İNCELEME 1
“MEDYADA CAMİLER HAFTASI”
Hazırlayan İshak ÖZEN
Diyanet İşleri Başkanlığı, gençlerin özellikle sosyal medyadan yoğun ilgi gösterdiği
“Cami ve Gençlik” kampanyası başlatmıştı. Din Hizmetleri Genel Müdürlüğü
tarafından düzenlenen haftada sosyal medyanın da etkin olarak kullanıldığı görüldü.
Kampanya “Cami ve Gençlik”, “GeçKalmaGençGel” “CamiCokGuzelGelsene”
hashtagleriyle sosyal medyada adından söz ettirdi.
Peki, gençlerin ilgi gösterdiği kampanya ve haftayı yazılı basın nasıl yansıttı?
Hangi konular, hangi gazetelerde ön plana çıktı?
Haberlerin ana çerçevesi ne oldu?
İshak Özen sizin için hazırladı:
Medyada Camiler Haftası
Diyanet İşleri Başkanlığının öncülüğünde her yıl 1-7 Ekim tarihleri arası Camiler ve Din
Görevlileri Haftası olarak kutlanıyor. 1986 yılında ihdas edilen hafta, bu yıl hac ve kurban
bayramı dolayısıyla 13-19 Ekim tarihleri arasında kutlandı. Diyanet İşleri Başkanlığı son
yıllarda önemli zaman dilimlerini daha verimli kutlamak ve daha kalıcı hizmetlere kapı
aralamak amacıyla belirlediği temalar çerçevesinde kutluyor. Geçtiğimiz yıllarda “cami ve
çocuk”, “cami ve engelliler”, “cami ve kadın” gibi temalarla kutlanan Camiler ve Din
Görevlileri Haftası bu yıl “cami ve gençlik” teması çerçevesinde kutlandı. Haftanın açılış
programı Diyanet İşleri Başkanı Prof. Dr. Mehmet Görmez ve Gençlik ve Spor Bakanı Çağatay
Kılıç’ın da katılımıyla Ankara Kocatepe Camii avlusunda gerçekleştirildi. Hafta boyunca
Diyanet İşleri Başkanlığı ve müftülükler başta olmak üzere Gençlik ve Spor Bakanlığı ve
çeşitli sivil toplum kuruluşları tarafından birçok etkinlik düzenlendi. Bu yazımızda Camiler
Haftası kutlamalarının medyaya yansıyış biçimini ve Diyanet İşleri Başkanlığının gençlere
yönelik “geç kalma genç gel” çağrısının medyada ne kadar ve nasıl yer bulduğuna kısaca
bakmak istiyoruz. Bunu yaparken yalnızca ülkemizdeki ulusal, günlük ve basılı medyanın
değerlendirmeye alındığının bilinmesinde yarar var.
1
İNCELEME 1
“MEDYADA CAMİLER HAFTASI”
Hazırlayan İshak ÖZEN
Genel değerlendirme
Camiler Haftası’nın başladığı ilk gün haftayla ilgili 5 gazetede 5 haber yer almış. Anadolu
Ajansının abonelerine geçtiği haber Yeni Akit, Milli Gazete, Türkiye, Yeni Mesaj ve Yeni Asya
gazetelerinde aynı başlıkla, “Cezaevindeki gençler camiye çağrılacak” başlığıyla yer almış.
Anadolu Ajansının Diyanet İşleri Başkanlığı Din Hizmetleri Genel Müdürü Dr. Yaşar Yiğit’in
hafta boyunca yapılacak binlerce faaliyeti anlattığı röportajdan sadece cezaevlerindeki
gençlere yönelik kısmı ön plana çıkartarak haber yapması, etkinliklerin cezaevindeki bu
programdan ibaretmiş gibi algılanmasına yol açmıştır. Diğer bir nokta da cezaevinde
mahkum olan gençlerin camiye davet edilmesinin ne kadar mantıklı olduğu ve gençlerin
davet edildiği camiye nasıl gideceği? Açıklamalarına baktığımızda Yiğit’in “din görevlileri
cezaevlerindeki gençlerle de bir araya gelecek” dediğini ancak ajansın bunu “Cezaevindeki
gençler camiye çağrılacak” şeklinde yansıttığını görüyoruz.
