Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì
ßëèéåâ Èòàëèéàíûí êå÷ìèø Áàø
íàçèðè Åíðèêî Ëåòòàíû ãÿáóë åäèá
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì
ßëèéåâ Åñòîíèéàíûí êå÷ìèø Ïðåçèäåíòè
Àðíîëä Ðööòåëè ãÿáóë åäèá
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ
îêòéàáðûí 1-äÿ Èòàëèéàíûí êå÷ìèø Áàø íàçèðè, Òÿäãèãàò âÿ
Ãàíóíâåðèúèëèê Àýåíòëèéèíèí áàø êàòèáè Åíðèêî Ëåòòàíû ãÿáóë
åäèá. Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâèí Èòàëèéàéà óüóðëó ñÿôÿðèíè ìàðàãëà èçëÿäèéèíè äåéÿí Åíðèêî Ëåòòà þëêÿìèçèí
Èòàëèéàäà ùÿéàòà êå÷èðäèéè ùóìàíèòàð ëàéèùÿëÿðèí ÿùÿìèééÿòèíè âóðüóëàéûá. Äþâëÿòèìèçèí áàø÷ûñû Èòàëèéàéà ñÿôÿðèíè âÿ êå÷èðäèéè ýþðöøëÿðè ìÿìíóíëóãëà õàòûðëàéûá. Ïðåçèäåíò Èëùàì
ßëèéåâ ñÿôÿð çàìàíû þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà ãÿáóë îëóíàí...
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ îêòéàáðûí 1-äÿ Åñòîíèéàíûí êå÷ìèø Ïðåçèäåíòè Àðíîëä Ðööòåëè ãÿáóë åäèá. Äþâëÿòèìèçèí áàø÷ûñû Áàêûäà êå÷èðèëÿúÿê Áåéíÿëõàëã
Ùóìàíèòàð Ôîðóìóí éàõøû ÿíÿíÿ ùàëû àëäûüûíû âÿ òÿäáèðÿ ìàðàüûí èëäÿí-èëÿ àðòäûüûíû ãåéä åäèá. Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ áó èë
Ôîðóìäà äöíéàíûí 60 þëêÿñèíäÿí äþâëÿò õàäèìëÿðèíäÿí âÿ
àëèìëÿðäÿí èáàðÿò ÷îõëó íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí èøòèðàê åäÿúÿéèíè
âóðüóëàéàðàã Áàêû Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíóí àðòûã ìöùöì áåéíÿëõàëã ùàäèñÿéÿ ÷åâðèëäèéèíè äåéèá...
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
Àçÿðáàéúàíû ìöñòÿãèëëèê
éîëóíäà èíêèøàô åòäèðìÿéÿ
ãàäèð áèð ïàðòèéàäûð
Áàõ ñÿh. 2
Áàõ ñÿh. 2
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéè Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí ìèëëè ñÿðâÿòèäèð
Ãÿçåò 1993-úö èëèí àïðåë àéûíäàí íÿøð îëóíóð. 02 îêòéàáð 2014-úö èë, úöìÿ àõøàìû / ¹ 179 (4338). Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí îðãàíû. Ãèéìÿòè 40 ãÿïèê
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ Ãóðáàí áàéðàìû
ìöíàñèáÿòèëÿ Àçÿðáàéúàí õàëãûíû òÿáðèê åäèá
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû áÿëÿäèééÿ
ñå÷êèëÿðèíäÿí ãàëèá ÷ûõàúàã
...Áèëäèéèíèç êèìè, ñåíòéàáðûí 30-äà Ìèëëè Ìÿúëèñèí ïàéûç
ñåññèéàñûíûí èëê èúëàñû êå÷èðèëäè. Èúëàñäà ñåññèéàíûí ãàíóíâåðèúèëèê èøëÿðè ïëàíû òÿñäèã îëóíäó. Èø ïëàíûíà êèôàéÿò ãÿäÿð
ìàðàãëû âÿ âàúèá ìÿñÿëÿëÿð äàõèë åäèëèá. Ïàðëàìåíòèí áöòöí
êîìèòÿëÿðè äÿ ÿââÿëúÿäÿí áó ìÿñÿëÿëÿðè ìöçàêèðÿ åäèá ìöâàôèã ãÿðàð âåðìèøäèëÿð. Ãåéä åäèì êè, èø ïëàíûíà “Ñèëàùëû
ãöââÿëÿð âÿ áàøãà ñèëàùëû áèðëÿøìÿëÿð ùàããûíäà”, “Ùÿðáè
ãóëëóã÷óëàðûí ñòàòóñó ùàããûíäà”...
Áàõ ñÿh. 4
Àçÿðáàéúàíûí áèðèíúè õàíûìûíûí
äÿñòÿéè èëÿ Èñëàìàáàääà
êèìñÿñèç óøàãëàð ö÷öí
õåéðèééÿ òÿäáèðè êå÷èðèëèá
Ïàêèñòàíûí Èñëàìàáàä øÿùÿðèíäÿêè Áåéò-óë-Ìàë êèìñÿñèç
óøàã åâèíäÿ Àçÿðáàéúàíûí áèðèíúè õàíûìû, Ùåéäÿð ßëèéåâ
Ôîíäóíóí ïðåçèäåíòè Ìåùðèáàí
ßëèéåâàíûí äÿñòÿéè èëÿ Ãóðáàí
áàéðàìû ìöíàñèáÿòèëÿ...
Áàõ ñÿh. 2
Þëêÿìèçäÿ ìåëèîðàñèéà âÿ ñó òÿñÿððöôàòû
ñàùÿñèíäÿ òÿäáèðëÿð óüóðëà äàâàì åäèð
...Àçÿðáàéúàí ãÿäèì ñóâàðìà ÿêèí÷èëèéè þëêÿñèäèð. Þëêÿíèí ÿêèíÿ éàðàðëû òîðïàã ñàùÿëÿðèíèí ÿêñÿðèééÿòè äöçÿíëèê
àðèä çîíàäà éåðëÿøäèéèíäÿí áóðàäà ñóâàðìà àïàðìàäàí
âÿ ìöâàôèã ìåëèîðàòèâ òÿäáèðëÿð ùÿéàòà êå÷èðìÿäÿí òîðïàãëàðäàí éöêñÿê ìÿùñóëäàðëûã ÿëäÿ åòìÿê ìöìêöí îëìóð. Þëêÿäÿ êÿíä òÿñÿððöôàòû ìÿùñóëëàðûíûí 85-90 ôàèçè ìöùÿíäèñèòåõíèêè ñÿâèééÿëè ìåëèîðàñèéà-èððèãàñèéà ôîíäëàðû èëÿ òÿúùèç
åäèëìèø 1435 ìèí ùà ñóâàðûëàí âÿ...
Áàõ ñÿh. 5
Àçÿðáàéúàíäà ìèëëè, äèíè âÿ åòíèê
áàõûìäàí éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ
ãîðóíàí ñàáèòëèê ýþçÿë íöìóíÿäèð
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ Ãóðáàí áàéðàìû
ìöíàñèáÿòèëÿ Àçÿðáàéúàí õàëãûíû òÿáðèê åäèá.
Òÿáðèêäÿ äåéèëèð: “Ùþðìÿòëè ùÿìâÿòÿíëÿð!
Ñèçè äöíéà ìöñÿëìàíëàðûíûí ìÿíÿâè áèðëèê âÿ âÿùäÿò ðÿìçè îëàí ìöãÿääÿñ Ãóðáàí
áàéðàìû ìöíàñèáÿòèëÿ öðÿêäÿí òÿáðèê åäèð,
ùÿð áèðèíèçÿ ÿí ñÿìèìè àðçó âÿ äèëÿêëÿðèìè
éåòèðèðÿì.
Õåéèðõàùëûüûí, áÿðàáÿðëèéèí, ôÿäàêàðëûüûí
ñèìâîëó îëàí Ãóðáàí áàéðàìû Óúà Éàðàäàíûí áÿøÿðèééÿò ö÷öí ùèäàéÿò éîëó ñå÷äèéè Èñëàìûí ÿñàñ áàéðàìëàðûíäàí áèðè êèìè èíñàíëàðû ùÿìèøÿ ñöëùÿ, ÿìèí-àìàíëûüà âÿ äþçöìëöëöéÿ äÿâÿò åäèð.
Úÿìèééÿòèìèçäÿ ùóìàíèçì âÿ ãàðäàøëûã
äóéüóëàðûíû äàùà äà ýöúëÿíäèðÿí Ãóðáàí ìÿ-
ðàñèìëÿðè ùÿð èë Àçÿðáàéúàíäà éöêñÿê ÿùâàëðóùèééÿ âÿ áþéöê òÿíòÿíÿ èëÿ êå÷èðèëèð. Áó ýöíëÿð äþâëÿòèìèçèí òÿðÿããèñè, õàëãûìûçûí ðèôàùû âÿ
ÿìèí-àìàíëûüû ö÷öí äóàëàð åäèëèð, øÿùèäëÿðèìèçèí íóðëó õàòèðÿñè åùòèðàìëà éàä îëóíóð.
Öìèäâàð îëäóüóìó áèëäèðèðÿì êè, áó õåéèðõàù
íèééÿòëÿðèíèç, äóà âÿ äèëÿêëÿðèíèç ýåð÷ÿêëÿøÿúÿê, Óëó Òàíðûíûí ìÿðùÿìÿòè ùå÷ çàìàí õàë-
ãûìûçûí öñòöíäÿí ÿñêèê îëìàéàúàãäûð.
ßçèç áàúû âÿ ãàðäàøëàðûì!
Ìöáàðÿê Ãóðáàí áàéðàìû ýöíëÿðèíäÿ áèð
äàùà ñèçÿ âÿ äöíéàíûí ìöõòÿëèô ýóøÿëÿðèíäÿ
éàøàéàí áöòöí ñîéäàøëàðûìûçà ñÿìèìè òÿáðèêëÿðèìè éåòèðèð, àèëÿëÿðèíèçÿ õîøáÿõòëèê, ñöôðÿëÿðèíèçÿ áîë ðóçè âÿ õåéèð-áÿðÿêÿò àðçóëàéûðàì.
Ãóðáàí áàéðàìûíûç ìöáàðÿê îëñóí!”.
Òàðèõè ìÿõÿçëÿðèí
ýåð÷ÿêëèêëÿðè âÿ åðìÿíè
ñàõòàêàðëûãëàðûíûí ìàùèééÿòè
Îêòéàáðûí 1-äÿ Àçÿðáàéúàí Ìèëëè Åëìëÿð Àêàäåìèéàñûíûí (ÀÌÅÀ) Ðÿéàñÿò Ùåéÿòèíäÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ïðåçèäåíòè Àäìèíèñòðàñèéàñûíûí ðÿùáÿðè, àêàäåìèê Ðàìèç Ìåùäèéåâèí “Äàüëûã Ãàðàáàü: Ìÿõÿçëÿðäÿí îõóíìóø òàðèõ” ìîíîãðàôèéàñûíûí ìöçàêèðÿñè êå÷èðèëèá. ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, òÿäáèðè ÀÌÅÀ-íûí...
Áàõ ñÿh. 3
Ïðîêóðîðëóã èø÷èëÿðè ïåøÿ
áàéðàìëàðûíû ãåéä åäèáëÿð
Ìÿùäóä ôèçèêè èìêàíëûëàð
ö÷öí Äèñòàíò Òÿäðèñ
Ìÿðêÿçè èñòèôàäÿéÿ âåðèëèá
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû Àëè Ìÿúëèñè Ñÿäðèíèí “Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð
Ðåñïóáëèêàñûíûí
òÿùñèë
ìöÿññèñÿëÿðèíäÿ åëåêòðîí
òÿùñèëèí òÿøêèëè èëÿ áàüëû ÿëàâÿ òÿäáèðëÿð ùàããûíäà”...
Áàõ ñÿh. 2
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ïðîêóðîðëóüóíóí êîëëåêòèâè îêòéàáðûí 1-äÿ ìèëëè
ïðîêóðîðëóã îðãàíëàðûíûí
éàðàäûëìàñûíûí 96-úû èëäþíöìöíö - íþâáÿòè ïåøÿ
áàéðàìûíû òÿíòÿíÿëè øÿêèëäÿ ãåéä åäèá...
Áàõ ñÿh. 2
Áàõ ñÿh. 2
Àçÿðáàéúàíûí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè åðìÿíèëÿðèí
éàëàí÷ûëûüûíû àâðîïàëûëàðà ñöáóò åäèá
“Øàíõàé êëóáó”:
Äöøÿíáÿ ñàììèòèíèí öìèäëÿðè
Òàúèêèñòàíûí ïàéòàõòûíäà Øàíõàé ßìÿêäàøëûã Òÿøêèëàòûíûí (ØßÒ) íþâáÿòè ñàììèòè êå÷èðèëèá. Òÿäáèðäÿ ãëîáàë ýåîñèéàñÿò ö÷öí ÿùÿìèééÿòëè îëàí áèð íå÷ÿ ìÿñÿëÿ
ìöçàêèðÿ åäèëèá. Î úöìëÿäÿí, òÿøêèëàòà äàõèë îëàí þëêÿëÿðèí òÿùëöêÿñèçëèéè âÿ éåíè öçâëÿðèí ãÿáóë åäèëìÿñè äèããÿò ìÿðêÿçèíäÿ îëóá. Ãÿðáèí Ðóñèéàéà òÿòáèã åòäèéè
ñàíêñèéàëàðûí, Óêðàéíà ùàäèñÿëÿðèíèí âÿ ÈØÈÄ òåððîð÷ó
ãðóïëàøìàñûíûí ôÿàëèééÿòèíèí ØßÒ-ÿ òÿùëöêÿ éàðàòìàñû
ñÿáÿáèíäÿí áó òÿùëöêÿëÿðÿ ãàðøû áèðýÿ òÿäáèðëÿðèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè ùàããûíäà ðàçûëûüà ýÿëèíèá. Áóíäàí
áàøãà, òÿøêèëàòûí ýåíèøëÿíìÿñè çÿðóðÿòè äÿ âóðüóëàíûá.
Áó ìÿñÿëÿ áöòþâëöêäÿ ØßÒ-èí èíêèøàô ïåðñïåêòèâëÿðè
êîíòåêñòèíäÿ íÿçÿðäÿí êå÷èðèëèá. Øàíõàé ßìÿêäàøëûã
Òÿøêèëàòû ÀÁØ-ûí ñîí Äöøÿíáÿ ñàììèòèíäÿ ìöøàùèäÿ÷è êèìè èøòèðàêëà áàüëû ìöðàúèÿòèíÿ ðÿää úàâàáû âåðèá.
Áó, åêñïåðòëÿðÿ áèð ãÿäÿð ãÿðèáÿ òÿñèð áàüûøëàéûá. Áåëÿ
êè, îíëàð ØßÒ-èí þçöíÿ èíàíäûüûíû âÿ ãàðøûñûíà úèääè
ýåîñèéàñè-èãòèñàäè ìÿãñÿäëÿð ãîéäóüóíó òÿõìèí åäèð,
áóíó òÿøêèëàòûí “Ãÿðáèí ùþêìðàíëûüûíà òÿùëöêÿ éàðàòìàñû” êèìè ãèéìÿòëÿíäèðèðëÿð...
Áàõ ñÿh. 6
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí
ìèëëÿòëÿðàðàñû, ìóëòèêóëòóðàëèçì âÿ
äèíè ìÿñÿëÿëÿð öçðÿ Äþâëÿò ìöøàâèðè Êàìàë Àáäóëëàéåâ ÛÂ Áàêû
Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíäà èøòèðàê åòìÿê ö÷öí þëêÿìèçäÿ
ñÿôÿðäÿ îëàí Áðàçèëèéàíûí õàðèúè
èøëÿð íàçèðèíèí ìöàâèíè...
Îêòéàáðûí 1-äÿ Ìîëäîâàíûí ïàéòàõòûíäàêû “Ëåîýðàíä”
ìåùìàíõàíàñûíûí êîíôðàíñ çàëûíäà Ãëîáàë Ýåîìÿêàí Èíôîðìàñèéàíûí Èäàðÿîëóíìàñû öçðÿ ÁÌÒ åêñïåðòëÿðèíèí Àâðîïà Ðåýèîíàë Êîìèòÿñèíèí (ÓÍ-ÝÝÛÌ: Åóðîïå) òÿñèñ êîíôðàíñû êå÷èðèëèá. ÁÌÒ-íèí ùèìàéÿ÷èëèéè èëÿ òÿøêèë îëóíìóø íöôóçëó ôîðóìäà Äþâëÿò Òîðïàã âÿ Õÿðèòÿ÷ÿêìÿ Êîìèòÿñèíèí
ñÿäðè Ãÿðèá Ìÿììÿäîâ áàøäà îëìàãëà Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè èøòèðàê åäèá...
Áàõ ñÿh. 6
Ñèéàâóø Íîâðóçîâ: Ìàêñèìóì
50 íÿôÿðëèê ïèêåò êå÷èðÿ áèëÿðëÿð
Àçÿðáàéúàí - ÁÌÒ
ìöíàñèáÿòëÿðè äèíàìèê
èíêèøàô òåìïèíÿ ìàëèêäèð
Ñàäàëàíàíëàðû íÿçÿðÿ àëàðàã ãåéä åäÿ áèëÿðèê êè,
Àçÿðáàéúàíûí ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíäà ãåéðè-äàèìè öçâ êèìè òÿìñèë îëóíìàñû þëêÿìèçèí òÿøêèëàò ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ òÿìàñëàðûíû âÿ ÿìÿêäàøëûã ìöíàñèáÿòëÿðèíè äàùà
äà ñûõëàøäûðûá êè, áó äà ðåñïóáëèêàìûçûí áåéíÿëõàëã ìöíàñèáÿòëÿð ñèñòåìèíèí íöôóç âÿ ýöú èéåðàðõèéàñûíäà...
Áàõ ñÿh. 8
“Ìèëëè øóðà” ýöíäÿìÿ ýÿëìÿê
ö÷öí áåëÿ ãÿðàðëàð ãÿáóë åäèð,
ùàëáóêè þçëÿðè äÿ éàõøû áèëèðëÿð
êè, 3-5 àäàìëûã ìèòèíãëÿ ùå÷ íÿ
åäÿ áèëìÿçëÿð”. Áóíó Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû (ÉÀÏ) Èúðà êàòèáèíèí ìöàâèíè, ìèëëÿò âÿêèëè Ñèéàâóø Íîâðóçîâ “Ìèëëè øóðà”íûí
îêòéàáðûí 12-íÿ òÿéèí åòäèéè ìèòèíãè øÿðù åäÿðêÿí äåéèá...
ÁÄÓ Áîëãàðûñòàí
Åëìëÿð Àêàäåìèéàñû âÿ
Àëìàíèéà èíñòèòóòó èëÿ
ÿìÿêäàøëûã åäÿúÿê
Òÿëÿáÿëÿð ÛÂ Áàêû
Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð
Ôîðóìóíóí èøòèðàê÷ûëàðû
èëÿ ýþðöøöáëÿð
Îêòéàáðûí 1-äÿ Áîëãàðûñòàí Åëìëÿð Àêàäåìèéàñûíûí ïðåçèäåíòè, àêàäåìèê Ñòåôàí Âîäåíè÷àðîâóí âÿ Àëìàíèéàíûí Ìàõ
Ïëàíúê Õàðèúè âÿ...
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Áèëèê Ôîíäó îêòéàáðûí 2-3-äÿ
êå÷èðèëÿúÿê Û Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíäà
èøòèðàê åòìÿê ö÷öí...
Áàõ ñÿh. 3
Áàõ ñÿh. 4
Áàõ ñÿh. 4
2
www.yeniazerbaycan.com
02 îêòéàáð 2014-úö èë, úöìÿ àõøàìû / ¹ 179 (4338)
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ Èòàëèéàíûí Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ Åñòîíèéàíûí
êå÷ìèø Ïðåçèäåíòè Àðíîëä Ðööòåëè ãÿáóë åäèá
êå÷ìèø Áàø íàçèðè Åíðèêî Ëåòòàíû ãÿáóë åäèá
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì
ßëèéåâ îêòéàáðûí 1-äÿ Åñòîíèéàíûí êå÷ìèø Ïðåçèäåíòè Àðíîëä Ðööòåëè ãÿáóë åäèá.
Äþâëÿòèìèçèí áàø÷ûñû Áàêûäà êå÷èðèëÿúÿê Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóí éàõøû ÿíÿíÿ ùàëû àëäûüûíû
âÿ òÿäáèðÿ ìàðàüûí èëäÿí-èëÿ àðòäûüûíû ãåéä åäèá.
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ áó èë Ôîðóìäà äöíéàíûí 60
þëêÿñèíäÿí äþâëÿò õàäèìëÿðèíäÿí âÿ àëèìëÿðäÿí èáàðÿò ÷îõëó íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí èøòèðàê åäÿúÿéèíè
âóðüóëàéàðàã Áàêû Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíóí àðòûã ìöùöì áåéíÿëõàëã ùàäèñÿéÿ ÷åâðèëäèéèíè äåéèá.
Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíà äÿâÿòÿ
ýþðÿ ìèííÿòäàðëûüûíû áèëäèðÿí Åñòîíèéàíûí êå÷ìèø
Ïðåçèäåíòè Àðíîëä Ðööòåë òÿäáèðèí äöíéàíûí ìöõòÿëèô þëêÿëÿðèíèí âÿ õàëãëàðûíûí ýåíèø äàèðÿñèíè ÿùàòÿ åòìÿñèíèí þíÿìèíè âóðüóëàéûá. Ïðåçèäåíò Èëùàì
ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ Ôîðóìóí ùÿð èë éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ òÿøêèë îëóíìàñûíäàí ìÿìíóíëóüóíó èôàäÿ åäÿí ãîíàã òÿäáèðèí ìöùöì ÿùÿìèééÿò äàøûäûüûíû äåéèá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ îêòéàáðûí 1-äÿ Èòàëèéàíûí êå÷ìèø
Áàø íàçèðè, Òÿäãèãàò âÿ Ãàíóíâåðèúèëèê Àýåíòëèéèíèí áàø êàòèáè Åíðèêî Ëåòòàíû ãÿáóë åäèá.
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâèí Èòàëèéàéà óüóðëó ñÿôÿðèíè ìàðàãëà èçëÿäèéèíè äåéÿí
Åíðèêî Ëåòòà þëêÿìèçèí Èòàëèéàäà ùÿéàòà êå÷èðäèéè ùóìàíèòàð ëàéèùÿëÿðèí ÿùÿìèééÿòèíè âóðüóëàéûá.
Äþâëÿòèìèçèí áàø÷ûñû Èòàëèéàéà ñÿôÿðèíè âÿ
êå÷èðäèéè ýþðöøëÿðè ìÿìíóíëóãëà õàòûðëàéûá. Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ ñÿôÿð çàìàíû þëêÿëÿðèìèç
àðàñûíäà ãÿáóë îëóíàí ñòðàòåæè òÿðÿôäàøëûã ùàããûíäà áèðýÿ Áÿéàííàìÿíèí þíÿìèíè âóðüóëàéûá.
Ýþðöøäÿ Áàêûäà êå÷èðèëÿúÿê Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóí ÿùÿìèééÿòèíäÿí äàíûøûëûá, þëêÿëÿðàðàñû ÿìÿêäàøëûã ÿëàãÿëÿðèíèí ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñèíäÿ Ôîðóìóí þíÿìè ãåéä îëóíóá, ãàðøûëûãëû ìàðàã äîüóðàí ìÿñÿëÿëÿð ÿòðàôûíäà ôèêèð
ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ ÈÑÅÑÚÎ-íóí áàø äèðåêòîðó Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ ÁÌÒ-íèí Èíêèøàô Ïðîãðàìûíûí
ßáäöëÿçèç áèí Îñìàí ÿë-Òöâåéúðèíè ãÿáóë åäèá
ðÿùáÿðèíèí áàø÷ûëûã åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíè ãÿáóë åäèá
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ îêòéàáðûí 1-äÿ
ÈÑÅÑÚÎ-íóí áàø äèðåêòîðó ßáäöëÿçèç áèí Îñìàí ÿë-Òöâåéúðèíè ãÿáóë
åäèá.
Ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàí èëÿ ÈÑÅÑÚÎ
àðàñûíäà óçóí èëëÿð äàâàì åäÿí ñÿìÿðÿëè ÿìÿêäàøëûüûí óüóðëà èíêèøàô
åòäèéè ìÿìíóíëóãëà ãåéä îëóíóá,
ÿëàãÿëÿðèìèçèí áóíäàí ñîíðà äàùà
äà èíêèøàô åòäèðèëÿúÿéèíÿ ÿìèíëèê áèëäèðèëèá. Ñþùáÿò çàìàíû Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíóí ÿùÿìèééÿòèíäÿí äàíûøûëûá, õàëãëàðàðàñû ÿëàãÿëÿðèí âÿ ìÿäÿíèééÿòëÿðàðàñû äèàëîãóí ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñè áàõûìûíäàí Ôîðóìóí þíÿìè âóðüóëàíûá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì
ßëèéåâ îêòéàáðûí 1-äÿ ÁÌÒ-íèí Èíêèøàô Ïðîãðàìûíûí
(ÓÍÄÏ) ðÿùáÿðè õàíûì Ùåëåí Åëèçàáåò Êëàðêûí áàø÷ûëûã åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíè ãÿáóë åäèá.
Äþâëÿòèìèçèí áàø÷ûñû þëêÿìèçèí ÁÌÒ-íèí Èíêèøàô
Ïðîãðàìû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ÿìÿêäàøëûüûíûí óüóðëà èíêèøàô åòäèéèíè âóðüóëàéûá.
Õàíûì Ùåëåí Åëèçàáåò Êëàðêûí áàø÷ûëûã åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíäà èøòèðàêûíûí þíÿìèíè ãåéä åäÿí Ïðåçèäåíò
Èëùàì ßëèéåâ Ôîðóìäà ìàðàãëû ìöçàêèðÿëÿðèí àïàðûëàúàüûíà öìèäâàð îëäóüóíó áèëäèðèá.
Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíà äÿâÿòÿ
ýþðÿ ìèííÿòäàðëûüûíû èôàäÿ åäÿí ÁÌÒ-íèí Èíêèøàô
Ïðîãðàìûíûí ðÿùáÿðè õàíûì Ùåëåí Åëèçàáåò Êëàðê
òÿäáèðèí ýöíäÿëèéèíèí ýåíèø ñàùÿëÿðè ÿùàòÿ åòìÿñèíèí ÿùÿìèééÿòèíè âóðüóëàéûá. Õàíûì Ùåëåí Åëèçàáåò
Êëàðê òÿìñèë åòäèéè ãóðóìóí Àçÿðáàéúàí èëÿ ÿìÿêäàøëûüû ýåíèøëÿíäèðìÿêäÿ ìàðàãëû îëäóüóíó äåéèá.
Àçÿðáàéúàíûí áèðèíúè õàíûìûíûí äÿñòÿéè èëÿ Èñëàìàáàääà Àçÿðáàéúàíäà ìèëëè, äèíè âÿ åòíèê áàõûìäàí éöêñÿê
ñÿâèééÿäÿ ãîðóíàí ñàáèòëèê ýþçÿë íöìóíÿäèð
êèìñÿñèç óøàãëàð ö÷öí õåéðèééÿ òÿäáèðè êå÷èðèëèá
Ïàêèñòàíûí Èñëàìàáàä øÿùÿðèíäÿêè Áåéò-óë-Ìàë êèìñÿñèç óøàã åâèíäÿ Àçÿðáàéúàíûí áèðèíúè õàíûìû, Ùåéäÿð
ßëèéåâ Ôîíäóíóí ïðåçèäåíòè
Ìåùðèáàí ßëèéåâàíûí äÿñòÿéè
èëÿ Ãóðáàí áàéðàìû ìöíàñèáÿòèëÿ õåéðèééÿ òÿäáèðè êå÷èðèëèá.
Èñëàìàáàä âÿ Ðàâàëïèíäè
øÿùÿðëÿðèíäÿêè 6 êèìñÿñèç
óøàã åâèíèí 800 íÿôÿðäÿí ÷îõ
ñàêèíè ö÷öí òÿøêèë îëóíìóø
òÿäáèðäÿ Ïàêèñòàí-Àçÿðáàéúàí ïàðëàìåíòëÿðàðàñû äîñòëóã
ãðóïóíóí öçâëÿðè, Àçÿðáàéúàí ñÿôëèéèíèí ÿìÿêäàøëàðû, æóðíàëèñòëÿð, èúòèìàèééÿòèí íöìàéÿíäÿëÿðè èøòèðàê åäèáëÿð.
Áåéò-óë-Ìàë óøàã åâèíèí äèðåêòîðó
Àáèä Âàùèä Øåéõ ÷ûõûø åäÿðÿê Àçÿðáàéúàíûí áèðèíúè õàíûìû Ìåùðèáàí ßëèéåâàéà ïàêèñòàíëû êèìñÿñèç óøàãëàðà
Ãóðáàí áàéðàìû ìöíàñèáÿòèëÿ ýþñòÿðäèéè äèããÿò âÿ ãàéüûéà ýþðÿ ìèííÿòäàðëûüûíû áèëäèðèá. Î äåéèá êè, èëàùè ñåâýèäÿí éàðàíàí áó áàéðàì ýöíöíäÿ
Àçÿðáàéúàíûí áèðèíúè õàíûìûíûí áåëÿ
áèð òÿøÿááöñö îíóí ùóìàíèñòëèéèíèí,
Èñëàì äÿéÿðëÿðèíÿ ñàäèãëèéèíèí, ùÿì÷èíèí èêè õàëã àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðÿ âåðäèéè
þíÿìèí ýþñòÿðèúèñèäèð. Àáèä Âàùèä
Øåéõ 2012-úè èëäÿí áàøëàéàðàã Ùåéäÿð
ßëèéåâ Ôîíäóíóí ìöòÿìàäè îëàðàã
Áåéò-óë-Ìàë óøàã åâèíÿ éàðäûìëàð åòäèéèíè áèëäèðèá.
Àçÿðáàéúàíûí Ïàêèñòàíäàêû ñÿôèðè
Äàøãûí Øèêàðîâ Ìåùðèáàí ßëèéåâàíûí
àäûíäàí òÿäáèð èøòèðàê÷ûëàðûíû ãàðøûäàí
ýÿëÿí Ãóðáàí áàéðàìû ìöíàñèáÿòèëÿ
òÿáðèê åäèá, îíëàðà õîø àðçóëàðûíû ÷àòäûðûá.
Ñÿôèð Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí âÿ
îíóí ïðåçèäåíòè Ìåùðèáàí ßëèéåâàíûí
òÿøÿááöñö èëÿ Àçÿðáàéúàíäà âÿ õàðèúè
þëêÿëÿðäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí óüóðëó ëàéè-
ùÿëÿð ùàããûíäà ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðèá.
Î áèëäèðèá êè, îêòéàáðûí 6äàí 8-äÿê Ùåéäÿð ßëèéåâ
Ôîíäó àäûíäàí ãóðáàíëûãëàð
êÿñèëÿðÿê Ïàêèñòàíäà äàøãûíäàí âÿ ñåëäÿí çÿðÿð ÷ÿêìèø
èíñàíëàðà ïàéëàíàúàã.
Òÿäáèðäÿ Èñëàìàáàä âÿ
Ðàâàëïèíäè øÿùÿðëÿðèíäÿ ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí óøàã åâëÿðèíèí
ùÿð áèð ñàêèíèíÿ ùÿäèééÿëÿð
òÿãäèì åäèëèá, óøàãëàðà íàùàð
âåðèëèá.
Ìÿðàñèìèí ñîíóíäà óøàãëàð ö÷öí ìóñèãè âÿ ÿéëÿíúÿ ïðîãðàìëàðû òÿøêèë îëóíóá.
Ñîíðà òÿäáèð èøòèðàê÷ûëàðû óøàã
åâèíäÿ Ïàêèñòàí Ùþêóìÿòè âÿ Ùåéäÿð
ßëèéåâ Ôîíäó òÿðÿôèíäÿí àïàðûëàí éåíèäÿíãóðìà èøëÿðè èëÿ òàíûø îëóáëàð.
Ñÿôèð Äàøãûí Øèêàðîâ, Àáèä Âàùèä
Øåéõ âÿ Ïàêèñòàí Ìèëëè Àññàìáëåéàñûíûí äåïóòàòû Ìàëèê Öçåéèð Õàí æóðíàëèñòëÿðÿ ìöñàùèáÿ âåðèáëÿð. Ìöñàùèáÿëÿðäÿ þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà ìþâúóä
îëàí äîñòëóã ÿëàãÿëÿðèíäÿí, Àçÿðáàéúàíûí áèðèíúè õàíûìûíûí Ïàêèñòàíäà
ùÿéàòà êå÷èðäèéè õåéðèééÿ àêñèéàëàðûíäàí äàíûøûëûá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí ìèëëÿòëÿðàðàñû, ìóëòèêóëòóðàëèçì âÿ äèíè ìÿñÿëÿëÿð öçðÿ
Äþâëÿò ìöøàâèðè Êàìàë Àáäóëëàéåâ ÛÂ Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíäà èøòèðàê åòìÿê ö÷öí þëêÿìèçäÿ ñÿôÿðäÿ
îëàí Áðàçèëèéàíûí õàðèúè èøëÿð
íàçèðèíèí ìöàâèíè Ùàäèë Ôîíòåñ Äà Ðîøà Âèàííà âÿ áó þëêÿíèí Áàêûäàêû ñÿôèðè Ñàíòèàãî Ëóèñ Áåíòî Ôåðíàíäåç Àëêàçàð èëÿ ýþðöøöá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè,
Êàìàë Àáäóëëàéåâ ýþðöøäÿ Àçÿðáàéúàíäà äÿðèí òàðèõè êþêëÿðÿ ìàëèê ìóëòèêóëòóðàëèçì âÿ òîëåðàíòëûã ìÿäÿíèééÿòèíèí áó ýöí äþâëÿò ñèéàñÿòèíèí òÿðêèá ùèññÿñèíÿ ÷åâðèëìÿñèíäÿí âÿ áó
èñòèãàìÿòäÿ Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ
òÿðÿôèíäÿí ìèëëè àçëûãëàðà, äèíè èúìàëàðà ýþñòÿðèëÿí áÿðàáÿð ìöíàñèáÿòäÿí,
ìóëòèêóëòóðàëèçìèí Àçÿðáàéúàí ìîäåëèíèí äöíéàéà íöìóíÿ êèìè òÿãäèì
åäèëìÿñè ö÷öí àòûëàí ìöòÿðÿããè àääûìëàðäàí, ùÿì÷èíèí áó ñàùÿ öçðÿ
Äþâëÿò Ìöøàâèðëèéè Õèäìÿòèíèí éàðàäûëìàñûíäàí ÿòðàôëû ñþùáÿò à÷ûá.
Äþâëÿò ìöøàâèðè Àçÿðáàéúàí èëÿ
Áðàçèëèéà àðàñûíäà ìóëòèêóëòóðàëèçì
áàõûìûíäàí ýÿëÿúÿêäÿ ÿìÿêäàøëûüûí
ãóðóëìàñû ö÷öí ùÿð èêè þëêÿäÿ îëàí
åòíèê ìöõòÿëèôëèéèí áþéöê ÿùÿìèééÿò
äàøûäûüûíû áèëäèðèá, áó ñàùÿäÿ ìöñáÿò
òÿúðöáÿíèí ìöáàäèëÿñèíÿ åùòèéàú îëäóüóíó äåéèá. Êàìàë Àáäóëëàéåâ þëêÿìèçèí ìöùàðèáÿ øÿðàèòèíäÿ îëäóüóíó, áèð ìèëéîíäàí ÷îõ ñîéäàøûìûçûí
þç éóðä-éóâàëàðûíäàí äèäÿðýèí äöøäöéöíö, ëàêèí áóíà áàõìàéàðàã,
Àçÿðáàéúàíûí Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí ùÿëëèíäÿ ñöëùïÿðâÿð ìþâãå òóòäóüóíó ñþéëÿéèá.
Êàìàë Àáäóëëàéåâ Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí “Íåôò êàïèòàëûíûí èíñàí
êàïèòàëûíà ÷åâðèëìÿñè” èäåéàñûíäàí,
Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäóíóí
äöíéàíûí áèð ñûðà þëêÿëÿðèíäÿ
ùÿéàòà êå÷èðäèéè õåéèðééÿ÷èëèê
ôÿàëèééÿòèíäÿí ÿòðàôëû äàíûøûá.
Áðàçèëèéàíûí õàðèúè èøëÿð
íàçèðèíèí ìöàâèíè Ùàäèë Ôîíòåñ Äà Ðîøà Âèàííà Àçÿðáàéúàíäà ìèëëè, äèíè âÿ åòíèê áàõûìäàí éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ ãîðóíàí ñàáèòëèéè õöñóñè äÿéÿðëÿíäèðèá. Î áèëäèðèá êè, Àçÿðáàéúàíûí áó ñàùÿäÿ ÿëäÿ åòäèéè ìöñáÿò òÿúðöáÿ Áðàçèëèéà
ö÷öí ÷îõ ýþçÿë íöìóíÿäèð.
Íàçèð ìöàâèíè ÛÂ Áàêû Áåéíÿëõàëã
Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíäà äà ÷ûõûøûíû
ÿñàñÿí áó èñòèãàìÿòäÿ ãóðàúàüûíû,
ìèëëè âÿ äèíè ìÿñÿëÿäÿ Àçÿðáàéúàíûí
ÿëäÿ åòäèéè óüóðëàðäàí äàíûøàúàüûíû
áèëäèðèá. Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí ñöëù éîëó èëÿ ÿäàëÿòëè ùÿëëèíÿ èíàíäûüûíû äåéÿí ãîíàã Àçÿðáàéúàíûí
õàðèúè ñèéàñÿòèíäÿêè ìÿäÿíèééÿò àìèëèíèí áó ïðîáëåìèí ùÿëëèíÿ ìöñáÿò òÿñèðè îëàúàüûíà ÿìèíëèéèíè èôàäÿ åäèá.
Ñþùáÿò çàìàíû Áðàçèëèéàíûí âÿ
Àçÿðáàéúàíûí åëì, òÿùñèë, ìÿäÿíèééÿò àäàìëàðûíûí ýÿëÿúÿê ÿìÿêäàøëûüû
ìþâçóñóíäà äà ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
Ìÿùäóä ôèçèêè èìêàíëûëàð ö÷öí Äèñòàíò Ïðîêóðîðëóã èø÷èëÿðè ïåøÿ áàéðàìëàðûíû ãåéä åäèáëÿð
Òÿäðèñ Ìÿðêÿçè èñòèôàäÿéÿ âåðèëèá
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû Àëè Ìÿúëèñè Ñÿäðèíèí “Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð
Ðåñïóáëèêàñûíûí òÿùñèë
ìöÿññèñÿëÿðèíäÿ åëåêòðîí
òÿùñèëèí òÿøêèëè èëÿ áàüëû
ÿëàâÿ òÿäáèðëÿð ùàããûíäà”
2014-úö èë 20 èéóí òàðèõëè
Ñÿðÿíúàìûíûí èúðàñû èñòèãàìÿòèíäÿ àðäûúûë òÿäáèðëÿð ýþðöëöð. Ñÿðÿíúàìà
óéüóí îëàðàã Ìÿùäóä Ôèçèêè Èìêàíëûëàð ö÷öí Íàõ÷ûâàí Ðåýèîíàë Èíôîðìàñèéà Ìÿðêÿçèíäÿ Äèñòàíò
Òÿäðèñ Ìÿðêÿçè éàðàäûëûá.
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû Àëè
Ìÿúëèñèíèí ìÿòáóàò õèäìÿòèíäÿí
ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèëèá êè, îêòéàáðûí 1-äÿ
Ìÿùäóä Ôèçèêè Èìêàíëûëàð ö÷öí Íàõ÷ûâàí Ðåýèîíàë Èíôîðìàñèéà Ìÿðêÿçèíäÿ Äèñòàíò Òÿäðèñ Ìÿðêÿçè èñòèôàäÿéÿ
âåðèëèá.
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñû Àëè
Ìÿúëèñèíèí Ñÿäðè Âàñèô Òàëûáîâ Ìÿùäóä Ôèçèêè Èìêàíëûëàð ö÷öí Íàõ÷ûâàí
Ðåýèîíàë Èíôîðìàñèéà Ìÿðêÿçèíÿ ýÿëèá, Ìÿðêÿçèí ôÿàëèééÿòè èëÿ òàíûø îëóá.
Íàõ÷ûâàí Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñûíûí
ðàáèòÿ âÿ éåíè òåõíîëîýèéàëàð íàçèðè
Ðþâøÿí Ìÿììÿäîâ ìÿëóìàò âåðèá
êè, áèíàäà ìÿðêÿçè ñåðâåð âÿ ÷åâèðèúè
àâàäàíëûãëàð ãóðàøäûðûëûá, òÿäðèñ ñèíôèíÿ èíòåëëåêòóàë-åëåêòðîí ëþâùÿ, êîìïéóòåð, ñìàðò êàìåðà, ìîíèòîð âÿ äèýÿð
òåõíèêè àâàäàíëûãëàð ãîéóëóá.
Àëè Ìÿúëèñèí Ñÿäðè Äèñòàíò Òÿäðèñ
Ñèñòåìèíè èøÿ ñàëûá, äÿðñ ïðîñåñèíè èçëÿéèá.
Øàùáóç ðàéîíóíóí Àüáóëàã êÿíä
ñàêèíè, âàëèäåéí Ñÿëèì Úÿìøèäëè âèäåîáàüëàíòû âàñèòÿñèëÿ éàðàäûëàí øÿðàèòÿ ýþðÿ Àëè Ìÿúëèñèí Ñÿäðèíÿ ìèííÿòäàðëûã åäèá.
Ìöÿëëèìëÿðëÿ ñþùáÿò çàìàíû Àëè
Ìÿúëèñèí Ñÿäðè äåéèá êè, ñàüëàìëûã èì-
êàíëàðû ìÿùäóä óøàãëàðûí
ñîñèàë ðåàáèëèòàñèéàñûíûí
ýöúëÿíäèðèëìÿñè âÿ îíëàðûí úÿìèééÿòÿ èíòåãðàñèéàñûíäà äèñòàíò òÿùñèëèí
ìöùöì ðîëó îëàúàãäûð.
Éàðàäûëàí øÿðàèò óøàãëàðûí éàõøû òÿùñèë àëìàñûíà
èìêàí âåðÿúÿêäèð. Îíà
ýþðÿ äÿ ìöÿëëèìëÿð óøàãëàðûí òÿùñèëèíÿ äèããÿòëÿ
éàíàøìàëû, òÿäðèñ ïðîãðàìëàðûíûí ùÿúìè àðòûðûëìàëû, âàëèäåéíëÿðëÿ ìöòÿìàäè ÿëàãÿ ñàõëàíûëìàëûäûð.
