ŞEF GÖREVDE
YÜKSELME SINAVI
DERS NOTLARI
2014
PİD DERS NOTLARI
PTT ANONİM ŞİRKETİ
İÇİNDEKİLER
Sayfa Numarası
I.
BÖLÜM
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
II.
1-26
BÖLÜM
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ………………………………………………28-245
III.
BÖLÜM
PTTBANK İŞLEMLERİ…………………………………………………………..247-275
IV.
BÖLÜM
PAZARLAMA İŞLEMLERİ……………………………………………………….277-316
V.
BÖLÜM
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ………………………………………… ..318-382
VI.
BÖLÜM
MUHASEBE VE FİNANSMAN İŞLEMLERİ………………………………..384-460
VII.
BÖLÜM
SATINALMA İŞLEMLERİ………………………………………………………..462-491
VIII.
BÖLÜM
DEĞERLİ KAĞITLAR İŞLEMLERİ…………………………………………… .493-547
IX.
BÖLÜM
DESTEK HİZMETLERİ İŞLEMLERİ……………………………………..……549-632
I. BÖLÜM
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMAYLA
İLGİLİ KURALLAR
I. Giriş
Yeryüzünde ortalama 4000 dil konuşulmaktadır. Bu dillerden sadece 118’i “Devlet Dili”
olabilmiştir. “Devlet Dilleri”nden biri de Türkçedir. Bu diller arasında en çok konuşulan on dil;
Çince, İspanyolca, İngilizce, Fransızca, Arapça, Hintçe, Bengalce, Portekizce, Rusça ve
Türkçedir.
M.Ö. 3. yüzyılda Hun İmparatorluğunda kullanılan dil Türkçeydi. Bu tarih esas alındığında
Türkçeyi 2300 yıldır kullanılan bir dil olarak kabul edebiliriz. Bu anlamda Türkçe, dünya dilleri
arasında en eski ve en köklü dillerden biri olma özelliği de göstermektedir.
Dünya dilleri, biçim
değerlendirilmektedir:
(yapı)
ve
kaynak
(köken)
olmak
üzere
iki
ayrı
grupta
A. Biçim Bakımından Dünya Dilleri
1. Tek Heceli Diller
Bu dillerdeki tüm sözcükler tek hecelidir. Sözcükler cümle içerisinde ek almadan kullanılırlar.
Anlam, genellikle sözcükler üzerine yapılan vurgu ve ton değişiklikleriyle belirlenir. Çince,
Vietnam dili, Bask dili, Himalaya ve Afrika dilleri bu grubun içindedir. Çincede bir sözcüğe
farklı biçimde yapılan vurgularla 10-15 değişik anlam elde edilebilir.
2. Bitişken Diller (Eklemeli Diller)
Bu dillerde kelime türetilirken genellikle kök değişmez. Değişmeyen bu kök üzerine yapım ve
çekim ekleri eklenerek sözcükler oluşturulur. Bu grupta; Türkçe, Macarca, Moğolca gibi diller
vardır.
3. Bükümlü Diller
Bu dillerde çekim ve yeni bir sözcüğün türetimi sırasında kök değişikliğe uğrar. Bükümlü
diller kendi aralarında “kök bükümlü” ve “gövde bükümlü” olmak üzere ikiye ayrılır.
Arapça kök bükümlü; Almanca, Fransızca, İngilizce gibi diller de gövde bükümlü
dillerdendir.
B. Kaynakları Bakımından Dünya Dilleri
1. Hint-Avrupa Dil Ailesi
Bu aile biri Avrupa’da, diğeri Asya’da olmak üzere iki büyük kola ayrılır. Bu kollar da
kendi içinde başka gruplara ayrılır:
a) Avrupa Kolu
• Germen dilleri: Almanca, Flemenkçe, İngilizce, İskandinav dilleri vd.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
1 / 635
•
•
•
•
•
•
Roman dilleri: Latince, Fransızca, İspanyolca, İtalyanca, Portekizce vd.
Slav dilleri: Rusça, Bulgarca, Sırpça, Lehçe vd.
Baltık dilleri
Kelt dilleri
Yunanca
Arnavutça
b) Asya Kolu
• Sanskrit ve bugünkü Hint dilleri
• Farsça ve diğer İran dilleri
• Ermenice
2. Hami-Sami Dil Ailesi
Bu ailede; Arapça, İbranice, Süryanice, Aramice, Akatça, Habeş ve Kıpti dilleri vardır.
Bantu Dil Ailesi
3.
Bu ailede; Orta ve Güney Afrika’da konuşulan diller vardır.
Çin-Tibet Dil Ailesi
Asya’da kullanılan Çince, Tibetçe, Tayland ve Burma dilleri bu dil ailesini oluşturur.
4.
Ural-Altay Dil Ailesi
Bu gruptaki dillerin yakınlık ve benzerlikleri, Hint-Avrupa Dil Ailesi’ndeki dillerin yakınlık
ve benzerliği kadar net ortaya konulamamıştır. Ancak bu diller yapı bakımından birbirine
benzer. Hepsi bitişken dillerdir. Hepsinde belli bir derecede ünlü uyumu vardır. Söz
diziminde sözcüklerin sıralanışı aynıdır. (Türkçeye en çok benzeyen dil Moğolcadır.) Bu
aile iki ana gruba ayrılır. Bu gruplar da kendi içlerinde alt gruplara ayrılır:
5.
a) Ural Kolu
• Fin-Ugor dilleri: Fince, Macarca vd.
•
b)
•
•
•
•
•
Samoyed dilleri
Altay kolu
Türkçe
Moğolca
Mançu-Tunguz dilleri
Japonca
Korece
Türkçenin yazılı döneminde bilinen ilk alfabesi Göktürk alfabesidir. Türkiye Türkleri 1928
yılında Latin harflerini kabul etmişlerdir.
II.Türkçede Sesler
Akciğerden gelen havanın ses yoluyla meydana getirdiği titretişime “ses” denir. Se s, dili
oluşturan en küçük birimdir.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
2 / 635
Harf ise sesin yazıdaki karşılığıdır. Bir dildeki harflerin belirli bir sıraya göre dizilmiş
bütününe “alfabe” denir.
Türk alfabesi, Latin harfleri esas alınarak 1353 sayılı “Türk Harflerinin Kabul ve Tatbiki
Hakkıda Kanun” ile kabul edilmiştir. Bu Kanuna göre, Türk Alfabesinde 29 Harf
bulunmaktadır. Bu harflerin sıra sayıları, adları, kitap ve el yazısı biçimleri ile kodları
TSE’nin Nisan 2005/TS 13148 numaralı belgesi ile Türk Kodlama Sistemi adı altında
ölçünlü (standart) hâle getirilmiştir. Konuyla ilgili olarak söz konusu Yazım Kılavuzu ’na
bakılabilir.
Türkçede sesler, “ünlüler” ve “ünsüzler” olmak üzere iki ana gruba ayrılır.
A. Türkçede ünlüler ve ünlü Uyumları
Ses yolunda herhangi bir engele çarpmadan çıkan seslere “ünlü” denir. Türkçede 8 ünlü
vardır: a, e, ı, i, o, ö, u, ü
Türkçede ünlüler: çıkış yeri ve dilin durumuna göre; “kalın ünlüler”, “ince ünlüler”,
dudakların durumuna göre; “yuvarlak ünlüler”, “düz ünlüler”, ağzın açıklığına göre;
“geniş ünlüler” ve “dar ünlüler” olmak üzere altı gruba ayrılır.
Çıkış yeri ve dilin durumuna göre;
• Kalın Ünlüler: a, ı, o, u
• İnce Ünlüler: e, i, ö, ü
Dudakların durumuna göre;
• Yuvarlak Ünlüler: o, ö, u, ü
• Düz Ünlüler: a, e, ı, i
Ağzın açıklığına göre;
• Geniş ünlüler: a, e, o, ö
• Dar Ünlüler: ı, i, u, ü
Ünlülerin birbirleriyle benzerlikleri veya uyumu noktasında Türkçenin iki önemli kuralı
vardır. Bunlar, “büyük ünlü uyumu” ve “küçük ünlü uyumu”dur.
1. Büyük Ünlü Uyumu
Bir kelimenin birinci hecesinde kaim bir ünlü (a, ı, o, u) bulunuyorsa, diğer hecelerdeki
ünlüler de kalın; ince bir ünlü (e, i, ö, ü) bulunuyorsa diğer hecelerdeki ünlüler de ince
olur. Buna “büyük ünlü uyumu” ya da “kalınlık incelik uyumu” denir.
“anlamak” sözü, büyük ünlü uyumuna bağlı olarak kalın ünlüyle başlamış ve yine kalın
ünlüyle bitmiştir.
“öncelikler” sözü ise ince ünlüyle başlamış ve ince ünlüyle bitmiştir.
Büyük ünlü uyumuna aykırı Türkçe kelimeler de vardır. Bunların bazıları şunlardır: anne,
dahi, elma, hangi, hani, inanmak, kardeş, şişman.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
3 / 635
Alıntı kelimelerde büyük ünlü uyumu aranmaz: ahenk, badem, ceylan, çiroz, dükkân, fidan,
gazete, hamsi, kestane, keman, limon, model, nişasta, pehlivan, selam, sinema, tiyatro, viraj,
ziyaret.
Birleşik kelimelerde de büyük ünlü uyumu aranmaz: açıkgöz, bilgisayar, çekyat, hanımeli vb.
Bazı ekler (-gil, -ken, -leyin, -mtırak, -yor ekleri) büyük ünlü uyumuna uymaz: akşam-leyin,
bakla-gil-ler, çalışır-ken, ekşi-mtırak, yürü-yor.
“-ki” aitlik eki büyük ünlü uyumuna uymaz: akşamki, yarınki, duvardaki, yoldaki, ondaki,
yazıdaki, onunki.
2. Küçük Ünlü Uyumu
“Düzlük-yuvarlık uyumu” da denilen küçük ünlü uyumu iki yönlüdür:
Bir kelimenin ilk hecesinde düz ünlü (a, e, ı, i) varsa sonraki hecelerde de düz ünlü bulunur:
anlaşmak, yanaşmak, kayıkçı, ısırmak, ılıklaşmak, seslenmek, yelek, bilek, çilek.
Bir kelimenin ilk hecesinde yuvarlak ünlü (o, ö, u, ü) varsa bunu izleyen ilk hecede dar
yuvarlak (u, ü) veya geniş düz (a, e) ünlü bulunur: boyunduruk, çocuk, odun, yorgunluk,
yoklamak, vurmak, yumurta, özlemek, güreşmek, sürmek.
Bu ünlü düzenleri ve ilk heceyi izleyen ünlüler aşağıda belirtilmiştir;
İçinde a bulunan heceden sonra gelen hecede ya a, ya da ı olur: tanımak, anlam, alınmak.
İçinde e bulunan heceden sonra gelen hecede ya e, ya da i olur: ekmekçi, ezgi, emeklemek.
İçinde ı bulunan heceden sonra gelen hecede ya ı, ya da a olur: ılık, ılımak, ısınmak.
İçinde i bulunan heceden sonra gelen hecede ya i, ya da e olur: ilik, ilmek, izin.
İçinde o bulunan heceden sonra gelen hecede ya a, ya da u olur: koltuk, kollamak,
korumak.
İçinde ö bulunan heceden sonra gelen hecede ya e, ya da ü olur: görülmek, köprücük,
körük, köpük.
İçinde u bulunan heceden sonra gelen hecede ya u, ya da a olur: kurul, kullanmak.
İçinde ü bulunan heceden sonra gelen hecede ya ü, ya da e olur: büzülmek, dürüm,
görünme, üzülme.
Küçük ünlü uyumuna aykırı bazı Türkçe kelimeler de vardır: avuç, avurt, çamur, kabuk,
kavuk, kavun, kavur-, kavuş-, savur-, yağmur.
Alıntı kelimelerde, küçük ünlü uyumu aranmaz: aktör, alkol, bandrol, daktilo, doktor,
horoz, kabul, kitap, konsolos, muzır, mühim, mümin, müzik, profesör, radyo, vakur.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
4 / 635
Küçük ünlü uyumuna aykırı kelimelere getirilen ekler, kelimenin son ünlüsüne uyar:
kavun-u, konsolos-luğ-u, mümin-lik, müzik-çi, yağmur-luk.
“-ki” aitlik eki yalnızca birkaç örnekte küçük ünlü uyumuna uyar: bugünkü, dünkü,
öbürkü.
B) Türkçede Ünsüzler
Ses yolunda bir engele çarparak çıkan seslere “ünsüz” denir.
Dilimizde yirmi bir ünsüz vardır: b, c, ç, d, f, g, ğ, h, j, k, 1, m, n, p, r, s, ş, t, v, y, z.
Ünsüzler ses tellerinin titreşime uğrayıp uğramamasına göre iki gruba ayrılır:
Ses tellerinin titreşmesiyle oluşan ünsüzlere tonlu (yumuşak) ünsüzler adı verilir: b, c,
d, g, ğ, j, 1, m, n, r, v, y, z.
Ses telleri titreşmeden oluşan ünsüzlere tonsuz (sert) ünsüzler denir: ç, f, h, k, p, s, ş, t.
Kökeni Türkçe olan kelimelerin sonunda b, c, d, g ünsüzleri bulunmaz. Ancak, anlam
farkını belirtmek üzere ad, od, sac gibi birkaç kelimenin yazılışında buna uyulmaz: ad
(isim), at (binek hayvanı); od (ateş), ot (bitki); sac (yassı demir), saç (kıl).
Dilimizdeki hac, şad, yâd gibi birkaç örnek dışında, alıntı kelimelerde tonsuzlaşma
kuralına uyulmuştur: sebep (<sebeb), kitap (<kitab), bent (<bend), cilt (<cild), bant
(<band), etüt (<etüd), metot (<metod), standart (<standard), ahenk (<aheng), hevenk
(<aveng), renk (<reng). Bu gibi alıntılar ünlü ile başlayan bir ek aldıklarında kelime
sonundaki tonsuz ünsüzler tonlulaşır: sebep/sebebi, kitap/kitabı, bent/bendi, cilt/cildi,
etüt/etüdü, metot/metodu, ahenk/ahengi, hevenk/hevengi, renk/rengi.
Ancak, bazı alıntı kelimelerde tonlulaşma (yumuşama) olmaz: ahlak/ahlakın,
cumhuriyet/cumhuriyete, evrak/evrakı, hukuk/hukuku, ittifak/ittifaka, sepet/sepeti,
tank/tankı, bank/bankı.
Birden fazla heceli kelimelerin sonunda bulunan p, ç, t, k ünsüzleri ünlüyle başlayan
bir ek aldığında tonlulaşarak b, c, d, ğ’ye dönüşür: kelep/kelebi; ağaç/ağacı,
kazanç/kazancı;
geçit/geçidi, kanat/kanadı; başak/başağı, bıçak/bıçağı. Tek heceli kelimelerin sonunda
bulunan p, ç, t, k ünsüzleri ise iki ünlü arasında çoğunlukla korunur: ak/akı; at/atı;
ek/eki; et/eti; göç/göçü; ip/ipi; kaç/kaçırıcı; kök/kökü; ok/oku; ot/otu.
Ancak, tek heceli olduğu hâlde sonundaki ünsüzü tonlulaşan kelimeler de vardır:
but/budu, dip/dibi, gök/göğü, kap/kabı, kurt/kurdu.
Dilimizde tonsuz (sert) ünsüzle biten kelimelere gelen ekler tonsuz (sert) ünsüzle
başlar: aç-tı, aş-çı, bak-tım, bas-kı, çiçek-ten, düş-kün, geç-tim, ipek-çi.
Türkçede kullanılan bazı kelimelerdeki b ünsüzünden önce gelen n ünsüzü m’ye
dönüşür: saklambaç (< saklambaç), dolambaç (< dolanbaç), ambar (< anbar), amber (<
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
5 / 635
anber), cambaz (< canbaz), çember (< çenber), kümbet (< gunbed).
III. TÜRKÇE YAZIM KURALLARI
A. Büyük Harf Kullanma
Büyük harflerin kullanıldığı yerler aşağıda sıralanmıştır:
Cümle büyük harfle başlar: “Ak akçe kara gün içindir.”
Cümle içinde tırnak veya yay ayraç içine alınan cümleler büyük harfle başlar ve sonlarına
uygun noktalama işareti (nokta, soru, ünlem) konur: Atatürk, “Muhtaç olduğun kudret,
damarlarındaki asil kanda mevcuttur!” diyor. Ancak, iki çizgi arasındaki açıklama
cümleleri büyük harfle başlamaz: Bir zamanlar -bu zamanlar çok da uzak değildir,
bundan on, on iki yıl önce- Türk saltanatının maddi sınırları uçsuz bucaksız denilecek
kadar genişti. (Yakup Kadri Karaosmanoğlu)
İki nokta üst üsteden sonra gelen cümleler büyük harfle başlar: “Menfaat sandalyeye
benzer: Başında taşırsan seni küçültür, ayağının altına alırsan yükseltir.” (Cenap
Şahabettin) Ancak, iki nokta üst üsteden sonra cümle niteliğinde olmayan örnekler
sıralandığında bu örnekler büyük harfle başlamaz: “Bu eskiliği siz de çok evde
görmüşsünüzdür: duvarlarda çiviler, çivi yerleri, lekeler...” (Memduh Şevket Esendal)
Rakamla başlayan cümlelerde rakamdan sonra gelen kelime büyük harfle başlamaz:
“2005 yılında Türk Dil Kurumunun 73. yılını kutladık.”
Örnek niteliğindeki kelimelerle başlayan cümlede de ilk harf büyük yazılır: “Banka,
bütçe, devlet, fındık, kanepe, menekşe, şemsiye” gibi yüzlerce kelime, kökenleri yabancı
olmakla birlikte artık dilimizin malı olmuştur. “Et-, ol-” fiilleri, dilimizde en sık kullanılan
yardımcı fiillerdir.
Özel adlar büyük harfle başlar. Kişi adlarıyla soyadları büyük harfle başlar: Mustafa
Kemal Atatürk, İsmet İnönü, Kâzım Karabekir, Yunus Emre, Evliya Çelebi, Gevheri,
Karacaoğlan.
Kişi adlarından önce ve sonra gelen saygı sözleri, unvanlar, lakaplar, meslek ve rütbe
adları büyük harfle başlar: Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Atatürk, Kaymakam Erol Bey,
Sayın Prof. Dr. Haşan Eren, Hamdi Bey, Ahmet Efendi.
Akrabalık bildiren kelimeler büyük harfle başlamaz: Tülay abla, Ayşe teyze.
Akrabalık bildiren kelimeler başa geldiğinde lakap yerine kullanıldığı için büyük harfle
başlar: Nene Hatun, Baba Gündüz, Dayı Kemal, Hala Sultan.
Bazı tarihî ve menkıbevi şahsiyetlerde ise akrabalık bildiren kelime sonda olduğu
hâlde unvan değeri kazandığı ve özel ada dâhil olduğu için büyük harfle yazılır: Gül
Baba, Susuz Dede, Adile Hala, Gülsüm Bacı, Sultan Ana.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
6 / 635
Resmî yazılarda saygı bildiren sözlerden sonra gelen ve makam, mevki, unvan bildiren
kelimeler de büyük harfle başlar: Sayın Bakan, Sayın Başkan.
Hitap kelimeleri de büyük harfle başlar: Sevgili Kardeşim, Aziz Dostum.
Hayvanlara verilen özel adlar büyük harfle başlar: Sarıkız, Fino, Karabaş.
Millet, boy, oymak adları büyük harfle başlar: Türk, Alman, İngiliz, Kırgız.
Dil ve lehçe adları büyük harfle başlar: Türkçe, Almanca, Özbekçe.
Devlet adları büyük harfle başlar: Türkiye Cumhuriyeti, Azerbaycan Cumhuriyeti.
Din ve mezhep adları ile bunların mensuplarını bildiren sözler büyük harfle başlar:
Müslümanlık, Müslüman; Hristiyanlık, Hristiyan; Musevilik.
Din ve mitoloji ile ilgili özel adlar büyük harfle başlar: Tanrı, Allah, Cebrail, Zeus, Oziris,
Kibele. Ancak tanrı kelimesi özel ad olarak kullanılmadığında küçük harfle başlar: Eski
Yunan tanrıları. Bazı dinî terimlerin küçük harfle başlaması gelenekleş- miştir: cennet,
cehennem, uçmak, tamu, peygamber, sırat köprüsü.
Gezegen ve yıldız adları büyük harfle başlar: Merkür, Neptün, Plüton.
“Dünya, güneş, ay” sözcükleri gezegen anlamı dışında kullanıldığında küçük harfle
başlar.
Yer adları (kıta, bölge, il, ilçe, köy, semt, cadde, sokak, semt vb.) büyük harfle başlar:
Asya, Avrupa, Afrika, Amerika; İç Anadolu, Doğu Anadolu.
Doğu ve batı sözleri yön bildirdiğinde küçük olarak yazılır: Bursa’nın doğusu. Bu sözler
düşünce, hayat tarzı, politika vb. anlamlar bildirdiğinde ise büyük olarak yazılır. Batı
medeniyeti, Doğu mistisizmi vb.
Yer adlarında ilk isimden sonra gelen deniz, nehir, göl, dağ, boğaz vb. tür bildiren
ikinci isimler büyük harfle başlar: Ağrı Dağı, Aral Gölü, Çanakkale Boğazı, Dicle Irmağı,
Ege Denizi, Erciyes Dağı, Fırat Nehri, Tuna Nehri.
Özel ada dâhil olmayıp tamlama kuran şehir, il, ilçe, bucak, belde, köy vb. sözler küçük
harfle başlar: Konya ili, Etimesgut ilçesi, Taflan köyü vb.
Mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak adlarında geçen mahalle, meydan, bulvar,
cadde, sokak kelimeleri büyük harfle başlar: Gazi Osmanpaşa Mahallesi, Yıldız
Mahallesi, Karaköy Meydanı, Zafer Meydanı, Gazi Mustafa Kemal Bulvarı, Ziya Gökalp
Bulvarı, Nene Hatun Caddesi.
Yer bildiren özel isimlerde de kısaltmalı söyleyiş söz konusu olduğu zaman, kelime
başında büyük harf kullanılır: Hisar’dan, Boğaz’dan, Bulvar’dan.
Saray, köşk, han, kale, köprü, anıt vb. yapı adlarının bütün kelimeleri büyük harfle
başlar: Topkapı Sarayı, Dolmabahçe Sarayı, İshakpaşa Sarayı, Çankaya Köşkü, Horozlu
Han, Ankara Kalesi, Alanya Kalesi, Galata Köprüsü, Fatih Sultan Mehmet Köprüsü,
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
7 / 635
Mostar Köprüsü, Beyazıt Kulesi, Zafer Abidesi, Bilge Kağan Anıtı.
Kurum, kuruluş ve kurul adlarının her kelimesi büyük harfle başlar: Türkiye Büyük
Millet Meclisi, Türk Dil Kurumu, Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi, Devlet Malzeme Ofisi,
Millî Kütüphane, Çocuk Esirgeme Kurumu, Atatürk Orman Çiftliği, Çankaya Lisesi,
Anadolu Kulübü, Mavi Köşe Bakkaliyesi, Türk Ocağı, Yeşilay Demeği, Muharip Gaziler
Demeği, Emek İnşaat; Bakanlar Kurulu.
Kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge, genelge adlarının her kelimesi büyük harfle başlar:
Medeni Kanun, Borçlar Hukuku (kanun), Atatürk Uluslararası Barış Ödülü Tüzüğü, Telif
Hakkı Yayın ve Satış Yönetmeliği.
Kurum, kuruluş, kurul, merkez, bakanlık, üniversite, fakülte, bölüm, kanun, tüzük,
yönetmelik vb.ni bildiren kelimeler, belli bir kurum vb. kastedildiğinde büyük harfle
başlar: Bu yıl Meclis, yeni döneme erken başlayacaktır. Son aylarda Kurum, yazım
konusunda yoğun bir çalışma içine girmiştir. 2876 sayılı Kanun bu yıl yeniden gözden
geçiriliyor. Bu madde Yönetmelik’in 4’üncü maddesine aykırı düşmektedir.
Kitap, dergi, gazete ve sanat eserlerinin (tablo, heykel, müzik) her kelimesi büyük
harfle başlar: Nutuk, Safahat, Kendi Gök Kubbemiz, Anadolu Notları, Sinekli Bakkal; Türk
Dili, Türk Kültürü, Varlık; Resmî Gazete, Hürriyet, Milliyet, Türkiye, Yeni Yüzyıl, Yeni Asır;
Saraydan Kız Kaçırma.
Özel ada dâhil olmayan gazete, dergi, tablo vb. sözler büyük harfle başlamaz: Milliyet
gazetesi, Türk Dili dergisi, Halı Dokuyan Kızlar tablosu.
Büyük harflerin kullanıldığı yerlerde bulunan “ve, ile, ya, veya, yahut, ki, da, de”
sözleriyle “mi, mi, mu, mü” soru eki küçük harfle yazılır: Mai ve Siyah, Suç ve Ceza,
Leyla ile Mecnun, Turfanda mı, Turfa mı?
Millî ve dinî bayramlarla bayram niteliği kazanmış günlerin adları büyük harfle başlar:
29 Ekim Cumhuriyet Bayramı, 23 Nisan Ulusal Egemenlik ve Çocuk Bayramı, Ramazan
Bayramı, Kurban Bayramı, Nevruz Bayramı.
Kurultay, bilgi şöleni, açık oturum vb. toplantıların adlarında her kelime büyük harfle
başlar: V. Uluslararası Türk Dili Kurultayı, Manas Bilgi Şöleni.
Tarihî olay, çağ ve dönem adları büyük harfle başlar: Kurtuluş Savaşı, Millî Mücadele,
Cilalı Taş Devri, İlk Çağ, Yükselme Devri.
Tarihî dönem bildirmeyip, tür veya tarz bildiren terimler küçük harfle başlar: divan
şiiri, divan edebiyatı, halk şiiri, halk edebiyatı, eski Türk edebiyatı, Türk dili, Türk sanat
müziği, Türk halk müziği, tekke edebiyatı.
Özel adlardan türetilen bütün kelimeler büyük harfle başlar: Türklük, Türkleşmek,
Türkçe, Türkolog, Türkoloji, Avrupalı, Avrupalılaşmak.
Özel ad kendi anlamı dışında yeni bir anlam kazanmışsa büyük harfle başlamaz : acem
(Türk müziğinde bir perde), hicaz (Türk müziğinde bir makam), nihavent (Türk müziğinde
bir makam), acemi (tecrübesiz), amper (elektrik akımında şiddet birimi).
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
8 / 635
Para birimleri büyük harfle başlamaz: avro, dinar, dolar, lira, yeni kuruş.
Özel adlar yerine kullanılan “o” zamiri cümle içinde büyük harfle yazılmaz.
Yer, millet ve kişi adlarıyla kurulan birleşik kelimelerde özel adlar büyük harfle başlar:
Antep fıstığı, Brüksel lahanası, Japon gülü, Maraş dondurması, Van kedisi.
Belirli bir tarih bildiren ay ve gün adları büyük harfle başlar: 29 Mayıs 1453 Salı günü,
29 Ekim 1923, 28 Aralık 1982'de göreve başladı.
Belirli bir tarihi belirtmeyen ay ve gün adları küçük harfle başlar: Okullar genellikle
eylülün ikinci haftasında öğretime başlar. Yürütme Kurulu toplantılarını perşembe
günleri yaparız.
Levhalar ve açıklama yazıları büyük harfle başlar: Giriş, Çıkış, Müdür, Vezne, Başkan,
Doktor, Otobüs Durağı, Dolmuş Durağı, Şehirler Arası Telefon.
B. Birleşik Kelimeler
Belirtisiz isim tamlamaları, sıfat tamlamaları, isnat grupları, birleşik fiiller, ikilemeler,
kısaltma grupları ve kalıplaşmış çekimli fiillerden oluşan ifadeler, yeni bir kavramı
karşıladıklarında birleşik kelime olurlar: yer çekimi, hanımeli, beyaz peynir, açıkgöz,
toplu iğne; eli açık, söz etmek, zikretmek, hasta olmak, gelebilmek, alıvermek.
Birleşik kelimeler belirli kurallar çerçevesinde bitişik veya ayrı olarak yazılır:
1. Bitişik Yazılan Birleşik Kelimeler
Birleşik kelimeler aşağıdaki durumlarda bitişik yazılırlar:
Ses düşmesine uğrayan birleşik kelimeler bitişik yazılır, kaynana (< kayın ana), nasıl (< ne
asıl), niçin (< ne için), pazartesi (< pazar ertesi).
“Et-” ve “ol-” yardımcı fiilleriyle birleşirken ses düşmesine veya ses türemesine uğrayan
birleşik kelimeler bitişik yazılır: emretmek (<emir etmek), kaybolmak (<kayıp olmak);
haletmek (<hal’ etmek=tahttan indirmek).
İki veya daha çok kelimeden oluşmuş Türkçe yer adları bitişik yazılır: Çanakkale,
Gümüşhane; Acıpayam, Pınarbaşı, Şebinkarahisar; Beşiktaş, Kabataş.
Şehir, kent, köy, mahalle, dağ, tepe, deniz, göl, ırmak, su vb. kelimelerle kurulmuş sıfat
tamlaması ve belirtisiz isim tamlaması kalıbındaki yer adları bitişik yazılır: Akşehir,
Eskişehir, Atakent, Batıkent, Konutkent, Yenimahalle, Karabağ, Uludağ; Kocatepe,
Tınaztepe; Akdeniz, Karadeniz, Yeşilırmak; İncesu, Akçay.
Ara yönleri belirten kelimeler bitişik yazılır: güneybatı, güneydoğu, kuzeybatı,
kuzeydoğu.
Bunlardan başka dilimizde her iki öğesi de asıl anlamını koruduğu hâlde yaygın bir
biçimde gelenekleşmiş olarak bitişik yazılan kelimeler de vardır:
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
9 / 635
•
Baş sözüyle oluşturulan sıfat tamlamaları: başbakan, başçavuş, başeser,
başhekim, başhemşire.
•
Bir topluluğun yöneticisi anlamındaki başı sözüyle oluşturulan belirtisiz isim
tamlamaları: aşçıbaşı, binbaşı, çarkçıbaşı, çeribaşı.
•
Oğlu, kızı sözleri: çapanoğlu, eloğlu, hinoğluhin, elkızı.
•
Ağa, bey, efendi, hanım, nine vb. sözlerle kurulan birleşik kelimeler: ağababa,
ağabey, beyefendi, efendibaba.
•
Biraz, birkaç, birkaçı, birtakım, birçok, birçoğu, hiçbir, hiçbiri, herhangi
belirsizlik sıfat ve zamirleri de gelenekleşmiş olarak bitişik yazılır.
Ev kelimesiyle kurulan birleşik kelimeler bitişik yazılır: aşevi, bakımevi, basımevi,
doğumevi.
Hane, name, zade kelimeleriyle oluşturulan birleşik kelimeler bitişik yazılır: çayhane,
dershane, kahvehane, yazıhane; beyanname.
Eczahane, hastahane, pastahane, postahane sözleri kullanımdaki yaygınlık dolayısıyla
eczane, hastane, pastane, postane biçiminde yazılmaktadır.
Kanunda bitişik geçen veya bitişik olarak tescil ettirilmiş olan kuruluş adları bitişik yazılır:
İçişleri, Dışişleri, Genelkurmay, Yükseköğretim.
2.
Ayrı Yazılan Birleşik Kelimeler
Yol ve ulaşımla ilgili birleşik kelimeler: Arnavut kaldırımı; çevre yolu, deniz yolu, hava yolu,
kara yolu, keçi yolu; köprü yol.
Durum, olgu ve olay bildiren sözlerden biriyle kurulan birleşik kelimeler: açık oturum, açık
öğretim, ana dili, ay tutulması, baş ağrısı, baş belası, baş dönmesi, çıkış yolu, çözüm yolu, dil
birliği, din birliği.
Bilim ve bilgi sözleriyle kurulan birleşik kelimeler: anlam bilimi, dil bilimi, edebiyat bilimi,
gök bilimi, halk bilimi.
Yuvar ve küre sözleriyle kurulan birleşik kelimeler: göz yuvarı, hava yuvarı, ısı yuvarı, ışık
yuvarı, renk yuvarı.
Yiyecek, içecek adlarından biriyle kurulan birleşik kelimeler: bohça böreği, su böreği, talaş
böreği; badem yağı, çiçek yağı, kuyruk yağı, arpa suyu.
Gök cisimleri: Çoban Yıldızı, Kervan Yıldızı, Kutup Yıldızı, kuyruklu yıldız; gök taşı, hava taşı,
meteor taşı.
Benzetme yoluyla insanın bir niteliğini anlatmak üzere bitki, hayvan ve nesne adlarıyla
kurulan birleşik kelimeler: çetin ceviz, çöpsüz üzüm; eski kurt, sarı çıyan, sağmal inek.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
10 / 635
Zamanla ilgili birleşik kelimeler: gece yarısı, gün ortası.
Kişi adlarından oluşmuş mahalle, bulvar, cadde, sokak, ilçe, köy vb. yer ve kuruluş
adlarında sondaki unvanlar hariç, şahıs adları ayrı yazılır: Yunus Emre Mahallesi, Gazi
Mustafa Kemal Bulvarı, Ziya Gökalp Bulvarı, Nene Hatun Caddesi, Fevzi Çakmak Sokağı,
Cemal Nadir Sokağı.
C.
Deyimlerin Yazılışı
Deyimler ayrı yazılır: akıntıya kürek çekmek, çam devirmek, çanak tutmak, gönlünden
geçirmek, göz atmak, kulak asmak, kulak vermek, çantada keklik, devede kulak, yağlı kuyruk,
yüz görümlüğü.
Ç. İkilemelerin Yazılışı
İkilemeler ayrı yazılır: adım adım, ağır ağır, akın akın, allak bullak, aval aval (bakmak), cır cır
(ötmek), çeşit çeşit, derin derin, gide gide, güzel güzel, karış karış, bata çıka, çoluk çocuk,
düşe kalka, eciş bücüş, eğri büğrü, enine boyuna.
“m” ile yapılmış ikilemeler de ayrı yazılır: at mat, çocuk mocuk, dolap molap.
İsim durum ekleri ve iyelik ekiyle yapılan ikilemeler de ayrı yazılır: baş başa, diz dize, el ele,
göz göze, iç içe, omuz omuza, yan yana; baştan başa, daldan dala.
D. Bazı Kelime ve Eklerin Yazılışı
1.
Bağlaç Olan “da/de”nin Yazılışı
Bağlaç olan “da/de” ayrı yazılır. Kendisinden önceki kelimenin son ünlüsüne bağlı olarak
ünlü uyumlarına uyar: Kızı da geldi gelini de. Durumu oğluna da bildirdi. Sen de mi
kardeşim?
Ayrı yazılan “da/de” hiçbir zaman “ta/te” biçiminde yazılmaz.
“Ya” sözüyle birlikte kullanılan “da” mutlaka ayrı yazılır:
ya da.
“da/de” bağlacını kendisinden önceki kelimeden kesme ile ayırmak yanlıştır: Ayşe de
geldi (“Ayşe’de geldi” yanlıştır).
2.Bağlaç Olan “ki”nin Yazılışı
Cümleleri, kelime gruplarını ve cümlecikleri birbirine bağlayan ve onlar arasında anlam
ilgisi kuran “ki” bağlacı ayrı yazılır: demek ki, kaldı ki, bilmem ki.
“Ki” bağlacı, birkaç örnekte kalıplaşmış olduğu için bitişik yazılır: belki, çünkü, hâlbuki,
mademki, meğerki, oysaki, sanki. Bu örneklerden çünkü sözünde ek aynı zamanda küçük
ünlü uyumuna uymuştur.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
11 / 635
Şüphe ve pekiştirme göreviyle kullanılan ki sözü de ayrı yazılır: Babam geldi mi ki?
Başbakan konuşacak mı ki?
“Ki” bağlacı aşağıdaki örneklerde görüldüğü gibi bazı kelimelerle birlikte hazır söz
kalıpları olarak kullanılır: Ne yazık ki, tabii ki, muhakkak ki, elbette ki.
Soru Eki “mı/mi”, “mu/mü”nün Yazılışı
3.
Bu ek gelenekleşmiş olarak ayrı yazılır ve kendisinden önceki kelimenin son ünlüsüne bağlı
olarak ünlü uyumlarına uyar:
Kaldı mı? Sen de mi geldin? Olur mu?
Soru ekinden sonra gelen ekler, bu eke bitişik olarak yazılır: Verecek misin? Okuyor muyuz?
“İle”nin Ek Olarak Yazılışı
4.
İle ayrı olarak yazılabildiği gibi kelimelere eklenerek de yazılabilir. Kelimelere eklenerek
yazıldığında ünlü uyumlarına uyar.
“İle”, ünsüzle biten kelimelere ek olarak getirildiğinde “i”ünlüsü düşer ve bitişik yazılır:
bulut-la (bulut ile), çiçek-le (çiçek ile), kuş-la (kuş ile).
“İle”, ünlüyle biten kelimelere ek olarak getirildiğinde başındaki “i” ünlüsü düşer ve araya
“y” ünsüzü girer. Ek, ünlü uyumlarına uyar: arkadaşı-y-la (arkadaşı ile), anası-y-la, (anası ile),
çevre-y-le (çevre ile).
Pekiştirmeli Sıfatların Yazılışı
5.
Pekiştirmeli sıfatlar bitişik yazılır: apaçık, apak, büsbütün, çepeçevre, çırçıplak, çırılçıplak,
dümdüz, düpedüz, gömgök.
IV.
A.
NOKTALAMA İŞARETLERİ
Nokta (.)
Cümlenin sonuna konur: Türk Dil Kurumu, 1932 yılında kurulmuştur.
Bazı kısaltmaların sonuna konur: Alb. (albay), Dr. (doktor), Yard. Doç. (Yardımcı
Doçent), Prof. (Profesör), Cad. (cadde).
Sayılardan sonra sıra bildirmek için konur: 3. (üçüncü), 15. (on beşinci); II. Mehmet,
XIV. Louis, XV. yüzyıl; 2. Cadde, 20. Sokak, 4. Levent.
Arka arkaya sıralandıkları için virgülle veya çizgiyle ayrılan rakamlardan yalnızca
sonuncu rakamdan sonra nokta konur: 3, 4 ve 7. maddeler; XII - XIV. yüzyıllar arasında.
Bir yazının maddelerini gösteren rakam veya harflerden sonra konur: I., 1., A., a.
Tarihlerin yazılışında gün, ay ve yılı gösteren sayıları birbirinden ayırmak için konur:
29.5.1453, 29.X.1923.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
12 / 635
Tarihlerde ay adları yazıyla da yazılabilir. Bu durumda ay adlarından önce ve sonra nokta
kullanılmaz: 29 Mayıs 1453, 29 Ekim 1923.
Saat ve dakika gösteren sayıları birbirinden ayırmak için konur: Tren 09.15’te kalktı.
Bibliyografik künyelerin sonuna konur: Agâh Sırrı Levend, Türk Dilinde Gelişme ve
Sadeleşme Evreleri, TDK Yayınları, Ankara, 1960.
Beş ve beşten çok rakamlı sayılar sondan sayılmak üzere üçlü gruplara ayrılarak yazılır ve
araya nokta konur: 326.197, 49.750.812,
Matematikte çarpma işareti yerine kullanılır: 4.5 = 20
B.
Virgül (,)
Birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarının arasına konur: “Sessiz
dereler, solgun ağaçlar, sarı güller”, “Zindana atılan mahkûmlar gibi titreşerek, haykırarak
geri geri kaçmaya uğraşıyorduk.”
Sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için konur: Bir varmış, bir yokmuş.
Cümlede özel olarak vurgulanması gereken öğelerden sonra
konur.
Uzun cümlelerde yüklemden uzak düşmüş olan öğeleri belirtmek için konur: “Saniye
Hanımefendi, merdivenlerde oğlunun ayak seslerini duyar duymaz, hasretlisini karşılamaya
atılan bir genç kadın gibi, koltuğundan fırlamış ve ona kapıyı kendi eliyle açmaya gelmişti.”
Cümle içinde ara sözleri ve ara cümleleri ayırmak için konur: Şimdi, efendiler, müsaade
buyurursanız, size bir sual sorayım. (Mustafa Kemal Atatürk)
Anlama güç kazandırmak için tekrarlanan kelimeler arasına konur: Akşam, yine akşam, yine
akşam.
Göllerde bu dem bir kamış olsam! (Ahmet Haşim)
Konuşma çizgisinden önce konur: Bahçe kapısını açtı. Sermet Bey’e,
—
Bu anahtar köşkü de açar, dedi. (Ömer Seyfettin)
Kendisinden sonraki cümleye bağlı olarak ret, kabul ve teşvik bildiren hayır, yok, evet,
peki, öyle, haydi gibi kelimelerden sonra konur: Peki, gideriz. Olur, ben de size
katılırım. Haydi, geç kalıyoruz.
Bir kelimenin kendisinden sonra gelen kelime veya kelime gruplarıyla yapı ve anlam
bakımından bağlantısı olmadığını göstermek ve anlam karışıklığını önlemek için
kullanılır: Bu, tek gözlü, genç fakat ihtiyar görünen bir adamcağızdır.
Hitap için kullanılan kelimelerden sonra konur: Efendiler, bilirsiniz ki hayat demek,
mücadele, müsademe demektir.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
13 / 635
Sayıların yazılışında, kesirleri ayırmak için konur: 38,6 (otuz sekiz tam, onda altı)
Metin içinde ve, veya, yahut bağlaçlarından önce de sonra da virgül konmaz: Nihat
sabaha kadar uyuyamadı ve şafak sökerken Faik'e bol teşekkürlerle dolu bir kâğıt
bırakarak iki gün evvelki cephe dönüşü kıyafeti ile sokağa fırladı. (Peyami Safa)
Metin içinde tekrarlı bağlaçlardan önce ve sonra virgül konmaz: Ya bu deveyi gütmeli
ya bu diyardan gitmeli. Siz ister inanın ister inanmayın, bir gün bile durmam. Öyle zekiler
vardır, konuştular mı ağızlarından bal akıyor sanırsın.
Şart ekinden sonra virgül konmaz: Tenha köşelerde ağız ağza konuşurken yanlarına biri
gelecek olursa hemen susuyorlardı.
Metin içinde zarf-fıil ekleriyle oluşturulmuş kelimelerden sonra virgül konmaz:
Meydanlığa varmadan bir iki defa İsmail kendisini gördü mü diye kahveye baktı. (Necati
Cumalı)
C. Noktalı Virgül ( ;)
Cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları birbirinden ayırmak için konur: Erkek
çocuklara Doğan, Tuğrul, Aslan, Orhan; kız çocuklara ise İnci, Çiçek, Gönül, Yonca adları
verilir.
Öğeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için konur: Sevinçten,
heyecandan içim içime sığmıyor; bağırmak, kahkahalar atmak, ağlamak istiyorum.
Ç. İki Nokta (:)
Kendisinden sonra örnek verilecek cümlenin sonuna konur: Yeni harfler alındıktan sonra
eski yazı ile bir tek kelime bile yazmayan iki kişi görmüşümdür: Atatürk ve İnönü! (Falih Rıfkı
Atay)
Kendisinden sonra açıklama yapılacak cümlenin sonuna konur: Bu kararın istinat ettiği en
kuvvetli muhakeme ve mantık şu idi: Esas, Türk milletinin haysiyetli ve şerefli bir millet olarak
yaşamasıdır.
Edebî eserlerdeki karşılıklı konuşmalarda, konuşan kişinin adından sonra konur: Bilge
Kağan: Türklerim, işitin! Üstten gök çökmedikçe, alttan yer delinmedikçe, ülkenizi, törenizi
kim bozabilir sizin?
D.
Üç Nokta ( . . . )
Tamamlanmamış cümlelerin sonuna konur: Ne çare ki çirkinliği hemencecik ve herkes
tarafından görülüveriyordu da, bu yanı... (Tarık Buğra)
Alıntılarda; başta, ortada ve sonda alınmayan kelime ve bölümlerin yerine konur: ...derken
şehrin öte başından boğuk boğuk sesler gelmeye başladı... (Tarık Buğra)
Sözün bir yerde kesilerek geri kalan bölümün okuyucunun hayal dünyasına
bırakıldığını göstermek veya ifadeye güç katmak için konur: Sana uğurlar olsun...
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
14 / 635
Ayrılıyor yolumuz! (Faruk Nafiz Çamlıbel)
Ünlem ve seslenmelerde anlatımı pekiştirmek için konur: Gölgeler yaklaştılar. Bir adım
kalınca onu kıyafetinden tanıdılar.
—
Koca Ali... Koca Ali, be!.. (Ömer Seyfettin)
Karşılıklı konuşmalarda, yeterli olmayan, eksik bırakılan cevaplarda kullanılır:
—
Kimsin?
—
Ali...
—
Hangi Ali?
Üç nokta yerine iki veya daha çok nokta kullanılmaz.
E.
Soru İşareti (?)
Soru bildiren cümle veya sözlerin sonuna konur: Ne zaman tükenecek bu yollar, arabacı?
Bilinmeyen, kesin olmayan veya şüpheyle karşılanan yer, tarih vb. durumlar için kullanılır:
Yunus Emre (1240?-1320), (Doğum yeri: ?).
Soru ifadesi taşıyan sıralı ve bağlı cümlelerde soru işareti en sona konur: Çok yakından mı
bu sesler, çok uzaklardan mı?
F.
Ünlem İşareti (!)
Sevinç, kıvanç, acı, korku, şaşma gibi duyguları anlatan cümlelerin sonuna konur: Ne mutlu
Türk’üm diyene! (Mustafa Kemal Atatürk)
Seslenme, hitap ve uyarı sözlerinden sonra konur: Ordular! İlk hedefiniz Akdeniz’dir, ileri!
(Mustafa Kemal Atatürk)
Ünlem işareti, seslenme ve hitap sözlerinden hemen sonra konulabileceği gibi cümlenin
sonuna da konabilir: Sana uğurlar olsun... Ayrılıyor yolumuz!
Alay, kinaye veya küçümseme anlamı kazandırılmak istenen sözden hemen sonra yay
ayraç içinde ünlem işareti kullanılır: İsteseymiş bir günde bitirirmiş (!) ama ne yazık ki vakti
yokmuş (!).
Ünlemden sonra üç nokta yerine iki nokta konulması yeterlidir: Gök ekini biçer gibi!..
Başaklar daha dolmadan. (Tarık Buğra)
G.
Kısa Çizgi (-)
Satıra sığmayan kelimeler bölünürken satır sonuna konur.
Ara sözleri ve ara cümleleri ayırmak için kullanılır: Küçük bir sürü -dört inekle birkaç koyunköye giren geniş yolun ağzında durmuştu. (Ömer Seyfettin)
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
15 / 635
Dil bilgisinde kökleri ve ekleri ayırmak için konur: al-ış, dur-ak, gör-gü-süz-lük.
Eklerin başına konur: -ak, -den, -ış, -lık.
Heceleri göstermek için kullanılır: a-raş-tır-ma, bi-le-zik, du-ruş-ma, ku-yum-cu-luk, program, ya-zar-lık.
Kelimeler arasında “-den...-a, ve, ile, ila, arasında” anlamlarını vermek için
kullanılır: Türkçe-Fransızca Sözlük, Türk- Alman ilişkileri, Ural-Altay dil grubu, 09.3010.30, Beşiktaş- Fenerbahçe karşılaşması, Manas Destanı’nda soy-dil-din üçgeni,
1914-1918 Birinci Dünya Savaşı, 2003-2004 öğretim yılı.
Matematikte çıkarma işareti olarak kullanılır: 50 - 20=30
ğ. Uzun Çizgi (—)
Yazıda satır başına alınan konuşmaları göstermek için kullanılır. Buna kon uşma çizgisi
de denir.
Frankfurt’a gelene herkesin sorduğu şunlardır:
—
Eski şehri gezdin mi?
—
Rothshild’in evine gittin mi?
—
Goethe’nin evini gezdin mi? (Ahmet Haşim)
Eğik Çizgi (/)
Yan yana yazılması gereken durumlarda mısraların arasına konur: Korkma! Sönmez
bu şafaklarda yüzen al sancak/Sönmeden yurdumun üstünde tüten en son ocak/O
benim milletimin yıldızıdır parlayacak/O benimdir o benim milletimindir ancak.
(Mehmet Akif Ersoy)
H.
Tarihlerin yazılışında gün, ay ve yılı gösteren sayıları birbirinden ayırmak iç in konur:
18/11/1969.
Dil bilgisinde eklerin farklı biçimlerini göstermek için kullanılır: -lık /-lik, -madan /meden.
I.Ters Eğik Çizgi (\)
Bilgisayar yazılımlarında art arda gelen dizinleri birbirinden ayırt etmek için kullanılır:
C.\Dos>MD \Oyun
İ.
Tırnak İşareti ( “ ” )
Başka bir kimseden veya yazıdan olduğu gibi aktarılan sözler tırnak içine alınır: Dil ve TarihCoğrafya Fakültesinin ön cephesinde Atatürk’ün “Hayatta en hakiki mürşit ilimdir.” vecizesi
yer almaktadır.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
16 / 635
Uzun alıntılarda her paragraf ayrı ayrı tırnak içine alınır.
Özel olarak belirtilmek istenen sözler tırnak içine alınır: Yeni bir “barış taarruzu” başladı.
Cümle içerisinde kitapların ve yazıların adları ve başlıkları tırnak içine alınır. Yahya Kemal’in
bazı şiirleri “Kendi Gök Kubbemiz” adı altında çıktı.
Cümle içerisinde özel olarak belirtilmek istenen sözler, kitapların ve yazıların adları ve
başlıkları tırnak içine alınmaksızın koyu yazılarak veya eğik yazıyla (italik) dizilerek de
gösterilebilir.
J. Tek Tırnak İşareti (‘ ’)
Tırnak içinde verilen ve yeniden tırnağa alınması gereken bir sözü belirtmek için kullanılır:
Edebiyat öğretmeni “Şiirler içinde ‘Han Duvarları’ gibisi var mı?” dedi ve Faruk Nafiz’in bu
güzel şiirini okumaya başladı.
K. Yay Ayraç (() )
Cümlenin yapısıyla doğrudan doğruya ilgili olmayan açıklamalar için kullanılır: Anadolu
kentlerini, köylerini (Köy sözünü de çekinerek yazıyorum.) gezsek bile görmek için değil,
kendimizi göstermek için geziyoruz.
Yay ayraç içinde bulunan özel isimler ve yargı bildiren anlatımlar büyük harfle başlar ve
sonuna uygun noktalama işareti getirilir.
Hakkında açıklama yapılan söze ait ek, ayraç kapandıktan sonra yazılır: Yunus Emre
(1240?- 1320)’nin...
Tiyatro eserlerinde ve senaryolarda konuşanın hareketlerini, durumunu açıklamak ve
göstermek için kullanılır:
ihtiyar - (Yavaş yavaş Kaymakama yaklaşır.) Ne oluyor beyefendi? Allah rızası için bana
da anlatın... (Reşat Nuri Güntekin)
Alıntıların aktarıldığı eseri veya yazarı göstermek için kullanılır: Cihanın tarihi, vatanı
uğrunda senin kadar uğraşan, kanını döken bir millet daha gösteremez. Senin kadar
kimse kendi vatanına sahip olmaya hak kazanmamıştır. Bu vatan ya şenindir, ya
kimsenin. (Ahmet Hikmet Müftüoğlu)
Alıntılarda, başta, ortada ve sonda alınmayan kelime ve bölümlerin yerine konulan üç
nokta, yay ayraç içine alınabilir.
Bir söze alay, kinaye veya küçümseme anlamı kazandırmak için kullanılan ünlem işareti
yay ayraç içine alınır.
Bir bilginin şüpheyle karşılandığını veya kesin olmadığını göstermek için kullanılan soru
işareti yay ayraç içine alınır.
Bir yazının maddelerini gösteren sayı ve harflerden sonra kapama ayracı konur: a), 2),
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
17 / 635
VI)
L. Köşeli Ayraç ( [ ])
Ayraç içinde ayraç kullanılması gereken durumlarda yay ayraçtan önce köşeli ayraç
kullanılır: Halikamas Balıkçısı [Cevat Şakir Kabaağaçlı (1886-1973)] en güzel eserlerini
Bodrum’da yazmıştır.
Bibliyografik künyelere ilişkin bazı ayrıntıları göstermek için kullanılır: Reşat Nuri
[Güntekin], Çalıkuşu, Dersaadet, 1922. Server Bedi [Peyami Safa]
M. Kesme İşareti (’)
Aşağıda sıralanan özel adlara getirilen iyelik, durum ve bildirme ekleri kesme işaretiyle
ayrılır:
•
Kişi adları, soyadları ve takma adlar: Atatürk’üm, Sultan Ana’nın, Kâzım
Karabekir’i, Yunus Emre’yi, Ziya Gökalp’tan.
Sonunda p, ç, t, k ünsüzlerinden biri bulunan Ahmet, Çelik, Çiçek, Halit, Mehmet, Mesut,
Murat, Özbek gibi özel adlara ünlüyle başlayan ek getirildiğinde kesme işaretine rağmen
Ahmedi, Çeliği, Çiçeği, Halidi, Mehmedi, Mesudu, Muradı, Özbeği, biçiminde son ses
yumuşatılarak söylenir.
Özel adlar için yay ayraç içinde bir açıklama yapıldığında kesme işareti yay ayraçtan
sonra konur. Yunus Emre (1240?- 1320)’nin,
Özel adlar yerine kullanılan “o” zamiri cümle içinde büyük harfle yazılmaz ve
kendisinden sonra gelen ekler kesme işaretiyle ayrılmaz.
•
•
•
•
•
Hayvanlara verilen özel adlar: Sarıkız’ın, Karabaş’a, Pamuk’u, Minnoş’tan.
Millet, boy, oymak adlan: Türk’üm, İngiliz’den, Rus’muş, Oğuz’un.
Devlet adlan: Türkiye Cumhuriyeti’ni, Osmanlı Devleti’ndeki, Amerika Birleşik
Devletleri’ne, Azerbaycan Cumhuriyeti ’nden.
Din ve mitoloji ile ilgili özel adlar: Allah’ın, Cebrail’den, Zeus’u.
Kıta, deniz, nehir, göl, dağ,; ülke, bölge, il, ilçe, köy, semt, bulvar, cadde, sokak
vb. coğrafyayla ilgili yer adları: Asya’nın, Marmara Denizi’nden, İç Anadolu’da, Doğu
Anadolu’ya, Ankara’ymış, Taksim Meydanı’ndan, Reşat Nuri Sokağı’na.
Yer bildiren özel isimlerde kısaltmalı söyleyiş söz konusu olduğu zaman ekten önce
kesme işareti kullanılır: Hisar’dan, Boğaz’dan.
•
•
Gök bilimiyle ilgili adlar: Jüpiter’den, Venüs’ü, Samanyolu’nda.
Saray, köşk, han, kale, köprü, anıt vb. adlan: Dolmabahçe Sarayı’nın, Ankara
Kalesi’nden, Galata Köprüsü’nün, Bilge Kağan Abidesi’nde, Çanakkale Şehitleri
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
18 / 635
Anıtı’na.
•
Kitap, dergi, gazete ve sanat eseri (tablo, heykel, müzik vb.) adları: Nutuk’ta,
Safahat’tan, Sinekli Bakkal’ı, Hürriyet’te, Resmî Gazete’de.
•
Kanun, tüzük, yönetmelik, yönerge ve genelge adları: Millî Eğitim Temel
Kanunu’na, Medeni Kanun’un, Aday Memurların Yetiştirilmelerine İlişkin Genel
Yönetmelik’teki.
Belli bir kanun, tüzük, yönetmelik kastedildiğinde büyük harfle yazılan kanun, tüzük,
yönetmelik sözlerinin ek alması durumunda kesme işareti kullanılır:
“Bu Kanun’un 17. maddesinin c bendi...”
“Yukarıda adı geçen Yönetmelik’in 2’nci maddesine göre...
vb.”
Kurum, kuruluş, kurul ve iş yeri adlarına gelen ekler kesmeyle ayrılmaz.
Özel adlara getirilen yapım ekleri, çokluk eki ve bunlardan sonra gelen diğer ekler
kesmeyle ayrılmaz: Türklük, Türkleşmek, Türkçü, Müslümanlık, Hristiyanlık, Avrupalı,
Konyalı, Bursalı, Ahmetler, HollandalIdan, Hristiyanlıktan.
Kişi adlarından sonra gelen saygı sözlerine getirilen ekleri ayırmak için konur: Nihat
Bey’e, Ayşe Hanım’dan.
Unvanlardan sonra gelen ekler kesmeyle ayrılmaz: Cumhurbaşkanınca, Başbakanca,
Türk Dil Kurumu Başkanına göre vb.
Kısaltmalara getirilen ekleri ayırmak için konur: TBMM’nin, BM’de.
Sayılara getirilen ekleri ayırmak için konur: 1985’te, 8’inci madde, 2’nci kat; 7,65’lik,
9,65’lik. 1919 senesi Mayısının 19’uncu günü Samsun’a çıktım.
Bir ek veya harften sonra gelen ekleri ayırmak için konur: a’dan z’ye kadar, b’nin m’ye
dönüşmesi.
Akım, çağ ve dönem adlarından sonra gelen ekler kesmeyle ayrılmaz: Eski Çağın,
Yükselme Döneminin, Cumhuriyet Dönemi Türk Edebiyatına.
N. Denden İşareti (")
Bir yazıdaki maddelerin sıralanmasında veya bir çizelgede alt alta gelen aynı s özlerin,
söz gruplarının ve sayıların tekrar yazılmasını önlemek için kullanılır:
a. Etken fiil
b. Edilgen "
c. Dönüşlü "
ç. İşteş "
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
19 / 635
V.
CÜMLE BİLGİSİ (SÖZ DİZİMİ)
Düşünce, duygu, durum veya bir olayı yargı bildirerek anlatan kelime (sözcük) veya
kelime grubu dizisine cümle (tümce) denir.
Cümlede kelimeler ve kelime grupları yargı bildirirken çeşitli görevler yüklenir. Bunlar
cümlenin öğelerini oluşturur.
Cümlenin öğeleri; cümlede bir yargı bildiren, ondan etkilenen veya etkileyen veya
yargının geçtiği zamanını veya yerini gösteren unsurlardır. Bunlar; yüklem, özne, nesne,
dolaylı tümleç, zarf tümleci ve edat tümleci olarak adlandırılır.
A.
1.
Cümlenin Öğeleri
Yüklem
Cümlede yargı bildiren çekimli unsura yüklem denir. Yüklem çekimli bir fiil veya ek fiille
çekimlenmiş bir isim olabilir.
İş, hareket, oluş, durum yüklem tarafından karşılanır. Cümlenin ana unsurunu yüklem
oluşturur. Diğerleri ise yüklemin anlamını zaman, yer vb. yönden destekleyen veya
tamamlayan unsurlardır. Bir cümle birden çok öğeden oluşabileceği gibi tek bir yüklemden
de oluşabilir.
2.
Özne
Yüklemin bildirdiği işi, hareketi yapan veya yargının gerçekleşmesine araç olan unsura özne
denir. Cümlenin temel öğesidir ancak her cümlede bulunmak zorunda değildir. Cümlede
özneyi bulmak için yükleme “kim” veya “ne” sorusunu sorarız. Cümlede olmayan,
yüklemdeki kişi eklerinden anlaşılan öznelere “gizli özne” adı verilir:
“Seni bu konuda daha önce uyardım.” cümlesinde, “Uyaran kim?” sorusunun yanıtı olan
“ben” gizli öznedir.
Yüklemi edilgen çatılı cümlelerde, aslında nesne olan öge “sözde özne” olarak kullanılır:
“Hırsız kıskıvrak yakalandı.” cümlesinde, yakalayan belli olmayıp “Yakalanan kim?”
sorusunun yanıtı olan “hırsız” sözde öznedir.
Yüklemi edilen çatılı cümlelerde bazen “-ce, tarafından, nedeniyle” gibi ek ve sözcükler
kullanılmak suretiyle işi bizzat yapan varlığa “örtülü özne” olarak yer verilebilir:
“Tüm sorularınıza kurumumuzca derhal yanıt verilecektir.” cümlesindeki “kurumumuzca”
sözcüğü örtülü öznedir.
3.
Nesne (Düz Tümleç)
Nesne, cümlede yüklemin bildirdiği, öznenin yaptığı işten etkilenen unsurdur. Geçişli fiiller,
nesneye yönelerek onu etkiler. Geçişsiz fiillerde ise hareket öznenin üstündedir. Böyle fiiller
nesne almaz. Nesne, sadece yüklemi geçişli olan cümlelerde olur.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
20 / 635
Nesne görevinde bulunan söz, “-i” durum ekini almışsa, nesneye “belirtili nesne” denir.
Belirtili nesne, yükleme “kimi” veya “neyi” sorusu sorularak bulunur:
“Dün geceki fırtına ağacın tüm dallarını kırdı.” cümlesindeki “ağacın tüm dallarını” kelime
öbeği belirtili nesnedir.
Nesne görevinde bulunan söz “-i” durum ekini almamışsa (yalın hâldeyse) buna, “belirtisiz
nesne” denir. Belirtisiz nesne, yükleme “kim” veya “ne” sorusu sorularak bulunur:
“Dün akşam eşine büyük bir buket çiçek götürmüş.” cümlesindeki “büyük bir buket çiçek”
kelime öbeği belirtisiz nesnedir.
4.
Dolaylı Tümleç
Yönelme, bulunma ve çıkma bildirerek cümlenin anlamını tamamlayan unsura dolaylı tümleç
denir. Dolaylı tümleç olan öğe mutlaka “-e”, “-de”, “-den” durum eklerinden birini alır.
Dolaylı tümleci bulmak için yükleme; “kime”, “kimde”, “kimden”, “nereye”, “nerede”,
“nereden” soruları sorulur:
“Annem geçen hafta Ankara’ya gitti.” cümlesindeki “Ankara’ya” kelimesi dolaylı tümleçtir.
5.
Zarf Tümleci
Yön, zaman, tarz, sebep, miktar, vasıta ve şart bildirerek yüklemi tamamlayan unsura zarf
tümleci denir. Zarf tümlecini bulmak için yükleme; “nasıl”, “niçin”, “neden”, “ne kadar”,
“ne zaman”, “kim tarafından”, “ne tarafından” gibi sorular sorulur:
“Ahmet sabaha kadar ders çalışmış.” cümlesindeki “sabaha kadar” ifadesi zarf tümlecidir.
6. Edat Tümleci
Edat tümleci, bazı edatlarla öbekleşerek cümleyi “amaç, araç, birliktelik, özgülük,
karşılaştırma vb.” anlamlarla açıklayan unsurdur:
“Bu yaz ailesiyle Antalya’ya gidecek.” cümlesinde birlikteliği ifade eden “ailesiyle”
sözcüğü edat tümlecidir.
B.
Cümle Çeşitleri
Cümleler anlam ve yapılarına, yüklemin türü ve yerine göre sınıflandırılır.
1.
Yüklemin Türüne Göre Cümleler
a)
Fiil Cümlesi
Yüklemi çekimli bir fiil veya fiil grubu olan cümlelerdir. Her türlü hareket, iş, oluş, fiil
cümleleri ile karşılanır. Bu sebeple fiil cümleleri, isim cümlelerine göre daha fazladır.
Geçişli fiil cümlelerinde cümle unsurlarının hepsi bulunabilir.
Sadrazam / o zaman / kethüdasını / Muhsin Çelebi'nin Üsküdar'daki evine gönderdi,
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
21 / 635
(“göndermek" geçişli fiil)
Geçişsiz fiil cümlelerinde nesne bulunmaz.
“Doktorun içine / birdenbire / bir hüzün / çöktü.”
b)
İsim Cümlesi
Yüklemi ek fiille çekimlenmiş bir isim veya isim grubu olan cümlelere denir.
İsim ve isim grupları, “i-” ek fiili ile görülen geçmiş zaman, öğrenilen geçmiş zaman,
geniş zaman ve şart kipinde çekime girerek yüklem görevi yaparlar. Geniş zaman
çekiminin 3. şahıslarında kullanılan -dır/-dir eki, “durur” fiilinden ekleşmiştir. İsim
cümlelerinde, kip eki taşımayan yüklemler de geniş zaman ifade ederler. En çok
kullanılan isim cümlesi; “var”, “yok” isimlerinin yüklem olduğu cümlelerdir.
“Sekiz saattir trendeyim. Tren, boş ve neşesiz. Körfezde bizim Haliç suyunun koyu
durgunluğu var.“
İsim cümleleri, genellikle iki unsurdan, özne ve yüklemden meydana gelir.
2. Yüklemin Yerine Göre (Dizilişlerine Göre) Cümleler
Yüklemin cümle içindeki yerine göre kurallı/düz cümle ve devrik cümle olmak üzere iki
çeşit cümle vardır.
a) Kurallı Cümle (Düz Cümle)
Yüklemi sonda bulunan cümle, kurallı cümledir. Türkçede cümlenin ana unsuru yüklem,
genellikle cümlenin sonunda bulunur. Yardımcı unsurdan ana unsura doğru diziliş, Türk
cümle yapısının temel özelliğidir. Yüklemi tamamlayan unsurlar, yüklemin önünde
sıralanır. Yükleme en yakın unsur genellikle belirtilmek istenen unsuru ifade eder.
“Arabalar çok yavaş ilerliyordu.”
b) Devrik Cümle
Devrik cümle, yüklemi sonda bulunmayan cümledir. Bu tür cümleler, daha çok şiir
dilinde görülür. Çünkü şiirde, kelimelerin ses yapısı, her zaman ön plandadır.
Atasözlerinde, günlük konuşmalarda, günlük konuşmaların aksettirildiği veya konuşma,
sohbet uslubunun hâkim olduğu eserlerde devrik cümle kullanılmıştır.
“Çok insan anlayamaz eski musikîmizden
Ve ondan anlamayan bir şey anlamaz bizden.”
3.
Anlamlarına Göre Cümleler
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
22 / 635
Olumlu Cümle
Yargının gerçekleştiğini anlatan cümle, olumlu cümledir. Bu cümlenin yüklemi yapma,
yapılma veya olma bildirir.
a)
“Kütüphanenin yolunu tuttu.”
Olumsuz Cümle
b)
Yargının gerçekleşmediğini anlatan cümledir. Bu cümlelerin yüklemi yapmama,
yapılmama, olmama bildirir.
“-ma, -me” olumsuzluk eki, “değil” edatı ve “yok” ismi, cümleyi olumsuz yapan
unsurlardır. “Değil” edatı, hem isim, hem de fiil cümlesini olumsuz yapar.
“Salih'i artık çarşıda bilen yoktu.”
Soru Cümlesi
c)
Soru yoluyla bilgi almayı amaçlayan cümledir. Soru cümlesi, olumlu veya olumsuz
olabilir. Soru sıfatları, soru zamirleri, soru zarfları, soru edatları ve soru eki -mı/-mi, bir
cümleye soru anlamı kazandıran unsurlardır.
“Niçin Bursa’yı bu kadar seviyoruz?”
Cümle Çözümlemeleri
4.
Yazılan her değerli eser, insanı geliştirir. özne
nesne yüklem
İnsan, erdemli olmak için çalışmalıdır.
özne zarf tümleci yüklem
Avse. bütün vaz kitap okudu.
özne zarf tümleci nesne yüklem
“Ayla kalemi masada gördü.” cümlesi etken bir cümledir.
Cümleyi, “Kalem görüldü.” biçimine getirdiğimizde cümle edilgen olur. Burada üç
değişiklik olmuştur. “Ayla” öznesi cümleden çıkmıştır. Fiile -ül edilgen eki getirilmiştir.
“Kalemi” nesnesinden -ı eki kaldırılmıştır.
VI.
YAZIŞMA KURALLARI
Devlet yönetiminde, ticaret alanında, eğitimde kullanılan yazışmalarda uygulanır.
Günlük hayatta ya da iş hayatında karşılaşılan başlıca iş yazılarına aşağıda yer verilmiştir:
A.
Rapor
Herhangi bir konu, olay ya da sorunla ilgili olarak yapılan araştırma ve incelemenin
sonuçlarını belirtmek, varılan sonuçlarla ilgili değerlendirmeyi bildirmek için yazılan
yazılara denir.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
23 / 635
Hangi amaçla yazılırsa yazılsın rapor, önce rapora konu olan olay, durum ya da sorun
belirtilerek başlar. Daha sonra, inceleme ve araştırma sonucunda elde edilen bilgiler ve
bulgular sıralanır. Son bölümde ise raporu yazan kişinin o konuda vardığı yargılar, kendi
kanıları yer alır.
Raporlar iş ve bilimsel raporlar olmak üzere ikiye ayrılır:
1.
İş Raporları
Bilimsel bir araştırmadan çok; bir olayın ya da bir durumun değerlendirilmesini, bir
soruşturmanın sonuçlarını içeren çalışmalardır.
2.
Bilimsel Raporlar
İnceleme ve araştırmaya dayanan ve konunun bilimsel yöntemlerle ele alındığı
çalışmalardır.
Raporun en belirgin özelliği, tutanağa göre; çok daha uzun süreli olması, daha fazla
belge ve bilgiye dayanması, kişisel görüş ve yorumları içermesidir.
Herkes rapor hazırlayamaz. Rapor hazırlayan kişinin bilirkişi olması gerekir.
Raporlar, elde edilen belge ve bilgilere göre belli bir plan çerçevesinde, açık anlaşılır bir
dille ve tartışmaya meydan vermeyecek bir şekilde kaleme alınmalıdır.
Rapor metninin en üst köşesine tarih, orta kısmına raporun adı, metin tamamlandıktan
sonra alt kısmına raporu hazırlayanların isimleri yazılmalı ve imzalanmalıdır.
B. Dilekçe
Bir durumu bildirmek, bir istek ya da dilekte bulunmak amacıyla yazılıp resmî veya özel
kuruluşlara gönderilen yazılara dilekçe denir.
İş başvurularında kişilerden dilekçeyle birlikte öz geçmiş de istenir.
Dilekçelerde istek ve dilekler, yalın ve açık bir biçimde belirtilmeli, sözü uzatmamalıdır. Eğer
dilekçeye bir belge eklenecekse, adresten sonra satır başı açılarak “Eki/Ekleri.” başlığı altında
belgenin ne olduğu belirtilmelidir. Ayrıca, istek bölümü, “Bilgilerinize arz ederim.” sözleriyle
bitirilmelidir.
Dilekçeler düz beyaz çizgisiz kâğıda yazılır. El veya daktilo ile yazılan dilekçelerde hiçbir
şekilde kısaltma kullanılmamalıdır. Dilekçede özlü ve resmî bir üslup kullanılmalıdır.
Dilekçeler belli bir plana göre yazılır. İstek ve dilekler belirtildikten sonra üç ara verilerek sağ
alt köşeye baş harf büyük olacak biçimde isim ve soyadının tamamı büyük harfle yazılarak
dilekçe sahibinin ad ve soyadı yazılır. Ad ve soyadın üstüne imza atılır. Dilekçe sahibi,
dilekçesinin sol alt tarafına adresini yazar.
Resmî kurumlara yazılan imzasız dilekçeler geçersiz
sayılır.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
24 / 635
C.Öz Geçmiş
Özgeçmiş; bir kimsenin eğitimi, iş deneyimi, sosyal etkinlikleri, kişisel özellikleriyle ilgili
kendisinin verdiği bilgileri, değerlendirmeleri içeren bir özettir.
Özgeçmişte şu hususlar yer alır: Adı, soyadı, doğum yeri ve tarihi, adresi, telefon numarası,
elektronik posta adresi, ilgi alanları, akademik unvanı (varsa), yayınları (varsa).
Ç. Tutanak
Yasama meclisleri, mahkemeler, kongreler vb. yerlerde yapılan toplantılarla herhangi bir
olayın nasıl, ne zaman, nerede ve ne şekilde meydana geldiğini, nasıl sonuçlandığını tespit
eden kısa yazılara “tutanak” denir. Kısaca, bir durumun ya da olayın nasıl oluştuğunu
saptayıp anlatan, ilgililerce imzalanan yazılı belgelere denir.
Tutanak, herhangi bir toplantının nasıl açıldığını, kimlerin neler konuştuğunu ve nasıl
kapandığını objektif olarak özlü bir biçimde ortaya koyan yazılardır. Bu tip tutanaklara
“toplantı tutanağı” denir.
Aynı şekilde herhangi bir olayın oluş ve sonuçlarıyla ilgili objektif belge ve bilgileri kapsayan
yazılara da “olay tutanağı” denir.
Tutanağın en belirgin özelliği, bilirkişiler tarafından tutulması, kısa süreli yazılar olması
(toplantı ya da olay anında hazırlanması) ve hiçbir şekilde kişisel görüş ya da yorumlara yer
verilmemesidir.
En üstte sağ köşeye tarih konur, ortasına TUTANAK ifadesi yazılarak başlanır. Metin
tamamlandıktan sonra metnin altı yetkililer tarafından imzalanır.
D.Resmî Yazı
Resmî Yazışmalarda Uygulanacak Esas ve Usuller Hakkında Yönetmelik, 2 Aralık 2004 tarihli
ve 25658 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanmıştır. Resmî yazılarla ilgili olarak bu yönetmelikte
belirtilen hususlara uyulması gerekmektedir. Yönetmeliğin 2’nci maddesinde kapsam alanı
“bütün kamu kurum ve kuruluşları” biçiminde geçmektedir. Söz konusu Yönetmelik metni
için http://www.basbakanlik.gov.tr adresine bakılabilir.
Resmî yazılar; başlık, sayı ve kayıt numarası, tarih, konu, gönderilen makam ya da kişi, ilgi,
metin, imza, ekler ve dağıtım bölümlerinden oluşur.
Bir resmî yazıdaki “ilgi”, o yazıda anlatılan konunun daha önceki evrelerini belirtir.
Resmî yazılarda geçen kurum ve kuruluş adlarının baş harfleri, büyük yazılır ve bunlara gelen
ekler kesmeyle ayrılmaz.
‘"Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığının” örneğinde olduğu gibi.
Resmî yazışmalarda kullanılan kelimeleri ve kelimelerle kullanılacak yardımcı fiilleri
doğru ve yerinde kullanmak gerekir; “taahhüt almak” değil, “taahhüt etmek”, “tahakkuk
yapmak” değil, “tahakkuk etmek” örneklerinde olduğu gibi.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
25 / 635
Yazılarda geçen mevzuat adlarının baş harfleri büyük yazılır. Duruma göre mevzuat
adları ya da mevzuattan yapılan alıntılar tırnak içinde verilir.
Resmî yazılarda alt makama hitaplarda “Rica ederim.”
Üst makama hitaplarda “arz ederim.” Alt ve üst makamlara birlikte gönderilen yazılarda
ise “Arz ve rica ederim.” ifadesi kullanılır.
Resmî yazı, dilekçe, mektup vb. evrakın ön yüzüne kayıt kaşesi basılmaz; ilgili birime ya
da personele havale yapılmaz. Bu tür işlemler evrakın arka yüzüne yapılır.
Resmî yazılarda zorunlu durumlar ve teknik terimler dışında yabancı sözcüklere yer
verilmez, yinelemelerden kaçınılır.
Yazımda ilgili Yönetmelik gereği Türk Dil Kurumu Yazım Kılavuzu’na uyulması zorunludur.
Resmî yazılar elle değil, elektronik ya da mekanik daktilo makinesi ya da bilgisayarla
yazılır.
Resmî yazılarda gizlilik dereceleri, görev alanı ve hizmet özelliğine göre, kurum veya
kuruluşça belirlenir.
Resmî yazılar, kural olarak bir asıl, bir kopya olmak üzere iki nüsha hazırlanır.
Konuşurken en önemli sözcük vurgu ile belirtilir. Yazıda ise vurgulanmak istenen sözcük
yükleme yakın kullanılır.
Resmî yazılarda imza atmaya yetkili kişinin adının sadece baş harfi, soyadının ise bütün
harfleri büyük yazılır. Alta imza sahibinin makam adı yazılır. İmza ise şahsın isminin üstüne
atılır.
(B) kurumu ya da kişisi (A) kurumuna bir yazı ya da dilekçe ile başvurmuşsa, (A) kurumunun
karşı tarafa yanıt olarak yazdığı yazının hitap cümlesinin biraz altına, “ilgi” denip iki nokta
konduktan sonra, (B) kişisinin ya da kurumunun yazısındaki tarih ve sayı belirtilir.
Resmî yazıların tarih ve sayıları rakamla yazılır.
Rakamlara getirilen “nci”, “inci” türü sıra belirten ekler kesme işaretiyle ayrılır.
E.Genelge
Yasa ve yönetmeliklerin uygulanmasında yol göstermek, herhangi bir konuda aydınlatmak,
dikkat çekmek üzere ilgililere gönderilen yazı türüne “genelge” denir.
TÜRKÇE DİL BİLGİSİ VE YAZIŞMA KURALLARI
26 / 635
II.BÖLÜM
POSTA VE KARGO HİZMETLERİ
MEKTUP POSTASI GÖNDERİLERİ
1) GENEL HÜKÜMLER
a) Posta hizmetleri
Resmi Gazetede yayımlanarak 23.05.2013 tarihinde yürürlüğe giren 6475 Sayılı Posta
Hizmetleri Kanunun amacı; ülke genelinde posta hizmetlerinin kaliteli, sürekli, tüm
kullanıcılar için karşılanabilir bir ücretle, etkin, rekabete dayalı esaslar çerçevesinde
sunulmasını sağlamak üzere posta sektörünün serbestleştirilerek mali açıdan güçlü, istikrarlı
ve şeffaflığı sağlanmış bir sektör oluşturulması ve bu sektörde düzenleme ve denetimin
gerçekleştirilmesi ile Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinin kuruluşu, yapılanması,
faaliyet konuları ve hizmetlerinin yürütülmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Bu Kanunda öngörülen yönetmelikler, bir yıl içinde yürürlüğe konulur. Bu Kanunda öngörülen
yönetmelikler yürürlüğe konuluncaya kadar mevcut yönetmelikler ile diğer düzenlemelerin
bu Kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.
Yabancı memleketlerle olan genel ve özel sözleşme ve anlaşmalarda ve bunlarla ilgili kanun
ve tüzüklerde başka türlü gösterilmedikçe bu kanun hükümleri milletlerarasındaki posta
işlerinde de uygulanır.
Posta işlemlerine ait olup, bu kanunda veya posta mevzuatında açıklanmamış olan
hususlarda milletlerarası sözleşme ve anlaşmalar ve bunların tüzüklerinin hükümleri
uygulanır.
b) Posta tekeli
6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanununun 6. Maddesinin (a) fıkrası gereğince; temel ücret göz
önünde bulundurularak (Kurum: Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumudur) Kurumun önerisi
ve Bakanlığın teklifi ile Bakanlar Kurulu tarafından ağırlığı veya ücreti belirlenen haberleşme
gönderilerinin (kitap, katalog, gazete ve süreli yayınlar hariç her hangi bir fiziksel araç üzerine
yazılan veya elektronik ileti şeklinde hazırlanan, gönderici tarafından gönderi üzerinde
belirtilen adrese sevk ve teslim edilmesi gereken telgraf da dahil her türlü gönderi) kabulü,
toplanması, işlenmesi, sevki, dağıtımı ve teslimini ifade etmektedir.
(1) Aşağıdaki hizmetler evrensel posta hizmet yükümlüsünün tekelindedir:
a) Temel ücret göz önünde bulundurularak Kurumun önerisi ve Bakanlığın teklifi ile Bakanlar
Kurulu tarafından ağırlığı veya ücreti belirlenen yurt içi ve yurt dışı haberleşme gönderilerinin
kabulü, toplanması, işlenmesi, sevki, dağıtımı ve teslimi.
b) 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun elektronik tebliğe ilişkin hükümleri
saklı kalmak kaydıyla, 7201 sayılı Kanun ve diğer kanunlar kapsamındaki elektronik ortam
dâhil her türlü tebligatın kabulü, toplanması, işlenmesi, sevki, dağıtımı ve teslimi.
c) Barışta Türk Silahlı Kuvvetlerinin posta hizmetleri.
ç) Postada alınacak ücretleri gösteren posta pulları, kişisel pul, anma pulları, posta kartları ve
ilk gün zarflarının bastırılıp satışa çıkarılması.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
28 / 635
(2) Birinci fıkranın (a) bendine göre belirlenmiş olan ağırlık ve ücret limiti gönderi içerisindeki
haberleşme mahiyetindeki maddeye ilişkindir. Reklam, tanıtım, broşür gibi maddelerin ilavesi
suretiyle ağırlığın aşılması veya değişik promosyon ve iskonto usulleri uygulanarak ücret
limitinin dışına çıkılması posta tekelinin ihlali sayılır.
(3) Posta tekelini ihlal edenler, bu ihlal kapsamındaki gönderiler için evrensel posta hizmet
yükümlüsünce belirlenen posta ücretinin on katı tutarında meblağı evrensel posta hizmet
yükümlüsüne tazminat olarak ödemekle yükümlüdür. Bu tazminat, evrensel posta hizmet
yükümlüsüne irat kaydedilir. Bu kapsamda tespit edilen gönderiler, evrensel posta hizmet
yükümlüsü tarafından gecikmeksizin alıcısına sevk edilir. Posta tekeli ihlali hakkındaki
yaptırımlara ilişkin diğer mevzuat hükümleri saklıdır.
Bu kapsamda; Şirketimiz Evrensel Hizmet sağlayıcısı olarak belirlendiğinden, Açık ve kapalı
mektuplarla, üzerlerinde haberleşme niteliğinde yazılar bulunan kartların (Posta kartı) kabul,
taşıma ve dağıtımı PTT’nin tekeli altındadır.
Tekelin İstisnaları
Postaca kabul edilmeyecek olan veya kabulü şarta bağlı bulunan maddeler
 Kabul şartlarına uymayan,
 Kişilerin kendi gereksinim ve işleriyle ilgili olarak beraberinde taşıdığı veya bir başkasıyla
gönderdiği,
 Kara, deniz ve hava taşıma kurumlarının kendi işleriyle ilgili kuruluşları arasında kendi
araçlarıyla taşıdığı,
 Posta hizmeti verilemeyen yerler arasında gönderilen mektup ve kartlar Posta Tekeli
dışındadır.
c) Halka karşı sorumluluk
PTT yürürlükteki mevzuatta öngörülen hizmetleri yerine getirmekle yükümlüdür.
Zarar ve hasar zorlayıcı sebeplerden veya gönderici kusurundan kaynaklanırsa,
 Zarar ve hasar maddenin yapısı gereği doğmuşsa,
 Gönderinin içinde yasak maddeler varsa,
 Zorlayıcı sebeplerle kayıt ve belgelerin elden çıkarılması yüzünden gönderinin sahibine
verildiği ispat edilemiyorsa,
 Gönderi kanuni süresi içinde aranmamışsa,
 Yasalar gereğince yetkili makamlara verilen gönderi için,
 Hak sahipleri tarafından itirazsız kabul edilen gönderilerden
PTT idaresi sorumlu tutulamaz.
d) Posta hizmetlerinin gizliliği ve güvenliği
Hizmet sağlayıcıları ile posta hizmetlerinde çalışanlar veya herhangi bir şekilde posta
hizmetleri ile ilgili bilgiye sahip olanların, bu bilgileri ve posta hizmetleri ile ilgili ilişkileri açığa
vurmaları, gönderileri açmaları, içlerinde ne olduğunu araştırmaları, üçüncü kişilere bilgi
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
29 / 635
vermeleri veya herhangi birinin bunları yapmasına neden olmaları, gönderileri zapt veya yok
etmeleri yasaktır.
Hizmet sağlayıcıları, yürüttüğü hizmetlerle ilgili olarak gerekli güvenlik önlemlerini almakla
yükümlüdür.
Posta gönderileri, kanunla yetkili kılınan merciler dışındaki kişilerce alıkonulamaz, açılamaz
ve içeriği araştırılamaz.
İstisnalar