Haftaya ilişkin haberler 14 Ekim’de de Yeni Şafak, Yeni Akit, Türkiye ve Milli Gazete olmak
üzere 4 gazetede 4 haber olarak yer almış. Camiler ve Din Görevlileri Haftası’na ilişkin
haberlerin en fazla olduğu gün de 7 gazetede 8 haberle 15 Ekim olmuş. Bu tarihte daha önce
Camiler Haftası’nı hiç görmeyen bazı medya organlarının da haftayı “gördüğüne” şahit
oluyoruz. Ama tabi ki her zaman olduğu gibi yine negatif açıdan. Hafta boyunca
gerçekleştirilen hiçbir etkinliği sayfalarında göremediğimiz Hürriyet, Milliyet, Posta,
Habertürk ve Birgün gazeteleri Samsun müftüsü Hayrettin Öztürk’ün hafta dolayısıyla
yaptığı açıklama sonrası hakkında açılan soruşturmaya ilişkin haberlere yer vermiş
sayfalarında. Bunların dışında Yeni Asya ve Milat gazetesinin de aynı habere sayfalarında yer
verdiğini görüyoruz. 16 Ekim de 6 gazetede 8 haberle haftaya ilişkin en çok haber yapılan
günlerden olmuş. Bu gazeteler Sabah, Milat, Milli Gazete, Yeni Akit ve Yeni Asya. 17 Ekim’de
Yeni Şafak’ta, 19 Ekim’de de Habertürk’te haftaya ilişkin çeşitli haberler yer almış. 20
Ekim’de de Milat, Milli Gazete, Yeni Asya, Yeni Şafak, Ortadoğu, Yeni Akit, Milli Gazete ve
Önce Vatan olmak üzere 8 gazetede çeşitli haberler yer almış. Haftaya ilişkin haberler, 21
Ekim’de de Yeni Akit ve Milat gazetelerinde yer almış.
2
İNCELEME 1
“MEDYADA CAMİLER HAFTASI”
Hazırlayan İshak ÖZEN
13 EKİM 2014
YENİ AKİT
“Cezaevindeki gençler camiye çağrılacak” başlığıyla 2. sayfadan duyurmuş. Anadolu
Ajansı’nın servis ettiği haber Diyanet İşleri Başkanlığı Din Hizmetleri Genel Müdürü Dr.
Yaşar Yiğit’in açıklamaları kendisinin küçük bir fotoğrafı ve “Gençlerin dünyasına ulaşmak
için yeni bir dil” ve “Camilere muhtacız” alt başlıklarıyla verilmiş.
MİLLİ GAZETE
Aynı haber Milli Gazete’nin de 2. sayfasında yer bulmuş. Çeyrek sayfaya yakın bir büyüklükte
“Cezaevindeki gençler camiye çağrılacak” başlığıyla ve cezaevinden elinde tespihli
mahkumların yer aldığı bir fotoğrafla okuyucuya ulaştırılmış. “Bu yıl cami ve gençlik
temasıyla kutlanacak”, “Camiler ve Din Görevlileri Haftası’nda din görevlileri cezaevlerindeki
gençlerle de bir araya gelecek” spotları ve “Gençlerin dünyasına ulaşmak için yeni bir dil” ve
“Ruh dünyamızı imar edebilmek için camilere muhtacız” alt başlıklarıyla duyurulmuş.
Milli gazete aynı haberi sayfa 24’de -bir yanlışlık sonucu olsa gerek- “Diyanet’ten cami ve
gençlik projesi” başlığıyla bir kez daha vermiş. Haber bu kez “Cezaevindeki gençler
camiye çağrılacak” başlığı ile kısa şekilde verilmiş. Haber, demir koğuş kapsında bulunan
ve dışarısıyla irtibatı sağlayan küçük pencereden görülen genç bir mahkumun yüzü ve arka
planda görülen bir Türk bayrağı fotoğrafı ile servis edilmiş.
TÜRKİYE
Anadolu Ajansı’nın haberini veren gazetelerden biri de Türkiye gazetesi. Gazete, haberi 19.
sayfadan küçük ve fotoğrafsız olarak görmüş.
YENİ MESAJ
Yeni Mesaj da aynı habere yer veren gazetelerden. Gazete haberi “Cezaevindeki gençler
camiye çağrılacak” başlığıyla 8. Sayfanın sol alt köşesinde Dr. Yaşar Yiğit’in bir fotoğrafıyla
vermiş.
