BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ PLANLAMA VE İYİLEŞTİRME
BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ PLANLAMA VE İYİLEŞTİRME
HÜSEYİN GÜZEL *
Amaç : Bu çalışmada yükümlülerin risk ve ihtiyaçlarını kapsamlı bir şekilde
belirleyerek, bütün kamu kurum ve kuruluşları ile sivil toplum kuruluşlarının dahil
olduğu etkin bir iyileştirme modelinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır.
Yöntem : Bu çalışmada kamu kurumları ve sivil toplum kuruluşları ile etkin bir
koordinasyon sağlanarak ortak faaliyetler düzenlenecek ve bu faaliyetlere Riskİhtiyaç-Uygunluk modeli çerçevesinde belirlenmiş kişiler dahil edilecektir.
Özet : Denetimli Serbestlik, toplum temelli bir uygulama olup insan odaklı olarak
faaliyetlerini sürdürmektedir. Değerlendirme planlama bürosunun sistemde önemli
bir yeri bulunmaktadır. Planlama kişiye dokunabildiği ölçüde başarılıdır. Başarılı bir
planlama için yükümlü iyi analiz edilmeli, önemsediği değerler referans alınmalıdır.
Risk-İhtiyaç-Uygunluk modeli bir iyileştirme modelidir. Prof. Dr. Kültegin
Ögel’e göre ihtiyaçları karşılanmayan kişiler zarar riski altındadır. Bu sebeple
ihtiyaç ve zarar kavramları birbiriyle ilişkilidir. Uygunluk ise kişinin çevresiyle
etkileşimi üzerinden açıklanmaktadır ve kişinin müdahalelerden faydalanabilme
potansiyeli ve motivasyonu ile ilgili olduğu belirtilmektedir.
Plan yapmadan önce değerlendirmeye ayrı bir önem verilmeli, yükümlüleri
en iyi şekilde tanıyarak ihtiyaçları saptanmaya çalışılmalıdır. Kişiye yükümlülük
olarak verilen günümüz eğitim iyileştirme programları kişileri adeta
standartlaştırmaktadır. Kişilerin ihtiyaçlarını ve iyileştirme süreçlerini
tekdüzeleştirmektedir. Bu eğitim programlarında herkesin farklı bir yaşantısı olduğu
göz önünde bulundurulmalıdır.
Bu çalışma İzmir Denetimli Serbestlik Müdürlüğünde gerçekleştirilmiştir.
Çalışmada kuruma gelen otuz yükümlüye mevcut standart plan uygulanmıştır.
Çalışma kapsamında yükümlülerle bireysel görüşmeler, grup çalışmaları ve seminer
faaliyetleri gerçekleştirilmiş. İkinci bir otuz kişilik grup ise zengin bir faaliyet
havuzundan ilgi duydukları kurslara ve etkinliklere yönlendirilmiştir. Sonuç olarak,
standart planın uygulandığı grupta yer alan yükümlülerin faaliyetlere daha dirençli
oldukları, hatta bir kısmının yalnızca yükümlülüklerini yerine getirmek için
faaliyetlere katıldıkları gözlenmiştir. İkinci grupta yer alan yükümlülerin süreci daha
olumlu yaşadıkları, önemsendiklerini hissettikleri gözlenmiştir.
* Hüseyin GÜZEL, Denetimli Serbestlik Uzmanı, İzmir DSM, Değerlendirme Planlama Bürosu Tel:
0507 7521428 e-posta:[email protected]
1
HÜSEYİN GÜZEL
Anahtar Kelimeler: Denetimli Serbestlik, Bireyselleştirilmiş
Değerlendirme Planlama, Risk-İhtiyaç-Uygunluk Modeli.
Planlama,
GİRİŞ
Denetimli Serbestlik, bugün modern ve insancıl ceza siyasetinin vazgeçilmez
bir sütunudur. Değerlendirme ve Planlama Bürosu sistemin koordinasyon görevini
yürütmektedir. Başarılı bir planlama için yükümlü iyi analiz edilmeli, önemsediği
değerler referans alınmalıdır. Tespit edilen sorunları çözümlemek içinse doğru
kanallar kullanılmalıdır. Planlama sürecinde Denetimli Serbestlik Uzmanı aktif rol
üstlenmeli, bir yaşam koçu gibi hareket ederek kişilerin hayatlarını
kolaylaştırmalıdır.