Ñîíðà Àëè Ìÿúëèñèí Ñÿäðè Ìÿùäóä
Ôèçèêè Èìêàíëûëàð ö÷öí Íàõ÷ûâàí Ðåýèîíàë Èíôîðìàñèéà Ìÿðêÿçèíèí ôÿàëèééÿòè èëÿ ìàðàãëàíûá.
Àëè Ìÿúëèñèí Ñÿäðè ìÿðêÿçèí àóäèî
âÿ åëåêòðîí êèòàáõàíàñûíûí éåíè ÿäÿáèééàòëàðëà çÿíýèíëÿøäèðèëìÿñè, ìóõòàð
ðåñïóáëèêàäà äèñòàíò òÿùñèëÿ êå÷èä èñòèãàìÿòèíäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí òÿäáèðëÿðèí âÿ áó ñàùÿäÿ éåíè òåõíîëîýèéàëàðûí òÿòáèãèíèí áóíäàí ñîíðà äà äàâàì
åòäèðèëìÿñè, åëÿúÿ äÿ ìöâàôèã ïåäàãîæè êàäð ùàçûðëûüûíûí òÿìèí îëóíìàñû
áàðÿäÿ àèäèééÿòè ãóðóìëàðà òàïøûðûãëàð âåðèá.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ïðîêóðîðëóüóíóí êîëëåêòèâè îêòéàáðûí 1-äÿ ìèëëè ïðîêóðîðëóã îðãàíëàðûíûí
éàðàäûëìàñûíûí 96-úû
èëäþíöìöíö - íþâáÿòè
ïåøÿ áàéðàìûíû òÿíòÿíÿëè øÿêèëäÿ ãåéä
åäèá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, áó ìöíàñèáÿòëÿ
Áàø Ïðîêóðîðëóüóí,
Ðåñïóáëèêà Ùÿðáè âÿ
Áàêû øÿùÿð ïðîêóðîðëóüó îðãàíëàðûíûí êîëëåêòèâëÿðè îêòéàáðûí 1äÿ Ôÿõðè õèéàáàíà ýÿëÿðÿê õàëãûìûçûí
Öìóììèëëè ëèäåðè, ìöàñèð ìöñòÿãèë
Àçÿðáàéúàí äþâëÿòèíèí ìåìàðû âÿ
ãóðóúóñó Ùåéäÿð ßëèéåâèí õàòèðÿñèíè
åùòèðàìëà àíàðàã ìÿçàðû þíöíÿ ÿêëèë
ãîéóáëàð.
Ýþðêÿìëè îôòàëìîëîã àëèì, àêàäåìèê Çÿðèôÿ õàíûì ßëèéåâàíûí äà õàòèðÿñè éàä åäèëèá, ìÿçàðû öçÿðèíÿ òÿð
ýöëëÿð äöçöëöá.
Ïðîêóðîðëóã èø÷èëÿðè Øÿùèäëÿð õèéàáàíûíäà Àçÿðáàéúàíûí ìöñòÿãèëëèéè
âÿ ÿðàçè áöòþâëöéö óüðóíäà úàíëàðûíäàí êå÷ìèø ãÿùðÿìàí Âÿòÿí þâëàäëàðûíûí õàòèðÿñèíè àíûá, ìÿçàðëàðû öçÿðèíÿ ýöë, “ßáÿäè ìÿøÿë” àáèäÿñèíèí
þíöíÿ ÿêëèë ãîéóáëàð.
Ñîíðà Áàø Ïðîêóðîð éàíûíäà Êîððóïñèéàéà Ãàðøû Ìöáàðèçÿ Áàø Èäàðÿñèíäÿ 1 îêòéàáð - Ïðîêóðîðëóã èø÷èëÿðèíèí ïåøÿ áàéðàìû ýöíö èëÿ ÿëàãÿäàð
ïðîêóðîðëóüóí ôÿàëèééÿòèíèí òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ ãàðøûéà ÷ûõàí àêòóàë ïðîáëåìëÿðëÿ áàüëû åëìèïðàêòèêè êîíôðàíñ êå÷èðèëèá.
Êîíôðàíñäà þëêÿìèçäÿ ñÿôÿðäÿ
îëàí Òöðêèéÿ Àëè Ùÿðáè Ìÿùêÿìÿñèíèí ñÿäðè ßùìÿä Çÿêè Ëèìàíûí áàø÷ûëûã åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè äÿ èøòèðàê åäèá.
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ùèìíè ñÿñëÿíäèðèëäèêäÿí ñîíðà êîíôðàíñû à÷àí
Áàø ïðîêóðîð Çàêèð
Ãàðàëîâ ïðîêóðîðëóã
èø÷èëÿðèíèí ïåøÿ áàéðàìû ýöíöíö âÿ ìèëëè
ïðîêóðîðëóüóí éàðàäûëìàñûíûí 96-úû èëäþíöìöíö áþéöê ðóù
éöêñÿêëèéè èëÿ ãåéä åòäèêëÿðèíè âóðüóëàéûá.
Ñîíðà Áàø ïðîêóðîðóí áèðèíúè ìöàâèíè
Ðöñòÿì Óñóáîâ, Áàø
ïðîêóðîðóí ìöàâèíè ðåñïóáëèêà ùÿðáè ïðîêóðîðó Õàíëàð Âÿëèéåâ,
Áàø ïðîêóðîðóí ìöàâèíè Íàìèã ßñýÿðîâ,
Áàø ïðîêóðîðóí ìöàâèíè, Áàø Ïðîêóðîð éàíûíäà Êîððóïñèéàéà Ãàðøû Ìöáàðèçÿ Áàø Èäàðÿñèíèí ðÿèñè Êàìðàí
ßëèéåâ, Áàø Ïðîêóðîðëóüóí Òÿøêèëàòàíàëèòèê èäàðÿñèíèí ðÿèñè Ìöãÿääÿñ
Ñóëòàíîâ, Åëì-Òÿäðèñ Ìÿðêÿçèíèí ðÿèñè Íàçèð Áàéðàìîâ, Ìöðàúèÿòëÿðÿ áàõûëìàñû èäàðÿñèíèí ðÿèñè Àíàð Ìÿììÿäîâ ÷ûõûø åäÿðÿê ïðîêóðîðëóã îðãàíëàðûíûí ôÿàëèééÿòèíèí òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ ýþðöëÿí èøëÿðäÿí,
ÿëäÿ îëóíàí óüóðëàðäàí äàíûøûáëàð.
Êîíôðàíñûí éåêóíóíäà Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ïðîêóðîðëóüóíóí
êîëëåêòèâè àäûíäàí Ïðåçèäåíò Èëùàì
ßëèéåâÿ ìöðàúèÿò ãÿáóë åäèëèá.
3
www.yeniazerbaycan.com
02 îêòéàáð 2014-úö èë, úöìÿ àõøàìû / ¹ 179 (4338)
Òàðèõè ìÿõÿçëÿðèí ýåð÷ÿêëèêëÿðè âÿ
åðìÿíè ñàõòàêàðëûãëàðûíûí ìàùèééÿòè
Àêàäåìèê Ðàìèç Ìåùäèéåâèí “Äàüëûã Ãàðàáàü: Ìÿõÿçëÿðäÿí îõóíìóø òàðèõ” ìîíîãðàôèéàñûíûí ìöçàêèðÿñè êå÷èðèëèá
Îêòéàáðûí 1-äÿ Àçÿðáàéúàí Ìèëëè
Åëìëÿð Àêàäåìèéàñûíûí (ÀÌÅÀ) Ðÿéàñÿò Ùåéÿòèíäÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû
Ïðåçèäåíòè Àäìèíèñòðàñèéàñûíûí ðÿùáÿðè,
àêàäåìèê Ðàìèç Ìåùäèéåâèí “Äàüëûã
Ãàðàáàü: Ìÿõÿçëÿðäÿí îõóíìóø òàðèõ”
ìîíîãðàôèéàñûíûí ìöçàêèðÿñè êå÷èðèëèá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, òÿäáèðè
ÀÌÅÀ-íûí ïðåçèäåíòè, àêàäåìèê Àêèô ßëèçàäÿ à÷àðàã àêàäåìèê Ðàìèç Ìåùäèéåâèí “Äàüëûã Ãàðàáàü: Ìÿõÿçëÿðäÿí îõóíìóø òàðèõ” ÿñÿðèíèí ãèéìÿòëè áèð òàðèõè
ìÿíáÿ îëäóüóíó áèëäèðèá. Þëêÿìèçèí äþâëÿò÷èëèê ùÿéàòûíäà ìÿñóë âÿçèôÿ äàøûéàí
àêàäåìèê Ðàìèç Ìåùäèéåâèí ùÿì äÿ
óçóí èëëÿðäèð êè, ÷îõ ôÿàë âÿ àðäûúûë øÿêèëäÿ
åëìè òÿäãèãàò èøëÿðè èëÿ ìÿøüóë îëäóüóíó
äèããÿòÿ ÷àòäûðàí ÀÌÅÀ-íûí ðÿùáÿðè áó
åëìè-íÿçÿðè àðàøäûðìàëàðäà úÿìèééÿòèí
ôÿëñÿôè äÿðêè, èúòèìàè-ñèéàñè ïðîñåñëÿðÿ òàðèõè-ôÿëñÿôè áàõûø êèìè úèääè âÿ ãëîáàë
ïðîáëåìëÿðèí äÿðèí âÿ ýåíèø ùÿëëèíè òàïäûüûíû âóðüóëàéûá. Àêàäåìèê À.ßëèçàäÿ äåéèá: “Áèð úÿùÿò äÿ õàðàêòåðèêäèð êè,
Àçÿðáàéúàí Ìèëëè Åëìëÿð Àêàäåìèéàñûíûí ùÿãèãè öçâö Ðàìèç Ìåùäèéåâèí
òÿäãèãàòëàðûíäà ìèëëè-ìÿíÿâè þçöíöäÿðêÿ âÿ úÿìèééÿò ùÿéàòûíûí èðÿëèéÿ
äîüðó èíêèøàôûíà éîë à÷ìàã ùÿìèøÿ
äèããÿò ìÿðêÿçèíäÿ äàéàíûð. Áóíäàí
áàøãà, úÿìèééÿòäÿí ýÿëÿí ñîñèàë-ñèéàñè ÷àüûðûøëàðûí åëìè úÿùÿòäÿí àéäûíëàøäûðûëûá äÿéÿðëÿíäèðèëìÿñè äÿ àêàäåìèê
Ðàìèç Ìåùäèéåâèí òÿäãèãàòëàðûíûí ÿñàñûíû òÿøêèë åäèð”.
Àêàäåìèê Àêèô ßëèçàäÿ ãåéä åäèá êè,
áó ýöí ìöçàêèðÿ ö÷öí òÿãäèì åäèëÿí
“Äàüëûã Ãàðàáàü: Ìÿõÿçëÿðäÿí îõóíìóø òàðèõ” ìîíîãðàôèéàñû äà éàøàäûüûìûç äþâðöí äàõèëè òÿëÿáàòûíäàí èðÿëè ýÿëÿí ìöùöì âÿ âàúèá áèð ïðîáëåìÿ ùÿñð
îëóíóá. Äèããÿòÿ ÷àòäûðûëûá êè, áó ìîíîã-
ðàôèéà Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã
Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíè áöòöí êþêëÿðè èëÿ
ìåéäàíà ãîéàí, äÿðèíäÿí à÷ûá öìóìèëÿøäèðÿí âÿ áó ñàùÿäÿ åðìÿíè ñàõòàêàðëûãëàðûíû äöíéà èúòèìàèééÿòèíÿ ÷àòäûðàí
ñàíáàëëû åëìè ÿñÿðäèð. Þçëÿðèíè “éàçûã ìèëëÿò” êèìè òÿãäèì åäÿí åðìÿíèëÿðèí êèìëèéèíè ìöÿééÿí åòìÿê áàõûìûíäàí äà
ÿñÿðèí áþéöê ÿùÿìèééÿòè âàðäûð.
Àêàäåìèê Ðàìèç Ìåùäèéåâèí “Äàüëûã
Ãàðàáàü: Ìÿõÿçëÿðäÿí îõóíìóø òàðèõ”
ìîíîãðàôèéàñûíûí Àçÿðáàéúàí åëìèíÿ
õèäìÿòèí ãèéìÿòëè áèð íöìóíÿñè îëäóüóíó
áèëäèðÿí Àêèô ßëèçàäÿ áó ÿñÿðèí òÿêúÿ èíäèêè íÿñèëëÿð ö÷öí äåéèë, ýÿëÿúÿê íÿñèëëÿð
ö÷öí äÿ ôàéäàëû îëàúàüûíû äèããÿòÿ ÷àòäûðûá. Àêàäåìèéàíûí ðÿùáÿðè ÿñÿðèí ðóñ äèëèíäÿ ÷àïûíûí ÿùÿìèééÿòèíè áèëäèðèá, îíóí
èíýèëèñ äèëèíÿ äÿ òÿðúöìÿ åäèëèá éàéûëìàñûíûí ìÿãñÿäÿóéüóí îëäóüóíó âóðüóëàéûá.
Àêàäåìèê Àêèô ßëèçàäÿ ÀÌÅÀ-äà éàðàäûë-
ÁÄÓ Áîëãàðûñòàí Åëìëÿð Àêàäåìèéàñû âÿ
Àëìàíèéà èíñòèòóòó èëÿ ÿìÿêäàøëûã åäÿúÿê
Îêòéàáðûí 1-äÿ Áîëãàðûñòàí Åëìëÿð Àêàäåìèéàñûíûí ïðåçèäåíòè, àêàäåìèê
Ñòåôàí Âîäåíè÷àðîâóí âÿ
Àëìàíèéàíûí Ìàõ Ïëàíúê
Õàðèúè âÿ Áåéíÿëõàëã Úèíàéÿò Ùöãóãó Èíñòèòóòóíóí äèðåêòîðó, ïðîôåññîð Ùàíñ
Éîðã Àëáðåõòèí ðÿùáÿðëèê åòäèêëÿðè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòëÿðè Áàêû Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíäÿ (ÁÄÓ) îëóáëàð.
Û Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìó ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ êå÷èðèëÿí ýþðöøäÿ
ÁÄÓ-íóí ðåêòîðó, Ìèëëè Ìÿúëèñèí äåïóòàòû, àêàäåìèê Àáåë Ìÿùÿððÿìîâ
Àçÿðáàéúàí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâèí àïàðäûüû ñèéàñÿòèí óüóðëó íÿòèúÿëÿðèíäÿí äàíûøûá, þëêÿìèçèí äèíàìèê
èíêèøàô åòäèéèíè áèëäèðèá.
Ðåêòîð Û Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìó ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ êå÷èðèëÿí òÿäáèðëÿðèí ÿùÿìèééÿòèíè äèããÿòÿ
÷àòäûðûá.
Áàêû Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíèí ôÿàëèééÿòè, áåéíÿëõàëã
ÿëàãÿëÿðè áàðÿäÿ ìÿëóìàò
âåðÿí àêàäåìèê À.Ìÿùÿððÿìîâ åëì, òÿùñèë ñàùÿñèíäÿ ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñèíèí âàúèáëèéèíè âóðüóëàéûá.
×ûõûø åäÿí àêàäåìèê
Ñòåôàí Âîäåíè÷àðîâ âÿ ïðîôåññîð Ùàíñ Éîðã Àëáðåõò
ÁÄÓ èëÿ ÿìÿêäàøëûãäà ìàðàãëû îëäóãëàðûíû áèëäèðèáëÿð.
Ñîíðà ÿìÿêäàøëûüà äàèð
ìöãàâèëÿëÿð èìçàëàíûá.
Ñÿíÿäëÿðäÿ òÿëÿáÿ, òÿäãèãàò÷û âÿ
äîêòîðàíòëàðûí ìöáàäèëÿñè, áèðýÿ
ñèìïîçèóì, ñåìèíàð, êîíôðàíñëàðûí
êå÷èðèëìÿñè âÿ ñ. ìÿñÿëÿëÿð íÿçÿðäÿ
òóòóëóá.
ìûø ñîéãûðûìû òÿäãèãàòëàðû öçðÿ êîìèññèéàíûí èøè áàõûìûíäàí äà “Äàüëûã Ãàðàáàü: Ìÿõÿçëÿðäÿí îõóíìóø òàðèõ” ÿñÿðèíè
óüóðëó áàøëàíüûú êèìè äÿéÿðëÿíäèðèá.
ÀÌÅÀ-íûí âèòñå-ïðåçèäåíòè, àêàäåìèê Èñà Ùÿáèááÿéëè “Äàüëûã Ãàðàáàü: Ìÿõÿçëÿðäÿí îõóíìóø òàðèõ” êèòàáûíäà “òàðèõè äÿðèíëèê âÿ ìöàñèðëèê” ìþâçóñóíäà
ìÿðóçÿ èëÿ ÷ûõûø åäèá. Àêàäåìèê Ðàìèç
Ìåùäèéåâèí áó ìîíîãðàôèéàñûíûí Àçÿðáàéúàí úÿìèééÿòèíäÿ áþéöê ÿêñ-ñÿäà
éàðàòäûüûíû ãåéä åäÿí âèòñå-ïðåçèäåíò
ìöùöì ÿùÿìèééÿòè íÿçÿðÿ àëûíàðàã èíäèéÿäÿê áèð ñûðà åëì âÿ äþâëÿò ãóðóìëàðûíäà áó êèòàáûí ìöçàêèðÿñèíèí êå÷èðèëäèéèíè
äèããÿòÿ ÷àòäûðûá. Àêàäåìèê Èñà Ùÿáèááÿéëè Àçÿðáàéúàí òàðèõèíèí óçóí èëëÿðäèð
êè, éàçûëìàñûíà áàõìàéàðàã, ìÿùç éåíè
àøêàðà ÷ûõàðûëìûø òàðèõè ìÿíáÿ, ìÿõÿç âÿ
ãàéíàãëàðäàí, ÿñàñÿí äÿ ÿúíÿáè òàðèõ÷èëÿðèí ìöêÿììÿë ÿñÿðëÿðèíäÿí èñòèôàäÿ
åäèëÿðÿê ãÿëÿìÿ àëûíàí áó ÿñÿðè åëìè-íÿçÿðè âÿ èäåîëîæè úÿùÿòäÿí éöêñÿê äÿéÿðëÿíäèðèá. Àêàäåìèê Èñà Ùÿáèááÿéëè Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñèíèí ùÿëëèíäÿ ìöùöì ÿùÿìèééÿòÿ
ìàëèê îëàí áó ÿñÿðäÿ åðìÿíèëÿðèí Àñèéàéà âÿ Úÿíóáè Ãàôãàçà êþ÷öðöëìÿñèíèí,
ùàðàäà âÿ íåúÿ ìÿñêóíëàøìàñûíûí òàðèõè-ñèéàñè àìèëëÿðèíèí ýåíèø øÿðù îëóíäóüóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðàðàã äåéèá: “Àêàäåìèê Ðàìèç Ìåùäèéåâ äöíéà èúòèìàèééÿòèíè ìÿëóì ïðîáëåì öçðÿ òàðèõè ìÿíáÿëÿð ÿñàñûíäà îáéåêòèâ øÿêèëäÿ ìÿëóìàòëàíäûðìàã, Àçÿðáàéúàí åëìèíèí
ÿñàñ èñòèãàìÿòëÿðèíè ìöÿééÿí åòìÿê,
ýÿíú íÿñëè ìààðèôëÿíäèðìÿê ìèññèéàñûíû äîëüóí ôàêòëàðëà éåðèíÿ éåòèðÿðÿê åðìÿíèëÿðèí Àçÿðáàéúàí ÿðàçèëÿðèíÿ êþ÷öðöëìÿñè, àçÿðáàéúàíëûëàðûí åòíîýåíåçè, åòíèê êèìëèéèí àíòðîïîëîæè ãàéäà-
äà ìöÿééÿíëÿøäèðèëìÿñè, êîíôëèêòîëîýèéà âÿ áèð ñûðà äèýÿð ìÿñÿëÿëÿðÿ òàðèõè äÿëèëëÿðÿ ñþéêÿíÿí éåíè éàíàøìàëàðëà àéäûíëûã
ýÿòèðèá”.
Àêàäåìèê Ðàìèç Ìåùäèéåâèí
éåíè ìîíîãðàôèéàñûíû òàðèõ÷è-ôèëîñîô áàõûøëàðû èëÿ ÿðñÿéÿ ýÿëìèø, ñèéàñè-èäåîëîæè úÿùÿòäÿí êîíñåïòóàë õàðàêòåðëè áèð ìÿíáÿ êèìè ñÿúèééÿëÿíäèðÿí àêàäåìèê Èñà Ùÿáèááÿéëè ÿñÿðäÿ ãàðøûéà ãîéóëàí
âàúèá ìÿñÿëÿëÿðèí ìöâÿôôÿãèééÿòëÿ, äÿãèã âÿ ýåð÷ÿê åëìè ùÿëëèíè
òàïäûüûíû õöñóñè âóðüóëàéûá. Àêàäåìèê È.Ùÿáèááÿéëè áó ñàíáàëëû åëìè ÿñÿðèí Àçÿðáàéúàí òàðèõ÷èëÿðè,
ïîëèòîëîãëàðû, ôèëîñîôëàð âÿ ýåîñèéàñÿò÷èëÿð, åëÿúÿ äÿ áèð ñûðà äèýÿð
ùóìàíèòàð åëì ñàùÿëÿðèíèí ãàðøûñûíäà ìöùöì âÿçèôÿëÿð ãîéäóüóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Òÿäáèðäÿ Àçÿðáàéúàí òàðèõèíèí éåíèäÿí ùàçûðëàíìàñû, àíòðîïîëîýèéà, ìèôîëîýèéà, åðìÿíè äèëè öçðÿ ìöòÿõÿññèñëÿðèí
éåòèøäèðèëìÿñè, îðòà âÿ àëè ìÿêòÿáëÿðèí
äÿðñëèêëÿðèíÿ éåíèäÿí áàõûëìàñû âÿ ñ.
òÿêëèôëÿð èðÿëè ñöðöëöá.
ÀÌÅÀ-íûí ùóìàíèòàð âÿ èúòèìàè åëìëÿð
áþëìÿñèíèí àêàäåìèê-êàòèáè, àêàäåìèê
Òåéìóð Êÿðèìëè, Ìèëëè Ìÿúëèñèí äåïóòàòû,
éàçû÷û-ïóáëèñèñò Åëìèðà Àõóíäîâà, Ìèëëè
Àçÿðáàéúàí Òàðèõè Ìóçåéèíèí äèðåêòîðó,
àêàäåìèê Íàèëÿ Âÿëèõàíëû, Ìèëëè Ìÿúëèñèí
äåïóòàòû, Áàêû Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíèí ïðîôåññîðó, òàðèõ åëìëÿðè äîêòîðó Ìóñà Ãàñûìëû, ÀÌÅÀ-íûí Ôÿëñÿôÿ âÿ Ùöãóã Èíñòèòóòóíóí øþáÿ ìöäèðè, ùöãóã åëìëÿðè äîêòîðó
Èñàõàí Âÿëèéåâ, ÀÌÅÀ-íûí Òàðèõ Èíñòèòóòóíóí äèðåêòîðó, ìöõáèð öçâ Éàãóá Ìàùìóäîâ ÷ûõûø åäÿðÿê Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêà-
ÁÄÓ èëÿ Êîðåéà Ùàíêóê Õàðèúè Äèëëÿð
Óíèâåðñèòåòè àðàñûíäà ÿìÿêäàøëûüà
äàèð ìöãàâèëÿ èìçàëàíûá
Îêòéàáðûí 1-äÿ Êîðåéà Ùàíêóê Õàðèúè Äèëëÿð Óíèâåðñèòåòèíèí ïðåçèäåíòè Êèì Èí Úùóëóí ðÿùáÿðëèê åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè Áàêû Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíäÿ (ÁÄÓ) îëóá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, ÛÂ Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìó
÷ÿð÷èâÿñèíäÿ êå÷èðèëÿí ýþðöøäÿ ÁÄÓ-íóí ðåêòîðó, Ìèëëè Ìÿúëèñèí äåïóòàòû, àêàäåìèê Àáåë Ìÿùÿððÿìîâ ðÿùáÿðëèê åòäèéè àëè ìÿêòÿáèí
áåéíÿëõàëã ÿëàãÿëÿðèíäÿí äàíûøûá.
Ìöàñèð äöíéàäà åëìèí, òÿùñèëèí ìöùöì ðîëóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðàí
ðåêòîð ÁÄÓ èëÿ Êîðåéà Ðåñïóáëèêàñûíûí óíèâåðñèòåòëÿðè, î úöìëÿäÿí
Êîðåéà Ùàíêóê Õàðèúè Äèëëÿð Óíèâåðñèòåòè àðàñûíäà ÿìÿêäàøëûüûí
ÿùÿìèééÿòèíè âóðüóëàéûá.
Ýþðöøäÿí ìÿìíóí ãàëäûüûíû ñþéëÿéÿí Êèì Èí Úùóë óíèâåðñèòåòëÿð
àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñèíèí çÿðóðèëèéèíè áèëäèðèá.
Ñîíðà ÿìÿêäàøëûüà äàèð ìöãàâèëÿ èìçàëàíûá.
Ñÿíÿääÿ ïðîôåññîð-ìöÿëëèì, òÿëÿáÿ âÿ òÿäãèãàò÷ûëàðûí ìöáàäèëÿñè, áèðýÿ ñåìèíàð âÿ êîíôðàíñëàðûí êå÷èðèëìÿñè, ëàéèùÿëÿð öçðÿ àðàøäûðìàëàðûí àïàðûëìàñû âÿ ñ. íÿçÿðäÿ òóòóëóá.
Åéíè çàìàíäà, Áàêû Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíäÿ Âéåòíàìûí ñàáèã
åëì âÿ òåõíîëîýèéà íàçèðèíèí ìöàâèíè, ÁÄÓ-íóí ìÿçóíó Íýèùåì Âó
Êùàè èëÿ êå÷èðèëÿí ýþðöøäÿ ÿìÿêäàøëûã ìÿñÿëÿëÿðè ìöçàêèðÿ åäèëèá.
ñû Ïðåçèäåíòè Àäìèíèñòðàñèéàñûíûí ðÿùáÿðè,
àêàäåìèê Ðàìèç Ìåùäèéåâèí “Äàüëûã Ãàðàáàü: Ìÿõÿçëÿðäÿí îõóíìóø òàðèõ” ìîíîãðàôèéàñûíûí òàðèõè ÿùÿìèééÿòèíäÿí, åëìè äÿéÿðèíäÿí, ãàðøûéà ãîéóëìóø ïðîáëåìèí òÿäãèãàò-àðàøäûðûëìà èñòèãàìÿòëÿðèíäÿí äàíûøûá âÿ ÿñÿðèí òàðèõ åëìèíäÿ õöñóñè éåð òóòàúàüûíû ãåéä åäèáëÿð.
Ìöçàêèðÿäÿ ÷ûõûø åäÿíëÿð ìîíîãðàôèéàíûí åëìè äÿéÿðèíè þíÿ ÷ÿêÿðÿê êèòàáûí
îðòàéà ÷ûõàðäûüû éåíè âÿçèôÿëÿðäÿí äàíûøûá, áèð ñûðà òÿêëèô âÿ ìöëàùèçÿëÿðèíè áèëäèðèáëÿð. Êèòàáûí Àçÿðáàéúàí äèëèíÿ, î úöìëÿäÿí äöíéà äèëëÿðèíÿ òÿðúöìÿ åäèëÿðÿê
éàéûëìàñû äà òÿêëèô åäèëèá.
Òÿäáèðäÿ ÀÌÅÀ-íûí Ðÿéàñÿò Ùåéÿòèíèí öçâëÿðè, àêàäåìèéàíûí ùóìàíèòàð
åëìëÿð öçðÿ åëìè-òÿäãèãàò ìöÿññèñÿëÿðèíèí ðÿùáÿðëÿðè âÿ åëìè ÿìÿêäàøëàðû èøòèðàê åäèáëÿð.
Ðóñèéàëû àëèì Áàêû Äþâëÿò
Óíèâåðñèòåòèíäÿ îëóá
Ðóñèéàíûí Ñàíêò-Ïåòåðáóðã Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíèí
Êèìéà Èíñòèòóòóíóí äèðåêòîðó, ïðîôåññîð Èðèíà Áàëîâà
Áàêû Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíäÿ (ÁÄÓ) îëóá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, Û Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìó ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ êå÷èðèëÿí ýþðöøäÿ ÁÄÓ-íóí
ðåêòîðó, Ìèëëè Ìÿúëèñèí äåïóòàòû, àêàäåìèê Àáåë Ìÿùÿððÿìîâ ðÿùáÿðëèê åòäèéè òÿùñèë ìöÿññèñÿñèíèí ôÿàëèééÿòè
áàðÿäÿ ìÿëóìàò âåðèá.
Ñîíðà ÿìÿêäàøëûã ìÿñÿëÿëÿðè èëÿ áàüëû ìöçàêèðÿëÿð
àïàðûëûá. Ãîíàã Áàêû Äþâëÿò Óíèâåðñèòåòèíèí åëìè-òÿäãèãàò âÿ òÿäðèñ ëàáîðàòîðèéàëàðû èëÿ òàíûø îëóá.
Äþâëÿò Èäàðÿ÷èëèê Àêàäåìèéàñûíäà Íîáåë Íîáåë ìöêàôàò÷ûñû Èãòèñàä Óíèâåðñèòåòèíäÿ îëóá
ìöêàôàòû ëàóðåàòû èëÿ ýþðöø êå÷èðèëèá
Îêòéàáðûí
1-äÿ
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Äþâëÿò Èäàðÿ÷èëèê
Àêàäåìèéàñûíäà (ÄÈÀ)
ÛÂ Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíóí èøòèðàê÷ûñû, ÀÁØ-ûí Ñòàíôîðä
Óíèâåðñèòåòèíèí ïðîôåññîðó, ôèçèêà öçðÿ Íîáåë
ìöêàôàòû ëàóðåàòû Ðîáåðò
Áåòòñ Ëàôëèí èëÿ ýþðöø êå÷èðèëèá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, ïðîôåññîðìöÿëëèì ùåéÿòèíèí âÿ òÿëÿáÿëÿðèí èøòèðàêû èëÿ êå÷èðèëÿí ýþðöøäÿ ÄÈÀ-íûí ðåêòîðó, àêàäåìèê Óðõàí ßëÿêáÿðîâ Íîáåë
ìöêàôàò÷ûñûíûí åëìè ôÿàëèééÿòèíäÿí,
ãàçàíäûüû óüóðëàðäàí âÿ ôèçèêà åëìèíèí
èíêèøàôûíà âåðäèéè òþùôÿëÿðäÿí äàíûøûá.
Àêàäåìèê Ó.ßëÿêáÿðîâ ãîíàüà
ýþðöøäÿ èøòèðàê åòäèéè ö÷öí òÿøÿêêöðöíö áèëäèðèá, îíóí ÄÈÀ-äà îëìàñûíû éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèá. Ùÿì÷èíèí àêàäåìèéàäà áåëÿ ýþðöøëÿðèí êå÷èðèëìÿñèíèí
áó àëè òÿùñèë ìöÿññèñÿñèíèí åëìè ïîòåíñèàëûíûí ñÿâèééÿñèíèí éöêñÿëìÿñèíÿ
ìöñáÿò òÿñèð åòäèéèíè áèëäèðèá.
Ðåêòîð Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ òÿðÿôèíäÿí ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ñòðàòåýèéàéà
ÿñàñÿí, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíäà
ñÿìÿðÿëè äþâëÿò èäàðÿ÷èëèéè, äàâàìëû èíêèøàô, åêîëîæè ñèâèëèçàñèéà, èíñàí ïîòåí-
ñèàëûíûí éöêñÿëäèëìÿñè êèìè ñàùÿëÿðèí
èíêèøàô åòäèðèëìÿñè èñòèãàìÿòëÿðèíèí þëêÿ ðÿùáÿðèíèí äèããÿòèíäÿ îëäóüóíó
âóðüóëàéûá.
Ýþðöøäÿ ÷ûõûø åäÿí Ðîáåðò Áåòòñ
Ëàôëèí ñîí èëëÿð Àçÿðáàéúàíûí äàùà äà
èíêèøàô åòäèéèíè âÿ äöíéà ðåéòèíãëÿðèíäÿ õåéëè èðÿëèëÿäèéèíè âÿ þëêÿäÿ ñÿìÿðÿëè äþâëÿò èäàðÿ÷èëèéè, äàâàìëû èíêèøàô
ñàùÿñèíäÿ ìöùöì àääûìëàðûí àòûëäûüûíû äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
ÄÈÀ-äà íþâáÿòè ýþðöøäÿí ìÿìíóíëóüóíó èôàäÿ åäÿí ãîíàã áèëäèðèá
êè, Áàêûäà êå÷èðèëÿí Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóì Àâðîïà ñÿâèééÿñèíäÿ òÿäáèðäèð. Áó, ùóìàíèòàð âÿ åéíè çàìàíäà, ñèéàñè ôîðóìäóð. ×öíêè Ôîðóìäà
íöôóçëó åëì àäàìëàðû èëÿ éàíàøû, ýþðêÿìëè èúòèìàè âÿ ñèéàñè õàäèìëÿð äÿ èøòèðàê åäÿúÿêëÿð. Þëêÿíèç ìöñòÿãèëëèéè-
íèí áÿðïàñûíäàí ñîíðà
ñöðÿòëè èíêèøàô éîëóíà ãÿäÿì ãîéóá. Àçÿðáàéúàí
íåôòëÿ çÿíýèí þëêÿäèð,
ãÿäèì íåôò òàðèõèíèç âàð
âÿ ðåñïóáëèêàíûç äöíéàäà áåëÿ òàíûíûð. Àçÿðáàéúàíäà
ãåéðè-íåôò
ñåêòîðóíóí äèíàìèê èíêèøàôûíû äà ìöøàùèäÿ åòìÿê ÷îõ õîøäóð.
Ãîíàã úÿìèééÿòèí,
åëÿúÿ äÿ äöíéàíûí ýÿëÿúÿéèíèí áèëèê, òÿùñèë öçÿðèíäÿ ãóðóëàúàüûíû ãåéä åäÿðÿê, òÿëÿáÿëÿðè þç ýÿëÿúÿêëÿðè ùàããûíäà èíäèäÿí äöøöíìÿéÿ
÷àüûðûá.
Íîáåë ìöêàôàò÷ûñû äåéèá êè, Áàêû
Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìó ÿí ýåíèø ùóìàíèòàð ÿìÿêäàøëûã ìÿñÿëÿëÿðèíèí ìöçàêèðÿ åäèëäèéè íöôóçëó áèð ìÿêàíäûð. Î, ìÿäÿíèééÿòëÿð, ñèâèëèçàñèéàëàð âÿ êîíôåññèéàëàð àðàñûíäà çÿíýèí
ÿìÿêäàøëûã ÿíÿíÿëÿðè îëàí Àçÿðáàéúàíûí áó ôîðìàòäà òÿäáèðëÿðèí êå÷èðèëìÿñè
ö÷öí èäåàë éåð îëìàãëà éàíàøû, Ôîðóìóí ÿí ìöùöì ìÿñÿëÿëÿðÿ äàèð ýåíèø
ñïåêòðëè äèàëîãëàð, ôèêèð ìöáàäèëÿëÿðè âÿ
ìöçàêèðÿëÿð àïàðìàã ö÷öí áåéíÿëõàëã
ìèãéàñäà íöôóçëó åëìè-ñèéàñè ïëàòôîðìà îëäóüóíó õöñóñè âóðüóëàéûá.
Ñîíðà Ðîáåðò Áåòòñ Ëàôëèí òÿëÿáÿëÿðè
ìàðàãëàíäûðàí ñóàëëàðû úàâàáëàíäûðûá.
Îêòéàáðûí 1-äÿ Íîáåë ìöêàôàòû ëàóðåàòû Ïèòåð À.Äàéìîíä Àçÿðáàéúàí Äþâëÿò Èãòèñàä Óíèâåðñèòåòèíèí (ÀÄÈÓ) ãîíàüû îëóá.
Àìåðèêàëû èãòèñàä÷û ÀÄÈÓ-íóí ïðîôåññîðìöÿëëèì ùåéÿòè âÿ òÿëÿáÿëÿðè èëÿ ýþðöøöá.
Òÿäáèð Ïèòåð À.Äàéìîíäóí ùÿéàò âÿ
ôÿàëèééÿòèíè ÿêñ åòäèðÿí ãûñà ôèëìèí íöìàéèøè èëÿ áàøëàéûá. Óíèâåðñèòåòèí ðåêòîðó,
ïðîôåññîð ßäàëÿò Ìóðàäîâ Íîáåë ìöêàôàò÷ûñûíû áó òÿùñèë îúàüûíäà ýþðìÿêäÿí
ìÿìíóí îëäóüóíó áèëäèðÿðÿê, úÿíàá Äàéìîíäóí åëìäÿ ÿëäÿ åòäèéè íàèëèééÿòëÿðäÿí
äàíûøûá. Ðåêòîð ÀÁØ Ïðåçèäåíòè Áàðàê
Îáàìàíûí Ïèòåð À.Äàéìîíäóí ôÿàëèééÿòèíè éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðäèéèíè äåéèá.
Ñîíðà ðåêòîð ßäàëÿò Ìóðàäîâ Íîáåë
ìöêàôàòû ëàóðåàòû Ïèòåð À.Äàéìîíäà óíèâåðñèòåòèí “Ôÿõðè äîêòîð”ó äèïëîìóíó òÿãäèì åäèá.
Ïèòåð À.Äàéìîíä òÿäáèðäÿ ÷ûõûø åäÿðÿê, Èãòèñàä Óíèâåðñèòåòè èëÿ òàíûøëûãäàí âÿ
óíèâåðñèòåòèí “Ôÿõðè äîêòîð”ó àäûíà ëàéèã
ýþðöëìÿêäÿí ìÿìíóí îëäóüóíó ãåéä
åäèá. Íîáåë ìöêàôàò÷ûñû äöíéà èãòèñàäèééàòûíäà, õöñóñÿí äÿ ãëîáàë ÿìÿê áàçàðûíäà ýåäÿí ïðîñåñëÿðÿ ìöíàñèáÿòèíè áèëäèðèá.
ßìÿê áàçàðûíûí èãòèñàäèééàòà òÿñèðèíèí áþéöê îëäóüóíó äåéÿí Ï.Äàéìîíä
ãåéä åäèá êè, ñàäÿ ìîäåëëÿðè òàïà áèëìÿê
ö÷öí î, 10 èë âàõò ñÿðô åäèá. Ùÿì÷èíèí,
âóðüóëàéûá êè, ÿââÿëëÿð ãèéìÿòèí ôîðìàëàøìàñûíûí òÿëÿá-òÿêëèôäÿí àñûëû îëäóüó
áèëäèðèëèðäè, èíäè èñÿ áó ìÿñÿëÿéÿ òÿëÿáòÿêëèô àñïåêòèíäÿí éàíàøìàã äöçýöí äå-
éèë: “Ùàçûðêû äþâðäÿ àëûúû ìÿùç èíòåðíåò
âàñèòÿñèëÿ òÿëÿá îëìàñà äà, ìÿùñóëó
àëìàã ö÷öí øèðíèêëÿíäèðèëèð. Ïÿðàêÿíäÿ áàçàðäà ãèéìÿòèí àäè áàçàðäàí
ôÿðãëè îëìàñûíûí ñÿáÿáè àëûúûëàðûí ìÿëóìàòûíûí àç îëìàñûäûð”.
Òÿäáèðèí ñîíóíäà ãîíàã óíèâåðñèòåòèí ìöÿëëèì âÿ òÿëÿáÿëÿðèíèí ñóàëëàðûíû úàâàáëàíäûðûá.
Õàòûðëàäàã êè, Ïèòåð À.Äàéìîíä 2010úó èëäÿ èãòèñàäèééàò öçðÿ “Àõòàðûø ìöãàâèìÿòëè áàçàðûí òÿùëèëè” ñàùÿñèíäÿ óüóðëàðûíà
ýþðÿ Íîáåë ìöêàôàòûíà ëàéèã ýþðöëöá. Î,
Ìàññà÷óñåòñ Òåõíîëîýèéà Èíñòèòóòóíóí ñîñèàë òÿìèíàò, òÿãàöäëÿð âÿ âåðýè öçðÿ ìöòÿõÿññèñè, ïðîôåññîðäóð. Ïèòåð À.Äàéìîíä,
ùÿì÷èíèí, ÀÁØ Ïðåçèäåíòè Áàðàê Îáàìàíûí ýþñòÿðèøè èëÿ Ôåäåðàë Åùòèéàòëàð Ñèñòåìèíèí Èäàðÿåòìÿ Øóðàñûíûí öçâö òÿéèí îëóíóá. Åêñïåðòëÿð èãòèñàäèééàò öçðÿ 2010-úó
èëèí Íîáåë ìöêàôàòû ëàóðåàòëàðûíû ìàêðîèãòèñàäèééàòûí êëàññèêëÿðè ùåñàá åäèðëÿð.
Å.ÌßÌÌßÄÎÂÀ
4
www.yeniazerbaycan.com
02 îêòéàáð 2014-úö èë, úöìÿ àõøàìû / ¹ 179 (4338)
Ñèéàâóø Íîâðóçîâ: Ìàêñèìóì 50 íÿôÿðëèê ïèêåò êå÷èðÿ áèëÿðëÿð Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû áÿëÿäèééÿ
“Ìèëëè øóðà” ýöíäÿìÿ ýÿëìÿê
ö÷öí áåëÿ ãÿðàðëàð ãÿáóë åäèð, ùàëáóêè þçëÿðè äÿ éàõøû áèëèðëÿð êè, 3-5
àäàìëûã ìèòèíãëÿ ùå÷ íÿ åäÿ áèëìÿçëÿð”. Áóíó Éåíè Àçÿðáàéúàí
Ïàðòèéàñû (ÉÀÏ) Èúðà êàòèáèíèí ìöà-
âèíè, ìèëëÿò âÿêèëè Ñèéàâóø
Íîâðóçîâ “Ìèëëè øóðà”íûí
îêòéàáðûí 12-íÿ òÿéèí åòäèéè
ìèòèíãè øÿðù åäÿðêÿí äåéèá.
Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ,
“Ìèëëè øóðà” ùå÷ áèð ôÿàëèééÿòè îëìàéàí, úÿìèééÿò òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë åäèëìÿéÿí þëö
áèð ãóðóìäóð: “Ùàçûðäà áó
òÿøêèëàòûí áèðúÿ àäû ãàëûá,
öçâëÿðè ùÿð êå÷ÿí ýöí áóðàíû òÿðê åäèð. Îíëàð êèìèíëÿ ìèòèíã åäÿúÿêëÿð?
Áèð Úÿìèë Ùÿñÿíëèäèð, î äà
þçö ÷ûõûá äàíûøàúàã”.
Ñ.Íîâðóçîâ “Ìèëëè øóðà”íûí ñå÷êè âàõòû êå÷èðäèéè ìèòèíãëÿðè õàòûðëàäàðàã äåéèá êè, îíäà
ýóéà áó ãóðóìóí ýöúëö âàõòëàðû èäè.
