etiologija i simptomi:
 Trauma
 Infekcija
 Aseptični i gnojni oblik
 Hronični oblik – higrom
 Gnojni oblik (subkutane i intramuskularne flegmone,
apsces, fistula)
 Akutni aseptični oblik (topli burovi oblozi, resoorptivne




masti)
Punkcija burze
Lokalna aplikacija antibiotika + kortizon
Higromi omogućuju sekundarnu infekciju
Gnojni burzitis:
 Obostrana punkcija
 Ispiranje fiziološkim rastvorom (dve igle)
 Neuspeh ovom terapijom zahteva inciziju
 Drenaža gazom
 Nekroza ligamenata - resekcija
Prelomi vratnih pršljenova
 Etiologija i simptomi
 Pad na glavu ili vrat
 Saobraćajni udesi
 Tortikolis
 Krepitacija
 5-7 pršljen – dispneja N. phrenicus
 Opšta paraliza
 RTG
 Prognoza kod fraktura pršljenova je nepovoljna
 Kod luksacija prognoza je povoljnija
 Subluksacije nameštanje pod rengenoskopskim
ekranom u opštoj anesteiji
 Gipsani zavoj male životinje
Paraliza grkljana
 Paralysis n. laringici reccurentis (hemiplegia laryngis)
 Uzrok je mane hrkanja (zvižda) kod konja
 Tipičan inspiratorni stenozni laringealni šum - stridor
 Najčešća je leva paraliza mišića larinksa
 Atrofija mišića grkljana
 Vokalni lig se približe
 Primarna hemiplegija - nasledno
 Sekundarna hemiplegija (ždrebećak, oboljenja
grkljana)
Paraliza grkljana
 Uzroci leve hemiplegije
 Položaj n. recurens-a, njegovo savijanje oko luka aorte i
utiskivanje između aorte i traheje, kompresija od
pulzacije aorte
 Terapija: vitamin B, elektroterapija, oštre masti
 Hirurška terapija: ekscizija glasnih vrećiuca
Edem glotisa – oedema glottidis
 Etiologija: ujed insekata, inflamatorna oboljenja,
udisanje vrelog vazduha i iritantnih materija
 Simptomi: Dispneja, cijanoza ...
 Terapija: traheotomija...privremena, dok se ne sanira
upala, lečenje primarnog oboljenja, po potrebi i
proceni; kortikosteroidi, antihistaminici, analgetici,
NSAIL...
Ruptura jednjaka – ruptura oesophagi
 Etiologija: oštre kosti i šiljati predmeti, jatrogena ruptura
 Simptomi: otežano gutanje, regurgitacija, salivacija sa
primesama krvi, bolan otok, flegmona vrata, apsces. Ruptura
jednjaka u grudnom delu dovodi do pneumo-toraksa,
gnojnog pleuritisa, sepse i uginuća.
 Terapija: hirurška, isecanje nekrotičnog tkiva, ezofagotomija
– resekcija i rekonstrukcija.
Pristup vratnom delu jednjaka
Pristup torakalnom delu jednjaka
Kod šivenja jednjaka....
 Sačuvati vaskularizaciju
 Isprazniti i očistiti lumen pre otvaranja
 Rez praviti kroz zdravo tkivo
 Rez uvek longitudinalan
 Kod ezofagoektomije što manje isecati radi smanjenja
tenzije
 Prilikom šivenja inkorporisati submukozu
 Tehnika šivenja: jedan sloj, pojedinačni ili tekući šav
 Postaviti gastrostomu ili perkutanu gastričnu sondu
Zapušenje jednjaka – obstructio oesophagi
 Etiologija: kod preživara jabuka repa i sl. najčešće iza
ždrela, kod pasa loptica prilikom igre
 Simptomi: disfagija, regurgitacija, slinjenje...
 Terapija: kod preživara Tigisenova sonda, isecanje
jabuke, repe i sl., kod pasa: ukoliko izvlačenje ne uspe,
ezofagoskopija, potisnuti strano telo prema želudcugastrotomija, ako to ne uspeva - ezofagotomija.
Traheotomija
 Indikacije: dispneja usled akutnog otoka farinksa,
larinksa, tumori, apscesi, neoplazije, empijem
vazdušnih kesa konja.
 Opšta anestezija
 Operaciono polje pripremamo u predelu 4-6
trahealnog pršljena.
 Rez pravimo na medijalnoj liniji dužine 6-8 cm.
 Nakon reza na koži, odvajamo m.sternohyoideus koji
su spojeni u medijalnom delu brličastom trakom.
 Presecamo lig. anulare tj. Tkivo koje povezuje
prstenove i uvlačimo privremeni tubus (Papeov
traheo-tubus).
 Ukoliko isecamo tkivo potrebno je to učiniti u obliku
kvadrata, a zatim postaviti trajni tubus (Pešov
traheotubus)
 http://www.youtube.com/watch?v=X032Z90OA_c
 Privremeni trahealni tubusi plastični
 Privremeni traheotubusi – gornji sa cuffom (balonom)
 Privremeni
traheotubusi
Slučaj br 1.
