MİGREN
Yayın Yönetmeni
Prof. Dr. Rana Karabudak
TND Beyin Yılı Aktiviteleri Koordinatörü
Türk Nöroloji Derneği (TND) 2014 Beyin Yılı Aktiviteleri
çerçevesinde hazırlanmıştır. Tüm hakları TND’ye aittir.
Kaynak gösterilerek alıntı yapılabilir.
www.noroloji.org.tr
Migreni Tanımak !!
Migren ataklarla seyreden, yaygın görülen
nörolojik hastalıklardan biridir. Ülkemizde genel
popülasyonda %16.4, kadınlarda %24.6, erkeklerde
%8.5 oranında görülmektedir. Migren ağrısının nasıl
ve beynin hangi bölgesinden başladığı tam olarak
aydınlatılamamıştır, beyin kan damarlarındaki
ve beynin sinir iletimindeki kimyasal madde
değişiklikleri sonucu ortaya çıktığı düşünülmektedir.
Hastaların çoğunda ataklar 20-40 yaş arasında
başlar. Kadınlarda 3 kat daha sık görülmektedir. Aile
bireylerinin birinde migren olan bir kişide migren
görülme olasılığı artmaktadır.
Migren başağrısı atak sıklığı, süresi, şiddeti
ve ataktan atağa, kişiden kişiye farklılık
gösterebilmektedir. Ataklar yılda birkaç kez
olabileceği gibi her gün de olabilir..
Çeşitli migren tipleri olmasına karşın en sık 2 tip
görülür. Klasik (Auralı) migrende, başağrısından
1 saat önce başlayan geçici, tek veya her iki
gözde olabilen yanıp sönen ışıklar, cisimlerde
büyüyüp küçülme, kırık çizgiler veya görme
kaybı ile kol ve bacaklarda karıncalanma,
güçsüzlük gibi başağrısına öncülük eden bulgular
görülebilmektedir. Basit migrende ise bu öncü
belirtiler bulunmaz. Ancak migren başağrısında
görülen diğer özellikler tüm migren tiplerinin ortak
bulgularıdır.
Uyku düzensizliği, aşırı gürültü, ışık, stres, açlık,
belli yiyecekler, menstruasyon, hava değişikliklerive
sıcak iklim başağrısının ortaya çıkmasını
tetikleyebilmektedir.
Migren başağrısı genellikle başın tek tarafına
yerleşen ya da bir tarafta daha yoğun hissedilen
zonklayıcı bir başağrısı şeklidir. Başağrısı genelde
ani başlar, kademeli artış gösterir, en yüksek
noktaya ulaşır ve yavaş ancak tamamen düzelir.
Ataklar 4 saat ile 72 saat arasında değişebilir.
Ataklar sırasında bulantı, kusma, normal ışık, ses ve
kokudan rahatsız olma gibi şikayetler başağrısına
eşlik etmektedir. Fiziksel aktivite, egzersiz, hapşırma
veya ıkınma ile başağrıları kötüleşebilir. Uyku ise
ağrılarda hafifleme sağlar.
Ayrıntılı öykü, fizik ve nörolojik muayene, eğer
gerekiyorsa, tetkiklerin yapılması ve bazen de
izlem sonucu migren tanısı konulmaktadır. Migren
tanısının konulması için mutlaka yapılması gereken
bir tetkik yoktur. Ancak öykü ve muayene sonucunda
hekim gerekli görüyorsa tetkikler yapılmalıdır. Beyin
tomografisi, beyin manyetik rezonans görüntüleme
ikincil neden şüphelenilen hastalarda yapılmalıdır.
Migren başağrısı günlük yaşamı etkileyerek
kısıtlılığa yol açan tedavi edilebilir bir durumdur.
Tedavi için öncelikle migren tanısından emin
olunmalıdır. Zaman zaman netleşmeyen tanılarda
bir süre günlük tutması istenerek takip edilmesi
gerekmektedir. Başağrısını tetikleyen nedenler ve
stres faktörleri belirlenmeli ve bunlar azaltılmalıdır.
İlaç tedavisi düzenlenirken atak tedavisi ve atağı
önleyici (profilaktik) tedavi olarak planlanmalıdır.
Atak tedavisinde amaç hastanın olabildiğince hızlı
normal aktivitesine dönmesini sağlamaktır. Atak
tedavisinde kullanılan analjezikler, ergotamin veya
triptanların sık kullanılması (ayda 10-15 gün ve
üzeri) ilaç aşırı kullanım başağrısına neden olup ağrı
sıklığını daha da artıracağından ,kontrollü ve hekim
tavsiyesi ile kullanılmalıdırlar. Ayda 3-4 gün veya
daha sık olarak başağrısı yaşayan ve günlük yaşam
aktivitelerini etkileyen başağrısı olduğunda atak
önleyici tedavi düşünülmelidir. Eşlik eden anksiyete,
depresyon, epilepsi gibi durumlar ile hastada var
olan diğer hastalıklarda varsa onlarda göz önüne
alınarak tedavi planı yapılmalıdır. Gebelik, çocukluk,
ergenlik dönemi ve ileri yaşta tedavi daha dikkatli
planlanmalıdır.
Nelerden Kaçınmalısınız?
Koruyucu tedavinin önemli bir parçası olarak Uyku
düzensizliği, aşırı gürültü, ışık, stres, açlık ve belli
yiyeceklerden uzak durulmalıdır. Koruyucu önlemler
ve tedavi planınız için nöroloğunuza başvurunuz.
Türk Nöroloji Derneği
Baş Ağrısı Çalışma Grubu’nun
katkılarıyla hazırlanmıştır.
www.noroloji.org.tr
Download

MİGREN - Türk Nöroloji Derneği