TÜRKİYE CUMHURİYETİ
ANKARA ÜNİVERSİTESİ
SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ
MESLEKİ OLARAK POLİSİKLİK AROMATİK
HİDROKARBONLARA MARUZ KALAN
BİREYLERDE METABOLİTLERİN İDRARDA
BELİRLENMESİ
Nesrin İÇLİ
DİSİPLİNLERARASI ADLİ BİLİMLER ANABİLİM DALI
DANIŞMAN
Doç. Dr. Zeliha KAYAALTI
2014 - ANKARA
83
ÖZET
Mesleki olarak Polisiklik aromatik hidrokarbonlara maruz kalan bireylerde
metabolitlerin idrarda belirlenmesi
PAH’lar maruz bireylerdeki indükleyici kromozomal etkileriyle genotoksik
karsinojenlerdir. Bu çalışmada; Mesleki olarak Polisiklik Aromatik Hidrokarbonlara
(PAH) maruz kalan kok fırını işçilerinin idrarlarında, maruziyet seviyesinin bir belirteci
olarak üriner PAH metabolitleri olan 1-hidroksipiren, 3-hidroksibenzo[a]piren ile 9hidroksifenantren düzeyleri belirlenmiştir. Analizler valide edilen HPLC-FLD metodu
ile yapılmıştır. 9-OHPHE, 1-OHP ve 3-OHBAP için LOD ve ve LOQ değerleri sırasıyla
0,0077; 0,0033; 0,0031 ve 0,0255; 0,0109; 0,0103 ng/ml idrar olarak tespit edilmiştir.
Ortalama 1-OHP ve 9-OHPHE değerleri işçilerde sırasıyla 1,26; 3,68 µmol/mol
kreatinin ve kontrol grubunda sırasıyla 0,04; 0,06 µmol/mol kreatinin olarak tespit
edimiştir. Kontrol grubunda 3-OHBAP hiç tespit edilemezken işçi grubunda ortalama
0,007 µmol/mol kreatinin olarak bulunmuştur.
İşçi grubunda sigara içim miktarı ile 1-OHP düzeyleri arasında korelasyon tespit
edilmiştir (r = 0,550 ve p = 0,04). 9-OHPHE ile 1-OHP düzeyleri arasında (r = 0,520 ve
p = 0,0001) ve 9-OHPHE ile 3-OHBAP arasında (r = 0,587 ve p = 0, 017) pozitif
korelasyon bulunmuştur.
Kontrol grubunda kömür ateşinde ya da ızgarada pişmiş gıda tüketim sıklığı ile sırasıyla
1-OHP ve 9-OHPHE düzeyleri arasında pozitif korelasyon bulunmuştur(1-OHP için r =
0,548 ve p = 0,0001 ; 9-OHPHE için r = 0,400 ve p = 0,004).
Anahtar Sözcükler: PAH, 1-hidroksipiren, 3-hidroksibenzo[a]piren,
9-hidroksifenantren, HPLC
84
SUMMARY
Determination of Polycyclic Aromatic Hydrocarbons metabolites in urine of
occupationally exposed individuals
PAHs are because of inducing chromosomal effects in individuals exposed to PAHs,
genotoxic carcinogens. In this study; as a marker urinary PAH metabolites exposure
level, 1-hydroxypyrene, 3-hydroxybenzo [a] pyrene and 9 - hydroxyphenantrene levels
were determined in occupationaly exposed coke oven worker's urine. Validated assay
method was performed by HPLC-FLD. For 1-OHP, 9-OHPHE and 3-OHBAP LOD and
LOQ values were determined as 0.0077; 0.0033; 0.0031 and 0.0255; 0.0109; 0.0103 ng /
mL urine, respectively.
Average values of 1-OHP and 9-OHPHE, were measured respectively; 1.26; 3.68 µmol /
mol creatinine in workers and in control groups 0.04; 0.06 µmol / mol creatinine.
Although, 3-OHBAP was not determined in control group but it was measured 0,007
µmol / mol creatinine in the working group.
Correlation between the amount of smoking with 1-OHP levels in the group of smoking
workers were determined (r = 0.550 and p = 0.04). 9-OHPHE and 1-OHP levels (r =
0.520 and p = 0.0001); 9-OHPHE and 3-OHBAP (r = 0.587 and p = 0, 017) were
positively correlated.
In the control group, coal-fired or grilled food frequency with 1-OHP, and 9-OHPHE
levels of positive correlation was found (1-OHP, r = 0.548 and p = 0.0001; 9-OHPHE
for r = 0.400 and p = 0.004).
Key Words: PAH, 1-hydroxypyrene, 3-hydroxybenzo[a]pyrene,
9-hydroxyphenanthrene, HPLC
Download

mesleki olarak polisiklik aromatik hidrokarbonlara maruz kalan