Bir önceki konumuz
Mef’ûl-u mutlak
3. sınıf
Mef’ûlun lieclih
Mef’ûlun leh
1
Bir fiil cümlesinde fiilin ne için yapıldığını bildiren tümleçtir.
Dolayısıyla ilk bakacağımız nokta, için anlamı veren kelimelerdir.
1. Muzarinin başına gelen ‫ لِـ‬eki.
Bunu bulabilmemiz için öncelikle bakmamız gereken bir muzari
fiil yapısı ve başında ‫ لِـ‬eki olmasıdır. İçin anlamı verdiğinde ‫ لِـ‬eki
muzari fiilin sonunu nasb eder. Muzarinin nasb olması sonu
harekeli fiillerin harekesinin nasb oluşu, nunlu fiillerin nununun
düşmesidir.
!!! Kafamızı karıştıracak en önemli benzerlik emri gaib’in başına
gelen ‫ لِـ‬dir. Muzari fiilin a2, a3, b2 formlarının cezimli ve mansub
halleri aynı olduğu için biraz dikkatli olmamız gerekecek.
Sınavda bu nüansı kaşıyabilirler.
2
Buna karşı tedbirimizi sağlam almalıyız. ‫ لِـ‬ve sonu cezm olan bir
muzari meful olamaz.
‫ لِـ‬ve sonrasında ‫ تَـ‬ile başlayan bir muzari fiil bizi tam anlamıyla
işkillendirmeli. Çünkü muzari fiilin b1-c1, b2-c2 fiil formları aynı.
‫ لِتَ ْذهَبَا‬ifadesi
O iki kadın gitsin, o iki kadının gitmesi için, Siz iki kadının gitmesi
için olmak üzere tam 3 anlama gelebilmektedir. Dikkatli olmak
bizim faydamızadır.
Muzari fiile için manası
veren diğer eklerimiz
‫اَ ْن‬
ْ‫َكي‬
ْ‫اِذا‬
‫ال‬
‫ْالا‬3َ‫ا‬
‫‪3. Aşağıdaki cümlelerde mecrûr‬‬
‫‪isimlerden hangisi mef’ûlün leh‬‬
‫?‪konumundadır‬‬
‫صى للاَ ‪a. .‬‬
‫َو ْي ٌل لِ َمنْ َع َ‬
‫اق ‪b. .‬‬
‫نَ َز َل ا ْل ِع ْل ُم بِا ِإل ْن َ‬
‫س ِ‬
‫ان إلَى األ ْع َم ِ‬
‫سنَا ‪c. .‬‬
‫ض ٌح فِي نُفُو ِ‬
‫سيقَى أثَ ٌر َوا ِ‬
‫لل ُمو ِ‬
‫سألَ ِة ‪d. .‬‬
‫اُذكْ ُْ ِر ال َكلِ َمةَ تَا َّمةً لِبَيَا ِن ا ْل َم ْ‬
‫ون ُمتَيَقِّظًا ‪e. .‬‬
‫ان أَنْ يَ ُك َ‬
‫يَ ِج ُ‬
‫ب َعلَى اإل ْن َ‬
‫س ِ‬
‫‪Kendimizi Sınayalım‬‬
‫‪1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde mef‘ûlün‬‬
‫?‪leh vardır‬‬
‫ستَ ِج ْب ُد َعائِي ‪a. .‬‬
‫تا ْ‬
‫الحْْ َجا ِ‬
‫اض َي َ‬
‫يَا قَ ِ‬
‫ق ‪b.‬‬
‫؟ َم ِن الَّ ِذي أنق َذ ال َغ ِري َ‬
‫ص ِري ‪c. .‬‬
‫أ ِع ْد إلَ َّي قَ ْ‬
‫ش ِدي ًدا ‪d. .‬‬
‫فَ ِر َح ا ْل َولَ ُد فَ َر ًحا َ‬
‫ُق لِيَ ْدفَ َع َد ْينَهُ ‪e. .‬‬
‫َعا َد ال َّ‬
‫سائِ ُح إلَى الفُ ْند ِ‬
‫‪4. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde harf-i‬‬
‫‪cerrin hazfedilerek mef‘ûlün leh’in‬‬
‫‪fetha ile mansûb olma şartları tam olarak‬‬
‫?‪bulunmaktadır‬‬
‫أُ ْك ِر ُم َك َغ ًدا إل ْك َرا ِم َك قَ ْب َل يَ ْو َم ْين ‪a. .‬‬
‫أوالَ ِد ِه ‪b. .‬‬
‫لَ ْم يَنَ ْم ال َّر ُج ُل ال ْ‬
‫ستِ َر َ‬
‫اح ِة ْ‬
‫س ‪c. .‬‬
‫َجلَ َ‬
‫اع ال ُّد ُرو ِ‬
‫س التَّالَ ِمي ُذ فِي هُدُو ٍء لِ َر ْغبَتِ ِه ْم فِي س َم ِ‬
‫ْ‬
‫ص ِديقُهُ ‪d. .‬‬
‫َاب لِيَ َراهُ َ‬
‫أخ َر َج ال َّر ُج ُل ال ِكت َ‬
‫أتَ ْيتُ إِلَ ْي َك لِ َد ْع َوتِكَ ‪e. .‬‬
‫‪cümlesinde altı çizili kelimenin yerine‬‬
‫?‪aşağıdakilerden hangisi konulabilir‬‬
‫ُم َعاقَبَةً ‪a. .‬‬
‫للج َرائِ ِم ‪b. .‬‬
‫اِ ْنتِشَا ًرا َ‬
‫للج َرائِ ِم ‪c. .‬‬
‫َ‬
‫ب ‪d. .‬‬
‫لل ِعقَا ِ‬
‫الج َرائِ ِم ‪e. .‬‬
‫لِ َم ْن ِع ا ْنتِشَا ِر َ‬
‫‪4‬‬
Download

PowerPoint Sunusu