Risk-İhtiyaç-Uygunluk modeli dünyada şu an ceza ve adalet sisteminde
geçerliliği ile ilgili en çok araştırma yapılan iyileştirme faaliyeti modelidir. Prof. Dr.
Kültegin Ögel’e göre ihtiyaçları karşılanmayan kişiler zarar riski altındadır. Bu
sebeple ihtiyaç ve zarar kavramları birbiriyle ilişkilidir. Uygunluk ise kişinin
çevresiyle etkileşimi üzerinden açıklanmaktadır ve kişinin müdahalelerden
faydalanabilme potansiyeli ve motivasyonu ile ilgili olduğu belirtilmektedir. Risk
yönetimi bakış açısı ve dinamik risk faktörlerinin iyileştirici yaklaşımlar
kullanılarak değiştirilmesi anlayışının yaygınlığı da bu durumu ortaya koymaktadır.
Tüm dünyada bu modelin cezai adalet mekanizmaları tarafından uygulanması
yeniden suç işleme davranışının azalmasına ve daha güvenli toplumlar oluşmasına
olanak sağlamıştır.
Uygulamalarda Risk-İhtiyaç-Uygunluk modelinden faydalanarak aşağıda
belirtilen maddeler halinde planlama ve iyileştirme süreçlerini uygulayabiliriz.
1. Kişilere sürecin başında Araştırma ve Değerlendirme Formu uygulanmalı ve
kişinin risk durumu tespit edilmelidir. Riskin belirlenmesi noktasında objektif bir
yaklaşım sunan form, nicel bir değerlendirme imkanı da sunmuş olacaktır. Kişilere,
değerlendirme ve Planlama Bürosu tarafından, belirlenen risk durumuna göre bir
infaz planı hazırlanmalıdır.
2. Kişiler ile bireysel görüşmeler gerçekleştirilmelidir. Bu görüşmeler tanıma ve
değerlendirmeye yönelik olmalıdır. Geçmiş yaşam örüntüleri irdelenerek kişiyi suça
iten nedenler belirlenmelidir. Burada kişinin ailevi durumu, çevresel faktörler,
yaşadığı ortam göz önüne alınmalı ve hatta gerekirse yaşadığı yer ziyaret
edilmelidir. Değerlendirmenin ikinci adımı olan bu aşamada nitel bir gözlem ve
değerlendirme söz konusudur. Bütün elde eden veriler ile bir rapor oluşturulabilir ve
bu rapora kişinin iyileşmesi için bazı faaliyet önerileri eklenebilir. Bu rapor baz
alınarak kişinin iyileştirme planı Değerlendirme ve Planlama Bürosu tarafından
hazırlanmalıdır.
2
BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ PLANLAMA VE İYİLEŞTİRME
3. Kişinin motivasyonunu ve programlara katılımını arttırmak için ek iyileştirme
faaliyetleri uygulanmalıdır. Bu programlar seçmeli olup kişinin tercihine
bırakılmalıdır. Kamu kurumları ve sivil toplum kuruluşları ile işbirliği halinde
oluşturulacak faaliyetler çok kapsamlı olmalıdır. Öyle ki kişinin iyileşmesi için
ihtiyaç duyulacak tüm faaliyetler plana yazılabilsin.
Yukarıda bahsi geçen infaz planı ve iyileştirme planı mevcut sistemde tek bir
planda birleştirilmiş ve adına denetim planı denilmektedir. Bütün yükümlülüklerin
ve yönlendirmelerin tek bir planda olması oldukça işlevsel. Buradaki plana uzman
görüşleri ve önerileri doğrultusunda müdahale programlarının eklenmesi planlamayı
bireyselleştirecektir.
Uygulanan Araştırma Değerlendirme Formunun elektronik ortama aktarılması
ile zengin bir veritabanı oluşturulacak ve tüm istatistiki verilere ulaşma imkanımız
olacaktır. Bu veriler sayesinde bölgesel düzeyde kişileri suça iten kriminolojik
faktörleri(madde ve alkolün kötüye kullanımını, anti sosyal davranışları, zihinsel
durumu ve çevre) belirleme şansımız da olacaktır. Elde edilen verilerle kişilere
uygulanacak plan bölgelere göre farklılık gösterecektir. Aynı şekilde bölgesel
düzeyde müdahale programlarının oluşturulmasını da zorunlu kılacaktır. Yalnızca
İzmir ilinde dahi ilçelere göre değişen suç türleri ve madde kulanım farklılıkları
bulunmaktadır. Örneğin bir ilçede metamfetamin türevi maddelere rastlanırken
farklı bir ilçede opiad türevi maddeler daha sıklıkla görülmektedir.