“Ýóéà áèð íå÷ÿ òÿøêèëàòû þçöíäÿ
áèðëÿøäèðÿí ìöõàëèôÿòèí ÿñàñ ìÿðêÿçè èäè. Àììà ìèòèíãëÿðäÿ îíëàðûí
íÿéÿ ãàäèð îëäóüóíó ùÿð êÿñ ýþð-
äö. 15-20 òÿøêèëàòûí áèðýÿ ìèòèíãèíäÿ èøòèðàê÷ûëàðûí ñàéû 500 íÿôÿðè
êå÷ìèðäè. Èíäè íÿ ãÿäÿð àäàì ãàòûëàúàã? Ìàêñèìóì 50 íÿôÿðëèê ïèêåò êå÷èðÿ áèëÿðëÿð”, - äåéÿ ÉÀÏ Èúðà
êàòèáèíèí ìöàâèíè áèëäèðèá.
Ñ.Íîâðóçîâ ÿëàâÿ åäèá êè, Àçÿðáàéúàíäà ìèòèíã ÿùâàë-ðóùèééÿñè
éîõäóð. Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, áó ýöí
ùå÷ êèì þç äÿéÿðëè âàõòûíû áåëÿ áîø
ìèòèíãëÿðÿ ñÿðô åòìÿç: “×öíêè èíñàíëàð êèìèí êèì îëäóüóíó éàõøû
áèëèð, áó ùþêóìÿòè äÿ, áó èãòèäàðû
äà òàíûéûð. Áóíó ìèòèíã êå÷èðìÿê
èñòÿéÿíëÿð äÿ éàõøû áèëèðëÿð. Àììà
îíëàðûí ìÿãñÿäè ìèòèíã êå÷èðèá
íÿñÿ äåìÿê éîõ, ñàäÿúÿ, õàðèúè
ñèôàðèøëÿðè éåðèíÿ éåòèðìÿêäèð. Éàõóä äà õàðèúÿ “áèç äÿ âàðûã” äåéÿ
þçëÿðèíè ýþñòÿðèðëÿð”.
Ìèëëÿò âÿêèëè “Ìèëëè øóðà”íûí òÿéèí
åòäèéè ìèòèíãäÿí äàíûøûá âàõò èòèðìÿéèí äÿ ìÿíàñûç îëäóüóíó áèëäèðèá.
Àñÿô Ùàúûéåâ: “Ñèéàñè ïàðòèéàëàð ùàããûíäà”
ãàíóíà åäèëÿí äÿéèøèêëèêëÿð çÿðóðèäèð
“Ìèëëè Ìÿúëèñäÿ “Ñèéàñè ïàðòèéàëàð
ùàããûíäà” ãàíóíà åäèëÿí äÿéèøèêëèêëÿðèí ãÿáóë îëóíìàñû áó ñàùÿäÿ ùöãóãè
òÿíçèìëÿíìÿíèí òÿêìèëëÿøìÿñèíÿ õèäìÿò åäèð”. Áó ôèêðè Éåíè Àçÿðáàéúàí
Ïàðòèéàñûíûí (ÉÀÏ) Áåéíÿëõàëã ÿëàãÿëÿð
øþáÿñèíèí ìöäèðè, Ìèëëè Ìÿúëèñèí äåïóòàòû
Àñÿô Ùàúûéåâ äåéèá.
À.Ùàúûéåâ áèëäèðèá êè, ìöõàëèôÿò ïàðòèéàëàðûíûí áó äÿéèøèêëèéÿ åòèðàçûíûí úèääè
ÿñàñû éîõäóð. Îíóí ñþçëÿðèíÿ ýþðÿ, “Ñèéàñè ïàðòèéàëàð ùàããûíäà” ãàíóíà åäèëÿí
äÿéèøèêëèêëÿð òàìàìèëÿ äöçýöíäöð.
“Ùÿéàò ñöðÿòëÿ äÿéèøèð. Ãàíóíëàðà
äÿéèøèêëèêëÿðèí åäèëìÿñè äÿ òÿáèè áèð
ïðîñåñäèð. Àäû ÷ÿêèëÿí ãàíóíà åäèëÿí
äÿéèøèêëèêëÿðäÿ ãåéä îëóíóá êè, ñèéàñè
ïàðòèéàëàð Ìÿðêÿçè Ñå÷êè Êîìèññèéàñûíà ìàëèééÿ ùåñàáàòû âåðìÿëèäèðëÿð. Áó
ýöíÿ êèìè ñèéàñè ïàðòèéàëàð àëäûãëàðû
ìàëèééÿ âÿñàèòëÿðèíèí ùåñàáàòûíû Âåðýèëÿð âÿ Ìàëèééÿ íàçèðëèêëÿðè ãàðøûñûíäà
âåðèðäèëÿð. Äèýÿð äÿéèøèêëèêëÿðÿ ýþðÿ,
ñèéàñè ïàðòèéàëàð èàíÿ ãÿáóë åòìÿê ùöãóãó ÿëäÿ åäèðëÿð. Öìóìèëèêäÿ, ýþòöðñÿê ãàíóíà åäèëÿí äÿéèøèêëèêëÿð ñèéàñè
ïàðòèéàëàðûí ôÿàëèééÿòèíÿ äàùà éàõøû
èìêàí éàðàäàúàã. Îíà ýþðÿ äÿ, áó äÿéèøèêëèêëÿð ìöñáÿò ãàðøûëàíìàëûäûð” äåéÿ, À.Ùàúûéåâ âóðüóëàéûá.
Òÿëÿáÿëÿð ÛÂ Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíóí èøòèðàê÷ûëàðû èëÿ ýþðöøöáëÿð
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè éàíûíäà Áèëèê Ôîíäó îêòéàáðûí 2-3äÿ êå÷èðèëÿúÿê Û Áàêû Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóíäà èøòèðàê åòìÿê ö÷öí
äöíéàíûí ìöõòÿëèô þëêÿëÿðèíäÿí ïàéòàõòûìûçà ýÿëÿí ýþðêÿìëè èúòèìàè-ñèéàñè õàäèìëÿð, àëèì âÿ òÿäãèãàò÷ûëàðëà òÿëÿáÿëÿðèí ñèëñèëÿ ýþðöøëÿðèíè òÿøêèë åäèð.
Áèëèê Ôîíäóíóí Èíôîðìàñèéà Òÿìèíàòû ñåêòîðóíäàí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèáëÿð êè,
îêòéàáðûí 1-äÿ èòàëèéàëû ïðîôåññîðëàð Áàêû
Ñëàâéàí Óíèâåðñèòåòèíäÿ (ÁÑÓ) îëóáëàð.
ÁÑÓ âÿ Àçÿðáàéúàí Äèëëÿð Óíèâåðñèòåòèíèí ïðîôåññîð-ìöÿëëèì ùåéÿòè âÿ òÿëÿáÿëÿðèíèí èøòèðàêû èëÿ êå÷èðèëÿí ýþðöøäÿ òàíûíìûø íàøèð Ñàíäðî Òåòòè, Ôëîðåíñèéà
Óíèâåðñèòåòèíèí ïðîôåññîðó Ôðàíêî Êàðäèíè, Úîí Ùîïêèíñ Óíèâåðñèòåòèíèí ïðîôåññîðó Ïàîëî Êàðçèíè, Âàòèêàí Óíèâåðñèòåòèíèí ïðîôåññîðó Úàíôðàíêî Êîôåëëå ìàðàãëû ôèêèðëÿð ñÿñëÿíäèðèáëÿð.
ÁÑÓ-íóí ðåêòîðó, ïðîôåññîð Àñèô Ùàúûéåâ Èòàëèéà óíèâåðñèòåòëÿðè èëÿ ÿëàãÿëÿðèí
äàùà äà ýåíèøëÿíìÿñèíèí ùÿð èêè þëêÿíèí
òÿùñèë ñèñòåìèíäÿêè ðîëóíäàí äàíûøûá.
Ðåêòîð ÁÑÓ-äà Áåéíÿëõàëã ìöíàñèáÿò-
ëÿð öçðÿ òÿùñèë àëàúàã èêè èòàëèéàëû òÿëÿáÿíè âÿ îíëàðûí âàëèäåéíëÿðèíè ãîíàãëàðëà
òàíûø åäèá.
Áèëèê Ôîíäóíóí èúðà÷û äèðåêòîðó Îêòàé
Ñÿìÿäîâ ôîíäóí ôÿàëèééÿò ïëàíëàðûíäàí
áÿùñ åäÿðÿê áèëäèðèá êè, ðÿùáÿðëèê åòäèéè
ãóðóì õàðèúè òÿëÿáÿëÿðëÿ áèðýÿ ëàéèùÿëÿð
ùÿéàòà êå÷èðÿúÿê, òàíûíìûø àëèìëÿðè þëêÿíèí ìöõòÿëèô áþëýÿëÿðèíäÿ åëìèí ìöõòÿëèô
ñàùÿëÿðèíÿ äàèð ìöùàçèðÿëÿðÿ úÿëá åäÿúÿê. Èúðà÷û äèðåêòîð Àçÿðáàéúàí äèëèíè þéðÿíìÿê èñòÿéÿí õàðèúè òÿëÿáÿëÿðÿ Áèëèê
Ôîíäóíóí äÿñòÿê îëàúàüûíû âóðüóëàéûá.
Èòàëèéàëû ïðîôåññîðëàð òÿäáèð èøòèðàê÷ûëàðûíûí ÷îõñàéëû ñóàëëàðûíû úàâàáëàíäûðûáëàð.
Ñîíäà Áèëèê Ôîíäó ãîíàãëàðà ùÿäèé-
éÿëÿð òÿãäèì åäèá. Èòàëèéàëû ãîíàãëàð ñÿìèìè êå÷ÿí ýþðöøäÿí ðàçû ãàëäûãëàðûíû
áèëäèðèáëÿð.
Áåéíÿëõàëã Ùóìàíèòàð Ôîðóìóí äèýÿð èøòèðàê÷ûñû, Ôðàíñàíûí Èíàëêî Óíèâåðñèòåòèíèí ïðîôåññîðó Ìèñùåë Áîçäåìèð
ÁÑÓ-íóí ôèëîëîýèéà ôàêöëòÿñèíèí ôðàíñûç
äèëè èõòèñàñû öçðÿ òÿùñèë àëàí òÿëÿáÿëÿðè èëÿ
ýþðöøöá. “Ôðàíñàäà Àçÿðáàéúàí äèëèíèí
òÿäðèñè” ìþâçóñóíäà ìÿðóçÿ èëÿ ÷ûõûø
åäÿí Ì.Áîçäåìèð áåéíÿëõàëã ñÿâèééÿëè
òÿäáèðëÿðèí þëêÿëÿð àðàñûíäà äîñòëóã âÿ
ÿìÿêäàøëûã ÿëàãÿëÿðèíèí èíêèøàôûíäà õöñóñè ÿùÿìèééÿò êÿñá åòäèéèíè âóðüóëàéûá.
Ôðàíñàëû ïðîôåññîð òÿëÿáÿëÿðèí ÷îõñàéëû
ñóàëëàðûíû úàâàáëàíäûðûá.
“Ñïîðò åúîíîìé”: ÀÇÀË “Áàêû-2015” Àâðîïà
Îéóíëàðûíûí ðÿñìè òÿðÿôäàøëàðûíäàí áèðèäèð
Èòàëèéàíûí “Ñïîðò åúîíîìé” ñàéòûíäà “Àçÿðáàéúàí Ùàâà Éîëëàðû”
ÃÑÚ-íèí (ÀÇÀË) èëê Àâðîïà Îéóíëàðûíûí ðÿñìè òÿðÿôäàøû îëìàñû áàðÿäÿ
ìÿãàëÿ éåðëÿøäèðèëèá.
Ìÿãàëÿäÿ ãåéä îëóíóð êè, “Áàêû2015” Àâðîïà Îéóíëàðû èëÿ ÀÇÀË
àðàñûíäà ðÿñìè òÿðÿôäàøëûã ìöãàâèëÿñè èìçàëàíäûãäàí ñîíðà áåéíÿëõàëã éàðûøûí àëòûíúû òÿðÿôäàøû ìöÿééÿíëÿøèá.
Éàçûäà ìöâàôèã ìÿñÿëÿ èëÿ áàüëû
Àçÿðáàéúàíûí ýÿíúëÿð âÿ èäìàí íàçèðè Àçàä Ðÿùèìîâóí áó ñþçëÿðèíÿ
äÿ éåð âåðèëèá: “ÀÇÀË þëêÿìèçèí äöíéà
èëÿ áèðëÿøìÿñèíÿ êþìÿê åäèð. Áèç áó
ãóðóìóí èëê Àâðîïà Îéóíëàðûíûí ðÿñ-
ìè òÿðÿôäàøëàðûíäàí áèðèíÿ ÷åâðèëìÿñè
èëÿ ôÿõð åäèðèê. Òÿðÿôäàøëûã ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ “Áàêû-2015”èí ëîãîñó òÿééàðÿëÿðèí
ìîíèòîðëàðûíäà íöìàéèø îëóíàúàã, ñÿðíèøèíëÿðÿ áèðèíúè Àâðîïà
Îéóíëàðû èëÿ áàüëû ìÿëóìàò âåðèëÿúÿê”.
ÀÇÀË-ûí ôÿàëèééÿòè èëÿ áàüëû ìÿëóìàò âåðèëÿí éàçûäà îõóúóëàðûí äèããÿòèíÿ ÷àòäûðûëûð êè, ãóðóì ùÿð èë äöíéàíûí
38 þëêÿñèíäÿí 1,7 ìèëéîíäàí ÷îõ ñÿðíèøèí äàøûéûð. Áó ýþñòÿðèúè èëÿ ÀÇÀË
Ãàôãàçûí ÿí íÿùÿíý ùàâà éîëëàðû øèðêÿòëÿðèíäÿí áèðè ùåñàá îëóíóð.
Ìöÿëëèô ãåéä åäèð êè, äàùà ÿââÿë
“Ï&Ý”, “Òèññîò”, “ÁÏ”, “Íàð Ìîáèëå”
âÿ Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Äþâëÿò
Íåôò Øèðêÿòè “Áàêû-2015”èí ðÿñìè òÿðÿôäàøëàðû îëóá. ÀÇÀË àëòûíúû ðÿñìè òÿðÿôäàø
êèìè Àâðîïà Îéóíëàðûíà ãîøóëóá.
Íÿðèìàíîâ ðàéîíóíäà Áåéíÿëõàëã
Àùûëëàð Ýöíö ìöíàñèáÿòèëÿ òÿäáèð êå÷èðèëèá
Íÿðèìàíîâ ðàéîí Èúðà Ùàêèìèééÿòèíäÿ Áåéíÿëõàëã Àùûëëàð Ýöíö ìöíàñèáÿòèëÿ òÿäáèð êå÷èðèëèá.
Òÿäáèðäÿ ÷ûõûø åäÿí Íÿðèìàíîâ
ðàéîí Èúðà Ùàêèìèééÿòè áàø÷ûñûíûí
ìöàâèíè Èðàäÿ Ìàùìóäîâà áèëäèðèá
êè, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí
Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè
èëÿ âÿòÿíäàøëàðûìûçûí ðèôàùûíûí äàùà
äà éàõøûëàøäûðûëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ
ùÿéàòà êå÷èðèëÿí èñëàùàòëàð íÿòèúÿñèíäÿ þëêÿ ùÿéàòûíûí áöòöí ñàùÿëÿðèíäÿ ìöøàùèäÿ îëóíàí äèíàìèê èíêèøàô âÿ òÿðÿããè õöñóñè ãàéüûéà åùòèéàúû
îëàí øÿõñëÿðèí, î úöìëÿäÿí àùûë âÿòÿíäàøëàðûí ñîñèàë ìöäàôèÿñèíèí äàâàìëû
ýöúëÿíìÿñèíÿ èìêàí éàðàäûá. Áó ýöí
ðåñïóáëèêàìûçäà àùûëëàðà ìöõòÿëèô ñîñèàë
õèäìÿòëÿð ýþñòÿðèëèð, îíëàðûí ñàüëàìëûüû-
íûí ãîðóíìàñû, úÿìèééÿòÿ èíòåãðàñèéàñû
äàèì äèããÿò ìÿðêÿçèíäÿ ñàõëàíûëûð.
È.Ìàùìóäîâà, ùÿì÷èíèí Íÿðèìàíîâ ðàéîíóíäà éàøàéàí àùûëëàðûí ýöçÿðàíûíûí éàõøûëàøäûðûëìàñû, îíëàðûí ñàüëàì ùÿéàò òÿðçèíäÿ éàøàìàëàðûíûí òÿ-
ìèí åäèëìÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ ìÿãñÿäéþíëö èøëÿð ýþðöëäöéöíö, þëêÿíèí ñîñèàë, èúòèìàè âÿ ìÿäÿíè ùÿéàòûíäà ôÿàë èøòèðàêëàðûíûí òÿìèí
îëóíìàñû ö÷öí ÿëâåðèøëè øÿðàèòèí
éàðàäûëäûüûíû âóðüóëàéûá.
Ðàéîí Àüñàããàëëàð Øóðàñûíûí
ñÿäðè Ìèðè Ùÿñÿíîâ, èúòèìàèééÿòèí
íöìàéÿíäÿëÿðè âÿ àùûëëàð ÷ûõûø åäÿðÿê áó çöìðÿäÿí îëàí èíñàíëàðûí
ñîñèàë ìöäàôèÿñèíèí ýöúëÿíäèðèëìÿñè âÿ ùöãóãëàðûíûí òÿìèí åäèëìÿñè
ñàùÿñèíäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí òÿäáèðëÿðäÿí, åéíè çàìàíäà, ýÿíúëÿðèìèçèí
àùûë èíñàíëàðûí çÿíýèí òÿúðöáÿñèíäÿí
éàðàðëàíìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ ýþðöëÿí èøëÿðäÿí äàíûøûá, àùûëëàðà ýþñòÿðèëÿí äèããÿò âÿ ãàéüûéà ýþðÿ äþâëÿòèìèçèí áàø÷ûñûíà ìèííÿòäàðëûãëàðûíû áèëäèðèáëÿð.
ñå÷êèëÿðèíäÿí ãàëèá ÷ûõàúàã
Ìèëëè Ìÿúëèñèí ñÿäð ìöàâèíè, Éåíè
Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû (ÉÀÏ) Èäàðÿ
Ùåéÿòèíèí öçâö Áàùàð Ìóðàäîâà
www.yaï.org.az ñàéòûíà ìöñàùèáÿ
âåðèá:
- Áàùàð õàíûì, Ìèëëè Ìÿúëèñèí ïàéûç
ñåññèéàñûíäà ùàíñû ìÿñÿëÿëÿðèí
ìöçàêèðÿñè íÿçÿðäÿ òóòóëóð?
- Áèëäèéèíèç êèìè, ñåíòéàáðûí 30-äà Ìèëëè Ìÿúëèñèí ïàéûç ñåññèéàñûíûí èëê èúëàñû êå÷èðèëäè. Èúëàñäà ñåññèéàíûí ãàíóíâåðèúèëèê
èøëÿðè ïëàíû òÿñäèã îëóíäó. Èø ïëàíûíà êèôàéÿò ãÿäÿð ìàðàãëû âÿ âàúèá ìÿñÿëÿëÿð äàõèë åäèëèá. Ïàðëàìåíòèí áöòöí êîìèòÿëÿðè äÿ
ÿââÿëúÿäÿí áó ìÿñÿëÿëÿðè ìöçàêèðÿ åäèá
ìöâàôèã ãÿðàð âåðìèøäèëÿð. Ãåéä åäèì êè,
èø ïëàíûíà “Ñèëàùëû ãöââÿëÿð âÿ áàøãà ñèëàùëû áèðëÿøìÿëÿð ùàããûíäà”, “Ùÿðáè ãóëëóã÷óëàðûí ñòàòóñó ùàããûíäà”, “Êÿíä òÿñÿððöôàòû êîîïåðàñèéàñû ùàããûíäà”, “Êÿíä òÿñÿððöôàòûíäà èíôîðìàñèéà - ìÿñëÿùÿò âåðìÿ õèäìÿòè ùàããûíäà”, “Åëì ùàããûíäà” âÿ
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí èíçèáàòè ÿðàçè áþëýöñöíäÿ ãèñìÿí äÿéèøèêëèêëÿð åäèëìÿñè ùàããûíäà ãàíóí ëàéèùÿëÿðè äàõèëäèð.
Àäÿòÿí, ïàéûç ñåññèéàñû ÿñàñÿí áöäúÿ
ïàêåòèíÿ äàõèë îëàí ãàíóíëàðûí ìöçàêèðÿñè èëÿ éàääà ãàëûð. Îíà ýþðÿ äÿ, áèçè áó
äþâðäÿ ìÿùñóëäàð áèð ôÿàëèééÿò ýþçëÿéèð.
Áóíäàí áàøãà, ãàíóíâåðèúèëèê òÿøÿááöñö
ãàéäàñûíäà ïàðëàìåíòÿ òÿãäèì îëóíàí
ãàíóí ëàéèùÿëÿðè äÿ áó äþâðäÿ ìöçàêèðÿéÿ ÷ûõàðûëàúàã.
Ìèëëè Ìÿúëèñèí ýöíäÿëèéèíäÿ äÿéèøèëìÿéÿí áèð ìÿñÿëÿ äÿ Àçÿðáàéúàíûí
ìþâúóä ãàíóíëàðûíà ÿëàâÿ âÿ äÿéèøèêëèêëÿðèí åäèëìÿñèäèð, áó, äàèìè áèð ïðîñåñäèð
âÿ áöòöí ñåññèéà áîéó áó ìÿñÿëÿ ìöçàêèðÿ åäèëÿúÿê. Ãàíóíâåðèúèëèê èøëÿðè ïëàíûíà î ãÿäÿð äÿ ýåíèø ñàéäà ãàíóí ëàéèùÿëÿðèíèí äàõèë åäèëìÿìÿñèíèí ÿñàñ ñÿáÿáè îíäàí èáàðÿòäèð êè, àðòûã Àçÿðáàéúàí ïàðëàìåíòè áöòöí ñàùÿëÿð, èñòèãàìÿòëÿð öçðÿ ÿñàñ ãàíóíëàðû ãÿáóë åäèá âÿ
îíà ýþðÿ äÿ éåíè ãàíóí ëàéèùÿëÿðè áèçèì
ýöíäÿëèéèìèçäÿ àçäûð. Àììà úÿìèééÿòèí
äèíàìèê èíêèøàôû ôîíóíäà ìöâàôèã ãàíóíëàðà äÿéèøèêèëêëÿðèí åäèëìÿñè çÿðóðÿòè
îðòàéà ÷ûõûð. Ñåíòéàáðûí 30-äà ñåññèéàíûí èëê èúëàñûíäà äà õåéëè ìÿñÿëÿ ìöçàêèðÿ îëóíäó. Ýöíäÿëèêäÿêè ìÿñÿëÿëÿðäÿí
ÿëàâÿ, õöñóñèëÿ Àâðîïà Ïàðëàìåíòèíèí þëêÿìèçëÿ áàüëû ãÿáóë åòäèéè ãåéðè-îáéåêòèâ
ãÿòíàìÿéÿ êÿñêèí åòèðàç áèëäèðèëäè. Ùÿì÷èíèí, áèð ñûðà äþâëÿòëÿðàðàñû ìöãàâèëÿëÿð,
ñàçèøëÿð ðàòèôèêàñèéà åäèëäè, áÿçè ãàíóíëàðà äÿéèøèêëèêëÿð îëóíäó. Ãåéä åòäèéèì êèìè, ïàéûç ñåññèéàñûíäà áèçè ìÿùñóëäàð
ôÿàëèééÿò ýþçëÿéèð.
- Áàùàð õàíûì, 2014-úö èë ùÿì äÿ
þëêÿìèçäÿ ñå÷êè èëèäèð. Ãàðøûäàí
áÿëÿäèééÿ ñå÷êèëÿðè ýÿëèð. Éåíè
Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí ñå÷êèëÿðÿ ùàçûðëûüû ùàíñû ñÿâèééÿäÿ ýåäèð? Åéíè çàìàíäà, áó ñå÷êèëÿðäÿ
ãàäûíëàðûí ôÿàëëûüûíû íåúÿ ãèéìÿòëÿíäèðèðñèíèç?
- Ïàðòèéàìûç ñå÷êèëÿðÿ éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ ùàçûðëàøûð. Ñîí âàõòëàð áó èñòèãàìÿòäÿ êå÷èðèëÿí òÿäáèðëÿð áöòöí èúòèìàèééÿòÿ ìÿëóìäóð. Ùåñàá åäèðÿì êè, áó
ïðîñåñäÿ ãàäûíëàðûìûç äà ôÿàëäûð. Ãàäûíëàðûí ôÿàëëûüûíà þòÿí áÿëÿäèééÿ ñå÷êèëÿðèíäÿ ÷îõ éàõøû òÿêàí âåðäèê. Þòÿí áÿëÿäèééÿ ñå÷êèëÿðè ÿðÿôÿñèíäÿ Éåíè Àçÿðáàéúàí
Ïàðòèéàñûíûí ôÿàë èøèíèí íÿòèúÿñè èäè êè,
áÿëÿäèééÿ öçâëÿðè è÷ÿðèñèíäÿ 4 ôàèçÿäÿê
îëàí ãàäûíëàðûí èøòèðàêû 27 ôàèçÿ ãÿäÿð
éöêñÿëäè. Áó, ÷îõ áþéöê óüóðäóð âÿ áèëàâàñèòÿ Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí
òÿøêèëàò÷ûëûüû ñàéÿñèíäÿ ÿëäÿ îëóíóá. Åéíè ôÿàëèééÿòè áó äÿôÿ äÿ äàâàì åòäèðìÿê
ÿçìèíäÿéèê. Áèëäèéèìèç êèìè, àðòûã ÉÀÏ
Ãàäûíëàð Øóðàñûíûí ðàéîí âÿ øÿùÿð òÿøêèëàòëàðûíûí ðÿùáÿðëÿðèíèí èøòèðàêû èëÿ áÿëÿäèééÿ ñå÷êèëÿðèíÿ ùàçûðëûãëà ÿëàãÿäàð ìö-
øàâèðÿ êå÷èðèëèá âÿ êîíêðåò òàïøûðûãëàð
éåðëÿðäÿ èúðà îëóíìàãäàäûð. Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí ñå÷êèëÿðäÿ èøòèðàê
òÿúðöáÿñè, ÿëäÿ åòäèéè óüóðëàð âÿ äàèì
éåíèëèéÿ ìåéèëè èìêàí âåðèð êè, áèç èñòÿíèëÿí âàõò áöòöí ôÿàëèééÿòèìèçè ñå÷êè ðåëñè
öçÿðèíÿ êå÷èðÿê. Îíà ýþðÿ äÿ, áó ñå÷êèëÿðäÿ ùÿð ùàíñû ÷ÿòèíëèéèí âÿ éà ïðîáëåìèí îëàúàüûíû äöøöíìöðÿì. Ñå÷êèéÿ ùàçûðëûüûí ìöâàôèã ìÿðùÿëÿñèíÿ óéüóí âÿçèôÿëÿð çàìàíûíäà éåðèíÿ éåòèðèëèð.
ßëáÿòòÿ êè, áèçèì öìóìè èøèìèçäÿ
éåðëè þçöíöèäàðÿ îðãàíëàðûíäà ÉÀÏ öçâëÿðèíèí ùÿì ÷ÿêèñèíèí, ùÿì äÿ èø êåéôèééÿòèíèí àðòûðûëìàñû ÿñàñ ùÿäÿôèìèçäèð. Áó
ïðîñåñäÿ ãàäûíëàðûí, ýÿíúëÿðèí èøòèðàêû
äà ïðèîðèòåò ìÿñÿëÿëÿðäÿí áèðèäèð. Áèç áó
äÿôÿ äÿ ïðîñåñè èðÿëèéÿ àïàðìàã ö÷öí
äàùà ýåíèø ôÿàëèééÿò ñÿðýèëÿìÿêäÿéèê.
Áóíóíëà ÿëàãÿäàð ùÿì ýÿíúëÿðëÿ, ùÿì
äÿ ãàäûíëàðëà áàüëû èøëÿðèí òÿøêèëè ö÷öí
ìöâàôèã òàïøûðûãëàð âåðèëèá. Áó ýöíëÿðäÿ
ÉÀÏ Ãàäûíëàð Øóðàñûíûí ðàéîí âÿ øÿùÿð
òÿøêèëàòëàðûíûí ñÿäðëÿðèíèí èøòèðàêû èëÿ êå÷èðèëÿí òîïëàíòûäà Ãàäûíëàð Øóðàñûíûí
þòÿí êîíôðàíñûíäàí ñîíðàêû ôÿàëèééÿòèíèí ãóðóëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëäû, èø ïëàíûíûí òÿðòèáè âÿ îðàéà äàõèë åäèëÿúÿê ìÿñÿëÿëÿð ÿòðàôûíäà
÷îõ ýåíèø ìöçàêèðÿ îëäó. Åëÿúÿ äÿ, áÿëÿäèééÿ ñå÷êèëÿðèíÿ ùàçûðëûã âÿ áó ñå÷êèëÿðäÿ ãàäûíëàðûí èñòÿð àêòèâ, èñòÿð ïàññèâ
ñå÷êè ùöãóãóíóí ðåàëëàøäûðûëìàñû èøèíäÿ
éàõûíäàí èøòèðàêû âÿ îíëàðûí ïàðòèéà äàõèëèíäÿ, åëÿúÿ äÿ, èúòèìàè-ñèéàñè ùÿéàòäà
ïðîñåñëÿðÿ ýåíèø úÿëá îëóíìàñû ìöçàêèðÿ îëóíäó. Ùåñàá åäèðÿì êè, òîïëàíòûäà
êèôàéÿò ãÿäÿð ñàíáàëëû âÿ ôàéäàëû ìöçàêèðÿëÿð îëäó âÿ ãàäûíëàðûí äà ÷îõ éöêñÿê
ÿùâàë-ðóùèééÿ èëÿ ñå÷êè ïðîñåñèíäÿ èøòèðàê åäÿúÿéè ãÿíàÿòèíÿ ýÿëäèê.
Áèëäèéèíèç êèìè, áöòöí äöíéàäà îëäóüó êèìè, Àçÿðáàéúàíäà äà ñå÷êè òÿøêèëàò÷ûëûüûíûí ÿñàñ éöêö ãàäûíëàðûí ÷èéèíëÿðèíÿ
äöøöð. Èñòÿð êîìèññèéàëàðäàêû èøèí ðåàëëàøäûðûëìàñû, èñòÿð òÿáëèüàò-òÿøâèãàò èøèíäÿ, èñòÿðñÿ äÿ àéðû-àéðû íàìèçÿäëÿðèí èøèíèí òÿøêèë îëóíìàñûíäà, ñå÷êè êàìïàíèéàëàðûíäà ãàäûíëàðûí áþéöê ðîëó âàð. Ñàäÿúÿ, áèç áó ðîëóí äöçýöí âÿ ñèñòåìëè
øÿêèëäÿ ÿëàãÿëÿíäèðèëìÿñèíÿ âÿ íÿòèúÿëÿðèí åëÿ ãàäûíëàðûí þçëÿðè ö÷öí óüóðëó îëìàñûíà ÷àëûøûðûã. Ùåñàá åäèðÿì êè, áó
äÿôÿ äÿ íàìèçÿäëÿðèìèçèí ñàéû êèôàéÿò
ãÿäÿð ÷îõ îëàúàã. ×öíêè þòÿí 5 èëäÿ ñå÷èëìèø íàìèçÿäëÿðèìèçèí óüóðëó ôÿàëèééÿòè äèýÿð ãàäûí íàìèçÿäëÿðèí äÿ þçëÿðèíè
áó ïîñòà ëàéèã âÿ ýöúëö áèëìÿëÿðè ö÷öí
ìöâàôèã ãÿðàð ãÿáóë åòìÿëÿðèíÿ èìêàí
âåðèð. Ãàäûíëàð ùÿð ùàíñû âÿçèôÿíè ãÿáóë
åòìÿê ö÷öí ÷îõ äöøöíöðëÿð, àíúàã îíó
ãÿáóë åäÿíäÿí ñîíðà ÷îõ éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ éåðèíÿ éåòèðèðëÿð. Îíà ýþðÿ äÿ, ùåñàá åäèðÿì êè, ñå÷êèëè îðãàíëàðûìûçäà
òÿìñèë îëóíàí ãàäûíëàðûí ðîëó âÿ ôÿàëèééÿòè äèýÿð ãàäûíëàðû äà áó èøÿ ðóùëàíäûðûð âÿ
áèç ÷îõñàéëû íàìèçÿäëÿðèí èøòèðàêûíûí øàùèäè îëàúàüûã. ßëáÿòòÿ êè, íÿ ãÿäÿð ÷îõ
íàìèçÿäèìèç îëàúàãñà, îíëàðûí è÷ÿðèñèíäÿí äàùà ÷îõëàðûíûí ñå÷èëìÿê øàíñû âàð.
Áó ñÿáÿáäÿí, êèøèëÿðè äÿ áó ìÿñÿëÿäÿ
ãàäûíëàðûí èøèíÿ äÿñòÿê âåðìÿéÿ ÷àüûðûðûã. ×öíêè ãàäûíëàðûí áÿëÿäèééÿëÿðäÿ èøòèðàêû áöòöí ìÿíàëàðäà áó èøèí äàùà ñÿìÿðÿëè, ôàéäàëû âÿ ìöñáÿò íÿòèúÿëÿðëÿ
éàääà ãàëìàñûíà øÿðàèò éàðàäûð.
- Àçÿðáàéúàíäà áÿëÿäèééÿ èíñòèòóòóíóí éàðàäûëìàñûíûí 15 èëè òàìàì
îëóð. Áó èëëÿð ÿðçèíäÿ éåðëè þçöíöèäàðÿåòìÿ îðãàíëàðûíûí ôÿàëèééÿòè
èëÿ áàüëû ôèêèðëÿð áèðìÿíàëû îëìàéûá. Ñèç áó òÿñèñàòûí ôÿàëèééÿòèíè
íåúÿ äÿéÿðëÿíäèðèðñèíèç?
- Áÿëÿäèééÿ èíñòèòóòó Àçÿðáàéúàíäà
éåíèäèð. 15 èëäÿ ö÷ ñå÷êè êå÷èðèëèá âÿ áó
äþâð áèð èíñòèòóòóí þçöíÿ òàì éåð òóòìàñû, èúòèìàè-ñèéàñè ùÿéàòûí àïàðûúû èíñòèòóòëàðûíäàí áèðèíÿ ÷åâðèëìÿñè ö÷öí î ãÿäÿð
äÿ óçóí äþâð äåéèë. Ëàêèí ìöñáÿò áåéíÿëõàëã òÿúðöáÿ èìêàí âåðèð êè, áèç áó
ïðîñåñè äàùà ñöðÿòëÿ êå÷ÿê. Ùåñàá åäèðÿì êè, þòÿí 15 èëäÿ Àçÿðáàéúàíäà áÿëÿäèééÿ èíñòèòóòó þçöíÿ êèôàéÿò ãÿäÿð ìþùêÿì éåð òóòà áèëèá. ßí ÿñàñû, èíñàíëàðûí
øöóðóíäà, áàõûøûíäà âàúèá áèð èíñòèòóò êèìè þçöíö òÿñäèãëÿéèá. Áó ýöí äåìÿê
îëàð êè, êèìñÿ “áÿëÿäèééÿ íÿéÿ ëàçûìäûð”
ôèêðèíè ñþéëÿìèð, îëñà äà, áåëÿ ùàëëàðà
õåéëè àç ðàñò ýÿëèíÿ áèëÿð. Áó ôèêðèí ñþéëÿíìÿñèíÿ ÿñàñ îëàðàã áÿëÿäèééÿëÿðèí
ñÿëàùèééÿòëÿðèíèí, ýóéà, àç îëìàñû, îíëàðûí èãòèñàäè èìêàíëàð ÿëäÿ åòìÿê ö÷öí ðû÷àãëàðûíûí ìÿùäóä îëìàñû, úÿìèééÿòÿ âÿ
èúòèìàè-ñèéàñè ùÿéàòà òÿñèðèíèí àç îëìàñû
êèìè àðãóìåíòëÿð ýÿòèðèëèð. ßëáÿòòÿ êè,
áóíëàð äà íèñáè éàíàøìàëàðäûð. Ùåñàá
åäèðÿì êè, ùÿð áèð êÿñèí áó ìÿñÿëÿ èëÿ
áàüëû þç ìþâãåéè îëà áèëÿð.
Òÿáèè êè, Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñûíûí öçâëÿðè Ìèëëè Ìÿúëèñäÿ âàõòàøûðû îëàðàã áÿëÿäèééÿëÿðèí ñòàòóñóíóí ýåíèøëÿíìÿñè, ñÿëàùèééÿòëÿðèíèí àðòûðûëìàñû èëÿ
áàüëû òÿêëèôëÿðëÿ, åéíè çàìàíäà, òÿíãèäëÿðëÿ äÿ ÷ûõûø åäèðëÿð. Òÿíãèäëÿð äÿ áó
èøèí äàùà éàõøû òÿøêèë îëóíìàñûíà âÿ áÿëÿäèééÿ èíñòèòóòóíóí íöôóçóíóí àðòìàñûíà éþíÿëèð. ßëáÿòòÿ êè, áó ïðîñåñèí äàùà
éàõøû îëìàñû ö÷öí ãàðøûäàí ýÿëÿí ñå÷êèëÿðèí íÿòèúÿëÿðèíäÿí äÿ ÷îõ øåé àñûëûäûð.
Èíñàíëàðûí áÿëÿäèééÿëÿðÿ îáéåêòèâ éàíàøìàñûíûí ùàíñû ñÿâèééÿäÿ îëäóüó áó ñå÷êèëÿðäÿ äÿ þçöíö ýþñòÿðÿúÿê. Íàìèçÿäëÿðèí ñå÷èìèíÿ äÿ úèääè äèããÿò éåòèðìÿê
ëàçûìäûð. Àçÿðáàéúàíäà ÷îõïàðòèéàëû ñèñòåì ìþâúóääóð âÿ äèýÿð ñèéàñè ïàðòèéàëàðûí íöìàéÿíäÿëÿðè äÿ áó ïðîñåñäÿ èøòèðàê åäÿúÿêëÿð. Ñàüëàì àòìîñôåðäÿ êå÷ÿí ðÿãàáÿò, ÿëáÿòòÿ, äàùà ýöúëö íàìèçÿäëÿðèí ñå÷èëìÿñèíÿ øÿðàèò éàðàäàúàã.
Àíúàã ÿýÿð ùÿð êÿñ éåíÿ äÿ áèð-áèðèíèí
íàìèçÿäëÿðèíè ýþçäÿí ñàëìàüà ÷àëûøàúàãñà, ìèëëè ìàðàãëàð áèð êÿíàðäà ãàëûá
ïàðòèéà ìÿíàôåéè ýöäöëÿúÿêñÿ, áó, áÿëÿäèééÿ èíñòèòóòóíóí ýþçäÿí ñàëûíìàñûíà
“òþùôÿ”ñèíè âåðÿ áèëÿð. Ëàêèí ÉÀÏ ùÿð çàìàí îëäóüó êèìè, áó ìÿñÿëÿäÿ äÿ ÿñàñ
ñþç ñàùèáè îëäóüóíà ýþðÿ, äöøöíöðÿì
êè, îíóí ìöíàñèáÿòè öñòöíëöê òÿøêèë åäÿúÿê âÿ ñå÷èúèëÿðÿ þç ñå÷èìëÿðèíè åòìÿê
ö÷öí øÿðàèò éàðàäûëàúàã. ÉÀÏ áóäÿôÿêè
ñå÷êèëÿðÿ äÿ ýöúëö äàõèë îëàúàã âÿ ýöúëö,
ãàëèá ÷ûõàúàã. Ôèêðèìúÿ, ùÿì ñå÷èëÿí íöìàéÿíäÿëÿðèìèçèí ñàéû àðòàúàã, ùÿì îíëàðûí è÷ÿðèñèíäÿ ãàäûíëàðûí âÿ ýÿíúëÿðèí
íöìàéÿíäÿëÿðè ÷îõ îëàúàã. ßëáÿòòÿ,
ÿñàñ ùÿäÿôëÿðèìèçäÿí áèðè äÿ áÿëÿäèééÿ
ãóðóìëàðûíäà äàùà ÷îõ ñàéäà ýÿíúëÿðèí
âÿ ãàäûíëàðûí ðÿùáÿð ñå÷êèëÿðèíäÿ ãàëèá
ýÿëìÿñèíÿ íàèë îëìàãäûð.
- Áàùàð õàíûì, ïàðëàìåíòèí ïàéûç
ñåññèéàñûíäà ìöçàêèðÿ îëóíàúàã
ãàíóí ëàéèùÿëÿðè è÷ÿðèñèíäÿ áÿëÿäèééÿëÿðëÿ áàüëû äà áèð íå÷ÿñèíèí
àäûíû ÷ÿêäèíèç. Ýþçëÿìÿê îëàðìû
êè, áÿëÿäèééÿ èíñòèòóòóíóí òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè èñòèãàìÿòèíäÿ éåíè èñëàùàòëàð àïàðûëñûí?
- ßñëèíäÿ, èñëàùàòëàð áèð ïðîñåñäèð âÿ
äàèì äàâàì åäèð. ßââÿëëÿð Àçÿðáàéúàíäà áÿëÿäèééÿëÿðèí ñàéû ùÿääÿí àðòûã ÷îõ
èäè. Áó ÷îõëóã áÿçè ùàëëàðäà “ùÿð ãÿñÿáÿíèí, êÿíäèí þç áÿëÿäèééÿñè îëìàëûäûð” ôèêðèíÿ ÿñàñëàíñà äà, þçëöéöíäÿ áèð ïÿðàêÿíäÿëèê éàðàíìûøäû. Ñàéû ÷îõ, ëàêèí èìêàíëàðû ìÿùäóä áÿëÿäèééÿëÿð áó ïðîñåñäÿ òÿäðèúÿí ñûðàäàí ÷ûõìàüà áàøëàäûëàð.
