Turkish Studies - International Periodical For The Languages, Literature and History of Turkish or Turkic
Volume 8/13 Fall 2013, p. 705-713, ANKARA-TURKEY
CÜMLE VURGUSUYLA DEĞİŞEN ANLAMI BELİRLEME
BAŞARISI VE BELİRTME BECERİSİ ARASINDAKİ İLİŞKİ*
Arif ÇERÇİ**
Serdar DERMAN***
ÖZET
Araştırmanın amacı ortaokul öğrencilerinin cümle vurgusuyla
değişen anlamı belirleme başarıları ile cümlede istenen anlamı vurgu ile
belirtebilme becerileri arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır.
Araştırmada nitel araştırma yaklaşımlarından durum çalışması
yöntemi kullanılmıştır. 40 ortaokul 7. sınıf öğrencisine vurgusuyla
birlikte anlamı değişen iki farklı cümle verilmiştir. Öğrencilerden,
verilen anlama uygun vurgulama ile cümleleri seslendirmeleri istenmiş
ve sesleri kaydedilmiştir. Daha sonraki haftada aynı cümlelerin uzman
tarafından seslendirilmiş ses kayıtları dinletilmiş, aynı anda test
formunda hazırlanan ölçme aracıyla dinledikleri her bir cümle için
vurguyla değişen anlamın olduğu seçeneği işaretlemeleri istenmiştir.
Bu çalışmada gürültü kesme özelliğine sahip, ses kayıt cihazı
kullanılmıştır. Öğrencilerin ses kayıtları Praat ses analiz programı ile
çözümlenmiş ve cümle vurguları belirlenmiştir. Uzman tarafından
yapılan ve doğruluğu Praat programıyla sınanan seslendirmelerde
öğrencilerin tespit ettikleri anlamların uzmanın vurguyla ifade ettiği
anlama göre ne oranda doğru olduğu testteki sorulara verdikleri
cevapların analiz edilmesiyle belirlenmiştir. Elde edilen verilerin ilişkisel
değerlendirmeleri yapılmış ve cümlede vurguyla değişen anlamı
belirleme başarısı ile istenen anlamı vurguyla belirtme becerisi arasında
pozitif yönde güçlü bir ilişki tespit edilmiştir. Öğrencilerin cümle
vurgusuyla değişen anlamı belirleme başarıları arttıkça cümlede istenen
anlamı vurgu ile belirtme becerileri de artmaktadır. Bu sonuç ise
öğrencilere cümle vurgusu becerisinin kazandırılmasında öncelikle
dinleme temelli bir eğitimin verilmesi gereğini ortaya koymaktadır.
Çünkü
beceriler
taklit
yoluyla
öğrenilmekte,
uygulamalarla
geliştirilmektedir.
Anahtar Kelimeler: cümle vurgusu, cümle anlamı, ilişki
*
Bu makale Crosscheck sistemi tarafından taranmış ve bu sistem sonuçlarına göre orijinal bir makale olduğu
tespit edilmiştir.
**
Dr. Öğretmen MEB, El-mek: [email protected]
***
Yrd. Doç. Dr. El-mek:
706
Arif ÇERÇİ – Serdar DERMAN
THE CORRELATION BETWEEN EXPRESSION SKILL AND THE
SUCCESS OF COMPREHENSION OF THE MEANING OF A
SENTENCE WHICH CAN CHANGE WITH EMPHASIS
ABSTRACT
The aim of this research is to put out the secondary school
students’ achievements on the correlation between the expression skill
of the meaning with emphasis which is mentioned in a sentence and
the success of comprehension of the meaning of a sentence which can
change with emphasis.In this research, it was used the method of
circumstance study from the qualitative research approaches.Two
different sentences in which their meanings can change with different
emphasis
were given to 40 students for 7th grade in a secondary
school.The students were asked for reading the sentences according to
their meanings with the correct emphasis and their voices were
recorded.The next week , they were listened to the audio recordings of
the same sentences which had been read by an expert and at the same
time while listening to each sentence which change their meanings
with emphasis, they were asked for choosing the option on the test
which was preapered in the form of measuring tool .In this study
,sound recording equipment which has a feature of noise cutting was
used.With the help of the Praat Sound Analysis Programme ,the voice
recordings of the students were analyzed and determined emphasis of
the sentence.In the voice recordings which were done by expert and in
which their accuracy were tested with the Praat programme ,how
many of the meanings which were chosen by the students according to
the meaning in which the expert expressed with emphasis were correct
or not was determined by analyzing the answers of the questions on
the test.The relational evaluations for data which was obtained were
done and was found a mid-level positive correlation between the
success of comprehension of the meaning of a sentence which can
change with emphasis and expression skill of the desired meaning with
emphasisStudent’s ability to specify intented meaning with the help of
emphasis on sentence increases as their success of determining the
meaning, which changes with the emphasis increases. This outcome
shows the necessity of giving the students a listening based education
to make them acquire the ability of emphasis on sentence. Because the
skills are learnt by imitation and developed by practice.
