ORTA ANADOLU
İHRACATÇI BİRLİKLERİ
GENEL SEKRETERLİĞİ
Sayı:
Konu:
TİM.OAİB.GSK.ORG.2014/1281-20438
Demiryolu Altyapı Erişim ve Kapasite Tahsis Yönetmeliği Taslağı hk.
Ankara, 08/10/2014
SİRKÜLER (G/2014)
Sayın Üyemiz,
Türkiye İhracatçılar Meclisi’nden alınan bir yazıda, Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme
Bakanlığı, Demiryolu Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanmış bulunan “Demiryolu Altyapı Erişim ve
Kapasite Tahsis Yönetmeliği Taslağı” ekte yer almakta olup, taslağa ilişkin görüş ve önerilerin “Görüş
Bildirim Formu”na uygun olarak 15 Ekim 2014 Çarşamba günü mesai bitimine kadar Genel
Sekreterliğimize ([email protected]) iletilmesi rica olunur.
Ebru ATAMER
Genel Sekreter a.
Şube Müdür V.
Ek: Görüş Bildirim Formu (1 sayfa)
Ayrıntılı bilgi için: Çelebi Aslan - Uzman
Orta Anadolu İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliği Ceyhun
Atuf Kansu Cad. No: 120
06520 BALGAT ANKARA
Tel : (312) 447 27 40 Faks : (312) 446 96 05 - 447 01 80
e-posta : [email protected] / www.oaib.org.tr
DEMİRYOLU
ALTYAPI ERİŞİM VE KAPASİTE
TAHSİS YÖNETMELİĞİ
DEMİRYOLU DÜZENLEME GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
01 Eylül 2014
BİRİNCİ KISIM
Genel Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam, Dayanak ve Tanımlar
Amaç ve Kapsam
MADDE 1 - (1) Bu yönetmeliğin amacı; ulusal demiryolu altyapı ağına erişimin
sağlanması amacıyla demiryolu altyapı erişim ücretlerinin belirlenmesini, ücretlendirilmesini
ve demiryolu altyapı kapasitesinin tahsisi ile ilgili olarak uygulanacak usul ve esasları
düzenlemektir.
(2) Bu yönetmelik hükümleri;
a- Ulusal demiryolu altyapı ağında verilen hizmetler ile ulusal demiryolu altyapı ağına
bağımlı olmayan ancak ikinci bir demiryolu tren işletmecisi tarafından kapasite tahsisi talep
edilmesi halinde söz konusu demiryolu altyapısında verilen hizmetleri de kapsar.
b-Ulusal demiryolu altyapı ağından bağımsız demiryolu altyapısında verilen şehir içi
ve banliyö hizmetleri ile ulusal demiryolu altyapı ağına bağımlı olmayan ve bölgesel
taşımacılık hizmetleri için tek bir demiryolu altyapı işletmecisince kullanılan demiryolu
altyapısını kapsamaz.
Dayanak
MADDE 2 – (1) Bu yönetmelik; 26/9/2011 tarihli ve 655 sayılı Ulaştırma, Denizcilik
ve Haberleşme Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde
Kararnamenin 8 inci maddesinin birinci fıkrasının (a),(ğ) ve (k) bentleri ile 24/4/2013 tarihli
ve 6461 sayılı Türkiye Demiryolu Ulaştırmasının Serbestleştirilmesi Hakkında Kanun’un 1
inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi, 2 inci maddesi ve 3 üncü maddesinin ikinci
fıkrasının (b) ve (c) bentlerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3 – (1) Bu yönetmeliğin uygulanmasında;
a) Alternatif Güzergâh:
Demiryolu tren işletmecisiyle ilgili olarak yük ve yolcu
hizmeti için iki güzergâh arasında ikame edilebilirliği olan aynı kalkış ve varış arasında başka
bir güzergâhı,
b) Bakan: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanını,
1
c) Bakanlık: Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığını,
ç) Barınma Hatları: Demiryolu çeken ve çekilen araçlarının iki görev arasında geçici
olarak park yapması için Demiryolu altyapı işletmecisi tarafından belirlenmiş hatları,
d) Bölgesel Taşımacılık Hizmetleri: Belirli bir bölgenin demiryolu ulaşım
ihtiyaçlarının karşılanması için sağlanan hizmetleri,
e) Çerçeve Anlaşması: Bir demiryolu tren işletmecisi ve bir demiryolu altyapı
işletmecisi arasında, yapılan ve tarafları bağlayıcı niteliği olan, her iki tarafında hak ve
yükümlülüklerini belirleyen, bir tahsis döneminden daha uzun süreyi kapsayan anlaşmayı,
f) DDGM: Demiryolu Düzenleme Genel Müdürlüğü’nü,
g) Demiryolu Düzenleme Genel Müdürlüğü: Demiryolu taşımacılığı ile ilgili
konularda demiryolu altyapısı kullanımı, tahsisi, erişimi ve ücretlendirmeye ilişkin usul ve
esasları belirleyen, demiryolu altyapı işletmecileriyle demiryolu tren işletmecileri arasında
oluşan ihtilafların çözümüne yönelik karar alan, demiryolu altyapı kullanım ücretleri ile
taşımacılık faaliyetlerine ilişkin gerektiğinde taban ve tavan ücret tespit eden, demiryolu
altyapı işletmecileriyle demiryolu tren işletmecilerini yetkilendiren ve bu hususlara ilişkin
uygulamaları denetleyen ulusal yetkili kuruluşu,
ğ) Demiryolu Altyapı İşletmecisi: Tasarrufundaki demiryolu altyapısını güvenli bir
şekilde işletmek ve demiryolu tren işletmecilerinin hizmetine sunmak hususunda DDGM’ ce
yetkilendirilmiş kamu tüzel kişileri ve şirketleri,
h) Demiryolu Altyapı Kapasitesi: Belirli bir zaman aralığında ve belirli bir hat
kesiminde trafik yönünden işletilebilecek azami tren sayısını,
ı) Demiryolu Tren İşletmecisi: Ulusal demiryolu altyapı ağı üzerinde yük ve/veya
yolcu taşımacılığı yapmak üzere DDGM tarafından yetkilendirilmiş kamu tüzel kişileri ve
şirketleri,
i) Emniyet Sertifikası: Demiryolu ulaştırma hizmetlerinin tüm süreçlerinin emniyetli
bir şekilde yönetildiğini gösteren, demiryolu tren işletmecisinin Emniyet Yönetim Sistemi
kurduğunu ve ilgili emniyet standartları ve kurallarına uyum gösterebildiğini kanıtlayan ve
DDGM tarafından bu işletmecilere verilen sertifikayı,
j) Emniyet Yönetim Sistemi: Demiryolu altyapı ve tren işletmecilerinin emniyetli
çalışmasını sağlayacak, tehlikelerin ve kazaların azaltılmasına, risklerin düşürülmesine
yönelik önlemlerin sistematik olarak belirlenmesi ve buna göre kuralların, talimatların,
süreçlerin devamlı takip edilerek revize edilebilmesini sağlayan ve ilgili ulusal mevzuata uyan
organizasyonel yapıyı,
2
k) Erişim Sözleşmesi: Altyapı kapasite tahsis başvurusu olumlu sonuçlanan demiryolu
tren işletmecisi ile demiryolu altyapı işletmecisi arasında yapılan ve şebekeye erişimi
sağlayan sözleşmeyi,
l) Eşik değerler: Demiryolu tren işletmecilerinin tren seferleri, özellikle gecikme gibi
