İÇİNDEKİLER
1
2
SÖZLÜ GELENEKLER VE ANLATIMLAR
21
NİNNİ
Ninni
Gelin Ninnisi 22
22
23
MANİ
Mani
Şınlama
24
24
26
TÜRKÜ
Geyik Kaçtı
Karadır Kaşların Ferman Yazdırır
Gökte Uçan Turnaların Yeşili
Kahramanlık Türküsü
Nefes Kına Türküsü
28
29
30
31
31
32
33
AĞIT
36
Çalçı Köyüne Gittiğime Pişmanım
36
Asker Ağıdı
Mersiye
37
Kerbela Acısı
37
Taşlama
38
Nerde Kaldı
BİLMECE
MEMORAT
Çukurova Tekke
Hızır
Seyit Veysel Efendi ve Seyit Zeynel Efendi
43
43
43
44
MASAL
Eskişehir Masalı
Kader Bozulmaz
Korkak Musa
45
46
49
50
HALK HİKÂYESİ
52
Kara Sevda
FIKRA
61
DEYİM
Vermedi Mabut Ne Yapsın Sana Mahmut 63
63
ATASÖZÜ
64
67
ÂŞIKLIK
68
Âşık Nurşah
Âşık Pervanî 70
Âşık Sarıcakız
71
Mehmet Ali Kalkan
72
Rasim Köroğlu
73
36
38
39
EFSANE
41
Kırk Kız Dağı Efsanesi
41
İbikseydi (Seydi İbrahim)
Guguk Kuşu
Çoban Kuşu
Taş Bebek Efsanesi
42
GÖSTERİ SANATLARI
41
41
42
52
ZÂKİRLİK
74
SEMAH
75
KARAGÖZ
Hayali Atay Altın 78
79
BEBEK KUKLASI
80
KÖY SEYİRLİK OYUNU
81
Deve Oyunu Arap Oyunu
Köy Odası
82
Tıp Oyunu
82
ZEYBEK
Kadın Oyunları
Erkek Oyunları
Kırka Zeybek Ekibi
83
83
84
84
69
81
81
3
TOPLUMSAL UYGULAMALAR, RİTÜELLER ve ŞÖLENLER GEÇİŞ DÖNEMİ UYGULAMALARI
88
DOĞUM
88
Çocuk Sahibi Olma
88
Çocuk Düşürme
88
Hamileliğin Anlaşılması ve Sakınma
89
Doğum Yapan Kadın
89
Kolay Doğum
89
Sütü Olmayan Kadın
89
Cinsiyet Tahmin Etme
90
Meryem Ana
91
Tuzlama
92
Göbek Bağı
92
Kundaklama ve Toprak Bağlama
92
Ad Koyma
93
Kırk Basması
93
Kırklama
94 Sütten Kesme 94
Çocuk Emzirme
94
Kırk Uçurma 95
Loğusa Şerbeti
96
Al Basması
96
Sarılık
97
Tırnak Kesme
97
Geç Yürüyen Çocuk
97
Köstek Kesme
97
Gölle-Diş Buğdayı
97
SÜNNET
98
DÜĞÜN GELENEKLERİ
99
Evlenme İsteğini Bildirme
Kız Bakma
99
Kız İsteme
100
Söz Kesme
101
Başlık Parası-Süt Hakkı
Nişan 101
Düğüne Davet-Okuma
102
Çeyiz Serme
Bayrak Kaldırma
104
Kına Davarı
Kına Gecesi
Gelin Korkutma Oyunu
108
Saç Alma
108
Gelin Hamamı 109
Güvey Hamamı
109
Düğün
110
Düğün Yemekleri
111
Güvey Giydirme ve Damat Tıraşı 112
Gelinlik
113
Nikâh
115
Bohça
116
Sandık-Kapı Parası
116
Düğün Eğlencesi
117
Tel Şırak-Koraz Telleme
Gelin Alma
120
Gelin Getirme
122
Düğünlerde Oynanan Oyunlar
124
99
101
103
105
106
119
87
Canimen Oyunu
124
Dürü Basma Oyunu
124
Palaska Oyunu 124
Lamba da Şişesiz Oyunu
Şeytan Oyunu
125
Gerdek
126
Asma Kesme
127
Baş Bozma
127
Gelin Suyu
128
Söylemezlik
ASKER UĞURLAMA
130
ÖLÜMDE YAPILAN UYGULAMALAR
131
KUTLAMALAR, ZİYARETLER, DİNÎ UYGULAMALAR
Hıdırellez
134
Sultan Nevruz
135
Yağmur Duası
135
Koç Katımı
137
Ramazan ve Kurban Bayramı Kutlamaları
137
Bayram Yeri
Kol Bayramı
Kandil
140
Ayn-i Cem
140
Muharrem Ayı-Aşure
142
Çağlan-Kayapınar Köy Günü
142
Evsim Baba Ziyareti
143
Pir Ahmet Efendi Ziyareti
Sücaeddin Veli Ziyareti
Yunus Emre Ziyareti
146
Azhvala
147
Sabantoy ve Tepreç
147
Yörük Şenliği
148
İMECELER
125
130
139
140
144
145
148
ÇOCUK OYUNLARI
149
Aşık ve Kemik
149
Atlambaç
150
Ayınga
150
Ceviz Oyunu
Çufalık
150
Dombili
150
Yedi Taş
151
Ebe Gelir
151
Gıncırdak
151
Gömü Met
151
Hasancık
151
Konkon Çekmez
151
Lades
152
Laleli Belkıs
Met
152
Misket-Şap
Saklambaç
154
Sayacık
154
Yağlı Kayış
154
Yerden Yüksek
154
150
152
153
4
DOĞA VE EVRENLE İLGİLİ BİLGİ ve UYGULAMALAR 157
HALK HEKİMLİĞİ