 Stela – čivava, ženka 4 god
 Suspektna povreda
 Vlasnik je pronašao kako nepokretno leži
 Po prijemu puls 30 (normalan preko 100)
 Temp normalna
 Odrađen RTG
 Primetan otok mekog tkiva u predelu prvog vratnog
pršljena i potiljačnog dela glave
 Nije prisutna fraktura lobanjskih kostiju
 Terapija: mirovanje, kardijaci (adrenalin, dopamin,
atropin), infuzija manitola, NSAIL, kortikosteroidi
 Nakon nekoliko sati pas je svestan orijentisan
Slučaj br 2
 Ždrebe, 7 meseci, žensko
 Vlasnik navikavao ždrebe na vezivanje, ždrebe ujutro
našao kako leži i pokušava bezuspešno da ustane.
 Odrađen opšti klinički pregled, RTG i neurološki
pregled
 DG.: morbus Wobleri in observatione
 Terapija: infuzija manitol, fiziološki rastvor, glukoza,
furosemid, antibiotik širokog spektra, terapija
dekubitalnih rana
UNIVERZITET U NOVOM SADU
P O LJ O P R I V R E D N I F A K U L T E T
DEPARTMAN ZA VETERINARSKU MEDICINU
HIRURGIJA TORAKALNOG ZIDA I PLEURALNE
ŠUPLJINE
Morfologija
Pleuralna šupljina
 Potencijalni prostor
Fiziologija i patofiziologija
 Fiziologija disanja
 Eupneja
 Dispneja
 Tahipneja
 Akustični fenomeni
Intrapleuralna patološka stanja
 Efuzije
 Pneumotoraks
 Tumori
Efuzije
 U pleuralnom prostoru se nalazi veoma mala količina
serozne tečnosti koja umanjuje trenje između
parijetalnog i visceralnog lista pleure
 U normalnim uslovima ova tečnost je difuzno
razlivena i ne može se dobiti punkcijom
 Efuzije=povećanje količine pleuralne tečnosti
Efuzije
 Serozne
 Serohemoragične
 Hemoragične
 Hilozne
 Inflamatorne
 Neoplastične
Klinička slika
 Brzina razvoja patologije
 Kod akutnog nakupljanja gasa, tečnosti, plitko disanje
tahipneja, cijalnoza
 Kod laganog razvoja: slabljenje, letargija, netolerancija
fizičkog napora....
 Često i asimptomatično (psi 45ml/kg vazdha)
Dijagnostika efuzija
 RTG
 torakocenteza
Torakocenteza
 Evakuacija sadržaja pleuralne duplje
 Uzimanje uzorka za analizu
 Šta analizirati?
Torakocenteza
 Proteini
 Uobličeni krvni elementi
 Leukociti
 Specifična težina
 Makroskopski izgled....
Ali šta kod graničnih vrednosti?
 LDH 226 I U/L kod mačaka
 Odnos konc proteina efuzije i seruma
 CRP kod pasa 4μ/L
Tehnika torakocenteze
 Oprema
 Brizgalica
 Leptir kanila
 Stopkok ventil
Tehnika
 Za evakuaciju tečnosti stenalna rekumbencija donja
trećina 4-7 interkostalnog prostora
 Za evakuaciju vazduha
 Lateralna rekumbencija, sredina 4-7 međurabrnog
prostora.
Torakalna drenaža
 Ukoliko se tečnost konstantno nakuplja
 Ukoliko očekujemo nakupljanje tečnosti nakon
operacije
Druga tehnika
Pneumo toraks
 PREPOZNAVANJE PNEUMOTORAKSA JE KLJUČ KA
PREŽIVALJAVANJU
 Nakupljanje vazduha u pleuralnoj šupljini
 Traumatski, spontani
 Otvoreni, zatvoreni, ventilni
 Potpuni i delimični
Studentski zadatak
 Na osnovu znanja sa predkliničkih i klničkih
predmeta opisati
 Moguće anamnestičke podatke
 Kliničku sliku
 Dijagnostiku
Terapija pneumotoraksa
 Trauma - uvek posumnjati na pneumotoraks
 Kod sumnje na pneumotoraks, pogotovo kod pristune
dispneje izvrsiti torakocentezu.
Torakalna trauma
 Tupi udarac
 Povreda oštrim predmetom
 Ugriz
 Pad sa visine
 Kod mačaka:
 58% interakcija sa drugim životinjama
 30% saobraćajni udes
 5% pad sa visine
 Činjenice
 Grudni koš je relativno čvrst, tako da češće stradaju
meka tkiva
 Često na oko ne povređen grudni koš može prikriti
značajnu patologiju
 Ugriz:
 88% fraktura rebara
 67% pneumotoraks
 22% pleuralne efuzije
 Trauma commonly associated with thoracic bite
 Pad sa visine
 13-33% ih pretrpi traumu grudnog koša
 20-50% pneumotoraks
 50% pulmonalna kontuzija
 10% hemotoraks
.
Torakotomija
 Sterlnalna
 Međurebarna
Download

2. Hirurgija vrata i toraksa.pdf