önemli parametrelerle ilgili performanslarını değerlendirmek üzere demiryolu altyapı
işletmecisi tarafından şebeke bildiriminde belirtilen performans planı kapsamındaki
performans değerlerini,
m) Kapasite Analiz Raporu: Demiryolu altyapı kapasitesi üzerindeki kapasite
isteklerinin
yeterince
karşılanmaması
durumunda,
kapasite
karşılanmasını
önleyen
kısıtlamaları belirleyerek sıkışıklığı hafifletmek ve varsa ilave isteklerin karşılanması için kısa
ve orta vadede hangi önlemlerin alınabileceği konusunda yapılan analiz raporunu,
n) Kapasite Geliştirme Planı: Altyapının bir bölümünün 'sıkışık altyapı' olarak ilan
edilmesine yol açan kapasite kısıtlarını hafifletmek için önerilen önlemlerin uygulanması için
yapılan program planını,
o) Kapasite Tahsisi: Bir demiryolu altyapı işletmecisi tarafından bir erişim
sözleşmesiyle belirli bir süre için belirli bir demiryolu altyapı kapasitesinin, demiryolu tren
işletmecisinin kullanımına verilmesini,
ö) Mücbir Sebep: Görevin, taahhüdün ve sorumluluğun yerine getirilmesine engel
teşkil edebilecek nitelikte, önüne geçilmesi olanaksız irade dışı beklenmedik deprem, sel ve
benzeri doğal afetler ile yangın, iflas ve bunlara benzer olayları,
p) Orer: Tren planını, hareket çizelgesini,
r) Sıkışık Altyapı: Kapasite için farklı isteklerin koordinasyonundan sonra bile
altyapının bir bölümünün belirli dönemlerde altyapı kapasitesi talebine tam olarak cevap
verememesini,
s) Şebeke Bildirimi: Altyapı kapasitesi başvurularını mümkün kılmak için
ücretlendirme ve kapasite tahsis planlarına yönelik genel kurallar, müddetler, prosedürler ve
kriterleri de dahil olmak üzere gerekli diğer tüm bilgileri ayrıntılarıyla belirleyen ve
demiryolu altyapı işletmecisi tarafından yayımlanan bildirimi,
ş) Şebeke: Bir demiryolu altyapı işletmecisinin sahip olduğu ve/veya onun tarafından
yönetilen ve ulusal demiryolu altyapı ağı içinde yer alan tüm demiryolu alt yapı ağını,
t) Şehir içi ve Banliyö Hizmetleri: Ulusal demiryolu ağına bağlı olmayan bir şehir
merkezi veya şehirleşmiş bölge il ve civar bölgeleri arasındaki ulaşım ihtiyaçlarının
karşılanması için sunulan hafif raylı sistemler vb. ulaştırma hizmetlerini,
3
u) Şirket: 13.1.2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre tutulan ticaret
siciline kayıtlı şirketi,
ü) Tren Çizgisi: Bir trenin iki yer arasında belirli bir zaman diliminde işlemesi için
gerekli demiryolu altyapı kapasitesini,
v) Ulusal Demiryolu Altyapı Ağı: Türkiye sınırları içerisinde bulunan il ve ilçe
merkezleri ve diğer yerleşim yerleri ile limanlar, hava meydanları, organize sanayi bölgeleri,
lojistik ve yük merkezlerini birbirine bağlayan, kamuya veya şirketlere ait bütünleşik
demiryolu altyapısı ağını,
y) Ulusal Yük Taşımacılık Hizmeti: Trenine eklenti yapılabilen ve/veya treni
bölünebilen, tüm vagonların sınırı geçmemeleri koşuluyla farklı bölümlerin farklı hareket ve
varış noktaları olabilen, yük treninin Türkiye sınırları içerisinde verdiği demiryolu ulaştırma
hizmetini,
z) Uluslararası Yük Taşımacılık Hizmeti: Trenine eklenti yapılabilen ve/veya treni
bölünebilen, tüm vagonların en az bir sınırı geçmeleri koşuluyla farklı bölümlerin farklı
hareket ve varış noktaları olabilen, yük treninin Türkiye sınırlarını en az bir kez geçtiği
demiryolu ulaştırma hizmetini,
aa) Yetki Belgesi: DDGM tarafından bir işletmeciye verilen ve demiryolu ulaştırma
hizmetleri sunabilmek, altyapı ve tren işletebilmek için önkoşulların sağlandığını gösteren
belgeyi, ifade eder.
(2) Bu maddede tanımlanmayan terimler için 6461 sayılı Türkiye Demiryolu
Ulaştırmasının Serbestleştirilmesi Hakkında Kanun’daki tanımlar esas alınır.
İKİNCİ KISIM
ALTYAPI TAHSİSİ VE ÜCRETLENDİRMESİ KOŞULLARI
BİRİNCİ BÖLÜM
Genel Şartlar ve Şebeke Bildirimi
Genel Şartlar
MADDE 4 – (1) Geçerli bir yetki belgesi almış olan demiryolu tren işletmecilerinin
kapasite tahsisi için başvuru yapmadan önce ilgili ulusal mevzuat kapsamında tanımlanan bir
“Emniyet Yönetim Sistemi’ni kurması ve DDGM’ den emniyet sertifikası alması gereklidir.
4
(2) Ücretlendirme ve kapasite tahsisi planları tüm işletmecilere eşit ve ayrımcı
olmayan erişim hakkı tanımalıdır. Bu kurala aykırılık olduğunun iddia edilmesi halinde
DDGM hakemlik yapma yetkisine sahiptir.
(3) Demiryolu altyapısının adil ve ayrımcı olmayan kullanımı ve ilgili mevzuatın
uygulanma denetimini DDGM yapar.
(4) İkili anlaşmalar ile uluslararası sözleşmelerin hükümleri saklıdır.
(5) Demiryolu altyapı işletmecisi birden fazla altyapı şebekesinden geçen tren
hizmetlerinin verimli yapılmasını sağlamak için yabancı ülkeler dahil diğer demiryolu altyapı
işletmecileri ile işbirliği yapar.
(6) Demiryolu altyapı işletmecisi, demiryolu taşımacılığında ulusal demiryolu altyapı
ağının etkin kullanımını ve rekabet ortamının oluşmasını sağlamak zorundadır. Diğer
demiryolu altyapı işletmecileri ile ortak kuruluşlar tesis edilebilir. Herhangi bir işbirliği veya
ortak organizasyondaki kuruluşlar bu yönetmelikte belirlenen kurallara bağlı kalır.
(7) 9 uncu maddede tarifi yapılan özel düzenlemeler haricinde; demiryolu altyapı
işletmecileri uygulanmakta olan altyapı erişim ücret tarifesini, kendi şebekelerinin tümü
üzerinde aynı prensiplere dayalı olmasını sağlar.
Şebeke Bildirimi
MADDE 5 – (1) Demiryolu altyapısına tüm demiryolu tren işletmecilerinin serbest,
adil ve sürdürülebilir bir rekabet ortamında erişimlerini sağlamak ve erişim haklarını
kullanabilmeleri için gerekli tüm bilgiler demiryolu altyapı işletmecileri tarafından
hazırlanarak yıllık şebeke bildiriminde yayımlanır.
(2) Şebeke bildirimi Ek 1'e uygun olarak ve DDGM’nin onayından sonra yayımlanır.
(3) Şebeke bildirimi, geçerlilik süresini kapsayacak şekilde ve en az bir yıl
uygulanmak üzere yayımlanır.
(4) Şebeke Bildirimi, demiryolu tren işletmecilerinin erişebilecekleri ulusal demiryolu
altyapı ağının teknik yapısını ortaya koyacaktır.