158
Astım, Bronşit, Zatürree
Baş Ağrısı
158
Bel Ağrısı ve Bel Fıtığı
158
Bıngıldak Çizme
158
Böbrek Taşı ve Kumu
159
Boğaz Ağrısı ve Öksürük
Çocuk Düşürme
159
Çocuk Sahibi Olma
159
Çocuk Tuzlama
159
Diş Ağrısı
159
Eklem Ağrıları
159
Gaz Çıkarma
Göbek Düşmesi
162
Haşereden Korunma
162
İltihap
163
İshal
163
Kanser
163
Karın ve Mide Ağrısı
163
Kırık, Çıkık, Ezilme
163
Konuşamayan Çocuk
164
Kuşpalazı
164
Meme Çatlaması
164
Nazar
164
Prostat
165
Sarılık Çizme
165
Sivilce ve Cilt Hastalıkları
Soğuk Algınlığı
165
Süt Kesilmesi
165
Uyuz
165
OCAKLAR VE TEDAVİ YÖNTEMLERİ
Allama Ocağı
166
Bulgur Püskürtmesi Ocağı
166
Gelincik Ocağı
166
Köstebek Ocağı
166
Kurşun Dökme Ocağı
166
Mum Dökme Ocağı
167
Muska Yazma Ocağı
167
Şah Pabucu Ocağı 167
Siğil Ocağı
168
Temre Ocağı
Yakma ve Çakma Ocağı
Yarım Ocağı ve El Alma
Yılan Ocağı
169
Yılancık Ocağı
169
Yıldırım Taşı Ocağı
169
DİĞER HALK İNANÇLARI
Dilek Ağacı
170
170
TÜRBELER-EFSANELER
Ahmed Turan Tekkesi
Arap Tekke Türbesi
Bektaş Baba Türbesi
172
172
172
173
158
159
162
165
168
168
168
Büyük ve Küçük Culuf Ana
173
Cafer Sadık ve Rahim Baba Türbesi
173
Hakkı Baba Türbesi
174
Hasan Baba ve Haydar Baba Türbesi
174
Himmet Baba Türbesi
175
Melik Gazi Türbesi
176
Şehabeddin Sühreverdi Türbesi 176
Şeyh Edebali Türbesi
177
Şeyh Süleyman Türbesi ve Seyyid Kılavuzları 177
Seyyid Battal Gazi Türbesi 178
Tapduk Emre Türbesi
180
Tezveren Dede Türbesi
180
Üryan Baba Türbesi
181
Yunus Kuyusu Türbesi
181
HALK MUTFAĞI
182
Çorbalar
Arabaşı
Bamya
Bıtı Bıtı
Düğü
Keşkek
Miyane
Tarhana
Toyga
Tutmaç
Yayla
182
182
182
182
182
183
183
183
184
184
184
Hamur İşleri
Ağzı Açık
184
Cantık
184
Çibörek
184
Dolama
184
Göbete
185
Gözleme
185
Haluja ve Çaş
185
Kaşık Börek
Katlama Böreği
185
Kıyık
185
Kömbe
185
Kül Hamursuz
186
Mercimekli Mantı
186
Patatesli Ekmek
186
Pita
186
Saraylı
187
Sarı Burma
187
Toçina
187
Üyken Börek
Yörük Göbeklisi
187
Yufkalı Büryan
187
Etli Yemekler
Abısta
Acı-Gıcı
188
188
188
184
185
187
Banak
188
Bozan Kavurma
188
Dayama
188
Düğün Pilavı
188
Harşıl
188
Kapama
189
Kelem Sarması
189
Kuzu Sorpa
189
Küp Eti
189
Mercimekli Bulgur Pilavı
189
Pasa
189
Şipsi
189
Meze-Tatlı
190
Boza
190
Halkalı Şeker ve Akide Şekeri
190
Iptırı
190
Karadut Şerbeti
190
Kozalaklı Yoğurt
190
Lituka
190
Met Helvası
190
Muhacir Biberi
191
Pancar Pekmezi
191
Pırpılçıka
191
Pomak Baklavası
191
Salça
191
Sifon Limonata
191
Üzüm Pekmezi
191
Üzümlü Sütlaç
191
HALK BAYTARLIĞI VE ZOOLOJİSİ
Halk Baytarlığı
Çoban Kültürü
Akbaş Çoban Köpeği
Arıcılık
Atçılık
192
193
195
196
197
5
EL SANATLARI 199
Ağaç İşlemeciliği
201
Bakırcılık
202
Bez Dokuma
Çalgı Yapımı
Bağlama Yapımı
204
Kabak Kemane Yapımı
206
Keman Yapımı
207
Tef Yapımı
208
Çorap-Patik Örme
209
Çömlekçilik
Değirmencilik
214
Demircilik
215
Ebru Sanatı
Geyik Boynuzu İşlemeciliği
217
Halk Resmi
219
Hattatlık
220
Kalaycılık
222
Keçecilik
223
Kilim Dokuma
224
Lületaşı İşlemeciliği
230
Minyatür
232
Nalbantlık
232
Oya İşlemeciliği
233
Sarka İşlemeciliği
235
Savatlı Gümüş İşlemeciliği
236
Yorgancılık
237
Giyim-Kuşam-Süslenme 240
Geleneksel Alet ve Eşyalar
244
GÜNDELİK YAŞAM
203
204
212
216
246
KAYNAK KİŞİLER
KÜLTÜR GÖNÜLLÜLERİ 255
250
Download

İÇİNDEKİLER