Türkiye Çocuk ve Genç Psikiyatrisi Derneği
Turkish Association of Child and Adolescent Psychiatry
BASIN AÇIKLAMASI
Tarih: 26.09.2014
Konu: ORTAÖĞRETİMDE BAŞÖRTÜSÜ SERBESTİSİ
ORTAÖĞRETİMDE BAŞÖRTÜSÜ SERBESTİSİ İLE İLGİLİ YÖNETMELİKTE YAPILACAK
DEĞİŞİKLİKLE İLGİLİ OLARAK TÜRKİYE ÇOCUK VE GENÇPSİKİYATRİSİ DERNEĞİ
BİLDİRİSİ:
Çocuk ve ergenlerin ruhsal gelişimini inceleyen bilimsel araştırmalar göstermiştir
ki; beşinci sınıfa başlayan çocukların (ortalama 10 yaş) henüz soyut düşünme
becerileri gelişmemiştir. Soyut düşüncenin gelişimi genel olarak 11 yaşından
sonra başlamakla birlikte, bu süreç her çocukta 11 yaşında başlamayabilir, hatta
bir kısmında soyut düşünce evresine yaşam boyu hiç geçilemeyebilir. Bu nedenle
soyut bir konu olan dinin ve dinî kavramların 10-18 yaş aralığındaki çocuklar
tarafından özümsenmesi ve kendi yaşamlarıyla ilgili kararları vermeleri
beklenmemelidir. Ortaöğretim çağı çocuğu baş örtmenin soyut dini gerekçelerini
henüz tam olarak kavrayamayacağından ailesi ve/veya okulundaki erişkinlerin
etkisi altında kalarak baş örtme gerekçelerini benimsemek zorunda kalacaktır.
Gerekçelerini kavramadan uygulayacağı bir karar ise çocuğun ilerleyen yıllarda
kimlik gelişimini olumsuz yönde etkileyebilecektir.
Kimlik gelişimiyle ilgili yapılan bilimsel araştırma sonuçlarının bulguları kimlik
gelişiminin ergenliğin son aşaması olan 18-24 yaş arasında tamamlandığını
göstermektedir; daha önceki gelişim aşamalarında çocuk ve ergenler kendilerine
uygun kimlik rollerini araştırarak bu rolleri denemektedirler. Sağlıklı kimlik
gelişimi için ergenlerin farklı kimlikleri araştırmaları ve denemelerine,
kendilerine zarar vermelerini engelleyecek şekilde ebeveynler tarafından
Tel : 90-312-440 12 57 90-541-440 33 54
Fax :90 - 312 – 440 12 58
Web: www.cogep.org.tr Elmek: cogep @ cogepder.org.tr, [email protected]
Adress: Cinnah Cad. 35 / 12 , 06700 Ankara, Türkiye
Türkiye Çocuk ve Genç Psikiyatrisi Derneği
Turkish Association of Child and Adolescent Psychiatry
sınırların çizildiği çerçevede izin verilmesi önem taşımaktadır. Bu araştırmanın
sağlıklı bir şekilde yapılamadığı durumlarda “kimlik bunalımı” veya “ipotekli
kimlik statüsü” gibi ruhsal bozukluklar için risk taşıyan kimlik statüleri gelişebilir.
İpotekli kimlik statüsü durumunda ergenler kimliğin birçok yönüyle ilgili herhangi
bir araştırma yapmadan ebeveynler tarafından empoze edilen kimlik statüsünü
almaktadırlar ve bu durum ilerleyen yıllarda kendi karar ve sorumluluklarını
alamama, yaptığı davranışlarda başka insanların onayına ihtiyaç duyma gibi
zorluklar ve bağımlı kişilik bozukluğu gibi ruhsal bozukluklar için riskler
doğurmaktadır.
Yukarıda belirtilen nedenlerden ötürü, soyut düşünce yetisi henüz tam olarak
gelişmemiş olan çocuklar soyut kavramlarla ilgili araştırma, düşünme ve
değerlendirme sürecinden geçemeyip “ipotekli kimlik statüsünü” benimseyebilir
ki; bu da gelişen nesil için birçok risk taşımaktadır. Ayrıca, akran ilişkisi, akranlar
tarafından kabul ve benimsenme ergenlikte sağlıklı ruhsal gelişim için büyük
öneme sahiptir. Sınıf ortamında başı açık ya da kapalı olanların -sayılarına bağlı
olarak-azınlıkta kalabileceği ve çoğunluk tarafından dışlanmaları ve duygusal
anlamda incinebilmeleri söz konusudur. Oysa ülkemizin de onayladığı ve yasal
olarak sorumlu olduğu Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Bildirgesi’nin 1. ilkesi
“çocukların haklarından din, dil, ırk, renk, cinsiyet, milliyet, mülkiyet, siyasi,
sosyal sınıf ayırımı yapılmaksızın yararlanması” gerektiğini belirtirken; 7. ilkesi
“genel kültür ve yeteneklerini, bireysel karar verme gücü, ahlaki ve toplumsal
sorumluluğu geliştirecek ve topluma yararlı bir üye olmasını sağlayacak eğitim
hakkına” vurgu yapar; 10. ilkesi de “Çocuk ırk, din ya da başka bir ayrımcılığı
teşvik eden uygulamalardan korunacaktır” der.
Tel : 90-312-440 12 57 90-541-440 33 54
Fax :90 - 312 – 440 12 58
Web: www.cogep.org.tr Elmek: cogep @ cogepder.org.tr, [email protected]
Adress: Cinnah Cad. 35 / 12 , 06700 Ankara, Türkiye
Türkiye Çocuk ve Genç Psikiyatrisi Derneği
Turkish Association of Child and Adolescent Psychiatry
Yukarıda belirtilen sebeplerden ötürü, yeni uygulamanın çocuk ve ergenlerin
sağlıklı ruhsal gelişimi açısından önemli riskler taşıyabileceğinden ülkemizde
çalışan çocuk psikiyatristleri adına bu endişemizi dile getirmenin ruhsal gelişim
basamaklarının en önemli döneminde olan çocuk ve ergenlere karşı
duyduğumuz sorumluluğumun bir parçası olduğunu düşünüyoruz.
Türkiye Çocuk ve Genç Psikiyatrisi Derneği Yönetim Kurulu
Tel : 90-312-440 12 57 90-541-440 33 54
Fax :90 - 312 – 440 12 58
Web: www.cogep.org.tr Elmek: cogep @ cogepder.org.tr, [email protected]
Adress: Cinnah Cad. 35 / 12 , 06700 Ankara, Türkiye
Download

Türkiye Çocuk ve Genç Psikiyatrisi Derneği