(5) Demiryolu altyapı işletmecisi şebeke bildirimini internet ortamında yayımlamak
zorundadır.
(6) Şebeke bildirimi güncel halde bulundurulur ve gerektiğinde değişiklik yapılır.
Güncellenen şebeke bildirimi de DDGM’nin onayından sonra yayımlanır.
(7) Şebeke Bildirimi her yıl altyapı kapasitesi talepleri için son başvuru tarihinden en
az dört ay önce yayınlanır.
5
(8) Demiryolu tren işletmecilerince bu Yönetmelikte belirlenen şartlara riayet
edilmediği durumlarda, demiryolu altyapı işletmecisi durumu DDGM’ye bildirir. DDGM,
böyle bir durumun gerçekliğinin belgelenmesi halinde; demiryolu tren işletmecisinin
altyapıya erişim hakkını bir ay süre ile askıya alır, bir takvim yılı içinde erişim hakkı iki kez
askıya alınan demiryolu tren işletmecisinin üçüncü ihlalinde şebeke erişim hakkı ilgili takvim
yılının sonuna kadar iptal edilir.
İKİNCİ BÖLÜM
Altyapı erişim ücretlerinin belirlenmesi ve tahsili, sunulacak hizmetler, ücretlendirme
ilkeleri, ücret artırımı ve indirim uygulamaları
Altyapı erişim ücretlerinin belirlenmesi ve tahsili
MADDE 6 – (1) Bu yönetmelikte belirlenen kurallar çerçevesinde; altyapının
kullanımı için ücret tespit edilmesi ve tahsili demiryolu altyapı işletmecisi tarafından yapılır.
Sunulacak hizmetler
MADDE 7 – (1) Demiryolu tren işletmecileri, Ek 2.1 ve Ek 2.2’de açıklanan hizmet
tesisleri için ayrımcı olmayan bir asgari erişim paketi ve hizmet tesislerine erişim hakkına
sahip olurlar.
(2) Demiryolu altyapı işletmecisi, demiryolu tren işletmecilerinin Ek 2.2’de belirtilen
hizmetleri alternatif hizmet sağlayıcılardan temin edilebilmeleri halinde; bu hizmetleri
vermeyi reddedebilir.
(3) Demiryolu altyapı işletmecisi Ek 2.3' de belirtilen ek hizmetleri sağlayabiliyorsa,
demiryolu tren işletmecisinin talebi üzerine vermek zorundadır.
(4) Demiryolu tren işletmecileri, Ek 2.4' te belirtilen diğer yardımcı hizmetleri,
demiryolu altyapı işletmecileri veya diğer hizmet sağlayıcılardan talep edebilir. Demiryolu
altyapı işletmecileri bu hizmetleri temin etmekle yükümlü değillerdir.
Ücretlendirme ilkeleri
MADDE 8 – (1) Demiryolu altyapı işletmecileri şebekenin benzer bir parçasında aynı
nitelikteki hizmetler gerçekleştiren farklı demiryolu tren işletmecileri için eşdeğer, ayrımcı
olmayan bir ücret tarifesini uygular. Uygulanan ücretlerin şebeke bildiriminde belirtilen
kurallara uygun olmasını sağlar. Ücretlendirme sistemi, demiryolu tren işletmecilerinin verim
artışlarını destekleyecek şekilde düzenlenir.
6
(2) DDGM, altyapı erişim ücretiyle ilgili tüm bilgileri demiryolu altyapı
işletmecilerinden talep edebilir.
(3) Ek 2.1’ de açıklanan asgari erişim paketindeki hizmetler ve Ek 2.2’ de belirtilen
hizmet tesislerine erişim için istenecek ücretler, bakım-onarım dahil altyapı işletme
giderleriyle orantılı olarak belirlenir.
(4) Altyapı erişim ücretlendirmesi altyapının sıkışık olduğu dönemlerde kapasite
azlığını yansıtan ilave bir ücret içerebilir.
(5) Ek 2. 2, Ek 2.3 ve Ek 2.4’de belirtilen hizmetler için alınacak ücretler, altyapı
erişim ücreti kapsamına girmez. Söz konusu hizmetlere ilişkin ücretler ayrıca belirlenir ve
tahsil edilir. Ücretlendirme fiili kullanım miktarı üzerinden yapılır.
(6) Şebeke bildiriminde yer almayan ve mücbir sebeplerden kaynaklanan altyapı
bakım ve onarımları nedeniyle demiryolu tren işletmecilerine kullandırılamayan tahsisli
kapasite erişim ücretleri tahsil edilmez.
(7) Demiryolu altyapı işletmecileri, demiryolu tren işletmecisi tarafından kendisine
sağlanan bilgilerin ticari gizliliğine riayet eder.
(8) DDGM, bu Yönetmelik kapsamındaki faaliyetlerle ilgili piyasadaki ücretlerin; ülke
ekonomisi ve/veya kamu yararı aleyhine sonuç vermesi ve/veya aşırı ücret uygulanması
ve/veya rekabet ortamının bozulması hallerinde ve gerektiğinde söz konusu faaliyetler için
belirli bir süreyle sınırlı taban ve/veya tavan ücret tarifesi uygulaması getirebilir.
Ücret artırım uygulamaları
MADDE 9 – (1) Demiryolu altyapı işletmecisi; altyapı işletme, bakım-onarım
giderlerindeki artışların karşılanmasını sağlamak üzere piyasanın durumunu da göz önüne
alarak erişim ve diğer hizmetlerin ücretlerini arttırabilir.
(2) Demiryolu altyapı işletmecisi, altyapıyı kategorilere ayırarak altyapı erişim
ücretlerini farklılaştırabilir.
(3) Demiryolu altyapı işletmecisi, şebekenin performansını arttıracak ve giderlerini
azaltacak belirli yatırımların maliyetlerini dikkate alarak ücret artışına gidebilir.
(4) Demiryolu altyapı işletmecisinin üçüncü fıkrada belirtilen nedenle bir ücret artışına
gitmek durumunda kalması halinde söz konusu ücret artışlarını en az üç ay önceden ilan eder.
7
Ücret indirim uygulamaları
MADDE 10 – (1) Demiryolu altyapı işletmecisi tüm demiryolu tren işletmecilerine
açık olmak üzere belirli zamanla sınırlı veya belirli noktalardaki atıl vaziyette duran
kapasiteyi kullanıma kazandırmak veya ilave demiryolu hizmetlerinin sunulmasına katkıda
bulunmak üzere indirim tarifeleri oluşturulabilir.
(2) Demiryolu altyapı işletmecisi tarafından demiryolu tren işletmecilerine herhangi
bir hizmet için indirim yapılması halinde, indirim bu bölümde belirtilen kurallara göre yapılır.
(3) Demiryolu altyapı işletmecilerine, azami kapasite kullanımını sağlamaya yönelik
olarak belirli bir ton-km’nin üzerinde yük taşımayı taahhüt eden demiryolu tren
işletmecilerine; kurallarını şebeke bildiriminde yayımlamak şartıyla yük taşımacılığında belli
oranda indirim uygulayabilir.
(4) İndirimler altyapı ağının sadece belirli kısımlarının kullanımı ile ilgili olabilir.
(5) Demiryolu altyapı işletmecisi tarafından hazırlanacak ve yayımlanacak olan
indirim tarifeleri, Ek 2.2 ve Ek 2.3’de yer alan hizmetler için de geçerli olabilir.