KURUMLAR ARASI İŞBİRLİĞİ
Bireyselleştirilmiş iyileştirme çalışmaları ile kişilere daha fazla dokunabilmek
ve tekrar suça sürüklenmelerini en aza indirmek için kurumlar arası işbirliğini en üst
düzeyde tutmak ve onlardan maksimum düzeyde yararlanmaya çalışılmalıdır.
Kurumlara ve sivil toplum kuruluşlarına denetimli serbestlik sistemi iyi
tanıtılmalı ve iyileştirme modeli ayrıntıları ile anlatılmalıdır. Yükümlülere yaklaşım
konuları hakkında bilgilendirme toplantıları düzenlenmeli hatta gerekirse mini bir
eğitim verilmelidir. Koordinasyonun hızlı ve sorunsuz olması açısından kurumlarda
mutlaka denetimli serbestlik müdürlüğü ile irtibat kuracak kişiler
görevlendirilmelidir.
FAALİYET HAVUZU
Çalışmamızda, programların ve uygulamaların ayrıntılı açıklamalarının
bulunduğu bir çizelge oluşturuldu ve bu çizelgeye faaliyet havuzu adı verildi. Bu
çizelgede faaliyetlerin nerede gerçekleşeceği, amacı, süresi, zamanı ve hangi risk
grubundakilere uygun olduğu ile ilgili bilgiler bulunmaktadır. Çizelgede yer alan
faaliyetleri dört ana başlık altında toplamak mümkün.
1. Mesleği olmayanlara yönelik meslek kursları
2. İşe yerleşmek isteyenlere yönelik İş-Kur randevuları
3
HÜSEYİN GÜZEL
3. Maddi desteğe ihtiyaç duyanların Sosyal Yardımlaşma vakfı ve
derneklerine yönlendirilmesi
4. Kütüphane, müze gezileri ve diğer etkinlikler
1) Mesleği olmayanlara yönelik meslek kursları
Çalışmamızda, iş-kur ve yerel belediyeler ile işbirliği halinde Forklift
operatörlüğü, bahçe bakımı, Gaz altı kaynakçılığı, Ahşap montaj elemanı, Aşcılık
Yardımcığı kursları açılmıştır. Ayrıca İzmir Büyükşehir Belediyesi Kent Koleji
bünyesinde açılan CNC Operatörlüğü, Asansör Bakım Elemanı kurslarında da
yükümlülerimiz için kontenjan ayrılmıştır.
Dünya’da özellikle gelişmiş ülkelerde, hükümlülere verilen mesleki eğitimler
3’e ayrılmaktadır. İlki, infaz kurumunda değerlendirilecek becerilerin
kazandırılmasıdır. İkincisi ise, kısa süreli mesleki eğitim programları ve sonuncusu
ise, hükümlülük sonrasında kısa sürede iş bulacakları becerilerin kazandırılması
şeklinde olmaktadır. Bushway çalışmasında, bu eğitimlere katılmayanların
katılanlara oranla tekrar ceza infaz kurumuna gelme oranlarının % 20 daha fazla
olduğunu belirtmektedir. Ayrıca, Bushway’in yaptığı saha çalışmasında, eğitim
programlarına katılanların büyük çoğunluğunun iş bulduklarını ve tekrar ceza infaz
kurumuna gelmedikleri görülmüştür.
2) İşe yerleşmek isteyenlere yönelik İş-Kur randevuları
İş-Kur randevuları faaliyeti kapsamında sabah 08:00 dan akşam 17:00 a kadar
iki iş ve meslek danışmanı İzmir Denetimli Serbestlik Müdürlüğünde
görevlendirilmiştir. Denetim Planı üzerinden kişilere randevu verilerek birebir
görüşmeleri sağlanmıştır. Bu görüşmelerde istihdamda en çok ihtiyaç duyulan
mesleklerin hangileri olduğu ve bu meslekleri edinmek için nasıl bir yol izlenmesi
gerektiği anlatılmaktadır. Kişilere doğru iş arama teknikleri ve meslek kursları
hakkında bilgi verilmektedir. Kişilere özel CV ler hazırlanmakta ve İş-Kur kayıtları
yapılmaktadır.