Áèëäèéèìèç êèìè, áÿëÿäèééÿ ãóðóìëàðûíûí
òÿìÿðêöçëÿøìÿñè, áèðëÿøäèðèëìÿñè, äàùà
ýöúëö áèðëÿøìèø áÿëÿäèééÿëÿðèí éàðàäûëìàñû ö÷öí Ìèëëè Ìÿúëèñäÿ äÿôÿëÿðëÿ áó
ìÿñÿëÿéÿ áàõäûã. Àðòûã áÿëÿäèééÿëÿðèí
ñàéû 1600-äÿê àçàëûá. Áó äà îíëàðûí èøèíÿ ìöñáÿò òÿñèðèíè ýþñòÿðèá. Öñòÿëèê, éåíè
áÿëÿäèééÿëÿð äÿ éàðàäûëûá. Îíëàð äà þç èøëÿðèíè éåðëè âÿ áåéíÿëõàëã òÿúðöáÿéÿ
ÿñàñëàíàðàã ãóðóðëàð. Áó ïðîñåñèí þçöíäÿ áÿëÿäèééÿ ãóðóìëàðûíûí þçëÿðèíäÿí
ýÿëÿí äÿéèøèêëèêëÿð òÿêëèôëÿðè îëóð. Îíëàð èø
ïðîñåñèíäÿ öçëÿøäèêëÿðè ïðîáëåìëÿðè ìöâàôèã ãóðóìëàðà ìöðàúèÿòëÿðèíäÿ âÿ ùåñàáàòëàðûíäà ýþñòÿðèðëÿð.
Áèëäèéèìèç êèìè, ùÿð èë Àçÿðáàéúàí
ïàðëàìåíòèíäÿ áÿëÿäèééÿëÿðèí èøèíÿ èíçèáàòè íÿçàðÿò åäÿí äþâëÿò ãóðóìó òÿðÿôèíäÿí èëëèê ùåñàáàò òÿãäèì îëóíóð. Áó èñòèãàìÿòäÿ úèääè ìöçàêèðÿëÿð ýåäèð âÿ áÿëÿäèééÿ èíñòèòóòóíóí òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè ö÷öí
ñàíáàëëû òÿêëèôëÿð èðÿëè ñöðöëöð. Ùåñàá åäèðÿì êè, þòÿí èëëÿð ÿðçèíäÿ ùÿì ãàíóíâåðèúèëèê, ùÿì äÿ òÿúðöáÿ úÿùÿòäÿí áÿëÿäèééÿëÿðèí èøè êèôàéÿò ãÿäÿð òÿêìèëëÿøèá. Áó
èñëàùàòëàð áóíäàí ñîíðà äà äàâàì åòäèðèëÿúÿê. Áèëäèéèìèç êèìè, Àçÿðáàéúàí ùàçûðäà Àâðîïà Øóðàñû Íàçèðëÿð Êîìèòÿñèíÿ
ñÿäðëèê åäèð âÿ áó ÷ÿð÷èâÿäÿ éåðëè þçöíöèäàðÿåòìÿ îðãàíëàðûíûí èøèíèí òÿøêèëèíÿ äàèð áåéíÿëõàëã êîíôðàíñëàð êå÷èðèëèá. Àâðîïà
Øóðàñûíà öçâ þëêÿëÿðèí ÿäëèééÿ íàçèðëèêëÿðèíèí òÿøêèë åòäèéè áåëÿ áèð êîíôðàíñäà èøòèðàê åòìèøÿì âÿ äåéÿ áèëÿðÿì êè, îðàäà
Àçÿðáàéúàíûí òÿúðöáÿñè éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèëäè, ãûñà ìöääÿòäÿ ÷îõ úèääè éîë êå÷èëäèéè âóðüóëàíäû. ßëáÿòòÿ, ìöÿééÿí
ïðîáëåìëÿðèí îëäóüó äà ñþéëÿíèëäè. Ãàðøûäàêû ìöääÿòäÿ ìþâúóä ïðîáëåìëÿðèí àðàäàí ãàëäûðûëìàñû ö÷öí êèôàéÿò ãÿäÿð úèääè
èðàäÿ îðòàéà ãîéóëàúàã. Àçÿðáàéúàíûí ñèéàñè èðàäÿñè îíäàí èáàðÿòäèð êè, áÿëÿäèééÿ
ãóðóìëàðû èäàðÿåòìÿ øÿáÿêÿñèíäÿ þçöíöí ëàéèãëè éåðèíè òóòìàëûäûð.
Èòàëèéàëû ìåäèà íöìàéÿíäÿëÿðè Ìÿòáóàò Øóðàñûíäà îëóáëàð
Äöíÿí Àçÿðáàéúàí Ìÿòáóàò Øóðàñûíûí (ÌØ) ñÿäðè ßôëàòóí Àìàøîâ þëêÿìèçäÿ ñÿôÿðäÿ îëàí èòàëèéàëû ìåäèà
íöìàéÿíäÿëÿðè - Èòàëèéà Ìÿòáóàò Øóðàñûíûí öçâö, “Òåððà” ãÿçåòèíèí ðÿùáÿðè Ñåðúèî Áåëëóúúè âÿ “Èë ñîëå äîìåíèêà” ãÿçåòèíèí áàø ðåäàêòîðó Àðìàíäî
Ìàññàðåíòòè èëÿ ýþðöøöá. ÌØ-íèí îôèñèíäÿ áàø òóòàí ýþðöøäÿ àâðîïàëû ãîíàãëàðà Øóðàíûí èø ïðèíñèïëÿðè áàðÿäÿ
ìÿëóìàò âåðèëèá.
ß.Àìàøîâ áèëäèðèá êè, ðÿùáÿðëèê
åòäèéè ãóðóì 2003-úö èëäÿ Àçÿðáàéúàí æóðíàëèñòëÿðèíèí Û ãóðóëòàéûíäà
éàðàäûëûá. ßñàñ ôÿàëèééÿò ìèññèéàñû
ìåäèà èëÿ áàüëû øèêàéÿòëÿðèí àðàøäûðûëìàñûíäàí èáàðÿò îëàí ÌØ þòÿí
ìöääÿòäÿ áèð ñûðà íöôóçëó áåéíÿëõàëã ìåäèà òÿøêèëàòëàðû èëÿ ÿìÿêäàøëûã åäèá. Ìþâúóä ÿìÿêäàøëûã ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ æóðíàëèñòëÿðèí ïåøÿêàðëûã ñÿâèééÿñèíèí àðòûðûëìàñûíà, ñþç âÿ èôàäÿ àçàäëûüû ñàùÿñèíäÿ ýþðöëÿí èøëÿðèí äàùà äà ñöðÿòëÿíäèðèëìÿñèíÿ õö-
ñóñè þíÿì âåðèëèá.
Ìÿòáóàò Øóðàñû Èäàðÿ Ùåéÿòèíèí
öçâö, “Èêè ñàùèë” ãÿçåòèíèí áàø ðåäàêòîðó Âöãàð Ðÿùèìçàäÿ Øóðàíûí øèêàéÿòëÿðè àðàøäûðìà òÿúðöáÿñèíäÿí ÿòðàôëû ñþç à÷ûá.
Èòàëèéàëû ãîíàãëàð Èòàëèéà Ìÿòáóàò
Øóðàñûíûí ôÿàëèééÿòè áàðÿäÿ, åëÿúÿ äÿ
áó þëêÿäÿ ìåäèàíûí äóðóìó èëÿ áàüëû ìÿëóìàòëàð âåðèáëÿð. Ìþâúóä èñòèãàìÿòäÿ ãàðøûëûãëû ôèêèð ìöáàäèëÿñè
àïàðûëûá.
5
www.yeniazerbaycan.com
02 îêòéàáð 2014-úö èë, úöìÿ àõøàìû / ¹ 179 (4338)
Þëêÿìèçäÿ ìåëèîðàñèéà âÿ ñó òÿñÿððöôàòû
ñàùÿñèíäÿ òÿäáèðëÿð óüóðëà äàâàì åäèð
Àçÿðáàéúàí Ìåëèîðàñèéà âÿ Ñó Òÿñÿððöôàòû À÷ûã Ñÿùìäàð Úÿìèééÿòèíèí ñÿäðè ßùìÿä ßùìÿäçàäÿ www.yaï.org.az ñàéòûíà
ìöñàùèáÿ âåðèá:
- ßùìÿä ìöÿëëèì, Àçÿðáàéúàí Ìåëèîðàñèéà âÿ Ñó Òÿñÿððöôàòû À÷ûã Ñÿùìäàð
Úÿìèééÿòè áó èëèí þòÿí äþâðöíäÿ ùàíñû
òÿäáèðëÿðè ùÿéàòà êå÷èðìèøäèð? Áó èøëÿð
àãðàð ñàùÿäÿ èíêèøàôà íåúÿ òÿñèð ýþñòÿðìÿêäÿäèð?
- Àçÿðáàéúàí ãÿäèì ñóâàðìà ÿêèí÷èëèéè þëêÿñèäèð. Þëêÿíèí ÿêèíÿ éàðàðëû òîðïàã ñàùÿëÿðèíèí ÿêñÿðèééÿòè äöçÿíëèê àðèä çîíàäà éåðëÿøäèéèíäÿí áóðàäà ñóâàðìà àïàðìàäàí âÿ ìöâàôèã ìåëèîðàòèâ òÿäáèðëÿð ùÿéàòà êå÷èðìÿäÿí òîðïàãëàðäàí éöêñÿê ìÿùñóëäàðëûã ÿëäÿ åòìÿê
ìöìêöí îëìóð. Þëêÿäÿ êÿíä òÿñÿððöôàòû ìÿùñóëëàðûíûí 85-90 ôàèçè ìöùÿíäèñè-òåõíèêè ñÿâèééÿëè ìåëèîðàñèéà-èððèãàñèéà ôîíäëàðû èëÿ òÿúùèç
åäèëìèø 1435 ìèí ùà ñóâàðûëàí âÿ ìåëèîðàñèéà
îëóíìóø òîðïàãëàðäàí ÿëäÿ åäèëèð. Ñóâàðûëàí
òîðïàãëàðûí 118,2 ìèí ùåêòàðû èøüàë àëòûíäà âÿ
ìöíàãèøÿ çîíàñûíäà éåðëÿøèð.
Ðåñïóáëèêàíûí ÿêèí ñàùÿëÿðèíèí âàõòëû-âàõòûíäà ñóâàðìà ñóéó èëÿ òÿìèí åäèëìÿñè, àðòûã
ñóëàðûí ñàùÿëÿðäÿí êÿíàðëàøäûðûëìàñû, ìåëèîðàñèéà âÿ èððèãàñèéà ñèñòåìëÿðèíèí íîðìàë èñòèñìàðûíûí òÿøêèë åäèëìÿñè, ñóâàðûëàí òîðïàãëàðûí
ñó òÿìèíàòûíûí âÿ îíëàðûí ìåëèîðàòèâ âÿçèééÿòèíèí éàõøûëàøäûðûëìàñû, ñåë âÿ äàøãûí ñóëàðûíà
ãàðøû ìöáàðèçÿ òÿäáèðëÿðèíèí äàâàì åòäèðèëìÿñè âÿ ñàùÿíèí ýÿëÿúÿê èíêèøàôûíûí òÿìèí åäèëìÿñè ñàùÿñèíäÿ þòÿí èëëÿðäÿ îëäóüó êèìè,
2013-2014-úö èëëÿðäÿ äÿ êîíêðåò òÿäáèðëÿð èøëÿíèá ùÿéàòà êå÷èðèëìèøäèð.
Ìåëèîðàñèéà òÿäáèðëÿðèíÿ àéðûëàí âÿñàèò ùåñàáûíà 2013-úö èëäÿ ñóâàðìà ñèñòåìëÿðèíäÿ âÿ
êîëëåêòîð-äðåíàæ øÿáÿêÿëÿðèíäÿ 62,7 ìëí.êáì
ùÿúìèíäÿ (15900 êì), 2014-úö èëèí 8 àéû ÿðçèíäÿ 40,1 ìëí.êáì ùÿúìèíäÿ (1060 êì) ëèëäÿí òÿìèçëÿìÿ èøëÿðè ýþðöëìöø, 2013-úö èëäÿ
6424 ùèäðîòåõíèêè ãóðüó, 1075 ùèäðîïîñò,
2438 ñóáàðòåçèàí íàñîñó, 46 ñòàñèîíàð íàñîñ,
305 åëåêòðèê âÿ äèçåë ìöùÿððèêè, 276 òðàíñôîðìàòîð, 2014-úö èëèí 8 àéû ÿðçèíäÿ 4091 ùèäðîòåõíèêè ãóðüó, 675 ùèäðîïîñò, 1707 ñóáàðòåçèàí íàñîñó, 31 ñòàñèîíàð íàñîñó, 219 åëåêòðèê
âÿ äèçåë ìöùÿððèêè òÿìèð åäèëèá èøëÿê âÿçèééÿòÿ
ýÿòèðèëìèøäèð. ×àé ìÿúðàëàðûíäà 2013-úö èëäÿ
16,9 ìëí.êáì ùÿúìèíäÿ, 2014-úö èëèí 8 àéû ÿðçèíäÿ 10,8 ìëí.êáì ùÿúìèíäÿ ìÿúðàòÿìèçëÿìÿ èøëÿðè àïàðûëìûø, 2013-úö èëäÿ 18,5 ìèí
êáì øàõ-äàø âÿ ôàøûí, 4,1 ìèí êáì ãàáèîí,
2014-úö èëäÿ 11,9 ìëí. êáì øàõ-äàø âÿ ôàøèí,
2,6 ìëí. êáì ãàáèîí áÿíäëÿð ãóðàøäûðûëìûø,
2013-úö èëäÿ äàø-áåòîí áÿíäëÿðäÿ 23,4 ìèí
êáì, 2014-úö èëèí 8 àéû ÿðçèíäÿ 15,1 ìèí êáì
ùÿúìèíäÿ òÿìèð èøëÿðè ýþðöëìöøäöð. Áóíëàðëà
éàíàøû, ìöùöì äþâëÿò ÿùÿìèééÿòëè ìåëèîðàñèéà âÿ ñó òÿñÿððöôàòû îáéåêòëÿðèíäÿ òÿìèð âÿ
áÿðïà èøëÿðè äàâàì åòäèðèëìèø, 2013-úö èëäÿ
125 ùèäðîòåõíèêè ãóðüó, 30 êì áåòîí, 4 êì
íîâ êàíàëëàðû, 60 êì êîëëåêòîð-äðåíàæ øÿáÿêÿëÿðè, 65 ñòàíñèîíàð, 24 öçÿí íàñîñ ñòàíñèéàñû,
85 ñóáàðòåçèàí ãóéóñó, 2014-úö èëèí 8 àéûíäà
102 ùèäðîòåõíèêè ãóðüó, 25 êì áåòîí, 3,5 êì
íîâ êàíàëëàðû, 50 êì êîëëåêòîð-äðåíàæ øÿáÿêÿëÿðè, 50 ñòàñèîíàð, 20 öçÿí íàñîñ ñòàíñèéàñû,
70 ñóáàðòåçèàí ãóéóñó òÿìèð áÿðïà îëóíìóøäóð. Êöð ÷àéû áîéóíúà 37,86 êì (Çÿðäàá ðàéîíó ÿðàçèñèíäÿ 15,7 êì, Àüúàáÿäè ðàéîíó ÿðàçèñèíäÿ 1,66 êì, Áÿðäÿ ðàéîíó ÿðàçèñèíäÿ
20,5 êì), Àðàç ÷àéû áîéóíúà Èìèøëè ðàéîíó
ÿðàçèñèíäÿ 1,8 êì âÿ Ýèðäèìàí ÷àéû áîéóíúà
Êöðäÿìèð ðàéîíó ÿðàçèñèíäÿ 7,19 êì îëìàãëà,
2013-úö èëäÿ úÿìè 48,84 êì óçóíëóüóíäà
ìþâúóä òîðïàã ìöùàôèçÿ áÿíäëÿðèíäÿ ùöíäöðëÿíäèðìÿ, ýåíèøëÿíäèðìÿ âÿ ìþùêÿìëÿíäèðìÿ
èøëÿðè ýþðöëìöø, Ñàáèðàáàä, Ñàëéàí, Íåôò÷àëà,
Çÿðäàá, Èìèøëè, Ùàúûãàáóë, Ñààòëû ðàéîíëàðû âÿ
Øèðâàí øÿùÿðè ÿðàçèñèíäÿ 2080 ïì óçóíëóüóíäà äàø-áåòîíëà ñàùèëáÿðêèòìÿ èøëÿðè àïàðûëìûøäûð. Òîðïàã åðîçèéàñûíà âÿ ñó èòêèëÿðèíÿ ãàðøû
ìöáàðèçÿ ìÿãñÿäè èëÿ êàíàëëàð, êîëëåêòîðëàð âÿ
äèýÿð ñó òÿñÿððöôàòû îáéåêòëÿðè áîéóíúà 2013úö èëäÿ 160 ùåêòàð ñàùÿäÿ, 2014-úö èëèí 8 àéû
ÿðçèíäÿ 89 ùåêòàð ñàùÿäÿ éåíè ìåøÿ çîëàãëàðû ñàëûíìûøäûð.
2013-2014-úö èëëÿðèí ìöðÿêêÿá òÿáèè-èãëèì
øÿðàèòèíÿ áàõìàéàðàã, þç äàõèëè èìêàíëàðûíû
ñÿôÿðáÿð åäÿðÿê Úÿìèééÿò öçÿðèíÿ äöøÿí âÿçèôÿëÿðè éåðèíÿ éåòèðìèø, áàëàíñûíäà îëàí èððèãàñèéà âÿ ìåëèîðàñèéà ñèñòåìëÿðèíèí, ùèäðîòåõíèêè
ãóðüóëàðûí èñòèñìàðûíû òÿìèí åòìèø, ìöâàôèã òÿìèð-áÿðïà èøëÿðèíè ùÿéàòà êå÷èðìèø, ÿêèí ñàùÿ-
ëÿðèíèí ñóâàðìà ñóéó èëÿ òÿúùèç îëóíìàñûíû, àðòûã ñóëàðûí ñàùÿëÿðäÿí êÿíàðëàøäûðûëìàñûíû òÿìèí åòìèøäèð. 2013-úö èëäÿ ðåñïóáëèêà öçðÿ áöòöí êÿíä òÿñÿððöôàòû áèòêèëÿðè 1358,7 ìèí ùåêòàð
ñàùÿäÿ îðòà ùåñàáëà 3,2 äÿôÿ ñóâàðûëìûø, î
úöìëÿäÿí òàõûë 583386 ùåêòàðäà 2,3 äÿôÿ,
ïàìáûã 26242 ùåêòàðäà 3,2 äÿôÿ, òöòöí 1569
ùåêòàðäà 4 äÿôÿ, éåì áèòêèëÿðè 433692 ùåêòàðäà 3,6 äÿôÿ, áîñòàí-òÿðÿâÿç 73057 ùåêòàðäà
4,7 äÿôÿ, ÷îõèëëèê ÿêìÿëÿð 85370 ùåêòàðäà 3,3
äÿôÿ âÿ ùÿéÿòéàíû ñàùÿëÿð 155481 ùåêòàðäà
4,6 äÿôÿ ñóâàðûëìûøäûð. 2014-úö èëèí 8 àéû ÿðçèíäÿ áöòöí êÿíä òÿñÿððöôàòû áèòêèëÿðè 1360,0
ùåêòàð ñàùÿäÿ îðòà ùåñàáëà 2,7 äÿôÿ ñóâàðûëìûø, î úöìëÿäÿí, òàõûë 569720 ùåêòàðäà 2,4
äÿôÿ, ïàìáûã 22963 ùåêòàðäà 2 äÿôÿ, òöòöí
1162 ùåêòàðäà 3,0 äÿôÿ, éåì áèòêèëÿðè 446377
ùåêòàðäà 2,7 äÿôÿ, áîñòàí-òÿðÿâÿç 74128 ùåêòàðäà 3,5 äÿôÿ, ÷îõèëëèê ÿêìÿëÿð 88451 ùåêòàðäà 2,47 äÿôÿ âÿ ùÿéÿòéàíû ñàùÿëÿð 157289
ùåêòàðäà 3,3 äÿôÿ ñóâàðûëìûøäûð. Ùàçûðäà ïàéûçëûã ÿêèíëÿðèíèí ñóâàðûëìàñû äàâàì åòäèðèëèð.
- Áÿñ éåðëè âÿ õàðèúè èíâåñòèñèéàëàð ùåñàáûíà ùàíñû ëàéèùÿëÿð ùÿéàòà êå÷èðèëìÿêäÿäèð? Áó ëàéèùÿëÿðèí èñòèãàìÿòëÿðè íÿäÿí èáàðÿòäèð?
- 2013-2014-úö èëëÿðäÿ áöäúÿ âÿñàèòè, õàðèúè èíâåñòèñèéàëàð âÿ Äþâëÿò Íåôò Ôîíäó âÿñàèòè
ùåñàáûíà 69 ÿäÿä êå÷èä âÿ 7 ÿäÿä éåíè îáéåêòëÿðäÿ ëàéèùÿëÿíäèðìÿ âÿ òèêèíòè-ãóðàøäûðìà
èøëÿðè àïàðûëìûøäûð. Äöíéà Áàíêûíûí êðåäèòè èëÿ
ùÿéàòà êå÷èðèëÿí “Ìèëëè Ñó Òÿúùèçàòû âÿ Êàíàëèçàñèéà Õèäìÿòëÿðè öçðÿ èêèíúè ëàéèùÿ” ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ 2013-2014-úö èëëÿðäÿ ðåñïóáëèêàíûí 8 ðàéîíóíäà (Øàáðàí, Ñèéÿçÿí, Àüñó, Èñìàéûëëû,
Ìàñàëëû, Ëåðèê, Éàðäûìëû, Úÿëèëàáàä) è÷ìÿëè ñó
òÿúùèçàòû âÿ êàíàëèçàñèéà ñèñòåìëÿðè èíôðàñòðóêòóðóíóí áÿðïàñû âÿ òèêèíòèñè èøëÿðè äàâàì åòäèðèëìèøäèð. 2013-úö èëèí èéóë-ñåíòéàáð àéëàðûíäà
Ñèéÿçÿí, Øàáðàí, Èñìàéûëëû âÿ Éàðäûìëû ðàéîí
ìÿðêÿçëÿðèíäÿ è÷ìÿëè ñó âÿ êàíàëèçàñèéà øÿáÿêÿëÿðèíèí òèêèíòèñè áàøà ÷àòäûðûëìûøäûð. Úàðè èëäÿ ëàéèùÿ öçðÿ ðåñïóáëèêàíûí 4 ðàéîíóíäà (Èñìàéûëëû, Ìàñàëëû, Éàðäûìëû, Úÿëèëàáàä) è÷ìÿëè ñó
òÿúùèçàòû âÿ êàíàëèçàñèéà ñèñòåìëÿðè èíôðàñòðóêòóðóíóí áÿðïàñû âÿ òèêèíòèñè èøëÿðè äàâàì åòäèðèëìèøäèð. Åéíè çàìàíäà, áàíêûí êðåäèòè èëÿ
“Ñóäàí Èñòèôàäÿåäÿíëÿð Áèðëèêëÿðèíèí Èíêèøàôûíà
Äÿñòÿê Ëàéèùÿñè” ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ðåñïóáëèêàíûí
Èìèøëè, Ñààòëû, Ñàáèðàáàä, Àüúàáÿäè, Áåéëÿãàí,
Ýîðàíáîé, Ãóñàð, Ãàõ, Ãÿáÿëÿ, Õà÷ìàç, Çÿðäàá, Èñìàéûëëû âÿ Áàëàêÿí ðàéîíëàðûíûí 42671
ùåêòàð ÿðàçèëÿðèíäÿ ñóâàðìà âÿ äðåíàæ øÿáÿêÿëÿðèíèí áÿðïàñû, éåíèäÿí ãóðóëìàñû èøëÿðè äàâàì åòäèðèëìèøäèð. Äþâëÿò Íåôò Ôîíäóíäàí àéðûëìûø âÿñàèò ùåñàáûíà Ñàìóð-Àáøåðîí ñóâàðìà ñèñòåìèíèí éåíèäÿí ãóðóëìàñû ëàéèùÿñèíÿ
äàõèë îëàí öìóìè ñóòóòóìó 268 ìëí. êáì îëàí
Òàõòàêþðïö ñó àíáàðûíûí ÑÅÑ-ëÿ áèðëèêäÿ,
óçóíëóüó 23,51 êì îëàí Âÿëâÿëÿ÷àé-Òàõòàêþðïö 2-úè ìÿðùÿëÿñè âÿ óçóíëóüó 110,33 êì îëàí
Òàõòàêþðïö-Úåéðàíáàòàí êàíàëëàðûíûí òèêèíòèñè
èøëÿðè 2013-úö èëäÿ áàøà ÷àòäûðûëìûøäûð. Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ 28 ñåíòéàáð 2013-úö èë òàðèõèíäÿ Òàõòàêþðïö ñó àíáàðûíûí ÑÅÑ-ëÿ áèðëèêäÿ âÿ Òàõòàêþðïö-Úåéðàíáàòàí êàíàëûíûí èñòèôàäÿéÿ âåðèëìÿñè ìÿðàñèìèíäÿ èøòèðàê åòìèøäèð.
Úàðè èëäÿ Äþâëÿò Íåôò Ôîíäóíäàí àéðûëìûø
âÿñàèò ùåñàáûíà Ñàìóð-Àáøåðîí ñóâàðìà ñèñòåìèíèí éåíèäÿí ãóðóëìàñû ëàéèùÿñèíÿ äàõèë
îëàí âÿ áó êàíàëà ÿëàâÿ ñó âåðèëìÿñè ìÿãñÿäèëÿ Ãóñàð÷àé, Ãóäéàë÷àé âÿ Úàãàúóã÷àé
÷àéëàðûíäà ñóýþòöðöúö ãóðüóëàðûí âÿ íÿãëåäèúè
êàíàëëàðûí òèêèíòèñè âÿ éåíèäÿí ãóðóëìàñû èøëÿðèíÿ áàøëàíûëìûøäûð. Åéíè çàìàíäà, Øàáðàí, Ñèéÿçÿí âÿ Õûçû ðàéîíëàðûíäà 30 ìèí éåíè ñóâàðûëàúàã âÿ 25 ìèí ùåêòàðà éàõûí ìþâúóä ñóâàðûëàí òîðïàãëàðûí ñó òÿìèíàòûíûí éàõøûëàøäûðûëìàñû ö÷öí ëàéèùÿ ñÿíÿäëÿðèíèí ùàçûðëàíìàñûíà
áàøëàíûëìûøäûð. Õûçû ðàéîíóíäà 9609 ùåêòàð
éåíè âÿ 2970 ùåêòàð ìþâúóä òîðïàãëàðäà ìåëèîðàòèâ òÿäáèðëÿðèí ëàéèùÿ ñÿíÿäëÿðè ùàçûðëàíàðàã òèêèíòè èøëÿðèíÿ áàøëàíûëìûøäûð. Ñèéÿçÿí ðàéîíó öçðÿ ëàéèùÿ ñÿíÿäëÿðèíèí ùàçûðëàíìàñû
áàøà ÷àòìàã öçðÿäèð. Øàáðàí ðàéîíóíäà èñÿ
ëàéèùÿ àõòàðûø èøëÿðè äàâàì åòäèðèëèð. Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè Èëùàì ßëèéåâ
úàðè èë èéóëóí 22-äÿ Õûçû ðàéîíóíà ñÿôÿðè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ðàéîíóí òîðïàãëàðûíà éåíè èíøà îëóíàí Òàõòàêþðïö-Úåéðàíáàòàí êàíàëûíäàí ñóéóí éåíè ñóâàðûëàí ñàùÿëÿðÿ âåðèëìÿñè ö÷öí
ñóáóðàõûúû ãóðüóíóí òÿìÿëèíèí ãîéóëìàñû ìÿðàñèìèíäÿ èøòèðàê åòìèøäèð.
- ßùìÿä ìöÿëëèì, ðåñïóáëèêàìûçûí áþë-
ýÿëÿðèíäÿ òîðïàãëàðûí ñó òÿìèíàòûíûí
éàõøûëàøäûðûëìàñû èñòèãàìÿòèíäÿ íÿ êèìè
òÿäáèðëÿð ùÿéàòà êå÷èðèëèð?
- Ðåñïóáëèêà áöäúÿñèíäÿí ÿñàñëû òèêèíòèéÿ
àéðûëìûø âÿñàèò ùåñàáûíà òîðïàãëàðûí ñó òÿìèíàòûíûí éàõøûëàøäûðûëìàñû òÿäáèðëÿðè öçðÿ Íåôò÷àëà, Êöðäÿìèð, Àüñòàôà, Ãàçàõ, Ýîðàíáîé âÿ
Ëà÷ûí ðàéîíóíóí Àüúàáÿäè ðàéîíó ÿðàçèñèíäÿ
éåðëÿøÿí ãûø îòëàãëàðûíûí òîðïàãëàðûíûí ñóâàðûëìàñû ö÷öí ñóâàðìà êàíàëëàðûíûí áÿðïàñû, éåíèäÿí ãóðóëìàñû âÿ òèêèíòèñè öçðÿ èøëÿð äàâàì
åòäèðèëìèøäèð. Êöðäÿìèð ðàéîíó ÿðàçèñèíäÿ èñÿ
Àõòà÷û-ßðÿáãóáàëû êàíàëûíûí òèêèíòèñèíèí áàøà
÷àòäûðûëìàñû èëÿ 4000 ùåêòàð ñàùÿíèí ñó òÿìèíàòû éàõøûëàøäûðûëìûøäûð.
Ãàçàõ ðàéîíóíóí ñÿðùÿäéàíû âÿ äèýÿð
êÿíäëÿðèíäÿ Àüúàáÿäè ðàéîíóíóí Íÿúÿôãóëóáÿéëè âÿ Àüäàì ðàéîíóíóí Åðýè ìàññèâèíèí ñó
òÿìèíàòûíûí éàõøûëàøäûðûëìàñû ö÷öí íàñîñ
äàíëûãëàðûíûí ãóðàøäûðûëìàñû âÿ Ñàáóí÷ó ðàéîíóíóí Íàðäàðàí ãÿñÿáÿñèíäÿ éåðëÿøÿí Çèéàðÿòýàùûí ÿòðàôûíäà 250 ùåêòàð ÿðàçèäÿ ãðóíò
ñóëàðûíûí ñÿâèééÿñèíèí àøàüû ñàëûíìàñû öçðÿ
2200 ïì óçóíëóüóíäà ãàïàëû ñóéûüûúû ÷ÿêèëìèøäèð. Ðåñïóáëèêàíûí ÿí òÿùëöêÿëè ùåñàá îëóíàí ÷àéëàðûíäà (Ýþé÷àé ÷àéû, Àüñó÷àé, Òÿðòÿð÷àé, Àüñòàôà÷àé, Äàøàüûë÷àé, Îüóç÷àé,
Øèí÷àé, Êèø÷àé, Êöíüöò÷àé, Ìóõàõ÷àé, Êàòåõ÷àé, Áàëàêÿí÷àé, Èíòåð÷àé, Çÿéÿì÷àé, Êöðìöê÷àé, Ìàçûì÷àé, Çÿðíÿ÷àé, Ùàìàì÷àé,
Àëàçàí÷àé, Ïåíñÿð÷àé, Ãóäèàë÷àé, Ãóñàð÷àé,
Ñàìóð÷àé, Âÿëâÿëÿ÷àé, Ãàðãàð÷àé, Äÿìèðàïàðàí÷àé âÿ Äóðúà÷àé) ñåë âÿ äàøãûíëàðà ãàðøû
18362 ïì óçóíëóüóíäà (äÿìèð-áåòîí, äàø-áåòîí, áåòîí, äàø òþêìÿ) ñàùèëáÿðêèòìÿ èøëÿðè éåðèíÿ éåòèðèëìèøäèð. Áóíäàí ÿëàâÿ, Òöðéàí÷àé
÷àéûíûí ìÿúðàñûíäà 89233 ïì óçóíëóüóíäà
ìÿúðàòÿìèçëÿìÿ èøè ýþðöëìöøäöð. Àðàç ÷àéûí-
ñòàíñèéàñûíûí, òÿçéèãëè áîðó êÿìÿðëÿðèíèí òèêèíòèñè èøëÿðè äàâàì åòäèðèëìèø, Àüúàáÿäè ðàéîíóíóí Ñàëìàíáÿéëè êÿíäèíäÿ áó èøëÿð áàøà ÷àòäûðûëìûøäûð. Øÿìêèð ÷àéû öçÿðèíäÿ äÿðéà÷àíûí
áÿíäèíäÿ ýèë âÿ äàø-ãàéà òþêìÿ èøëÿðè, åëåêòðèê
ñòàíñèéàñûíäà âÿ ïàéëàéûúû ùîâóçäà áó òèêèíòè
êîìïëåñèíÿ äàõèë îëàí Ñîë âÿ Ñàü ñàùèë Øÿìêèð, ãèäàëàíäûðûúû, íÿãëåäèúè, ãóðüóëàðëà áèðëèêäÿ
ñóþòöðöúö êàíàëëàðûí, òóíåëèí òèêèíòèñè èøëÿðè éåðèíÿ éåòèðèëìèø, 2014-úö èëèí ñåíòéàáð àéûíäà
ñó àíáàðûíûí ñó èëÿ äîëäóðóëìàñûíà áàøëàíûëìûø, åëÿúÿ äÿ Òîâóç ðàéîíóíäà Òîâóç÷àé ñó
àíáàðûíäà òèêèíòè èøëÿðè äàâàì åòäèðèëìèø âÿ ùàçûðäà òàìàìëàìà èøëÿðè àïàðûëûð. Åéíè çàìàíäà, ÿêèí ñàùÿëÿðèíèí ñóâàðìà ñóéó èëÿ òÿìèíàòûíûí éàõøûëàøäûðûëìàñû âÿ éåíè ñóâàðûëàí ñàùÿëÿðèí èñòèôàäÿéÿ âåðèëìÿñè ö÷öí (10000 ùà, îíäàí 4000 ùà éåíè ñóâàðûëàí ñàùÿëÿð) Ãÿáÿëÿ
ðàéîíóíäà Éåíýèúÿ ñó àíáàðûíûí òèêèíòèñè, Ãàõ
ðàéîíóíäà 4800 ùà ãûø îòëàãëàðûíûí ñóâàðûëìàñûíûí ëàéèùÿ ñÿíÿäëÿðèíèí ùàçûðëàíìàñû áàøà
÷àòäûðûëìûø, Øÿêè ðàéîíóíäà Úÿéèðëè ñó àíáàðûíûí éåíèäÿí ãóðóëìàñû (ñó òÿìèíàòûíûí éàõøûëàøäûðûëìàñû 3000 ùà), Ôöçóëè ðàéîíóíóí Ìîëëàìÿùÿððÿìëè, Àðàéàòëû âÿ Áàáû êÿíäëÿðèíèí
ÿêèí ñàùÿëÿðèíèí ñó òÿìèíàòûíûí éàõøûëàøäûðûëìàñû öçðÿ ëàéèùÿ ñÿíÿäëÿðèíèí ùàçûðëàíìàñû
áàøà ÷àòäûðûëàðàã òèêèíòè èøëÿðèíÿ áàøëàíûëìûøäûð. Ýþðöëìöø èøëÿð íÿòèúÿñèíäÿ 14886 ùåêòàð
ñàùÿíèí ñó òÿìèíàòû éàõøûëàøäûðûëìûø âÿ 3225
ùåêòàð éåíè ñàùÿíè ñóâàðìà ñóéó èëÿ òÿìèí åòìÿê ìöìêöí îëìóøäóð.
Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Ïðåçèäåíòèíèí
2013-2014-úö èëëÿðäÿ ìöâàôèã ñÿðÿíúàìëàðû èëÿ
ðåñïóáëèêàíûí éàøàéûø ìÿíòÿãÿëÿðèíäÿ ÿêèí
ñàùÿëÿðèíèí âÿ ÿêèí ö÷öí èñòèôàäÿ îëóíàí ùÿéÿòéàíû òîðïàã ñàùÿëÿðèíèí ñóâàðìà ñóéó èëÿ
òÿìèíàòûíûí éàõøûëàøäûðûëìàñûíà, ùàáåëÿ ÿùàëèíèí è÷ìÿëè ñóéà îëàí òÿëÿáàòûíûí þäÿíèëìÿñè
ö÷öí 367, åéíè çàìàíäà, äþâëÿò èíâåñòèñèéà
ïðîãðàìû ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ 90 ÿäÿä ñóáàðòåçèàí
ãóéóëàðûíûí ãàçûëìàñû èøëÿðè éåðèíÿ éåòèðèëìèøäèð. Ãàçûëìûø ãóéóëàðûí âàñèòÿñè èëÿ 8000 ùåêòàðà éàõûí ñàùÿíèí ñó òÿìèíàòû éàõøûëàøäûðûëìûøäûð.
Ãðóíò ñóëàðûíûí ñÿâèééÿñèíèí àøàüû ñàëûíìàñû âÿ òîðïàãëàðûí ìåëèîðàòèâ âÿçèééÿòèíèí
éàõøûëàøäûðûëìàñû èëÿ ÿëàãÿäàð Áèëÿñóâàð ðàéîíóíóí Àðàíëû âÿ ×èíàðëû êÿíäëÿðèíäÿ, ðàéîíóí
ñÿðùÿäéàíû ÿðàçèëÿðèíäÿ, Èñìàéûëëû âÿ Éåâëàõ
ðàéîíëàðûíäà, Ëà÷ûí ðàéîíóíóí Àüúàáÿäè ðàéîíó ÿðàçèñèíäÿ éåðëÿøÿí ãûø îòëàãëàðûíäà, Àüäàì ðàéîíóíäà Àò÷ûëûã çàâîäóíóí ÿðàçèñèíäÿ,
Áåéëÿãàí ðàéîíóíóí Ìèëàáàä ãÿñÿáÿñè ÿðàçèñèíäÿ, Áÿðäÿ, Òÿðòÿð, Ñààòëû âÿ Øÿìêèð ðàéîíëàðûíäà êîëëåêòîð-äðåíàæ øÿáÿêÿëÿðèíèí áÿðïàñû,
éåíèäÿí ãóðóëìàñû âÿ òèêèíòèñè àïàðûëìûøäûð.
Ýþðöëìöø èøëÿð íÿòèúÿñèíäÿ 6785 ùåêòàð ÿðàçèäÿ òîðïàãëàðûí ìåëèîðàòèâ âÿçèééÿòè éàõøûëàøäûðûëìûøäûð.
- Ðåýèîíëàðûí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôûíà
äàèð Äþâëÿò ïðîãðàìëàðûíûí èúðàñû íÿòèúÿñèíäÿ áþëýÿëÿðäÿ áþéöê ãóðóúóëóã
èøëÿðè ùÿéàòà êå÷èðèëèð. Úÿìèééÿòèí ùÿéàòà êå÷èðäèéè òÿäáèðëÿðèí áó áàõûìäàí
ÿùÿìèééÿòè íÿäÿí èáàðÿòäèð?
- “2011-2013-úö èëëÿðäÿ Áàêû øÿùÿðèíèí âÿ
îíóí ãÿñÿáÿëÿðèíèí ñîñèàë-èãòèñàäè èíêèøàôûíà
äàèð Äþâëÿò Ïðîãðàìû” âÿ “2014-2016-úû èëëÿðäÿ
Áàêû øÿùÿðèíèí âÿ îíóí ãÿñÿáÿëÿðèíèí ñîñèàëèãòèñàäè èíêèøàôûíà äàèð Äþâëÿò Ïðîãðàìû”íûí
ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè èëÿ áàüëû Àáøåðîí ìàýèñòðàë
êàíàëûíûí 18164 ïì-ëèê ùèññÿñèíäÿ éåíèäÿíãóðìà èøëÿðè àïàðûëìûø, Ñóðàõàíû ðàéîíó öçðÿ
Ùþâñàí í/ñò-äà ùèäðîòåõíèêè âÿ åëåêòðèê àâà-
äà ñàùèëáÿðêèòìÿ èøëÿðèíèí àïàðûëìàñû ö÷öí äàø
öçëöêëö ìöùàôèçÿ äàìáàñûíûí ëàéèùÿ-ñìåòà
ñÿíÿäëÿðè ùàçûðëàíìûø âÿ 1927 ïì óçóíëóüóíäà ìöùàôèçÿ äàìáàñûíûí òèêèíòèñè èøëÿðè àïàðûëìûøäûð. Àñòàðà ðàéîíóíäà Ëÿâàèí ñó àíáàðûíäà, Ýþé÷àé ðàéîíó ÿðàçèñèíäÿ Ýþé÷àé ÷àéûíäà áàø ñóýþòöðöúö ãóðüóäà âÿ Øèðâàí øÿùÿðèíèí ÿðàçèñèíäÿ Áàø Øèðâàí êîëëåêòîðóíäà ãÿçà
âÿçèééÿòèíèí àðàäàí ãàëäûðûëìàñû èøëÿðè éåðèíÿ
éåòèðèëìèøäèð. Ùÿì÷èíèí, Àçÿðáàéúàí ÅëìèÒÿäãèãàò Ñó Ïðîáëåìëÿðè Èíñòèòóòóíóí âÿ Àçÿðáàéúàí Ùèäðîòåõíèêà âÿ Ìåëèîðàñèéà Åëì-Èñòåùñàëàò Áèðëèéèíèí èíçèáàòè áèíàëàðûíûí òÿìèðáÿðïàñû öçðÿ èøëÿð àïàðûëìûøäûð. Ôöçóëè ðàéîíó
4 ñàéëû Ãàéûäûø ãÿñÿáÿñèíäÿ éàøàéàí 200äÿí ÷îõ ìÿúáóðè êþ÷êöí àèëÿëÿðèíÿ àéðûëìûø
òîðïàã ñàùÿëÿðèíÿ ýåäèø-ýÿëèøè éàõøûëàøäûðìàã
âÿ ùÿìèí òîðïàãëàðäàí ñÿìÿðÿëè èñòèôàäÿ åòìÿê ìÿãñÿäè èëÿ Éóõàðû Ìèë êàíàëû öçÿðèíäÿ
éåíè êþðïö òèêèëìèøäèð. Èðè òàõûë÷ûëûã òÿñÿððöôàòëàðûíûí éàðàäûëìàñû èëÿ ÿëàãÿäàð 2013-úö èëäÿ Ôöçóëè âÿ Àüúàáÿäè ðàéîíëàðûíûí èíçèáàòè ÿðàçèëÿðèíäÿ ìöâàôèã îëàðàã 3000 ùåêòàð âÿ 1000
ùåêòàð äþâëÿò åùòèéàò ôîíäó òîðïàãëàðûíäà èðè
òàõûë÷ûëûã òÿñÿððöôàòëàðûíûí éàðàäûëìàñû ö÷öí
Éóõàðû Ìèë êàíàëûíûí 4,75 êì-ëèê ùèññÿñèíèí òèêèíòèñè, 2,3 êì-ëèê ùèññÿñèíäÿ éåíèäÿíãóðìà
âÿ îíóí öçÿðèíäÿ 1 ÿäÿä íàñîñ ñòàíñèéàñûíûí
òèêèíòèñè èøëÿðè áàøà ÷àòäûðûëìûøäûð. Ùàúûãàáóë
ðàéîíóíóí èíçèáàòè ÿðàçèñèíäÿêè 1625,6 ùåêòàð
ãûø îòëàã ñàùÿñèíè ñóâàðìà ñóéó èëÿ òÿìèí åòìÿê ö÷öí, Ùàúûãàáóë ìàýèñòðàë êàíàëûíûí 4,3
êì-ëèê, åéíè çàìàíäà, Ïàäàð êÿíäèíèí 800
ùåêòàð òîðïàã ñàùÿñèíè ñóâàðìà ñóéó èëÿ òÿìèí åòìÿê ö÷öí Ïàäàð ìàýèñòðàë êàíàëûíûí 3,4
êì-ëèê ùèññÿñèíèí òèêèíòèñè òàìàìëàíìûø, Éóõàðû Øèðâàí êàíàëûíûí öçÿðèíäÿ 2 ÿäÿä àêâåäóêóí éåíèäÿí ãóðóëìàñû öçðÿ èøëÿð áàøà ÷àòäûðûëìûøäûð.