Elde kalan posta gönderileri, hak sahiplerinin saptanması açısından Mektup Postası
gönderileri Yönetmeliğinde belirtilen süre ve yöntemler çerçevesinde doğrudan doğruya
açılabilir,
Taşıma sırasında zarara uğramış gönderiler doğrudan doğruya denetlenebilir,
Elden ele geçmesi yasaklanmış maddelerle ve yasada belirtilen yasaklara uymayan
gönderilere devlet adına el koyabilir.
Gümrüğe tabi gönderileri, gümrük işlemlerinin tamamlanabilmesi için alıkoyabilir,
Yargıç kararı veya Cumhuriyet Savcılığının yazılı isteğiyle, posta gönderilerinin el
konulmuş miktarını, hesap sahiplerinin hesap kalıntılarını ilgili kurumlara vermek, bir
suçtan veya tutukluluğundan dolayı ceza ile ilgili bir sorgu söz konusu olduğunda belli
bireylerin posta ilişkilerinden yetkililere bilgi verir.
Ayrıca, hak sahibinin iflas etmesi veya yargıcın mal bildirimine karar vermesi durumunda PTT
diğer posta gönderilerini de ilgili mercilere teslim etmekle yükümlüdür.
Devlet haberleşme dokunulmazlığı konusunda yasal temsilci durumunda kişiler yararına
başka istisnalar da koyabilir.
e) Ücret almada yanılgılar
Hizmet sağlayıcıları tarafından posta hizmetleri karşılığında kullanıcılardan alınan ücret ve
her türlü tahsilat ile hesaplarda yanlışlık yapıldığının tespit edilmesi hâlinde eksik alınan
paralar tahsil edilir veya fazla alınan paralar iade edilir.
Bu gibi yanlışlıkların düzeltilmesi için zaman aşımı süresi, hesap yanlışlığını izleyen günden
itibaren bir yıldır.
f) Yasak maddeler hakkında uygulamalar
Doğası, içeriği veya ambalajları nedeniyle kişileri tehlikeye düşürebilecek, posta maddelerini
kirletebilecek, parlatıp alevlenebilecek tehlikeli cisimler ve benzerleri kabul edilip dağıtılmak
üzere varış merkezine gelmişse herhangi bir şekilde yasal engel yok ise alıcısına verilir.
Çevreyi kirleten, kokan, zarar veren gönderi ise tutanakla imha edilmesi yoluna gidilir.
Kanuna aykırı maddeler tespit edilirse yine tutanak düzenlenerek ilgili makama teslim edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
30 / 635
5584 Sayılı Posta Kanununun 41. madde 1. fıkrası “B” bendine göre; afyon morfin, kokain
gibi uyuşturucu maddelerden oluşan gönderi) dağıtım anında gördüğünüzde, merkeze geri
getirip en az 3 kişilik bir tutanakla içindeki maddelerle birlikte Cumhuriyet Savcılığına teslim
edilmesi gerekir.
Kabul aşamasında gözden kaçmış, dağıtım esnasında gönderi üzerinde hakaret edici,
aşağılayıcı adresler veya yasa ile yasaklanmış lakap, unvan ve deyimler yazılmış olduğunu
gördüğünüzde yapılması gereken işlem alıcılarına teslim edilmemesi olacaktır. Gönderici
adresi üzerinde var ise iade edilmesi yoluna gidilir, adres yok ise elde kalmış gönderi işlemi
uygulanır. Ama içeriği farklı olan genel edep ve töreye uymayan güvenliği bozucu, bir suç
işlenmesini kışkırtıcı işaret resim ve yazılar taşıyan gönderilere rastlandığında bu gönderiler
kesinlikle iade edilmez.
Yasalara aykırı olduğu için yasal işlem yapılmak üzere yetkili mercilere teslim edilmesi
gerekir.
Değer Konulmuş Mektup ile Yurtdışından Gelen Değer Konulmuş Mektuplar dışında diğer
gönderilerden değerli kâğıtlar (tahvil, hisse senedi gibi) ve para çıkması halinde yapılması
gereken işlemler;
Dağıtım esnasında böyle bir durumla karşılaşıldığında bu gönderi içinde çıkan değerli madde
ile merkeze geri getirilecektir. Merkezdeki görevli kişinin alıcı vatandaşı merkeze davet
etmesi gerekir. Alıcı kişi geldiğinde değerine göre yurtiçi gönderilerden iki kat, yurtdışından
gelen gönderilerden ise yurtdışı değerlendirme ücreti alındıktan sonra gönderi değerli madde
ile birlikte teslim edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
31 / 635
2) MEKTUP POSTASI GÖNDERİLERİNİN SINIFLANDIRILMASI
Bunlardan mektuplar ve posta kartları LC (Lettre Carte Postale) olup, haberleşme maddeleri
anlamına gelir.
Basılmış Kâğıtlar, Küçük Paketler, Görme Engellilere Özgü Yazılar ise AO (Autres Objets)
maddesi olarak adlandırılır. Bunlara kaba mektup postası maddeleri de denilebilir; ve
kapsamlarında haberleşmeye ilişkin yazıların olmaması gerekir. Yurtiçi mektup postası
gönderileri niteliklerine göre üçe ayrılırlar. Yurtdışı mektup postası gönderileri ise
niteliklerine göre beşe ayrılır. (Mektup, Posta Kartı, Basılmış Kağıtlar, Görme Engellilere Özgü
Yazılar ve Küçük Paketler)
— Mektuplar ve Posta Kartları: Genel anlamda içerisinde bulunan zaman ve kişilere ilişkin,
kişisel ve güncel haberleşme niteliğinde yazılar taşıyan gönderilerdir.
— Basılmış Kâğıtlar - Küçük Paketler: Kişisel haberleşme niteliğinde yazılar taşımaması
gereken gönderilerdir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
32 / 635
— Görme Engellilere Özgü Yazılar: Kişisel haberleşme niteliğinde yazılar içerebilir veya
içermeyebilir. Yani görme engellilere özgü yazı ile haberleşmeye ilişkin yazı yazılması
niteliğini bozmaz. Fakat normal harf ve alfabetik yazılarla haberleşme unsuru içeren yazıların
yazılması gönderinin niteliğini bozar.
a) Mektuplar ( lettre )
Tanım: Güncel ve kişisel haber niteliği taşıyan kağıt ve benzerlerine "Mektup" denir.
Mektupların zarf içinde olup olmamaları veya zarfların açık veya kapalı olmaları niteliklerini
değiştirmez.
Mektuplarda Ağırlık ve Boyut Ölçüleri
Mektup dışındaki herhangi bir gönderinin tanımına uymayanlar ile kapalı zarf yahut ambalaj
içinde yollanan gönderiler de mektup olarak işlem görür.
b) Posta Kartları ( Carte Postale )
Tanım: Posta kartları, dikdörtgen biçiminde kartondan veya posta servislerinde işlemeyi
güçleştirmeyecek dayanıklılıkta kâğıttan yapılmış olmalı ve yüz taraflarının başında "Posta
kartı" yurtdışına yollanacaklarda "Carte Postale" yazısı bulunmalıdır. Ancak, bu yazı özel
müesseseler tarafından basılan resimli kartlar için zorunlu değildir.
Posta kartlarının yüz taraflarının en az sağ yarısı alıcı adresinin yazılmasına, pul
yapıştırılmasına ve özel hizmete ilişkin etiket veya işaretlerin konulmasına ayrılmış olmalıdır.
- Boyut Ölçüleri
Yurtiçi :
En az - 14 X 9 cm
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
33 / 635
En çok - 14.8 X 10.5 cm
Yurtdışı :
En az -14 X 9 cm
En çok -23.5 X 12 cm
(2 mm’lik hoşgörü olabilir. )
c) Basılmış Kâğıtlar ( Imprime )
Tanım: Herhangi bir kâğıt, karton veya başka bir madde üzerine el, makine veya fotoğraf gibi
baskı tekniği kullanılarak hazırlanan her türlü gazete, dergi, kitap, süreli veya süresiz
birbirinin aynı olan yayın, broşür, katalog, fotoğraf, fotoğraf kapsayan albüm, gravür, plan,
harita gibi yazı, resim veya şekil taşıyan adresli veya adressiz, kişisel haberleşme niteliği
bulunmayan gönderiye Basılmış Kâğıt denir.
Basılmış kâğıt sayılmayan gönderiler
Basılmış kısımları gönderinin esasını teşkil etmediği açıkça görülen ve boş yerleri sonradan
doldurulmak üzere düzenlenmiş bulunan;
1) Üzerine başlık, alıcı veya gönderici adresi veya başka şeyler basılmış zarflar ile mektup
veya yazı kâğıtları,
2) Kartvizitler,
3) Resimli veya resimsiz her türlü kart,
4) Cilt halinde alındılar, fişler, defterler,
5) Bordrolar, formüller, cetvel veya listeler, basılmış kâğıt olarak kabul edilmezler.
Boş yeri sonradan doldurmak üzere hazırlanan ve bu nedenle kâğıtçılık eşyası sayılan bu
gönderilerden, ancak ciltlenmiş halde bulunan alındı, fiş, defter ve benzerleri dışında
kalanlardan sayıları tek tek olarak 10'u geçmeyenleri basılmış kâğıt olarak kabul edilebilir.
Ayrıca,
6) Yazı makinesi ile elde edilen yazılarla kopya kâğıdı ile çoğaltılan suretler,
7) Değişebilir veya değişmez harfli damgalar kullanılarak elle yapılan baskılar,
8) Delikli kâğıt bantları ile üzerinde delik, çizgi veya işaret taşıyan mekanografik kartlar,
9) Filmler ve ses veya görüntü kaydedilmiş bantlar,
10) Kağıt para, banknot, tahvil, çek, bono, piyango bileti, posta veya diğer her türlü pul, ile
elinde bulunduranın yararlanacağı her türlü değer taşıyan kağıtlarda basılmış kağıt olarak
kabul edilmez.
Bunlar, diğer gönderi türlerine uygun olarak kabul edilir.
Basılmış kâğıtlara sonradan yazılabilecek not ve ekler:
Basılmış kâğıtlara sonradan elle, yazı makinesi ile veya elle basılmak üzere hazırlanmış
damga, klişe veya şablonla aşağıda belirtilenlerin dışında hiç bir ilave yapılamaz:
1) Genel olarak basılmış kâğıtların tümüne,
A- Göndericinin ve alıcının adı, soyadı, memuriyet, iş veya ticaret unvanlarıyla adresleri,
gönderinin gönderildiği yer ve tarihi, gönderiye ait kayıt veya sıra numarası yazılabilir.
B- Birbirinden farklı ve değişik anlam ifade etmemek ve herhangi bir sözleşmeli dil
niteliğinde olmamak kaydıyla bazı kelimeleri karalamak, işaretlemek veya altını çizmek, baskı
hatalarını düzeltmek izni verilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
34 / 635
2) Yukarda belirtilen genel kural dışında, özellik gösteren aşağıdaki basılmış kâğıt
türlerinden:
A- Kitap, gazete, dergi gibi yayınlara ilişkin sipariş veya abone kâğıtlarına bedel, ödeme
usulü, katalog numarası, yayının adı, türü ve niteliği ile ilgili bilgiler,
B- Basılmış edebiyat ve sanat eserlerine saygı ve sevgi anlamı taşıyan alışılmış bir sunuş
yazısı,
C- Gazete ve dergi kupürleri üzerine kesildikleri gazete veya derginin adı, tarihi,
D- Matbaa provaları üzerine basıma ilişkin düzeltmeler, ilaveler, açıklayıcı bilgiler veya
işaretler,
E- Kütüphanelerce kullanılan ödünç kitap verme formüllerine, istenen kitap adı, yazarı,
kalacağı süre gibi bilgiler,
F- Cari fiyat listeleri, ilan teklifleri, borsa ve piyasa cetvelleri, ticaret sirküleri ve tarifnameler
üzerine fiyatları ile fiyatı teşkil eden ifadeler,
G- Adres değişikliği kartlarına, yeni adresle değişiklik tarihi,
H- Moda mecmuaları içine ölçü ve çizimleri gösterir patronlar yazılabilir veya ilave edilebilir.
Basılmış kâğıtların tertip şekli
Basılmış kâğıtlar, içleri kolayca kontrol edilebilecek şekilde ve içindekileri yeter derecede
koruyacak tarzda açık zarf veya kuşak içinde ambalajlanmış olmalıdır. Posta kartı şekil,
kalınlık ve büyüklüğünde olan basılmış kâğıtlar zarfsız veya kuşaksız da postaya verilebilir.
Bunların adres bulunan yüzlerine "Basılmış Kâğıt", yurtdışına gönderilenlerine de ayrıca
"Imprime" ifadesi yazılır.
Basılmış kâğıt kapsayan gönderilere, gönderenin adresini taşıyan bir kart, zarf veya kuşak ile
içindekine ait fatura veya ödeme formülünden başka bir şey konamaz, açık olsa bile mektup
veya haberleşme niteliğinde yazılar taşıyan kâğıtlar eklenemez, içindekinin, zarfının veya
kuşağının üzerine bu tür yazılar yazılamaz.
Tebrikler
Ayrı bir mektup postası gönderi türü olmamakla birlikte, aşağıda belirtilen koşullara uymak
kaydıyla tebriklere de basılmış kâğıt işlemi uygulanır.
Üzerinde sadece tebrik, teşekkür, temenni, taziye (başsağlığı) selam ve sevgi ifadeleri
bulunan, haber mahiyetinde ifade ve yazılar bulunmayan resimli kartlar, kartvizitler,
basılmış tebrik ve kutlama kartları ile bayram ve yılbaşlarını kutlama amacıyla yurt içinde
gönderilen basılmış kâğıtlar, tebrik olarak kabul edilir. Yurtdışı varışlı tebrikler baskı tekniği
dışında elle yazılacak yazılarda 5 kelimeyle sınırlıdır.
Üzerlerinde haberleşme mahiyetinde yazı ve ifadeler bulunan tebrikler ağırlığına göre
mektup veya açıktan verilmesi halinde posta kartı ücreti ile kabul edilir.
Tebriklerin tertip ve ambalajı ile postaya verilme koşulları basılmış kâğıtlardaki gibidir.
,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
35 / 635
Basılmış Kâğıtların Ağırlık Hadleri
a)Yurt içi:
Basılmış kâğıtlar da ağırlık üst sınırı 3.000 gramdır. (3 kg).
Ancak, Dergi, Süreli Yayın, Kitap paket ve tomarları kapsayan basılmış kâğıtların en üst ağırlık
haddi 5.000 gram (5 kg.) olabilir.
Diğer taraftan, istisnai bir durum olarak, dergi idarehaneleri ile bayii ve başbayilerden
gönderilen süreli yayın paket ve tomarlarının son ağırlık sınırı 10.000 gram (10 kg) olabilir.
b) Yurt dışı:
Normal koşullarda, yurt dışına yollanan mutat basılmış kâğıtların ağırlık üst sınırı 2.000 gram
(2 kg) olmakla birlikte, sadece kitap ve broşür kapsayan basılmış kâğıtlarda ağırlık üst sınırı
5.000 gram (5 kg) olabilmektedir. Söz konusu bu uygulamada dünya ülkelerinden yalnızca
İrlanda ve Kanada kendi ülkelerine gönderilecek olan basılmış kâğıtların ağırlık üst sınırını
2.000 gram (2 kg) olarak belirlemiştir.
( M ) Torbası
Tanım: Aynı yer varışlı ve aynı alıcı adresli olup, kapsamında basılmış kâğıt bulunan yurtiçi ve
yurtdışı olarak (kayıtlı - kayıtsız) postaya verilmek istenen gönderilere (M) Torbası denir.
Ağırlık ölçüleri
Yurtiçi : 30 kg.
Yurtdışı : 30 kg. ( İngiltere 20 kg. )
M torbalarının kapsamında bulunan her bir gönderinin ağırlığı 2 kg olarak sınırlandırılmış iken
her bir gönderi ağırlığı, ekiyle birlikte 2 kg olarak sınırlandırılmıştır. (Genel Müd. Posta ve
Kargo Hizmetleri D.Bşk’nın 30.12.2013 tarih ve 161947 sayılı UPU’nun Doha/Katar Kongre
kararı emri)
Adressiz Basılmış Kâğıtlar
Tanım: Üzerlerinde alıcı adresi bulunmayan, ev ve işyerlerine, sanat ve meslek ilgilerine göre
kayıtsız olarak yurtiçinde dağıtılmak üzere postaya verilen basılmış kâğıtlara adressiz basılmış
kâğıt denir.
Kabul koşulları:




Metin itibariyle siyasal ve dinsel görüşleri yaymak amacıyla düzenlenmemiş,
Genel edep ve töreye uygun,
Onur kırıcı, aşağılayıcı suç işlemeye özendirici yazı, resim ve simgeler taşımayan,
Ülkenin bölünmez bütünlüğü ve Cumhuriyetin temel niteliklerine aykırı yazı taşımayan
gönderiler.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
36 / 635
Boyut Ölçüleri:
En az -14 X 9 cm.
En çok -29.7 X 21 cm.
Ağırlık Ölçüleri:
Her bir gönderi ağırlığı en fazla 500 gr. olmalıdır.
d) Küçük Paketler ( Petit Paquet )
Tanım: Ticari değeri olan veya olmayan kullanılabilecek her türlü eşya ile yiyecek kapsayan ve
mektup postası olarak gönderilmek istenen gönderilere küçük paket denir.
 Küçük paketlerin içine, altın, gümüş, platin vb. gibi değerli madeni taşlar ile süs eşyaları
konulamaz,
 Küçük paketler, kişisel haberleşme mahiyetinde yazılar taşıyamaz,
 Gönderici ad, soyad ve adresi olmayan küçük paketlerin kabulü yapılmaz,
 Küçük paketler, kontrol edilebilir ambalaj içinde postaya verilir.
Yurtiçi kayıtlı küçük paket 01.01.2014 tarih itibari ile APS Kurye olarak kabul edildiğinden
yurtiçi kayıtsız ve kayıtlı küçük paket kabulü yapılamamakta, sadece yurtdışına küçük
paket kabulü yapılabilmektedir. K.K.T.C. Sivil adres varışlı Kayıtlı Küçük Paketlerin kabul
işlemi ise K.K.T.C. varışlı taahhütlü mektup olarak yapılacaktır.
Boyut Ölçüleri:
Mektuplarda olduğu gibidir.
Ağırlık Ölçüleri:
Yurtdışı: 2 kg.
e) Görme Engellilere Özgü Yazılar (Cecogramme )
Tanım: İster kişisel haberleşme, ister genel nitelikte yazılar olsun görme
engellilere özgü işaretleri taşıyan maddeler, veya seslendirilmiş kayıtları ihtiva
eden gönderilere görme engellilere özgü yazı denir.
Boyut Ölçüleri :
Mektuplarda olduğu gibidir.
Ağırlık Ölçüleri:
Yurtiçi: 7 kg.
Yurtdışı: 7 kg.
Bu gönderiler, özel hizmet ücretleri hariç posta ücretinden muaftır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
37 / 635
3) MEKTUP POSTASI GÖNDERİLERİNE İSTENEBİLECEK ÖZEL HİZMETLER
a) Uçak ( Par Avion /Air mail)
Genel İlke: Mektup postası gönderilerinin, varış yerine daha çabuk ulaştırılması isteniyorsa,
gönderici gönderisine uçak hizmeti isteyebilir. Bu hizmetin yerine getirilebilmesi için posta
ücretinin dışında tarifede gösterilen uçak ek ücretinin de tam olarak ödenmesi gerekir. Bu
gönderiler varış yerine uçaktan daha önce diğer posta araçlarıyla ulaşacaksa yüzeyden de
yollanırlar.
Uçakla yollanacak mektup postası gönderisinin alıcı adresi bulunan yüzüne, yurtiçinde "Uçak
ile", yurtdışına olanlara ise Par Avion / Air Mail sözcükleri taşıyan mavi renkli etiket
yapıştırılır. Etiket yoksa kaşe basılır veya bu sözcükler elle yazılmalıdır.
Yurtiçi:
Uçak Ek Ücreti Alınmayan Mektup Postası Gönderileri:
1) Mektuplar (Değer Konulmuş Mektuplar, Alma Haber Kartları da dahil)
2) Posta Kartları
Uçak Ek Ücreti Alınan Mektup Postası Gönderileri:
1) Basılmış Kağıtlar (Tebrikler dahil)
3) Görme Engellilere Özgü Yazılar
Bunlardan her 100 gr. ve kesri için uçak ek ücreti alınır.
Yurtdışı:
Yurtdışına kabul edilen mektup postası gönderilerinden varış ülkelerinin dahil olduğu gruba
göre her 10 gram ve kesri için uçak ek ücreti alınır.
Yabancı ülkeler uçak ek ücreti yönünden 3 gruba ayrılmışlardır.
Ancak, I. grup ülkelere kabul edilen 20 gr.a kadar (20 gr. dahil) mektuplarla posta
kartlarından uçak ek ücreti alınmaz.
Yurtdışı varışlı tüm kayıtlı gönderiler Uçak Ek Ücreti ile kabul edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
38 / 635
UÇAK EK ÜCRETLERİNE GÖRE ÜLKELERİN GRUP NUMARALARI (01.01.2013 İtibariyle)
ÜLKE ADI
GRUP
NO
Afganistan
Almanya
Andora (Bak.Fransa)
Arnavutluk
Asor (Bak.Portekiz)
Avusturya
Azerbaycan
Bahreyin
Balear Adaları (Bak. İsp)
Belçika
Beyaz Rusya
B.A.E (Bak. Abudabi)
Ajman
Dubai
Fujairah
Ras el Khaimah
Şarja
Um el Kayvan
Bosna-Hersek
Cebelitarık
Çek Cumhuriyeti
Danimarka
Ermenistan
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
Estonya
Fas
Feroe Adaları
Filistin
Finlandıya
Letonya
Libya
Litvanya
Lihtenştayn (Bak. İsviçre)
Lübnan
Lüksemburg
Macaristan
Mader (Bak.Portekiz)
Makedonya
Malta
Man Adası
(Bak.İngiltere)
Mısır
Moldova
Monako
Norveç
Oman
Özbekistan
Pakistan
Polanya
Portekiz
Romanya
Rusya Federasyonu
ÜLKE ADI
GRUP
NO
GRUP
NO
ÜLKE ADI
GRUP
NO
ÜLKE ADI
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
Marşal Adaları (Bak. ABD)
Martinik
Mayotte
Meksika
Merkezi Afrika
Midvey
Moğolistan
Monserra
Moris
Moritanya
Mozambik
Myanmar
Namibya
Nepal
Nijer
Nijerya
Nikaragua
Palaos Adaları (Bak. ABD9
Panama Cumhuriyeti
Porto Riko
Reünyon
Rvanda
Sen Tomas ve Prens Adaları
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
Tristan ve Kaik Adaları
Uganda
Venezuela
Vietnam
Vijyeri Adları (Bak.İng.)
Yeşil-Burun (Cap-Vert)
Zaire (Congo Rep Cum.)
Zambiya
Zimbabve (Eski Rodezya)
Arjantin
Avustralya
Batı Samao
Bolivya
Fiji
Filipinler
Mikronezya
Nauru
Niü
Norfolk (Bak. Avustralya)
Papua Yeni Gine
Paraguay
Peru
Pitkeyn Adaları
2
2
2
2
2
2
2
2
2
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
Kanarya Ada. (Bak.İng.)
Karadağ
Katar
Kazakistan
Kıbrıs Rum Kesimi
Kırgızistan
Kosova
Kuveyt
Kuzey İrlanda (Bak. İng.)
Sen Kristof ve Nevis
Sırıbistan
Slovakya
Slovenya
Sudan
Suriye
Suudi Arabistan
Tacikistan
Türkmenistan
Tunus
Ukrayna
Ürdün
Vatikan (Bak. İtalya)
Yemen
Yug. (SırıbistanKaradağ)
Yunanistan
Alaska (Bak. ABD)
Amerika Birleşik Devlet.
Angila
Angola
Antigoa
Aruba
Asansiyon
Bahama
Bangladeş
Barbad
Belize
Benin
Bermuda
1
1
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
Fransız Guyanı
Gabon
Gambia
Gana
Gine
Gine Bisau
Grönad
Guadölup
Güney Afrika ( Eski Honduras)
Haiti
Havai (Bak.ABD.)
Hindistan
Hollanda Antilleri
Hong Kong
Jamaika
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
Salamon Adaları
Samoa Adaları
Fransız Plinezyası
Guam
Guatemala
Kiribati ve Kristmas Adası
Kokos Adası (Bak. Avustralya)
Kuk Adası
Şili
Takaleo
Tonga
Tuvalu
Uruguay
Valis ve Futuna
Vanuatu
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
3
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
1
Borneo (Bak. Malezya)
Botsvana
Brezilya
Bruney Darussalam
Burkina Faso
Burundi
Butan
Cibuti
Çad
Çin Halk Cumhuriyeti
Çin-Tayvan (Formoza)
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
2
Yeni Kaledonya
Yeni Zelanda
3
3
1
Dominik
2
Japonya
Kamerun
Kamboçya
Kanada
Karalin Adaları (Bak. ABD)
Kayman
Kenya
Kolombiya
Komor
Kongo Cumhuriyeti
Kore Cumhuriyeti
Kore Demokratik Halk
Cumhu.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
2
39 / 635
San Marino
Fransa
Grönland
Güney Georgia (Bak.
İng.)
Gürcistan
Hırvatistan
Hollanda
Irak
İngiltere
İran
İrlanda
İspanya
1
1
1
Dominiken
Ekvator Ginesi
El Salvador
2
2
2
Kosta-Rika
Küba
Sen Piyer ve Mikelon
2
2
2
1
1
1
1
1
1
1
1
1
2
2
2
2
2
2
2
2
2
Sen Vensan ve Greadines
Senagal
Sent Elen
Sent Lusi
Seyşel
Sierra Leone
Singapur
Somali
Sri Lanka (Seylan)
2
2
2
2
2
2
2
2
2
İsrail
İsveç
İsviçre
İtalya
İzlanda
1
1
1
1
1
2
2
2
2
2
Srinam
Svaziland
Tanzanya
Tayland
Togo
2
2
2
2
2
Jersey (Bak. İng.)
1
Endonezya
Eritre
Etyopya
Falkland
Fildişi Sahili
Lao
Lesoto
Liberya
Madagasgar
Makao (Bak. Hong
Kong)
Malavi
Maldiv
Malezya
Mali
Mariyan Ada.
(Bak.ABD)
2
Trinite ve Tobago
2
UYARI:
1. Grup Ülkeler*
: 0.05 TL.
2. Grup Ülkeler** : 0.15 TL.
3. Grup Ülkeler*** : 0.25 TL.
Not: 1. Grup Ülkeler için MektupPosta Kartlarından 20 gr. Kadar
Uçak ek ücreti alınmamaktadır.
* Ücretler her 10 gr. Ve kesrinden
alınmaktadır.
b) Özel Ulak ( Express)
Mektup Postası Gönderilerinin varış merkezlerinde genel dağıtımı beklemeden, özel bir
dağıtıcı tarafından alıcıya götürülmesi hizmetidir. Varış Merkezinde Özel Ulak simgeli gönderi
gözünüze çarptığında bunun ivedi, beklemeksizin alıcısına götürülmesi gerektiğini
unutmayınız. Çünkü bunun karşılığında bu hizmet için ayrıca ücret alınmıştır.
Mektup postası gönderilerinin özel ulak işaretli kabul edilebilmeleri için; alıcı adresinin varış
merkezinin şehir dağıtım alanı içinde bulunması zorunludur.
Varış merkezinin şehir dağıtım alanı dışındaki adreslere, köylere ve ordu mensuplarının kıt'a
adreslerine özel ulak simgeli gönderiler kabul edilmez. (Askerlik şubesi, kuvvet komutanlığı
gibi yerler kıt'a adresi olarak değerlendirilemez.)
İlk götürülüşte teslim edilmeyen kayıtlı özel ulak işaretli gönderiler, normal dağıtımda tekrar
götürülmek üzere merkeze getirilir. Yine teslim edilemez ise haber kâğıdı bırakılarak
merkezden teslim alınmaları alıcılarına duyurulur.
Alıcı da varış merkezine yazılı başvurarak adına gelecek mektup postası gönderileri için özel
ulak hizmeti isteyebilir. Ücreti peşin alınır. Hizmet yerine getirilir. Yurtdışından gelenler için
yurtiçi özel ulak ücreti alınır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
40 / 635
c) Postrestant ( Postrestante)
Alıcı adresi yerine "Postrestant" sözcüğü yazılan mektup postası gönderilerinin varış PTT
merkezinde, yasada belirtilen süre içinde, alıcılarının başvurusu halinde teslim edilmesi
hizmetidir. Ancak, normal adresli gönderilere de alıcılarının varış PTT merkezine yazılı
başvuruları durumunda ücreti mukabilinde bu hizmet uygulanabilir.
Kabul Koşulları:
— Gönderi üzerinde alıcının açık adı, soyadı ve "Postrestant" sözcüğünün yazılı olması
gerekir,
— Alıcı adı yerine yalnız ilk harflerinin gösterilmesi, takma adlar, soyadları, simgeler,
rakamlar ve sözleşmiş dil kullanılan gönderiler kabul edilmez.
Ücretlendirme:
Yurtiçi:
Postrestant adresli gönderilerin postrestant ücreti gönderici tarafından ödenir. Ancak,
kayıtsız mektup postası gönderilerinin postrestant ücreti çıkış merkezinde ödenmemişse,
varış merkezinde alıcısından alınır.
Postrestant ücreti ödenmemiş geri gelen mektup postası gönderilerinin postrestant ücreti
göndericisinden alınır.
Yurtiçi kargo ve APS Kurye gönderileri için postrestant hizmeti uygulanmaz.
Yurtdışı:
Yurtdışına kabul edilen mektup postası gönderilerinin postrestant ücreti varış yerinde
alıcıdan alınır. Yurtdışından gelen postrestant adresli gönderilerden yurtiçi postrestant ücreti
alıcıdan alınır.
Teslimdeki Özellikler:


Postrestant adresli gönderilerin alıcısı kimliğini kanıtlamak zorundadır.
Reşit olmayanların adlarına gelecek postrestant adresli gönderiler, ancak bunların veli
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
41 / 635
veya vasilerin yazılı izni üzerine kendilerine verilir.
d )Taahhütlü / Kayıtlı ( Recommande)
Kayıt hizmeti, bir mektup postası gönderisinin bu hizmete ilişkin ek ücretinin ayrıca ödenmesi
koşuluyla, kabulünden alıcısına teslimine kadar imza karşılığında alınıp verilmesi ve kaybı
halinde hak sahibine tazminat ödenmesini gerektiren bir hizmettir.
Düzenleme Koşulları:
1. Alıcı ad ve adresleri mürekkepli veya boyalı kalemle, yazı makinesiyle yazılmış veya
basılmış olmalıdır.
2. Adresleri kurşun kalemle yazılmış olan, alıcı ad veya unvanı gösterilemeyen, sadece
no.sunu taşıyan, adresinde ad ve unvan yerine harfler, simgeler bulunan gönderiler
kayıtlı olarak kabul edilemezler.
3. Kayıtlı gönderilerin adres bulunan yüzüne 13 karakterden oluşan ve RR ile başlayan
barkod yapıştırılır.
4. Kayıtlı mektupların zarfları ve kapak yerleri temiz olmalı, açılıp kapanmış izlenimi
taşımamalıdır. Böyle durumlarda göndericiden zarfı değiştirmesi veya zarfın üzerine
imzalaması gerekmektedir.
5. Gönderici adresi olmayan gönderiler kayıtlı olarak kabul edilebilir. (Yurtdışı Küçük
paketler hariç.)
Yurtdışı küçük paket dışındaki taahhütlü gönderilere, gönderici alındı istemezse, ad ve
adresini yazma zorunluluğu yoktur.
Gönderici Adresi
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
RR 00014618463
.....
Alıcı Adresi
42 / 635
Kabul İşlemleri:
Posta Alındısı ile
Göndericiler, kayıtla olarak postaya vermek istedikleri gönderileri için 150.0001–1000 stok
numaralı posta alındısını düzenleyip, gönderi ile birlikte gişeye getirir. Kayıtlı gönderiler için
belirtilen koşullara uygun olup olmadığı incelenir. Türüne, ağırlığına ve varsa ek hizmetine
göre ücretlendirmesi yapılır.
Bu şekilde gişelerimize posta alındısı ile tek tek verilen yurtiçi kayıtlı mektup postası
gönderileri ve değer konulmuş mektuplarla bu gönderilerin ödeme şartlıları için
150.0001.1936, yurtdışı olanlarına ise 150.0001–2644 stok no.lu sonu TR ile biten barkod
etiketi yapıştırılır.
Gişe personeli, göndericilerin doldurdukları 150.0001–1000 stok no.lu posta alındısını
inceledikten sonra alındının ilgili yerlerine;
-Gönderinin türünü,
-Değer konulmuş ise değerini,
-Ödeme şartlı ise ödeme bedelini,
-Ağırlığını,
-Alınan ücreti yazarak alındıyı tamamlar,
Daha sonra barkot etiketinin alt tarafındaki 13 karakterli iki küçük etiketten birini alındının
ilgili yerine, gönderi alma haberli ise ikinci küçük etiketi ise alma haber kartının arka
kısmındaki kabul no. sütununa yapıştırır. Sistemden kabul işlemini yaptıktan sonra, tarih
damgası ve imza atarak onayladığı alındıyı göndericiye vererek işlemi sonuçlandırır.
Posta Alındı Listesi ile
Postaya aynı anda ve çok sayıda kayıtlı gönderi veren kişi ve kurumlara PTT’ce bastırılan 13
karakterden oluşan barkotlar zimmet karşılığı verilir.
Özel kişi veya kurumlar postaya kayıtlı olarak verecekleri gönderilerine, bu taahhüt
barkotlarını yapıştırır, iki nüsha düzenlenen 150.0001–1129 stok numaralı "Posta Alındı
Listesine" sıra ile kaydederek ilgili PTT işyerine getirirler.
Göndericiler tarafından iki nüsha olarak düzenlenen "Posta Alındı Listesine" kaydedilen
gönderilerin sayıları, ücretleri kontrol edildikten sonra toplu kabul ekranından kabulü yapılır.
Sistemden alınan 2 nüsha tevdi listesi tarih damgası ve imza atılarak onaylanır. Göndericinin
getirdiği listeler onaylanmadan tevdi listelerine eklenir. Alınması gereken ücretler varsa,
alındıktan sonra bir nüshası göndericiye verilir, diğer nüshası merkezde alıkonur.
Zimmet Defteri ile(Tevdi Listesi ile Resmi Daireler)
Taahhütlü gönderiler resmi dairelerce tarifesine göre pullandıktan veya ücret ödeme
makinesinden geçirildikten sonra, iki nüsha olarak düzenlenen zimmet defterine numaraları,
gidecekleri yerler ve ücretleri kaydedilmiş, adediyle ücret tutan toplam olarak gösterilmiş
olarak gişelere verilir. Kabul sırasında gönderiler, kayıtlarıyla tek tek karşılaştırılarak ücretleri
kontrol edilir. Yanlışlık ve noksanlık görülürse düzelttirilir, eksik ücretleri tamamlattırılır ve
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
43 / 635
liste kayıtları da düzelttirilir. Dairelerce bu gönderilere kendilerine verilen 150.0001.1936
stok no.lu yurtiçi veya 150.0001.2644 stok no.lu yurtdışı taahhütlü barkot etiketleri
yapıştırılmış ve zimmet defterlerindeki kayıtları hizasında da bu numaralar gösterilmiş
olmalıdır. PTT işyerine getirilen kayıtlı toplu gönderilerin gerekli kontrol işlemi bitirildikten
sonra toplu kabul ekranından kabul işlemi yapılır. Sistemden elde edilen 2 nüsha tevdi listesi
tarih damgası ve imza ile onaylanır. Göndericinin getirdiği 2 nüsha zimmet defteri veya listesi
de tarafımızdan onaylanarak tevdi listelerine eklenir. Birinci nüshası merkezimizde kalır,
ikinci nüshası da alındı olarak göndericiye geri verilir. Merkezimizde kalan birinci nüsha her
daire için ayrı ayrı tutulan dosyalarında saklanır.
e) Alma haberli ( Avis de Reception) :
Kayıtlı posta gönderilerinin alıcılarına teslim edildiğinin göndericilerine bildirilmesi hizmetidir.
Göndericiler, ek hizmet ücretini ödemek koşuluyla kayıtlı mektup postası gönderileri için
Alma Haberi hizmeti isteyebilir.
Gönderiler postaya verileceği zaman, Alma Haberi kartı basılı metne göre alıcı ve gönderici
adresleri açık olarak tükenmez veya mürekkepli kalemle doldurulup ilişkin olduğu gönderiye
düşmeyecek şekilde tel zımba ile iliştirilir, bağlanır veya yapıştırılır.
Alma haberi kartı üzerinde alıcı ve gönderici adreslerinin açık bir şekilde yazılıp yazılmadığının
kabul aşamasında denetlenmesi, kabul damgasının vurularak, gönderi barkodunun ilgili
yerinde gösterilmesi gerekir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
44 / 635
Bu özel hizmetli gönderilerde gönderi üzerine özel hizmet kaşesinin basılması, kaşe yoksa
renkli kalemle yurtiçine gidenlere "Alma Haberli" yurtdışına "A.R." deyimlerinin yazılması
gerekir.
Alma haber kartı düşmüş ise varış merkezinde gönderi üzerindeki bilgilerden yararlanarak
yeniden bir alma haber kartı düzenleyerek yurtiçindeki alma haberi kartına "Re'sen
düzenlenmiştir." Yurtdışı alma haberi kartına "Etablid d'office" açıklaması yazılarak gönderiye
eklenir.
Varış merkezinde uygulanacak işlemler
Alıcılarına gönderi teslim edilirken o gönderiyi aldığına ilişkin alma Haber Kartının arka
yüzüne isim, imza ve tarih attırılır.(eğer imza atmak istemezse o gönderi alıcısına teslim
edilmez)
Merkeze getirilen alma haber kartı ilk posta ile göndericilerine yurt içinde kayıtlı olarak geri
gönderilir. Bu kartların özel yeri yollandığı gün, varış merkezince damgalanır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
45 / 635
f) Alıcının kendisine verilecek ( A remettre en main propre)
Alma haberli mektup postası gönderileriyle, değer konulmuş mektuplar, göndericinin isteği
üzerine ve bu hizmetlere ilişkin ücretler, çıkış merkezinde tam ve peşin ödenme koşuluyla
alıcının kendisine verilecek hizmeti yerine getirilir.
Göndericilerin gönderi üzerine "Kişiye Özel”,"Zata Mahsus" gibi yazmış olduğu deyimler ölçü
olarak kabul edilmez. Gönderici, alıcının kendisine teslim hizmetini istediğinde gönderi
üzerine alıcının kendisine verilecek ibaresi yazılır.
Kabul Koşulları:
1. Bu gönderilerin kayıtlı olarak postaya verilmeleri şarttır. Yurtiçinde bu hizmetin alma
haberi ile birlikte istenmesi zorunluluğu kaldırılmıştır. . Bu nedenle, "Alıcının Kendisine
Teslim" hizmetinin tek başına talep edildiği taahhütlü gönderilerin üzerine ek hizmet ve "Özel
Görevlilere Teslim Edilebilir" şerhi yazılacak veya kaşesi basılacak ve göndericiye imza
ettirilecektir.
2. Görevlerinin taşıdığı önem ve özellik nedeniyle özel kalem müdürü, sekreter veya yaver
gibi özel görevliler aracılığı ile ilişki kurulabilen resmi ve özel kişiler adına yollanacak "Alıcının
kendisine verilecek" ve “alma haberli” kaydını taşıyan gönderiler, ancak bunların alma haberi
kartlarına, göndericiler tarafından "Alıcının kendisine teslim edilmemesi halinde özel
görevlilere verilir" yazılı kısmı imza edilirse kabul edilebilir, aksi takdirde bu tür gönderiler
kabul edilmez.
3. Erler ve mahkûmlar adına kesinlikle alıcının kendisine verilecek özelliği taşıyan gönderiler
kabul edilmez.
4. Gönderilerin üzerlerine; Yurtiçinde, Alıcının Kendisine Verilecek, Yurtdışında, A Remettre
En Main Propre deyiminin yazılması gerekir
Bu hizmetin istenmesi halinde alınacak ücretler;
1- Ağırlık kademesine göre posta ücreti,
2- Kayıt ücreti,
3- Alıcının kendisine verilecek özel hizmet ücretidir.
4- Varsa diğer ek hizmet ücretleri
Teslim İşlemleri:
Göndericiler tarafından özel görevlilerine teslim edilmesi istenen alma haberli gönderilerin
alma haberlerine teslim alanın ad ve soyadıyla görevi yazılmalıdır.
Alıcının Kendisine Verilecek kaydını taşıyan gönderiler alıcının vekil ve mutemetlerine teslim
edilmez, bizzat kendilerine teslim edilirler.
Aracı adresiyle gönderilenler ise aracı kişiye teslim edilir. Aracının bulunmaması durumunda,
asıl alıcısı bilinse dahi teslim edilmez.
Alıcıları ölmüş olanlar çıkış merkezine iade edilirler.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
46 / 635
PTT velayet ve vesayet altında bulunanlar adına gelen alıcının kendisine verilecek işaretli
gönderileri bu kişilerin kendilerine teslim etmekle sorumlu değildir.
g) Ödeme Şartlı ( Contre Remboursement)
Teslimleri sırasında göndericisi tarafından şart koşulan bedelin alıcılardan tahsil edilerek
göndericilerine yollanması hizmetidir.
Kayıtlı olarak postaya verilen tüm posta gönderilerine ödeme şartlı hizmeti istenebilir.
-Yurtiçine ve yurtdışına kabul edilecek "Ödeme Şartlı" gönderilere konulacak bedel limitleri
posta ücret tarifesinde gösterilen sınırı aşamaz.
Yurtiçi:

Parası havale olarak gönderileceklerde Yurtiçi havale üst sınırı,

Parası çek hesabına gönderileceklerde ise havale üst sınırının iki katıdır.
Yurtdışı:
Ücret tarifesinin "Ödeme Şartlı Gönderi Ücreti" pozisyonunun açıklamalar bölümünde yazılı
ülkelere belirtilen miktara kadar.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
47 / 635
h) Değer konulmuş / Sigortalı ( Avec valeur declaree )
İçlerine kâğıt para veya elinde bulunduranın yararlanabileceği değerli kâğıtlarla madeni
paralar, değerli maden ve taşlar konulan ve değerleri üzerine yazılan mektuplara, değer
konulmuş mektup denir.
 Değer konulmuş mektuplara kapsamın gerçek değerinden fazla değer konulamaz. Ancak,
daha düşük değer konulabilir.
 Değer konulmuş mektuplar aynı zamanda ödeme şartlı da olabilir. Konulan değer ile
ödeme bedeli aynı olabileceği gibi farklı da olabilir.
Değer konulmuş gönderilere konulacak değer limitleri;
 Yurtiçinde uçakla gönderileceklerde: 20.000 TL, yüzeyden gönderileceklerde sınırsızdır.
 Yurtdışına varış ülkesine göre değişmekte olup; üst limit 653 DTS’yi geçemez.
Ücretlendirme:
Yurtiçi ve Yurtdışına; Ağırlığına Göre Posta Ücreti + Kayıt Ücreti + Maktu Ücreti +
Değerlendirme Ücreti + Varsa Özel Hizmet Ücreti
Sigortalama (değerlendirme) ücreti yurtiçi ve KKTC varışlı gönderilerde konulan değerin
binde üçü (% 0,3) oranında, yurtdışı varışlılarda ise konulan bedelin her 1 DTS ve kesrinden
tarifedeki ücret alınır.
Değer konulmuş mektupların varış yerinde bekletilme süresi 15 gündür. Alıcı adresinde
teslimi istenenlerin ise bekletilme süresi 7 gündür.
Varsa diğer özel hizmetleri de şartları yerine getirilerek uygulanır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
48 / 635
NOT: Tablodaki “Buresu de tri” ibaresi “Bureau de tri”olarak dikkate alınacaktır.
Tablodaki “Recommandee” ibaresi “Recommande” olarak dikkate alınacaktır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
49 / 635
4) ÜCRET ÖDEME YÖNTEMLERİ
Mektup Postası Gönderi Ücretleri;
a) Nakit
b) Pulla
c) Ücret ödeme makinesiyle ( müşterilerin kullandığı)
d) Ücret alma makinesiyle ( İş yerlerimizde kullanılan)
e) Uluslararası cevap kuponuyla
f) P.P. damgasıyla
g) Alındıyla
h) Tahsilat makbuzuyla
i) Posta çekiyle
j) Kredi kartı ile
k) Banka havalesi ile (Sözleşmeli müşterilere)
l) Kurum ve Kuruluşlarla yapılan protokollere bağlı olarak PTT Posta Çeki ya da banka
hesaplarına EFT yöntemiyle
Tahsil edilir.
Ücretlerin Posta Gönderileri Üzerinde Gösterilmesi
-Pul ile
-Ücret alma makinesi damga tatbiki ile
-Ücret ödeme makinesi damga tatbiki ile
-PP damgası ile
-Gönderi üzerinde ücreti gösteren etiket ile
-2D (matris-kare) barkod ile (yalnızca birleşik posta ve mektup sepeti sistemi üzerinden kabul
edilenler için)
a) Pul ile
Posta pulları gönderilerin kabul aşamasında, ara ve varış merkezlerinde ücret kontrolü
açısından büyük kolaylıklar sağlar. Pulların kontrol edilmesiyle o gönderilerin ücretlerin tam
ödenip ödenmediği görülür. Bunların denetimi ile postada ücret kaybı büyük ölçüde
önlenmiş olur.
Posta Ücretlerin Ödenmesinde Geçerli Sayılmayan Pullar Tatbikler Ve Damgalar:
GEÇERLİ SAYILMAYAN PULLAR, ÜCRET ALMA VE ÖDEME MAKİNESİ TATBİKLERİ
1. Üzerinde iptal izi bulunan veya üzerinde iptal izi bulunabilecek büyüklükte bir parçası eksik
pullar,
2. İki veya daha fazla parçaya ayrılmış pullar,
3. Posta gönderisinin her iki tarafından görülecek şekilde kıvrılarak yapıştırılmış pullar,
4. Gönderiler üzerinden kesilerek başka gönderilere yapıştırılan pullar ile ücret alma veya
ödeme makineleri tatbikleri,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
50 / 635
5. Daha önce kullanılmış pullar,
6. Tedavül tarihinden önce satışa çıkarılmış pullar,
7. Pul şeklinde olduğu halde PTT'nin çıkarmadığı veya taklit ve tağyir (değiştirme,
başkalaştırma) edilmiş pullar ile ücret alma veya ödeme makineleri tatbik ve damgaları,
ücret ödemesinde geçerli sayılmaz.
Geçerli sayılmaması gereken pul tatbik örnekleri
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
51 / 635
GEÇERLİ SAYILMAYAN PUL VE TATBİKLERE
UYGULANACAK İŞLEMLER

Geçerli sayılmayan pullar ve tatbikler
taşıyan kayıtsız mektup ve posta
kartlarının, göndericileri biliniyorsa
ücretleri
geçerli
pullarla
tamamlattırılır,

Bilinmiyorsa, bu pullar renkli kalemle
bir çerçeve içine alınıp yan tarafına 0
(sıfır) rakamı konularak ücreti alıcılarından iki kat alınmak üzere Takse işlemine tabi
tutulur ve varış yerine gönderilir.

Geçerli sayılmayan pulları taşıyan diğer mektup postası gönderileri (AO maddeleri)
varış yerlerine yollanmayıp biliniyorsa göndericilerine geri verilir.

Aksi halde elde kalmış gönderi işlemine tabi tutulur.

Kayıtlı mektup ücretleri geçerli pullarla tamamlatılmadan ileri sevk edilmez,

Sevk edilmişse ücreti kusurlu personelden tahsil edilir.
 Tedavüle çıkarılmamış veya daha önce kullanılmış pullar; geçerli sayılmamakla birlikte
bu pulları taşıyan gönderiler varış yerlerine yollanır ve alıcılarına aşağıda belirtildiği
şekilde teslim edilir:
 Bu gönderilerin posta ücretleri bu pulların vaktinden önce kullanılmasına neden
olanlardan alınır.
 Tedavüle çıkarılmamış pulları taşıyan gönderiler dağıtıcılara kayıtlı verilerek alıcılarına
zarf veya kuşakları ya da pullu kısımları alındıktan sonra teslim edilir.
 Dağıtım sonunda bu gönderilere ait zarf, kuşak veya kesilmiş pullu parçalar
dağıtıcılardan alınıp Merkez Müdürleri tarafından imha edilir.
 Söz konusu pulları taşıyan zarf kuşak veya kesilmiş pullu parçalar alıcı tarafından geri
verilmek istenmezse gönderi Merkeze getirilerek pulu görünmeyecek şekilde iptal
edilerek diğer gönderiler gibi dağıtılır.