3
İNCELEME 1
“MEDYADA CAMİLER HAFTASI”
Hazırlayan İshak ÖZEN
YENİ ASYA
Haber 6. sayfada “Geç kalma genç gel” başlığıyla çeyrek sayfadan büyük şekilde verilmiş.
Gazete haberde Kocatepe Camii’nin namaz sırasında çekilmiş bir fotoğrafı ile diğer
gazetelerin aksine Diyanet İşleri Başkanlığı Cami Hizmetleri Daire Başkanı Selahaddin
Çelebi’nin fotoğrafını kullanmış. Ancak fotoğraf yazısında söz konusu kişinin Yaşar Yiğit
olduğu
yazılı.
Yazıda
şöyle
deniyor:
Diyanet
İşleri
Başkanlığı
Din
Hizmetleri Genel Müdürü Yaşar Yiğit, 13-19 Ekim tarihlerinde kutlanacak Camiler ve Din
Görevlileri Haftası’nda bu yıl “geç kalma genç gel” sloganıyla “cami ve gençlik” konularının
işleneceğini söyledi.” Haber, “Bu yıl cami ve gençlik temasıyla kutlanacak” ve “Camiler ve din
görevlileri Haftası’nda din görevlileri cezaevlerindeki gençlerle de bir araya gelecek”
spotlarıyla servis edilmiş. Alt başlık da “Ruh dünyamızı imar edebilmek için camilere
muhtacız”.
14 EKİM 2014
YENİ ŞAFAK
3. sayfada Diyanet İşleri Başkanı Görmez’in küçük bir fotoğrafı ve “Gençlerle camide
buluşalım” başlığıyla verilmiş. “Düşünülmeli” ve “faydalı olsun” haberin alt başlıkları.
YENİ AKİT
1. sayfa sağ alt köşede küçük olarak verilen haberde “Camiye geç kalma genç gel” başlığı
tercih edilmiş. Haberin devamı da 2. sayfada verilmiş. 2. Sayfada haber oldukça geniş bir
şekilde ve Camiler Haftası’nın Kocatepe Camii avlusundaki açılış programından büyük bir
fotoğrafla servis edilmiş. “Cami gençlerle güzel” başlığıyla verilen haberde “Yapacağımız
çok şey var”, “Gençler, sizsiz cami çok ıssız” ve “Bakan Kılıç: camiyle buluşma, çocukluktan
başlamalı”, alt başlıkları tercih edilmiş. Haberde ayrıca, gençlerin camilere nasıl çekilmesi
gerektiği yolunda yapılan bir proje hakkında bir Kur’an kursu öğrencisinin sözlerine
“Cami’ye gittim, kötü alışkanlıklardan kurtuldum” şeklindeki başlıkla dikkat çekilmiş.
4
İNCELEME 1
“MEDYADA CAMİLER HAFTASI”
Hazırlayan İshak ÖZEN
TÜRKİYE
Haber, Diyanet İşleri Başkanı Görmez’in kürsüde konuşurken çekilmiş bir fotoğrafı ve
“Gençlere: Camiye gelin, dünya kelamı konuşalım” başlığıyla 13. sayfada oldukça kısa bir
haber olarak kendine yer bulmuş.
MİLLİ GAZETE
Gazete, 16. sayfanın sağ üst köşesinde bu kez Konya’dan bir kutlama haberi vermiş.
“Beyşehir’de cami ve gençlik konferansı” başlıklı haberde, ilçe müftülüğü tarafından konuya
ilişkin düzenlenen konferansın ayrıntılarına yer verilmiş.
15.10.2014
YENİ ASYA
Yeni Asya gazetesi, 15. sayfada neredeyse tam sayfaya yayılan bir haber ve Diyanet İşleri
Başkanı Görmez’in açılış programında kürsüde konuşma yaparken çekilmiş bir fotoğrafıyla
ve “Nasıl bir cami istiyorsunuz?” başlığıyla selamlamış okuyucularını. Haber, Diyanet İşleri
Başkanı Görmez’in açılış programında kürsüde konuşma yaparken çekilmiş bir fotoğrafına
ek olarak protokol başta olmak üzere tüm katılımcıları gösteren bir fotoğrafla süslemiş
haberini. Haber, “Camilere çocuklarınızla gidin” ve “Gençleri anlayamıyoruz” alt başlıklarıyla
ve ayrıca Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından hafta dolayısıyla hazırlanan genç kızların yer
aldığı “Şehrin kalbinde buluşalım” afişi ile de desteklenmiş.