Ayrıca uygun kişiler yerel belediyelere yönlendirilmektedir. Gaziemir
belediyesi tarafından oluşturulan CV havuzuna kayıt edilen kişilere belediye
tarafından iş ilanları sms atılmaktadır.
3) Maddi desteğe ihtiyaç duyanlar için Yönlendirmeler
Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarında yönlendirilen kişilerle
ilgilenmek ve takibini yapmak için irtibat kişileri bulunmaktadır. Kişiler denetim
planı üzerinden yönlendirilmektedir. Yönlendirilen kişilere en az 250 liralık
yardımlar yapılmakta ayrıca engelli ve bakıma muhtaç kişiler için düzenli yardımlar
bağlanmaktadır
4
BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ PLANLAMA VE İYİLEŞTİRME
Özel Vakıflarla da işbirliği yapılmaktadır. Bu kapsamda işbirliği protokolleri
imzalanmaktadır. Özel bir vakıfla yapılan protokol gereği okumakta olan yükümlü
yakınlarına burs desteği vakıf tarafından sağlanacaktır.
Kızılay ile yapılan bir anlaşma gereği bayram önceleri ihtiyaç sahibi
yükümlülere gıda paketi ve et dağıtılacaktır Yine özel vakıflar tarafından ihtiyaç
sahibi yükümlülerin çocuklarına giyim çekleri dağıtılacak ve kırtasiye yardımı
yapılacaktır.
Yerel Belediyelerin Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğü ile yapılan işbirliği
neticesinde evinin temel ihtiyaçları ve beyaz eşya ihtiyaçları eksik olan
yükümlülerin durumları incelenmekte ve gerekli yardımlar yapılmaktadır.
4 ) Kütüphane, müze gezileri ve diğer etkinlikler
Ayda bir defa kütüphane ziyareti yapılmakta ve yükümlülerden gönüllü olanlar
kayıt yaptırmaktadırlar. Aynı şekilde müze ve şehir gezileri de
gerçekleştirilmektedir. Konak Belediyesi ile yapılan bir proje kapsamında müze ve
kent gezilerinin tüm masrafları belediye tarafından karşılanmaktadır.
Diksiyonu iyi olan bazı yükümlülere kitap seslendirme yükümlülüğü
verilmektedir. Bu kişiler Atatürk İl Halk Kütüphanesinde aldıkları ses kayıt cihazına
kitabı seslendirmekte ve görme engelli kişilerde bu seslendirmelerden
yararlanmaktadırlar. Kütüphane içerisinde bulunan görme engelliler bölümündeki
kişilerin azimleri yükümlülerimiz oldukça duygulandırmaktadır.
Resim atölyesi çalışmalarında çocuklarla resim çalışmaları yapılmakta ayrıca
filmle terapi çalışması kapsamında çocuklar filmin yapımında rol üstlenmektedirler.
Kadın ve çocuklara yönelik drama faaliyetleri uygulanmakta ve oyunlar
sergilenmektedir. Eşine şiddet uygulamış kişilere ise Aile Sosyal Politikalar İl
Müdürlüğü tarafından 4 oturumlu aile eğitimi programı uygulanmaktadır.
İyileştirme faaliyetlerine halk eğitim merkezi kursları eklenen kişiler için İl
Milli Eğitim Müdürlüğü tarafından her halk eğitim merkezinde, bir irtibat kişisi
görevlendirilmiş ve iletişim bilgileri ilgili kişilerle paylaşılmıştır.
İHTİYACA VE İSTEĞE ODAKLI İYİLEŞTİRME PLANLARI
Plan yapmadan önce değerlendirmeye ayrı bir önem verilmeli, yükümlüleri en
iyi şekilde tanıyarak ihtiyaçları saptanmaya çalışılmalıdır. Kişiye yükümlülük olarak
verilen günümüz eğitim iyileştirme programları kişileri adeta standartlaştırmaktadır.
Kişilerin ihtiyaçlarını ve iyileştirme süreçlerini tekdüzeleştirmektedir. Bu eğitim
programlarında herkesin farklı bir yaşantısı olduğu göz önünde bulundurulmalıdır.