Daha önce kullanılmış pullar,
Pul şeklinde olduğu halde PTT'nin çıkarmadığı,
Taklit ve tağyir edilmiş pul,
Taklit ve tağyir edilmiş Ücret alma veya ödeme makineleri tatbik ve damgalarını
kullananlar hakkında
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
52 / 635
Türk Ceza Kanunu Hükümlerine göre kovuşturma yapılmak üzere bu tür pul taşıyan posta
gönderilerinin durumları bir tutanakla tespit edilir.
 Bu tür pul, tatbik ve damgaları taşıyan posta gönderileri çıkış yerinde görülür ve
göndericisi belli olursa tutanağın bir örneği ile birlikte o yer Cumhuriyet Savcılığına
teslim edilir.
 Bunlar çıkış yerlerinden başka bir yerde görülür ve göndericisi belli olursa, çıkış yeri
Cumhuriyet Savcılığına verilmek üzere tutanağın bir nüshası ile birlikte çıkış PTT
Merkezi Müdürlüğüne gönderilir.
 Göndericileri belli olmayan bu tür posta gönderileri, düzenlenecek tutanağın bir
örneğiyle birlikte varış PTT Merkezi Müdürlüğüne gönderilir.
 Göndericisi belli olmayıp varış PTT Merkezine sevk edilen bu gönderilerin alıcıları
merkeze davet edilerek gelen gönderinin ücretini iki kat olarak tahsil ettikten ve
göndericinin ad ve adresini bir tutanakla saptadıktan sonra gönderinin zarf veya
kuşağını alıkonarak kapsamı alıcısına teslim edilir.
 Bu gönderi kart ise yazılarını okutup kartı alıkoyar.
 Bunlar Cumhuriyet Savcılığına teslim edilmek üzere tutanağın bir örneğiyle birlikte
çıkış PTT Müdürlüğüne gönderilir.
Ancak,
 Alıcı iki kat ücreti vermez veya göndericinin ad ve adresini bildirmek istemezse veya
pullu zarf kuşak veya kartı veremeyeceğini bildirirse,
 Gönderi kendisine verilmeyerek olduğu gibi Cumhuriyet Savcılığına teslim edilmek
üzere yine tutanağın bir örneğiyle birlikte çıkış PTT Merkezi Müdürlüğüne gönderilir.
 Resmi Dairelerce
Kullanılmış,
pullanarak
postaya
verilmiş
olan
gönderiler
üzerinde
 Taklit veya tağyir edilmiş pulların görülmesi halinde bu tür gönderiler postaya verenin
imzası da alınarak bir tutanakla tespit edildikten sonra gönderiler,
 Tutanağın bir örneğiyle birlikte gönderici dairenin en yüksek amirine,
 Yargı kuruluşlarından verilenler Cumhuriyet Savcılığına bir yazı ile gönderilerek
 Türk Ceza Kanununa göre kovuşturma yapılması istenir.
 Söz konusu pulları kullananların posta pulu satıcısı veya
 PTT Acentesi olduğu anlaşılırsa haklarında yukarda açıklanan işlem uygulanmakla
birlikte bunların işlerine son verilerek durum Genel Müdürlüğe bildirilir.
 Daha önce kullanılmış pullarla taklit veya tağyir edilmiş pul ve tatbikler yurtdışına
kabul edilmiş olan posta gönderileri üzerinde görülürse,
 Bunlardan üzerinde gönderici ad ve adresi olanlar hakkında yukarda yazılı işlemler
uygulanır.
 Gönderici ad ve adresi bulunmayanlar ile yurtdışından gelmiş olanlar hakkında Dünya
Posta Birliği Sözleşmesi ve İcra Tüzüğü hükümleri gereğince işlem yapılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
53 / 635
Pulların Damgalama Şekillerinden Örnekler:
b) Ücret ödeme makinesiyle (müşterilerin kullandığı)
Firmaların, şirketlerin, resmi kurumların kullandıkları makinelere "Ücret Ödeme Makinesi”
denir.
c) Ücret alma makinesiyle (İş yerlerimizde kullanılan)
PTT İşyerlerinde posta ücretlerinin alınmasında kullanılan, posta pulu yerine gönderi üzerine
posta ücretini gösteren ve damga tatbiki yapan makinelere "Ücret Alma Makinesi “denir.
Ücret alma ve ödeme makineleri damgalanacak gönderilerin üzerine basılacak tatbikler, açık,
temiz ilk bakışta okunacak şekilde olmalıdır.
Ücretlerin geçerli olabilmesi için ücret ve tarih tatbiklerinin mutlaka net, okunabilir olması
gereklidir.
Ücret ve tarih rakamları okunmayan tatbikler geçerli sayılmaz. Bu özellikleri taşıyan
gönderiler ağırlıklarına göre posta pulu yapıştırılmak suretiyle ücretlendirildikten sonra varış
merkezine gönderilir. Geçerli sayılmayan tatbikler de çapraz iki çizgiyle ve tarih damgası ile
iptal edilir. İptal edilen tatbikler karşılığında kullanılan posta pulları kusurlu olanlara
ödettirilir.
Ara merkezlerce tatbikleri iptal edilen gönderiler varış merkezlerince takse işlemine tabi
tutulmaksızın alıcılarına verilir ve iptal edilen tatbikleri ve alınması gereken ücret işaretlerini
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
54 / 635
taşıyan zarf ambalaj veya kuşakları alıcılarından geri alınır. Bunlar bu konuda düzenlenecek
gerçeklemelere eklenerek Başmüdürlük aracılığı ile çıkış merkezine yollanır.
Çıkış merkezi, tahakkuk eden posta ücretlerine karşı zarf, ambalaj ve kuşaklar üzerine
yukarıda belirtilen esaslar çerçevesinde posta pulu yapıştırıp iptal eder, zarf, ambalaj veya
kuşakları gerçekleme ile varış merkezine geri gönderir. Varış merkezi bunları alıcılarına teslim
eder, teslim edemediklerini dosyasında saklar.
Yurtdışına gidecek gönderilerin iptal edilen tatbiklerine karşılık alıp verme merkezlerince
gönderiye posta pulu yapıştırılarak iptal edilir. Yapıştırılan pullar bu konuda düzenlenecek
gerçekleme ile çıkış merkezinden istenir.
Ücret alma ve ödeme makinelerinde eksik ücret tatbiklerine takse uygulanmaz.
d) Uluslararası cevap kuponuyla
Uluslararası cevap kuponları, PTT merkez ve şubelerinde tarifesinde gösterilen ücreti
karşılığı satılır.
Gerek yurt içinden gerek yurt dışından satın alınmış olan uluslararası cevap kuponları
değiştirilmek üzere gişelerimize getirildiğinde yurtdışına uçakla gönderilen ilk ağırlık
kademesindeki kayıtsız bir mektup ücreti tutarında bir veya birkaç posta pulu ile değiştirilir.
Prensip olarak posta pulu ile değiştirilen uluslararası cevap kuponları yukarıda belirtilen
mektup ücreti tutarı karşılığında postada kullanılan diğer değerli kağıtlar, damgalar veya
posta ücret alma makine ve damgalarıyla da ücretlendirilebilir. Cevap kuponları hiçbir
surette para ile değiştirilmez.
Kuponların sağlanması:
Posta idareleri gereksinimlerini Dünya Posta Birliği(UPU)’nden sağlarlar. PTT Merkezleri
uluslararası cevap kuponu gereksinimlerini Başmüdürlüklerden sağlarlar.
Kuponların satışı:
-U.C. kuponlarının satışı UPU’ya üye ülkelerin isteklerine bırakılmıştır.
-U.C. kuponları PTT işyerlerinden yalnız Merkez ve Şubelerinde satılır.
-U.C. kuponlarını satan merkezin tarih damgasının kupon üzerine basılmasında herhangi bir
sakınca olmadığı gibi, zorunlulukta yoktur. Çünkü yeni tip U.C. Kuponları her ülkenin
kısaltılması (TR) basılı olarak hazırlanmaktadır.
-U.C. kuponu satışı yapmayan üye ülke posta idareleri de bu kuponları pulla değiştirmek
zorundadır.
-Boyutları: 14,8 x 10,3 cm’dir ve UPU filigranlı kâğıtlara basılmaktadır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
55 / 635
Değişiklik yapan Merkez
tarafından kaşelenir.
(Zorunludur.)
Satışı yapan merkez
tarafından kaşelenir.
(Zorunluluk yoktur.)
Satışı yapan merkez
tarafından
kaşelenmiş
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
Değişiklik yapan Merkez
tarafından kaşelenmiş
.....
56 / 635
e) P.P. ( Port Paye ) Damgasıyla
Üzerlerine P.P.(ücreti alınmıştır) damgası basılı bulunan ayrıca pul ve ücret ödeme makinesi
tatbiki taşımayan, aynı gönderici tarafından belirli aralıklarla toplu olarak postaya verilen
gönderilerdir.
Kabul Koşulları:
 Gönderilerin; mektup, posta kartı, basılmış kağıt (kitap, gazete, dergi, broşür, bülten)
veya APS Kurye olması,
 Tertip ve ambalajları,
 Zarf veya kuşakları,
 Boyutları,
 Ağırlıkları birbirinin aynı olması gerekir.
Bu gönderilere ek hizmetler istenilebilir.
Bu koşullara uygun olarak postaya verilen kayıtsız gönderilerin her defasında 250 adet ten az,
aylık miktarı ise 3.000 adet ten az olmaması gerekir.
Genel Müdürlükçe özel durumlarda sadece yurtiçi taahhütlü gönderiler, bir defada 1.000
adetten az olmamak ve P.P. damgasında gönderinin postaya veriliş tarihinin de bulunması
koşuluyla kabulü yapılır.
P.P.damgası kullanıcıları tarafından postaya verilen gönderilerin posta ücretleri, Tahsilât
Makbuzu karşılığında, gönderilerin postaya verildiği sırada tam ve peşin olarak tahsil edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
57 / 635
Gönderilerin postaya verilmesi:
Bu tür gönderilerin üzerine yukarıda belirtildiği gibi pul, ücret ödeme makinesi tatbiki veya
vinyet vb. şeyler yapıştırılmaz ve basılmaz. Gönderinin adres bulunan yüzeyinin sağ üst köşesine bu amaçla hazırlanmış olan P.P. damgası elle tatbik edilebileceği gibi bu damga
matbaa makinesinde veya bilgisayarla da yapılabilir. Söz konusu gönderilerin ücretleri
sözleşmenin yapıldığı merkezine ödendikten sonra aynı PTT Merkezine verilmek
mecburiyetindedir. Başka bir merkeze verilemez veya posta kutularına atılamaz.
PTT bu tür gönderilerin yollanmasını ve teslimini kolaylaştırmak için varış yerine göre il, ilçe
bazında ayrılmasını göndericiden ister.
Göndericiler bu gönderilerini dilekçelerinde belirttikleri günlerde merkezin tespit edeceği
saatlerde getirirler. 150.0001.1946 stok no.lu liste göndericiler tarafından 3 nüsha olarak
hazırlanır. Postaya verilecek olan gönderilerle birlikte PTT Merkezine getirilir. Bu listelere her
takvim yılı başında 1'den başlanarak yılsonuna kadar birbirini izleyen sıra numarası verilir.
Bu listeler gönderilerin kabulü sırasında kabul memuru tarafından incelenerek adet,
tür ve ücretlerin doğruluğu saptanır. Kabul memuru adı soyadını yazarak imzalar ve
tarih damgası ile onaylar, gönderilerin kabulü yapılır.
Üzerlerinde P.P. damgası basılı bulunan gönderiler hiçbir zaman ara ve varış
merkezlerinde ücret kontrolü yapılmaz. Bu gönderiler için ayda en az iki kez
sayılarak ve tartılarak listeleriyle karşılaştırılıp kabul işleminin yapılması gerekir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
58 / 635
Kontroller sonucunda görülen yanlışlıklar göndericisi huzurunda düzeltilerek,
listeler imzalanır.
Kendilerine P.P. damgası verilen göndericilerin;
-Gönderilerin başka PTT Merkezine verilmek istenmesi,
-Gönderilerin mektup atma kutularına atılması,
-Damgaların amaç dışında kullanılarak, Kurumumuzu gelir kaybına uğratması,
-Göndericiye ait olmayan gönderiler için damganın kullanılması gibi durumlar söz konusu
olduğunda, P.P. damgası kullanma yetkisi iptal edilir.
Ücretlerin tahsili:
P.P. damgası kullanıcıları tarafından postaya verilen gönderilerin posta ücretleri, Tahsilât
Makbuzu karşılığında, gönderilerin postaya verildiği sırada tam ve peşin olarak tahsil edilir.
ÜCRET UYGULAMASI VE TAKSE İŞLEMLERİ
Ücretlerin ödenmesinde genel prensip
1- Posta gönderilerinin ücretleri çıkış yerinde ve gönderinin postaya verildiği sırada
göndericiler tarafından tam ve peşin olarak ödenir.
2- Kuruluşumuzun ikili anlaşmalarla belirlediği avans niteliğindeki ücretlendirme ile kredi
kartı ile yapılan ödeme yöntemleri tam ve peşin ödeme sayılır.
3-Mektuplar, basılmış kâğıtlar, tebliğ evrakı, APS Kurye, koli/kargo ve acele posta
gönderilerinin ücretleri avans niteliğindeki ücretlendirme, kredi kartı ve Genel Müdürlükçe
belirlenen diğer esaslara göre yapılır.
Posta kutularından çıkan ücreti eksik ödenmiş yurt içi basılmış kâğıtlar, tebrikler, görme
engellilere özgü yazılar kabul edilir ve varış yerlerine yollanır.
Bu gönderilerden
(a) Ücretleri hiç ödenmemiş yurt içi varışlı,
(b) Ücretleri eksik ödenmiş olsa dahi yurt dışı varışlı,
Olanları kabul edilmez.
Ücreti ödenmemiş veya eksik ödenmiş ek hizmetli posta gönderileri
İstenen ek hizmetlerin ücretleri prensip olarak göndericiler tarafından tam ve peşin olarak
ödenir.
Posta kutularından çıkan kayıtsız mektup ve posta kartlarından, istenen ek hizmetlere ait
ücreti karşılayacak kadar pul yapıştırılmamış olanların üzerlerinde bulunan özel işaretler
çizilerek iptal edilerek sevk edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
59 / 635
Posta kutularından çıkan mektup ve posta kartı dışında kalan yurtiçi diğer mektup postası
gönderilerinin ek hizmetten faydalanabilmesi için ödenmiş olan ücret, ek hizmet ücretinden
fazla olmalı ve bu gönderiler üzerine yapıştırılmış olan pul, ek hizmet ücretinden başka
kayıtsız posta ücretinin bir kısmını da karşılamalıdır. Aksi halde gönderi üzerinde bulunan
özel işaretler iptal edilir.
Yurtiçi gönderilerde postrestant ücreti çıkış işyerlerinde ödenmediği takdirde varış işyerinde
alıcıdan, geri gönderilmesi halinde ise göndericiden alınır
Yurt dışına gönderilecek postrestant adresli gönderilerden postrestant ücreti alınmaz.
Ücretlerin tamamlattırılması
1-Takse işlemi uygulanmayan gönderilerde, ücreti tam olarak ödenmemiş olanların
gönderici adresleri biliniyorsa Eksik Ücretleri Tamamlatma Mektubu doldurulur ve gönderi
ile birlikte dağıtım servisine verilir. Aynı gönderici tarafından birden fazla gönderi postaya
verilmişse bunların hepsi için bir mektup doldurulur ve eksik ücretlerin toplamı bu mektupta
gösterilir.
2- Dağıtım servisince bu gönderiler, göndericilerine ilk dağıtımda götürülür.
3- Ücreti tam olarak ödenmemiş gönderilerin göndericileri tanınmış müesseseler, bankalar
ve iş sahipleri olursa, eksik ücretler merkezde tamamlattırılmak üzere telefonla da haber
verilebilir.
4-Göndericilerine götürülen ücreti tam olarak ödenmemiş gönderilerin ücretleri
tamamlattırılır ve bu gönderiler dağıtım dönüşü ilgili servise teslim edilir.
5-Ücretleri göndericilerce tamamlanmayan veya geri alınmayan gönderiler işyerine
getirilerek elde kalan gönderi işlemine tabi tutulur.
Takseli gönderilere uygulanacak işlemler
1- Gişe memurları; tarifesindeki tür, ağırlık ve ek hizmetlere göre gönderi ücretini alır.
2-“ Ücreti ödenmemiş veya eksik ödenmiş ek hizmetli posta gönderileri” başlıkları altında
yer alan maddeler kapsamında kabul edilecek gönderilerin üzerinde pul varsa yanına, yoksa
pul yapıştırılması gerekli olan sağ üst köşeye ve tarih damgasının yanına (T) işaretli damga
basılır veya bu işaret kolayca görülebilecek şekilde (T) işareti konur.
3- Yurt içi gönderiler için (T) işaretinin yanına eksik ücretin iki katı rakamla yazılır ve bu ücret,
tarifede yazılı takse ücretinden az olamaz.
4- Yurt dışı gönderiler için (T) işaretinin yanına bölü işareti konularak altına tarifedeki yurt
dışı ilk ağırlık kademesindeki mektup ücreti, üzerine ise eksik ücret yazılır.
5- Gişelerden ücreti eksik ödenmiş olarak yanlışlıkla kabul edilmiş kayıtlı/ kayıtsız
gönderilerin eksik ücreti; öncelikle göndericiden talep edilir, bu mümkün olmadığı takdirde
kabul eden gişe memurundan tahsil edilir.
Takseli gönderilerin yollanması
1-Takseli olarak yollanacak gönderiler, ayırım sırasında diğer gönderilere karıştırılmaz ve ayrı
bir yerde biriktirilerek, postanın kapatılması sırasında ayrı liyaslanır.
2-Liyas etiketi üzerine, kolayca görünecek şekilde (T) işareti yazılır ve bu liyas özel ulak, uçak
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
60 / 635
gönderileri gibi torbanın üstüne konur.
3- Bildirme kağıdı düzenlenmişse bunun özel yerine posta torbasında takseli gönderi olduğu
işaret edilir.
Alıp verme merkezlerinde eksik ücretli yurt dışı varışlı gönderilere yapılacak işlemler
1- Alıp verme merkezlerinde yapılan kontrol sırasında ücretlerinin eksik olduğu tespit olunan
ve (T) işaretini taşımayan gönderiler ileriye sevk edilerek eksik ücret gerçekleme kâğıdı ile
çıkış merkezine bildirilir.
2- Gerçekleme kâğıdında gönderinin cinsi, varış yeri, varsa göndericinin adı, soyadı ve adresi
ile çıkış merkezinin tarih damgasının numarası ve eksik ücret değeri gibi bilgiler gösterilir.
3- Bu şekilde bir gerçekleme kâğıdı alan merkez tarafından, eksik ücret bedeli öncelikle
göndericiden, göndericiden alınamadığı takdirde kabul eden memurdan tahsil edilir.
Varış ve aracı işyerlerinde eksik ücretli gönderilere yapılacak işlemler
1- Varış ve aracı işyerlerinde posta açıldığında, bildirme kâğıdında postada takseli gönderiler
bulunduğunu gösterir işaret varsa, buna ait liyas ayrılarak diğer gönderilere karıştırılmaz.
2- Kontrol sırasında ücreti eksik ve hiç ödenmemiş görülen ancak çıkış yerinde takse işlemi
uygulanmamış olup takse işlemi uygulanabilecek kayıtsız gönderiler ile kayıtlı gönderilerin,
cinsi, varış yeri, varsa göndericinin adı, soyadı ve adresi ile çıkış merkezinin tarih damgasının
numarası belirtilmek suretiyle bir listesi düzenlenerek gerçekleme kâğıdı ekinde çıkış
merkezine gönderilir.
Bu listeler işyerinde düzenli bir şekilde dosyalanarak saklanır.
Takse işlemi uygulanacak gönderilere “Takseli Gönderilere Uygulanacak İşlemler” ile Takse
işlemi uygulanmayan diğer kayıtsız gönderiler gerçekleme kâğıdı ekinde çıkış merkezine iade
edilerek “Ücretlerin Tamamlattırılması”
işlemi uygulanır.
3-Takseli gönderileri ayrı bir liyas halinde göndermeyen işyerleri gerçekleme kâğıdı
düzenlenmek suretiyle uyarılır.
4-Takse işaretini taşıyan liyaslardan çıkan gönderilerle diğer gönderiler arasında bulunan
ücreti ödenmemiş veya eksik ödenmiş gönderiler varış merkezin durumuna göre, baş
dağıtıcı veya ilgili personel tarafından, her cihet dağıtıcısı için ayrı ayrı olmak üzere
(150.0001-001111) stok numaralı "TAKSELİ GÖNDERİLER LİSTESİ"ne kaydedilmek, alıcıdan
tahsili gerekli ücretler tutarınca ayrıca pul verilmek ve listenin alt kopyasına imza alınmak
suretiyle dağıtıcılara verilir.
Yurt dışı alıp verme merkezinden gelen takseli gönderilere alıp verme merkezlerinde
yapılacak işlemler
1- Yurt dışı alıp verme merkezlerinden gelen posta torbaları açıldığında takseli gönderiler
ayrılır.
2-Ayrılan takseli gönderilerin yurt içi varış yerlerine yollanmalarında Liyas etiketi ve posta
torbasına Takseli olduğunu belirtir işaret konur. Bu gönderiler postanın kapatılması sırasında
yurtiçi takseli gönderilerle bir arada liyas yapılarak liyas etiketi üzerine kolayca görülecek
şekilde (T) işareti konur ve ayrıca düzenlenmişse bildirme kağıdının ilgili yerinde postada
takseli gönderi olduğu belirtilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
61 / 635
Yurt dışı takseli gönderilerde alıcıdan alınacak ücretlerin varış yerlerinde hesaplanması
1- Yurtdışından gelen gönderilerin üzerlerine çıkış yerince (T) işareti ve eksik ücreti gösteren
rakamlar konulmuş ise, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinde belirtilen işleme ücreti alınır.
Takseli gönderilerin konutta teslimi
1- Dağıtıcılar, liste ile birlikte almış oldukları takseli gönderileri, gönderi alıcısına, adlarına
takseli gönderisi olduğunu ve ne kadar ücret ödemesi gerektiğini bildirir.
2- Alıcı istediği takdirde, gönderinin çıkış yeri ve göndericisi hakkında kendisine gerekli bilgi
verilir. Ancak açık bir posta gönderisi olsa bile, kapsamının alıcı tarafından incelenmesine izin
verilmez.
3-Takseli gönderiler; eksik ücret karşılığı pul, ilgili gönderi üzerine alıcının huzurunda
yapıştırılıp renkli kalemle çizilerek iptal edildikten sonra alıcıya teslim edilir. Takseli
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
62 / 635
gönderiler hiç bir kişi veya makama takse ücreti alınmadan verilmez. Aksi halde bu ücret
dağıtıcıya ödettirilir.
4- Dağıtıcı alıcı tarafından kabul edilmeyen takseli gönderilerin listedeki kaydı karşısına
“kabul edilmedi” şerhini verir.
5- Dağıtımdan dönen dağıtıcı, teslim edilen gönderilerden tahsil ettiği paraları, teslim
edemeyip şerh verdiği gönderilerin kayıtlı oldukları liste ile birlikte görevli personele verir.
Listenin alt nüshası teslim eden ve teslim alan tarafından imzalanır.
Takseli gönderilerin merkezde teslimi
1- Postrestant ve posta abone kutusu adresli olanlarla alıcısı adreste bulunamadığından
teslim edilemeyip merkeze geri getirilen takseli gönderiler, “Takseli Gönderilerin Konutta
Teslimi” başlığı altında yer alan maddeler uyarınca alıcıya merkezde teslim edilir.
2- Posta abone kutusu adresini taşıyan takseli gönderiler kutuya konmayarak bir haber
kağıdı bırakılır ve “Takseli Gönderilerin Konutta Teslimi” başlığı altında yer alan maddelere
göre işlem uygulanır.
Takseli gönderilerin geri gönderilmesi
1-Alıcılarının kabul etmemesi veya adreslerinde bulunamaması halinde teslim edilemeyen
takseli gönderiler çıkış yerlerine geri gönderilir ve bu gönderiler merkezden kabul edilen
diğer takseli gönderilerle bir liyas içinde yollanır.
2- Alıcılarının kabul etmemesi veya adreslerinde bulunamaması sebebiyle teslim edilemeyen
yurt dışından gelmiş takseli gönderiler, teslim edilememe nedeni belirtilmek suretiyle çıkış
ülkesine geri gönderilmek üzere yurt dışı alıp verme merkezlerine yollanarak alıp verme
merkezlerince düzenlenen yüzey postalarıyla çıkış yerine gönderilir.
Geri gelen takseli gönderilere uygulanacak işlemler
1- Alıcılarına teslim edilemeyerek çıkış yerine geri gelen takseli gönderilerden gönderici
adresi belli olanları, diğer takseli gönderilerle birlikte (150.0001.001111) stok numaralı
listeye kaydedilerek takse ücreti göndericiden alınmak üzere dağıtıcıya verilir.
2-Göndericinin takse ücretini ödememesi halinde gönderi teslim edilmeyerek merkeze geri
getirilir ve elde kalmış gönderiler işlemine tabi tutulur.
Ücretten Muaf Gönderiler



PTT’ye ait servis gönderileri
Görme engellilere özgü yazılar (Ek hizmetleri hariç)
Harp esirlerine ilişkin haber büroları aracılığıyla gönderilen yurtdışı gönderiler posta
ücretlerinden tamamen ücretten muaftır.
b) Gidiş- Dönüş Ücretli


Adli Tıp
İcra Daireleri
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
63 / 635


Yargıtay
Mahkemelerin yurtiçinde ( kayıtlı / kayıtsız) ücretlerini kabul anında tam ve peşin olarak
ödeyerek yararlandıkları hizmet türüdür.
Kayıtlı veya kayıtsız mektup olması kaydıyla, bu kuruluşlar tarafından resmi kurumlar,
noterler ve bankalara da gidiş-dönüşlü gönderiler postaya verilebilir.
c) Uluslararası Ticari Cevap Servisi ( CCRI / IBRS )
Tanım: Ülkemizde bulunan iş sahiplerinin yabancı ülkelerde bulunan müşterilerine
yolladıkları gönderilerin kapsamında veya ekindeki anket, sipariş formu, Pazar araştırması ve
bilgi toplama gibi kart veya mektup türündeki gönderilerin, ücretleri daha sonra ülkemizde
ödenmek üzere alıcıları tarafından herhangi bir ücret ödenmeksizin kendilerine iadesi
hizmetidir.
Bu tip gönderilerde ağırlık en fazla 50 gr. olmalıdır. Boyut itibariyle de en az 14x9 cm. en fazla
ise 12x23.5 cm. olmalıdır.
d) Toplu Posta Gönderileri Ücret İndirimi
Kapsam: Postaya çok sayıda toplu olarak verilen yurtiçi gönderilerinden;
-Kargo,
-APS Kurye,
-Kayıtlı Mektup
-Basılmış kağıtlara uygulanır.
Bu gönderilerin ağırlığı, ölçüleri ve özel hizmetleri bir birinin aynı olmalıdır.
APS Kurye, Kargo, kayıtsız mektuplar ve kayıtsız basılmış kâğıtlar için bir defa postaya verilen
gönderi sayısının aylık olarak değerlendirilmesi esas olmalıdır. Kayıtlı(taahhütlü) gönderiler
için ise bir defada (tevdi listesi bazında) verilen miktarlar dikkate alınır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
64 / 635
T.C
POSTA VE TELGRAF TEŞKİLATI ANONİM ŞİRKETİ
TOPLU POSTA GÖNDERİLERİ ÜCRET İNDİRİM TARİFESİ
AYLIK POSTAYA VERİLEN MEKTUP POSTASI GÖNDERİLERİ
BASILMIŞ KAĞITLAR
İNDİRİM
KAYITSIZ MEKTUPLAR
KAYITSIZ
İNDİRİM
KUTLAMA KARTLARI,
BAYRAM VE YILBAŞINI
İÇEREN KAYITSIZ TEBRİKLER
İNDİRİM
Sayısı (Adet)
ORANI %
SAYISI ( Adet)
ORANI %
1.000-10.000
10.001-20.000
20.001-50.000
50.001-60.000
60.001-80.000
10
15
20
25
30
250-2.000
2001 ve üzeri
30
35
20.001-30.000
80.001-90.000
35
30.001-45.000
90.001-100.000
40
45.000'den fazla 100.000'den fazla
45
KAYITLI
Sayısı
Sayısı
ORANI %
( Adet )
( Adet )
20.000-1.000.000'a kadar
1
250-2.000
1.000.001-2.000.000'a kadar
2
2001-5000
2.000.001-3.000.000'a kadar
3
5.001-10.000
3.000.001-5.000.000'a kadar
4
10.001-15.000
5.000.000' den fazla
5
15.001-20.000
KAYITLI (TAAHHÜTLÜ)
MEKTUPLAR
Sayısı
( Adet )
50-3.000
3.001-25.000
25.000'den fazla
ORANI %
1
2
3
AÇIKLAMALAR:
1- Gönderilerin türleri ile özel ve ek hizmetler bakımından birbirinin aynı olması (İndirim Esasları Madde 4/a),
2- Gönderilerin PTT A.Ş.Merkez Müdürlüğünün vereceği plana uygun şekilde ayrılmış olarak getirilmesi (İndirim Esasları Madde 11/b),
3- Adreslerde posta kod numarasının yazılmış olması ( Bu hüküm adressiz basılmış kağıtlarda uygulanmaz) (İndirim Esasları Madde 11/c),
4- Kayıtlı ve kayıtsız basılmış kağıt türündeki gönderiler için İdaremiz ile yıllık toplu posta gönderileri indirim sözleşmesi yapan kişi ve kuruluşlara yıl içinde 1
milyon adet veya üzerinde gönderi vermeyi taahhüt ve garanti etmesi kaydıyla %5 ilave indirim ile en yüksek indirim uygulanır. (Bu madde kapsamında yıllık
taahhüt ve garanti edilen miktarın altında gönderi veren kişi ve kurumlardan, haksız elde edilen bu indirim farkı PTT A.Ş.'ce geri alınır.)
5- Kayıtlı (taahhütlü) indirim oranları aylık değil, bir defada (aynı tevdi listesi ile) verilen gönderi miktarı dikkate alınarak belirlenir. Posta ve ek hizmet
ücretleri toplamı (KDV hariç) üzerinden indirim yapılır. Kayıtlı (tahhütlü) indiriminden yararlanabilmek için PTT A.Ş.'ce belirlenecek standart ve kurallara
göre (excel yada alanların ayrılabildiği metin dosyası) formatına uygun olarak, her bir gönderi üzerine yazılan gönderici, alıcı, tam ve doğru adres,kayıtlı
barkod eşleştirmesi, birim ağırlığı, gerektiğinde gönderi türü ve diğer ek hizmetleri içeren bilgilerin bilgisayara aktarılacak ortamlarda müşteri tarafından PTT
A.Ş.'ye getirilmesi yada sağlanması zorunludur.(İndirim Esasları Madde 10/3 ve Madde 11/d)
6- İndirimler posta ve ek hizmet ücretleri toplamından KDV hariç hesaplanır.
Toplu gönderi ücret indiriminden yararlanmak isteyen kişi ve kuruluşlar, kabul merkezinden
temin edecekleri “Başvuru Formunu” uygun biçimde doldurarak başvururlar. PTT merkezince
gerekli inceleme yapıldıktan sonra, üç nüsha olarak düzenlenen “Toplu Gönderi Sözleşmesi”
karşılıklı olarak imzalanır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
65 / 635
YURTİÇİ TOPLU KARGO ve APS KURYE GÖNDERİLERİ ÜCRET İNDİRİM TARİFESİ
AYLIK POSTAYA VERİLEN KARGO VE APS KURYE GÖNDERİLERİ
ÜCRET İNDİRİM ORANI
(%)
SAYISI
(Adet)
CİRO (TL)
50 300
1.100 6.600
10
301 500
6.601 11.000
15
501 1.000
11.001 22.000
20
1.001 1.500
22.001 33.000
25
1.501 2.000
33.001 44.000
30
2.001 2.500
44.001 55.000
35
2.501 3.000
55.001 66.000
40
3.001 3.500
66.001 77.000
45
3.500 üzeri
77.000 üzeri
50
YURTİÇİ TOPLU KARGO ve APS KURYE GÖNDERİLERİ ÜCRET İNDRİM TARİFESİ
AYLIK POSTAYA VERİLEN KARGO VE APS KURYE GÖNDERİLERİ
AÇIKLAMA:
1- Tabloda yer alan adet ve ciro rakamları aylık olup adet veya ciro rakamlarının 12 ile çarpılması suretiyle yıllık taahhüt alınabilecektir.
2- Aylık verilen taahhütlerde kabul edilen gönderi sayısının 50 adet veya ücret tutarının 1.100 TL nin altında kalması ve yıllık verilen
taahhütlerde kabul edilen gönderi sayısının 600 adet veya ücret tutarının 13.200 TL nin altında kalması halinde indirim uygulanmaz.
3- Aynı anda 10 adetten az gönderi kabullerine ayrıca adresten alım ücreti taahhuk ettirilir.
4-Ücreti alıcıdan tahsil özel hizmetli verilen gönderiler adet olarak verilen taahhüttlere dahil edilecek olup, ciro olarak verilen taahhütlerde
dikkate alınmayacaktır.
5- Tabloda belirtilen aylık adet veya postaya verilen gönderilerin indirimsiz toplam ücreti (ciro) karşılığındaki indirim oranlarından hangisi
yüksek ise o indirim oranı uygulanması,
6- Dini bayramlar ve yılbaşı ile anneler, babalar, sevgililer günü ve PTT'nin kuruluş yıldönümü olan 23 Ekim gününden önceki 5 gün içinde
postaya verilen yurtiçi kargo ve APS Kurye gönderilerine % 10 indirim uygulanması, (sözleşmeli müşterilere bu indirim uygulanmaz.)
7- Müşteri potansiyeli ve maliyet analizleri göz önünde bulundurularak indirim oranının en fazla %50 ile sınırlı olması, Kamu İhale Kanununa
göre yapılan ihalelerde de bu indirimin en fazla %60 ile sınırlı olması, yapılan indirim sonucu gönderi türüne göre oluşan ücretin BTK
tarafından gönderi türüne uygun olarak belirlenen ücretin altında olmaması,
8- Sözleşmelerinde gönderi sayısı veya ciro taahhüt eden müşterilerin taahhütlerini yerine getirememeleri halinde yukarıda yer alan tarifeye
göre ücretlendirilmesi,
9-İndirimlerin Kargo/APS Kurye ve özel hizmet ücretleri toplamından KDV 'nin düşülerek kalan tutar üzerinden hesaplanması
Gerekmektedir.
Yurtdışı Varışlı Toplu Gönderiler
Ülkemizden yurtdışına aynı gönderici tarafından aynı ülkeye günde 1500 adet veya fazlası
veya 2 haftada 5000 adet ve fazlası olarak kabul edilen yurtdışı mektup postası gönderileri
toplu gönderi olarak kabul edilmekte olup, bu tür gönderilerde kabul ücretine ilaveten
tarifede belirtilen “yurtdışı toplu gönderi” ek ücreti gönderi başına alınmaktadır.
e) Haber İsteme ( Reklamasyon )
Tanım: Postaya verilmiş Yurtiçi kayıtsız ve kayıtlı, Yurtdışı kayıtlı mektup postası
gönderilerinin akıbeti hakkında gönderici ve alıcının, gönderinin postaya verildiği günün
ertesi gününden başlayarak bir yıl içerisinde yapacakları başvuruya “Haber isteme” denir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
66 / 635
Yurtdışı mektup ve koli postası gönderileri için bu süre altı ay, APG’ler için ise dört ay ile
sınırlıdır.
Göndericiye ilişkin bilgi ve belge gösterilerek her merkezden haber isteminde bulunulabilir.
Yurtiçi haber isteme ücreti, postanın kabul tarihinden itibaren ilk 10 gün için ücretli, bu
süreden sonra ise ücretsizdir.( reklamasyon süresi içerisinde),
Yurtdışı haber istemeler ücretsizdir.
f) Geri Alma, Adres Değiştirme, Ödeme Bedelinin İptali ve Değiştirilmesi
Postaya verilen gönderinin, alıcıya teslim edilinceye kadar mülkiyet hakkı göndericiye aittir.
Bu hizmet, göndericinin bu süreçteki talebini kapsar. Gönderici tarafından Posta ve Telgraf
Ücret Tarifesinde belirtilen “Geri Alma, Adres Değiştirme veya Düzeltme, Başka Yere Yollama,
Ödeme Şartını Kaldırma veya Ödenmesi Şart Bedelde Artırma veya İndirme İstekleri”
ücretinin ödenmesi gerekir.
Üzerinde gönderici ad-soyadı bulunmayan gönderilere bu hizmet uygulanmaz.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
67 / 635
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
68 / 635
AYIRIM SEVK İŞLEMLERİ
AYIRIM VE SEVK
Postada kabul edilen tüm gönderilerin kabul sonrası başlayıp, teslim edildiği zamana kadarki
tüm aşamaları Ayırım Sevk ve Dağıtım hizmetlerinin kapsamını oluşturur.
MERKEZLERİN AYRIM VE SEVK HİZMETLERİ YÖNÜNDEN SINIFLANDIRILMASI
Posta hizmetleri açısından PTT Merkezleri aşağıdaki şekilde sınıflandırılır.
1. Bölgesel İl Merkezi
Bölgesel İl Merkezi; Genel Müdürlükçe belirlenerek yetkilendirilen, aynı il merkezine bağlı
işyerleri ile aracılığını yaptığı diğer il merkezlerinin postalarına 24 saat açık ve kapalı işlem
yapan PİM/KİM’lerdir.
2.İl Merkezi
Aynı ile bağlı iş yerlerinin postalarına açık ve kapalı işlem yapan PİM, KİM, Kargo işletme
Şefliği veya PTT Merkezidir.
3.İşleme Merkezleri
Kendisinden posta alıp veren merkezlere posta açısından yardımcı olan, daha fazla merkeze
posta sevki yapan, büyük organize merkezlerdir. Ancak İşleme Merkezleri 1.Dereceli ve
2.Dereceli işleme merkezleri şeklinde bir sınıflandırmaya tabi tutularak incelenmektedir.
Postanın sevki açısından önem taşıyan
1.Dereceli İşleme Merkezleri Ankara, İstanbul (2), İzmir ve Adana’da faaliyet gösteren 5
İşleme Merkezidir.
 Avrupa Yakası Posta İşleme Merkezi
 Anadolu Yakası Posta İşleme Merkezi (150.Yıl)
 Ankara Posta İşleme Merkezi
 İzmir Posta İşleme Merkezi
 Adana Posta İşleme Merkezi
Bunların dışında faaliyet gösteren 2.Dereceli işleme merkezleri ise, posta sevki açısından
büyük birer aracı merkez özelliği taşır.
Bir ilde işleme merkezi kurulabilmesi için o ilde çok sayıda PTT merkez ve şubesinin
bulunması gerekir. Buradaki temel amaç, mevcut PTT merkez ve şubelerinin kabul ettikleri
gönderilerin sevkinin tek bir merkezden yapılmasını sağlamaktır.
İşleme merkezlerinde işleme zamanı mevcuttur.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
69 / 635
4.Lokal (local) Merkezler
Sadece kabul işlemi yapan ve kabul ettikleri gönderilerini, sevk edilmek üzere bağlı olduğu
işleme merkezine veren merkezlerdir. Lokal merkezler sevk ve dağıtım işlemi yapmazlar.
Ancak özelliğinden dolayı bazı lokal merkezlere istisnai olarak dağıtım görevi (bünyevi
dağıtım) verilmiştir.
5. Posta Sevki Açısından Hiçbir Yere Aracılık Etmeyen Merkezler
Posta sevki açısından hiçbir merkeze yardımcı olmayan, sadece tek bir merkezle posta alıp
veren merkezlerdir.
SERVİSLER
Postanın sevki ve teslimiyle ilgili doğrudan ilişkili olan servisler üç ana başlıkta
toplanmaktadır.
1.Posta Giden Servisi
Posta gönderilerinin gidecekleri ünitelere göre ayırımlarının yapılarak liyas, torba, kap/kutu
şeklinde, gerekli formlar doldurularak, sevke hazırlandığı servistir.
2.Posta Gelen Servisi
Merkeze gelen postaların teslim alınarak açıldığı, ilgili ayrım kasalarında dağıtım cihetlerine,
dağıtım gruplarına ve mutemetliklere göre ayırımlarının yapıldığı servistir.
3.Posta Dağıtım Servisi
Posta Gelen Servisinden intikal eden gönderilerin alıcılarına teslim amacıyla cadde ve
sokaklarına göre ayırımlarının yapılarak, dağıtıma hazırlandığı servistir.
AYIRIM KASALARI
Ankara, İstanbul ve İzmir’deki İşleme merkezlerinde kurulu bulunan Otomatik Ayırım
Makinelerini (OMAS/OCR-CS) ayrı tutarsak, bütün Türkiye’de gönderi ayırım işlemleri manuel
olarak yapılmaktadır. Tüm gönderilerin, ayırım kasalarında gidecekleri yerlere göre ayırıma
tabi tutuldukları kasalardır. Bu kasalar gönderi türlerine göre aşağıdaki şekilde sınıflandırılır.
1.Kayıtsız İnce Maddeler Ayırım Kasaları
Bu kasalarda kısaca (LC) diye adlandırdığımız haberleşme niteliği taşıyan Mektuplar ve Posta
Kartlarının ayırımları yapılır.
2.Kayıtsız Kaba Maddeler Ayırım Kasaları
Bu kasalarda ise (AO) diye tanımlanan Basılmış Kâğıtlar, Görme Engellilere Özgü Yazılar ve
Küçük Paketlerden oluşan gönderiler ayırıma tabi tutulur.
3.Kayıtlı Maddeler Ayırım Kasaları
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
70 / 635
Postadaki tüm kayıtlı (mektup, posta kartı, basılmış kâğıt, tebliğ evrakı vs.) ve ödeme şartlı
gönderilerin ayırımlarının yapıldığı kasalardır.
POSTADA KULLANILAN FORMLAR
1.Bildirme Kâğıdı
Kayıtlı maddeler torbası içindeki tüm gönderilerin ayrıntılı dökümünün yapıldığı formdur. Bu
form ile postaların tam ve doğru olup olmadığının mutabakatı sağlanır.
2.Posta Teslim Bordrosu
Posta alınıp verilen merkezler arasında düzenlenir. Postaların teslim senedidir. Postalar bu
belgeyle teslim alınır, bu belgeyle teslim edilir.
3.Koli/Kargo Yol Kâğıdı
Koli/Kargolarının ayrıntılı döküm listesidir.
4.Gerçekleme Kâğıdı
Postada görülen her türlü hatalı işlem ve düzensizlikleri çıkış merkezine bildirmek için
düzenlenen formdur.
5.Muvazene Listesi
Merkeze gelen, merkezden giden ve merkezde kalan kayıtlı gönderilerin kaydedildikleri
formdur.
6.Sefer Kâğıdı
Posta müteahhitlerinin (sürücülerinin), yapılan sözleşme koşullarına uyup uymadıklarını
kontrol etmek için düzenlenen formdur.
POSTALARIN ALINIP VERİLMESİNDE UYGULANACAK GENEL KURALLAR
Sevk yollarının belirlenmesi
Posta ve Kargo/Lojistik gönderilerinin sevk yolu, İşyerlerimizin doğrudan ve dolaylı posta
hattı bağlantıları dikkate alınarak Posta Hatları Optimizasyon Programından merkezi olarak
belirlenir. Ancak posta irtibat ve bağlantılarındaki olumsuzluklar (yeni hat kurulması, mevcut
hattın iptali, hava muhalefeti nedeniyle uçakların hareket etmemesi, karayolunun çeşitli
nedenlerle ulaşıma kapatılması v.b.) nedeniyle postaların sevkinin sağlanamaması halinde,
merkezin belirleyeceği diğer en kısa yoldan sevk edilir.
Yüzeyden Posta Alıp Verme Şekilleri