Key Words: The emphasis of a sentence, the meaning of a
sentence, correlation
1.Giriş
Hem öğretim sürecinde hem de günlük hayatta insanları anlamak, duygu ve
düĢüncelerimizi baĢkalarına doğru ve güzel bir biçimde, kurallara uygun olarak aktarmak
hemiletiĢimin hem de konuĢmanın önemli gayesidir.
Günümüzde her toplum bireyi için, önemi kavranmıĢ olan “iletiĢim”i güçlendirmek
amacıyla çeĢitli çabalara, bilgiye ve eğitime gereksinim duyulmaktadır. Özellikle iletiĢim
becerilerinin geliĢtirilmesi bakımından konuĢma ve konuĢmanın etkileyici gücü yoluyla elde edilen
Turkish Studies
International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic
Volume 8/13 Fall 2013
Cümle Vurgusuyla Değişen Anlamı Belirleme Başarısı Ve Belirtme Becerisi…
707
baĢarı, bireylerin yaĢam niteliği ile doğru orantılı sayılmaktadır. Bu nitelik gerek iĢ, gerekse özel
yaĢam boyutunda bireylerin güçlü iletiĢim kurmaları yoluyla değer kazanacaktır. DeğiĢik amaçlara
yönelik yapılan konuĢmalar, sunuĢlar, toplantılar için geçerli olan ölçütlerin baĢında etkileyici
konuĢma, doğru, anlaĢılır ve açık anlatım gelmektedir (Kurudayıoğlu, 2011: 9).
KonuĢmayı etkili kılan husus konuĢmanın zihinsel süreçlerde kurgulanmasındaki baĢarının
yanında seslendirme sırasındaki becerilerin geliĢmiĢliğidir.
“Temel dil becerilerinden biri olan konuĢmanın temelinde, duygu ve düĢüncelerin fonetiksentaks iliĢkisi içinde aktarılması yatmaktadır. KonuĢma esnasında fonetik-sentaks iliĢkisinin
sağlıklı yansıtılabilmesi, öncelikle, söz dizimini oluĢturan kelime ve kelime gruplarının duygu ve
düĢünce anlamlarının algılanmıĢ olmasına bağlıdır. Söz diziminin duygu ve düĢünce anlamına
uygun seslendirmelerin yapılabilmesi ve sözün ezgisinin hissettirilebilmesi için, vurgu, ton, durak
gibi parçalar üstü birimlerin üretimiyle ilgili beceriye sahip olmak gerekir.”( CoĢkun, 2009: 41).
"GüneĢ’e göre, parçalar üstü birimler, bulundukları kelimeye özel ifadeler kazandırarak,
sözün maksada uygun bir Ģekilde söylenmesini ve anlaĢılmasını sağlar. Bu nedenle-konuĢurken
veya yazılı bir metni okurken-sözlerde bulunan kelimeleri taĢıdığı parçalarüstü ses birimleri
açısından ciddî bir değerlendirmeye tâbi tutmak ve söyleyiĢi böyle bir iĢlemden sonra icra etmek
büyük bir önem taĢımaktadır." ( Aktaran: Çetin, 2008: 22).Parçalarüstü birimler ( vurgu, tonlama,
durak, ezgi, süre, sınır) içerisinde vurgu becerisi hem sözün ezgisini hem de anlamını etkilemesi ve
belirlemesi bakımından müstesna bir yere sahiptir.