İzmir Denetimli Serbestlik Müdürlüğünde bir çalışma gerçekleştirilmiştir. Bu
çalışmada bireyselleştirilmiş planlama modeli kısmen gerçekleştirilmiştir.
Çalışmada kuruma gelen otuz yükümlüye mevcut standart plan uygulanmıştır.
Çalışma kapsamında yükümlülerle bireysel görüşmeler, grup çalışmaları ve seminer
faaliyetleri planlanmıştır. Birinci gruptaki kişilerin bireysel görüşmelerde ve grup
5
HÜSEYİN GÜZEL
çalışmalarının ilk oturumlarında ilgisiz oldukları ve yeterli motivasyonu
sağlayamadıkları görülmüştür. Üç aylık dönemde gruptaki otuz kişiden altısı
yükümlülüklerini ihlal etmiş ve uyarı almışlardır. Grup çalışmasının ilk oturumunda
otuz kişiden yedisi herhangi bir soru sorulmadan çalışma ile ilgili isteksiz
olduklarını ifade eden söylemlerde bulunmuşlardır. Sonraki oturumlar daha istekli
ve katılım sağlanarak gerçekleşmektedir fakat burada değinilmek istenen nokta
kişilere bazı faaliyetlerde seçme şansı vererek çalışmalara daha yüksek bir
motivasyon ile gelmesinin sağlanmasıdır.
İkinci bir otuz kişilik grup ise zengin bir faaliyet havuzundan ilgi duydukları
kurslara ve etkinliklere yönlendirilmiştir. Bireyselleştirilmiş planlama modelinin
kısmen olarak uygulanma sebebi, uzman değerlendirmesi olmadan kişilerin ARDEF
sonucu ve isteğine göre ek faaliyetlere yönlendirilmesidir. Bu faaliyetlerin içeriği
hakkında yukarıda ayrıntılı bilgiler sunulmuştur.
İkinci gruptaki kişilerin seçmiş olduğu ek faaliyetler aşağıda bulunan tablodaki
gibidir. Bu tablodaki faaliyetler yükümlülük olarak verilmiştir.
Katılan Kişi
Gerçekleştiren Kurum
Değerler Eğitimi
6 Kişi
Eğitim Vakfı - Müftülük
Forklift Operatörlüğü
Kursu
6 Kişi
İş- Kur – Buca HEM
Bahçe Bakımı Kursu
4 Kişi
Buca HEM
Takı Tasarımı Kursu
4 Kişi
Buca HEM
Gaz Altı Kaynakçılığı
Kursu
2 Kişi
Karabağlar Belediyesi
Kort Tenis Kursu
2 Kişi
Buca Spor İ. M.
Aşçı Yardımcılığı Kursu
1 Kişi
Karabağlar Belediyesi
CNC Operatörlüğü
1 Kişi
İzmir Kent Koleji
Bilgisayar Programcılığı
1 Kişi
Konak HEM
Kitap Seslendirme
1 Kişi
Atatürk İl Halk Kütüphanesi
Mandala Kursu
1 Kişi
Doğa Eğitim Vakfı
Filmle Terapi
1 Kişi
Yaşar Üniversitesi
Toplam
30 Kişi
Faaliyet
6
BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ PLANLAMA VE İYİLEŞTİRME
Yukarıdaki faaliyetler yükümlülük olarak kişilerin denetim planlarına yazılmış
olup seminer çalışmalarına alternatif olarak verilmiştir. Yani bu kişilere seminer
çalışmaları ya hiç verilmemiş yada çok az verilmiştir. İkinci grupta yer alan
kişilerden 3 ü forklift kursunu tamamladıktan sonra işe yerleşmişlerdir. Bunlardan
birisi kurumsal büyük ölçekli bir firmada iş bulurken diğer ikisi de orta ölçekli
firmalarda iş imkanı bulmuşlardır. Bahçe bakımı kursunu tamamlayan 2 kişi, gaz altı
kaynakçılığı 1 kişi ve cnc kursunu tamamlayan 1 kişi istihdam olanağı bulmuşlardır.