BİRGÜN
3. sayfanın alt kısmında “Zorunlu din dersleri camilerde işlenecek” başlığıyla Camiler ve
Din Görevlileri Haftası münasebetiyle bir açıklama yapan Edirne il müftüsü Emrullah
Üzüm’ün açıklamalarına yer vermiş. Küçük bir fotoğrafıyla servis edilen haberde Üzüm,
üzerinde çalışılan bir protokolle Türkiye’de ilk kez Edirne’de din derslerinin her dönem en
az bir defa camilerde verileceğini belirtmiş. Haberden uygulamanın Türkiye geneline
yayılacağını da öğreniyoruz.
5
İNCELEME 1
“MEDYADA CAMİLER HAFTASI”
Hazırlayan İshak ÖZEN
HABERTÜRK
Gazete 18. sayfasında Samsun müftüsü Hayrettin Öztürk’ün Camiler Haftası münasebetiyle
yaptığı bir açıklamaya gelen tepkiler sonrası yaşanan gelişmeleri konu edinen Anadolu
Ajansı ve Doğan Haber Ajansı’nın abonelerine geçtiği bir habere yer vermiş. Haber “Samsun
müftüsü Öztürk’e inceleme” başlığıyla fotoğrafsız kısa bir haber olarak okuyuculara
duyuruluyor.
MİLLİYET
Aynı haber Milliyet gazetesinin de 23. Sayfasının sol alt köşesinde yer almış. Haber,
Öztürk’ün küçük bir fotoğrafı ve “Skandal müftü Ankara’ya çağrıldı” başlığıyla verilmiş.
POSTA
Haber, Posta gazetesinin de 18. sayfasında “Müftüyü dinleyeceğiz” ve “Sözlerim
cımbızlandı” başlıklarıyla ve Öztürk’ün küçük bir fotoğrafıyla yer almış.
MİLAT
Aynı haber Milat gazetesinde de 3. sayfanın sağ üst köşesinde “Müftüye inceleme”
başlığıyla iki satırlık kısa bir haber olarak yer almış.
YENİ ASYA
Haberi sayfalarına taşıyan gazetelerden biri de Yeni Asya. Gazete, haberi, 3. Sayfanın sağ alt
köşesinde “Müftü Öztürk hakkında ön inceleme” başlığıyla yer almış.
HÜRRİYET
Haberi Hürriyet de atlamamış. 3. Sayfada “Samsun müftüsüne inceleme” üst başlığıyla
“Tecavüz sözlerim cımbızlandı” başlıkları ve Öztürk’ün küçük bir fotoğrafıyla verilmiş.
6
İNCELEME 1
“MEDYADA CAMİLER HAFTASI”
Hazırlayan İshak ÖZEN
16.10.2014
SABAH
Gazete’nin Ankara ekinin 5. Sayfasında Ahmet Tezcan’ın “Camiler haftası ve Kocatepe”
başlıklı köşe yazısı yer alıyor. Tezcan, yazısında Kocatepe Camii’ne ilişkin bir dizi
olumsuzluğa dikkat çekip çözüm istiyor.
MİLAT
Gazete 12. sayfasında “Geç kalma genç gel” başlığıyla Gaziantep il müftüsü Ahmet Çelik’in
haftayla ilgili açıklamalarına yer vermiş. Haber Çelik’in ve bir caminin fotoğrafıyla ve “Cami
ortamına getirmek”, “Engellilere de çözüm olacak”, “Sağduyulu olacağız” alt başlıklarıyla
servis edilmiş. Haberde Çelik’in bazı camilerde gençlik teşkilatları kurulacağını söylediği
aktarılıyor.
MİLLİ GAZETE
8. sayfada “Gençler camiye alıştırılıyor” başlıklı bir haber yer alıyor. Oldukça geniş olarak
yer bulan habere göre Çanakkale’nin Lapseki ilçesinde Gazi Süleyman Paşa Camii’nde
düzenlenen programın ayrıntılarına yer verilmiş. Haberde camiden liseli gençlerin yer aldığı
bir de fotoğraf kullanılmış.