(6) Demiryolu altyapı işletmecisi, tasarrufunda bulunan altyapıya daha az zarar veren
teknolojilere sahip trenler için demiryolu tren işletmecilerine şebeke bildiriminde yayımlamak
şartıyla indirim uygulayabilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Performans değerlendirme, kapasite hakları ve tahsisli kapasitenin kullanılmaması
Performans değerlendirme
MADDE 11 – (1) Demiryolu altyapı erişim ücretlendirme sistemi, performans
değerlendirme kuralları aracılığıyla demiryolu tren işletmecilerini ve demiryolu altyapı
işletmecisini kesintileri en aza indirmeye ve demiryolu ağının performansını artırmaya teşvik
eder. Bu kurallar, şebeke işletimini aksatan eylemler için cezalar, aksamadan zarar gören
işletmeler için tazminat ve planlanandan daha iyi bir performans gösteren işletmelere
ödüllendirmeleri de içerebilir. Bu hususlar, her yılsonunda demiryolu altyapı işletmecisi ve
DDGM tarafından ortak hazırlanacak ve yayınlanacak olan altyapı kapasite performans
raporunda yer alır.
(2) Performansı ölçmeye yönelik yöntemin temel ilkeleri şebekenin tamamı için
geçerlidir.
8
Kapasite hakları
MADDE 12 – (1) Altyapı kapasite tahsisi için başvurular, altyapı kapasitesini
kullanmak isteyen demiryolu tren işletmecileri tarafından yapılır.
(2) Bir demiryolu tren işletmecisine tahsis edilmiş altyapı kapasitesi, demiryolu altyapı
işletmecisi tarafından başka bir demiryolu tren işletmecisine kullandırılamaz.
(3) Tahsis edilmiş altyapı kapasitesinin herhangi bir şekilde demiryolu tren
işletmecileri arasında alım satımı yasaktır. Bunun ihlal edilmesi, daha sonraki kapasite
tahsislerinden men edilme sebebidir.
(4) Tren çizgisi şeklindeki belirli altyapı kapasitesini kullanma hakkı demiryolu tren
işletmecisine en fazla bir tahsis dönemi için verilir.
(5) Bir tahsis döneminden daha uzun bir dönem boyunca ilgili demiryolu altyapısı
üzerinde kapasite kullanımı için, demiryolu altyapı işletmecisi ile demiryolu tren işletmecisi
arasında bir çerçeve anlaşması yapılır.
(6) Demiryolu altyapı işletmecisi, demiryolu tren işletmecilerinden faaliyet seviyesiyle
orantılı bir mali teminat isteyebilir. Bu mali teminatın miktarı şebeke bildiriminde belirtilir.
Tahsisli kapasitenin kullanılmaması
MADDE 13 – (1) Demiryolu tren işletmecilerine tahsis edilen tren çizgilerinin
kullanılmaması halinde; demiryolu altyapı işletmecisi tarafından şebeke bildiriminde
belirtilen usule göre ücret tahsil edilir.
(2) Demiryolu altyapı işletmecisi, demiryolu tren işletmecilerine tahsis edilen ve
kullanılmayan altyapı kapasitesi hakkında demiryolu tren işletmecilerine gerekli duyuruları en
kısa sürede yapar ve söz konusu kapasiteleri diğer demiryolu tren işletmecilerine
kullandırabilir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Birden fazla altyapı ağı üzerindeki kapasite tahsisi
Birden fazla altyapı ağı üzerindeki kapasite tahsisi
MADDE 14 – (1) Demiryolu altyapı işletmecileri, kendi tasarruflarındaki altyapı
ağının dışında bir demiryolu ağının kullanımını da gerektiren demiryolu taşımacılık
faaliyetlerine ilişkin kapasite tahsisini sağlamak için diğer demiryolu altyapı işletmecileri ile
işbirliği yapar.
9
(2) Demiryolu altyapı işletmecileri, Avrupa Birliği’ne yönelik demiryolu taşımacılık
faaliyetlerini; Trans-Avrupa demiryolu taşımacılık şebekesi kullanım kuralları çerçevesinde
düzenleyecekler ve bunu sağlamak için uygun olan süreçleri oluşturacaklardır.
(3) Demiryolu altyapı işletmecileri, uluslararası demiryolu taşımacılık faaliyetlerine
yönelik altyapı kapasite tahsislerini önceden garanti edilmiş işbirliği çerçevesinde yapar ve
kullandırırlar.
(4) Bu madde kapsamında yapılan işbirlikleri, garanti altına alınan altyapı kapasitesi
ve bu kapasitenin tahsisi ile ilgili kurallar demiryolu tren işletmecilerine ve kamuoyuna
duyurulur.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çerçeve anlaşmaları ve erişim sözleşmesine ilişkin hükümler
Çerçeve anlaşmaları ve erişim sözleşmesine ilişkin hükümler
MADDE 15 – (1) Bir çerçeve anlaşması, demiryolu tren işletmecisine bir tahsis
dönemini aşan belirli bir süre boyunca ona sunulan altyapı kapasitesinin genel özelliklerini
belirtir ancak tren çizgilerini belirlemez. Çerçeve anlaşmaları, anlaşmanın kapsamına giren
altyapı üzerinde haksız rekabet, tekel veya diğer demiryolu tren işletmecileri veya hizmet
sağlayıcıları tarafından kullanımına engel oluşturacak şekilde olamaz.
(2) Çerçeve anlaşmaları bir erişim sözleşmesi ile tamamlanır ve geçerli olur.
(3) Kapasite tahsisi başvurusu olumlu sonuçlanan her demiryolu tren işletmecisi,
demiryolu altyapı işletmecisi ile bir erişim sözleşmesi imzalar. Bir erişim sözleşmesinin
asgari şartları Ek 4’de yer almakta olup, Ek 4’e uygun bir örnek erişim sözleşmesi taslağı
şebeke bildirimi ekinde yayımlanır. Yapılan erişim sözleşmelerinin bir örneği DDGM’ ye
gönderilir.
(4) Çerçeve anlaşmaları tadil edilmek istenilmesi halinde; bu madde hükümleri
çerçevesinde ve dördüncü fıkradaki usule uygun olarak tadil edilebilir.
(5) Çerçeve anlaşmaları, değiştirilmesi veya iptal edilmesi durumunda cezalar içerir.
Ancak, bu cezaların niteliği ve nicelikleri şebeke bildiriminde önceden bildirilir.
(6) Çerçeve anlaşmaları, azami beş yıllık bir dönemi kapsar ve anlaşma süresinin
bitiminden 6 ay önce yenilenebilir.
(7) Ticari gizliliğe sadık kalmak kaydıyla, çerçeve anlaşmalarının genel nitelikleri
ilgili tarafların ulaşabileceği şekilde açık erişime sunulur.
10
(8) Çerçeve anlaşmaları imzalanmadan önce; bu madde kapsamında değerlendirilerek
uygun görüş vermek üzere DDGM’ ye gönderilir.
ALTINCI BÖLÜM
Kapasite tahsis program takvimi, başvuru, planlama ve koordinasyon süreci
Kapasite tahsis program takvimi
MADDE 16 – (1) Demiryolu altyapı işletmecisi kapasite tahsisi için Ek 3'de belirtilen
programa uyar.
(2) Demiryolu altyapı işletmecisi taslak orer hakkında istişareye başlamadan önce,
uluslararası tren çizgileriyle ilgili olarak diğer demiryolu altyapı işletmecileri ile mutabakata
varır. Düzeltmeler sadece çok gerekli olduğunda yapılır.