Mesleki eğitim faaliyetleri ve iş-kur yönlendirmeleri neticesinde ikinci gruptaki 30
kişiden 7 si istihdama katılmışlardır. Uygun zemin bulunduğunda yükümlülerde
düzenli bir iş için çaba göstermektedirler. Eski hükümlü veya yükümlü insanlar da
diğer insanlar gibi çalışma hayatında yer almak istemektedirler. Bu kişilere istihdam
alanı oluşturmak veya istihdam alanı bulabileceği bir meslek sahibi yapmak devletin
ve insan kaynakları yönetiminin bir amacı olmalıdır. Aksi takdirde eski hükümlülerin
bir iş sahibi yapılarak topluma kazandırılmaması, ekonomik ve toplumsal
maliyetlerinin yanında, tekrar suç işlemelerini teşvik etme anlamına gelmektedir.
Değerler eğitimi grubundaki 3 kişi farklı zamanlarda da bu çalışmalara
katılmak istediklerin beyan etmiştir. Mandala kursunu gerçekleştiren bayanlar kedi
aralarındaki bir bayana sürpriz doğum günü partisi planlamışlardır.
Bireyselleştirilmiş planlama modeli yalnızca bu gibi faaliyetler ile sınırlı
kalmamıştır. Kişinin temel ihtiyaçlarının da giderilmesi için gerekli yönlendirmeler
yapılmıştır. İşe ihtiyacı olanlar için iş-kur randevuları, acil nakdi yardıma ihtiyaç
duyanlar için sosyal yardımlaşma vakfı yönlendirmeleri, ayni yardım ihtiyacı olanlar
için yerel belediyelerin sosyal yardım işleri müdürlüğüne yönlendirmeler
planlanmıştır.
Aşağıdaki tabloda ikinci gruptaki kişilerin planlarına ek olarak yazılan
yönlendirme istatistikleri yer almaktadır.
Faaliyet
Katılan Kişi
Gerçekleştiren Kurum
İş-kur Randevuları
8 Kişi
İş-kur İl Müdürlüğü
Sosyal Yardımlaşma
Vakfı
7 Kişi
Kaymakamlıklar
Sosyal Yardım İşleri M.
4 Kişi
Yerel Belediyeler
İslam Hukuku Bilim
Uzmanı
4 Kişi
Müftülük
Sığınma Evi
1 Kişi
İzmir Büyükşehir
Belediyesi
Toplam
24 Kişi
Yukarıdaki faaliyetler planlara yönlendirme olarak yazılmış olup, kişilerin
herhangi bir yükümlülüğü söz konusu değildir. İkinci gruptaki yirmi dört kişiden 21
7
HÜSEYİN GÜZEL
kişi gerekli yerlere müracaatta bulunmuşlardır. Bu gruptaki kişilerin programlara
katılırken direnç göstermedikleri, müdürlüğü yalnızca bir infaz kurumu gibi
görmedikleri izlenmiştir. Gruptaki on dört kişi, uygulayıcılara çalışmalar için bizzat
teşekkür etmiştir.
İkinci gruptaki iki kişi iş-kur görüşmeleri neticesinde girişimcilik kursuna
yönlendirilmiş olup ikisi de kursu başarıyla tamamlamışlardır. Kişilerden birisi
balıkçılık dükkanı projesi yazmış olup proje onay sürecindedir. Kalacak yeri
olmadığını ifade eden bir kişi Karşıyaka Belediyesinin Örnekköydeki sığınma evine
yönlendirildi.
İkinci gruptaki otuz kişiden yalnızca ikisi yükümlülüklerini ihlal etmiştir.
Zorunlu müdahale programlarının dışındaki programlar kişinin insiyatifine
bırakıldığında, kişilerin faaliyetleri sahiplendikleri görülmüştür. İkinci gruptaki
kişilerin denetimli serbestlik müdürlüğünü yalnızca bir infaz kurumu gibi değil, aynı
zamanda sosyalleşebilecekleri bir ortam olarak da gördükleri düşünülmektedir.
Çalışmada kişilerin takibi telefon, mail ve yazışmalarla gerçekleştirilmiş olup
tüm yükümlülere benzer bir çalışmanın yapılabilmesi için UYAP sisteminin diğer
kurumlar ile entegrasyonunun sağlanması gereklidir. Böylece kişilerin takibi daha
hızlı ve kolay olacaktır.
SONUÇ
Sonuç olarak, standart planın uygulandığı grupta yer alan yükümlülerin
faaliyetlere daha dirençli oldukları, hatta bir kısmının yalnızca yükümlülüklerini
yerine getirmek için faaliyetlere katıldıkları gözlenmiştir. İkinci grupta yer alan
yükümlülerin süreci daha olumlu yaşadıkları, önemsendiklerini hissettikleri
gözlenmiştir.