YENİ AKİT
17. sayfada Serdar Demirel’in “Cami ruhunun restorasyonu” başlıklı köşe yazısı yer alıyor.
MİLAT
Tekirdağ Süleymanpaşa ilçe müftülüğünce hazırlanan “Haydi! ailecek camiye” başlıklı haber,
gazetenin 12. sayfasında haber olmuş. Kısa haberde ilçe müftüsü Süleyman Yeniçeri’nin
açıklamalarına ve fotoğrafına yer veriliyor.
Aynı haberin hemen üstünde de Tekirdağ il müftüsü Mahmut Gürlen’in açıklamalarına yer
veriliyor. “Camiler gençlerle güzel” başlıklı haberde Gürlen’in fotoğrafının yanı sıra bir de
cami fotoğrafı kullanılmış.
7
İNCELEME 1
“MEDYADA CAMİLER HAFTASI”
Hazırlayan İshak ÖZEN
YENİ ASYA
Camiler Haftası ile ilgili bir de müzik haberi yansımış gazetelere. Yeni Asya gazetesinin 4.
Sayfasında yer alan “Din görevlileri korosu konser verdi” başlıklı haberde konser sırasında
çekilen bir de fotoğraf eklenmiş..
YENİ ASYA
Sayfa 3’te Diyanet-sen Genel Başkanı Mehmet Bayraktutar’ın açıklamaları “Gençliğimize
sahip çıkalım” başlığıyla haberleştirilmiş. “Diyanet-sen Başkanı Bayraktutar ‘Gençliğimize
sahip çıkmadığımızda toplumun saldırgan metaforları tarafından gençliğin hedef alındığı
bilinmelidir’ dedi” spotuyla duyurulan haberde,
“Cami sosyal hayatın merkezidir” ve
“Yarınlar için daha temkinli olmalıyız” alt başlıkları tercih edilmiş. Haber, Bayraktutar’ın
küçük bir fotoğrafıyla da desteklenmiş.
YENİ ASYA
Sayfa 1’de “Gençlere doğru İslam anlatılmalı” başlığıyla Dinbir-sen Genel Başkanı Lütfi
Şenocak’ın açıklamalarına yer verilmiş. Haberin devamı da 9. sayfada aynı başlık, Şenocak’ın
fotoğrafı ve “Din görevlilerimiz toplumu aydınlatmalı” alt başlığıyla verilmiş.
17.10.2014
YENİ ŞAFAK
Yusuf Kaplan 12. sayfada “Urfa’nın peygamber çiçekleri” başlıklı köşe yazısı yer alıyor.
Kaplan köşesinde Diyanet İşleri Başkanlığının daveti üzerine haftaya ilişkin Malatya ve
Şanlıurfa’da verdiği konferanslardaki izlenimlerini okuyucularıyla paylaşıyor. Kaplan,
kendisini davet eden Diyanet yetkilisinin Abdülkadir Bekiroğlu olduğunu yazmış ancak
sanırım doğrusu Haydar Bekiroğlu olmalı.
8
İNCELEME 1
“MEDYADA CAMİLER HAFTASI”
Hazırlayan İshak ÖZEN
SONUÇ
Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından 13-19 Ekim tarihleri arasında ülke
genelinde “Cami ve Gençlik” temasıyla kutlanan Camiler Haftası’na ilişkin haber
ve yorumların genellikle “İslami medya”da yer aldığı buna karşılık ana akım
medyada bu haberlerin fazla yer almadığı görülüyor.
Haftayla ilgili gerek Diyanet İşleri Başkanlığı ve Gençlik ve Spor Bakanlığı ve
gerekse sivil toplum kuruluşları tarafından birçok örnek faaliyet
düzenlenmesine rağmen bu haberlere sayfalarında yer vermeyen ana akım
medyanın Samsun Müftüsü Hayrettin Öztürk’ün açıklamalarını sayfalarına
taşıması, ana akım medyanın bu ülke halkının inancına hala şaşı baktığının en
büyük göstergesi olmuştur.
9
Download

İNCELEME 1 “MEDYADA CAMİLER HAFTASI