İl Merkezi ile o ile bağlı aynı posta hattı üzerinde bulunan PTT Merkez ve Şubeleri ile PTT
Kargo işyerleri birbirleri adına doğrudan posta düzenler. Bu postalar İl Merkezi ile bağlı
PTT ve Kargo işyerleri arasında kurulan tali posta hattı veya posta ringi ile alınıp verilir.
İl Merkezi ile aynı posta hattı üzerinde yer alan diğer il merkezleri birbirleri arasında
doğrudan posta alıp verir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
71 / 635



İl Merkezleri bağlı oldukları Bölgesel İl Merkezleri (Adana, Afyon, Ankara, Bursa,
Diyarbakır, Erzurum, Gaziantep, İst. And. Yakası, İst. Avr.Yakası, İzmir, Kayseri, Samsun,
Trabzon, Van) ile doğrudan posta alıp verir.
İl Merkezleri aynı posta hattı üzerinde yer alan il merkezleri dışındaki il ve Bölgesel İl
Merkezlerine düzenleyecekleri postalarını bağlı oldukları Bölgesel İl Merkezleri vasıtası ile
alıp verir.
Postalar/Kargolar, idari personel, üstenci veya uçak firması elemanı arasında posta teslim
bordroları ile teslim edilir ve alınır.
Uçak ile posta alıp verme şekilleri


İl merkezince, uçak ile doğrudan veya aktarmalı posta irtibatı olan il veya bölgesel il
merkezine doğrudan posta düzenlenir.
Postalar/Kargolar, idari personel, üstenci veya uçak firması elemanı arasında posta teslim
bordroları ile teslim edilir ve alınır.
KAYITSIZ MEKTUP POSTASI MADDELERİNİN LİYASLANMASINDA UYGULANACAK KURALLAR
İşyerleri adına liyas düzenlenmesi



İşyerleri, sevk edilecek en az 10 adet ve daha fazla sayıdaki mektup postası gönderilerini,
boyutlarına göre bir araya getirerek liyas yapar.
Liyaslar, elden ele geçerken veya yolda dağılmayacak şekilde; Liyas bağlama, liyas
poşetleme makinesi veya iple karşılıklı iki yönden bozulmayacak şeklinde bağlanır.
Liyası bozacak durumda standart olmayan kaba ve yuvarlak maddeler ile büyük zarflar
kırılıp katlanmadan torbalara konulur.
İşyerleri adına on adetten az sayıdaki gönderilere liyas düzenlenmesi






Aynı ile bağlı, posta hattı üzerinde yer alan merkezler birbirleri adına liyas düzenler. Aynı
posta hattı üzerinde yer almayan il içi merkez ve şubeler için bağlı olunan il adına il içi
vasıta liyası düzenlenir.
İl içinde sevk edilecek postalarda, aynı posta hattı üzerinde yer almayan merkezler adına
çıkan 10 adetten az sayıdaki gönderiler bağlı olduğu il adına il içi varışlı gönderiler il içi
vasıta, il dışı varışlı gönderiler il dışı vasıta liyası düzenlenerek sevk edilir.
İl dışına sevk edilecek postalarda, aynı posta hattı üzerinde yer alan il merkezi ve bağlı
bulunduğu bölgesel il merkezleri adına liyas düzenlenir.
İl merkezlerince aynı posta hattı üzerinde yer almayan illere ait gönderilerin sayım
sonucuna bakılmaksızın tüm iller adına doğrudan liyas düzenlenir.
Yurtdışı varışlı gönderilerden aynı ülke varışlı 10 adet ve üzeri gönderi için varış ülkesi
adına, 10 adetten az sayıda gönderi için UPİM adına liyas düzenlenir.
Şubeler ve acenteler bağlı bulunduğu merkezden postasını alıp verirler.
Liyas Etiketi Düzenlenmesi

Bir araya getirilen gönderiler üzerine manuel olarak düzenlenen liyas etiketinde örneğine
uygun liyas etiketlerinin ilgili kısmına varış yerinin adı yazılır, liyasın bağlandığı günü
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
72 / 635
belirten “tarih damgası” basılır ve etiketin üzerine ilgili personel tarafından personelin
isim kaşesi tatbik edilerek veya ad ve soyadı yazılarak imzalanarak konulur.
HER
Otomatik
mektup Layırma
DÜZENLENEN
IYAS IÇsistemleri
IN LIYASileETyapılan
IKETI ayrımlarda cihaz tarafından üretilen liyas
etiketi gönderiler üzerine konularak liyas yapılır.
DÜZENLENIR.
LIYASTAN ÇIKAN YANLIS
GÖNDERILER
PTT
imza
PTT
ADET
VARIS YERI
Damga
LIYAS
imza
………………………………………….için
Damga
Bu liyastan çi kan yanli s gönderiler yukari da gösterilecek
Ve imzalandi ktan sonra gerçekleme kagi di na eklenerek
Çi ki s merkezine gönderilecek
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
73 / 635
KAYITLI VE KAYITSIZ MEKTUP POSTASI MADDELERİ İÇİN TORBA/KAP
DÜZENLENMESİNDE UYGULANACAK GENEL KURALLAR
Torba/Kap düzenlenmesi
İl Merkezi ile o ile bağlı aynı posta hattı üzerinde bulunan PTT Merkezleri birbirleri adına
torba/kap düzenler.


İl merkezi ile aynı posta hattı üzerinde yer alan diğer il merkezleri birbirlerine doğrudan
torba/kap düzenler.
PİM/KİM bulunan illerde, Lokal Merkez ve Şubeler PİM/KİM’e, diğer illerde ise Şubeler
bağlı olduğu merkeze torba/kap düzenler.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
74 / 635






Aynı işyeri varışlı kayıtsız gönderi miktarı küçük boy posta torbasının yarısını geçmesi
halinde doğrudan kayıtsız torba/kap düzenlenir.
Aynı işyeri varışlı kayıtsız gönderi miktarı torba/kabı yarısından az olması halinde kayıtlı
gönderilerle birleştirilerek Kayıtlı posta torbası/kabı düzenler.
Aynı işyeri varışlı 10 adet ve üzeri kayıtlı gönderi olması halinde o işyeri adına doğrudan
kayıtlı torba/kap düzenlenir.
İl içinde sevk edilecek postalarda, aynı posta hattı üzerinde yer almayan merkez 10
adetten az sayıdaki kayıtlı gönderiler ve/veya küçük boy torbanın yarısından az kayıtsız
gönderiler olması halinde bağlı olduğu il adına il içi vasıta torbası/kabı düzenlenir.
İl merkezlerince sayı ve miktara bakılmaksızın tüm iller adına doğrudan (kayıtlı-kayıtsız)
torba/kap düzenler.
Torba/kap düzenlenirken takseli gönderi ve kayıtsız küçük paket, gümrüklü, özel ulak,
seçim gönderileri varsa bunların adetleri bildirmeye yazılır ve torbanın göze çarpacak
şekilde üst kısmına konulur. Bu tür maddeler içeren torbalar kayıtlı torba özelliğini alır.
Bildirme düzenlenmesi




Torba/kap düzenlenirken gönderilerin varsa özel durumları (iade, alma haberli, seçim,
özel ulak, ödeme şartlı, değer konulmuş, mazbata, yurt dışı, gümrüklü, küçük paket v.b.)
bildirmeye yazılır. Ayrıca, küçük paket, gümrüklü, özel ulak, seçim, takseli kayıtsız
gönderilerin ve boş torbanın adedi de bildirmeye yazılır.
PTT işyerlerince transit torbalar bildirmenin transit torbalarla ilgili kısmına kaydedilerek
aynı torba içerisinde sevk edilir.
Bildirmenin ilgili yeri postayı düzenleyen veya düzenleyenler tarafından ad-soyadı
kaşeleri tatbik edilerek, imzalanır ve servisteki tarih damgası tatbik edilir.
Bildirmelere düzenlendiği günün tarih ve saat yazılarak, düzenleyen merkezden varış
merkezleri itibarı ile yılbaşında birden başlatılan ve yılsonuna kadar devam ettirilen
bildirme numarası verilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
75 / 635
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
76 / 635
Torba/Kap etiketi düzenlenmesi




Kayda tabi olmayan haberleşme maddeleri torba/kaplarına örneğine uygun (150.00011604) beyaz renkte etiket takılır. Bu etiketlere sistem üzerinden alınan torba/kap barkot
etiketi yapıştırılır.
İçerisinde kayıtlı maddeler bulunan torba/kaplara örneğine uygun (150.0001-1605)
kırmızı renkte etiket takılır. Bu etiketlere sistem üzerinden alınan torba/kap barkot etiketi
yapıştırılır.
Bir üniteye birden fazla torba/kap düzenlendiği takdirde torba/kapların etiketlerine sıra
ile 1.2.3 gibi sıra numarası verilir. Son torba/kaba (F) işareti yazılır. Düzenlenen bildirme
kâğıdı da bu torba/kabın içine konur.
Düzenlenen torba/kap etiketlerine; Postanın çıkış yeri ve varış yeri, bildirme numarası,
düzenleme tarihi, değer/sigorta bedeli, bildirmeye kayıtlı gönderi adedi ve ağırlığı ile
torba/kabına kapatılacağı emniyet kilidi numarası yazılır.
Torba/Kaplara emniyet kilidi takılması
Posta torba/kaplara gönderi türüne uygun emniyet kilidi takılarak kapatılır. Emniyet kilit
numaraları torba etiketine ve posta teslim bordrosuna yazılır.
Posta teslim bordrosu düzenlenmesi






Düzenlenen posta torba/kapları işyerleri arasında zimmetle alınıp verilir. Bu işlem posta
teslim bordrosu ile sağlanır.
Posta teslim bordrosunda postayı sevk eden ve teslim alan işyeri bilgileri, düzenleme
tarih ve saati, uçuş/plaka numarası, aktarma/uçuş plaka numarası, posta numarası ve
yüzey/uçak gidiş şekli ile sevk edilen postaların bildirme numarası, açıktan sevk edilenler
için gönderi barkot numarası, cinsi, çıkış işyeri adı, torba/kap adı, değer/sigorta bedeli,
ödeme bedeli, emniyet kilit numarası ve ağırlık bilgileri ile kayıt edilen postalara ait
toplam parça adedi ve diğer yekûnlar belirtilir.
Posta teslim bordrolarına çıkış iş yerinde düzenleyen memur ile postayı taşıyan
personel/posta mutemedi tarafından, varış işyerinde de teslim alan memur tarafından
ad-soyadı yazılarak imzalanır.
Posta teslim bordrosuna varış iş yerinde postanın teslim alındığı tarih ve saat yazılır.
Posta teslim bordroları en az 3 nüsha düzenlenmekle birlikte, posta alıp verme şekline ve
ihtiyaca göre daha fazla sayıda da düzenlenir.
Posta teslim bordosunda imzası bulunan her görevlide bir nüshası kalır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
77 / 635
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
78 / 635
Kayıtlı gönderilerin servisler arasında alınıp verilmesi



Kayıtlı gönderilerin aynı işyerinin servisleri/personeli arasında alınıp verilmesi halinde
''Kayıtlı Gönderi Zimmet Listesi'' düzenlenir.
Servis/personel itibariyle iki nüsha düzenlenen teslim listesine yılbaşında 1'den başlayan,
yılsonuna kadar birbirini izleyen numara verilir.
Teslim listesine, kapsamındakilere ait barkot numarası, nevi, sigorta/değer bedeli, ödeme
şartı bedeli gibi diğer özel şartlar ile teslim tarihi, saati yazılır. İkinci nüshasına teslim
alanın imzası alınarak kayıtlı gönderilerle birlikte birinci nüsha teslim edilir.
POSTA SEVKİNDE GÖRÜLEN DÜZENSİZLİKLER HAKKINDA YAPILACAK İŞLEMLER
Gerçekleme kâğıdı
Posta maddelerinin kabul ve kayıt hatası, gecikmeli sevki, sevk yolunun yanlış belirlenmesi ile
yanlış sevki, eksiklik, fazlalık ve hasarlılık ile kapsamına müdahale edildiğini, zamanında tespit
etmek, ilgili işyeri ile personelini uyarmak, aydınlatmak suretiyle yanlışlık ve düzensizlikleri
önlemek, gerektiğinde yapılacak soruşturmaya ışık tutmak ve sorumluluktan kurtulmak için
Yurtiçi-Yurtdışı Mektup, APS Kurye ve Kargo postalarında ve bu postalardan çıkan
maddelerde görülen düzensizlik, yanlış göndermeler, eksiklikler, hasar ve benzeri hatalı
işlemlerde varış ve aracı merkezlerce gerçekleme kâğıdı düzenlenir.
Ara ve varış işyerince gerçekleme kâğıdı düzenlenmesi


Gerçekleme kâğıdı en az üç nüsha düzenlenir. Bir nüshası düzenleyen merkezce saklanır.
İki nüshası ilgili merkeze yollanır. Birden fazla merkezi ilgilendirdiği takdirde gerçekleme
kâğıdı ona göre çoğaltılır.
Tek personelle idare edilen işyerleri hariç, gerçekleme kâğıdının biri merkez müdürü
ve/veya kontrol görevlisi olmak üzere en az iki personel tarafından imzalanır ve ekleri ile
birlikte (torba/kap etiket ve plastik emniyet kilidi hariç) kayıtlı olarak gönderilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
79 / 635



İşyerleri arasında düzenlenen gerçeklemelere rağmen aynı hataların devam etmesi
halinde gerçeklemeler Başmüdürlük nüshalı düzenlenir. Bu konuda düzenlenen
gerçeklemeler gereği sağlanarak sonucundan Başmüdürlükçe bilgi amacıyla Genel
Müdürlüğe gönderilir.
Bir postayı alan işyeri son aracı merkeze, ilk postayla her hangi bir düzensizliği bir
gerçekleme kâğıdıyla bildirmediği takdirde, aksi sabit oluncaya kadar o postayı ve içindeki
maddeleri tam ve düzenli olarak almış kabul edilir.
Düzenleyen merkezlerce gerçeklemelere yılbaşında birden başlayıp yılsonuna kadar
teselsülen devam eden sıra numarası verilir. Gerçekleme kâğıdında, düzenleyen merkez
gerçekleme numarası düzenlendiği tarih saat posta/gönderi numarası, düzensizlik veya
hatanın açıklaması, muvacehe heyetinin ad soyadı ve imzaları ile düzensizliğin ilgili
olduğu işyeri/işyerlerinin adı mutlaka belirtilir.
Gerçekleme kâğıdını alan işyerince yapılacak işlem