Kelimelerde ve anlatım birimlerinde en az bir hece bulunur. (gel…) Hece sayısı birden
fazla olunca, her hece aynı soluk baskısıyla söylenmez. Bu göreceli soluk baskısına vurgu, baskılı
söylenen heceye de vurgulu hece denir (Demircan, 1996: 123).
Cümle vurgusu ise cümlede en baskılı söylenen heceyi ifade eder. Bu hecenin bulunduğu
kelime ise o cümlenin vurgulanan unsurunu teĢkil eder.Cümlede, verilmek istenen anlama göre
cümlenin farklı unsurları vurgulanabilir. Bu, önem verilen unsuru yükleme yaklaĢtırılmak suretiyle
yapılabileceği gibi, cümlenin söz dizimi değiĢtirilmeden de yapılabilir (Ercilasun, 2009: 184).
Yarın Ankara’dan oğlum gelecek.
Oğlum Ankara’dan yarın gelecek.
Oğlum yarın Ankara’dan gelecek.
Cümlelerde sırasıyla oğlum, yarın ve Ankara'dan kelimeleri yükleme yaklaĢtırılmak
suretiyle vurgulanmıĢtır. Böylece gelme eylemini kimin yapacağı, ne zaman yapacağı ve nereden
yapacağı vurgulanmıĢtır. Bu vurgulamalarla cümlede sırasıyla Ģahıs, zaman ve yer anlamları öne
çıkmıĢtır. (Aksan, 2009: 66).
Yarın Ankara’dan oğlum gelecek.
Yarın Ankara’dan oğlum gelecek.
Yarın Ankara’dan oğlum gelecek.
Cümlelerde ise cümlenin söz dizimi değiĢtirilmeksizin altı çizili heceler daha baskılı
söylenmek suretiyle bu kelimeler vurgulanmıĢ ve söz dizimi değiĢtirilmek suretiyle yapılan
vurgularla aynı anlamlar elde edilmiĢtir.
Cümlenin anlamı ve ezgisi ile böylesine ilgili olan cümle vurgusuna öğrencilerin kulağının
ne kadar aĢina olduğunu bilmek ve cümle vurgusunu ifade etmek istedikleri anlama göre kullanma
becerilerinin düzeyini belirlemek öğrencilere verilecek konuĢma eğitiminin niteliklerinin tespit
edilmesinde önemlidir. AraĢtırma öğrencilere verilecek konuĢma eğitiminin niteliklerinin
belirlenmesinde yol gösterici olması bakımından önemlidir.
Turkish Studies
International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic
Volume 8/13 Fall 2013
708
Arif ÇERÇİ – Serdar DERMAN
2.Yöntem
2.1.Araştırmanın Amacı
Ortaokul öğrencilerinin farklı vurgularla farklı anlamlar ifade eden cümlelerdeki anlam
özelliğini kavrama düzeyleri ile belirtmek istedikleri anlama göre cümle vurgusu yapma becerisi
baĢarıları arasındaki iliĢkiyi belirlemek suretiyle elde edilen veriler ıĢığında öneriler geliĢtirmektir.
2.2.Araştırmanın Modeli
Bu çalıĢmada ortaokul öğrencilerinin cümle vurgusuyla değiĢen anlamları kavrama
düzeyleri ile belirtmek istedikleri anlama göre cümle vurgusu yapma becerisi baĢarıları
araĢtırılmıĢtır. AraĢtırma betimsel tarama modelinde yürütülmüĢtür.. AraĢtırmanın verileri
öğrencilerin dinledikleri farklı vurgulara sahip cümlelerdeki anlamı belirlemelerine yönelik
hazırlanan baĢarı testi ile aynı cümlelerin belirtilen anlamlara uygun vurgulanmasının istenmesi
suretiyle öğrencilerden alınan seslerin gürültü kesme özelliğine sahip ses kayıt cihazı ile
kaydedilmesi ile toplanmıĢtır. Bu çalıĢmada ortaokul öğrencilerinin farklı vurgularla anlamı
değiĢen cümlelerdeki anlamı kavrama düzeyleri ile verilmek istenen anlama uygun cümle vurgusu
yapma becerileri mevcut durum içinde belirlenmek amaçlandığından kullanılan araĢtırma
yönteminin ve veri toplama aracının araĢtırmanın amacına uygun olduğu düĢünülmektedir.