Başvuru
MADDE 17 – (1) Demiryolu tren işletmecileri, demiryolu altyapı işletmecisine
şebeke bildiriminde belirlenmiş olan altyapı erişim ücretini ödeme karşılığında, kendilerine
demiryolu altyapısını kullanma hakkı verilmesi için başvuru yapabilirler. Başvurudan önce
gerekli ön şartların ve yeterliliklerin ilgili yönetmeliklerde açıklandığı üzere sağlanması
zorunludur.
(2) Düzenli orer ile ilgili başvurular için Ek 3'de belirlenmiş olan süreler içerisinde
gerekli bildirimler yapılır.
(3) Bir çerçeve anlaşmasına tabi olan demiryolu tren işletmecileri bu anlaşmaya uygun
olarak başvuruda bulunabilirler.
(4) Birden fazla şebekeden geçen tren çizgileri için, demiryolu tren işletmecisi, bir
demiryolu altyapı işletmecisine başvurarak kapasite tahsis talebinde bulunur. Bu durumda
demiryolu altyapı işletmecisi, demiryolu tren işletmecisi adına diğer ilgili demiryolu altyapı
işletmecilerinden kapasite talep etmek üzere iletişime geçer.
Planlama
MADDE 18 – (1) Demiryolu altyapı işletmecisi, birden fazla şebekeden geçen tren
çizgileri için yapılan talepler de dahil olmak üzere kendi altyapısı için aldığı tüm talepleri en
yüksek kapasitede kullanım amacıyla karşılamaya çalışır. Ayrıca, uygulanacak kısıtlamalar
sebebiyle demiryolu tren işletmecisine doğacak ticari ve ekonomik etkileri de baştan dikkate
11
almak zorundadır.
(2) Demiryolu altyapı işletmecisi, planlama ve koordinasyon süreci içinde belirli
hizmetler için ancak ve sadece 20 inci ve 22 inci maddelere göre öncelik verebilir.
(3) Demiryolu altyapı işletmecisi orer taslağı hakkında demiryolu tren işletmecilerine
danışır ve görüşlerini sunmak üzere taraflara en az bir ay süre verir. Altyapı kapasite tahsisi
talebinde bulunmuş tüm taraflar ve demiryolu hizmet sağlayıcıları bu dönemde belirtecekleri
görüşlerle orer’in
yürütmeye
konulmasından
önce
alacakları
hizmetleri
imkânları
doğrultusunda satın alabilir ve hizmet içeriklerini belirleyebilirler. Tüm bu içerik ve süreler
şebeke bildiriminde demiryolu altyapı işletmecisince detaylandırılmak zorundadır.
(4) Demiryolu altyapı işletmecisi, kendisine iletilen herhangi bir sorunu gidermek için
uygun tedbirleri alacaktır. Demiryolu altyapı işletmecisi daha önceden tahmin edilen sıkıntılar
ve sık karşılaşılan sorunlar için kendi internet sayfasında veya hazırlanacak bir rehberde bu
sorunları ve çözüm yollarını açıklar.
Koordinasyon süreci
MADDE 19– (1) 18 inci maddeye göre yapılacak planlama sürecinde, demiryolu
altyapı işletmecisi bir ihtilafla karşılaşması halinde, bu talepleri taraflar arası koordinasyon
yoluyla, tüm gereksinimlere mümkün olan en iyi karşılığı veren çözümü sağlar.
(2) Koordinasyon gerektiren bir durum ortaya çıktığında, demiryolu altyapı
işletmecisi, talep edilen tren çizgisi yerine çözüme yönelik olarak makul sınırlar içinde farklı
bir tren çizgisi önerme hakkına sahiptir.
(3) Herhangi bir anlaşmazlık durumunda, demiryolu altyapı işletmecisi demiryolu tren
işletmecisi ile istişare yoluyla çözüm elde etmeye çalışır. Bu istişare aşağıdaki bilgilerin
makul bir süre içinde ücretsiz ve yazılı veya elektronik formatta açıklanmasına
dayandırılacaktır.
(a) Aynı güzergâhlarda diğer demiryolu tren işletmecileri tarafından talep edilen tren
çizgileri,
(b)
Diğer demiryolu tren işletmecilerine tahsis edilen tren çizgileri ve aynı
güzergâhlara ilişkin bekleyen tren çizgisi talepleri,
(c) Diğer demiryolu tren işletmecilerine aynı güzergâhlarda önceki orerdeki gibi tahsis
edilen tren çizgileri,
(d) İlgili güzergâhlar üzerinde mevcut kalan kapasite,
(e) Kapasite tahsisi sürecinde kullanılan kriterlerin tam detayları,
Demiryolu tren işletmecileri bu bilgilerin açıklanmasına razı değilse kimlikleri açıklanmadan
12
bilgilendirme sağlanır.
(4) Koordinasyon sürecini yöneten ilkeler, şebeke bildiriminde belirlenir. Burada
ayrıca uluslararası tren çizgilerini düzenlemedeki zorluklar da yansıtılır ve bu tren çizgilerinde
yapılan düzenlemelerin diğer ülkelerdeki demiryolu altyapı işletmecileri üzerindeki etkileri de
açıklanır.
(5) Altyapı kapasite taleplerinin koordinasyon ile çözülemediği durumlarda demiryolu
altyapı işletmecisi tüm istekleri karşılamak için alternatif çözümler dâhilinde girişimde
bulunur.
(6) Mevcut temyiz prosedürleri, 28 inci ve 29 uncu maddelerin hükümleri saklı
kalmak şartıyla, altyapı kapasitesinin tahsisinde yaşanacak ihtilafların hızla çözülebilmesi
için, uyuşmazlıklara ilişkin çözüm önerileri şebeke bildiriminde açıklanacak süreçlere göre
oluşturulur. Öneriler, en geç 10 iş günü içinde karara bağlanır. Önerilerin uygun bulunmaması
halinde ilgili taraflar DDGM’ ye 10 iş günü içerisinde itiraz edebilir.
YEDİNCİ BÖLÜM
Sıkışık altyapı, program dışı talepler ve sınıflandırılmış altyapı
Sıkışık altyapı
MADDE 20 – (1) İstenen tren çizgilerinin koordinasyonundan ve demiryolu tren
işletmecisi ile istişare yapılmasından sonra altyapı kapasitesi için taleplerin yeterince
karşılanamaması durumlarında, demiryolu altyapı işletmecisi altyapı kesiminde meydana
gelen sıkışıklığı derhal ilan etmek zorundadır. Bu, aynı zamanda yakın gelecekte yetersiz
kapasite yaşayabileceği öngörülmüş olan altyapı için de yapılır.
(2) Bir altyapı kesiminin sıkışıklığı ilan edildiğinde ve 24 üncü maddede belirtildiği
gibi bir kapasite geliştirme planının bulunmadığı takdirde, demiryolu altyapı işletmecisi 23
üncü maddede açıklandığı gibi bir kapasite analizi yapar.
(3) 8 inci maddenin dördüncü fıkrası uyarınca yapılan ilave ücretlere rağmen sıkışık
altyapı kapasitesine karşı tatmin edici bir sonuç elde edilemediği durumda, altyapı
kapasitesinin tahsisi için demiryolu altyapı işletmecisi şebeke bildiriminde belirttiği öncelik
kriterlerini uygular.
(4) Demiryolu altyapı işletmecisi tarafından kapasite tahsis edilirken öncelik kriterleri,
kamu yararı yüksek veya demiryolu yük taşımacılığının gelişimini teşvik edecek şekildeki
13
hizmetlere öncelik verilmesini sağlamak için ayrımcı olmayan koşullarda gerekli tüm
önlemler alınır.