Gerçekleme kâğıdını alan işyeri konu edilen hususlarda gerekli incelemeyi yapar ve
mevzuata uygun şekilde cevabını vererek geri gönderir. Bir ay içerisinde geri
gönderilmezse gerçekleme kâğıdında iddia edilen hususun doğruluğu kabul edilmiş
sayılır.
İki nüsha gerçekleme kâğıdını alan merkez her ikisine de gerekli cevabı yazıp,
gerektiğinde kayıtlarını düzelttikten sonra bir nüshasını çıkış yerine gönderir.
Muvazene Listesi
Merkeze gelen, merkezden giden ve merkezde kalan kayıtlı gönderilerin kaydedildikleri
formdur.
Sefer Kâğıdı
Posta sürücülerinin yapılan sözleşme şartlarına uyup uymadığını kontrol etmek için
düzenlenen formdur.
İki nüsha olarak ilk merkez tarafından düzenlenir. Sefer Kâğıdı yol üzerindeki merkezlerde,
posta geliş ve hareket saatleri sefer kâğıdına yazılarak, ilgililer tarafından imzalanır ve tarih
damgası basılır. Sürücü uğradığı son merkezde sefer kâğıdının ilk nüshasını bırakır. Bu nüsha
ay sonlarında ihaleyi yapan merkeze gönderilir. Sefer kâğıdının ikinci nüshası mutemette kalır
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
80 / 635
PTT
SEFER KAĞIDI
Posta Mütahhidi…Ahmet ŞAHİN.
Posta Taşıyan
Müteahhitlere
ait
Turgut Reis Merkezinden İzmir Merkezine
Kamyon ile taşındığı postaya ait
Postanın
Geldiği
Yol üzerindeki
merkez
isimleri
saat
Dakika
Gecikme
Süresi
Çıktığı
Tarih
Saat
Dakika
Tarih
Saat
Dakik
a
Fazla
yük
miktarı
Kilo G.
Memurun
imzası
ve
merkezin tarih
damgası
Düşünceler
Yolda meydana gelen
gecikme
ve düzensizlik
sebepleri ve belge
gösterilip
gösterilmediği
189
POSTA ABONE KUTULARI
Adlarına gelen posta gönderilerini PTT işyerinden almak isteyenlere kiraya verilmek üzere
PTT'ce işyerlerine konulan kutulara "Posta Abone Kutusu" denir.
"Posta Abone Kutusu" kısaca "Kutu" ve bu kutuları kiralayan gerçek ve tüzel kişiler de kısaca
"Abone" sözü ile ifade edilmiştir.
KUTULARIN KİRAYA VERİLMESİ
Kutu bulundurulacak işyerleri:
Kutular, PTT'nin uygun göreceği PTT işyerlerinde bulundurulur. PTT, işyerinin durumuna ve
istekli sayısına göre kutu sayısını azaltıp çoğaltabilir.
Herhangi bir PTT işyeri bulunmayan veya her hangi bir işyerinin lokal dağıtım alanı içinde
olmayan ve özellikle turistik veya sayfiye yerlerinde kurulmuş bulunan toplu yerleşim
alanındaki konut adreslerine gelen gönderilerin dağıtım ve teslim işlemleri bu yöredeki
konut sahipleri tarafından yaptırılmak kaydıyla en yakın PTT işyerinin içinde veya dışında
uygun görülecek bir yerine konulan kutular aracılığıyla yapılır.
Bu kutuların bakım ve onarımı kutu sahiplerine aittir.
Kiraya verilme:
Kutular, kutu kiralamak istenilen yerde konutu veya işyeri bulunan gerçek ve tüzel kişilere
kiralanır. İsteklinin belediye sınırları içinde veya bir PTT işyerinin şehir ve köy dağıtım alanı
içinde konutu veya işyeri bulunması yeterlidir.
Posta abone kutusu kiralamak isteyen ve konut adresi gösterenlerden, konutun bulunduğu
yerin muhtarından ikamet belgesi, işyeri adresi gösterenlerden ise Ticaret Sicilinden alınan
belge istenir. Kimlik kontrolü nüfus hüviyet cüzdanı veya sürücü belgesindeki bilgiler tespit
edilerek ve fotokopisi alınarak yapılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
81 / 635
Uydurma ad ve unvan kullananlara, kimliğini ispat edemeyenlere, reşit olmayanlara, askeri
öğrenci ve erlere kutu kiralanmaz.
Ancak, bir meslek veya sanat sahibi olan 18 yaşını bitirmemiş küçüklere veli veya vasilerinin
yazılı izni üzerine kutu verilebilir.
Kutu kiralamak isteyen, kutunun bulunduğu PTT işyerine, mevzuata uygun bir yazı ile
başvurur.
Abone, konut veya işyeri adresini bildirmek ve gerektiğinde kimliğini ispat etmek zorundadır.
Kutu kiralandıktan sonra abonenin adresi değişirse yeni adresin de ilgili PTT işyerine yazı ile
bildirilmesi gerekir.
Boş kutu bulunmaması:
PTT işyerinde boş kutu bulunmadığı takdirde başvuranların istekleri sıraya konur ve bu
istekler kutu boşaldıkça sıra ile karşılanır. Ancak adlarına çok sayıda gönderi gelen kişi ve
teşebbüslere, ilgili Bölge Başmüdürlüğünün uygun görmesi halinde sıraya bakılmaksızın kutu
kiraya verilebilir.
Bir kutunun kaç kişiye kiraya verilebileceği:
Bir kutu, gerçek veya tüzel yalnız bir kişiye kiraya verilir.
Şehir dağıtım alanı dışında bulunan fabrika, imalathane, hastane, maden ocağı, çiftlik, otel,
motel ve benzeri kurumlardaki müdür, idareci, memur ve işçilerle hastalar, misafirler veya
bir köy halkı adına gelen posta gönderileri ve haber kâğıtları konulmak ve kutuyu açmak için
bir veya yeteri kadar mutemet tayin edilmek şartıyla sözü edilen kurumların müdür veya
sahipleri yahut köy muhtarları tarafından da kutu kiralanabilir.
Kutu kullanılması ile ilgili her türlü istekte bulunmak hakkı aboneye aittir. Abone olan gerçek
veya tüzel kişiler kutuyu başkasına terk veya devir edemezler. Böyle bir halde kutu derhal
kapatılır ve kalan süreye ait ücret de geri verilmez.
Kira süreleri:
Kira süresi en çok 1 yıl, en az 1 aydır.
Aylık kira süreleri, kiralandığı ayın ilk gününden, yıllık kira süreleri de ocak ayının birinci
gününden başlar.
Yıllık abone olmak istediği halde yıl içinde başvuranların kira süresi yıl sonuna kadar aylık
olarak hesaplanır.
Genel bütçeye giren dairelerle katma ve özel bütçeli dairelerin ve belediyelerin ve bunlara
bağlı idare ve kurumların yıllık kira süreleri, istenirse, mart ayından başlatılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
82 / 635
Ücret:
Abonelerden alınacak ücretler posta ücretleri tarifesinde gösterilir.
Ücretler peşin olarak ve toptan alınır. Aboneye verilen vezne alındısında kutu kira süresinin
sonu belirtilir.
Kutu kira süresi içinde yapılacak ücret tarifesi değişikliği yeni yılbaşında veya aboneliğin
yenilenmesinde dikkate alınır.
Genel Müdürlükçe yapılacak tebliğlerde belirtilen miktarda, adlarına bir gün içerisinde çok
sayıda gönderi gelen gerçek ve tüzel kişilere, kurum, kuruluş ve resmi dairelere alınacak
taahhütnameye istinaden öncelikli ve ücretsiz kutu tahsis edilebilir.
Öncelikli ve ücretsiz kutu tahsisinden sonra aboneye gelen gönderileri sayısında devamlılık
arz eden bir azalma olması halinde, aboneye gerekli bilgi verilmek suretiyle kutunun ücretli
olarak tahsisi yoluna gidilir. Ancak abonenin kutuyu ücreti mukabilinde istemesi halinde
abonelik iptal edilir.
KUTULARIN KULLANILMASI
Kayıt etme işlemleri:
Her kutu için 150.10-1907 stok numaralı bir "Posta Abone Kutusu Kartı" düzenlenir. Bir kutu
kiraya verilince, o kutuya ait karta, gerekli kayıtlar yapılır. Kutu hakkında sonradan yürütülen
işlemler de kart üzerinde düzenli bir şekilde işlenir.
Abone kutularına ait gönderilerin ayırımının özel memurlar tarafından yapıldığı işyerlerinde
kiralanan kutuların numaraları ile kira sürelerinin bitim tarihi, abonenin ad ve adresi birer
liste ile ayırım memurlarıyla dağıtım servisine bildirilir. Her yeni işlemde kayıtlar gereğince
işlenir. Kira süreleri biten kutular listeden çıkarılır.
Kutu memurları, kutuların iç taraflarına yapıştıracakları birer etikete, abonenin ad ve soyadı
veya unvanı ile lüzumlu diğer bilgileri yazarak ona göre işlem yaparlar.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
83 / 635
Kutulara, kimlere ait gönderilerin konulacağı:
Kutuya genel olarak yalnız abone olan kişi veya kurum adına gelen gönderiler konur.
Ayrıca, kutu numarası yazılı olmak şartıyla abone olan kurumun müdür veya temsilcisi adına
olan gönderiler de kutulara konulur. Kurumun diğer men supları bu kutulardan
faydalanamazlar.
Ancak:
a) Kutu numarası ve abonenin adı gösterilmek suretiyle bunun aracılığı ile başka kişiler adına
gönderilen,
b) Kutu numarası gösterilmek suretiyle abonenin soyadını taşıyan kişiler adına gelen,
c) Acentesinin yazılı isteği halinde gemilere, gemi personeliyle yolcuları adlarına olan,
d) Şehir dağıtım bölgesi dışında bulunan kurumlarla köyler adına kiralanan kutulara, kutu
numarası yazılı olsun veya olmasın; o kurum ve köy adresiyle kişiler adına olan,
Posta gönderileriyle bunların haber kâğıtları konulur.
Gönderilerin kutulara konulması:
Gelen posta gönderilerinin veya bunlarla ilgili haber kâğıtlarının ayrılıp kutulara
konulmasında esas, gönderilerin üzerinde yazılı olan kutu numarasıdır. Bu numaralarda
yapılmış olan yanlışlıkların sorumu, göndericilere aittir.
Kutu numarası yazılmayan gönderiler:
Üzerinde kutu numarası yazılı olmayan gönderiler kutulara konulmaz. Abone, konut veya
işyeri adresiyle adına gelen posta gönderilerinin ve haber kâğıtlarının kutuya konulmasını
yazı ile isteyebilir. Ancak bir kısım gönderinin kutuya konulması, diğerlerinin adrese
yollanması yolundaki istekler kabul edilmez.
Kutu numarası yazılı olmayan posta gönderilerinin ve haber kâğıtlarının kutuya konulmayıp
adrese götürülüp teslim edilmesinden sorumluluk kabul edilmez.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
84 / 635
Kutulara konulmayacak gönderiler:
Teslim edilebilmesi için alıcıdan imza veya ücret ve resim alınması gereken posta gönderileri
ile havaleler ve büyüklükleri veya sayıları nedeniyle kutulara konulamayan gönderiler için
abonenin gişeye başvurmasını sağlamak üzere 150.10-1808 stok numaralı "Posta Abone
Kutusu adresi ile gelen gönderilere ilişkin haber kağıdı" kullanılır.
Haber kâğıdını aldığı halde 1 hafta içinde gişeye başvurmayan abonenin kutusuna 2.nüsha
ve gerektiğinde 3.nüsha haber kâğıdı konur.
Bir aboneye, bir günde birden fazla çıkan kayıtlı posta gönderileri ve havaleler birbiri
arkasına kaydedilerek bunların hepsi için kutuya bir haber kâğıdı konur. Bu takdirde, haber
kâğıdına, abonenin kaç tane gönderi için çağrıldığı kaydedilir.
Abone, gişeye haber kâğıdı ile başvurduğunda kendisine teslim olunacak gönderilerin
tamamı teslim olunur ve hiçbir şeyin eksik kalmamasına dikkat edilir.
Kutu adresiyle gelen tebliğ kâğıtları:
Posta abone kutusu adresiyle gelen tebliğ kâğıtları kutuya konulmaz.
Bunlardan muhatabın tebliğ yapılabilecek adresi yazılı olmayanları hakkında hiçbir işlem
yapılmayarak gerekli şerh verilir ve çıkaran mercie geri gönderilir. Tebliğ kâğıdı üzerinde
muhatabın konut veya işyeri adresi de yazılı ise bu takdirde tebliğ orada yaptırılır ve bunların
tebliğ edildikleri yer tebliğ mazbatası veya alındısında gösterilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
85 / 635
Yasak veya gümrüklü madde kapsadığı zannedilen gönderiler:
İçlerinde yasak maddeler bulunduğu sezilen adi mektuplarla gümrük vergisine tabi eşyayı
kapsadığı zannedilen yabancı ülkeler çıkışlı adi gönderiler kutulara konulmayarak abone,
kutuya konulan haber kâğıdı ile gişeye davet olunur.
Kutulara ait gönderi adresleri:
Posta kutusu işaret ve numarasıyla yollanan posta gönderilerinin ve havalelerin adreslerinde
(posta kutusu) veya kısaca (P.K.) işareti ile kutu numarasının açık olarak gösterildikten başka
alıcının adı ve soyadının, tüzel kişilikse unvanının bulunması gerekir.
Varış PTT işyeri adı ile yalnız kutu numarası yazılı olup alıcı ad ve soyadı yazılı olmayan posta
gönderilerinden yalnız adi olanları kutuya konur. Kayıtlı posta gönderisi ve havalelerden alıcı
ad ve soyadını taşımayanları ile mevzuattaki müsaadeler dışında aboneden başkaları adına
gelen bütün posta gönderileri ve havaleler çıkış yerine geri yollanırlar.
Bir kutunun kira süresi bittikten sonra yalnız kutu numarasıyla gelen gönderiler kutulara
konulmayacağı gibi eski aboneye de verilmez, bunlar derhal çıkış yerine geri gönderilir.
Kutuları açma süresi ve açmaya yetkili kişiler:
Kutular, PTT işyerinin açık bulunduğu süre içinde aboneler veya adamları tarafından
açılabilir.
Abone PTT işyerinin kapalı bulunduğu gün ve saatlerde kutuyu açmak üzere işyerinin
açılmasını isteyemez.
Abone kutusunu her açışta tamamen boşaltmak ve haber kâğıdı varsa bununla gişeye
başvurmak zorundadır. Bazı gönderilerin alınması, bir kısmının alınmayıp bırakılması veya
kutuya sonradan bizzat veya başkası tarafından alınmak üzere mektup ve saire konulması
yasaktır.
Kutuların kapatılması hali ve ücretler:
Yersizlik veya imkânsızlık yahut başka bir sebeple lüzum ve zaruret görülerek bir işyerindeki
abone kutularının tamamının veya bir kısmının kapatılması gerekirse bu hususta Bölge
Başmüdürlüğünün onayı alınır.
Bu takdirde kapatılan kutu abonelerine, kalan süreye ait ücretler geri verilir. PTT işyerinin
kapatılması halinde de bu suretle işlem yapılır.
Abone isterse, kendine başka bir işyerinde tercihen ve sıraya bakılmak sızın kutu
kiralanabilir.
Başka aboneye ait iken yanlışlıkla kendi kutusuna konulan gönderileri derhal geri vermediği
anlaşılan abonelere ilk defasında yazı ile uyarıda bulunulur. Bu hareketlerin tekrarı halinde
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
86 / 635
kutu kapatılır ve kalan süreye ait ücret de geri verilmez.
Kira süresinin bitiminden önce abonenin herhangi bir sebeple kutuyu bırakması halinde kira
süresinin artan kısmına ait ücret geri verilir.
Yeniden kiralanmayan kutular:
Kutu kira süresinin bitiminden 15 gün önce aboneye 150.10-1800 stok numaralı "Posta
Abone Kutusu Kira Süresi Bitimine Ait Haber Kağıdı" ile durum hatırlatılır.
Abone bu süre içinde ilgili memura başvurarak kutuyu kiralamadığı takdirde, sürenin
bitiminde kutu kapatılır ve anahtar geri alınır.
Abonenin haber kâğıdını almadığı veya hasta yahut başka yerde bulunduğu için
başvuramadığı şeklinde mazeret göstermesi kabul edilmez. Bunlardan tekrar abone olmak
isteyenler hakkında, yeni başvuranlarla ilgili işlemler aynen uygulanır.
Kira süresinin bitimine yakın geçici olarak başka yere gidecek olanlar yeni kutu ücretlerini
önceden ödeyebilir.
Kira süresi biten kutunun yeniden kiralanmasında aynı aboneden tekrar dilekçe alınmasına
lüzum yoktur.
Ölenlerin ve bozulan tüzel kişiliklerin kutuları:
a) Gerçek kişiler adına kiralanan kutu, o kişinin ölümü veya kaybı halinde,
b) Tüzel kişiler veya ortaklıklar adına kiralanan kutu, tüzel kişiliğin ortadan kalkması veya
ortaklığın bozulması, hallerinde kapatılır ve kalan süreye ait ücret geri verilmez.
Ancak, ölen abonenin soyadını taşıyan ve evvelce bu kutudan yararlanmakta olan aile
fertleri kira süresi sonuna kadar bu kutudan yararlanmaya devam edebilirler.
İlişiği kesilen abone adına gelen gönderiler:
PTT'ce kapatılan veya aboneleri tarafından terk edilen kutulara, kutu numarası yazılarak eski
aboneler adına 3 ay içinde gelen gönderiler, bunların PTT'de bulunan adreslerine gönderilir.
Bu süreden sonra gelen gönderiler çıkış yerlerine geri yollanır.
Kutu anahtarları:
a) Her kutunun 2 anahtarı bulunur. Bunlardan biri aboneye verilir, diğeri PTT işyerinde yedek
olarak saklanır.
b) Anahtar kırılır, kaybedilir veya kilit kullanılamayacak hale gelirse, abone, durumu derhal
ilgili PTT personeline bildirir.
Anahtar kırılmışsa bunun parçaları geri alınarak yedek olanı aboneye verilir ve hemen yeni
bir yedek anahtar yaptırılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
87 / 635
Abone anahtarı kaybettiği veya kilit bozulduğu takdirde kilit derhal değiştirilir. Yeni kilit
takılıncaya kadar kutuya bir şey konulmaz ve mümkün oldukça kiracıya geçici bir kutu verilir.
Mümkün değilse, gönderilerini gişeden alması rica edilir.
Kilit veya anahtarın abone tarafından yaptırılması veya değiştirilmesi, kutuya başka kilit
eklenmesi yasaktır. Böyle hallerde kutu kapatılır ve kalan süreye ait ücret geri verilmez.
Abone, kendine verilenden fazla anahtar isterse, gideri kendisi tarafından ödenmek ve kutu
terk edildiğinde PTT işyerine bedelsiz olarak geri verilmek şartıyla istenilen miktarda anahtar
PTT işyerince yaptırılarak aboneye verilir ve 150.10-1907 stok numaralı "Posta Abone Kutusu
Kartı"nın düşünceler sütununa durum yazılır.
Anahtar depozitosu ve bedeli:
PTT işyerlerince, abonelere verilen her kutu için günün şartlarına uygun anahtar depozito
ücreti alınır.
Abonenin anahtarı kaybetmesi veya kira süresi sonunda geri vermemesi hallerinde, anahtar
ve kilit için PTT işyerince yapılmış olan masraf tutarı aboneden istenir, vermek istemediği
takdirde varsa depozitosundan düşülür veya genel hükümlere göre kendisinden tahsil edilir.
Kilit veya anahtarın, kullanılırken ve abonenin kusuru olmadan kırılması veya bozulması
hallerinde onarım giderleri aboneden istenmez.
Kira süresi sonunda anahtarı geri alınamayan kutu, kilidi değiştirilmeden başkasına kiraya
verilmez.
Ayrıca;
Her PTT işyerinde, gerekli güvenliği sağlayacak şekilde ve mevcut kutu sayısı göz önünde
bulundurularak uygun sayıda yedek kilit ve anahtar bulundurulur.
Bozulmaları veya kırılmaları sebebiyle kutulardan çıkarılan kilitler ve anahtarlar, mümkünse
onarılır ve gerektiğinde tadil ettirilir. Mümkün değilse yenileri alınarak yedek miktar her
zaman muhafaza edilir.
Posta Abone Kutusuna Gelen Gönderilerin bekletilme süresi:
a) Kutuya konulan adi posta gönderileri abone tarafından teslim alınmış sayılır
Bununla beraber, kutu kira süresinin sonuna kadar kutudan veya kutuya konulan haber
kâğıdına rağmen gişeden alınmayan adi gönderilerin abonenin dilekçesinde gösterdiği iş
veya konut adresinde de teslimi mümkün olmazsa, bunlar çıkış yerine geri gönderilir.
b) Taahhütlü mektup postası gönderileri, değer konulmuş mektup ve kutular, koliler ve
havaleler geldikleri tarihten başlayarak bir ay; bunlardan ödeme şartlı olanları 15 gün içinde
alınmazsa çıkış yerine geri gönderilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
88 / 635
Geçici olarak başka bir yere gidecek ve kutularını açamayacak durumda olan abone,
belirtilecek süre zarfında adlarına gelecek gönderi ve havalelerin bekletilmesini veya
göstereceği bir adrese yollanmasını istediği takdirde buna göre işlem yapılır. Ancak, bunların
bekletilme süresi (ödeme şartlı olanlar hariç) 2 ayı geçemez. Bu takdirde bunlardan ayrıca
postrestant ücreti alınır.
Geri alınabilecek gönderiler:
Aboneye imza karşılığı teslim olunmuş posta gönderileri ve havaleler geri alınmaz. Ancak
aboneye ait olmadığı halde yanlışlıkla teslim edilenler geri alınarak üzerlerine gerekli şerh
verilir.
Kutulardan alınmış olan adi posta gönderilerinden açılmamış bir halde geri verilmek
istenenleri 24 saat içinde geri alınır. Bu süreden sonra geri verilmek istenenlerle açılıp tekrar
kapatıldığı anlaşılanlar (kendine ait olmadığı belirtilenler hariç) geri alınmaz.
Abone adresinin üçüncü kişilere bildirilmesi:
Abone, kutu kiralarken PTT işyerine verdiği dilekçede aksine bir kayıt koymadığı takdirde ad
ve adresi PTT işyeri ilgililerince isteyen üçüncü kişilere verilebilir. Ancak, kaza mercileri, adli
makamlarla güvenlik makamları, icra ve vergi dairelerince istenen abonenin adresi, abone
adresinin bildirilmemesini istemiş olsa dahi, verilir.
DAĞITIM HİZMETLERİ
DAĞITIMA AİT TANIMLAR
Posta dağıtım hizmetinde görevlendirilen ve unvanları aşağıda belirtilen personelin tümüne
"dağıtım personeli" denir. Dağıtım personeli şu şekilde tanımlanır.
a) Posta Dağıtım işlerini ve gerektiğinde Genel Müdürlükçe kendilerine verilen diğer görevleri
yerine getirmekle yükümlü olan personele "dağıtıcı" denir. Bunlar yaptıkları görev yer ve
şekline göre "yaya dağıtıcı", “motorize dağıtıcı” ve "köy dağıtıcısı" olarak adlandırılır.
b) Dağıtıcıların dağıtım hizmetlerini Mevzuat Hükümlerine göre yapmalarını sağlamak veya
yaptıkları işleri denetlemek, gerektiğinde dağıtım hizmetini fiilen yapmakla görevli olan
personele "başdağıtıcı" denir.
DAĞITIM, TESLİM VE ÖDEME YERİ
Her PTT işyeri ilke olarak dağıtımını kendi yapar. Ancak, birden fazla işyeri olan yerleşme
alanlarında dağıtım işi bir veya birkaç işyerinde toplanabilir.
Yerel veya bölgesel dağıtım yapılmasına, dağıtımın gün, saat ve sayılarına ilişkin ilkeler Genel
Müdürlükçe saptanır.
Postrestant ve posta abone kutusu adresliler dışındaki mektup postası gönderileri, alıcının
adresine götürülerek dağıtılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
89 / 635
Değer konulmuş mektup, havaleler ödeme şartlı mektup postası gönderileri haber kağıdı ile
çağrılan alıcılarına PTT işyerinde teslim edilir veya ödenir.
Genel Müdürlük, PTT işyerinde teslim veya ödenmesi gereken gönderi veya havalelerin bazı
şartlarla konutta teslim veya ödenmesine karar verebilir.
Dağıtım ünitesine gelen gönderiler ilke olarak varıştan sonraki ilk dağıtımına yetiştirilir.
Ancak, gerektiğinde mektup ve posta kartları ile gazete ve dergilere öncelik tanınır.
POSTALARIN AÇILMASI
Posta torbaları işyerinin iş hacmine ve organizasyonuna göre dağıtım veya gelen-giden
servislerinde görevli memurlar veya bunların denetiminde dağıtıcılar tarafından açılır.
Dağıtıcılar, işyeri için saptanan düzene göre gönderilerin grup ve ilk ayırımlarını yaptıktan
sonra bunları kendi dağıtım cihetine ait telli ayırım kasalarında sıralar.
Ayırım sırasında:
a) Pulları düşmüş, zarfları yırtılmış, ambalajları patlamış olan veya açılıp tekrar kapatılmış
zannını veren;
b) Ücretleri hiç ödenmemiş veya eksik ödenmiş olan;
c) Üzerinde, posta ücretlerinin ödenmesinde geçerli olmayan pul veya soğuk damgalar
bulunduğu görülen, gönderilere rastlanırsa bunlar gereği yapılmak üzere ilgililere verilir.
DAĞITIMA GÖTÜRÜLMEYECEK GÖNDERİLER
Dağıtılmak üzere gelen gönderilerin ayırımı, sıralanması ve kontrolü sırasında rastlanan:
a) Yanlış gelen gönderiler;
b) Üzerlerinde hakaret veya aşağılayıcı adresler veya yasaklanmış lakap, unvan ve deyimler
yazılı gönderilerle, yasaklığı Posta Kanununda yazılı veya mevzuata uygun olarak amirleri
tarafından kendilerine bildirilmiş olan gönderiler;
c) İçinde yasak şeyler olduğu sezilen gönderiler;
d) Yetkili mercilerin yazılı isteği uyarınca alıcısına verilmemesi istenen gönderiler;
e) PTT işyerlerinde verilmesi mutat olan abone kutusu veya postrestant adresli gönderilerle
bekletilmeleri alıcıları tarafından istenenler ve adlarına çok sayıda gönderi geldiği için
gönderilerini bir vekil veya mutemet aracılığı ile PTT işyerinden alanlara ait gönderiler,
dağıtımdan alıkonularak ilgililere veya servise verilir.
YANLIŞ GELEN GÖNDERİLERE YAPILACAK İŞLEMLER
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
90 / 635
Yanlış gelen gönderiler asıl varış yerine iletilmek üzere bekletilmeden giden servisine verilir.
Belli bir postadan çok sayıda yanlış gönderi çıkması ile belli bir merkezden sürekli olarak
düzensiz posta alınması halinde ilgililere bilgi verilir.
DAĞITIMA ÇIKILMASI
Dağıtıcılar hazırlıklarını bitirdikten sonra "Dağıtıcı çalışma saatlerini gösterir tablo" veya "köy
sefer programı" uyarınca dağıtıma çıkarlarken "dağıtım sefer defteri"ni imza ederler.
Dağıtılmak üzere sıralanan ve bağ yapılan gönderiler dağıtım sırasına göre çantanın içine
konur. Çantaya sığdırılamayan gönderilerin, adresleri başkaları tarafından görülmeyecek ve
yağmur, kar gibi hava şartlarından etkilenmeyecek şekilde taşınmasına özen gösterilir.
DAĞITIMDAN DÖNÜLMESİ
Dağıtıcılar, dağıtımdan sonra işyerine dönüşlerinde önce ilgili amirini görerek sefer defterine
dönüş saatlerini yazarlar. Bundan sonra, dağıtılan gönderilerin imzalı alındıları ile diğer
kâğıtları ve varsa tahsil edilmiş ücretleri Posta Dağıtım Hizmetleri Yönetmeliğinin ilgili bölüm
ve kısımlarında belirtildiği şekilde teslim ederler. Dağıtılamamış gönderiler çantalarında
tutulmayıp ilgili servis, amir veya memurlara verilir. Bunlar hakkında alınacak talimata göre
işlem yapılır
Dağıtım sonunda merkeze dönüşte 15 dakikadan fazla bir gecikme olursa dağıtıcı gecikme
sebebini amirine bildirir. Bu durum amir tarafından dağıtım sefer defterine yazılır.
Dağıtıcılar, öngörülen dağıtım saatleri dışında amirinin emri veya izni olmadıkça dağıtımda
bulunamazlar.
PTT İŞYERİNDE TESLİM EDİLECEK VEYA ÖDENECEK GÖNDERİLERE YAPILACAK İŞLEMLER
Aşağıda belirtilen gönderiler alıcılarına PTT işyerinde teslim edilir veya ödenir.
a) Postrestant adresli gönderilerle bekletilmeleri alıcısı tarafından istenen gönderiler,
b) Posta abone kutusu adresli gönderiler,
c) Değer konulmuş mektuplar,
d) Havaleler,
f) Ödeme şartlı mektup postası gönderiler,
g) Adreslerinde teslim edilmek veya ödenmek üzere dağıtıma götürülüp de herhangi bir
nedenle dağıtım olanağı sağlanamayarak alıcılarına haber kâğıdı bırakılmış olan gönderiler.
Bunlardan; a) harfinde belirtilen gönderiler alıcısının başvurması üzerine, b) harfinde
açıklanan gönderiler kutularına atılmak suretiyle diğer harflerde belirtilen gönderiler de
alıcılarının haber kâğıdıyla PTT işyerine başvurması üzerine teslim edilir veya ödenir.
ALICISININ ADRESİNDE TESLİM EDİLECEK VEYA ÖDENECEK GÖNDERİLER
Aşağıda belirtilen gönderiler, alıcılarının adreslerine götürülerek dağıtılır:
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
91 / 635
a) Postrestant veya posta kutusu adresli olmayan mektup postası gönderileri,
b) "Konutta teslim" veya "özel ulak" işaretli,
- Deger konulmuş mektuplar
-Havaleler
c) Tebliğ evrakı ve vergi tebliğleri
d) PTT işyerlerinde teslimi gereken değer konulmuş mektup, havalelere ait haber kâğıtları.
e) limiti 3.000 TL ye kadar olan tüm ödeme şartlı gönderiler
ALICININ İSTEĞİNE GÖRE TESLİM VE ÖDEME YERİ
Alıcılarının yazılı istekte bulunmaları halinde:
a) "Konutta Teslim" veya "Özel Ulak" işareti taşımadıkları için PTT işyerlerinde teslim edilecek
veya ödenecek olan değer konulmuş mektup, değer konulmuş diğer gönderiler ile konutta
teslim limitini aşmayan offline havaleler alıcının adresinde,
b) Alıcı adresinde teslim edilecek olan posta gönderileri ile havaleler talep edilmesi halinde
bekletilmek suretiyle PTT işyerlerinde, teslim edilebilir veya ödenebilir.
Ancak, (a) şıkkındaki gönderiler için duruma göre "Konutta Teslim" veya "Özel Ulak", (b)
şıkkındaki gönderiler için de postrestant hizmetlerine ilişkin ek ücretin teslim veya ödeme
sırasında tahsil edilir.
POSTA İLE SÜREKLİ İLİŞKİSİ BULUNAN GERÇEK VE TÜZEL KİŞİLERE GELEN GÖNDERİLERİN
DAĞITIMI
Posta ile sürekli ilişkisi bulunan ve her zaman adreslerine çok sayıda gönderi gelen gerçek
kişiler ile ticarethane, kurum, ortaklık, resmi daire ve kuruluşlar gibi tüzel kişilere gelen
gönderiler, bu kişilerin istekleri halinde PTT işyerlerinde teslim edilebilir.
Gerekirse bu tür gönderiler, alıcılarına kapalı torbalarla da teslim edilebilir. Bu şekilde
düzenlenen torbaların etiketlerine dağıtım merkezinin adı ile alıcının adresi yazılır.
Bu tür gönderilerin teslim işlemleri sırasında postrestant ücreti alınmaz ve teslime ilişkin
genel kurallar uygulanır.
GÖNDERİLERİN TESLİMİ
PTT aracılığı ile dağıtılmak, teslim edilmek ve ödenmek üzere postaya verilen her türlü
gönderi ve bunlardan kayıtlı bulunanlardan haber kâğıtları genel olarak, adreste gösterilen
alıcılarına verilir.
Ancak, alıcılarının gösterilen adreste bulunmamaları halinde hangi gönderilerin alıcılarından
başka kimlere de verilebileceği, Posta Dağıtım Hizmetleri Yönetmeliğinin her gönderi türüne
ilişkin özel kısımlarında belirtilmiştir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
92 / 635
Bir gönderinin adresinde aracı adı varsa, alıcı bu aracı kişi sayılır ve ona göre işlem yapılır.
Bununla beraber, aleyhlerine mala el koyma veya haciz kararı verilmiş bulunanlar tarafından
gönderilen veya bunlar adına gelen gönderiler, yetkililerin yazılı isteği üzerine, kanunla
belirtilen yerlere verilir. Alıcısı aleyhine haciz konulmuş olup da herhangi bir vergi, ücret veya
resim alındıktan sonra teslimi gereken gönderiler ise, bu tür vergi, ücret ve resimlerin
tahsilinden sonra haczi koyan mercie teslim olunur.
GÖNDERİLERİN ÜÇÜNCÜ KİŞİLERE VERİLMESİ
Gerçek veya tüzel kişilik niteliğindeki alıcılar, adlarına gelmiş veya gelecek olan her türlü
gönderiyi kendi adlarına alabilmeleri için üçüncü bir kişiyi yazı ile yetkili kılabilirler.
Bu amaçla tayin olunan vekil veya mutemedin adı ve soyadı ile tatbik imzası yazıda
gösterilmelidir.
PTT işyerine verilen bu yazıda belirtilen süre içinde, süre belirtilmemiş ise yazının iptali veya
üçüncü kişinin azledildiği PTT işyerine ayrıca bildirilmedikçe, yapılan teslim ve ödemeden PTT
sorumlu değildir.
Bir kişinin mülkiyetinde bulunan para ve mallar üzerinde yapabileceği tasarruflardan olan
"temlik" işlemi ile yalnız emre yazılı değerli belgelerin devrinde kabul edilmiş bir usul olan
"ciro" işlemi postada geçerli değildir.
ALICILARINA VERİLMEYECEK GÖNDERİLER
Kanuna göre yetkili bulunan yer ve kişilerce ilgili PTT işyerlerine yazı ile bildirilmiş olmak
kaydıyla
a) Velilik ve vasilik altında bulunanlar,
b) Hacir altına alınanlar,
c) İflas etmiş olanlar,
adlarına gelen gönderiler gerçek alıcılarına verilmez.
Bununla beraber, bu gönderilerin hangi hallerde kimlere verilebileceği ilgili mevzuatta
belirtilmiştir.
BİRDEN FAZLA KURULCA TALEP EDİLEN TÜZEL KİŞİLİK ADINA GELEN GÖNDERİLER
Birden fazla kurulun bir tüzel kişiliği temsile yetkili olduğunu ileri sürerek o tüzel kişilik adına
gelen posta gönderileriyle havalelerin kendilerine teslim veya ödenmesini istemeleri halinde
bunlardan:
a) Temsil iddiasında bulundukları tüzel kişiliği hukuken temsile yetkili olduklarını bir
mahkeme kararıyla tespit ettirmeyen,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
93 / 635
b) Temsil iddiaları yargı kararı ile sonuca bağlanıncaya kadar gönderiler üzerine tedbir
koydurmayan,
kurullara posta gönderileri teslim edilmez veya ödenmez.
Bu kurullarca gönderilerin yasal bekleme süreleri içinde bir tespit veya tedbir kararı
getirilmemesi halinde o tüzel kişilik adına gelen gönderiler ile havaleler çıkış yerine geri
gönderilir. Bu gönderilerin üzerine "Birden fazla alıcı hak iddiasında bulunduğundan geri"
ifadesini taşıyan bir damga basılır veya bu ifade elle yazılır.
Geri gelen bu tür gönderinin teslim edilmesi sırasında da birden fazla kurulun hak iddia
etmesi halinde gerekli yargı kararı getirilinceye kadar bunlar merkezde bekletilir.
KİMLİK TESPİTİ
Posta gönderileriyle havale bedellerinin teslim veya ödenmesi sırasında bunların alıcısı veya
bunları almaya yetkili olanların, teslim veya ödemeyi yapan PTT personelince tanınmamaları
halinde bu kişilerin kimliklerini ispat etmeleri gerekir.
Kimlik ispatı, fotoğraflı nüfus cüzdanı, sürücü belgesi, pasaport, avukat kimlik belgesi veya
bunların yerine geçen usulüne uygun bir resmi belge göstermek suretiyle yapılır. Ayrıca
yabancılar için oturma tezkereleri ile de sağlanır.
Bu belgelerin, fotoğraflı ve numaralı olması, düzenleyen kurumların yetkililerince imzalanıp
resmi mühürle tasdik edilmiş olması; belgelerde silinti ve kazıntı bulunmaması ve ayrıca süre
belirtilmişse sürelerinin geçmemiş olması gerekir.
Bu belgelere dayanılarak kimlik tespiti suretiyle yapılan teslim ve ödeme işlemlerinde,
kimliğin hangi belge ile tespit edildiği, belgeyi veren yerin veya makamın adı, memur olan
alıcıların sicil numarası ile belgenin tarih ve numarası, alıcının imzasının alındığı defter veya
formüllere açıkça yazılır.
Kimliklerini bu belgelerle ispatlayacak durumda bulunmayan alıcılar ise kimliklerini, teslimi
veya ödemeyi yapacak PTT personelince tanınan ödeme gücü olan bir kimseye veya ilgili
kurumların yetkililerine imzalarını yazı ile tasdik ettirmek suretiyle de ispatlayabilirler.
İlgili daire ve kurumlar dışında kalan dernekler, özel birlikler ve siyasi partiler tarafından
verilen üye kartlarıyla öğrenci birlik ve kuruluşlarınca verilen şebeke kartları kimlik ispatı için
geçerli değildir.
MÜHÜR VEYA ELLE YAPILMIŞ İŞARETLERİN TASDİKİ
Okuma yazma bilmeyenlere veya imza atamayanlara yapılacak teslim ve ödemelerde mühür
veya elle yapılmış işaret kullanıldığı takdirde, kimlik tespiti ile birlikte parmak izi alınır.
Mühür veya elle yapılmış bir işaretin kullanılmaması halinde, kimlik tespiti ile birlikte parmak
izi alınması yeterlidir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
94 / 635
Görme engellilere yapılacak teslim ve ödemelerde kimlik tespiti ile birlikte imza yeterlidir.
Ancak, görme engellilerin isteği halinde kimlik tespiti yapılan bir tanık huzurunda teslim ve
ödeme yapılabilir.
ALICISI BULUNMAYAN GÖNDERİLER
Adreste dağıtılan her türlü gönderinin teslim veya ödenmesinde alıcılarının kesin olarak
saptanabilmesi için gerektiğinde apartman, otel v.b. görevlilerinden, komşulardan gerekli
soruşturma yapılır.
Alıcının gösterilen adreste bulunmadığı anlaşılır ve nerede bulunabileceği de öğrenilemezse,
o gönderinin arkasına nereden ve kimlerden sorulduğu halde bulunamadığı dağıtıcı
tarafından yazılıp imzalanır.
Soruşturma sırasında, başka bir tarafa taşınmış veya gitmiş oldukları öğrenilenlere ait
gönderilerin üzerlerine alıcıların yeni adresi yazılır. Arka tarafına da bu adresin nereden ve
kimden öğrenildiği yazılarak yeni adrese yollanmak üzere merkeze getirilir. Alıcı aynı dağıtım
bölgesinde (cihette) bir başka yere taşınmış ise gönderi aynı dağıtıcı tarafından yeni adreste
teslim edilir.
Adres bırakmadan başka tarafa gitmiş olanlara ait gönderiler de arkalarına "Adres
bırakmadan gitmiştir" şerhi verilerek çıkış yerine geri yollanmak üzere yine merkeze getirilir.
Bu tür gönderilerin üzerinde "Özel Ulak" veya "Konutta Teslim" etiket veya yazısı varsa,
bunların geri gönderilmeleri sırasında bu işaretler çapraz iki kalın çizgi ile iptal edilir.
Göndericisine geri yollanmak üzere merkeze getirilen gönderilerin üzerindeki notun istenilen
açıklıkta ve nitelikte yazılmamış bulunması veya araştırmanın hatalı veya yetersiz yapıldığının
anlaşılması halinde alıcının yeniden araştırılması, kontrolle görevli personel tarafından
sağlanır.
GÖNDERİLERİN ÜZERİNDEKİ ADRESTEN BAŞKA BİR YERDE VERİLMESİ
Alıcısının dağıtıcı tarafından tanındığı gönderiler aksine bir kayıt yok ise alıcı istediği takdirde
alıcıya merkezde, yol üzerinde veya rastlanılan herhangi bir yerde verilebilir.
TESLİM VE ÖDEME KOŞULU
Bir gönderinin teslim edilebilmesi için:
a) Kayıtlı posta gönderileriyle havalelere ait formül, defter veya alındılardaki ilgili yerlerin alıcı
tarafından imzalanması,
b) Varsa, posta ücretleriyle diğer paraların tahsil edilmesi,
şarttır.
KABUL EDİLMEK İSTENMEYEN GÖNDERİLER
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
95 / 635
Bir gönderinin, alıcısı tarafından kabul edilmek istenmemesi halinde, durum bu gönderinin,
haber kâğıdının veya bunlara ait kayıt ve kâğıtların uygun bir yerine yazılarak alıcısına
imzalattırılır.
Alıcı bunu yapmaktan kaçınırsa, durum dağıtıcı tarafından yazılarak imzalanır.
Bu tür gönderilere herhangi bir nedenle teslim edilemeyen gönderiler gibi işlem uygulanır.
AYNI ALICIYA AİT BİRDEN FAZLA ADRESLİ GÖNDERİLER
Üzerinde aynı alıcıya ait olsa dahi, birden fazla adres ve teslim yeri gösterilmiş gönderiler
dağıtılmayarak gerekli meşruhat verilmek suretiyle çıkış yerine geri gönderilir.
AYNI İSİMDE BİRKAÇ ALICISI BULUNAN GÖNDERİLER
Bir posta gönderisinin adresinde yazılı adı ve soyadı taşıyan birden fazla kimse bulunur ve asıl
alıcının kim olduğu da kesin olarak saptanamazsa o gönderi üzerine durum yazılıp
imzalanarak göndericisine geri yollanmak üzere merkeze getirilir.
GÖNDERİLERİN ÜZERİNDEKİ DİKKATE ALINMAYACAK YAZI VE İŞARETLER
Gönderiler üzerine yazılmış olan ve posta hizmet ve servisleriyle ilgisi bulunmayan
"İvedi","Özeldir","Zata Mahsus","Kişiye Özel","Önemli" veya "Gizli" gibi yazı ve işaretler
dikkate alınmaz.
GERİ VE TEKRAR YOLLAMADA ETİKET VE DAMGA KULLANILMASI
Dağıtılamayıp tekrar veya geri yollanan gönderilere duruma uyan etiket yapıştırılır. Etiket