2.3.Çalışma Grubu
AraĢtırma 2012-13 eğitim öğretim yılında Mersin ili Erdemli ilçesi Turgut Özal Ġlköğretim
Okulu’nun 7. sınıfında iki farklı sınıfta öğrenim gören toplam 40 öğrenci üzerinde
gerçekleĢtirilmiĢtir. Bu çalıĢmada ortaokul öğrencilerinin farklı vurgularla anlamı değiĢen
cümlelerdeki anlamı kavrama düzeyleri ile verilmek istenen anlama uygun cümle vurgusu yapma
becerileri belirlenmek amaçlandığından örneklem seçim yaklaĢımının kullanılması uygun
görülmüĢtür ve bu doğrultuda da araĢtırmacı tarafından yürütülmekte olan Türkçe derslerine katılan
öğrenciler çalıĢma grubuna dâhil edilmiĢtir.
2.4. Veri Toplama Araçları
Öğrencilere uzman tarafından seslendirilen iki farklı cümlenin farklı unsurlarının
vurgulandığı ses kayıtları dinletilmiĢ aynı anda bu cümlelerdeki anlamları belirlemeleri için
hazırlanmıĢ baĢarı testi (Ek-1, Ek-2)uygulanmıĢtır. Sonraki hafta ise öğrencilere bu iki cümle
verilmiĢ(Ek-3, Ek-4) ve istenen anlamlara göre cümlelerde vurgu yapmaları istenmiĢtir.
Öğrencilere ait seslendirmeler gürültü kesici ses kayıt cihazı ile kaydedilmiĢtir.
2.5. Verilerin Analizi
AraĢtırmada baĢarı testi ile elde edilen veriler excel programında analiz edilmiĢ,
öğrencilere ait ses kayıtları cümle vurgusu yönünden Praat ses analiz programı ile analiz edilmiĢ,
baĢarı testinden elde edilen veriler ile seslerin analizi sonucu elde edilen verilerin karĢılaĢtırmalı
istatistikî analizi yapılmıĢtır. Öğrencilerin cümle vurgusuyla değiĢen anlamı belirleme baĢarıları ile
cümle vurgusuyla değiĢen anlamı belirtme becerisi baĢarıları arasındaki iliĢkinin belirlenmesinde
pearson korelasyon katsayısı tekniği kullanılmıĢtır. Korelasyon katsayısının anlamlılığı ise t testi ile
sınanmıĢtır. Verilerin analizinde. 05 anlamlılık düzeyi belirlenmiĢtir.
Turkish Studies
International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic
Volume 8/13 Fall 2013
Cümle Vurgusuyla Değişen Anlamı Belirleme Başarısı Ve Belirtme Becerisi…
709
ġekil 1: Cümle Vurgusunun Praat Ses Analiz Programında Elde EdilmiĢ Bir Görüntüsü
(Kırmızı Kesik Dikey Çizgi: Cümle vurgusunun olması gereken yeri göstermektedir)
3. Bulgular Ve Yorum
Tablo 1: Cümle Vurgusuyla DeğiĢen Anlamı Belirleme BaĢarı Testindeki Doğru YanlıĢ
Sayıları ve Yüzdelik Oranı
N
D
Y
%
40
194
126
60,625
Öğrenciler dinledikleri iki cümlenin farklı vurguya sahip sekiz farklı seslendiriliĢindeki
sekiz farklı anlamı 194 kez doğru olarak belirlerken, 126 kez yanlıĢ olarak belirlemiĢtir. Bu
doğruların toplam cevap sayısına oranı ise yüzde 60.625’tir.
Tablo 2: Cümle Vurgusuyla DeğiĢen Anlamı Belirtme Becerisi BaĢarılarındaki Doğru
YanlıĢ Uygulama Sayıları ve Yüzdelik Oranı
N
D
Y
%
40
152
168
47,5
Öğrencilerin iki cümlenin farklı vurguya sahip sekiz farklı seslendiriliĢinde sekiz farklı
anlamı 152 kez doğru olarak belirtirken, 168 kez yanlıĢ olarak belirtmiĢlerdir. Bu doğruların
toplam seslendirme sayısına oranı ise yüzde 47.5’tir.