(5) Uluslararası hizmetlerde önceki paragrafa uymak kaydıyla, belirli hizmetlere belirli
bir kapasite tahsis edilerek uluslararası kuruluşların herhangi bir gelir kaybına uğratılması
durumunda, demiryolu altyapı işletmecileri önceden yapılan uluslararası antlaşmalar
çerçevesinde tazminat verir/alır.
(6) Öncelik kriterleri belirlenirken ulusal yük taşımacılık hizmetleri yanısıra,
uluslararası yük taşımacılık hizmetleri de dikkate alınır.
(7) Altyapının sıkışık olduğu yerlerde takip edilecek prosedürler ve öncelik kriterleri
şebeke bildiriminde belirtilir.
Program dışı talepler
MADDE 21 – (1) Demiryolu altyapı işletmecisi, bireysel tren çizgileri için program
dışı isteklere mümkün olduğunca çabuk ve her durumda beş iş günü içinde cevap verecektir.
Mevcut atıl veya fazla kapasite ile ilgili bilgiler bu kapasiteyi kullanmak isteyebilecek olan
tüm demiryolu tren işletmecilerinin erişimine sunulur.
(2) Demiryolu altyapı işletmecileri program dışı bakım-onarım ihtiyaçları ve program
dışı kapasite taleplerine hızlı cevap verebilmek amacıyla ihtiyaca göre kapasiteden belli bir
pay ayırma ve saklama hakkına sahiptir. Demiryolu altyapı işletmecileri yedek tutulması
gereken kullanılabilir hat kapasiteleri için ihtiyaç değerlendirmesi yapar
Sınıflandırılmış altyapı
MADDE 22 – (1) Uygun alternatif güzergâhlar ve/veya aynı güzergâhta farklı zaman
dilimi bulunduğu durumlarda, demiryolu altyapı işletmecisi ilgili taraflarla istişareden sonra o
güzergâh için günün tamamında veya belirli zaman dilimlerinde izin verilen ve demiryolu
altyapı işletmecisi tarafından belirlenmiş olan trafik sınıflarında kullanılmak üzere, altyapı
kapasitesi tayin edilir. Bu sınıflandırma oluşturulduğu zaman, demiryolu altyapı işletmecisi
altyapı kapasitesi tahsisi yaparken tren güzergâhında izin verilen trafik türüne öncelik verir.
Öncelik sıralamaları ve bu hatlara göre trafik sınıf kodları şebeke bildiriminde açıklanır.
Böyle bir kapasitenin mevcut olduğu ve tren dizisinin hat üzerinde işletilebilmesi için gerekli
olan teknik özellikleri sağladığı durumlarda, bu altyapının kullanımı önlenmeyecektir
(2) Tren çizgisi tahsisi talebinde bulunan demiryolu tren işletmecisi her türlü
14
hizmetten faydalanabilecek şekilde sınıflandırılmış altyapı kapasitesi planlama sürecine alınır.
SEKİZİNCİ BÖLÜM
Kapasite analiz raporu ve kapasite geliştirme planı
Kapasite analiz raporu
MADDE 23 – (1) Kapasite analizi demiryolu altyapı işletmecileri tarafından yapılır ve
altyapı kapasite tahsis taleplerinin karşılanmasına engel teşkil eden kısıtlamaları/zayıf
noktaları belirleyip ilave taleplerin de karşılanmasını sağlayacak yöntem ve çözümleri içerir.
kapasite dikkate alınarak hazırlanır. Kapasite analizi; hizmetleri yeniden yapılandırmayı,
yeniden planlamayı, hız değişikliklerini ve altyapı iyileştirmelerini içerir. Analiz raporu,
sıkışıklığı hafifletmek için kısa ve orta vadede hangi önlemlerin alınabileceğini de belirler.
(2) Kapasite analiz raporu; altyapı, işletme süreçleri ve altyapı kapasite tahsisi
çerçevesinde sunulan farklı hizmetler de dahil olmak üzere tüm faktörlerin altyapı kapasitesi
üzerindeki etkisi,
(3) Altyapının sıkışık olarak tayin edilmesini takiben altı ay içinde kapasite analizi
yapılır ve kapasite analiz raporu hazırlanarak yayımlanır. Kapasite analiz raporunun bir örneği
DDGM’ye gönderilir.
Kapasite geliştirme planı
MADDE 24 – (1) Kapasite analizinin tamamlanmasından sonraki altı ay içinde,
demiryolu altyapı işletmecisi bir kapasite geliştirme planı hazırlar.
(2) Kapasite geliştirme planı sıkışık altyapı durumundan etkilenen demiryolu tren
işletmecileri ile görüşüldükten sonra hazırlanır.
(3) Kapasite geliştirme planı içerisinde aşağıdaki unsurlar yer alır:
(a) Sıkışıklığın sebepleri,
(b) İlgili kısımdaki trafiğin gelecekteki gelişimi, değişimi hakkında tahminler,
(c) Altyapının geliştirilmesini engelleyen kısıtlamalar,
(d) Altyapı erişim ücret değişikliklerinin yıllık değişimine ilişkin tahminler de dâhil
olmak üzere kapasite geliştirmeye yönelik alternatiflerin ve giderlerin hesaplanması,
(4) Kapasite geliştirme planına tespit edilen önlem önerilerinin fayda-maliyet analizi
ve önlemlerin ne zaman, nasıl uygulanacağının takvimsel olarak açıklaması da eklenir,
15
(5) Kapasite geliştirme planı sonuçlandırılmadan önce DDGM’nin görüşü alınır ve
sonuçlandırılmış planın bir örneği DDGM’ye gönderilir.
(6) Demiryolu altyapı işletmecisi, 8 inci maddenin dördüncü fıkrası kapsamına giren
ilave ücretin tahsiline aşağıdaki hallerde son verir:
(a) Bir kapasite geliştirme planı üretmemişse ve bu sebepten altyapı kullanıcıları
mağdur olmuşsa,
(b) Kapasite geliştirme planında belirlenen eylem planını, önlemleri yerine
getirmemişse,
(7) Demiryolu altyapı işletmecisi, 8 inci maddenin dördüncü fıkrası kapsamına giren
ilave ücretin tahsiline aşağıdaki hallerde devam eder:
(a) Kapasite geliştirme planı demiryolu altyapı işletmecisinin kendi kontrolü dışındaki
nedenlerden ötürü gerçekleştirilemiyorsa,
(b) Kapasite geliştirme planında mevcut seçenekler fayda/maliyet analizi sonucu
ekonomik veya mali olarak uygulanabilir değilse.
DOKUZUNCU BÖLÜM
Tren çizgilerinin kullanımı, Programlı bakım yapılan altyapı kapasitesi ve trafik
kesintisi durumunda özel önlemler
Tren çizgilerinin kullanımı
MADDE 25– (1) Demiryolu altyapı işletmecisi, demiryolu tren işletmecisine tahsis
edilen tren çizgilerinin üç aylık süre zarfında şebeke bildiriminde belirtilen eşik değerler
altında kullanması halinde söz konusu tren çizgisinin kullanım hakkını iptal eder. Mücbir
sebep halleriyle ilgili hükümler saklıdır.
(2) Demiryolu altyapı işletmecisi, planlama sürecinde şebeke bildiriminde belirlenen
koşullarda tren çizgisi tahsis işlemi için o tren çizgilerinin bir önceki yıla ait performans
seviyelerini de dikkate alır.
Programlı bakım yapılan altyapı kapasitesi
MADDE 26 – (1) Altyapı bakım ve onarım işlemleri, hat kesimleri ve uygulama
takvimi itibariyle ayrıntılı olarak şebeke bildiriminde yayınlanır.