Úàðè èëäÿ áó ìÿãñÿäëÿ “Éóõàðû Ìèë êàíàëûíûí òèêèíòèñèíèí äàâàì åòäèðèëìÿñè” îáéåêòè öçðÿ Ôöçóëè âÿ Àüúàáÿäè ðàéîíëàðûíûí èíçèáàòè
ÿðàçèëÿðèíäÿ ìöâàôèã îëàðàã 750 ùåêòàð âÿ 975
ùåêòàð òîðïàã ñàùÿñèíèí ñóâàðìà ñóéó èëÿ òÿìèí åäèëìÿñè ö÷öí Éóõàðû Ìèë êàíàëûíûí
342+70-úè ïêåòèíäÿ 4 àãðåãàòëû íàñîñ ñòàíñèéàñûíûí, 1 ÿäÿä áàñãûëû ùîâóçóí, 4720 ïì
áàñãûëû ïîëàä áîðó âÿ 4090 ïì ïàéëàéûúû ìåòàë
áîðó êÿìÿðëÿðèíèí òèêèíòèñè öçðÿ èøëÿð äàâàì åòäèðèëìèø, “Ùàúûãàáóë ðàéîíóíóí Ìóüàí, Ïàäàð
ãÿñÿáÿëÿðèíäÿ âÿ Ãàðàñó êÿíäèíäÿ òîðïàã ñàùÿëÿðèíèí ñóâàðûëìàñûíû òÿìèí åòìÿê ìÿãñÿäèëÿ òÿäáèðëÿðèí ýþðöëìÿñè” îáéåêòè öçðÿ Ìóüàí
ãÿñÿáÿñèíÿ âÿ Ãàðàñó êÿíäèíÿ ñóéóí âåðèëìÿñèíè òÿìèí åòìÿê ö÷öí Ùàúûãàáóë ìàýèñòðàë
êàíàëûíûí ãàëàí 4300 ïì óçóíëóüóíäà ùèññÿñèíèí òèêèíòèñè âÿ òèêèëìèø Ïàäàð ìàýèñòðàë êàíàëûíûí äÿìèð éîëó àëòûíäàí êå÷ìÿêëÿ 700 ïì
óçóíëóüóíäà óçàäûëìàñû öçðÿ èøëÿð éåðèíÿ éåòèðèëìèøäèð.
Åéíè çàìàíäà, áó òÿäáèð äàõèëèíäÿ “Íåôò÷àëà ìàýèñòðàë êàíàëûíûí íàñîñ ñòàíñèéàñû èëÿ
áèðëèêäÿ òèêèíòèñè” îáéåêòè öçðÿ Àøàüû Ñóððà
êÿíäèíèí 967 ùåêòàð òîðïàã ñàùÿñèíèí ñó òÿìèíàòûíûí éàõøûëàøäûðûëìàñû ö÷öí íàñîñ ñòàíñèéàñûíûí õàðèúè åëåêòðèê òÿúùèçàòû öçðÿ èøëÿð àïàðûëìûø, êàíàëûí 376 ïì ùèññÿñèíäÿ áåòîí âÿ
òîðïàã èøëÿðè ýþðöëìöøäöð. “Ñàáèðàáàä âÿ Ñàëéàí ðàéîíëàðûíäà éåðëÿøÿí ãûø îòëàãëàðûíäà
ìåëèîðàòèâ òÿäáèðëÿðèí àïàðûëìàñû”íûí (Ñàáèðàáàä ðàéîíó öçðÿ) èø÷è ëàéèùÿñèíèí âÿ òåíäåð
ñÿíÿäëÿðèíèí ùàçûðëàíìàñû ö÷öí ëàéèùÿ÷è øèðêÿòèí ñå÷èìè öçðÿ èøëÿð éåðèíÿ éåòèðèëìèø âÿ ùàçûðäà ëàéèùÿ ñÿíÿäëÿðèíèí ùàçûðëàíìàñûíà áàøëàíûëìûøäûð.
Èðàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè Èãòèñàäèééàò
âÿ Ñÿíàéå Íàçèðëèéèíäÿ îëóá
Èãòèñàäèééàò
âÿ ñÿíàéå íàçèðè, Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñû èëÿ
Èðàí Èñëàì Ðåñïóáëèêàñû àðàñûíäà èãòèñàäè,
òèúàðÿò âÿ ùóìàíèòàð ñàùÿëÿðäÿ
ÿìÿêäàøëûã öçðÿ Äþâëÿò Êîìèññèéàñûíûí ùÿìñÿäðè Øàùèí Ìóñòàôàéåâ
þëêÿìèçäÿ ñÿôÿðäÿ îëàí Èðàí Èñëàì Ðåñïóáëèêàñûíûí
Ýþìðöê Èäàðÿñèíèí ðÿùáÿðè Ìÿñóä Êÿðáàñèéàíûí ðÿùáÿðëèê åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè èëÿ ýþðöøöá.
Èãòèñàäèééàò âÿ Ñÿíàéå Íàçèðëèéèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à
âåðèëÿí ìÿëóìàòà ýþðÿ, ýþðöøäÿ Ø.Ìóñòàôàéåâ ãîíøó
þëêÿëÿð îëàí Àçÿðáàéúàí âÿ Èðàí àðàñûíäà èêèòÿðÿôëè ìöíàñèáÿòëÿðèí óüóðëà èíêèøàô åòäèéèíè, ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíìÿñèíäÿ äþâëÿò áàø÷ûëàðûíûí ñÿôÿðëÿðèíèí âÿ êå÷èðèëÿí ýþðöøëÿðèí õöñóñè ÿùÿìèééÿòèíè âóðüóëàéûá. Íàçèð
ãåéä åäèá êè, 2014-úö èëäÿ Àçÿðáàéúàí âÿ Èðàí ïðåçèäåíòëÿðèíèí Äàâîñ, Òåùðàí âÿ áó ýöíëÿðäÿ Ùÿøòÿðõàíäà êå÷èðèëìèø ýþðöøëÿðè þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí
èíêèøàôûíà áþéöê òþùôÿäèð. Áó ýöí ñèéàñè ÿëàãÿëÿðèí
éöêñÿê ñÿâèééÿäÿ îëìàñû èãòèñàäè ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñèíÿ äÿ ÿëâåðèøëè çÿìèí éàðàäûð.
Ø.Ìóñòàôàéåâ Àçÿðáàéúàí âÿ Èðàí àðàñûíäà ýþìðöê
ñàùÿñèíäÿ äÿ ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñèíèí þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà èãòèñàäè-òèúàðÿò ÿëàãÿëÿðèíèí èíêèøàôûíäà ìöñáÿò ðîë îéíàäûüûíû âóðüóëàéûá. Íàçèð ÁèëÿñóâàðÚóëôà (Èðàí) äþâëÿò ñÿðùÿäèíäÿ áóðàõûëûø ìÿíòÿãÿñèíèí
24 ñààòëûã èø ðåæèìèíÿ êå÷ìÿñè âÿ úöìÿ ýöíëÿðè äÿ èøëÿìÿñèíÿ äàèð ãÿðàðû òÿãäèð åäèá. Áèëäèðèëèá êè, Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû èëÿ Èðàí Èñëàì Ðåñïóáëèêàñû àðàñûíäà
èãòèñàäè, òèúàðÿò âÿ ùóìàíèòàð ñàùÿëÿðäÿ ÿìÿêäàøëûã
öçðÿ Äþâëÿò Êîìèññèéàñûíûí áó èëèí àâãóñòóíäà Áàêûäà
êå÷èðèëìèø èúëàñûíäà ÿëäÿ îëóíìóø ðàçûëàøìàéà ÿñàñÿí, ýþìðöê ñàùÿñèíäÿ ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè ö÷öí èøëÿð áóíäàí ñîíðà äà äàâàì åòäèðèëÿúÿê.
Ì.Êÿðáàñèéàí Àçÿðáàéúàíäà àïàðûëàí ãóðóúóëóãàáàäëûã èøëÿðèíè éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèá. Èðàí ýþìðöê
èäàðÿñèíèí ðÿùáÿðè ñîí èëëÿð äèýÿð ñàùÿëÿðäÿ îëäóüó êèìè, ýþìðöê ñàùÿñèíäÿ äÿ ÿëàãÿëÿðèí ýåíèøëÿíìÿñèíäÿí ìÿìíóíëóüóíó èôàäÿ åäèá. Ùÿì÷èíèí Èðàí âÿ Íàõ÷ûâàí àðàñûíäà âèçà ïðîñåäóðëàðûíûí ñàäÿëÿøäèðèëìÿñèíèí âÿ ìöâàôèã ðöñóìóí àçàëäûëìàñûíûí ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàôûíà òÿêàí âåðÿúÿéèíè áèëäèðèá.
Àçÿðáàéúàí-Áðàçèëèéà ÿëàãÿëÿðèíèí
èíêèøàôû ìÿñÿëÿëÿðè ìöçàêèðÿ îëóíóá
Îêòéàáðûí 1-äÿ Àçÿðáàéúàíûí õàðèúè èøëÿð íàçèðèíèí
ìöàâèíè Õÿëÿô Õÿëÿôîâ þëêÿìèçäÿ ñÿôÿðäÿ îëàí Áðàçèëèéà õàðèúè èøëÿð íàçèðèíèí ÿìÿêäàøëûã, ìÿäÿíèééÿò âÿ òèúàðÿòèí òÿøâèãè ìÿñÿëÿëÿðè öçðÿ ìöàâèíè Ùàäèë Ôîíòåñ
äà Ðîøà Âèàííà èëÿ ýþðöøöá.
Õàðèúè Èøëÿð Íàçèðëèéèíèí ìÿòáóàò õèäìÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèáëÿð êè, ýþðöøäÿ Õ.Õÿëÿôîâ Àçÿðáàéúàí èëÿ
Áðàçèëèéà àðàñûíäà ÿëàãÿëÿðèí ìþâúóä ñÿâèééÿñèíèí
ìÿìíóíëóã äîüóðäóüóíó ãåéä åäèá, ìÿäÿíèééÿò, ùóìàíèòàð âÿ èãòèñàäè ñàùÿëÿðäÿ ÿìÿêäàøëûüûí äàùà äà
èíêèøàô åòäèðèëìÿñè ö÷öí ýåíèø ïîòåíñèàëûí îëäóüóíó
äèããÿòÿ ÷àòäûðûá. Î, þëêÿëÿðèìèçèí áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàð
÷ÿð÷èâÿñèíäÿ äÿ ôÿàë ÿìÿêäàøëûã åòäèéèíè ñþéëÿéèá.
Àðòûã èêèíúè äÿôÿ Àçÿðáàéúàíà ñÿôÿð åòäèéèíè áèëäèðÿí Ùàäèë Ôîíòåñ äà Ðîøà Âèàííà þëêÿëÿðèìèç àðàñûíäà
ìöíàñèáÿòëÿðèí èíêèøàôûíäà ñÿôèðëèêëÿðèí ðîëóíó éöêñÿê
ãèéìÿòëÿíäèðèá. Èãòèñàäè áþùðàíà áàõìàéàðàã, Àçÿðáàéúàí èëÿ Áðàçèëèéà àðàñûíäàêû òèúàðÿò äþâðèééÿñèíèí
ùÿúìèíèí àðòäûüûíû äåéÿí ãîíàã þëêÿìèçèí Áðàçèëèéàíûí åòèáàðëû òÿðÿôäàøû îëäóüóíó áèëäèðèá.
Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè âÿ îíóí äîüóðäóüó ôÿñàäëàð ùàããûíäà äàíûøàí
Õ.Õÿëÿôîâ ìöíàãèøÿíèí ðåýèîíäà ñöëùÿ âÿ òÿùëöêÿñèçëèéÿ úèääè òÿùäèä îëäóüóíó ãåéä åäèá. Î, ìöíàãèøÿ èëÿ
ÿëàãÿäàð ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñû òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë
åäèëìèø ãÿòíàìÿëÿðèí òÿëÿáëÿðèíèí Åðìÿíèñòàí òÿðÿôèíäÿí ùÿëÿ äÿ éåðèíÿ éåòèðèëìÿäèéèíè âóðüóëàéûá.
Íàçèð ìöàâèíè Àçÿðáàéúàíûí òÿøÿááöñö èëÿ ðåýèîíäà ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ìöõòÿëèô èðèìèãéàñëû ëàéèùÿëÿð ùàããûíäà ìÿëóìàò âåðÿðÿê, áó ëàéèùÿëÿðèí ðåýèîí äþâëÿòëÿðè àðàñûíäà ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàôûíäà âÿ òèúàðÿò äþâðèééÿñèíèí àðòìàñûíäà ðîëóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðûá.
Ùàäèë Ôîíòåñ äà Ðîøà Âèàííà Áðàçèëèéàíûí Åðìÿíèñòàí-Àçÿðáàéúàí, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè èëÿ
áàüëû ÁÌÒ ÒØ òÿðÿôèíäÿí ãÿáóë îëóíìóø ãÿòíàìÿëÿðè
äÿñòÿêëÿäèéèíè áèëäèðÿðÿê, ìöíàãèøÿíèí äèàëîã âÿ ãàðøûëûãëû àíëàøìà ÿñàñûíäà ñöëù éîëó èëÿ ùÿëë îëóíìàñûíûí
âàúèáëèéèíè ãåéä åäèá.
Ýþðöøäÿ ãàðøûëûãëû ìàðàã äîüóðàí äèýÿð ìÿñÿëÿëÿð
ÿòðàôûíäà ôèêèð ìöáàäèëÿñè àïàðûëûá.
Àëìàíèéàíûí àïàðûúû ÊÈÂ
íöìàéÿíäÿëÿðè Àçÿðáàéúàíäà îëóáëàð
Àçÿðáàéúàíûí òóðèçì ïîòåíñèàëûíûí Àëìàíèéà ìÿòáóàòûíäà èøûãëàíäûðûëìàñû ìÿãñÿäèëÿ áó þëêÿíèí “Ðåóòëèíýåð Ýåíåðàëàíçåèýåð”, “Ìóíúùíåð Ìåðêóò”, “Ðùåèíèñúùå
Ïîñò”, “Wåëò àì Ñîííòàý”, “Íóðíáåðýåð Íàúùðèúùòåí” ãÿçåòëÿðèíèí âÿ “Ýîóð-ìåä”, “ÑÐÒ/Ìîðòèìåð Ðåèñåìàýàçèí” æóðíàëëàðûíûí ÿìÿêäàøëàðû Áàêûäà îëóáëàð.
Àïàðûúû ÊÈÂ íöìàéÿíäÿëÿðèíèí ñÿôÿðè Ìÿäÿíèééÿò
âÿ Òóðèçì Íàçèðëèéè èëÿ Àçÿðáàéúàíûí Àëìàíèéàäà òóðèçì íöìàéÿíäÿëèéè îëàí “Àâèàðåïñ Òîóðèñì ÝìáÙ”
øèðêÿòè àðàñûíäà ÿìÿêäàøëûã ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ðåàëëàøûá.
Íàçèðëèéèí ìÿòáóàò õèäìÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèëèá êè, àëìàíèéàëû ìåäèà ìÿíñóáëàðû Áàêûäàêû áèð ñûðà
ìåùìàíõàíàëàðûí ôÿàëèééÿòè èëÿ òàíûø îëóá, òàðèõè ìÿäÿíèééÿò àáèäÿëÿðèíè çèéàðÿò åäèáëÿð.
Ñÿôÿð ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ãîíàãëàð ïàéòàõò Áàêû èëÿ éàíàøû, Èñìàéûëëû, Ãÿáÿëÿ âÿ Øÿêèéÿ ñÿôÿð åäèá, áó ðåýèîíëàðûí òóðèçì ïîòåíñèàëû ùàããûíäà ÿòðàôëû ìÿëóìàò òîïëàéûáëàð.
6
www.yeniazerbaycan.com
02 îêòéàáð 2014-úö èë, úöìÿ àõøàìû / ¹ 179 (4338)
Î, ãûñà, àíúàã øÿðÿôëè þìöð éàøàäû...
2 îêòéàáð Ìèëëè Ãÿùðÿìàí ×èíýèç Áàáàéåâèí äîüóì ýöíöäöð...
Çàìàí - çàìàí þç ùÿéàòûíû äþâëÿòèíèí, õàëãûíûí éîëóíäà ÷ÿêèíìÿäÿí ôÿäà åäÿí îüóëëàðûìûç îëóá.
Ìÿðä ùÿðÿêÿòëÿðè, èýèäëèêëÿðè èëÿ òàðèõ
éàçàí áó úöð îüóëëàðûìûç ùÿìèøÿ äàð
ìÿãàìäà ìåéäàíà àòûëûá, ãàíëàðû
áàùàñûíà éöçëÿðëÿ èíñàíûí ùÿéàòûíû
õèëàñ åäèáëÿð. Þç íþâáÿñèíäÿ õàëãûìûç äà øöúàÿò ýþñòÿðìèø ãÿùðÿìàí
þâëàäëàðûíû ùå÷ çàìàí óíóòìóð, îíëàðûí õàòèðÿëÿðèíè äàèì ÿçèç òóòóð. Åëÿ
1995-úè èëèí 28 îêòéàáðûíäà ìåòðîíóí “Óëäóç” âÿ “Íÿðèìàí Íÿðèìàíîâ” ñòàíñèéàëàðû àðàñûíäà áàø âåðÿí
ãÿçà çàìàíû íå÷ÿ-íå÷ÿ èíñàíû õèëàñ
åäèá, ñîíäà þçö çÿùÿðëè òöñòöíöí
ÿñèðèíÿ ÷åâðèëÿí, Ìèëëè Ãÿùðÿìàí
×èíýèç Áàáàéåâ äÿ áó úöð ãÿùðÿìàíëàðäàí áèðèäèð.
“Ìÿí ÿñýÿð îëàúàüûì”...
Áèð ïàéûç ýöíöíäÿ äîüóëóá ×èíýèç. Àèëÿñèíèí òÿê þâëàä ïàéû îëóá.
Íÿ ãÿäÿð ñåâèíúëè ýöíëÿð áÿõø åäèá
àòà-àíàñûíà. Ùÿð áèð ùÿðÿêÿòèíäÿí,
ùÿð áèð àääûìûíäàí ñîíðà âàëèäåéíëÿðèíèí öðÿéè äàüà äþíöá. Èëê ñþçö,
èëê äÿôÿ àéàã à÷ûá éåðèìÿñè, èëê äÿôÿ
÷àíòà ýþòöðöá ìÿêòÿáÿ ýåòìÿñè ãîëãàíàä âåðèá àòàñû Àäèë ìöÿëëèìÿ,
àíàñû Ñÿàäÿò õàíûìà. Âàëèäåéíëÿðè
äåéèð êè, ùÿëÿ óøàãëûã èëëÿðèíäÿ äþéöøìÿéÿ, âóðóøìàüà, êèìÿñÿ êþìÿê åòìÿéÿ, ýöúëö îëìàüà, ñèëàù
îéóíúàãëàðûíäàí èñòèôàäÿ åòìÿéÿ
ùÿâÿñëè îëóá. Ùÿðáè ôîðìàäàí éàìàí õîøó ýÿëèá. Ùÿð äÿôÿ ùÿðá÷è äàéûñû ×èíýèçýèëÿ ýÿëÿíäÿ î, äàéûñûíûí
ïàïàüûíû ýþòöðöá áàøûíà ãîéàðàã
àääûìëàéûá âÿ äåéèðìèø: “Ìÿí ÿñýÿðÿì”.
×èíýèç çàìàíû ýÿëÿíäÿ äåäèéè
ñþçÿ ÿìÿë åäèá. Áåëÿ êè, åðìÿíèëÿðèí
Âÿòÿíèìèçÿ ùöúóìó, òîðïàãëàðûìûçûí
äöøìÿí òàïäàüû àëòûíäà îëìàñû äàèì
îíó íàðàùàò åäèá. Âÿ áèð ýöí þçö êþíöëëö úÿáùÿ áþëýÿñèíÿ éîëà äöøöá.
1994-úö èëäÿ èñÿ Àçÿðáàéúàí
Ðåñïóáëèêàñûíûí Ìöäàôèÿ Íàçèðëèéèíèí ñÿðÿíúàìû èëÿ Úÿìøèä Íàõ÷ûâàíñêè àäûíà ùÿðáè ëèñåéÿ ýþíäÿðèëèá. ßââÿëúÿ òàãûì êîìàíäèðè, äàùà
ñîíðà áþëöê êîìàíäèðèíèí ñèéàñè èøëÿð öçðÿ ìöàâèíè âÿçèôÿñèíÿ òÿéèí
îëóíóá.
Úÿñàðÿòè îíó éöêñÿê
çèðâÿëÿðÿ ãàëäûðäû...
Îíóí ùàããûíäà äàíûøàðêÿí áèðìÿíàëû øÿêèëäÿ ãåéä åòìÿê îëàð êè,
Ìèëëè Ãÿùðÿìàí ×èíýèç Áàáàéåâ ãûñà, àììà åéíè çàìàíäà,
áèð ÷îõëàðûíà þðíÿê îëà áèëÿúÿê
áèð þìöð éàøàéûá. Áó þìöð éîëó îíó áèð Àçÿðáàéúàí ÿñýÿðè
êèìè ÷îõ ñûíàãëàðäàí êå÷èðèá.
Ùÿéàòûíûí èëê èáðÿò äÿðñëÿðèíè
åëÿ úÿáùÿ áþëýÿñèíäÿ îëàíäà
àëûá. Åðìÿíè èøüàë÷ûëàðû èëÿ ìöáàðèçÿ, úÿáùÿäÿ éàøàíàíëàð
îíóí ýÿíú öðÿéèíäÿ òÿëàòöìëÿð
éàðàäûá. Íÿ ãÿäÿð ýöúëö, íÿ
ãÿäÿð çÿùìÿòêåø âÿ ÿçìëè áèð
èíñàí îëñà äà, éàøàäûãëàðû îíó
ìÿíÿí áèð àç äà ýöúëÿíäèðèá,
×èíýèçèí ÿçìèíÿ âÿ ýöúöíÿ
ýöú ãàòûá. Âÿòÿíè éàüû äöøìÿíëÿðäÿí ãîðóìàã, îíóí óüðóíäà
øÿùèä îëàí äþéöø éîëäàøëàðûíûí
ãàíûíû éåðäÿ ãîéìàìàã ùèññëÿðè áèð
àí áåëÿ îíó ðàùàò áóðàõìàéûá.
Áóíà ýþðÿ, àðòûã 31 éàøûíà ãÿäÿì
ãîéñà äà, àèëÿ ãóðìàã ùàããûíäà
äöøöíìÿéèá. Ãûñà, ëàêèí ãÿùðÿìàí
þìðö éàøàéàí ×èíýèç Áàáàéåâ õàëãûìûçûí òàðèõèí ñûíàüûíäàí ÷ûõàí áèð
çÿðáè- ìÿñÿëèíè äÿ áèð äàùà òÿñäèã
åäèá: “Îò þç êþêö öñòÿ áèòÿð”. Áó
çÿðáè - ìÿñÿëè ùå÷ äÿ òÿñàäöôÿí õàòûðëàòìàäûã. Áåëÿ êè, ×èíýèç Áàáàéåâ àòà òÿðÿôäÿí Èðÿâàí õàíû Ðÿøèä
õàí Ìàêèíñêèíèí íÿòèúÿñèäèð.
Èíñàíëàðû õèëàñ åòäè...
Ùÿìèí ýöí, éÿíè, 1995-úè èë îêòéàáðûí 28-äÿ áàø ëåéòåíàíò ×èíýèç
Áàáàéåâ êóðñàíò éîëäàøëàðû èëÿ èøäÿí
åâÿ ãàéûäàí çàìàí äÿùøÿòëè áèð ôàúèÿ áàø âåðèá. Äåéèëÿíëÿðÿ ýþðÿ, î
ýöí éàìàí òÿëÿñèá ×èíýèç Áàáàéåâ.
Ñàíêè, ãàðøûäà îíó ýþçëÿéÿíëÿðè äóéóáìóø êèìè, áöòöí èøëÿðèíè î ýöí áèòèðÿðÿê ñàáàùà ùå÷ íÿ ñàõëàìàã èñòÿìÿéèá. Îíà ýþðÿ äÿ èøëÿäèéè Úÿìøèä Íàõ÷ûâàíñêè àäûíà ùÿðáè ëèñåéäÿ
èøè ãóðòàðàíäàí ñîíðà åâÿ ýåòìÿê
ìÿãñÿäè èëÿ ìåòðîíóí “Íåôò÷èëÿð”
ñòàíñèéàñûíà ýÿëèá. ßúÿë áóðàäà äà
îíó òÿëÿñäèðèá. Àòûíû ÷àïàðàã ýÿëÿí
ÿúÿëèí äèêòÿñè èëÿ ×èíýèç Áàáàéåâ î
âàõòêû “Ìåìàð ßúÿìè” ãàòàðû ÿâÿçèíÿ, “Áàêû Ñîâåòè” ãàòàðûíà ìèíèá. Ëàêèí ìÿíçèë áàøûíà ÷àòìàã ãèñìÿòè
îëìàéûá...
Ùÿìèí ùàäèñÿíèí úàíëû øàùèäëÿðèíäÿí áèðè, Úÿìøèä Íàõ÷ûâàíñêè
àäûíà ùÿðáè ëèñåéèí êóðñàíòû îëìóø
Åëøÿí Òÿùìÿçîâ ôàúèÿâè ùàäèñÿíè
áåëÿ õàòûðëàéûð: “Ñöðÿòëÿ ùÿðÿêÿò
åäÿí ãàòàð “Óëäóç” âÿ “Íÿðèìàí
Íÿðèìàíîâ” ñòàíñèéàëàðû àðàñûíäà
ãÿôèë äàéàíäû. Èøûãëàðûí ñþíäöéö
àíäàí åòèáàðÿí ãàòàðäà éàíüûí
áàøëàäû. Èíñàíëàð éàíüûíëà öç-öçÿ,
ýþç-ýþçÿ äàéàíìûøäûëàð. ßòðàôû
ãàòû òöñòö þç àüóøóíà àëìûøäû. Ùÿìèí ÷ÿòèí àíëàðäà þçöíö èòèðìÿéÿí
×èíýèç Áàáàéåâ éàíûíäà îëàí áèç
êóðñàíòëàðà - Ñàìèðÿ, Ðóñëàíà, Íèúàòà, Ðöôÿòÿ, Àäèëÿ, ßôëàíà, Ìóñàéà, Úÿôÿðÿ, Ðàìèíÿ, Âéà÷åñëàâà
âÿ ìÿíÿ ùÿðÿêÿòÿ êå÷ìÿéèìèç
ö÷öí ÿìð âåðäè. Àüëàøìà âÿ ãûøãûðûã ñÿñëÿðè ãàòàðû áöðöìöøäö.
Þëöì ñàíèéÿëÿð êå÷äèêúÿ äàùà äà
éàõûíëàøûðäû. Áàø ëåéòåíàíò âàð ýöúö èëÿ ãàïûíû à÷ûá áèçÿ “òóíåëÿ äöøöí”, - äåäè. Áèç ÷ÿòèíëèêëÿ äÿ îëñà,
ïÿíúÿðÿëÿðè ñûíäûðûá îðàäàí óøàã-
ëàðû âÿ ãàäûíëàðû âàãîíäàí ÷ûõàðìàüà áàøëàäûã”.
Áåëÿëèêëÿ, áöòöí ÷ÿòèíëèêëÿðÿ áàõìàéàðàã, ×èíýèç áèð íå÷ÿ äÿôÿ êþðïÿëÿðè, ãîúàëàðû òóíåë áîéóíúà äàøûéûá ñòàíñèéàéà ãîéàðàã ýåðè ãàéûäûá.
Îíëàðà äÿñìàëëàðûíû ñóäà èñëàäûá
àüûçëàðûíà òóòìàüû òàïøûðûá. Ùÿìèí
âàõò âàãîíäà îëàí ÿêñÿð èíñàíëàð
îíäàí éàðäûì èñòÿéèáëÿð. Èíñàíëàðûí
êþìÿéèíÿ ýÿëÿíëÿðèí àðàñûíäà ùÿðáè
ìÿêòÿáèí áàøãà êóðñàíòëàðû äà îëóá.
Áó äÿùøÿòëè ùàäèñÿ, áó ôàúèÿ ×èíýèçè
íÿ ãÿäÿð ñàðñûòñà äà, î, èíñàíëàðà
éàðäûì åòìÿê ö÷öí áöòöí ýöúö èëÿ
òÿçÿäÿí âàãîíëàðà éöéöðöá. Áèð ãàäûí îíäàí þâëàäûíà êþìÿê åòìÿéèíè
èñòÿéÿíäÿ, êîìàíäèð êóðñàíòëàðà òóíåëäÿ éåðäÿ ñöðöíÿí áèð ãîúàéà êþìÿê åòìÿëÿðèíè òàïøûðàðàã þçö èñÿ
ùÿìèí óøàüû ãîéíóíà áàñûá âÿ òóíåëè áöðöéÿí òöñòöäÿí úÿëä óçàãëàøìàüà ÷àëûøûá. Êóðñàíòëàðû äà îíó áó ãàòû òöñòö äóìàíûíäàí óçàãëàøäûðìàüà ÷àëûøûáëàð:
- Êîìàíäèð, òåç îëóí, áèçèìëÿ ýåäÿê. Äàùà áóðàäà íÿôÿñ àëìàã îëìóð...
Áàø ëåéòåíàíò ×èíýèç Áàáàéåâ
óøàüû àíàñûíà âåðèá îíäàí áó éîëó
àõûðà êèìè ýåòìÿéèíè èñòÿéèá. Þçö
èñÿ òóíåëèí äèâàðûíà ñþéêÿíèá. Ãÿçàäà çÿðÿð÷ÿêÿíëÿðèí íþâáÿòè ùèññÿñè ÷ûõàúàüà òÿðÿô àääûìëàéûáëàð.
Î, èñÿ...
Åëÿ àíàäàí îëäóüó
àéäà äà ÿáÿäèééÿòÿ
ãîâóøäó...
Áåëÿëèêëÿ, íå÷ÿ-íå÷ÿ èíñàíûí ùÿéàòûíû õèëàñ åäÿí ×èíýèç Áàáàéåâ
ãÿùðÿìàíëûãëà ùÿëàê îëóá. Þçö äÿ,
ìÿùç àíàäàí îëäóüó àéäà, îêòéàáðäà ÿáÿäèééÿòÿ ãîâóøóá ãÿùðÿìàí
Âÿòÿí îüëó.
Áó ìÿãàìäà õàòûðëàòìàã éåðèíÿ
äöøÿð êè, ùÿìèí âàõò Ìèëëè Ãÿùðÿìàí, áàø ëåéòåíàíò ×èíýèç Áàáàéåâëÿ áÿðàáÿð èíñàíëàðû þëöìöí ÷ÿíýèíäÿí, òöñòöäÿí õèëàñ åäÿðêÿí ö÷ êóðñàíò äà ùÿëàê îëóá: Ðóñëàí Èñàéåâ,
Ñàìèð Ìÿììÿäîâ âÿ Íèúàò Ñÿôÿðîâ.
Ùÿëàê îëàí çàáèò âÿ êóðñàíòëàðûí õèëàñåòìÿ çàìàíû ýþñòÿðäèêëÿðè èýèäëèê
âÿ øöúàÿò äþâëÿòèìèç òÿðÿôèíäÿí éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèëèá. Áåëÿ êè, 1996-úû
èëäÿ Óëó þíäÿð Ùåéäÿð ßëèéåâèí Ôÿðìàíû èëÿ Ú.Íàõ÷ûâàíñêè àäûíà ùÿðáè
ìÿêòÿáèí òàãûì êîìàíäèðè, áàø ëåéòåíàíò ×èíýèç Áàáàéåâ çÿðÿð÷ÿêìèøëÿðèí õèëàñ îëóíìàñûíäà ýþñòÿðäèéè
øöúàÿò âÿ ãÿùðÿìàíëûüà ýþðÿ þëöìöíäÿí ñîíðà Ìèëëè Ãÿùðÿìàí àäûíà ëàéèã ýþðöëöá. Äèýÿð áèð Ôÿðìàíëà
èñÿ êóðñàíòëàð Ðóñëàí Èñàéåâ, Ñàìèð
Ìÿììÿäîâ âÿ Íèúàò Ñÿôÿðîâ ýþñòÿðäèêëÿðè øöúàÿòÿ ýþðÿ þëöìëÿðèíäÿí
ñîíðà “Èýèäëèéÿ ýþðÿ” ìåäàëû èëÿ òÿëòèô
åäèëèáëÿð.
31 éàøûíäà èêÿí ùÿéàòà ìÿðäëèêëÿ, íå÷ÿ-íå÷ÿ èíñàíû éàøàäàðàã ÿëâèäà äåéÿí úÿíàá áàø ëåéòåíàíò, àä
ýöíöíöç ìöáàðÿê! Ñèç áó ýöí äÿ,
ñàáàù äà åëÿ 31 éàøûíûçäàí áèçëÿðÿ
áàõûá ýöëöìñÿéÿúÿêñèíèç!... Áèçñÿ
ñèçèí ðóùóíóçó ãÿëÿáÿ ñîðàüû èëÿ ñåâèíäèðìÿê ö÷öí òÿëÿñÿúÿéèê!
ÎÊÒÀÉ
Ìöäàôèÿ íàçèðè Àçÿðáàéúàí âÿ Òöðêèéÿ Ùÿðáè Ùàâà
Ãöââÿëÿðè òÿééàðÿëÿðèíèí äþéöø àòûøëû òÿëèìëÿðèíè èçëÿéèá
Îêòéàáðûí 1-äÿ ìöäàôèÿ íàçèðè, ýåíåðàë-ïîëêîâíèê Çàêèð Ùÿñÿíîâ
Àçÿðáàéúàí âÿ Òöðêèéÿ
Ùÿðáè Ùàâà Ãöââÿëÿðèíèí
áèðýÿ òÿëèìëÿðèíÿ íÿçàðÿò
ìÿãñÿäèëÿ àâèàñèéà âàñèòÿëÿðèíèí ó÷óøëàðûíûí êå÷èðèëäèéè ïîëèãîíäà îëóá.
Ìöäàôèÿ Íàçèðëèéèíèí
ìÿòáóàò õèäìÿòèíäÿí
ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèáëÿð êè,
“ÌèÃ-29” âÿ “Ô-16” ãûðûúû
òÿééàðÿëÿðè øÿðòè ùàâà
äþéöøëÿðèíè èìèòàñèéà åòäèðìÿêëÿ, ìöõòÿëèô ìàíåâðëÿð éåðèíÿ éåòèðÿðÿê ïðàêòèêè òÿëèì-äþéöø ó÷óøëàðû òàïøûðûãëàðûíû èúðà
åäèáëÿð.
Éåð ùÿäÿôëÿðèíèí ìÿùâ åäèëìÿñè
ìÿãñÿäèëÿ èúðà îëóíàí àòûøëàðû éåðèíÿ
éåòèðÿí “ÌèÃ-29” òÿééàðÿëÿðèíÿ “Ô-16”
ãûðûúûëàðû ùàâàäàí äÿñòÿê âåðèáëÿð.
Òÿëèìëÿðèí ýåäèøèíäÿí ðàçû ãàëàí
ìöäàôèÿ íàçèðè òÿëèìëÿðèí Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ïðåçèäåíòè, Ñèëàùëû Ãöââÿëÿðèí Àëè Áàø Êîìàíäàíû
Èëùàì ßëèéåâèí ýþñòÿðèøè èëÿ ùÿéàòà
êå÷èðèëäèéèíè áèëäèðèá. “Áóíäàí ÿââÿë
äÿ Àçÿðáàéúàí âÿ Òöðêèéÿ ùÿðá÷èëÿðèíèí áèðýÿ òÿëèìëÿðè êå÷èðèëèá.
Ùÿì ãàðäàø Òöðêèéÿäÿ, ùÿì äÿ
Àçÿðáàéúàíäà ìöõòÿëèô
ãîøóí íþâëÿðèíèí èøòèðàêû èëÿ òÿëèìëÿð îëóá. Àíúàã ùÿð èêè äþâëÿòèí
Ùÿðáè Ùàâà Ãöââÿëÿðèíèí áèðýÿ òÿëèìëÿðè âÿ
áó ìöùöì òÿäáèðèí
Àçÿðáàéúàíäà êå÷èðèëìÿñè èëê äÿôÿäèð êè, áàø
òóòóð. ×îõ âàúèá áèð ìÿñÿëÿ îíäàí èáàðÿòäèð êè,
Àçÿðáàéúàí âÿ Òöðêèéÿ
ùÿðáè ïèëîòëàðû áèðýÿ äþéöø òàïøûðûãëàðûíû éåðèíÿ éåòèðÿðêÿí, áèð-áèðèíè
ñûüîðòàëàìàãëà, áèð-áèðèíÿ äþéöøäÿ äÿñòÿê âåðìÿêëÿ òÿëèìëÿð êå÷èðèáëÿð. Ìÿí áó òÿëèìëÿðè
éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèðÿì. Áèç áåëÿ
òÿëèìëÿðè äàùà ýåíèø ñÿâèééÿäÿ äàâàì åòäèðÿúÿéèê”, - äåéÿ ìöäàôèÿ
íàçèðè õöñóñè ãåéä åäèá.
Ùÿðáè Ùàâà Ãöââÿëÿðèíèí òÿëèìëÿðè îêòéàáðûí 3-äÿê äàâàì åäÿúÿê.
Àçÿðáàéúàíûí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè åðìÿíèëÿðèí
éàëàí÷ûëûüûíû àâðîïàëûëàðà ñöáóò åäèá
Îêòéàáðûí 1-äÿ Ìîëäîâàíûí
ïàéòàõòûíäàêû “Ëåîýðàíä” ìåùìàíõàíàñûíûí êîíôðàíñ çàëûíäà
Ãëîáàë Ýåîìÿêàí Èíôîðìàñèéàíûí Èäàðÿîëóíìàñû öçðÿ ÁÌÒ åêñïåðòëÿðèíèí Àâðîïà Ðåýèîíàë Êîìèòÿñèíèí (ÓÍ-ÝÝÛÌ: Åóðîïå) òÿñèñ êîíôðàíñû êå÷èðèëèá.
ÁÌÒ-íèí ùèìàéÿ÷èëèéè èëÿ òÿøêèë îëóíìóø íöôóçëó ôîðóìäà Äþâëÿò Òîðïàã âÿ Õÿðèòÿ÷ÿêìÿ Êîìèòÿñèíèí ñÿäðè Ãÿðèá Ìÿììÿäîâ
áàøäà îëìàãëà Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè èøòèðàê åäèá.
Ìÿëóì îëäóüó êèìè, ãëîáàë
ýåîìÿêàí èíôîðìàñèéàíûí èäàðÿ åäèëìÿñè öçðÿ àðòûã Àìåðèêà, Àôðèêà, ßðÿá, Àñèéà-Ñàêèò îêåàí ðåýèîíàë òÿøêèëàòëàðû ôÿàëèééÿò ýþñòÿðèð.
Èøòèðàê÷ûëàð éåíè ñòðóêòóðóí - Àâðîïà
áþëìÿñèíèí Íèçàìíàìÿñèíè îíóí ôÿàëèééÿòèíè ðåãëàìåíòëÿøäèðÿí äèýÿð ñÿíÿäëÿðè
òÿñäèãëÿéèáëÿð.
Ãëîáàë ýåîìÿêàí èíôîðìàñèéàíûí èäàðÿ åäèëìÿñè 4 ïðîñåñè - òîïëàìà, õÿðèòÿ÷ÿêìÿ, òÿùëèë âÿ áþëýö ïðîñåñëÿðèíè ÿùàòÿ
åäèð. Óëó þíäÿð Ùåéäÿð ßëèéåâèí àãðàð èñëàùàòû ýåîìÿêàí èíôîðìàñèéàñûíûí òîïëàíìàñûíà ÷îõ áþéöê òþùôÿ âåðäè. Ôóíäàìåíòàë ÿñÿðèí - “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ìèëëè Àòëàñûíûí” íÿøðè õÿðèòÿ÷ÿêìÿ
ñàùÿñèíäÿ ÿí ñàíáàëëû íàèëèééÿòäèð. Òÿùëèë
ñàùÿñèíäÿ ïðîôèë äþâëÿò êîìèòÿñè òÿðÿôèíäÿí Èíòåðàêòèâ åëåêòðîí õÿðèòÿ éàðàäûëûá.
Áèð íå÷ÿ ýöí ÿââÿë áó õÿðèòÿéÿ ñóâàðûëàí
òîðïàãëàð äà ÿëàâÿ åäèëèá. Ýåîìÿêàí èíôîðìàñèéàíûí áþëýöñö ö÷öí Äþâëÿò Òîðïàã âÿ Õÿðèòÿ÷ÿêìÿ Êîìèòÿñèíèí Äþâëÿò
Àåðîýåîäåçèéà ìöÿññèñÿñèíäÿ èäàðÿåòìÿ ìÿðêÿçè îëàí 37 ñòàíñèéàäàí èáàðÿò
ýåîäåçèéà ðåôåðåíñèéà øÿáÿêÿñèíèí èìêàíëàðûíäàí ýåíèø èñòèôàäÿ îëóíóð.
Êîíôðàíñ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ Ãÿðèá Ìÿììÿäîâ Ìîëäîâà ùþêóìÿòèíèí áàø êàòèáè
Âèêòîð Áîäéó èëÿ, þç àâðîïàëû ùÿìêàðëàðû
èëÿ äàíûøûãëàð àïàðûá âÿ ïðîôèë ìþâçóëàðû
îíëàðëà ìöçàêèðÿ åäèá. Î, Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí Ñÿðÿíúàìûíà ÿñàñÿí úàðè
èëäÿ èøûã öçö ýþðìöø “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí Ìèëëè Àòëàñû”íûí íÿôèñ íÿøð
îëóíìóø íöñõÿëÿðèíè êîíôðàíñ èøòèðàê÷ûëàðûíà ùÿäèééÿ âåðèá.