Tablo3: Öğrencilerin Cümle Vurgusuyla DeğiĢen Anlamı Belirleme BaĢarıları ve Belirtme
Becerisi BaĢarılarının Korelasyon Katsayıları
BaĢarı Boyutu
n
Cümlede Vurguyla DeğiĢen
Anlamı Belirleme BaĢarısı ile
40
Cümlede Vurguyla DeğiĢen
Anlamı Belirtme Becerisi BaĢarısı
40
R
0.6
1
P
,041
Tablo 3’de Öğrencilerin cümle vurgusuyla değiĢen anlamı belirleme ve cümle vurgusuyla
değiĢen anlamı belirtme becerisi baĢarıları arasındaki korelasyon katsayıları ( r) ile bu katsayının
anlamlılığı (p) ayrı ayrı verilmiĢtir.
Bulgular cümle vurgusuyla değiĢen anlamı belirleme baĢarısı ile cümle vurgusuyla değiĢen
anlamı belirtme becerisi baĢarısı arasında orta düzeyde anlamlı (r: 0.61)ve pozitif yönlü bir iliĢki
vardır.Bu iliĢki neticesinde öğrencilerin cümle vurgusuyla değiĢen anlamı belirleme baĢarısı
Turkish Studies
International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic
Volume 8/13 Fall 2013
710
Arif ÇERÇİ – Serdar DERMAN
arttıkça bu anlamı belirtme becerisi baĢarısı da artmaktadır. Öğrencilerin cümle vurgusuyla değiĢen
anlamı belirleme baĢarısı azaldıkça, bu anlamı belirtme becerisi baĢarısı da azalmaktadır.
4. Sonuç Tartışma ve Öneriler
Öğrencilerin cümle vurgusuyla değiĢen anlamı belirleme baĢarısı ile bu anlamı belirtme
becerisi baĢarısı öğrencilerin doğru ve yanlıĢları ile bunların dağılımları üzerinden tespit
edilmiĢtir.Öğrenciler uygulanan baĢarı testinde 194 kez doğru seçeneği iĢaretlerken, 124 kez yanlıĢ
seçeneği iĢaretlemiĢtir. Doğrularının yüzdelik oranı ise % 60.625’tir.
Öğrencilerin cümle vurgusuyla değiĢen anlamı belirtme becerisi baĢarıları öğrencilerin
doğru ve yanlıĢ seslendirmeleri üzerinden değerlendirilmiĢtir. Öğrenciler kendilerinden istenen
anlama uygun doğru vurgulamayı 152 defa yaparken, yanlıĢ olarak 168 defa yapmıĢlardır. Doğru
vurgulamalarının oranı ise % 47.5’tir.
Vurgu konuĢmaları yalnız tek düzelikten kurtarmakla kalmaz, uygulanma tarzlarına göre
ifadelerimize çeĢitli anlam özellikleri katar. Bu nitelikleri itibariyle konuĢmanın önemli
unsurlarından biridir. Türkçenin temel dil becerilerinden olan konuĢma becerisinin geliĢtirilmesi
diğer dil becerilerinde olduğu gibi uygulamaya muhtaçtır. Anlama göre cümle vurgusu yapma
becerisi ise özelliği gereği cümlede anlamın kavranmasını gerektiren bir konudur.
AraĢtırmanın bulgularından hareketle Ģu önerilerde bulunmak mümkündür:
1. Farklı vurgulara sahip cümleler öğrencilere dinletilerek cümle anlamında meydana
gelen değiĢmeleri fark etmeleri sağlanmalıdır.
2. Farklı vurgulara sahip cümleler öğrencilere dinletilmeli ve öğrencilere aynı vurguları
yapma alıĢtırmaları yaptırılmalıdır.
3. Öğrencilerin kendi sesleri kaydedilerek öğrencilere dinletilmelidir.
4. Akran değerlendirme formları hazırlanarak öğrencilerin birbirlerinin yaptıkları
vurgulamaları değerlendirmeleri sağlanmalı böylece ölçme değerlendirme çalıĢmaları
öğretim sürecinin içine dahil edilmelidir.