(2) Demiryolu tren işletmecisinin talep ettiği etmeyi planladığı tren çizgilerinde
yapılacak hat bakımları için demiryolu altyapı işletmecisi rekabeti engellemeyecek, ayrımcı
olmayacak şekilde önlemini alır.
16
(3) Demiryolu altyapı işletmecisi, programlı olmayan bakım çalışmaları çıkması
durumunda ilgili demiryolu tren işletmecilerini en kısa zamanda bilgilendirir.
Trafik kesintisi durumunda özel önlemler
MADDE 27 – (1) Tren hareketlerinin teknik bir arıza veya kaza gibi nedenlerle
aksaması durumunda, normal işletme şartlarına geri dönmek için demiryolu altyapı işletmecisi
gerekli tüm adımları planlı bir şekilde uygulamalıdır. Bu amaçla demiryolu altyapı işletmecisi
ciddi kaza veya tren hareketlerinde oluşacak kesinti durumunda haber verilecek çeşitli
kuruluşların listelendiği acil eylem planı, hazırlar.
(2) Demiryolu altyapı işletmecisi, acil ve çok gerekli hallerde altyapıyı geçici olarak
kullanılamaz hale sokan arıza nedeniyle tahsis edilen tren çizgilerini herhangi bir uyarı
yapmaksızın geri çekebilir. Demiryolu altyapı işletmecisi, en kısa sürede sistemin onarılıp
tekrar normal hale getirilmesini sağlar.
(3) Demiryolu altyapı işletmecisi altyapıyı tekrar en kısa sürede normal duruma geri
getirmek üzere gerekli gördüğü takdirde, demiryolu tren işletmecilerinden uygun kaynakların
kendi kullanımına hazır hale getirmelerini talep etme hakkına sahiptir.
ÜÇÜNCÜ KISIM
BİRİNCİ BÖLÜM
İtiraz ve şikâyet hakkı ile danışma ve bilgi isteme hakkı
İtiraz ve şikâyet hakkı
MADDE 28 – (1) Bir demiryolu tren işletmecisi kendine haksız muamele edildiğini,
ayrımcılığa maruz kaldığını düşünüyorsa, ya da başka bir şekilde zarar gördüğü kanaatindeyse
DDGM’ye, demiryolu altyapı işletmecisinin kararlarına karşı veya ilişkili demiryolu tren
işletmecisiyle ilgili olarak aşağıdaki hususlar çerçevesinde itiraz etme hakkına sahiptir:
(a) Şebeke bildirimi,
(b) Şebeke bildirimindeki kriterler ve uygulamaları,
(c) Kapasite tahsis süreci ve sonucu,
(d) Ücretlendirme şeması ve indirim şablonları,
(e) Ödemesi gereken altyapı ücretlerinin düzeyi,
17
(f) Serbest erişim ile ilgili düzenlemeler.
(2) DDGM, demiryolu altyapı işletmecisi tarafından belirlenen ücretlerin kurallara
uygun ve ayrıcalıksız olmasını sağlar.
(3) Demiryolu altyapı işletmecisi ve demiryolu tren işletmecisi arasında altyapı erişim
ücretlerine yönelik anlaşmazlıklarla ilgili müzakereler, DDGM gözetimi altında yapılır.
DDGM, müzakereler esnasında bu Yönetmelikte belirtilen kural ve ilkelere aykırılık gördüğü
takdirde müdahale eder ve düzeltir.
(4) DDGM, kendisine iletilen herhangi bir şikâyeti değerlendirir ve 30 gün içerisinde
ilgili taraflardan bilgi talep ederek görüşmeleri başlatır. Her durumda tüm bilgilerin
alınmasını müteakip 6 hafta içerisinde gerekçeli kararını taraflara bildirir.
(5) DDGM’nin itiraz veya şikâyet üzerine verdiği kararlar, tüm taraflar için
bağlayıcıdır.
(6) Bir demiryolu tren işletmecisinin altyapı kapasite tahsis talebinin kabulü veya
reddedilmesi ile ilgili olarak DDGM’ ye başvurması halinde; DDGM, demiryolu altyapı
işletmecisinin kararını doğrular veya belirlediği yönlendirmelere uygun olarak tadilini ister.
Danışma ve bilgi isteme hakkı
MADDE 29 – (1)
DDGM, düzenli olarak ve her durumda en az iki yılda bir
demiryolu piyasası hakkında görüşlerini dikkate almak üzere demiryolu tren işletmecilerine
danışabilir.
(2) DDGM ilgili demiryolu altyapı işletmecisinden, demiryolu tren işletmecisinden ve
ilgili üçüncü taraflardan, her türlü bilgileri isteme yetkisine sahiptir. Talep edilen bilgiler
DDGM’ye bir ay içerisinde verilir. Zorunlu hallerde bu süre iki hafta uzatılabilir. DDGM’ ye
sağlanacak olan bilgiler 28 inci maddenin ikinci fıkrası uyarınca demiryolu hizmetleri
piyasalardaki adil ve sürdürülebilir rekabeti izleme ve sağlama görevi çerçevesinde gerekli
tüm verileri içerir. Buna istatistiksel ve piyasa gözlem amaçları için gerekli olan veriler
dahildir.
İKİNCİ BÖLÜM
Geçici hükümler, yürürlük ve yürütme
GEÇİCİ MADDE 1 – (1) Türkiye Cumhuriyeti Devlet Demiryolları (TCDD)
İşletmesi Genel Müdürlüğü 2016 yılına ait şebeke bildirimini en geç 30.06.2015 tarihine
kadar yapar ve yayımlar.
18
Yürürlük
MADDE 30 – (1) Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 31 – (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme
Bakanı yürütür.
Ek - 1: Şebeke bildiriminin içeriği
Demiryolu altyapı işletmecisi tarafından hazırlanacak şebeke bildirimi aşağıdaki temel
bölümleri ve bilgileri içerir:
(1) Demiryolu tren işletmecilerine sunulacak demiryolu altyapısının niteliği ve erişim
koşullarını içeren bölüm,
(2) Ücretlendirme ve tarifeler ile ilgili bilgileri içeren bölüm.
Bu bölüm ücretlendirmenin ayrıntılarını, hizmet sağlayıcılar tarafından sağlanması istenen ve
Ek - 2'de belirtilen hizmetler için geçerli olan ücretlerle ilgili gerekli tüm bilgileri içerir.
Bu bölüm aynı zaman da eğer varsa gelecek 5 yıl için öngörülen ücretlendirme
değişikliklerini de içerebilir.
(3) Kapasite tahsisine ilişkin usul ve kuralları içeren bölüm.
Bu bölüm, demiryolu tren işletmecileri için mevcut olan altyapının genel kapasite özelliklerini
ve bakım için muhtemel kapasite şartları da dahil olmak üzere kapasite kullanımına ilişkin
tüm kısıtlamaları belirler. Bu bölüm ayrıca kapasite tahsis sürecine ilişkin prosedür ve süreleri
de belirler.