Äöíÿí Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí “Úÿíóáè Ãàôãàç. 1903-úö èë” õÿðèòÿñèíèí òÿãäèìàòû äà ÷îõñàéëû ôîðóì èøòèðàê÷ûëàðûíûí äèããÿò ìÿðêÿçèíäÿ îëóá. Áó õÿðèòÿ
Ðóñèéà Áàø ãÿðàðýàùûíûí Áàø èäàðÿñèíèí
ùÿðáè òîïîãðàôèéà øþáÿñè òÿðÿôèíäÿí òÿðòèá
îëóíìóø âÿ ëèòîãðàôèéà öñóëó èëÿ ÷àï åäèëìèø ÕÕ ÿñðèí ÿââÿëèíäÿ Ãàôãàç ùÿðáè äàèðÿñèíèí õÿðèòÿñè ÿñàñûíäà äþâëÿòèìèçèí áàø÷ûñû Èëùàì ßëèéåâèí Ñÿðÿíúàìû èëÿ Áàêûäà
Äþâëÿò Òîðïàã âÿ Õÿðèòÿ÷ÿêìÿ Êîìèòÿñè
òÿðÿôèíäÿí áÿðïà åäèëÿðÿê íÿøð îëóíóá.
Õÿðèòÿäÿ òîïîíèìëÿð - éàøàéûø ìÿíòÿãÿëÿðèíèí, ÷àéëàðûí, äàüëàðûí âÿ ñ. àäëàðûíû ýþñòÿðìÿêëÿ þëêÿìèçäÿ Àçÿðáàéúàí,
ðóñ âÿ èíýèëèñ äèëëÿðèíäÿ éåíèäÿí íÿøð îëóíóá, Êèøèíåóäà ðóñ âÿ èíýèëèñ äèëëÿðèíäÿ
òÿãäèì åäèëèá.
Ã.Ìÿììÿäîâ òÿãäèìàòäà äåéèá:
“Õÿðèòÿíèí íÿøðèíäÿí áàøëûúà ìÿãñÿä
åðìÿíèëÿðèí “Äÿíèçäÿí äÿíèçÿäÿê áþéöê Åðìÿíèñòàí” éàðàòìàã èäåéàñûíûí
úÿôÿíýèéàò îëäóüóíó ýþñòÿðìÿêäèð”.
Î ãåéä åäèá êè, Åðìÿíèñòàí òàðèõè âÿ
úîüðàôè ôàêòëàðû ùÿéàñûçúàñûíà ñàõòàëàøäû-
ðûð, ìÿíáÿëÿðè òÿùðèô åäèð, òîðïàãëàðûìûçû èøüàë åäÿðÿê ãÿäèì úîüðàôè îáéåêòëÿðèí àäëàðûíû äÿéèøèð.
Ìèñàë ö÷öí Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí ðÿùáÿðè àâðîïàëû
ùÿìêàðëàðûíà áèëäèðèá êè, 2007-úè
èëäÿ åðìÿíèëÿð “Åðìÿíèñòàí âÿ
Äàüëûã Ãàðàáàü” àäëû þç ìèëëè õÿðèòÿëÿðèíè ùàçûðëàéûáëàð âÿ Äàüëûã
Ãàðàáàüûí èøüàë îëóíìóø ÿðàçèëÿðèíè, ùàáåëÿ Àçÿðáàéúàíûí éåääè
ÿòðàô ðàéîíóíó áó õÿðèòÿéÿ äàõèë
åäÿðÿê ùÿìèí ÿðàçèëÿðäÿêè ÷àéëàðûí, ýþëëÿðèí, äàüëàðûí, øÿùÿðëÿðèí,
êÿíäëÿðèí, ãÿñÿáÿëÿðèí àäëàðûíû
åðìÿíèëÿøäèðèáëÿð. Î, ÿëàâÿ åäèá êè, ìÿëóì îëäóüó êèìè, ñîí èëëÿð Åðìÿíèñòàí õÿðèòÿëÿðäÿ, àòëàñëàðäà, ÊÈÂ-ëÿðäÿ âÿ èíòåðíåòäÿ úîüðàôè àäëàðûí, èíçèáàòè ðàéîíëàðûí
ñÿðùÿäëÿðèíèí, þëêÿìèçèí äþâëÿò ñÿðùÿäëÿðèíèí äÿéèøäèðèëìÿñè âÿ òÿùðèô îëóíìàñû
ñàùÿñèíäÿ èíòåíñèâ èø àïàðûð.
Ã.Ìÿììÿäîâ ãåéä åäèá êè, åðìÿíèëÿð ýóéà Úÿíóáè Ãàôãàçäà ÷îõäàí éàøàäûãëàðûíû èääèà åäèð âÿ áèëäèðèðëÿð êè, Ãàðà
äÿíèçëÿ Õÿçÿð äÿíèçè àðàñûíäàêû ÿðàçè
“åðìÿíè òîðïàãëàðûäûð”. Ã.Ìÿììÿäîâ
äåéèá êè, áó õÿðèòÿäÿ áèç ùå÷ áèð åðìÿíè
òîïîíèìè ýþðìöðöê âÿ ÿëáÿòòÿ, åðìÿíèëÿð
áó ÿðàçèäÿ àáîðèýåíëÿð äåéèëäèð.
Áåëÿëèêëÿ, Ìîëäîâà ïàéòàõòûíäà ÁÌÒíèí ùèìàéÿ÷èëèéè èëÿ êå÷èðèëÿí ôîðóìäà åðìÿíè ñàõòàêàðëàðûíà íþâáÿòè ñàðñûäûúû
çÿðáÿ åíäèðèëèá.
Äöíÿí Ãëîáàë Ýåîìÿêàí Èíôîðìàñèéàñûíûí Èäàðÿîëóíìàñû öçðÿ ÁÌÒ åêñïåðòëÿðèíèí Àâðîïà ðåýèîíàë êîìèòÿñèíèí
òÿñèñ êîíôðàíñû èøèíè áàøà ÷àòäûðûá.
ÀçÿðÒÀú-ûí õÿáÿð âåðäèéè êèìè, ñåíòéàáðûí 29-30-äà Êèøèíåóäà íöìàéÿíäÿ
ùåéÿòèìèç “ÅóðîÝåîýðàïùèúñ” Áàø Àññàìáëåéàñûíûí èêèýöíëöê èúëàñûíäà óüóðëà èøòèðàê åäÿðÿê áó Àâðîïà ñòðóêòóðóíäà
ôÿàë âÿ êðåàòèâ ôÿàëèééÿòèíÿ ýþðÿ òÿøêèëàòûí ïðåçèäåíòè Èíãðèä Âàíäåí Áåðýå òÿðÿôèíäÿí éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèëèá.
“Øàíõàé êëóáó”: Äöøÿíáÿ ñàììèòèíèí öìèäëÿðè
Òàúèêèñòàíûí ïàéòàõòûíäà Øàíõàé
ßìÿêäàøëûã Òÿøêèëàòûíûí (ØßÒ) íþâáÿòè
ñàììèòè êå÷èðèëèá. Òÿäáèðäÿ ãëîáàë ýåîñèéàñÿò ö÷öí ÿùÿìèééÿòëè îëàí áèð íå÷ÿ ìÿñÿëÿ
ìöçàêèðÿ åäèëèá. Î úöìëÿäÿí, òÿøêèëàòà äàõèë îëàí þëêÿëÿðèí òÿùëöêÿñèçëèéè âÿ éåíè öçâëÿðèí ãÿáóë åäèëìÿñè äèããÿò ìÿðêÿçèíäÿ
îëóá. Ãÿðáèí Ðóñèéàéà òÿòáèã åòäèéè ñàíêñèéàëàðûí, Óêðàéíà ùàäèñÿëÿðèíèí âÿ ÈØÈÄ òåððîð÷ó ãðóïëàøìàñûíûí ôÿàëèééÿòèíèí ØßÒ-ÿ
òÿùëöêÿ éàðàòìàñû ñÿáÿáèíäÿí áó òÿùëöêÿëÿðÿ ãàðøû áèðýÿ òÿäáèðëÿðèí ùÿéàòà êå÷èðèëìÿñè ùàããûíäà ðàçûëûüà ýÿëèíèá. Áóíäàí
áàøãà, òÿøêèëàòûí ýåíèøëÿíìÿñè çÿðóðÿòè äÿ
âóðüóëàíûá. Áó ìÿñÿëÿ áöòþâëöêäÿ ØßÒ-èí
èíêèøàô ïåðñïåêòèâëÿðè êîíòåêñòèíäÿ íÿçÿðäÿí êå÷èðèëèá.
Àëòåðíàòèâëèê:
ØßÒ-èí ãàðøûñûíäà
äóðàí ÿñàñ âÿçèôÿ
Øàíõàé ßìÿêäàøëûã Òÿøêèëàòû ÀÁØ-ûí
ñîí Äöøÿíáÿ ñàììèòèíäÿ ìöøàùèäÿ÷è êèìè
èøòèðàêëà áàüëû ìöðàúèÿòèíÿ ðÿää úàâàáû âåðèá. Áó, åêñïåðòëÿðÿ áèð ãÿäÿð ãÿðèáÿ òÿñèð
áàüûøëàéûá. Áåëÿ êè, îíëàð ØßÒ-èí þçöíÿ
èíàíäûüûíû âÿ ãàðøûñûíà úèääè ýåîñèéàñè-èãòèñàäè ìÿãñÿäëÿð ãîéäóüóíó òÿõìèí åäèð,
áóíó òÿøêèëàòûí “Ãÿðáèí ùþêìðàíëûüûíà òÿùëöêÿ éàðàòìàñû” êèìè ãèéìÿòëÿíäèðèðëÿð (áàõ:
ìÿñ.,
/
.ðó, 15 ñåíòéàáð 2014).
Øöáùÿñèç êè, ùÿëÿëèê áó áàðÿäÿ ãÿòè ôèêèð
ñþéëÿìÿê ðèñêëèäèð. Ëàêèí à÷ûã ýþðöíöð êè,
ØßÒ-èí àïàðûúû öçâëÿðè îëàí Ðóñèéà âÿ ×èí
àðòûã òÿøêèëàòûí ôÿàëèééÿòèíäÿí ýåîñèéàñè äèâèäåíäëÿð ýþòöðìÿéÿ áàøëàéûáëàð. Îíëàðû áàøà äöøìÿê îëàð. Óêðàéíà ìÿñÿëÿñèíÿ ýþðÿ
Ãÿðáèí Ìîñêâàéà ãàðøû òÿòáèã åòäèéè ñàíêñèéàëàðäàí ñîíðà “Øàíõàé êëóáó” èøòèðàê÷ûëàðûíûí áèð àðàéà ýÿëìÿñè íîðìàë ùàëäûð.
Áóíà ýþðÿ äÿ Äöøÿíáÿ ñàììèòè þíúÿñè
Ìîñêâàäàí àíòè-Ãÿðá ìÿçìóíëó áÿéàíàòëàðûí âåðèëìÿñè òÿñàäöôè äåéèëäè. Ðóñèéà ÊÈÂè èíôîðìàñèéà éàéûðäû êè, “Áèçèì ëîêîìîòèâ Ìîñêâà ñèëàù éàðûøìàñûíäà èøòèðàê åòìÿéÿúÿê” âÿ Â.Ïóòèí áó ÿùâàë-ðóùèééÿ èëÿ Äöøÿíáÿéÿ éîëà äöøöá (áàõ:
/ 1òâ.ðó, 14 ñåíòéàáð 2014).
Òÿäáèðèí ýåäèøèíäÿ àéäûí îëäó êè, Ïåêèíëÿ Ìîñêâàíûí ìþâãåëÿðè àðàñûíäà áèð óéüóíëóã âàð. Ïðåçèäåíò Ñè Òñçèíïèí ñàììèòäÿêè ÷ûõûøû çàìàíû âóðüóëàéûá: “Öçâ äþâëÿòëÿðèí ðèôàùû âÿ òÿùëöêÿñèçëèéè íàìèíÿ èøëÿìÿê áèçèì öìóìè âÿçèôÿìèç âÿ áîðúóìóçäóð. Áèçèì áèð éåðäÿ îëìàã âÿ áèð-áèðèìèçÿ êþìÿê åòìÿê èñòÿéèìèç âàð.
ßìÿêäàøëûüûìûçû ìþùêÿìëÿíäèðìÿê íèééÿòèíäÿéèê” (áàõ: ÿââÿëêè ìÿíáÿéÿ).
Áöòþâëöêäÿ ýþòöðäöêäÿ, Äöøÿíáÿäÿêè
òÿäáèðèí èøòèðàê÷ûëàðû äàùà ÷îõ ýåîñèéàñè
ìÿñÿëÿëÿðÿ ìöíàñèáÿò áèëäèðèáëÿð. Áó êîíòåêñòäÿ îíëàð Ãÿðáèí òÿòáèã åòäèéè ñàíêñèéàëàðà þç åòèðàçëàðûíû èôàäÿ åäèáëÿð. Óêðàéíà
ùàäèñÿëÿðèíÿ ìöíàñèáÿòäÿ Ìîñêâàíûí ìþâãåéè äÿñòÿêëÿíèá. ØßÒ öçâëÿðè ùåñàá åäèðëÿð
êè, Óêðàéíà ìÿñÿëÿñè èëÿ áàüëû “Ïóòèíèí ïëàíû èøëÿéèð” âÿ ñöëù ÿëäÿ åòìÿê ö÷öí áó, ìöùöì ìÿãàìäûð.
Ìöçàêèðÿëÿðäÿ “Èðàã âÿ Øàì Èñëàì Äþâëÿòè” (ÈØÈÄ) ãðóïëàøìàñû èëÿ äÿ ÿëàãÿäàð õåéëè ôèêèðëÿð ñÿñëÿíèá. Òàúèêèñòàíûí Ïðåçèäåíòè
òÿäáèðèí à÷ûëûøûíäàêû íèòãèíäÿ ØßÒ ñÿðùÿäëÿðè éàõûíëûüûíäà “òåððîð òÿùëöêÿñè”íèí éöê-
ñÿëäèéèíè õöñóñè âóðüóëàéûá (áàõ: ÿââÿëêè
ìÿíáÿéÿ). Î, êîíêðåò îëàðàã “õèëàôÿò éàðàäàíëàðäàí” äàíûøûá, áóíó þç òÿùëöêÿñèçëèêëÿðè ö÷öí úèääè òÿùäèä êèìè òÿãäèì åäèá.
Áóíóíëà ùàçûðêû ìÿðùÿëÿäÿ ØßÒ-èí òÿùëöêÿñèçëèéèí òÿìèíè êîíòåêñòèíäÿ ìþâãåéè
àéäûí îëóá. Òÿøêèëàò öçâëÿðè Ãÿðáèí ñàíêñèéàëàðûíäàí, ÈØÈÄ-èí ôÿàëèééÿòèíäÿí âÿ Óêðàéíàíûí úÿíóá-øÿðãèíäÿ éàíàðìûø âÿçèééÿòäÿí íàðàùàòäûðëàð. Ýþðöíäöéö êèìè, ØßÒ
ýåîñèéàñè ïðîñåñëÿðÿ ýåòäèêúÿ äàùà ìîíîëèò ðåàêñèéà âåðèð.
Ùÿìèí ìÿãàìû íÿçÿðÿ àëàðàã, ìöòÿõÿññèñëÿð Ãÿðáÿ àëòåðíàòèâ îëàí áèð òÿøêèëàòûí
ìåéäàíà ÷ûõäûüûíû âóðüóëàéûðëàð. ßñëèíäÿ,
òÿøêèëàòà äàõèë îëàí áþéöê äþâëÿòëÿð áó íèééÿòëÿðèíè ýèçëÿòìèðëÿð. Îíëàð áÿéàí åäèáëÿð êè,
èíäè äöíéàäà ùþêìðàíëûã åäÿí áåéíÿëõàëã
òÿøêèëàòëàð òàìàìèëÿ Ãÿðáèí (ÿñàñÿí ÀÁØûí) íÿçàðÿòèíäÿäèð. Âÿçèééÿò äÿéèøìÿëèäèð.
Àíàëèòèêëÿð áÿðè áàøäàí ùÿìèí ìÿñÿëÿ èëÿ
ÿëàãÿäàð þç ïðîãíîçëàðûíû âåðìèøäèëÿð (áàõ:
ìÿñ., Ìèêùàèë Òðîèòñêèé. Óíàáëå òî Ëåàä, Ðåëóúòàíò òî Ôîëëîw: Ðóññèàí, Úùèíåñå, àíä Ûíäèàí Àïïðîàúùåñ òî Áàëàíúèíý àíä Áàíäwàýîíèíý wèòù òùå Wåñò / ÏÎÍÀÐÑ Åóðàñèà
Ïîëèúé Ìåìî, ¹ 334, àâãóñò 2014).
Ýåíèøëÿíìÿ: àðçóëàð
ðåàëëûüà óéüóíäóðìó?
Ýþðöíöð, ìÿùç áó ñÿáÿáäÿí Äöøÿíáÿ
ñàììèòèíäÿ ÿñàñ ìöçàêèðÿ ìþâçóñó òÿøêèëàòûí ýåíèøëÿíìÿñè îëóá. Áóíà äàùà ÷îõ
ìàðàã ýþñòÿðÿí èñÿ Èðàí ðÿùáÿðëèéèäèð. Ùÿëÿ
ìöøàùèäÿ÷è ñòàòóñóíäà îëàí Òåùðàíûí
ñàììèòäÿ ôÿàëëûüû äèããÿòè ÷ÿêèá. Èðàí ìÿòáóàòû ØßÒ-èí òÿäáèðèíÿ âÿ ôÿàëèééÿò èñòèãàìÿòëÿðèíÿ áþéöê ìàðàã ýþñòÿðèá. Èðàíëû åêñïåðòëÿð ïðîáëåìÿ ãëîáàë ýåîñèéàñÿò êîíòåêñòèíäÿ éàíàøûðëàð (áàõ: ìÿñ.,
/ “Ûðàíèàí Äèïëîìàúé”, 7 ñåíòéàáð 2014).
Àðãóìåíò êèìè îíëàð ÿñàñÿí ØßÒ-èí
ìàëèê îëäóüó èíñàí ðåñóðñëàðûíû, úîüðàôè ýåíèøëèéè âÿ èíêèøàô ñöðÿòèíè ãåéä åäèðëÿð. Ìÿñÿëÿí, Ùèíäèñòàí âÿ Ïàêèñòàíûí äà òÿøêèëàòà
öçâ îëìàñûíäàí ñîíðà ØßÒ þëêÿëÿðèíäÿ
äöíéà ÿùàëèñèíèí 45 ôàèçè éàøàìûø îëàúàã.
Èðàí àíàëèòèêëÿðè ùåñàá åäèðëÿð êè, ùÿìèí òÿøêèëàò òàìàìèëÿ Ãÿðáèí íÿçàðÿòèíäÿ îëàí áåéíÿëõàëã ãóðóìëàðà àëòåðíàòèâ îëà áèëÿð. ×îõ
ýöìàí êè, Èðàí äà áó òÿøêèëàòà äàõèë îëàúàã.
Áÿçè ãåéðè-ìöÿééÿíëèêëÿðÿ ýþðÿ ýåíèøëÿíìÿ ïðîñåñè, ÿñëèíäÿ, àðçóîëóíàí íÿòèúÿëÿð âåðìÿéÿ äÿ áèëÿð. Ìÿñÿëÿ áóíäàí èáàðÿòäèð êè, ØßÒ-ÿ äàõèë îëàí áþéöê äþâëÿòëÿð
àðàñûíäà ýåîñèéàñè íöôóçëà áàüëû ôèêèð àéðûëûãëàðû âàðäûð. Ìöòÿõÿññèñëÿð áó êîíòåêñòäÿ
Ìîñêâà èëÿ Ïåêèíèí Ìÿðêÿçè Àñèéà óüðóíäà
ýèçëè ìöáàðèçÿ àïàðäûüûíû âóðüóëàéûðëàð.
ßýÿð Ùèíäèñòàíëà Ïàêèñòàí äà òÿøêèëàòà öçâ
îëñàëàð, èñòÿð-èñòÿìÿç Êÿøìèð ïðîáëåìè
ØßÒ-ÿ äàõèë åäèëÿúÿêäèð. Î úöìëÿäÿí, Èðàíûí Ðóñèéà, Ïàêèñòàí, ×èí âÿ Ùèíäèñòàíûí
ìàðàãëàðû èëÿ öñò-öñòÿ äöøìÿéÿí íèééÿòëÿðè
âàðäûð. Áó ñûðàäà èëê éàäà äöøÿí åíåðæè ôàê-
òîðó âÿ äèíäèð. Áóðàéà ßôãàíûñòàí ìÿñÿëÿñè
äÿ ÿëàâÿ îëóíìàëûäûð.
Òàìàìèëÿ àøêàðäûð êè, ØßÒ þç äàõèëèíäÿêè ýåîñèéàñè, èãòèñàäè âÿ åíåðæè ïðîáëåìëÿðèíÿ àéäûíëûã ýÿòèðìÿéèá. Áåëÿ îëäóüó ùàëäà Óêðàéíà, ÈØÈÄ ìÿñÿëÿëÿðè âÿ ñàíêñèéàëàðà ýþðÿ ýåíèøëÿíìÿéÿ åìîñèîíàë éàíàøìàã íÿ äÿðÿúÿäÿ äöçýöíäöð? Ùàçûðäà úÿðÿéàí åäÿí ýåîñèéàñè ïðîñåñëÿðèí ØßÒ-ÿ
äàõèë îëàí þëêÿëÿðèí ýåîñèéàñè ìþâãåéèíäÿ
äÿéèøèêëèêëÿðÿ ñÿáÿá îëà áèëìÿñè ìöìêöíäöð. ÁÐÈÊÑ-èí òèìñàëûíäà áóíó ìöøàùèäÿ
åäèðèê. Èíôîðìàñèéàëàð éàéûëûð êè, Áðàçèëèéà âÿ
×èëè Ìîñêâàíûí àíòè-Ãÿðá õàðàêòåðëè òÿêëèôëÿðèíè ãÿáóë åòìÿê èñòÿìèðëÿð.
Áöòöí áóíëàð áåëÿ áèð ñóàëûí ìåéäàíà
÷ûõìàñûíà ñÿáÿá îëóð: ØßÒ-èí Ãÿðáèí íÿçàðÿòèíäÿ îëàí áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðà àëòåðíàòèâ îëà áèëìÿê èìêàíû âàðìû? (áàõ:
:
? / “Äåóòñúùå Wåëëå”, 11
ñåíòéàáð 2014). Áîíí Óíèâåðñèòåòèíèí Ãëîáàë òÿäãèãàòëàð Ìÿðêÿçèíèí ÿìÿêäàøû Åíðèêî Ôåëñ ùÿìèí êîíòåêñòäÿ äåéèð: “ÁÐÈÊÑ
þëêÿëÿðè êèìè ØßÒ-ÿ äàõèë îëàíëàð äà...
ãëîáàë ÿêñ-ýöú îëìàã èñòÿéèðëÿð. Îíëàð àëòåðíàòèâ áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàð éàðàòìàüà ÷àëûøûðëàð. Àíúàã äöøöíìöðÿì êè,
ØßÒ “ÍÀÒÎ ÿëåéùèíÿ ãöââÿéÿ”, éàõóä
“ñèëàùëàíìûø ÎÏÅÊ”-ÿ ÷åâðèëÿúÿê” (áàõ:
ÿââÿëêè ìÿíáÿéÿ).
Éóõàðûäà âóðüóëàíàí ìÿãàìëàðäàí
ØßÒ-èí ñòðàòåæè èíêèøàô ïëàíëàðû òàì àéäûí îëìàñà äà, áó òÿøêèëàòûí þç ôÿàëèééÿòèíäÿ ÿñàñÿí íÿéÿ öñòöíëöê âåðäèéèíè ñþéëÿìÿê
ìöìêöíäöð. Ùÿð øåéäÿí ÿââÿë, ØßÒ Ãÿðáèí ýåîñèéàñè ùåýåìîíëóüóíà åòèðàç îëàðàã
ôîðìàëàøûð. Áó òÿøêèëàòà öçâ îëàí áþéöê
äþâëÿòëÿð ãëîáàë ìèãéàñäà òÿøÿááöñö ÿëÿ àëìàüà ÷àëûøûðëàð. Àíàëèòèêëÿðÿ ýþðÿ, áóíóí
êþêöíäÿ Ãÿðáèí ñèéàñÿòè íÿòèúÿñèíäÿ Ìÿðêÿçè Àñèéàäà Ðóñèéà âÿ ×èíÿ òÿùëöêÿëÿðèí
éàðàíìàñû äóðóð. Êîíêðåò îëàðàã, Ìîñêâà
âÿ Ïåêèí áèð éåðäÿ ìöäàôèÿ îëóíìàüà ìÿùêóìäóðëàð. Áåëÿ èñÿ, ØßÒ-èí éàðàäûëìàñû
ôÿëñÿôÿñèíè èêè áþéöê äþâëÿòèí ìàðàãëàðû òÿøêèë åäèð. Áó úöð éàíàøìàíûí ñÿìÿðÿëèëèéèíè
çàìàí ýþñòÿðÿúÿê.
Áàøãà òÿðÿôäÿí, áó òÿøêèëàòûí öçâëÿðè
àðàñûíäà çÿèô äþâëÿò÷èëèéè îëàí þëêÿëÿð äÿ âàð.
Ìÿñÿëÿí, Ãûðüûçûñòàí âÿ Òàúèêèñòàí ×èí âÿ
éàõóä Ðóñèéà èëÿ ìöãàéèñÿ îëóíà áèëìÿç.
Êèì òÿìèíàò âåðÿ áèëÿð êè, ìöÿééÿí ìÿðùÿëÿäÿí ñîíðà íèñáÿòÿí çÿèôëÿðè äàùà ýöúëöëÿð
þç òÿñèð àëòûíà àëìàüà úÿùä åòìÿéÿúÿê?
Íÿùàéÿò, ØßÒ ö÷öí úèääè ïðîáëåìëÿðäÿí áèðè äÿ äèí àìèëè îëàúàãäûð. ßôãàíûñòàíäàí òåððîðóí èõðàúû ýþçëÿíèëÿíäèð. Þçö äÿ
áó, “Èñëàì òåððîðó” êèìè òÿãäèì åäèëèð. Áó
ýöí ÈØÈÄ-ÿ øèÿëÿðèí ìöíàñèáÿòè ïèñäèð âÿ
ØßÒ äàõèëèíäÿ îíëàð ôèêèð àéðûëûãëàðû éàðàòìàéà áèëÿðëÿð. Áÿñ áèð ãÿäÿð ñîíðà Ðóñèéà
âÿ ×èí ö÷öí òÿùëöêÿ òþðÿäÿí áàøãà ðàäèêàë
äèíè ãðóïëàð ìåéäàíà ýÿëÿðñÿ (áÿçè ôèêèðëÿðÿ
ýþðÿ, Ãÿðáèí ñèéàñè òåõíîëîãëàðû ö÷öí áó,
÷ÿòèí äåéèë), îíäà âÿçèééÿò íåúÿ îëàúàã?
×îõ ýöìàí êè, áó, òÿøêèëàòäà úèääè ÷àòëàð
éàðàäàúàã.
Èíäèäÿí ìàëèééÿ âÿ åíåðæè ñàùÿñèíäÿ
Ðóñèéà èëÿ ×èíèí ìöáàðèçÿ àïàðäûüûíû íÿçÿðÿ àëñàã, ØßÒ-èí äàõèëèíäÿ ïðîñåñëÿðèí èíêèøàô õÿòòèíè ïðîãíîçëàøäûðìàüûí àñàí îëìàéàúàüûíû ñþéëÿéÿ áèëÿðèê. Ùÿëÿëèê èñÿ òÿøêèëàò
ýåíèøëÿíìÿäÿí ðóùëàíìûø âÿçèééÿòäÿäèð.
Áèð çàìàíëàð Àâðîïà Èòòèôàãû äà åéíè ùèññëÿðè éàøàéûðäû.
Íåwòèìåñ.àç
7
www.yeniazerbaycan.com
02 îêòéàáð 2014-úö èë, úöìÿ àõøàìû / ¹ 179 (4338)
Åðìÿíè “Àýîñ” ãÿçåòèíèí Ëåéëà Éóíóñ áàëëàäàñû...
Áó ãÿçåòèí áÿäíàì “ùöãóã ìöäàôèÿ÷èñè”íÿ îëàí äÿðèí ñåâýèñè âÿ îíóí ìöäàôèÿñèíÿ ãàëõìàñû Ë.Éóíóñóí õÿéàíÿòêàð, ìèëëè äþâëÿò÷èëèéèìèçÿ ãàðøû éþíÿëìèø ôÿàëèééÿòèíÿ íþâáÿòè äÿôÿ èøûã ñàëûð
Äöíéà åðìÿíèëÿðèíèí áó òîïëóìó
áèð àðàäà ñàõëàéàí, îíëàðûí òàðèõ ñÿùíÿñèíäÿ âàð îëìàñûíû òÿìèí åäÿí áèð
ïðèíñèïè âàð: ùàðàäà éàøàìàñûíäàí,
ïåøÿñèíäÿí, äàøûäûüû âÿçèôÿäÿí, ÿõëàã, äöíéàýþðöøö, ñèéàñè, äèíè, èäåîëîæè áàõûøëàðûíäàí àñûëû îëìàéàðàã,
ùàìûñû åðìÿíè êèìè ãÿáóë îëóíóð âÿ
áèð-áèðëÿðèíÿ ìöíàñèáÿòäÿ äÿ áó ñàùèáëÿíìÿ äóéüóñó èëÿ ùÿðÿêÿò åäèðëÿð.
Áóíà ýþðÿäèð êè, åðìÿíèëÿð ìÿñêÿí
ñàëäûãëàðû áöòöí áþëýÿëÿðäÿ êîìïàêò
ùàëûíäà éàøàéûð, áèð ùÿäÿôÿ - òöðêëÿðÿ
ãàðøû äöøìÿí÷èëèéÿ êþêëÿíèð, áèð ñûðà
äþâëÿòëÿðèí ñèéàñè ãÿðàðëàðûíà òÿñèð åòìÿê ýöúöíÿ ñàùèá îëóðëàð. Åðìÿíèëÿð
îíëàðûí ìÿíàôåéèíÿ õèäìÿò ýþñòÿðÿíëÿðè äÿ ùå÷ âàõò óíóòìóð, ìÿãàìû ýÿëÿíäÿ þç äÿñòÿêëÿðèíè ÿñèðýÿìèðëÿð.
Áóíóí äàùà áèð þðíÿéèíè þëêÿìèçäÿ
áàø âåðÿí ñîí ùàäèñÿëÿð çàìàíû äà
ìöøàùèäÿ åòìÿêäÿéèê. Áåëÿ êè, “ùöãóã ìöäàôèÿ÷èñè”, åðìÿíèïÿðÿñò Ëåéëà Éóíóñ õàëãûìûçà, äþâëÿòèìèçÿ õÿéàíÿò åòìÿêäÿ, äþâëÿò ñèððèíè äöøìÿí
òÿðÿôÿ þòöðìÿêäÿ, âåðýèäÿí éàéûíìàäà øöáùÿëè áèëèíÿðÿê ìÿùêÿìÿíèí ãÿðàðû èëÿ îíóí áàðÿñèíäÿ ùÿáñ ãÿòèìêàí òÿäáèðè ñå÷èëìÿñèíäÿí ñîíðà éàøàíàíëàð åðìÿíèëÿðèí âÿ îíëàðûí òÿñèðè
àëòûíäà ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí àíòè-Àçÿðáàéúàí äàèðÿëÿðèí áó áÿäíàì ãàäûíûí åðìÿíèëÿð ö÷öí íÿ ãÿäÿð áþéöê
õèäìÿòëÿð ýþñòÿðäèéèíè áèð äàùà îðòàéà ãîéóð. Áóíà ýþðÿäèð êè, åðìÿíèëÿðèí òÿñèðè àëòûíäà ôÿàëèééÿò ýþñòÿðÿí ñèéàñÿò÷èëÿð Ë.Éóíóñó ìöäàôèÿ õàðàêòåðëè áÿéàíàòëàð ñÿñëÿíäèðèð, åðìÿíè
äèàñïîðó ìÿòáóàòûíäà îíóíëà áàüëû éàçûëàð äÿðú îëóíóð, òÿçéèã ãðóïó
õàðàêòåðëè
áÿçè
òÿøêèëàòëàð èñÿ îíà
ìöêàôàò âåðìÿê
ö÷öí ñûðàéà äöçöëöáëÿð. Ñîí îëàðàã èñÿ Òöðêèéÿ
åðìÿíèëÿðèíèí íöôóçëó ãÿçåòëÿðèíäÿí ùåñàá îëóíàí âÿ Èñòàíáóëäà
íÿøð
åäèëÿí
“Àýîñ” ãÿçåòè Àâðîïà åðìÿíèëÿðè
èëÿ ùÿìðÿéëèê íöìàéèø åòäèðÿðÿê,
Ëåéëà Éóíóñóí
ìöäàôèÿñè ö÷öí
ñÿôÿðáÿð îëóá. Ùÿôòÿëèê íÿøð îëóíàí
ãÿçåò Ëåéëà Éóíóñ ùàããûíäà ýåíèø
áèð ìÿãàëÿ èëÿ ÷ûõûø åäÿðÿê, þç ôÿàëèééÿò ïðèíñèïëÿðèíÿ ñàäèã ãàëäûüûíû áèð
äàùà ñöáóò åäèá.
“Àýîñ”: 2007-úè èëäÿí
þíúÿ âÿ ñîíðà...
Õàòûðëàòìàã éåðèíÿ äöøÿð êè,
2007-úè èëÿ ãÿäÿð Òöðêèéÿ âÿ Àçÿðáàéúàí úÿìèééÿòëÿðè “Àýîñ” ãÿçåòè
ùàããûíäà ÷îõ àç ìÿëóìàòëû èäèëÿð.
Àììà 2007-úè èë éàíâàðûí 19-äà áó
ãÿçåòèí åðìÿíè áàø ðåäàêòîðó Ùðàíò
Äèíêèí þëäöðöëìÿñè èëÿ ãÿçåòèí Òöðêèéÿäÿ íöôóçó õåéëè éöêñÿëäè. Áó èñÿ åðìÿíè ìÿñÿëÿñèíäÿí èñòèôàäÿ åòìÿéÿ
÷àëûøàíëàðûí éåíè áèð ñóáéåêò ÿëäÿ åòìÿñèíÿ éîë à÷äû. Ùÿòòà Äèíêèí äÿôí
ìÿðàñèìèíäÿ áÿçè òÿõðèáàò÷ûëàðûí
“Ùàìûìûç åðìÿíèéèê, ùàìûìûç Äèíêèê” êèìè øöàðëàð ñÿñëÿíäèðìÿñè, ùàðàäàí òÿëèìàòëàíäûðûëäûãëàðû áÿëëè îëàí
áÿçè ÊÈÂ-ëÿðèí åðìÿíèëÿðèí ëåùèíÿ ýåíèø òÿáëèüàò àïàðìàëàðû, Òöðêèéÿ èúòèìàè ôèêðèíäÿ ÷àøãûíëûã âÿ ïàð÷àëàíìà
éàðàòìàã úÿùäëÿðè éàääàøëàðäàí ñèëèíìÿéèá.
Áåëÿëèêëÿ, àïàðûëàí áó èäåîëîæè èø ãûñà ìöääÿòäÿ þç “áÿùðÿñèíè” âåðäè âÿ
Äèíêèí þëöìö Òöðêèéÿäÿ åðìÿíè äèàñïîðóíóí éåíèäÿí äèð÷ÿëìÿñèíÿ ýÿòèðèá
÷ûõàðäû. Õàðèúäÿêè åðìÿíè äèàñïîðóíóí âÿ îíëàðûí ùàâàäàðëàðûíûí äà äÿñòÿéè èëÿ “Àýîñ” ãÿçåòè Åðìÿíèñòàí ñÿðùÿäëÿðèíäÿí êÿíàðäà éàéûìëàíàí
ÿñàñ äèàñïîð ãÿçåòëÿðèíäÿí áèðèíÿ
÷åâðèëäè. Äàùà ñîíðà èñÿ áó ãÿçåòèí
äÿ äàõèë îëäóüó éàéûì øÿáÿêÿñè ôîðìàëàøäûðûëäû âÿ áóíëàð “Ùðàíò Äèíê”
Âÿãôèíèí ÷ÿòèðè àëòûíäà áèð éåðÿ òîïëàíäûëàð. Þòÿí äþâð ÿðçèíäÿ áó âÿãôèí òÿøêèëàò÷ûëûüû âÿ âÿãôè ìàëèééÿëÿøäèðÿí åðìÿíè äèàñïîðóíóí ìàëèééÿ äÿñòÿéè èëÿ
ãîíäàðìà “åðìÿíè ñîéãûðûìû”, ñàõòàëàøäûðûëìûø åðìÿíè òàðèõè âÿ äèýÿð áó
êèìè ìþâçóëàðäà îíëàðëà êèòàáëàð
“Ñÿññèçëèéèí ñÿñè ÛÛÛ-àíêàðàëû åðìÿíèëÿð äàíûøûð”, “Ãûëûíú àðòûãëàðû: Òöðêèéÿíèí ýèçëè âÿ ìöñÿëìàíëàøäûðûëìûø åðìÿíèëÿðè”, “Ìàðäèí òÿáëèüëÿðè”, “Äèéàðáÿêèð òÿáëèüëÿðè” âÿ ñ. íÿøð îëóíäó. Áó
ýöí åòèáàðèëÿ, áó ãÿçåòèí äÿ äàõèë îëäóüó ìåäèà ãðóïó åðìÿíè òÿáëèüàò
ìàøûíûíûí ÿñàñ âàñèòÿëÿðèíäÿí áèðè êèìè ôÿàëèééÿòèíè äàâàì åòäèðèð.
Îíëàðû áèðëÿøäèðÿí
“äÿéÿð”...
ßñëèíäÿ, áó ýöí “Àýîñ” ãÿçåòèíèí
Ëåéëà Éóíóñó ìöäàôèÿ åòìÿñèíäÿ
ãåéðè-àäè ùå÷ íÿ éîõäóð. Áó èêè òÿðÿôè
áèð-áèðèíÿ áàüëàéàí ùÿì ìàääè, ùÿì
äÿ ìÿíÿâè ìÿñÿëÿëÿð êèôàéÿò ãÿäÿð
÷îõäóð. Áèðèíúèñè, ãåéä îëóíäóüó êèìè, “Àýîñ” áèð åðìÿíè ãÿçåòè îëäóüóíäàí áó ìÿòáóàò îðãàíûíûí âÿ îðàäà ÷àëûøàí ìóçäëó ìèðçÿëÿðèí éåýàíÿ
ìÿãñÿäè óçàãäà âÿ éàõûíäà éàøàéàí
åðìÿíèëÿðèí ìÿíàôåéèíè ìöäàôèÿ åäèëìÿñè, åðìÿíè äèëèíèí âÿ ìÿäÿíèééÿòèíèí ãîðóíìàñû, äöíéà åðìÿíèëÿðèíèí
ùÿìðÿéëèéè, áöòöí äöíéàäà éàøàéàí
åðìÿíèëÿðèí ùöãóãëàðûíûí ìöäàôèÿñè,
Òöðêèéÿ úÿìèééÿòèíäÿ åðìÿíè “ÿõëàã”
âÿ “ìÿíÿâè äÿéÿðëÿðèíè” òÿáëèü åäèëìÿñèíäÿí èáàðÿòäèð. Åëÿ Ëåéëà Éóíóñóí äà áöòöí þìðö áîéó éåýàíÿ
àìàëû éàøàäûüû úÿìèééÿòäÿ áó ìèññèéàíû ùÿéàòà êå÷èðìÿê îëóá. Èêèíúèñè,
“Àýîñ” äöíéàäàêû åðìÿíè äèàñïîðó
òÿøêèëàòëàðûíûí ìàëèééÿ éàðäûìû âÿ äèðåêòèâëÿðè èëÿ ÷àëûøäûüû êèìè, Ëåéëà Éóíóñ äà áó ìÿíáÿëÿðäÿí êèôàéÿò ãÿäÿð
“ìÿùñóëäàð” áÿùðÿëÿíèá. Ùÿð ùàëäà
îíóíëà áàüëû à÷ûãëàíàí òÿêçèáîëóíìàç äÿëèëëÿð áó ðåàëëûüû áèð äàùà îðòàéà ãîéóð. Ëåéëà Éóíóñ äàèìà Àçÿðáàéúàíû ùÿäÿô ýþòöðöá âÿ îíóí äà
“Àýîñ” ãÿçåòè êèìè ÿñàñ ìöáàðèçÿ
îáéåêòè Àçÿðáàéúàíäûð.
Ëåéëà Éóíóñóí
ìöäàôèÿñèíè “Àýîñ”
þçöíÿ áîðú áèëèá
Ëåéëà Éóíóñäàí áþéöê èôòèõàð ùèñ-
ñè èëÿ ñþç à÷ûëàí ìÿãàëÿäÿ îíóí ýóéà
èëëÿðäèð èíñàí ùàãëàðû ñàùÿñèíäÿ ôÿàë
ìöáàðèçÿ àïàðäûüû, Àçÿðáàéúàíäà
èñÿ èíñàí ùàãëàðûíûí êîáóä øÿêèëäÿ
òàïäàëàíäûüû èääèà îëóíóð. Åðìÿíèñòàíäàêû àíòèäåìîêðàòèê øÿðàèòÿ, îðàäàêû âÿòÿíäàøëàðûí àúëûã ùÿääèíäÿ
éàøàìàñûíà, Èðÿâàíäà ùÿð ýöí ýåíèøëÿíÿí åòèðàçëàðà âÿ àéàãëàíìàëàðà
ùå÷ áèð çàìàí ãÿòè îëàðàã òîõóíìàéàí “Àýîñ” ãÿçåòèíèí, Ëåéëà Éóíóñ
ìþâçóñóíà ùÿðèñëèêëÿ ýèðèøÿðÿê òèðàæëàìàñû áó áÿäíàì “ùöãóã ìöäàôèÿ÷èñè”íèí äöøìÿí äÿéèðìàíûíà íåúÿ
ñó òþêäöéöíöí áàðèç ñöáóòóäóð. Ìÿëóì ìÿñÿëÿäèð êè, Ëåéëà Éóíóñóí åðìÿíèëÿðëÿ ãîùóìëóã ÿëàãÿëÿðè áó “ùöãóã ìöäàôèÿ÷èñè”íèí ôÿàëèééÿòèíè éþíëÿíäèðÿí ÿñàñ àìèëäèð. Åðìÿíèëÿðÿ
õèäìÿò åòìÿê áó ôÿàëèééÿòäÿí ãûðìûçû
õÿòò êèìè êå÷èð. Îíóí èñòÿð ùÿëÿ ÀÕÚ“Ìöñàâàò” ùàêèìèééÿòè äþâðöíäÿ úàñóñëóã ôÿàëèééÿòè èëÿ ìÿøüóë îëìàñû,
Ìöäàôèÿ Íàçèðëèéèíèí ìÿòáóàò õèäìÿòèíèí ðÿùáÿðè èøëÿäèéè ìöääÿòäÿ îðäóìóçóí ÿìÿëèééàò ïëàíëàðûíû, úÿáùÿ
áþëýÿñèíäÿ ëåíòÿ àëûíìûø ôîòî âÿ âèäåî ìàòåðèàëëàðû åðìÿíè òÿðÿôèíÿ þòöðìÿñè, áóíóí ìöãàáèëèíäÿ êöëëè ìèãäàðäà ïóë ÿëäÿ åòìÿñè, äàùà ñîíðà
íàçèðëèéèí ãèäà òÿúùèçàòû èëÿ ìÿøüóë
îëàí Ë.Éóíóñóí úÿáùÿéÿ ýþíäÿðèëÿúÿê ìÿùñóëëàðû áàçàðà ÷ûõàðàðàã,
áóíäàí ÿëäÿ åòäèéè âÿñàèòëÿðè Àëìàíèéàäàêû áàíê ùåñàáûíà êþ÷öðìÿñè,
Ìöäàôèÿ Íàçèðëèéèíäÿêè âÿçèôÿñèíè èòèðäèêäÿí ñîíðà èñÿ åðìÿíè ãîùóìëàðû
èëÿ ÿëàãÿëÿðèíäÿí äÿ èñòèôàäÿ åäÿðÿê
åðìÿíè êÿøôèééàò îðãàíëàðû, õöñóñèëÿ
äÿ 1994-1995-úè èëëÿðäÿ Åðìÿíèñòàíûí
ìèëëè òÿùëöêÿñèçëèê íàçèðè èëÿ, ñîíðàêû
äþâðëÿðäÿ åðìÿíè êÿøôèééàòûíûí éåòêèëè
íöìàéÿíäÿëÿðè èëÿ õöñóñè ìöíàñèáÿòëÿðè îëäóüó, îíëàðëà ÿìÿêäàøëûüà ýèðÿðÿê Àçÿðáàéúàí äþâëÿòèíÿ õÿéàíÿò åòäèéè éþíöíäÿ êèôàéÿò ãÿäÿð ìÿëóìàòëàð âàð.