5. Dilbilgisi konularından olan cümlenin öğeleri konusuyla birlikte verilecek cümle
vurgusu eğitimiyle öğrencilerin vurguladıkları cümle öğesiyle birlikte değiĢen anlamı
birlikte değerlendirmeleri sağlanmalıdır.
KAYNAKÇA
AKSAN, Doğan. (2009). Her Yönüyle Dil Ana Çizgileriyle Dilbilim. (5. Baskı). Ankara: TDK
Yayınları.
COġKUN, Volkan. (KIġ 2009). Ana Dili Eğitiminde Parçalarüstü Birimlerin Önemi ve Teknoloji
Destekli Olarak Kavratılması. Bilig, 48, 41-52.
ÇETĠN, Didem (2008). Türkçe Eğitimi Bölümü Mezunu Öğrenciler ile Birinci Sınıf Öğrencilerinin
Sesli Okuma Becerilerinin Parçalar üstü Birimler Açısından KarĢılaĢtırılması. Muğla:
Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi.
DEMĠRCAN, Ömer. (1996). Türkçenin Ses Dizimi. Ġstanbul: Der Yayınevi.
ERCĠLASUN, Ahmet B. ve diğerleri. (2009). Türk Dili ve Kompozisyon. Bursa: Ekin Basım
Yayın Dağıtım.
KURUDAYIOĞLU, Mehmet. (2011). KonuĢma Eğitimi. Ġstanbul: Kriter Yayınları.
Turkish Studies
International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic
Volume 8/13 Fall 2013
Cümle Vurgusuyla Değişen Anlamı Belirleme Başarısı Ve Belirtme Becerisi…
711
Ekler
Ek 1:Başarı Testi 1
ġimdi dinleyeceğiniz “ Ben senden çok sıkıldım.” cümlesinin farklı unsurları vurgulanarak
cümlemiz dört farklı Ģekilde seslendirilmiĢtir. Sizlerden bu vurgulan unsurların cümleye kattığı
anlamı her cümle için verilen seçenekler arasından iĢaretlemenizi istiyorum. Tespit edemediğiniz
seçenekleri boĢ bırakınız. Cümleyi dinledikten sonra cevap vermeniz için bir dakikalık süreniz
olacaktır. Cevaplarınız puanlama amaçlı olmayıp, ders notunuzu herhangi bir Ģekilde
etkilemeyecektir.
Yardımlarınız için Ģimdiden teĢekkür ederim.
1.Cümle
A) Ben, baĢkasından değil senden çok sıkıldım.
B) Ben, senin sıkıldığından daha çok sıkıldım.
C) Ben, senden bıktım, çok sıkıldım.
D) Çok sıkılan sen değilsin, benim.
2. Cümle
A) Ben artık seni çekemez hâle geldim.
B) Ben, senden bıktım, çok sıkıldım.
C) Ben baĢkasından değil, senden çok sıkıldım.
D) Çok sıkılan sen değilsin, benim.
3.Cümle
A) Ben, senin sıkıldığından daha çok sıkıldım.
B) Çok sıkılan sen değilsin, benim.
C) Ben artık seni çekemez hale geldim.
D) Ben, baĢkasından değil, senden çok sıkıldım.
4. Cümle
A) Ben, senin sıkıldığından daha çok sıkıldım.
B) Ben artık seni çekemez hâle geldim.
C) Ben baĢkasından değil, senden çok sıkıldım.
D) Çok sıkılan sen değilsin, benim.
Ek 2: BaĢarı Testi 2
ġimdi dinleyeceğiniz “Ben sizi dün orada gördüm.” cümlesinin farklı unsurları vurgulanarak
cümlemiz dört farklı Ģekilde seslendirilmiĢtir. Sizlerden bu vurgulan unsurların cümleye kattığı
anlamı her cümle için verilen seçenekler arasından iĢaretlemenizi istiyorum. Tespit edemediğiniz
seçenekleri boĢ bırakınız. Cümleyi dinledikten sonra cevap vermeniz için bir dakikalık süreniz
olacaktır. Cevaplarınız puanlama amaçlı olmayıp, ders notunuzu herhangi bir Ģekilde
etkilemeyecektir.