Mevzuat altyapısının düzenlenmesi ile sistem çok daha etkili hale getirilebilir.
Örneğin Aile Sosyal İl Müdürlüğünde denetimli serbestlik yükümlüleri ile
ilgilenecek kadroların bulunduğunu düşünelim. UYAP sistemi üzerinden Denetimli
Serbestlik Uzmanının talebi üzerine yükümlünün sosyal çevresi ile bu kadrodaki
kişilerin ilgilenmesi iyileşmeyi hızlandıracaktır. Benzer şekilde Gençlik Spor
Müdürlüğünde, Milli Eğitim İl Müdürlüğünde ve belediyelerde bu şekilde kadroların
olması yükümlünün hayatındaki tüm boşlukları dolduracaktır. Kamu kurumlarının
desteği olmadan düzenli bir hayat kurmaları oldukça güç olan bu kişiler, toplum
tarafından da dışlanmaktadır. Sosyal dışlanmaya uğrayan bireyler ya eğitim ve
beceri düzeylerinin yetersizliği yada kişisel ve özel durumlarının olumsuzluğu
nedeniyle istihdam edilmemektedir. Bu durum sonucunda, bu kişiler, hem maddi
hem manevi anlamda iki kez dezavantajlı duruma düşmektedirler. Çünkü, birey
kendini öncelikle, toplumun değersiz bir üyesi olarak hissedecek ve aynı zamanda
yeterli ve düzenli bir gelir elde etme imkanından mahrum kaldığı için sosyal hayata
katılımı güçleşecektir.
8
BİREYSELLEŞTİRİLMİŞ PLANLAMA VE İYİLEŞTİRME
Denetimli serbestlik sisteminin en büyük avantajlarından birisi kişinin
toplumun içinde olması ve toplumun içindeyken uyum sorunlarının giderilmeye
çalışılmasıdır. Bu avantajını en iyi şekilde değerlendirebilmesi için yükümlülere
yarar sağlayacak tüm mekanizmalar kullanılmalıdır. Suça bulaşmış her yükümlü iyi
analiz edilmeli ve kök sorunlar bulunmalıdır. Bireyselleştirilmiş planlamada
yükümlülerin ihtiyaçları ve istekleri göz önünde bulundurulmalı ve onu suça iten
sebepleri ortadan kaldırmak için doğru kanallar kullanılmalıdır.
Suç ve ceza tüm toplumların her zaman gündeminde olmuş insanlık tarihi
kadar eski iki kavramdır. Suçlar, cezalar ve suçların önlenmesi bundan sonrada
tartışılacak, yeni arayışlar hep devam edecektir. Ülkemizde denetimli serbestlik
sistemi bu yeni arayışların bir sonucu olarak kurumsal bir yapıya kavuşmuş yeni ve
modern bir uygulamadır.
9
HÜSEYİN GÜZEL
Kaynakça:
1. Gökhan Sait Gündüz, “Sosyal İçerme Politikalarının Uygulanmasında Kamu İstihdam
Kurumlarının Rolü”, Çalışma Ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Türkiye İş Kurumu Genel
Müdürlüğü Uzmanlık Tezi, Ankara, 2007,13.
2. Prof. Dr. Kültegin Ögel, “Bireyselleştirilmiş İyileştirme Sistemi”, S.32
3. İbrahim USTA, Hakan ÖZTÜRK, “Denetimli Serbestlik”, S. 35
4. Yrd. Doç. Dr. Ersin KAVİ “Sosyal İçerme Açısından Eski Hükümlülerin Girişimciliğe
Yönlendirilmesi ve Denetimli Serbestlik Faaliyetleri” S. 460
5. Prof. Dr. Heinz SCHÖCH, “Denetimli Serbestlik Yardımı ve İnsancıl Ceza Yargısı”, S.
384
6. Bushway, SHAWN, Employment Dimensions of Reentry: Understanding the Nexus
between Prisoner Reentry and Work, Reentry and Prison Work Programs, Urban Institute
Reentry Roundtable, New York University Law School, Mayıs 19–20, 2003, S.2
10
Download

1 bireyselleştirilmiş planlama ve iyileştirme