“Àýîñ”óí áèëìÿëè
îëäóüó ùÿãèãÿòëÿð
“Àýîñ” ãÿçåòè ñþçöýåäÿí ìÿãàëÿäÿ Ëåéëà Éóíóñóí ùÿáñ îëóíìà ñÿáÿáëÿðèíäÿí áèðè êèìè, îíóí åðìÿíè
ùþêóìÿòèíèí òÿìñèë÷èñè Øàùíàçàðéàíëà òåç-òåç ýþðöøìÿñè âÿ ÅðìÿíèÀçÿðáàéúàí úÿìèééÿòëÿðè àðàñûíäà
ñöëù àðàéûøëàðûíûí îëäóüóíó èðÿëè ñöðöá. Áóðàäà åðìÿíè ãÿçåòèíèí ìèðçÿñèíÿ õàòûðëàòìàã éåðèíÿ äöøÿð êè, Ëåé-
ëà Éóíóñ Úèíàéÿò Ìÿúÿëëÿñèíèí
274-úö
(äþâëÿòÿ
õÿéàíÿò),
213-úö (âåðýèäÿí éàéûíìà), 192-úè (ãàíóíñóç ñàùèáêàðëûã),
320-úè
(ñÿíÿäëÿðèí
ñàõòàëàøäûðûëìàñû) âÿ 178.3.2 (äÿëÿäóçëóã) ìàääÿëÿðèëÿ òÿãñèðëÿíäèðèëèð.
Áó ÿìÿëëÿðè òþðÿòìÿê èñÿ äöíéàíûí
ùÿð áèð þëêÿñèíäÿ ùÿáñÿ ñÿáÿáäèð.
Èíàíäûðûúû äåéèë êè, åðìÿíè ãÿçåòèíèí
ìèðçÿëÿðè áóíäàí õÿáÿðñèç îëñóíëàð.
Áÿëêÿ äÿ, ãàíóíëàðûí èøëÿìÿäèéè, òåððîð÷óëàðûí, úèíàéÿòêàðëàðûí, îüðóëàðûí
àçàäëûãäà ýÿçäèéè, ùÿòòà ùàêèìèééÿòäÿ òÿìñèë îëóíäóüó áèð þëêÿíèí äèàñïîð íöìàéÿíäÿëÿðè îëìàã, îíëàðäà
Ë.Éóíóñóí äà ýöíàùñûç îëìàñû òÿÿññöðàòû éàðàäà áèëÿð. Àììà ùöãóãè
äþâëÿò îëàí Àçÿðáàéúàíäà ùÿð áèð úèíàéÿòèí, ùÿð áèð ãàíóíñóç ÿìÿëèí þç
ùöãóãè úÿçàñû âàð. Áó ÿìÿëè òþðÿäÿíèí åðìÿíè äèàñïîðóíóí, ùàíñûñà àíòèìèëëè áåéíÿëõàëã ìàðàã ãðóïóíóí òÿëèìàò âÿ òàïøûðûãëàðûíû éåðèíÿ éåòèðìÿñè îíó úÿçàäàí àçàä åòìèð.
Ìÿãàëÿíèí ìöÿëëèôè, Ëåéëà Éóíóñóí àøàüûäàêû ñþçëÿðèíè ñèòàò ýÿòèðìÿêëÿ ôèêðèíè ãöââÿòëÿíäèðìÿéÿ ÷àëûøûá - “Àðòûã ìöùàðèáÿ èñòÿìèðÿì.
Åðìÿíèñòàíëû âÿ àçÿðáàéúàíëû
óøàãëàðûí áèð-áèðèíäÿí íèôðÿò åòìÿñèíè, íèôðÿò âÿ ñàâàø öçÿðèíäÿ éöêñÿëÿí áèð äèïëîìàòèéàíû ãÿáóë åòìèðÿì”.
Äÿùøÿòëè áóðàñûäûð êè, Ëåéëà Éóíóñ
áó êèìè èôàäÿëÿðèíäÿ ìöùàðèáÿíèí áàèñêàðû êèìè Åðìÿíèñòàíû ãûíàìàãäàíñà, Åðìÿíèñòàíû èøüàë÷ûëûã ñèéàñÿòèíäÿí âàç êå÷ìÿéÿ ñÿñëÿìÿêäÿíñÿ,
þëêÿñèíèí ùÿðáè òÿúàâöçêàðëûüûíû ëåýèòèìëÿøäèðìÿéÿ ÷àëûøàí åðìÿíè äèïëîìàòèéàñûíû èôøà åòìÿêäÿíñÿ, ñàíêè
ìöùàðèáÿ ôàêòû öçÿðèíäÿí Àçÿðáàéúàí äèïëîìàòèéàñûíû, äîëàéûñû èëÿ äÿ
õàðèúè ñèéàñÿòèíè òÿíãèä åòìÿéÿ, ÿí
éàõøû ùàëäà Àçÿðáàéúàí âÿ Åðìÿíèñòàí äèïëîìàòèéàñûíû åéíè ïèëëÿéÿ ãîéìàüà ÷àëûøûá. Ùàíñû êè, Àçÿðáàéúàí
äèïëîìàòèéàñû þëêÿìèçèí Åðìÿíèñòàí
òÿðÿôèíäÿí ïîçóëìóø ÿðàçè áöòþâëöéöíöí áÿðïàñûíà, áèð ìèëéîí ãà÷ãûíûìûçûí þç äîüìà éóðä-éóâàëàðûíà ýåðè
äþíìÿëÿðèíÿ, åðìÿíè èøüàëûíûí äèíú
éîëëà ñîíëàíäûðûëìàñûíà ÷àëûøûð. Åðìÿíè äèïëîìàòèéàñû èñÿ ôÿðãëè áèð éîë èçëÿéÿðÿê, èøüàë÷ûëûã ñèéàñÿòèíÿ ùöãóãè
äîí ýåéäèðìÿéÿ, Ãàðàáàüûí ÿçÿëÿ-
äÿí åðìÿíè òîðïàüû îëäóüóíà áåéíÿëõàëã èúòèìàèééÿòè èíàíäûðìàüà, ùÿòòà
äèýÿð ãîíøó þëêÿëÿðÿ ãàðøû ÿðàçè èääèàëàðûíà úÿùä åòìÿéÿ ñÿé ýþñòÿðèð.
Ýþðÿñÿí íèôðÿò âÿ ñàâàø öçÿðèíäÿí
éöêñÿëÿí äèïëîìàòèéà ùàíñûäûð?
Àçÿðáàéúàíëû óøàãëàðûí åðìÿíèëÿðÿ íèôðÿò åòìÿñèíäÿí íàðàùàò îëàí
Ëåéëà Éóíóñ, áó íèôðÿòèí ùàðàäàí
ãàéíàãëàíäûüûíû áèëìèðìè? Àõû åðìÿíèëÿð òÿðÿôèíäÿí î óøàãëàðûí íÿ ãÿäÿð
ùÿìéàøûäû âÿùøèúÿñèíÿ þëäöðöëöá, èøýÿíúÿëÿðÿ ìÿðóç ãàëûá. Íÿ ãÿäÿð
àçÿðáàéúàíëû êþðïÿíèí, éåíèéåòìÿíèí
áèð âÿ éà ùÿð èêè âàëèäåéíè åðìÿíèëÿð
òÿðÿôèíäÿí ãÿòë åäèëèá. Áöòöí áó åðìÿíè âÿùøèëèêëÿðèíäÿí ñîíðà àçÿðáàéúàíëû óøàãëàð, öìóìèééÿòëÿ àçÿðáàéúàíëûëàð, åðìÿíèëÿðÿ ãàðøû åùòèðàì
ùèññèìè êå÷èðìÿëèäèðëÿð?
Åðìÿíèëÿð Ëåéëà
Éóíóñó óíóòìóðëàð
ßëáÿòòÿ êè, áó ùÿãèãÿòëÿðè äèëÿ ýÿòèðìÿê íÿ åðìÿíèëÿðÿ, íÿ Ëåéëà Éóíóñà, íÿ äÿ îíëàðûí ùàâàäàðëàðûíà ñÿðô
åòìèð. Îíà ýþðÿ äÿ, áó ýöí îíëàð ìÿëóì ùÿãèãÿòëÿðè ïÿðäÿëÿìÿê, þç ìèôëÿðèíè éàéìàã ö÷öí äÿðèäÿí-ãàáûãäàí
÷ûõûðëàð.
Ëåéëà Éóíóñ áàðÿäÿ êèôàéÿò ãÿäÿð
ìÿëóìàòëû îëäóüó ùèññ îëóíàí ãÿçåò
îíóí ùÿáñõàíàäàí éàçäûüû “àðàáåñê”
ìÿêòóáëàðà âÿ ùÿáñõàíàäà ôèçèêè òÿçéèã ýþðäöéö èëÿ áàüëû àáñóðä èääèàëàðà
äà ýåíèø øÿêèëäÿ éåð âåðèá. Ñàíêè áó
ìÿãàëÿ èëÿ “Àýîñ” ãÿçåòè Ëåéëà Éóíóñà ñàùèá ÷ûõäûãëàðûíû, îíëàðà õèäìÿò
ýþñòÿðÿíëÿðè óíóòìàäûãëàðûíû ñöáóò
åòìÿê èñòÿéèð. Áóíà ýþðÿ äÿ, ìÿãàëÿíèí ñîíóíäà “Àýîñ” ãÿçåòè áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðà öç òóòàðàã, Ëåéëà Éóíóñóí Ñàõàðîâ ìöêàôàòû èëÿ òÿëòèô åäèëìÿñèíèí çÿðóðèëèéèíè âóðüóëàéûð: “28
ôåâðàëäà âåðèëÿúÿê Ñàõàðîâ ìöêàôàòûíà ÿýÿð Ëåéëà Éóíóñ ëàéèã ýþðöëñÿ, îíóí è÷èíäÿ áèçèì îíó óíóòìàäûüûìûçà äàèð öìèä éàðàíàúàã”.
Ùÿð ùàëäà ÿëàâÿ øÿùðÿ åùòèéàú
ãàëìûð. Íÿ äåéÿê? Ñåâýèíèç áîë îëñóí...
Àãøèí ØÀÙÈÍÎÜËÓ
“Ìöñàâàò” àèëÿ ïàðòèéàñûíà ÷åâðèëèð? Õÿäèúÿ Èñìàéûëîâà õàðèúäÿ éàøàéàí åðìÿíèëÿðëÿ
áèðýÿ ãðàíò ëàéèùÿëÿðè àëìàã íèééÿòèíäÿäèð
ÿëàãÿäàð èñòåôà âåðäèêäÿí ñîíÌöñàâàò Ïàðòèéàñûíûí ãóðà îíóí êàáèíåòè êèìëÿðèí ñÿðóëòàéû âÿ Àðèô Ùàúûëûíûí ñÿäð
ðÿíúàìûíäà îëóá?”
ñå÷èëìÿñè ïàðòèéàäàõèëè âÿçèéÃàðøû òÿðÿôÿ áó ñóàëëàðû öíéÿòè äàùà äà ýÿðýèíëÿøäèðèá.
âàíëàéàí Ñ.ßëèñîéóí èääèàñûíà
Àðòûã äèýÿð íàìèçÿäëÿð áó ùàãýþðÿ, ãóðóëòàé ýöíö ÃÙÒÊ
äà åòèðàç áÿéàíàòëàðû ñÿñëÿíäèöçâëÿðèíèí ÿêñÿðèééÿòè âÿ ïàðòèðèðëÿð. Åëÿúÿ äÿ, “Ìöñàâàò”ûí
éàíûí Àðèô Ùàúûëûíûí òàáå÷èëèéèíáèð ñûðà öçâëÿðè ñÿäð ñå÷êèñèíäÿ îëàí ôóíêñèîíåðëÿðè “Èñà
äÿ øÿôôàôëûüûí îëìàäûüûíû âóðÃÿìáÿðèí ìþâãåéè Àðèô Ùàúûëûüóëàéûðëàð.
äûð” äåéÿ ãóðóëòàé íöìàéÿíäÿÁó àðàäà Ãóáàä Èáàäîüëó
ëÿðèíÿ òÿñèð åäèáëÿð. Êå÷ìèø
þç òÿðÿôäàðëàðû èëÿ ýþðöø êå÷èðìöøàâèð áèëäèðèá êè, áó ÿìÿëëÿðè
ìÿéè ãÿðàðà àëûá. Î, íþâáÿòè
òþðÿäÿíëÿð ëÿéàãÿò ïðèíñèïèíè
àääûìëàð áàðÿäÿ ãÿðàð âåðìÿê
ýþòöðöá éà öçð èñòÿìÿëè, éà
ö÷öí ìÿñëÿùÿòëÿøìÿéÿ åùòèéàú
Ñîí ãóðóëòàé áó ïàðòèéàäà äàõèëè ýÿðýèíëèéè ÿñàñ
äà ñå÷êèéÿ ùàðàì ãàòäûãëàðû
îëäóüóíó äåéèá. Ìöðàúèÿòèíäÿ
“Ìöñàâàò”ûí áèð øÿõñèí ïàðòèéàñû äàùà äà àðòûðûá, êå÷ìèø íàìèçÿäëÿð àðàñûíäà ö÷öí èñòåôà âåðìÿëèäèðëÿð.
Åéíè çàìàíäà, “Ìöñàâàò”
îëìàäûüûíû äåéÿí êå÷ìèø íàìèìöíàñèáÿòëÿð áèð ãÿäÿð äÿ ãûçûøûá
Ìÿúëèñèíÿ ýÿíúëÿðèí íöìàéÿíçÿä éàðàíìûø âÿçèééÿòè ýåíèø
Î, ïàðòèéàíûí éåíè áàøãàíû Àðèô Ùàúûäÿëÿðèíäÿí ùå÷ êèìèí ñå÷èëìÿìÿñè
ìöçàêèðÿ åòìÿê ö÷öí áåëÿ áèð ýþðöëûíû âÿ êîìàíäàñûíû ñÿðò èôàäÿëÿðëÿ
äÿ ïàðòèéàäà íàðàçûëûã äîüóðàí ÿñàñ
øöí êå÷èðèëìÿñèíèí çÿðóðè îëäóüóíó
òÿíãèä åäÿðÿê èñòåôàéà ÷àüûðûá. Ñ.ßëèìÿñÿëÿëÿðäÿí áèðèäèð. Ñ.ßëèñîé áó âÿ
ãåéä åäèá. Òÿáèè êè, ùÿìèí ýþðöøäÿí
ñîé áàøãàíëûüà êå÷ìèø íàìèçÿä Ãóäèýÿð ìÿñÿëÿëÿð ùàãäà ôàêòëàðûí ìÿòñîíðà íþâáÿòè àääûìûí áèð ÷îõëàðû òÿáàä Èáàäîüëóíóí òÿðÿôäàðëàðûíûí ñå÷ðÿôèíäÿí ïàðòèéàíû òÿðê åòìÿê îëàúàüû
áóàòà à÷ûãëàíàúàüûíû áèëäèðèá.
êèíèí íÿòèúÿñèíÿ òÿñèð åäÿí íþãñàíýþçëÿíèëèð.
“Ìöñàâàòûí ýÿëÿúÿéè òÿùëöêÿäÿëàðëà áàüëû ãåéäëÿðèíè “Ôàúåáîîê” ñÿÉåíè áàøãàí Àðèô Ùàúûëûíûí ãàðäàäèð” äåéÿí ñÿäðëèéÿ êå÷ìèø íàìèçÿä
ùèôÿñèíäÿ ïàéëàøûá. Êå÷ìèø áàøãàí
øû îëàí ßùðàð Ïàðòèéàñûíûí ñÿäðè Âàãèô
Òóðàë Àááàñëû èñÿ áèëäèðèá êè, “Ìöñàìöøàâèðè À.Ùàúûëûíû âÿ îíóí òÿðÿôäàðÙàúûáÿéëè èñÿ ñîñèàë øÿáÿêÿëÿðäÿ
âàò”ûí ñå÷êèëè îðãàíëàðûíäà ýÿíúëÿðèí
ëàðûíû ëÿéàãÿòëè îëìàüà ÷àüûðûá. Ñ.ßëèÃ.Èáàäîüëó ùàããûíäà òÿíãèäè ôèêèðëÿð
òÿìñèë÷èëèéèíèí àç îëìàñû ýÿíúëÿð ö÷öí
ñîé èääèà åäèá êè, ÿêñÿð ðàéîíëàðäà
éàçûá âÿ îíó ôàêòëàðû òÿùðèô åòìÿêäÿ
éîõ, ïàðòèéà ö÷öí òÿùëöêÿëè îëàúàã”.
ãóðóëòàé íöìàéÿíäÿëÿðè ãóðóëòàéà ùàèòòèùàì åäèá. Þç íþâáÿñèíäÿ, Ã.ÈáàÒ.Àááàñëû À.Ùàúûëûíûí Ìöñàâàò
çûðëûã öçðÿ òÿøêèëàò êîìèòÿñèíäÿ
Ïàðòèéàñûíà ùå÷ áèð éåíèëèê ýÿòèðÿ áèëäîüëóíóí Â.Ùàúûáÿéëèéÿ úàâàáû þçö(ÃÙÒÊ) òÿìñèë îëóíàí À.Ùàúûëûíûí òÿìÿéÿúÿéèíè äÿ ãåéä åäèá: “Ìÿí áèëíö ÷îõ ýþçëÿòìÿéèá. Î, ßùðàð Ïàðòèðÿôäàðëàðû òÿðÿôèíäÿí úèääè íèçàìíàñÿéäèì êè, “Ìöñàâàò”à éåíèëèê ýÿòèðÿ
éàñûíûí ñÿäðèíè “ìöñàâàò”÷û îëìàäûüû
ìÿ ïîçóíòóñó øÿðàèòèíäÿ ñå÷èëèáëÿð.
áèëÿúÿê øàíñëû ùàíñûñà íàìèçÿä âàð,
ùàëäà áó ïàðòèéàíûí èøèíÿ ãàðûøìàãîíóí õåéðèíÿ íàìèçÿäëèéèìè ýåðè ýþÌÿãñÿä À.Ùàúûëûíûí áàøãàíëûüûíû òÿäà èòòèùàì åäèá. Ã.Èáàäîüëóíóí ôèêòöðÿðäèì. Íàìèçÿäëèéèìè âåðìèøäèììèí åòìÿê îëóá: “À.Ùàúûëûéà ñÿðô åòðèíúÿ, áöòöí áóíëàð “Ìöñàâàò”û ýÿëÿñÿ, äåìÿëè, íÿëÿðèñÿ áÿéÿíìÿäèéèì
ìÿéÿí ðàéîíëàðäà íÿòèúÿëÿð éà ëÿüâ
úÿêäÿ àèëÿ ïàðòèéàñûíà ÷åâèðìÿê
ö÷öí âåðìèøäèì. Àðèô Ùàúûëû Èñà áÿéëÿ
åäèëèá, éà äà ðàéîí òÿøêèëàòû áóðàõûëûá.
úÿùäëÿðèíè ýþñòÿðèð: “Áó ìÿñÿëÿäÿ
25 èëäèð áèð éåðäÿ àääûìëàéûð, ñèëàùÒîâóç ðàéîíóíäà êîíôðàíñäà áàøãàí
ìþâãå ãîéìàüà Âàãèô Ùàúûáÿéëèíèí
äàøäûð, äöøöíúÿ òÿðçè åéíè îëäóüóíìöøàâèðè èøòèðàê åòìÿñèíÿ áàõìàéàíÿ ìÿíÿâè, íÿ äÿ ñèéàñè ùàããû ÷àòûð.
äàí îíóí ïàðòèéàéà éåíè íÿ èñÿ âåðÿ
ðàã, êîíôðàíñ ÌÍÒÊ öçâö âÿ ÃÙÒÊ
Ìÿí îíà þçöíäÿí èáàðÿò îëàí ïàðòèáèëÿúÿéèíè äöøöíìöðÿì”.
íöìàéÿíäÿñè èøòèðàê åòìÿäèéè ö÷öí
éàñû èëÿ ìÿøüóë îëìàüû ìÿñëÿùÿò ýþÝþðöíäöéö êèìè, áó ïàðòèéàäàêû
åòèáàðñûç ùåñàá îëóíóá. Íàõ÷ûâàí
ðöðÿì. Àðèô Ùàúûëûéà äà òÿêëèô åäèðÿì
ùàçûðêû äóðóì ãóðóëòàéäàí ÿââÿëêè
Ìóõòàð Ðåñïóáëèêàñûíûí 6 ðàéîíóíäà
êè, “Ìöñàâàò”äà îëìàéàí àèëÿ öçâëÿðèâÿçèééÿòäÿí äàùà àðòûã ïèñëÿøèá. Éÿêîíôðàíñ êå÷èðèëèáìè âÿ ùàðàäà êå÷èðèíèí ïàðòèéàíûí èøèíÿ ãàðûøìàñûíûí
ãèí êè, éàõûí ýöíëÿðäÿ ñÿäð ñå÷êèñèíëèá, êå÷èðèëèáñÿ, ùàíñû ÌÍÒÊ öçâö âÿ
ãàðøûñûíû àëñûí”.
äÿ ñàõòàêàðëûüà åòèðàç ÿëàìÿòè îëàéà ÃÙÒÊ öçâö áó êîíôðàíñëàðäà èøòèÑÿäð ñå÷êèñèíäÿ þç íàìèçÿäëèéèíè
ðàã ïàðòèéàäàí õåéëè ñàéäà èñòåôàëàð
ðàê åäèá? Àçÿðáàéúàíûí 16 ðàéîíóíÃ.Èáàäîüëóíóí õåéðèíÿ ýåðè ýþòöðìöø
îëàúàã.
äà
ïàðòèéàíûí
êîíôðàíñû
íÿäÿí
áàø
Ñÿõàâÿò ßëèñîé èñÿ À.Ùàúûëûéà ãàðøû
òóòìàéûá? Àðèô Ùàúûëû íàìèçÿäëèêëÿ
äàùà êÿñêèí èòòèùàìëàðëà ÷ûõûø åäèá.
Íàðäàð ÁÀÉÐÀÌËÛ
Ùÿð çàìàí õàëãûìûçûí, þëêÿìèçèí ìèëëè
ìàðàãëàðûíû ñàòìàüà ùàçûð îëàí Õ.Èñìàéûëîâà
éåíèäÿí äöøìÿíëÿðëÿ èøáèðëèéèíÿ ýèðèá
Àçÿðáàéúàí ñîí èëëÿðäÿ ÿëäÿ åòäèéè èãòèñàäè èíêèøàô íÿòèúÿñèíäÿ Úÿíóáè Ãàôãàçûí ëèäåð
äþâëÿòèíÿ ÷åâðèëèá. Þëêÿ èãòèñàäèééàòûíäà íÿçÿðÿ ÷àðïàí ìöñáÿò äÿéèøèêëèêëÿð, ñòàáèë èãòèñàäè èíêèøàô, î úöìëÿäÿí, äöíéàíûí ÿí àïàðûúû ñèéàñè òÿøêèëàòëàðûíäà óüóðëó òÿìñèë÷èëèê
Àçÿðáàéúàíûí áåéíÿëõàëã èìèúèíèí ìþùêÿìëÿíìÿñèíäÿ ìöùöì ðîë îéíàéûá.
Áóíäàí áàøãà, ÿñàñûíû Óëó þíäÿð Ùåéäÿð
ßëèéåâèí ãîéäóüó âÿ Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ
òÿðÿôèíäÿí óüóðëà äàâàì âÿ èíêèøàô åòäèðèëÿí
íåôò ñòðàòåýèéàñû Àçÿðáàéúàíäà äèýÿð ñàùÿëÿðèí, ãåéðè-íåôò ñåêòîðóíóí äà èíêèøàôûíà éîë
à÷ûá. Ñîí äþâðëÿðäÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí åíåðæè ëàéèùÿëÿðè Àçÿðáàéúàíûí èãòèñàäè èíêèøàôû èëÿ éàíàøû, ñèéàñè ìöñòÿâèäÿêè óüóðëàðûíûí äàùà äà
àðòìàñûíäà, Äàüëûã Ãàðàáàü ìöíàãèøÿñè
ùàãäà ùÿãèãÿòëÿðèí äöíéà èúòèìàèééÿòèíÿ ÷àòäûðûëìàñûíäà ÿñàñëû ðîë îéíàéûá.
Àììà áèð ùÿãèãÿò äÿ âàð êè, Àçÿðáàéúàíûí ùÿðòÿðÿôëè èíêèøàôû, Àâðîïàíûí åíåðæè òÿùëöêÿñèçëèéèíäÿ ìöùöì ðîëà ìàëèê ëàéèùÿëÿðèí
òÿøÿááöñêàðû âÿ ÿñàñ èúðà÷ûñû îëìàñû åðìÿíèïÿðÿñò, õàðèúè àíòè-àçÿðáàéúàí÷û ìÿðêÿçëÿðèí éóõóñóíó ÿðøÿ ÷ÿêèá. Þëêÿìèçèí óüóðëàðûíà ãûñãàíúëûãëà éàíàøàí áó àíòèìèëëè äàèðÿëÿðèí óçóí èëëÿð ÿðçèíäÿ ëåãàë âÿ ãåéðè-ëåãàë
éîëëàðëà ìàëèééÿëÿøäèðäèéè “áåøèíúè êîëîí” “ñàïû þçöìöçäÿí îëàí áàëòàëàð” èñÿ þç ìèññèéàñûíû äþâëÿòèìèçÿ ãàðøû ÷ûõìàãäà, ìèëëè ìàðàãëàðà õÿéàíÿò åòìÿêäÿ ýþðöð.
Âóðüóëàìàã ëàçûìäûð êè, Àçÿðáàéúàí
äþâëÿòèíÿ âÿ õàëãûíà ãàðøû áó úöð äöøìÿí
ìöíàñèáÿò ýþñòÿðÿí õÿéàíÿòêàðëàð äÿñòÿñèíèí áàøûíäà ýÿëÿíëÿðäÿí áèðè äÿ Õÿäèúÿ Èñìàéûëîâàäûð. Èëëÿðäèð êè, áöòöí ôÿàëèééÿòèíè
Àçÿðáàéúàíà ãàðøû êþêëÿìèø áó øÿõñèí
“Àçàäëûã” ðàäèîñóíóí Àçÿðáàéúàí õèäìÿòèíèí Áàêû íöìàéÿíäÿëèéèíÿ ðÿùáÿð òÿéèí îëóíìàñûíäàí ñîíðà áó ÊÈ à÷ûã-àøêàð Àçÿðáàéúàíà ãàðøû äöøìÿí÷èëèê éîëó òóòäó. Áó ôàêò,
ùÿòòà áèð ìöääÿò þíúÿ Àìåðèêàíûí òàíûíìûø
æóðíàëèñòëÿðè òÿðÿôèíäÿí äÿ òÿñäèãëÿíèá. Âóðüóëàìàã ëàçûìäûð êè, “Àçàäëûã” ðàäèîñóíäà
÷àëûøìûø ðåäàêòîðëàðûí þçëÿðè äÿ ðàäèîíóí 20
èë ÿðçèíäÿ ìåíåúìåíò ñèéàñÿòèíè ãóðà áèëìÿäèéèíè, õöñóñÿí ñîí èëëÿð èñÿ àíòè-Àçÿðáàéúàí
ìþâãåéè òóòäóüóíó, áèðòÿðÿôëè, ãÿðÿçëè, þëêÿíèí èìèúèíè àøàüûëàéàí ìàòåðèàëëàð ùàçûðëàíäûüûíû ãåéä åäèðëÿð.
Õ.Èñìàéûëîâà þçö äÿ ÁÁÚ-éÿ ìöñàùèáÿñèíäÿ àíòèìèëëè, åðìÿíèïÿðÿñò ìþâãå òóòäóüóíó ôÿõðëÿ ãåéä åäèð: “Åðìÿíèñòàí ìÿòáóàòû (îõó: “Àçàäëûã” ðàäèîñóíóí åðìÿíè õèäìÿòè)... âÿòÿíïÿðâÿðëèê ðóùóíäà ìàòåðèàëëàð ùàçûðëàäûëàð. Áèçñÿ ãÿðàðà ýÿëäèê êè, ùÿãèãÿòè
(Àçÿðáàéúàíûí ùÿðáè ñèðð õàðàêòåðëè ìÿëóìàòëàðûíû) ñþéëÿéÿê. Ìÿíèì èøèì ýþñòÿðìÿêäèð”.
Õ.Èñìàéûëîâàíûí åðìÿíè ñåâýèñè ñåíòéàáðûí 23-äÿ Âàðøàâà øÿùÿðèíäÿ ÀÒßÒ-èí
çèðâÿ òîïëàíòûñûíäà íþâáÿòè äÿôÿ òÿçàùöð
åäèá. Òÿäáèðäÿ Àçÿðáàéúàí Äåìîêðàòèéà âÿ
Èíñàí Ùàãëàðû Èíñòèòóòóíóí ðÿùáÿðè ßùìÿä
Øàùèäîâ åðìÿíè íöìàéÿíäÿíèí Äàüëûã Ãàðàáàüû “ìöñòÿãèë âÿ äåìîêðàòèê þëêÿ” êèìè
òÿãäèì åòìÿñèíÿ åòèðàç åäÿðÿê Ñåðæ Ñàðêèñéàí ðåæèìèíèí èøüàë÷û âÿ äèêòàòîð ìàùèééÿòèíè
îðòàéà ãîéóá. Áó çàìàí Õ.Èñìàéûëîâà 10-à
éàõûí åðìÿíè äîñòó èëÿ áèðýÿ ß.Øàùèäîâà àðõà ÷åâèðìÿêëÿ ÷ûõûøà åòèðàç åäèáëÿð.
Áèð ñûðà õàðèúè àíòè-Àçÿðáàéúàí ìÿðêÿçëÿðèíäÿí, êîíêðåò åðìÿíèïÿðÿñò äàèðÿëÿðäÿí
ìàëèééÿ äÿñòÿéè àëàí áó øÿõñèí “êàðòëàðû” î
ãÿäÿð èôøà îëóíóá êè, àðòûã î õàðèúè ÿìðëÿðëÿ
îòóðóá-äóðäóüóíó èíêàð åòìèð. Áåëÿ äåìÿê
ìöìêöíäöðñÿ, Õ.Èñìàéûëîâà, ùÿòòà ñèéàñè
åòèêàíû, ÿõëàãû äà áèð êÿíàðà ãîéàðàã “êèìèí
àäàìû” îëäóãëàðûíû, “êèìÿ èøëÿäèêëÿðèíè” àøêàð
øÿêèëäÿ áöðóçÿ âåðèð. Áó úöð èíñàíëàðûí ìèëëè
ìàðàãëàðû ñàòìàñû âÿ áóíóíëà þéöíìÿñè ìèëëè äÿéÿðëÿðäÿí, ñèéàñè ÿõëàãäàí êÿíàðäûð.
Õ.Èñìàéûëîâàäà àçàúûã ìèëëè òÿÿññöáêåøëèê îëñàéäû, ùÿìèí òÿäáèðäÿ åðìÿíèëÿð òÿðÿôèíäÿí
Äàüëûã Ãàðàáàüûí “ìöñòÿãèë âÿ äåìîêðàòèê
áèð þëêÿ” êèìè òÿãäèìàòûíà åòèðàç åäÿðäè.
Õ.Èñìàéûëîâà îíóí è÷ öçöíö, êèìëèéèíè èôøà åäÿðÿê úÿìèééÿòÿ òàíûäàí ÊÈÂ-ëÿðè èòòèùàì åòìÿêäÿí áåëÿ ÷ÿêèíìÿéèá. Î èääèà
åäèá êè, àêñèéà åðìÿíèëÿð òÿðÿôèíäÿí äåéèë,
Àííà Èííîúåíòè àäëû èñâå÷ðÿëè áèð õàíûì òÿðÿôèíäÿí òÿøêèë îëóíóá.
Òÿáèè êè, êèìèíñÿ Èñâå÷ðÿ âÿòÿíäàøû îëìàñû îíóí åðìÿíè âÿ éà åðìÿíèïÿðÿñò îëìàñûíû èñòèñíà åòìèð. Ìÿëóìàòà ýþðÿ, À.Èííîúåíòè åðìÿíè ìÿíøÿëèäèð, ñîñèàë øÿáÿêÿëÿðäÿ
èôðàò õðèñòèàí òÿÿññöáêåøè êèìè ÷ûõûø åäèð.
Õ.Èñìàéûëîâàíûí èñÿ åðìÿíèïÿðÿñòëÿðÿ ãàðøû
õöñóñè ñèìïàòèéà áÿñëÿäèéèíè íÿçÿðÿ àëñàã,
îíëàðûí áó èøäÿ øÿðèêëèéèíè àíëàìàã î ãÿäÿð
÷ÿòèí äåéèë.
Äèýÿð òÿðÿôäÿí èñÿ, Èñâå÷ðÿ ùþêóìÿòè èëèí
ÿââÿëëÿðèíäÿ “õàëã äèïëîìàòèéàñû”íû èíêèøàô
åòäèðìÿê ö÷öí Àçÿðáàéúàí ÊÈÂ-èíÿ âÿ ÃÙÒëÿðèíÿ ãðàíò àéûðàúàüûíû áÿéàí åòìèøäè. Ëàêèí “õàëã äèïëîìàòèéàñû” èäåéàñûíà þëêÿìèçäÿ ìÿíôè ìöíàñèáÿò áó ãðàíòëàðûí òÿéèíàòû
öçðÿ ÷àòìàñûíà ìàíå îëäó. Ýþðöíöð, Õ.Èñìàéûëîâà Èñâå÷ðÿíèí þçöíäÿêè åðìÿíèïÿðÿñòëÿðëÿ áèðýÿ èëèí ñîíóíà êèìè ùÿìèí ãðàíòëàðû àëìàã èääèàñûíäàäûð.
Áèð ìÿñÿëÿéÿ äÿ òîõóíìàã ëàçûìäûð êè,
Õ.Èñìàéûëîâàíûí áó ìþâãåéè òÿÿúúöáëö äåéèë.
Áèð ñûðà ìåäèà îðãàíëàðûíûí àïàðäûüû àðàøäûðìàëàðà ýþðÿ, îíóí þçöíöí äÿ åðìÿíèëÿðëÿ
ãîùóìëóã ÿëàãÿëÿðè âàð. Éÿãèí êè, áó ôàêò
Õ.Èñìàéûëîâàíûí àíòè-Àçÿðáàéúàí ìàùèééÿòèíè øÿðòëÿíäèðÿí ÿñàñ ñÿáÿáëÿðäÿí áèðèäèð.
Ïÿðâèç ÑÀÄÀÉÎÜËÓ
http://www.yeniazerbaycan.com
Àçÿðáàéúàíûí äþâëÿò ìöñòÿãèëëèéè Àçÿðáàéúàí õàëãûíûí ìèëëè ñÿðâÿòèäèð
Ìÿãàëÿ ÊÈÂÄÔ-íèí ìàëèééÿ äÿñòÿéè èëÿ “Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí äöíéà áèðëèéèíÿ èíòåãðàñèéàñû, ðåýèîí þëêÿëÿðè âÿ äèýÿð äþâëÿòëÿðëÿ,
áåéíÿëõàëã òÿøêèëàòëàðëà ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè” èñòèãàìÿòè öçðÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ùàçûðëàíìûøäûð
Àçÿðáàéúàí - ÁÌÒ ìöíàñèáÿòëÿðè äèíàìèê èíêèøàô òåìïèíÿ ìàëèêäèð
(ÿââÿëè þòÿí ñàéûìûçäà)
Ñàäàëàíàíëàðû íÿçÿðÿ àëàðàã ãåéä
åäÿ áèëÿðèê êè, Àçÿðáàéúàíûí ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíäà ãåéðè-äàèìè öçâ êèìè
òÿìñèë îëóíìàñû þëêÿìèçèí òÿøêèëàò ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ òÿìàñëàðûíû âÿ ÿìÿêäàøëûã ìöíàñèáÿòëÿðèíè äàùà äà ñûõëàøäûðûá êè, áó
äà ðåñïóáëèêàìûçûí áåéíÿëõàëã ìöíàñèáÿòëÿð ñèñòåìèíèí íöôóç âÿ ýöú èéåðàðõèéàñûíäà ñöðÿòëè èðÿëèëÿéèøèíè òÿìèí åäÿí
ìöùöì àìèë êèìè ÷ûõûø åäèá. Öìóìèééÿòëÿ, áó òÿìñèë÷èëèéèí ìàùèééÿòèíÿ,
ÿñàñëàðûíà âÿ ýÿòèðÿúÿéè ñÿëàùèééÿòëÿð âÿ
äèâèäåíäëÿðÿ äàùà äÿãèã áÿëÿä îëìàã
ö÷öí áèð-áèðèëÿ ñèñòåìàòèê ñóðÿòäÿ áàüëû
îëàí áèð íå÷ÿ ìÿñÿëÿéÿ òîõóíìàã ìÿãñÿäÿìöâàôèãäèð.
Þíúÿ ãåéä åäèëìÿëèäèð êè, Àçÿðáàéúàíûí 2012-2013-úö èëëÿðäÿ Øÿðãè Àâðîïà
áþëýÿñèíè Áèðëÿøìèø Ìèëëÿòëÿð Òÿøêèëàòûíûí
Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñûíäà òÿìñèë åòìÿñè
òÿñàäöôè õàðàêòåð äàøûìàéûá. Ìÿùç áó
ãÿëÿáÿíè øÿðòëÿíäèðÿí áàøëûúà ôàêòîð Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâèí ðÿùáÿðëèéè èëÿ ùÿéàòà êå÷èðèëÿí ðàñèîíàë âÿ ïðàãìàòèê ÿñàñëû, áàëàíñëàøäûðûëìûø âÿ ÷îõøàõÿëè õàðèúè
ñèéàñÿò ñòðàòåýèéàñûäûð. Àçÿðáàéúàí þçöíöí ìöñòÿãèë âÿ ñóâåðåí õàðèúè ñèéàñÿò
ñòðàòåýèéàñûíûí ôîíóíäà íÿèíêè ðåýèîíóí
ÿí ýöúëö âÿ íöôóçëó àêòîðó ãèñìèíäÿ ÷ûõûø åòìÿêäÿäèð, åëÿúÿ äÿ, áåéíÿëõàëã
ìöíàñèáÿòëÿð ñèñòåìè ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ÿêñÿð
ìèëëè äþâëÿòëÿðèí ÿìÿêäàøëûã åòäèéè åòèáàðëû òÿðÿôäàøäûð. Ìÿùç áó, Àçÿðáàéúàíûí
ìÿëóì ïàðëàã ãÿëÿáÿñèíè øÿðòëÿíäèðÿí
ìöùöì àìèë ãèñìèíäÿ ÷ûõûø åäèá.
Ñîí èëëÿðäÿ Àçÿðáàéúàíûí ÁÌÒ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ýþðöëÿí èøëÿðÿ âåðäèéè òþùôÿëÿð ñûðàñûíäà, îíóí ãëîáàë ñÿâèééÿäÿ òåððîðèçìÿ ãàðøû àïàðûëàí ìöáàðèçÿäÿ ôÿàë øÿêèëäÿ èøòèðàêû õöñóñèëÿ ãåéä åäèëìÿëèäèð. Áó
áàõûìäàí, ðåñïóáëèêàìûç ÁÌÒ ÒØ-íèí
Òåððîðèçìÿ ãàðøû Êîìèòÿñè èëÿ éàõûíäàí
ÿìÿêäàøëûã åäÿðÿê, ùÿìèí Êîìèòÿéÿ
Àçÿðáàéúàíäà òåððîðèçìÿ ãàðøû ìöáàðèçÿ
ñàùÿñèíäÿ ýþðöëÿí òÿäáèðëÿð ùàããûíäà
ìöâàôèã ùåñàáàòëàð òÿãäèì åäèá. Àçÿðáàéúàí áåéíÿëõàëã ñöëùöí âÿ òÿùëöêÿñèçëèéèí ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñè âÿ ãîðóíìàñûíäà, äàâàìëû èíêèøàô âÿ äåìîêðàòèêëÿøäèðìÿ ïðîñåñèíäÿ ÁÌÒ-íèí âàúèá ðîë îéíàäûüûíû ãÿáóë åäèð. Àçÿðáàéúàí ÁÌÒíèí ÕÕÛ ÿñðäÿ ìåéäàíà ÷ûõà áèëÿúÿê òÿùäèä âÿ ïðîáëåìëÿðÿ ãàðøû ìöáàðèçÿ àïàðà
áèëìÿñè ö÷öí ÁÌÒ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ èñëàùàò-
ëàðûí àïàðûëìàñû èäåéàñûíû äÿñòÿêëÿéèð.
Àçÿðáàéúàíûí ÁÌÒ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ àêòèâ ôÿàëèééÿòèíè òÿñäèã åäÿí äàùà áèð ôàêò
èñÿ áó ýöíëÿðäÿ êå÷èðèëÿí ÁÌÒ Áàø Ìÿúëèñèíèí 69-úó ñåññèéàñûíäà þëêÿìèçèí
óüóðëà òÿìñèë îëóíìàñûäûð.