Söz konusu süreç özellikle aşağıda belirtilen kuralları içerir.
a) Demiryolu tren işletmecisinin demiryolu altyapı işletmecisinden kapasite tahsis talebine
ilişkin prosedürler,
b) Demiryolu tren işletmecisinden istenen gereklilikler,
c) Planlı veya plansız bakım işlerle ilgili uygulanacak prosedürleri de içeren başvuru ve tahsis
süreçlerine ilişkin takvim,
d) Koordinasyon sürecine ve söz konusu sürecin bir parçası olarak demiryolu altyapısı ve
19
hizmetlerine erişimle ilgili ihtilafların çözümüne yönelik prensipleri,
e) Altyapı sıkışık olduğunda uygulanacak prosedürler ve kullanılacak kriterler,
f) Altyapı kullanımıyla ilgili kısıtlamalar hakkında ayrıntılar,
g) Kapasite kullanımının tahsisiyle ilgili önceliklerin belirlemesinde daha önceki performans
oranlarının da hesaba katılacağı tüm koşullar,
ğ) Demiryolu altyapı işletmecisinin, demiryolu tren işletmecisine hangi durumlarda alternatif
bir hattı önerebileceği ve ücretlendirme şekli,
Bu bölüm, yük taşımacılığı hizmetlerinde, uluslararası hizmetlerde ve plan dışı işlemlerde
taleplerin yeterli şekilde karşılanması için alınan önlemlerin detaylarını ve kapasite taleplerine
ilişkin bir şablonu içerir. Demiryolu altyapı işletmecisi uluslararası tren çizgilerinin tahsisi
süreçleri hakkında detaylı bilgileri de yayınlar.
(4) İlgili yönetmeliklerle belirlenen yetki belgeleri ve emniyet sertifikalarına ilişkin bilgileri
içerir.
(5) Demiryolu altyapısına erişim konularında meydana gelebilecek ihtilaf durumları ve temyiz
işlemlerine ilişkin bilgileri içerir.
(6) Demiryolu altyapı işletmecisi ile demiryolu tren işletmecileri arasında yapılacak erişim
sözleşmesi ve çerçeve anlaşmalarına ait örnek anlaşma taslağını da içerir.
20
Ek - 2: Demiryolu altyapı işletmecisinin demiryolu tren işletmecilerine sağlayacağı
hizmetler
2.1: Asgari erişim paketi aşağıdaki unsurları içerir;
a) Demiryolu altyapı kapasitesi taleplerini işleme alma,
b) Tahsis edilen kapasiteyi kullanım hakkı,
c) Tren işletilen hatların ve kavşakların kullanımı,
d) Sinyalizasyon, kumanda, sevkiyat, iletişim ve tren hareketi hakkında bilgi alışverişi gibi
konuları kapsayan trenlerin trafik işletim bilgilerinin kullanımı,
e) Cer akımı sağlanması için; elektrik akım ekipmanlarının kullanımı,
f) Kapasiteye dahil olan hizmetin uygulanmasına ilişkin diğer gerekli bilgilerin kullanımı,
2.2: Hizmet tesislerine erişim ve hizmet tedariki ile ilgili hususlar aşağıdakileri içerir;
a) Yolcu istasyonları, binaları, biletleme hizmetleri için uygun yerleri ve diğer tesisleri,
b) Yük terminalleri,
c) Manevra sahaları,
ç) Tren teşkil sahaları,
d) Bakım tesisleri,
e) Diğer ihtiyaçlar için kullanılan teknik tesisleri,
f) Demiryolu faaliyetlerine bağlı liman tesisleri,
g) Boşaltma tesisleri,
ğ) Yakıt ikmal tesisleri,
h) Barınma hatları,
21
2.3: Ek hizmetler aşağıdakileri içerir;
a) Cer akımı,
b) Yolcu trenlerinin önceden ısıtılması,
c) Aşağıdakiler için özel hazırlanmış sözleşmeler:
— Tehlikeli madde nakliyesi kontrolü,
— İstisnai madde taşımalarının kontrolü,
2.4: Yardımcı hizmetler aşağıdakileri içerir;
a) Telekomünikasyon ağına erişim,
b) Ek bilgi sağlanması,
c) Çeken-çekilen araçların teknik muayenesi,
ç) Yolcu İstasyonlarında bilet satış hizmeti,
d) Yüksek hızlı tren veya diğer tipteki cer araçlarının ihtiyaç duyduğu ağır bakım hizmetlerine
yönelik atölyelerde destek hizmeti.
22
Ek 3: Altyapı kapasite tahsis işlemi için izlenecek program takvimi
(1) Orer tarifesi her bir takvim yılı için bir kere oluşturulur.
(2) Orer tarifesi değişimi Aralık ayının ikinci cumartesi günü gece yarısında yapılacaktır. Kış
döneminden sonra, bilhassa bölgesel yolcu trafiği tarifelerindeki değişiklikleri göz önünde
bulundurmak için, bir değişiklik veya düzenleme yapılması halinde söz konusu değişiklik
Haziran ayının ikinci Cumartesi günü gece yarısında yapılır. Demiryolu altyapı işletmecileri
farklı tarihler üzerinde anlaşabilirler, fakat uluslararası trafiğin etkilenme durumu göz önünde
bulundurularak komşu Demiryolu Altyapı İşletmelerine bildirimde bulunmalıdırlar.
(3) Orer tarifesi için yapılacak kapasite taleplerinin alınacağı son tarih, orer tarifesinin
yürürlüğe girmesinden en geç 12 ay önce olacaktır.
(4) Orer tarifesinin yürürlüğe girmesinden en geç 11 ay önce Altyapı İşletmecileri ilgili diğer
Altyapı İşletmecileriyle işbirliği içinde geçici uluslararası tren çizgilerinin tesis edilmesini
sağlar. Altyapı İşletmecileri daha sonraki işlemler sırasında buna mümkün olduğunca
uyulmasını sağlayacaklardır.
(5) Demiryolu altyapı işletmecisi, demiryolu tren işletmecilerinin son teklif sunum tarihlerini
müteakip en geç dört ay içerisinde bir taslak orer tarifesi hazırlayacaktır.
23
Ek 4. Erişim sözleşmesinde bulunması gereken asgari hususlar
(1) Tahsis edilen kapasitenin ve erişim hakkının tanımı, şartlar, verilecek hizmetler ve kısıtlar
(hat tipi, sinyalizasyon, iletişim ve trafik kumanda sistemleri, livre, güç kaynağı, istasyon ve
buluşma noktaları, hat uzunluğu, kurp yarıçapları, tren çizgisi, orer detayları, kapasite tahsis
süresi ve geçerlilik koşulları vb.)
(2) Erişim hakkının kullanımından önce ibraz edilmesi zorunlu olan yetki belgesi, emniyet
sertifikası, kullanılacak demiryolu araçlarının tescil belgesi vb. belgeler,
(3) Sözleşmenin yenilenmesi ve DDGM’nin bu sözleşmeyi onaylamasına dair süreçler,
(4) Ödeme şartları, faiz, vergi oranları ve ücretlendirmenin formülleri,
(5) Sigorta poliçesi içeriği, şartları ve teminat miktarı,
(6) Performans yönetimi ve ilgili altyapı kısmında uyulması gereken mevzuat ve standartlar,
(7) Acil durumlarda demiryolu tren işletmelerinin sorumlulukları ve izlenecek prosedürler,
(8) Mücbir sebeplerin gerçekleşmesi halinde sözleşme geçerliliği,
(9) Uyuşmazlıklarda uygulanacak kurallar ve ticari gizlilik esasları,
(10) Sürekli işletilmeyen trenlere dair hususlar,
(11) Tehlikeli madde taşıyan trenlere dair özel hususlar,
(12) Gecikmelerden doğacak zararların tazmini ve gecikme bedel hesabı,
(13) Bakım, onarım ve yol yenileme çalışmaları nedeniyle doğacak zararların tazmini ve bu
zarar bedelinin hesabı.
24
Download

ORTA ANADOLU İHRACATÇI BİRLİKLERİ GENEL SEKRETERLİĞİ