Turkish Studies
International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic
Volume 8/13 Fall 2013
712
Arif ÇERÇİ – Serdar DERMAN
Yardımlarınız için Ģimdiden teĢekkür ederim.
1.Cümle
A) BaĢkasını değil, sizi gördüm.
B) BaĢka zaman değil dün gördüm.
C) BaĢka yerde değil, orada gördüm.
D) BaĢkası değil, ben gördüm.
2. Cümle
A) BaĢka zaman değil, dün gördüm.
B) BaĢka yerde değil, orada gördüm.
C) BaĢkasını değil, sizi gördüm.
D) BaĢkası değil, ben gördüm.
3.Cümle
A) BaĢkası değil, ben gördüm.
B) BaĢka zaman değil, dün gördüm.
C) BaĢkasını değil, sizi gördüm.
D) BaĢka yerde değil, orada gördüm.
4. Cümle
A) BaĢka yerde değil, orada gördüm.
B) BaĢkasını değil, sizi gördüm.
C) BaĢka zaman değil, dün gördüm.
D) BaĢkası değil, ben gördüm.
Ek 3: Seslendirme Cümlesi 1
Sevgili öğrenciler;
AĢağıda verilen “ Ben senden çok sıkıldım .” cümlesini parantez içinde verilen anlamı ifade
edecek Ģekilde vurgulayarak söylemeniz istenmektedir. Lütfen acele etmeyiniz! Parantez içinde
verilen anlama dikkat ederek cümlede vurgulamanız gereken öğeyi vurgulayarak cümleyi
söyleyiniz. Bu çalıĢma yalnızca bilgi amaçlı olup notla değerlendirilmeyecektir.
Sabrınız ve yardımınız için teĢekkür ederim.
1.Cümle
“ Ben senden çok sıkıldım.” ( Çok sıkılan sen değilsin benim, anlamını verecek Ģekilde cümle
vurgusu yapınız.)
2. Cümle
“ Ben senden çok sıkıldım.” ( Ben, baĢkasından değil, senden çok sıkıldım, anlamını verecek
Ģekilde cümle vurgusu yapınız. )
Turkish Studies
International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic
Volume 8/13 Fall 2013
Cümle Vurgusuyla Değişen Anlamı Belirleme Başarısı Ve Belirtme Becerisi…
713
3.Cümle
“ Ben senden çok sıkıldım.” ( Ben, senin sıkıldığından daha çok sıkıldım, anlamını verecek
Ģekilde cümle vurgusu yapınız. )
4. Cümle
“ Ben senden çok sıkıldım.” ( Ben artık seni çekemez hâle geldim, anlamını verecek Ģekilde
cümle vurgusu yapınız. )
Ek 4: Seslendirme Cümlesi 2
Sevgili öğrenciler;
AĢağıda verilen “ Ben sizi dün orada gördüm .” cümlesini parantez içinde verilen anlamı
ifade edecek Ģekilde vurgulayarak söylemeniz istenmektedir. Lütfen acele etmeyiniz! Parantez
içinde verilen anlama dikkat ederek cümlede vurgulamanız gereken öğeyi vurgulayarak cümleyi
söyleyiniz. Bu çalıĢma yalnızca bilgi amaçlı olup notla değerlendirilmeyecektir.
Sabrınız ve yardımınız için teĢekkür ederim.
1.Cümle
“ Ben sizi dün orada gördüm .” ( BaĢkası değil, ben gördüm, anlamını verecek Ģekilde cümle
vurgusu yapınız. )
2. Cümle
“ Ben sizi dün orada gördüm .” ( BaĢkasını değil, sizi gördüm, anlamını verecek Ģekilde cümle
vurgusu yapınız. )
3.Cümle
“ Ben sizi dün orada gördüm .” ( BaĢka zaman değil, dün gördüm, anlamını verecek Ģekilde cümle
vurgusu yapınız. )
4. Cümle
“ Ben sizi dün orada gördüm .” ( BaĢka yerde değil, orada gördüm, anlamını verecek Ģekilde
cümle vurgusu yapınız. )
Turkish Studies
International Periodical For the Languages, Literature and History of Turkish or Turkic
Volume 8/13 Fall 2013
Download

Cümle Vurgusuyla Değişen Anlamı Belirleme