Õàòûðëàäàã êè, ñåññèéà ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ
þëêÿìèçëÿ, î úöìëÿäÿí, Äàüëûã Ãàðàáàü
ìöíàãèøÿñè èëÿ áàüëû ùÿãèãÿòëÿð áó ìþòÿáÿð òðèáóíàäàí äöíéà èúòèìàèééÿòèíÿ
íþâáÿòè äÿôÿ áÿéàí îëóíóá, Àçÿðáàéúàíûí ÿëäÿ åòäèéè íàèëèééÿòëÿð ìöõòÿëèô èúëàñ
âÿ ýþðöøëÿðäÿ éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèëèá.
Ñåññèéàíûí öìóìè ìöçàêèðÿëÿðèíäÿ ÷ûõûø åäÿí Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñûíûí
õàðèúè èøëÿð íàçèðè Åëìàð Ìÿììÿäéàðîâ
áèëäèðèá êè, ñîí îí èë ÿðçèíäÿ Àçÿðáàéúàíûí öìóìè äàõèëè ìÿùñóëó 3,4 äÿôÿ àðòûá. Ùàçûðäà Àçÿðáàéúàí èãòèñàäèééàòû
Úÿíóáè Ãàôãàç èãòèñàäèééàòûíûí 80 ôàèçèíè òÿøêèë åäèð. Ìöêÿììÿë éöêñÿê èãòèñàäè àðòûì ýþñòÿðèúèëÿðè ìþâúóä ðåñóðñëàðûí
äöøöíöëìöø ôîðìàäà èñòèôàäÿñè âÿ ñîñèàë ÿñàñëû áàçàð èãòèñàäèééàòûíà ñöðÿòëè
êå÷èä ÿñàñûíäà áàø âåðèá. Éîõñóëëóüóí
ñÿâèééÿñè 2004-úö èëäÿ 49 ôàèçäÿí 2014úö èëäÿ 5,3 ôàèçÿ äöøöá. Åéíè äþâðäÿ èøñèçëèéèí ñÿâèééÿñè 10,6 ôàèçäÿí 5 ôàèçÿ
äöøöá.
Ùþêóìÿò òÿðÿôèíäÿí èäàðÿåòìÿíèí
òÿêìèëëÿøäèðèëìÿñè, ãàíóíóí àëèëèéèíèí
ýöúëÿíäèðèëìÿñè, èíñàí ùöãóãëàðûíà ùþðìÿòèí âÿ èúòèìàè õèäìÿòëÿðÿ àñàíëàøäûðûëìûø ÷ûõûøûí òÿìèí îëóíìàñû, áÿðàáÿðùöãóãëó âÿ ùàìûíû ÿùàòÿ åäÿí òÿùñèë, ýåíäåð áÿðàáÿðëèéè âÿ ãàäûíëàðûí úÿìèééÿòäÿ
ðîëóíóí ýöúëÿíäèðèëìÿñè, ñÿðôÿëè åíåðæèéÿ
÷ûõûøûí òÿìèí åäèëìÿñè âÿ ÿòðàô ìöùèòèí
ìöùàôèçÿñè êèìè ñàùÿëÿðäÿ èðèìèãéàñëû
ïðîãðàìëàð ùÿéàòà êå÷èðèëèð.
Íàçèð ãåéä åäèá êè, ìèëëè ñÿâèééÿäÿ
ñöðÿòëè èíêèøàô Àçÿðáàéúàíà èíêèøàô åäÿí
äîíîð ñòàòóñóíäà ðÿñìè îëàðàã èíêèøàôà
éàðäûì åòìÿê èìêàíû âåðèá. Ñîí èëëÿðäÿ
þëêÿìèç éåíè òÿñèñ åäèëÿí Àçÿðáàéúàí
Áåéíÿëõàëã Èíêèøàôà Éàðäûì Àýåíòëèéè (ÀÈÄÀ) âàñèòÿñèëÿ èíêèøàô åòìÿêäÿ îëàí äþâëÿòëÿðèí ùóìàíèòàð âÿ ñîñèàë-èãòèñàäè ïðîáëåìëÿðèíèí ùÿëëèíäÿ èøòèðàêûíû äàâàì åòäèðèð. Áåéíÿëõàëã èíêèøàôà éàðäûì ôÿàëèééÿòè
èúòèìàèééÿòèìèç òÿðÿôèíäÿí äÿ ýåíèø äÿñòÿêëÿíèð. Àçÿðáàéúàíäà àïàðûúû ãåéðè-ùþêóìÿò òÿøêèëàòû îëàí Ùåéäÿð ßëèéåâ Ôîíäó áèð ñûðà þëêÿëÿðäÿ ÷îõñàéëû ñîñèàë, ùóìàíèòàð âÿ èíêèøàô ëàéèùÿëÿðè ùÿéàòà êå÷èðèá. Àçÿðáàéúàí äöíéà áàçàðûíäà þçöíö
Þëêÿìèçèí ÷åâèê âÿ ìÿãñÿäéþíëö õàðèúè ñèéàñÿò äîêòðèíàñûíäà
áó ìþòÿáÿð òÿøêèëàòäà ìþâãåéèíèí ìþùêÿìëÿíäèðèëìÿñè,
ðîëóíóí àðòûðûëìàñû, ùÿìèí òÿøêèëàòûí òðèáóíàñûíäàí ñÿìÿðÿëè
èñòèôàäÿ åäèëìÿñè ìöùöì éåðëÿðäÿí áèðèíè òóòóð
åòèáàðëû åíåðæè òÿúùèçàò÷ûñû êèìè äÿ äîüðóëäóá. Áó ýöíëÿðäÿ þëêÿìèçäÿ “Úÿíóá” ãàç
äÿùëèçèíèí òÿìÿëãîéìà ìÿðàñèìè êå÷èðèëèá. Áó 50 ìèëéàðä äîëëàðëûã ëàéèùÿ ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ Òðàíñ-Àíàäîëó âÿ Òðàíñ-Àäðèàòèê áîðó êÿìÿðëÿðè ñèñòåìèíèí òèêèíòèñè íÿçÿðäÿ òóòóëóá. Áó õÿòëÿð Àçÿðáàéúàíäà
òàìàìèëÿ éåíè ìÿíáÿäÿí ãàçûí Àâðîïàéà ÷àòäûðûëìàñûíà èìêàí âåðÿúÿê.
Àçÿðáàéúàíûí òÿøÿááöñö îëàí ÒðàíñÀâðàñèéà Ñóïåð Èíôîðìàñèéà Ìàýèñòðàëû
(ÒÀÑÛÌ) ëàéèùÿñè ðåýèîí þëêÿëÿðèíè èíôîðìàñèéà-êîììóíèêàñèéà õèäìÿòëÿðè èëÿ
òÿìèí åäÿúÿê, èíòåðíåòÿ ÷ûõûøû ñàäÿëÿøäèðÿúÿê. Áó ëàéèùÿ, ùÿì÷èíèí, ðåýèîí áîéóíúà 20-äÿí àðòûã þëêÿíè òåëåêîììóíèêàñèéà âÿ “å-èíôî” ñèñòåìëÿðè èëÿ òÿìèí
åäÿúÿê.
Äàâàìëû èíêèøàôûí þíÿìëè ìåõàíèçìè
êèìè íÿãëèééàòûí êÿñá åòäèéè äÿéÿðè ãèéìÿòëÿíäèðÿðÿê, Àçÿðáàéúàí ìöâÿôôÿãèééÿòëÿ áèð íå÷ÿ ðåýèîíàë èíôðàñòðóêòóð ëàéèùÿëÿðèíè ùÿéàòà êå÷èðìÿéÿ áàøëàéûá. Áàêû-Òáèëèñè-Ãàðñ äÿìèð éîëó Àâðîïà èëÿ
Àñèéàíû áèðëÿøäèðÿí âàúèá õÿòäèð.
Àçÿðáàéúàí õàðèúè ñèéàñÿò èäàðÿñèíèí
ðÿùáÿðè áèëäèðèá êè, ÷àüäàø äþâðäÿ äöíéàíûí öçëÿøäèéè ùÿäÿ âÿ òÿùäèäëÿðèí ôîíóíäà ìöõòÿëèô ìÿäÿíèééÿòëÿðèí áàøëûúà äÿ-
Àçÿðáàéúàíûí âÿ Èíäîíåçèéàíûí Êîíñòèòóñèéà ìÿùêÿìÿëÿðè
àðàñûíäà ùöãóãè ÿìÿêäàøëûüûí èíêèøàôû ìöçàêèðÿ åäèëèá
Ñåíòéàáðûí 30-äà Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíäÿ Àçÿðáàéúàíäà ñÿôÿðäÿ îëàí Èíäîíåçèéà Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíèí áàø êàòèáè Æàíåäæðè Ì. Ãàôôàðûí ðÿùáÿðëèê åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè èëÿ ýþðöø êå÷èðèëèá.
ÀçÿðÒÀú õÿáÿð âåðèð êè, ÿââÿëúÿ íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè Ôÿõðè õèéàáàíà ýÿëÿðÿê ìöàñèð
ìöñòÿãèë Àçÿðáàéúàí äþâëÿòèíèí ìåìàðû âÿ
ãóðóúóñó, Öìóììèëëè ëèäåð Ùåéäÿð ßëèéåâèí
õàòèðÿñèíÿ åùòèðàìûíû áèëäèðèá, àáèäÿñè þíöíÿ
ÿêëèë ãîéóá.
Ýþðêÿìëè îôòàëìîëîã àëèì, àêàäåìèê Çÿðèôÿ õàíûì ßëèéåâàíûí äà õàòèðÿñè åùòèðàìëà
àíûëûá, ìÿçàðû öçÿðèíÿ òÿð ÷è÷ÿêëÿð äöçöëöá.
Ñîíðà Øÿùèäëÿð õèéàáàíûíà ýÿëÿí ãîíàãëàð
Àçÿðáàéúàíûí ìöñòÿãèëëèéè âÿ ÿðàçè áöòþâëöéö
óüðóíäà úàíëàðûíäàí êå÷ÿí ãÿùðÿìàí Âÿòÿí
þâëàäëàðûíûí õàòèðÿñèíè åùòèðàìëà éàä åäèá, ìÿçàðëàðû öçÿðèíÿ ýöë äÿñòÿëÿðè ãîéóáëàð.
Ýþðöøäÿ ãîíàãëàðû ñàëàìëàéàí Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíèí ñÿäðè Ôÿðùàä Àáäóëëàéåâ Àçÿðáàéúàí èëÿ Èíäîíåçèéà àðàñûíäà áèð
÷îõ ñàùÿëÿðäÿ, î úöìëÿäÿí ùöãóã ñàùÿñèíäÿ ÿëàãÿëÿðèí ñöðÿòëÿ èíêèøàô åòäèéèíè âóðüóëàéûá. Î, 2013-úö èëèí ôåâðàëûíäà Èíäîíåçèéà
Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíäÿ ñÿìÿðÿëè ýþðöøëÿð êå÷èðäèéèíè âÿ Àíëàøìà Ìåìîðàíäóìóíóí èìçàëàíäûüûíû õàòûðëàäûá. Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíèí ñÿäðè ùÿìèí Ìåìîðàíäóìóí èúðàñû ãàéäàñûíäà Èíäîíåçèéà íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíèí þëêÿìèçÿ ñÿôÿðèíèí âÿ Àçÿðáàéúàíûí êîíñòèòóñèéà íÿçàðÿòè îðãàíûíäà
ñÿìÿðÿëè ýþðöøëÿð êå÷èðìÿñèíèí ÿùÿìèééÿòèíè éöêñÿê ãèéìÿòëÿíäèðèá.
Òÿñèñ÷è
Éåíè Àçÿðáàéúàí Ïàðòèéàñû
Áàø ðåäàêòîð:
Ùèêìÿò ÁÀÁÀÎÜËÓ
Þëêÿìèçèí ñîí èëëÿðäÿ äèíàìèê èíêèøàô åòäèéèíè áèëäèðÿí Ô.Àáäóëëàéåâ áó òÿðÿããèéÿ ÿñàñûíû Óëó þíäÿð Ùåéäÿð
ßëèéåâèí ãîéäóüó óçàãýþðÿí ñèéàñÿòèí Ïðåçèäåíò Èëùàì ßëèéåâ òÿðÿôèíäÿí óüóðëà ùÿéàòà
êå÷èðèëìÿñè íÿòèúÿñèíäÿ
íàèë îëóíäóüóíó âóðüóëàéûá. Áèëäèðèëèá êè, áó èíêèøàô äèýÿð èñòèãàìÿòëÿðëÿ éàíàøû, ìÿùêÿìÿùöãóã ñàùÿñèíäÿ äÿ àøêàð ìöøàùèäÿ åäèëèð.
Ô.Àáäóëëàéåâ ãåéä åäèá êè, ìöàñèð úÿìèééÿòäÿ êîíñòèòóñèéà íÿçàðÿòè îðãàíëàðûíûí öçÿðèíÿ áþéöê ìÿñóëèééÿò äöøöð. Ìÿùç áó áàõûìäàí, ÿìÿêäàøëûüûìûçûí èíêèøàô åòäèðèëìÿñè, òÿúðöáÿ ìöáàäèëÿñèíèí àïàðûëìàñû ÷îõ âàúèáäèð.
Éöêñÿê ãîíàãïÿðâÿðëèéÿ ýþðÿ òÿøÿêêöðöíö áèëäèðÿí Æàíåäæðè Ì.Ãàôôàð Àçÿðáàéúàíà
ñÿôÿðèíèí âÿ Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíäÿ
ñÿìÿðÿëè ýþðöøëÿð êå÷èðìÿñèíèí ÿùÿìèééÿòèíè õöñóñè âóðüóëàéûá. Î, Èíäîíåçèéà Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíèí 2013-úö èëäÿ èìçàëàíìûø Àíëàøìà Ìåìîðàíäóìóíóí äàâàì åòäèðèëìÿñèíäÿ ìàðàãëû îëäóüóíó äèããÿòÿ ÷àòäûðûá. Ãîíàã ùÿð èêè ãóðóì àðàñûíäà òÿúðöáÿ
âÿ ÿìÿêäàø ìöáàäèëÿëÿðèíèí ÿëàãÿëÿðèí èíêèøàôû áàõûìûíäàí âàúèáëèéèíè ãåéä åäèá.
Ñîíðà ýþðöø Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñè
Àïàðàòûíûí ðÿùáÿðëèéè âÿ êîëëåêòèâè èëÿ äàâàì
åòäèðèëèá.
Èíäîíåçèéà íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíÿ 1998-úè
èëäÿ éàðàäûëìûø Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíèí
ôÿàëèééÿòè ùàããûíäà ÿòðàôëû ìÿëóìàò âåðèëèá.
Ãåéä åäèëèá êè, êîíñòèòóñèéà íÿçàðÿòè îðãàíûíûí èøèíäÿ êîíñòèòóñèéà ùöãóã âÿ àçàäëûãëàðûíûí òÿìèí îëóíìàñû ÿñàñ éåð òóòóð. Àçÿðáàéúàí Ðåñïóáëèêàñû Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñè
ôÿàëèééÿòè äþâðöíäÿ Ïëåíóì òÿðÿôèíäÿí 282
ãÿðàð âÿ 65 ãÿðàðäàä ãÿáóë åäèá.
Ýþðöøäÿí ñîíðà ãàðøûëûãëû õàòèðÿ ùÿäèééÿëÿðè òÿãäèì åäèëèá.
Íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè Êîíñòèòóñèéà Ìÿùêÿìÿñèíèí èø øÿðàèòè èëÿ äÿ òàíûø îëóá.
www.yeniazerbaycan.com
ìàèë@yeniazerbaycan.úîì
Öíâàí: Áàêû - AZ-1000, Öçåéèð Ùàúûáÿéîâ - 66
Òåëåôîíëàð:
498-78-03, 498-82-21
498-81-24, 498-19-84
éÿðëÿðèíèí òÿøâèãè, ôÿðãëè èúìàëàð àðàñûíäà
àíëàøìàíûí àðòûðûëìàñû âÿ ãàðøûëûãëû ùþðìÿòèí ùÿâÿñëÿíäèðèëìÿñèíèí äàâàìëû øÿêèëäÿ âóðüóëàíìàñû ÷îõ âàúèáäèð. Àñèéà
âÿ Àâðîïà êèìè èêè áþéöê ãèòÿíèí îðòàñûíäà éåðëÿøÿí Àçÿðáàéúàí Øÿðã âÿ Ãÿðáèí
ýþðöøäöéö, äöíéàíûí ÿñàñ äèíëÿðèíèí
ñöëù øÿðàèòèíäÿ éàíàøû ìþâúóä îëäóüó
âÿ ìöõòÿëèô ìÿäÿíèééÿòëÿðèí äÿéÿð âÿ
ÿíÿíÿëÿðèíèí àùÿíýëè ôîðìàäà áèð-áèðèíè
òàìàìëàäûüû íàäèð ìÿêàíäûð. Òÿñàäöôè
äåéèë êè, ñîí èëëÿð ÿðçèíäÿ Àçÿðáàéúàí ñèâèëèçàñèéàëàðàðàñû äèàëîã âÿ ìöõòÿëèô äèíëÿð, ÿãèäÿ âÿ ìÿäÿíèééÿòëÿð àðàñûíäà àíëàøìàíûí òÿøâèã îëóíìàñû ö÷öí ÷îõñàéëû
áåéíÿëõàëã òÿäáèðëÿðÿ åâ ñàùèáëèéè åäèá.
Íàçèð äåéèá êè, çîðàêûëûã âÿ êþâðÿê
äóðóì èíêèøàôà ãàðøû ÿí áþéöê ìàíåÿ
îëàðàã ãàëìàãäàäûð. Äöíéà áèðëèéè ùÿëÿ
äÿ áåéíÿëõàëã ùöãóãóí ôóíäàìåíòàë
íîðìà âÿ ïðèíñèïëÿðèíèí úèääè øÿêèëäÿ ïîçóëìàñû ùàëëàðû èëÿ öçëÿøèð. Õàëãëàð äàüûäûúû ìöùàðèáÿëÿð, òÿúàâöç, ùÿðáè èøüàë âÿ
åòíèê òÿìèçëÿìÿäÿí ùÿëÿ äÿ ÿçèééÿò ÷ÿêìÿêäÿ äàâàì åäèðëÿð. 20 èëäÿí àðòûã áèð
ìöääÿòäÿ ãîíøó Åðìÿíèñòàí Àçÿðáàéúàíûí ÿðàçè áöòþâëöéö âÿ ñóâåðåíëèéèíÿ
ãàðøû ùÿðáè ýöú òÿòáèã åäèð. Åðìÿíèñòàí
Àçÿðáàéúàí ÿðàçèñèíèí 20 ôàèçèíè èøüàë
åäèá, áèð ìèëéîíäàí àðòûã àçÿðáàéúàíëûéà
ãàðøû åòíèê òÿìèçëÿìÿ ùÿéàòà êå÷èðèëèá âÿ
áóíóí íÿòèúÿñèíäÿ Åðìÿíèñòàíäà âÿ
Àçÿðáàéúàíûí èøüàë åäèëìèø ÿðàçèëÿðèíäÿ
áèð íÿôÿð äÿ îëñóí àçÿðáàéúàíëû ãàëìàéûá. Èøüàë åäèëìèø ÿðàçèëÿðäÿ âÿ Åðìÿíèñòàíäà Àçÿðáàéúàíûí áöòöí òàðèõè âÿ ìÿäÿíè àáèäÿëÿðè äàüûäûëûá. 1993-úö èëäÿ
ÁÌÒ Òÿùëöêÿñèçëèê Øóðàñû òÿðÿôèíäÿí
Àçÿðáàéúàíûí ñóâåðåíëèéè âÿ ÿðàçè áöòþâëöéöíö äÿñòÿêëÿéÿí, çîð òÿòáèã åäÿðÿê
ÿðàçè ÿëäÿ îëóíìàñûíûí ãÿáóëåäèëìÿçëèéèíè òÿñáèò åäÿí äþðä ãÿòíàìÿ ãÿáóë îëóíóá. Ãÿòíàìÿëÿð åðìÿíè èøüàë÷û ãîøóíëàðûíûí Àçÿðáàéúàíûí áöòöí èøüàë îëóíìóø ÿðàçèëÿðèíäÿí äÿðùàë, òàì âÿ ãåéäøÿðòñèç ÷ûõàðûëìàñûíû òÿëÿá åäèð. Áóíäàí
ÿëàâÿ, ÁÌÒ-íèí Áàø Ìÿúëèñè, Ãîøóëìàìà Ùÿðÿêàòû, Èñëàì ßìÿêäàøëûã Òÿøêèëàòû âÿ ÷îõñàéëû äèýÿð ðåýèîíàë òÿøêèëàòëàð
Àçÿðáàéúàíûí ñóâåðåíëèéè, ñèéàñè ìöñòÿãèëëèéè âÿ ÿðàçè áöòþâëöéöíö äÿñòÿêëÿéÿí
âÿ ìöíàãèøÿíèí áó ïðèíñèïëÿð ÿñàñûíäà
ùÿëëèíè òÿëÿá åäÿí ìöõòÿëèô ãÿðàðëàð ãÿáóë
åäèáëÿð.
Òÿÿññöô êè, Åðìÿíèñòàí òÿðÿôèíäÿí
éóõàðûäà ãåéä îëóíàí áó ãÿòíàìÿëÿðÿ
âÿ áåéíÿëõàëã ùöãóãóí ùàìûëûãëà ãÿáóë
åäèëìèø íîðìà âÿ ïðèíñèïëÿðèíÿ ìÿùÿë
ãîéóëìóð âÿ Åðìÿíèñòàí Àçÿðáàéúàí
òîðïàãëàðûíûí ùÿðáè èøüàëûíû äàâàì åòäèðèð. Åðìÿíèñòàí òÿðÿôèíäÿí ìöòÿìàäè
îëàðàã àòÿøêÿñ ðåæèìèíèí ïîçóëìàñû âÿ
Àçÿðáàéúàíûí äèíú ñàêèíëÿðèíèí ìÿãñÿäéþíëö øÿêèëäÿ ùöúóìëàðà ìÿðóç ãàëìàñû
íÿòèúÿñèíäÿ úÿáùÿ õÿòòè éàõûíëûüûíäà éàøàéàí ñàêèíëÿðèí þëöìö âÿ éàðàëàíìàñû
ùàëëàðû áàø âåðèð. Áó éàõûíëàðäà èøüàë
åäèëìèø ÿðàçèëÿðäÿ þç ãîùóìëàðûíûí ìÿçàðûíû çèéàðÿò åäÿí áèð íå÷ÿ ìöëêè àçÿðáàéúàíëû ÿñèð ýþòöðöëÿðÿê èøýÿíúÿëÿðÿ
ìÿðóç ãîéóëóá, îíëàðûí áÿçèëÿðè ùÿòòà þëäöðöëöá. Ìÿùç áó ñÿáÿáäÿí Àçÿðáàéúàíûí ìöëêè ÿùàëèñèíÿ ãàðøû òþðÿäèëìèø úèíàéÿòëÿðÿ ýþðÿ úÿçàñûçëûüûí ñîíà ÷àòäûðûëìàñûíäà áåéíÿëõàëã áèðëèéèí äàùà ôÿàë
ìþâãå íöìàéèø åòäèðìÿñè çÿðóðèäèð. Úÿçàñûçëûüûí ãàðøûñûíûí àëûíìàñû äàâàìëû
ñöëùöí âÿ áàðûøûüûí òÿìèí åäèëìÿñè áàõûìûíäàí ÿùÿìèééÿòëèäèð.
Íàçèð âóðüóëàéûá êè, èêè ýöí ÿââÿë Åðìÿíèñòàíûí ïðåçèäåíòè öìóìè ìöçàêèðÿëÿðäÿ ÷ûõûøûíäà ôàêòëàðû âÿ ñöëù ïðîñåñèíè
ñàõòàëàøäûðàðàã, áåéíÿëõàëã ùöãóãóí
íîðìà âÿ ïðèíñèïëÿðèíè âÿ áó ÷ÿð÷èâÿäÿ
ãÿáóë îëóíìóø ñÿíÿäëÿðè òÿùðèô åäÿðÿê
Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè
Òàëëèííäÿ áèð ñûðà ýþðöøëÿð êå÷èðèá
Õÿáÿð âåðäèéèìèç êèìè, ñåíòéàáðûí
30-äà Òàëëèííäÿ Àçÿðáàéúàí èëÿ Åñòîíèéà àðàñûíäà òèúàðÿò-èãòèñàäè ÿìÿêäàøëûã
öçðÿ ùþêóìÿòëÿðàðàñû êîìèññèéàíûí 2-úè
èúëàñû êå÷èðèëèá. Àçÿðáàéúàíû èúëàñäà ðàáèòÿ âÿ éöêñÿê òåõíîëîýèéàëàð íàçèðè ßëè
Àááàñîâóí ðÿùáÿðëèê åòäèéè íöìàéÿíäÿ
ùåéÿòè òÿìñèë åäèá.
Ðàáèòÿ âÿ Éöêñÿê Òåõíîëîýèéàëàð
Íàçèðëèéèíèí ìÿòáóàò õèäìÿòèíäÿí ÀçÿðÒÀú-à áèëäèðèáëÿð êè, òÿðÿôëÿðèí ñÿíàéå âÿ
åíåðýåòèêà ñàùÿñèíäÿ ÿìÿêäàøëûüà
ãàðøûëûãëû ìàðàüû íÿçÿðÿ àëûíàðàã ñÿôÿð
÷ÿð÷èâÿñèíäÿ ùÿì äþâëÿò ãóðóìëàðûíûí,
ùÿì äÿ áèçíåñ äàèðÿëÿðèíèí íöìàéÿíäÿëÿðè èëÿ áèð ñûðà ýþðöøëÿð êå÷èðèëèá.
Íàçèð ßëè Àááàñîâóí þçÿë ñåêòîðóí
íöìàéÿíäÿëÿðè èëÿ êå÷èðäèéè ýþðöøäÿ
âóðüóëàíûá êè, Àçÿðáàéúàí ùþêóìÿòè
Åñòîíèéà òÿðÿôè èëÿ ÿìÿêäàøëûüûí ýåíèøëÿíäèðèëìÿñè, åëÿúÿ äÿ áèçíåñèí àïàðûëìàñû ö÷öí ÿëâåðèøëè øÿðàèòèí éàðàäûëìàñû
ìÿñÿëÿñèíÿ ìöùöì þíÿì âåðèð.
Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè ñÿôÿð ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ Åñòîíèéà Ùþêóìÿò
Åâèíäÿ (Ñòåíáîúê Ùîóñå) îëóáëàð. Áóðàäà ßëè Àááàñîâ Åñòîíèéà Áàø íàçèðè
Òààâè Ðûéâàñ èëÿ ýþðöøöá. Î, Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ ùåéÿòèíè “Åëåêòðîí ùþÈndeks: 67100
Lisenziya: N-B-317
Òèðàæ:
6074
“Êàïèòàë Áàíê”ûí Íÿðèìàíîâ ðàéîí ôèëèàëû
ù/ù - 33080019443900419109
êîä - 200093
ÂÞÅÍ - 1500486601
êóìÿò” ñàùÿñèíäÿ ýþðöëÿí èøëÿð èëÿ òàíûø
åäèá.
Ñÿôÿð çàìàíû ßëè
Àááàñîâ, ùÿì÷èíèí
Òàëëèíí Òåõíèêè Óíèâåðñèòåòèíèí ðåêòîðó èëÿ
ýþðöøöá, ìöÿëëèì âÿ
òÿëÿáÿ àóäèòîðèéàñû
ãàðøûñûíäà ìöùàçèðÿ
ñþéëÿéèá.
Ñÿôÿð ÷ÿð÷èâÿñèíäÿ
íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè “åÅñòîíèà Ñùîwðîîì”
ÿí éåíè òåõíîëîýèéàëàðûí åëåêòðîí òÿãäèìàòû áèíàñûíäà äà
îëóá. Áóðàäà Àçÿðáàéúàí íöìàéÿíäÿ
ùåéÿòè ö÷öí Åñòîíèéàíûí “Òåùíîïîëèñ”
Òåõíîëîæè Ïàðêûíûí òÿãäèìàòû êå÷èðèëèá.
Áóíäàí áàøãà, íàçèð ßëè Àááàñîâóí
ðÿùáÿðëèê åòäèéè íöìàéÿíäÿ ùåéÿòè “åýîâåðíìåíò Àúàäåìé” Åëåêòðîí Èäàðÿåòìÿ Àêàäåìèéàñûíà äà áàø ÷ÿêèá.
Êîìèññèéàíûí èêèíúè èúëàñûíûí êå÷èðèëìÿñè ìöíàñèáÿòèëÿ Àçÿðáàéúàíûí Åñòîíèéàäàêû ñÿôèðëèéè àäûíäàí ãÿáóë òÿøêèë
îëóíóá. Ãÿáóëäà Åñòîíèéàíûí êå÷ìèø
ïðåçèäåíòè Àðíîëä Ðéóéòåë, ïàðëàìåíò
öçâëÿðè, íàçèðëÿð, åëÿúÿ äÿ áèçíåñ äàèðÿëÿðèíèí âÿ èúòèìàè òÿøêèëàòëàðûí íöìàéÿíäÿëÿðè èøòèðàê åäèáëÿð.
Ãÿáóëäà ýèðèø íèòãè èëÿ Àçÿðáàéúàíûí
Åñòîíèéàäàêû ñÿôèðè Òîôèã Çöëôöãàðîâ ÷ûõûø åäèá. Íàçèð ßëè Àááàñîâ ùþêóìÿòëÿðàðàñû êîìèññèéàíûí ôÿàëèééÿòè âÿ èêèòÿðÿôëè ÿìÿêäàøëûüûí ïåðñïåêòèâëÿðè áàðÿäÿ äàíûøûá, ùÿì÷èíèí Àçÿðáàéúàí èñòåùñàëû îëàí “ÀÇÏÀÄ” ïëàíøåò êîìïéóòåðèíè òÿãäèì åäèá. ßëè Àááàñîâ ïëàíøåòè êå÷ìèø ïðåçèäåíò Àðíîëä Ðéóéòåëÿ ùÿäèééÿ åäèá.
Åñòîíèéàíûí “Ãðàñèéà” ðÿãñ ãðóïó
Àçÿðáàéúàí ðÿãñëÿðèíè èôà åäèá. Áó, ýþðöøÿ ìèëëè êîëîðèò âåðèá.
ÁÌÒ Áàø Ìÿúëèñèíè àëäàòìàüà ÷àëûøäû.
Åðìÿíèñòàí ïðåçèäåíòè àëè ïðèíñèï îëàí
õàëãëàðûí þç ìöãÿääÿðàòûíû òÿéèíåòìÿ
ïðèíñèïèíäÿí ñóè-èñòèôàäÿ åäÿðÿê þëêÿñèíèí ãîíøó äþâëÿò îëàí Àçÿðáàéúàíûí ÿðàçèëÿðèíèí çîð òÿòáèã åòìÿêëÿ èëùàã îëóíìàñû ôàêòûíû þðò-áàñäûð åòìÿéÿ ÷àëûøûð.
Îíóí Àçÿðáàéúàíäà éàøàéàí åðìÿíèëÿðèí þç ìöãÿääÿðàòûíû òÿéèíåòìÿ êèìè
òÿãäèì åòìÿéÿ ÷àëûøäûüû âÿçèééÿòèí ÁÌÒ
Íèçàìíàìÿñè âÿ Ùåëñèíêè Éåêóí Àêòûíäà òÿñáèò îëóíìóø þç ìöãÿääÿðàòûíû òÿéèíåòìÿ èëÿ ùå÷ áèð ÿëàãÿñè éîõäóð. ßñëèíäÿ, þç ìöãÿääÿðàòûíû òÿéèíåòìÿ ïðèíñèïè äèäÿðýèí äöøìöø àçÿðáàéúàíëûëàðûí
Äàüëûã Ãàðàáàü ðåýèîíóíà ãàéûòìàñûíû
òÿëÿá åäÿðÿê, Àçÿðáàéúàí äàõèëèíäÿ îíëàðûí åðìÿíè èúìàñû èëÿ ñöëù âÿ ÷è÷ÿêëÿíìÿ øÿðàèòèíäÿ áèðýÿ éàøàéûøûíû íÿçÿðäÿ
òóòóð. Áèç áó ìÿãñÿäÿ ñöëù éîëó èëÿ íàèë
îëàúàüûìûçà èíàíûðûã.
Àçÿðáàéúàíûí ìöíàãèøÿíèí äàíûøûãëàð éîëó èëÿ ùÿëëèíèí òÿðÿôäàðû îëäóüóíó
áèëäèðÿí Å.Ìÿììÿäéàðîâ äåéèá: “Åðìÿíèñòàí ùþêóìÿòè äÿðê åòìÿëèäèð êè,
äèýÿð äþâëÿòèí ÿðàçèñèíèí èøüàë åäèëìÿñè ùÿëë éîëó äåéèë âÿ îíóí ñòàòóñ-êâîéà ýöâÿíìÿñè áþéöê éàíëûøëûãäûð.
Àçÿðáàéúàí ùå÷ âàõò ÿðàçè áöòþâëöéöíö âÿ âÿòÿíäàøëàðûíûí èøüàë íÿòèúÿñèíäÿ ïîçóëìóø ùöãóã âÿ àçàäëûãëàðûíû ýöçÿøòÿ ýåòìÿéÿúÿê. Áåéíÿëõàëã
èúòèìàèééÿòèí Àçÿðáàéúàíûí ÿðàçè áöòþâëöéö âÿ ñóâåðåíëèéèíÿ áèðìÿíàëû âÿ
äàâàìëû äÿñòÿéè úèääè àìèëäèð. Áó, Åðìÿíèñòàíà îíó ýþñòÿðèð êè, èøüàë íÿòèúÿñèíäÿ éàðàíìûø ìþâúóä ñòàòóñêâî ùå÷ âàõò ãÿáóë åäèëìÿéÿúÿê.
ÁÌÒ Íèçàìíàìÿñèíèí ùÿðôèíè âÿ ðóùóíó ðÿùáÿð òóòàðàã Àçÿðáàéúàíûí
ÿðàçè áöòþâëöéöíö äÿñòÿêëÿäèéèíÿ ýþðÿ öçâ äþâëÿòëÿðÿ òÿøÿêêöð åòìÿê èñòÿðäèì. Áåéíÿëõàëã èúòèìàèééÿò çîð
òÿòáèã åäÿðÿê áåéíÿëõàëã ñÿâèééÿäÿ
òàíûíìûø ñÿðùÿäëÿðèí äÿéèøäèðèëìÿñè
úÿùäëÿðèíè ãÿáóë åòìèð âÿ åòìÿéÿúÿê.
Äöíéà èêèëè ñòàíäàðòëàðû ãÿáóë åòìÿìÿëèäèð, ÿêñ òÿãäèðäÿ áó éàíàøìà áèçè éåíèäÿí êå÷ÿí ÿñðèí ãàðàíëûã äþâðëÿðèíÿ àïàðà áèëÿð. Áó õöñóñäà, Àçÿðáàéúàíà ãàðøû òÿúàâöç âÿ èíñàíëûüà
ãàðøû úèíàéÿò òþðÿòìèø åðìÿíèëÿðèí
ÿäàëÿò ãàðøûñûíà ÷ûõàðûëìàñûíûí âÿ îíëàðà ãàðøû ñàíêñèéàëàðûí òÿòáèã åäèëìÿñèíèí âàõòû ÷àòûá”.
Àãøèí ØÀÙÈÍÎÜËÓ
“Áàêúåëë”èí “Ñìàðò Ñòàðò”
òÿúðöáÿ ïðîãðàìû áàøà ÷àòûá
Àçÿðáàéúàíûí
èëê ìîáèë îïåðàòîðó âÿ àïàðûúû ìîáèë èíòåðíåò ïðîâàéäåðè îëàí “Áàêúåëë” øèðêÿòèíèí “Ñìàðò Ñòàðò” àäëû òÿúðöáÿ ïðîãðàìû áàøà ÷àòûá.
Ïðîãðàìäà èøòèðàê åäÿí 22 ýÿíú “Áàêúåëë”èí èíñàí ðåñóðñëàðû,
ìàðêåòèíã, áèçíåñ òåõíîëîýèéàëàðû, ìàëèééÿ, õèäìÿò âÿ ìÿùñóëóí
èíêèøàôû, ìöÿññèñÿ ðåñóðñëàðûíûí ïëàíëàøäûðûëìàñû, ïÿðàêÿíäÿ ñàòûø âÿ äèñòðèáóñèéà âÿ ìöøòÿðè õèäìÿòëÿðè øþáÿëÿðèíäÿ òÿúðöáÿ êå÷èáëÿð. Îíëàðäàí 6 íÿôÿð ÿí óüóðëó íàìèçÿäÿ èñÿ ïðîãðàìûí ñîíóíäà øèðêÿòäÿ èø òÿêëèô îëóíóá.
“Àçÿðáàéúàíûí ÿí èðè øèðêÿòëÿðèíäÿí áèðè îëàí “Áàêúåëë”
ìöõòÿëèô òÿðÿôäàøëàðû èëÿ áèðëèêäÿ âÿ òÿêëèêäÿ ùÿéàòà êå÷èðäèéè
áèð íå÷ÿ ïðîãðàì âàñèòÿñèëÿ ýÿíúëÿð ö÷öí èø èìêàíëàðûíûí
éàðàäûëìàñûíà ÷àëûøûð. Òÿúðöáÿ ïðîãðàìëàðû òÿùñèëèíè éåíèúÿ
áàøà âóðìóø ýÿíúëÿð ö÷öí ÷îõ þíÿìëèäèð âÿ îíëàðûí èø ùÿéàòû ö÷öí áàøëàíüûú íþãòÿñè ðîëóíó îéíàéûð. “Áàêúåëë”èí ùÿéàòà êå÷èðäèéè íþâáÿòè òÿúðöáÿ ïðîãðàìû äà óüóðëà éåêóíëàøäû. Ìÿí áó ïðîãðàìäà ÷îõ áþéöê óüóð ãàçàíìûø 6 ýÿíúè
“Áàêúåëë àèëÿñè”íÿ ãîøóëìàëàðû ìöíàñèáÿòèëÿ òÿáðèê åäèðÿì.
Áó, òÿêúÿ äàèìè èøëÿ òÿìèí îëóíàí 6 íÿôÿð ö÷öí éîõ, ãàëàí
18 íÿôÿð ö÷öí äÿ ÷îõ ôàéäàëû áèð áàøëàíüûú èäè. Îíëàð ùÿì
1500-äÿí àðòûã ýÿíúèí àðàñûíäàí ñå÷èëìèøäèëÿð, ùÿì äÿ þëêÿíèí ÿí áþéöê øèðêÿòëÿðèíäÿí áèðèíäÿ òÿúðöáÿ êå÷ìÿê èìêàíû
ãàçàíìûøäûëàð”, - äåéÿ “Áàêúåëë”èí áàø èúðà÷û äèðåêòîðó Ðè÷àðä
Øèðåð áèëäèðèá.
Ãåéä åäÿê êè, òÿúðöáÿ ïðîãðàìûíäà èøòèðàê ö÷öí “Áàêúåëë” øèðêÿòèíÿ 1500-äÿí ÷îõ ìöðàúèÿò äàõèë îëóá. Áöòöí ñå÷èì ìÿðùÿëÿëÿðèíè êå÷ÿí 22 èøòèðàê÷ûéà áèçíåñ åòèêàñè, êàðéåðà èíêèøàôûíûí
ïëàíëàøäûðûëìàñû, ñàüëàìëûã, ÿìÿéèí òÿùëöêÿñèçëèéè âÿ ÿòðàô ìöùèò,
âàõòûí ñÿìÿðÿëè áþëýöñö, åôôåêòèâ êîììóíèêàñèéà, þçöíö êÿøôåòìÿ âÿ òÿúðöáÿ÷èëÿðèí ýÿëÿúÿê ïåøÿêàð ôÿàëèééÿòëÿðèíäÿ ôàéäàëû
îëàúàã äèýÿð òÿëèìëÿð êå÷èðèëèá. Èøòèðàê÷ûëàð 2 àéëûã òÿúðöáÿ ïðîãðàìû ö÷öí “Áàêúåëë”äÿí òÿãàöä àëûáëàð. Ãåéä åäÿê êè, èøòèðàê÷ûëàð
ïðîãðàì áàðÿäÿ ôèêèðëÿðèíè ïàéëàøûáëàð.
Ìÿñÿëÿí, Îðõàí Àááàñîâ “Ñìàðò Ñòàðò” òÿúðöáÿ ïðîãðàìû
ñàéÿñèíäÿ áó éàé ìþâñöìö ìÿíèì ö÷öí ÷îõ ôàéäàëû âÿ éàääàãàëàí îëäó” - äåéèá.
Ýöíåë Ìóñàéåâà áèëäèðèá: “Êàðéåðà ùÿéàòûíäà èëê àääûìëàðûíû àòàí áöòöí ýÿíúëÿðÿ “Ñìàðò Ñòàðò” ïðîãðàìûíäà ìöòëÿã
èøòèðàê åòìÿéè ìÿñëÿùÿò ýþðöðÿì”.
Ñàðà ßëÿêáÿðëè èñÿ “Áþéöê âÿ ïåøÿêàð êîìàíäàäà èøëÿìÿêëÿ êîìàíäà øÿêëèíäÿ èøëÿìÿéèí äÿéÿðèíè áèëäèì” - äåéèá.
Ñàìèð Ïàøàéåâ äÿ, þç íþâáÿñèíäÿ, “Ìöñàùèáÿñíèí êå÷èðèëäèéè èëê ýöíäÿí åòèáàðÿí øèðêÿòäÿ îëàí ïåøÿêàð ìöùèòè ùèññ åòäèì âÿ “Áàêúåëë”äÿ èøëÿìÿéè àðçó åòäèì” - äåéèá.
Èíôîðìàñèéà ìÿíáÿëÿðèìèç:
“ÀçÿðÒÀú”, “ÀÏÀ”,
“Àçàäèíôîðì”, “ÀññÀ-Èðàäÿ”, “ÑÈÀ”
Ãÿçåò “Éåíè Àçÿðáàécàí”ûí áèëýèñàéàð ìÿðêÿçèíäÿ éûüûëûá,
ñÿùèôÿëÿíèá âÿ “Àçÿðáàéúàí” íÿøðèééàòûíäà îôñåò öñóëó èëÿ ÷àï åäèëèá.
Ñÿëèì ËÎÜÌÀÍÎÜËÓ
Ãÿçåò 1993-úö èëèí àïðåë àéûíäàí
íÿøð îëóíóð
Áóðàõûëûøà ìÿñóë:
Çàùèä ÈËÙÀÌÎÜËÓ
Download

Президент Илщам Ялийев Гурбан байрамы мцнасибятиля