yoksa bunun yerini tutan damga basılır.
"ÖZEL ULAK" İŞARETLİ GÖNDERİLER
"Özel Ulak" işaretini taşıyan gönderilerin dağıtım, teslim şekli ve ödenmesinde, bu işareti
taşımayanlara uygulanan işlem aynen uygulanır. Ancak, bu gönderiler, görevlendirilmiş
bulunan özel dağıtıcı ile ve genel dağıtım beklenmeden teslim edilmek veya ödenmek üzere
alıcının adresine götürülür.
İlk götürülüşte teslim ve ödenmesi sağlanamayan bu gönderiler üzerlerine gerekli şerh
verilerek PTT işyerine geri getirilirler.
Bunlardan:
a) Mektup postası gönderileri ilk normal dağıtımda tekrar götürülürler.
b) PTT işyerinde teslimi gerekenleri için ise PTT işyerlerinde teslim edilmek veya ödenmek
üzere haber kâğıdı bırakılır.
Gönderi teslim veya ödemenin yapılacağı PTT işyerine geri getirilir veya teslim olunur.
Bununla birlikte, karşılığında imza alınmaksızın teslimi gereken kayıtsız gönderiler, bu ilk
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
96 / 635
götürülüşte teslim edilecek kimse bulunmazsa, bu işareti taşımayan diğer kayıtsız gönderiler
gibi, varsa posta kutularına, yoksa kapı veya pencere altından içeri atılır.
"Özel Ulak" işaretli mektup postası gönderilerinin (kutuya veya kapı altına atılanlar dahil)
dağıtımında gönderi üzerine teslim tarihi ve saati dağıtıcı tarafından yazılarak imzalanır.
"Özel Ulak" işaretini taşıyan bir gönderinin alıcısına teslimi sağlanamadığı için çıkış yerine geri
yollanması sırasında, "Özel Ulak" etiket veya yazısı iki kalın çizgi ile iptal edilir.
Bu işareti çıkışta taşımayan gönderilerin alıcıları istekte bulunursa, gönderiler adrese özel
ulakla yollanabilir. Bu takdirde ek ücret teslim veya ödeme sırasında alıcıdan alınır. Bu
gönderi yurtdışından geliyorsa, alınacak ücret yine yurtiçi özel ulak ek ücretidir.
Köy dağıtımında özel ulak hizmeti uygulanmaz.
"KONUTTA TESLİM" İŞARETLİ GÖNDERİLER
Teslim veya ödeme işlemlerinin PTT işyerlerinde yapılması gereken değer konulmuş mektup
ile havaleler ve ödeme şartı mektup postası gönderiler buna ait ek ücretinin ödenmiş olması
koşuluyla havaleler ve ödeme şartlı gönderiler buna ait ek ücretinin ödenmiş olması
koşuluyla göndericinin isteği üzerine alıcının adresine götürülmek suretiyle teslim edilir veya
ödenir.
Bu işareti çıkışta taşımayan posta gönderileriyle havalelerin alıcıları istekte bulunursa bunlar
da konutta teslim edilir veya ödenir. Bu takdirde hizmete ilişkin ek ücret teslim veya ödeme
sırasında alıcıdan alınır.
Genel Müdürlükçe aksine bir talimat verilmedikçe, ilk götürülüşünde teslim veya ödenmesi
sağlanamayan bu tür gönderiler PTT işyerinde teslim edilmek veya ödenmek üzere haber
kâğıdı bırakılmak suretiyle o gönderi teslim veya ödemenin yapılacağı PTT işyerine geri
getirilir veya teslim olunur.
YANLIŞ DAĞITILAN GÖNDERİLER
Adresin eksikliğinden, iyi yazılmamış olmasından, numara yanlışlığından veya isim
benzerliğinden bir gönderi asıl alıcısından başkasına verilmiş ise açılmış olsa dahi, açan
tarafından uygun şekilde tekrar kapatılıp, keyfiyetin şerh ve imza edilmesinden sonra geri
alınması gerekir. Eğer o kimse bunu yazıp imzalamaktan imtina eder veya yazı bilmediğini
ifade ederse, dağıtıcı gönderinin arkasına "...... nedeniyle ..... ye teslim edilmiş olan bu ....
kendisi tarafından açılmış ise de keyfiyeti yazıp imzalamaktan çekinmiştir (yahut yazı
bilmediğini belirtmiştir)" şeklinde bir şerh verip kendisi imzalar ve asıl alıcı aynı dağıtım
bölgesinde (cihetinde) ise ona teslim eder, değilse ona göre yeniden teslimi sağlanmak üzere
merkeze getirir.
Gerçek alıcısından başkasına yanlışlıkla verilen gönderilerin genel hükümler gereğince geri
alınmaları sağlanır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
97 / 635
Ancak, adreslerin tamam yazılmış veya asıl alıcılarının bilinen ve tanınan kişiler olmasına
rağmen, gönderilerin yanlış eksik veya düzensiz bir şekilde verilmiş olmasından buna
sebebiyet veren personel sorumlu tutulur.
GÖNDERİLERİN TESLİMDEN ÖNCE AÇILAMAYACAĞI
Alıcının, teslimden önce bir gönderinin içini görmek veya bunları okuyup öğrenmek yolundaki
isteği, söz konusu gönderi açık kart şeklinde olsa bile yerine getirilmez.
Bununla birlikte postada hasara uğramış veya yeniden ambalajlanmış (zarflanmış) bir gönderi
istek üzerine teslimden önce alıcı tarafından açılabilir. Ancak bu işlem merkezde yapılır.
DAĞITILAN GÖNDERİLERİN GERİ ALINABİLMESİ
Alıcısına usulünce teslim edilmiş olan bir gönderinin geri verilmesi isteği kabul edilmez.
ADRESLERİN DÜZELTİLEMEYECEĞİ VE DEĞİŞTİRİLEMEYECEĞİ
Teslim edilmeyen bir gönderinin adresi PTT personelince silinemez, düzeltilemez veya
değiştirilemez.
Bu tür gönderilerin arkalarında yalnız teslim edilememe nedeni gösterilir. Ancak alıcısının
yeni adresi saptanan gönderiler hakkında gönderinin türüne ve aynı cihet sahasında dağıtılıp
dağıtılmayacağı hususları dikkate alınarak mevzuatta belirtildiği şekilde işlem yapılır.
ALICILARIN ADRES DEĞİŞTİRDİKLERİNİ BİLDİRMELERİ
Alıcılar, adreslerinde olacak değişiklikleri ilgili PTT işyerine yazı ile bildirmelidir. Bununla
birlikte, bir kimse adresini değiştirdiğini ve adına gelecek gönderilerin yeni adresine
getirilmesini dağıtıcıya söylerse dağıtıcı yeni ve eski adresleri kaydederek durumu amirine
bildirir.
İstekte bulunan kişi tanınmıyorsa kendisinden kimliğini ispat etmesi istenir. Kimliğini ispat
edemeyenlere PTT İşyerine başvurması belirtilir.
ALICILARINA VERİLEMEYEN GÖNDERİLER
1) Dağıtılamayan ve geri gönderilmeleri gerekmeyen kayıtsız gönderilere ilişkin takseli
gönderilerin dağıtım ve teslimine ilişkin mevzuat hükümleri saklı kalmak şartıyla alıcılarına
verilemeyen kayıtsız gönderiler için aşağıdaki işlemler uygulanır.
a) Üzerinde yazılı adreste oturmayan veya yeni adresini bildirmeden başka yere giden veya
alıcı tarafından kabul edilmeyen gönderiler hemen geri gönderilir.
Alıcı adresinin değişmesi halinde bu gönderiler, üzerinde göndericinin tekrar yollamaya engel
bir şerhi bulunmadıkça, alıcının yeni adresine gönderilir.
b) Alıcısı ölmüş olup da mirasçıları tarafından 15 gün içinde kabul edilmeyen gönderiler bu
sürenin sonunda geri gönderilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
98 / 635
c) Adresinde hazır bulunmadığı için alıcısına verilemeyen ve haber kâğıdı bırakıldığı halde bir
hafta içinde PTT işyerinden alınmayan gönderiler bu sürenin sonunda geri gönderilir.
d) Postrestant adresli gönderilerle bekletilmesi alıcı tarafından yazı ile istenen gönderiler
geldikleri tarihten başlamak üzere PTT Merkezinde iki ay bekletilir. Bu sure gönderici ve
alıcının isteği ile uzatılamaz ve iki ay için alınmayan söz konusu gönderiler geri gönderilir.
e) Posta abone kutularına konulan kayıtsız gönderiler kutu kira süresinin bitimine kadar
alınmazlar ve bunların kutu kiracısının adresinde de teslimi mümkün olmazsa, geri gönderilir.
2) Dağıtıcılar teslim edemedikleri gönderileri dağıtım bittikten sonra üzerlerinde tutamazlar.
Bunlar, alıcılarının başvurmaları halinde teslim edecek veya gerekirse çıkış merkezine geri
gönderecek servislere dağıtım biter bitmez teslim edilir. Geri getirilen gönderilere,
gönderinin neden teslim edilemediği, kimlerden sorulup araştırıldığı yazılır.
Verilen bu meşruhat ilgili servis yetkililerince yeterli görülmediği takdirde ya alıcının yeniden
araştırılması istenir veya meşruhatın gerekli açıklıkta yazılması sağlanır.
3) Ayrıca bu gönderilere dağıtılamama nedenini belirten, aşağıdaki Fransızca ve Türkçe
etiketlerden uygun olanı yapıştırılır veya bunun yerine geçen damga basılır.
- Ölmüş
…………..
Décédé
- Kabul edilmemiş
…………..
Refusé
- Gitmiş
…………..
Parti
- Bilinmiyor
…………..
Inconnu
- Adres yetersiz
…………..
Adresse insuffisante
- Aranmamış
…………..
Non reclamé
Yukarıdaki bilgilerin tümünü içeren etiket veya damga kullanıldığında uygun olan göz
işaretlenir.
ELDE KALAN GÖNDERİLER
Her ne sebeple olursa olsun alıcılarına verilememiş olan maddeler hakkında aşağıda yazıldığı
gibi işlem yapılır:
a) Adres bırakmaksızın başka yere giden veya bulunamayan alıcılara ait olan veya bunlar
tarafından kabul edilmeyen KAYITSIZ ve taahhütlü haberleşme maddeleriyle değerli mektup
ve kutular ve havaleler hemen çıkış yerlerine geri gönderilir.
b) Alıcıları ölmüş olup 15 gün içinde mirasçılar tarafından kabul edilmeyen KAYITSIZ ve
taahhütlü haberleşme maddeleri de çıkış yerlerine geri gönderilir.
Alıcıları ölmüş olan değerli mektup ve kutular ve havaleler için göndericilerin istekleri sorulur.
c) Alıcıları konutlarında bulunmadığı için verilemeyen taahhütlü haberleşme maddeleriyle
değerli mektup ve kutular bir hafta sonra çıkış yerlerine geri gönderilir.
d) Alıcıları postaneye çağırılan değerli mektup ve kutular geldikleri tarihten başlayarak 15 gün
içinde alınmazlarsa yine çıkış yerlerine geri gönderilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
99 / 635
e) Alıcıları konutlarında bulunmayan havalelerle çağrı üzerine postaneden alınmayan
havaleler de geldikleri tarihten başlayarak bir ay sonra çıkış yerlerine geri yollanır.
Postrestant işaretiyle gelen veya saklanmaları alıcıları tarafından yazı ile istenilen kayıtsız ve
taahhütlü haberleşme maddeleriyle değerli mektup ve kutular ve havaleler sahipleri
tarafından alınmak üzere iki ay bekletilir. Bu süre geçtikten sonra çıkış yerlerine geri
gönderilir.
Abone kutularına ait posta maddeleri kutu kira süresinin bitmesine kadar alınmazsa çıkış
yerlerine geri gönderilir. Ancak kayıtlı maddeler ve havaleler bir ay içinde alınmazlarsa geri
gönderilir.
Ödeme şartlı postrestant maddeler 15 günden fazla bekletilemez.
Çıkış yerine geri gelen posta maddelerinden göndericileri belli olanlar merkezce sahiplerine
verileceği gibi belli olmayanlar da bunlar tarafından aranmaları beklenerek kayıtsızlar 3 ay
taahhütlülerle değerli mektup ve kutular bir yıl saklanır ve kayıt edileceği listelerle postane
içinde ilan edilir. Bu sürelerin sonunda sahipleri çıkmayanlar P.T.T. İdaresince tayin edilecek
özel kurullar tarafından açılır. İçlerinden sahipleri anlaşılabilenler kendilerine verilir; sahipleri
anlaşılamayanlar ve bir değeri olmayanlar imha edilir. Değerli olanlar satılır ve bedelleri,
gerekirse postaca alınan ücret ve resimler alındıktan sonra sahiplerinin aramaları beklenerek
iki yıl saklanır. Bu süre içinde sahipleri çıkmayan paralar idareye gelir kaydedilir. Açılan
maddelerin kapsamından postayla gönderilmesi yasak maddeler çıkarsa bunlara yasak
maddelere uygulanması gereken hükümler uygulanır.
KAYITSIZ MEKTUP POSTASI GÖNDERİLERİNİN DAĞITILMASI
Kayıtsız mektup postası gönderileri şunlardır:
- Mektuplar (açık mektup ve hava mektupları dahil),
- Posta kartları,
- Basılmış kağıtlar (kitap, dergi, gazete, tebrik v.s.)
- Görme engellilere özgü yazılar,
- Küçük paketler,
Bunların teslimlerinde alıcıdan imza istenmez.
Kayıtsız posta gönderileri; uçak ile, özel ulak ile, postrestant işaretli olabilir.
KAYITSIZ GÖNDERİLERİN KİMLERE TESLİM EDİLECEĞİ
Kayıtsız mektup postası gönderileri alıcının adresine götürülerek dağıtılır. Genel olarak bunlar
alıcılarına verilir.
Ancak aşağıdaki hallerde özel işlem uygulanır:
a) Alıcıların bulunamamaları halinde bunlar, alıcıların tayin ettiği kimseye veya ailesinden
yahut hizmetçilerinden, müstahdemlerinden yetişmiş olan birine verilir veya varsa mektup
kutusuna atılır. Bunlar yoksa kapı veya pencere aralığından içeri atılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
100 / 635
b) İşhanı veya apartman adresli olan gönderiler, varsa girişteki mektup kutularına atılır, yoksa
apartman görevlisine teslim edilir. Dağıtıcılar, bu gönderilerin dağıtımı için işhanı veya
apartmanların ikinci katlarından yukarı çıkmak zorunda değildir.
Ancak, apartman görevlisi olmayan ve kutu koymamakta ısrar eden apartman adresli alıcılara
gelen gönderiler, bunların girişlerinde uygun bir yere bırakılır.
c) Resmi daire, ticarethane, kurum, ortaklık ve benzerleri ile diğer tüzel kişiler adına gelen
gönderiler, bunların müdür, amir, başkan veya benzerleri olarak tanınan ve gerektiğinde bu
sıfatlarını ispat eden görevlilere veya bunların yazı ile gösterecekleri görevlilere teslim edilir.
d) Okullardaki öğrenciler öğrenci yurtları, hastane, hapishane, fabrika, maden ve kömür
ocakları, tersane, tiyatro, ote1, kahve, gazino, lokanta idarelerine ve bu gibi yerlerde
bulunanlara ait kayıtsız gönderiler, bunların müdür, kâtip, mutemet, sahip veya görevlilere
verilir.
e) Takma adlı bir kişiye veya adrese gönderilen kayıtsız gönderiler bir konut veya işyeri
adresini de taşıyorsa bu yere gösterilir ve kabul olunursa teslim edilir. Ancak, takma ad
kullanan yazar veya sanatçılara bu adları ile gönderilmiş bulunan gönderiler, kendileri
bilindikçe, asıl adlarına gelmiş olanlar gibi teslim olunur.
f) Serbestçe girilemeyen veya açıkta demirlemiş bulunan gemilerde bulunanlar adına gelen
kayıtsız gönderiler, geminin bağlı bulunduğu acenteye veya temsilcisine teslim olunur. Gemi
rıhtıma yanaşmış ve içine girmek mümkün ise gönderiler geminin kaptanına veya yetkili
görevliye verilebilir.
g) Harp gemilerine ait gönderiler, doğrudan doğruya gemi kumandanına veya nöbetçi
subayına teslim edilir. Bu mümkün olmazsa ve PTT işyerinden aldırılacağı da bildirilmemişse
Deniz Kumandanlığına, yoksa Liman Reisliğine, yabancı harp gemilerine ait olanlar da
geminin bağlı olduğu devletin konsolosluğuna verilir.
h) Askeri kuruluş ve birliklerle buralardaki subay, astsubay ve erler adına gelen kayıtsız
gönderiler, Milli Savunma Bakanlığınca hazırlanan yönetmelik hükümleri gereğince
mutemetler aracılığı ile PTT işyerlerinden aldırılacağı bunların kumandanları tarafından
bildirilmedikçe, buraların kumandan, kâtip veya nöbetçi subaylarına teslim olunur. Askeri
dairelerdeki askeri ve sivil personel adına gelen gönderiler kendilerine, mümkün olmazsa
kâtip veya arkadaşlarına veya görevlilere verilir.
KAYITSIZ GÖNDERİLERİN BIRAKILAMAYACAĞI YERLER
Dağıtıcılar, kayıtsız mektup postası gönderilerini bahçe kapılarından içeri atamayacakları gibi
bir kaç ailenin birlikte oturduğu ev veya apartmanların ortak kapıları altından da atamazlar.
Bundan başka resimli eserler, dergiler ve büyük boy gönderiler, bükülüp katlanarak mektup
kutularına sokulamaz, kapı veya pencere aralarına sıkıştırılamaz. Bu gibi gönderiler alıcılarına
veya birlikte oturanlardan birine teslim olunur. Teslim edilecek kimse bulunamazsa, adrese
bırakılacak bir haber kâğıdı ile keyfiyet alıcıya duyurularak, gönderi en yakın PTT işyerine
teslim edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
101 / 635
Boşaltılmamış olduğu için dolu kutulara sokulamayan gönderiler de yine alıcılarına veya
birlikte oturanlardan birine verilir ve kutunun boşaltılması kendilerinden istenir.
VELİLİK VE VASİLİK ALTINDA BULUNANLAR ADINA GELEN KAYITSIZ GÖNDERİLER
Küçükler, deliler, bunaklar ve benzerleri gibi velilik veya vasilik altında bulunanlar adına gelen
kayıtsız gönderiler kanuna göre bunları almaya yetkili olan kişilere verilir.
Ancak, görünüşe göre, mümeyyiz olduğu açıkça anlaşılan küçükler adına gelen kayıtsız
gönderiler alıcılarına verilebilir.
İFLAS EDENLER ADINA GELEN KAYITSIZ GÖNDERİLER
İflas edenler adına gelen kayıtsız gönderiler, kanunla yetkili olan makamlar tarafından başka
bir teslim yeri PTT işyerine bildirilmedikçe, üzerlerinde gösterilen adresteki alıcısına teslim
edilir.
ÖLMÜŞ OLANLAR ADINA GELEN KAYITSIZ GÖNDERİLER
Alıcıları ölmüş olan kayıtsız gönderileri teslim almaya, bunların mirasçıları yetkilidir.
Bununla birlikte, bu tür gönderiler, alıcıları gösterilen adreste bulunmayan diğer kayıtsız
gönderiler gibi, alıcının aile fertlerinden veya hizmetçilerinden yetişmiş olan birine veya aynı
adreste bulunan müdür, kâtip, mal sahibi gibi kimselere de verilebilir.
ALICILARI TARAFINDAN TESLİM ALINMAK İSTENMEYEN KAYITSIZ GÖNDERİLER
Alıcılar, adlarına gelen kayıtsız mektup postası gönderilerini almak istemezlerse bu
gönderilerin arkasına "kabul etmiyorum" şeklinde yazıp imza etmeleri kendilerinden istenir.
Alıcı bunu yapmak istemezse, dağıtıcı tarafından "kabul edilmemiş ve imzalanmak da
istenmemiştir" şeklinde bir şerh verilerek imzalanır. Bu gönderiler, göndericilerine geri
yollanmak üzere merkeze getirilirler.
Alıcısı ölmüş olan kayıtsız gönderilerin yetkililerce kabul edilmemesi halinde de yukarıdaki
gibi işlem yapılır.
DAĞITILAN KAYITSIZ GÖNDERİLERİN GERİ ALINMASI
Usulüne uygun olarak dağıtılmış olan kayıtsız mektup postası gönderileri geri alınmaz.
Ancak, yanlış teslim edilenlerle; kendisine bırakılan bir kimse tarafından alınıp da gerçek
alıcısına verilemeyen veya asıl alıcı tarafından kabul edilmediği bildirilen gönderiler geri alınır
ve keyfiyet bunların arkalarına şerh ve imza ettirilir. Bu şerh, gönderiyi geri veren tarafından
yazılmak istenmezse dağıtıcı tarafından yazılarak tarih ve imza atılır. Bunlardan açılmış
olduğu anlaşılan gönderilerin üzerine keyfiyet, geri verenlere şerh ve imza ettirilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
102 / 635
Dağıtıcılar, yukarda sayılan genel yerlere bırakmış oldukları gönderilerden asıl alıcılarına
verilmediği anlaşılanları toplayıp her birine teslim edilememe sebeplerini ayrı ayrı yazarak
göndericilerine iade edilmek üzere merkeze getirir.
ADRESSİZ GAZETE VE DERGİLERİN LİSTESİNE GÖRE DAĞITILMASI
Üzerlerinde belirli bir alıcı ad ve adresi gösterilmeksizin gazete idarehaneleri, yayınevleri veya
bayiler tarafından abonelerine dağıtılmak üzere servislerimize çok sayıda verilen ve varış
yerlerine tomar halinde gelen gazete ve dergiler, göndericileri tarafından düzenlenerek daha
önce gönderilmiş bulunan listelerde gösterilen alıcılarına dağıtılır.
Bu dağıtım, daha önce alınmış olan listelerde bir değişiklik yapılmadıkça veya yeni bir liste
alınmadıkça ilk dağıtım listelerinde gösterilen alıcılarına adreslerinde yapılır. Bu
gönderilerden köy varışlı olanları da diğer kayıtsız gönderiler gibi köylerde dağıtılır.
Gelen tomarlardan çıkan gazete veya dergi adetlerinde, listesine göre eksiklik olduğu
takdirde, durum ilgililere bildirilerek çıkış merkezinden tamamlatılması sağlanır.
ADRESSİZ BASILMIŞ KÂĞITLARIN DAĞITIMI
Üzerlerinde alıcı ad ve adresi gösterilmeden ve dağıtılacakları yerler kabul sırasında
göndericilerince belirtilmiş olan çok sayıdaki basılmış kâğıtlar, belirtilen ticaret, sanat, meslek
sahiplerine veya ev yahut diğer adreslere dağıtılır.
Sayılarının çokluğu nedeniyle bunlar, en çok bir haftada bitirilmek üzere gerektiğinde birkaç
seferde de dağıtılabilir, Ancak, bayram ve yılbaşı gibi işlerin pek fazla olduğu zamanlarda ilgili
amirin vereceği emirle bunların dağıtılması ertelenebilir veya dağıtım süresi uzatılabilir.
TAKSELİ GÖNDERİLER VE ÜCRETLERİN KONTROLÜ
Dağıtıcılar, dağıtılmak üzere kendilerine verilen kayıtsız mektup postası gönderilerinden
ücreti ödenmemiş veya eksik ödenmiş olduğu halde çıkış yerinde takse işlemi uygulanmamış
olan kayıtsız gönderileri takse işlemine tabi tutmakla birlikte gerçekleme kâğıdı düzenlenmek
üzere durumu amirine bildirirler.
Dağıtıma götürülen takseli gönderiler için 1111 stok numaralı Takseli Maddeler Listesi
düzenlenir.
Takseli gönderiler, takse ücreti alınmadan ve karşılığında o gönderi üzerine pul yapıştırılıp
silinmez kalemle iptal edilmeden teslim olunmaz. Bu işlemi alıcı kim olursa olsun gereğince
yapmamaktan dağıtıcı sorumludur.
Alıcı, gelen gönderinin çıkış yeri ile gönderici ad ve adresini öğrenmek isterse, bunlar bilindiği
takdirde kendisine söylenebilir. Fakat gönderi açık veya posta kartı şeklinde bile olsa
kapsamının incelenmesine izin verilmez.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
103 / 635
Takse ücreti ödenmeyen gönderiler "Takse ücreti ödenmemiştir", şerhi verilerek
göndericisine geri yollanmak üzere merkeze getirilir.
Tahsil edilen takse ücretleri ile takse ücretleri verilmeyen gönderiler 1111 stok numaralı
Takseli Maddeler Listesi ile birlikte merkeze dönüşte amire teslim olunur.
DAĞITILAMAYAN KAYITSIZ GÖNDERİLER
Dağıtılamayan ve geri gönderilmeleri gerekmeyen kayıtsız gönderilere ilişkin Takseli
gönderiler hariç olmak üzere aşağıdaki işlemler uygulanır.
a) Üzerinde yazılı adreste oturmayan yahut yeni adresini bildirmeden başka yere giden veya
alıcı tarafından kabul edilmeyen gönderiler hemen geri gönderilir.
Alıcı adresinin değişmesi halinde bu gönderiler, üzerinde göndericinin tekrar yollamaya engel
bir şerhi bulunmadıkça, alıcının yeni adresine gönderilir.
b) Alıcısı ölmüş olup da mirasçıları tarafından 15 gün içinde kabul edilmeyen gönderiler bu
sürenin sonunda geri gönderilir.
c) Adresinde hazır bulunmadığı için alıcısına verilemeyen ve haber kağıdı bırakıldığı halde bir
hafta içinde PTT işyerinden alınmayan gönderiler bu sürenin sonunda geri gönderilir.
d) Postrestant adresli gönderilerle bekletilmesi alıcı tarafından yazı ile istenen gönderiler
geldikleri tarihten başlamak üzere PTT Merkezinde iki ay bekletilir. Bu sure gönderici ve
alıcının isteği ile uzatılamaz ve iki ay için alınmayan söz konusu gönderiler geri gönderilir.
e) Posta abone kutularına konulan adi gönderiler kutu kira süresinin bitimine kadar
alınmazlar ve bunların kutu kiracısının adresinde de teslimi mümkün olmazsa, geri gönderilir.
Dağıtıcılar teslim edemedikleri gönderileri dağıtım bittikten sonra üzerlerinde tutamazlar.
Bunlar, alıcılarının başvurmaları halinde teslim edecek veya gerekirse çıkış merkezine geri
gönderecek servislere dağıtım biter bitmez teslim edilir. Geri getirilen gönderilere,
gönderinin neden teslim edilemediği, kimlerden sorulup araştırıldığı yazılır.
Verilen bu meşruhat ilgili servis yetkililerince yeterli görülmediği takdirde ya alıcının yeniden
araştırılması istenir veya meşruhatın gerekli açıklıkta yazılması sağlanır.
Ayrıca bu gönderilere dağıtılamama nedenini belirten, aşağıdaki Fransızca ve Türkçe
etiketlerden uygun olanı yapıştırılır veya bunun yerine geçen damga basılır.
- Ölmüş
- Kabul edilmemiş
- Gitmiş
- Bilinmiyor
- Adres yetersiz
…………..
…………..
…………..
…………..
…………..
Décédé
Refusé
Parti
Inconnu
Adresse insuffisante
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
104 / 635
- Aranmamış
…………..
Non reclamé
Yukarıdaki bilgilerin tümünü içeren etiket veya damga kullanıldığında uygun olan göz
işaretlenir.
Ancak, aşağıda yazılı kayıtsız gönderiler dağıtılmadıkları takdirde imha edilmek üzere
Başmüdürlüğe gönderilir.
a) Göndericinin adresi ve çıkış yeri belli olmayan posta kartları,
b) Fabrikalar, Sanayi ve Ticaret Evleri, Turizm Acenteleri, Eğlence yerleri, Mesleki Kuruluşlar
ve dernekler ile bunlara benzer Kurum ve kişiler tarafından gönderilen ve üzerlerinde fiyat
gösterilmemiş olan:
- Reklam kağıtları,
- Prospektüsler,
- İlanlar.
Bununla birlikte yukarda sayılan türden oldukları halde üzerinde gönderici tarafından teslim
edilememe halinde geri gönderilmesi isteğine ilişkin bir not konulan gönderiler çıkış yerine
geri yollanır.
TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLERİN DAĞITIMI
Kabulü sırasında gönderici tarafından ek ücreti ödenmek suretiyle istekte bulunulmuş olması
üzerine karşılığında alındı verilmek veya tevdi listelerine veya zimmet defterlerine imza
atılmak ve damga basılmak suretiyle kabul edilip alıcısının imzası alınarak teslim olunan ve
üzerlerinde taahhütlü olduklarını gösteren, etiket veya işaret bulunan:
- Mektuplar (hava mektupları dahil)
- Posta kartları
- Basılmış kağıtlar (kitap, dergi, gazete, tebrik v.s.)
- Görme engellilere özgü yazılar
- Küçük paketler taahhütlü gönderilerdir.
Sözü edilen etiket ve işaretler şunlardır:
Taahhütlü - Recommandé (veya RR)
Alma haberli taahhütlü - Recommandé avis de réception veya (AR)
Resmi taahhütlü - RT
TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLERİN DAĞITICILAR TARAFINDAN ALINIRKEN İNCELENMESİ
Dağıtıcılar, kendilerine dağıtılmak üzere verilen taahhütlü gönderileri alırken ambalajlarını
(zarf, kuşak vs.) dikkatle gözden geçirirler.
Ambalajlarında yırtıklık, bozukluk, açılıp kapandığını gösterir izler bulunan taahhütlü
gönderiler emniyet altına alındıktan ve gerekli meşruhat verildikten sonra teslim alınır.
İtirazsız olarak alınan taahhütlü gönderilerde sonradan görülecek eksiklik veya
bozukluklardan dağıtıcı sorumludur.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
105 / 635
DAĞITIMA GÖTÜRÜLMEYEREK GÖNDERİCİLERİNE GERİ YOLLANACAK TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLER
Aşağıda gösterilen taahhütlü gönderiler dağıtıma götürülmeyerek göndericilerine geri
yollanır.
a) Üzerinde birden fazla alıcı adı gösterilen taahhütlü gönderiler,
b) Alıcı adı tam gösterilmeyen, bunlar için sadece baş harfler, yalnız küçük adlar, uydurma
veya takma adlar ile herhangi bir uzlaşmalı işaret kullanılmış olan taahhütlü gönderiler.
Ancak, yukarıdaki (b) paragrafında sayılanlar içinde olup da, makam, unvan, rütbe gibi
açıklayıcı bilgilerin adreste gösterilmiş olması nedeniyle alıcısı kesinlikle tanınan taahhütlü
gönderiler geri gönderilmeyerek dağıtıma götürülür.
EKSİK ÜCRETLİ TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLER
Dağıtıcılar, dağıtılmak üzere teslim aldıkları taahhütlü gönderilerden ücretinin eksik olduğunu
gördüklerini üzerlerine eksik ücret karşılığı pulun yapıştırılmak ve bu miktar pulun çıkış
yerinden getirtilmesi için gerçekleme düzenlenmesini sağlamak üzere ilgili amire verirler.
Bu tür gönderiler ancak bu işlemden sonra alıcılarına teslim edileceklerinden hiç bir surette
takse işlemine tabi tutulmazlar.
TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLERİN KAYIT İŞLEMİ
Gelen taahhütlü gönderiler dağıtım cihetlerine göre ayrıldıktan Kayıtlı Posta Maddelerinin
Otomasyon Sistemine kaydedilir ve ilgili dağıtıcılara imza karşılığı teslim edilir.
Dağıtıcılar, gönderileri listelerdeki kayıtlarıyla karşılaştırırlar. Herhangi bir yanlışlık veya
noksanlık varsa bunları ilgililere düzelttirdikten sonra dağıtıma çıkarlar.
Dağıtıma çıkılırken, taahhütlü gönderiler kayıtsız gönderilerle birlikte dağıtım sırasına göre
dizilerek çantaya konur. Ancak, bunların kayıtsız gönderiler gibi dağıtılmasından, gerekli
imzalar alınmadan alıcılarına verilmesinden dağıtıcı sorumludur.
TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLERİN TESLİMİ
Taahhütlü gönderiler genel kural olarak asıl alıcılarına veya varsa yazı ile atadıkları vekil veya
mutemetlerine, bunların da bulunmamaları halinde kendisiyle birlikte oturan ailesinden veya
hizmetçilerinden yetişmiş olan birine veya aynı yerde bulunan mal sahibi, müdür, kâtip gibi
kimselere teslim edilir.
Ancak, büyük ticaret hanlarıyla apartmanlarda oturanlar adına gelen taahhütlü gönderiler,
bunların görevlileri bulunsa bile üst katlara çıkılarak alıcılarına teslim edilir.
Taahhütlü gönderiler, alıcılarına "Dağıtım/Teslim Listesi" ve varsa alma haberi kartları imza
ettirildikten ve tarih yazdırıldıktan sonra verilir. Okunaklı olmayan imzaların altına alanın adı
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
106 / 635
ve soyadı yazdırılır veya dağıtıcı tarafından yazılır. Alıcı tarih koymazsa bu da dağıtıcı
tarafından belirtilir.
Taahhütlü gönderinin alıcısından başka bir yetkiliye teslimi halinde alanın imzası üzerine
"Vekili", "Mutemedi", "Kâtibi", "Oğlu" ve benzerleri gibi ilgi derecesi ile adı ve soyadı
yazdırılır. Bunlar gerektiğinde dağıtıcılar tarafından da yazılabilir.
Resmi daire, kurum, dernek, ortaklık gibi tüzel kişiler adına gelen taahhütlü gönderiler bu
kurumların yazı ile atadığı mutemetlerine veya bunların müdür, amir veya kâtiplerine teslim
olunur.
Söz konusu mutemedin adı, soyadı, görevi ve tatbik imzası bir sirküler veya özel yazı ile ilgili
PTT işyerine Kurum tarafından bildirilmelidir.
İçlerine serbestçe girilemeyen fabrika, atölye, tamirhane, maden ve kömür ocakları, tersane,
gazino, otel, hastane, okul ve öğrenci yurtlarında, ceza ve tutuk evlerinde bulunanlar adına
gelen taahhütlü gönderilere de alanın imzası üzerine "Vekili", "Mutemedi", "Kâtibi", "Oğlu"
ve benzerleri gibi ilgi derecesi ile adı ve soyadı yazdırılır. Bunlar gerektiğinde dağıtıcılar
tarafından da yazılabilir.
Askeri birlik ve kurumlarla buralardaki ordu mensuplarına ve askeri okullardaki öğrencilere
gelen taahhütlü gönderiler.
Ordu Mensupları Adlarına Gönderilecek Posta Maddeleriyle Havalelerin Postahanelerden
Alınma ve Sahiplerine Verilme Tarzını Gösterir Yönetmelik hükümleri gereğince alıcılarının
kendilerine ve Birlik mutemetlerine teslim edilir.
Velilik ve vasilik altında bulunanlar (küçükler, akıl hastaları, bunaklar ve benzerleri) adına
gelen taahhütlü gönderiler, kanuna göre bunları almaya yetkili olan kişilere verilir.
Ancak, görünüşe göre, mümeyyiz olduğu açıkça anlaşılan küçükler adına gelen taahhütlü
gönderiler kendilerine verilebilir.
İflas edenler adına gelen taahhütlü gönderiler, kanunla yetkili olan makamlar tarafından PTT
işyerine başka bir teslim yeri bildirilmedikçe, üzerlerinde gösterilen adresteki alıcısın teslim
edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
107 / 635
Alıcıları ölmüş olan taahhütlü gönderileri teslim alma hakkı, bunların mirasçılarına aittir. 15
gün içinde mirasçılar tarafından aranmayan taahhütlü gönderiler göndericilerine geri
yollanır.
Ancak, alıcıları ölmüş olan "Alıcının kendisine verilecek" işaretini taşıyan gönderiler
göndericilerine geri yollanır.
"ALMA HABERLİ" TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLERİN TESLİMİ
"Alma haberli" işaretini taşıyan taahhütlü gönderilerin teslimi sırasında alma haberi kartının
boş yerleri usulüne göre doldurulup alıcıya imzalattırıldıktan sonra, göndericisine
gönderilmek üzere merkeze geri getirir. Alıcısından başkasına teslim veya alıcı imzasının
okunamaması halinde, teslim alanın adı soyadı ile mutemedi, oğlu, eşi gibi açıklayıcı bilgiler
alma haberlerine yazılır.
Üzerinde "Alma haberli" İşaretini taşıyan ve ücretinin de buna göre ödendiği anlaşılan
taahhütlü bir gönderinin alma haberi yoksa bunun için yeniden bir alma haberi düzenlenerek
gönderiye eklenir.
"ALICININ KENDİSİNE VERİLECEK"İŞARETİNİ TAŞIYAN TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLERİN TESLİMİ
"Alıcının kendisine verilecek" işaretini taşıyan alma haberli taahhütlü gönderiler alıcının
bizzat kendisine teslim edilir. Alıcıları ölmüş ise göndericilerine geri gönderilir. Bunlar hiç bir
surette alıcının vekil veya mutemedine yahut bir başka yetkiliye verilmez. Aracı adresiyle
gönderilen bu tür taahhütlüler aracı olarak gösterilen kimseye teslim edilir. Aracının
bulunamaması halinde bunlar gerçek alıcısı bilinse bile teslim edilmeyerek göndericisine geri
gönderilir.
Görevlerinin taşıdığı önem ve özellik nedeniyle özel kalem müdürü, sekreter ve yaver gibi
özel görevliler aracılığı ile temas edilebilen resmi ve özel kişiler adına yollanan "alıcının
kendisine verilecek" gönderilerin üzerinde "alıcının kendisine teslim edilememesi halinde
özel görevlilerine verilebilir" notunu taşımalıdır. Bu tür gönderilerin alma haberlerine teslim
alanın ad ve soyadı ile görevi teslim sırasında yazılır. Yurtiçi kabul ve varışlı yalnızca “Alıcının
kendisine verilecek” ek hizmeti ile istenmiş gönderiler Dağıtım Teslim Listesine imza alınarak
yalnız alıcılarına teslim edilir, “Özel görevliye verilebilir” şerhi olanlar bu görevlilere teslim
edildiğinde gerekli açıklama Dağıtım ve Teslim Listesine de yazılır.
'Velilik veya vasilik altında bulunanlar adına gelen bu tür gönderilerin söz konusu kimselerin
kendilerine teslimi zorunlu değildir. Veli veya vasi men etmemişse gönderiler alıcının
kendisine verilir.
‘’Kayıtlı Özel Ulak” ve "Alıcının kendisine verilecek" hizmetleri birlikte istenmiş gönderilerin
alıcıları, ilk dağıtımda bulunamazsa, gönderi ikinci dağıtımda bir daha götürülür. Bu
götürülüşte de bulunamazsa bir hafta içinde aranmayan bu tür gönderiler göndericilerine
geri yollanır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
108 / 635
TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLERİN OKUMA YAZMA BİLMEYENLERE, İMZA ATAMAYANLARA VE
GÖRME ÖZÜRLÜ OLANLARA TESLİMİ
Okuma yazma bilmeyen veya imza atamayanlar adına gelen taahhütlü gönderiler alıcılarına
mühür veya elle yapılmış bir işaret kullanılarak teslim edilebilir.
Mühür veya elle yapılmış bir işaretin kullanılmaması halinde, kimlik tespiti ile birlikte parmak
izi alınarak gönderi teslim edilir.
Görme engellilere yapılacak teslim ve ödemelerde kimlik tespiti ile birlikte imza yeterlidir.
Ancak, görme engellinin isteği halinde kimlik tespiti yapılan bir tanık huzurunda teslim ve
ödeme yapılabilir.
KİMLİĞİN ARAŞTIRILMASI VE SAPTANMASI
Dağıtıcı taahhütlü gönderileri alacak olanı tanımıyorsa ondan kimliğini ispat etmesini ister.
Belge göstererek kimliğini ispat edemeyen kimse, imzasını dağıtıcı tarafından bilinen bir
kimseye tasdik ettirebilirse adına gelen taahhütlü gönderi kendisine teslim olunur. Aksi
halde, alıcının merkeze başvurması istenir ve merkeze geri getirilir. Gerekli araştırma
merkezce yapıldıktan sonra gönderi teslim edilir.
Alıcıları tarafından bir hafta içinde aranılmayan bu tür gönderiler göndericilerine geri yollanır.
YANLIŞ TESLİM EDİLEN TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLER
İsim benzerliği, numara yanlışlığı gibi nedenlerle bir taahhütlü gönderinin alıcısından
başkasına verildiği anlaşılırsa bu gönderi merkez amirinin uygun göreceği bir personel
tarafından geri aldırılır. Bu şekilde geri alınan gönderi açılmış ise, kapsamı saptandıktan sonra
gönderi üzerine "Bu taahhütlü ........... tarihinde yanlışlıkla ............... adresine ............ a teslim
edilmiş ve .............. tarihinde açılmış olarak geri alındığında içinde .................. bulunduğu
görülerek önümüzde kapatılmıştır." şeklinde bir yazı yazılarak altı, gönderiyi geri verenle
birlikte imzalanır ve gerekli şekilde kapatılır. Gerekirse bunun için başka bir zarf kullanılır ve
içine konulacak eski zarftaki taahhüt numarası ve adresler aynen yeni zarfa yazılır. Bundan
sonra, gönderinin Dağıtım/Teslim Listesindeki kaydı hizasına bu yolda şerh verilir ve gönderi
ya asıl alıcısına yeniden imza alınmak suretiyle teslim edilir veya göndericisine geri yollanır.
Adreslerin tamam yazılmış bulunmasına veya alıcılarının bilinen ve tanınan kişiler olmasına
rağmen, bir taahhütlü gönderinin yanlış teslim edilmesinden buna sebebiyet veren dağıtıcı
sorumludur.
ALICILARI TARAFINDAN TESLİM ALINMAK İSTENMEYEN TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLER
Alıcılar, adlarına gelen taahhütlü gönderileri almak istemezlerse bu gönderilerin arkasına
"kabul etmiyorum" şeklinde yazıp imzalamaları kendilerinden istenir. Alıcı bunu yapmak
istemezse, dağıtıcı tarafından "kabul edilmemiş ve imzalanmak da istenmemiştir" şerhi
verilerek imzalanır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
109 / 635
Alıcılarınca kabul edilmeyen gönderiler, göndericilerine geri yollanmak üzere merkeze
getirilirler.
Alıcılarının gösterilen adreste dağıtım sırasında bulunmamaları nedeniyle, alıcılarından
başkalarına da verilebilecek gönderilerin bu kişiler tarafından alınmak istenmemesi halinde,
bir hafta içinde aranmayan bu tür gönderiler göndericilerine geri yollanır.
ALICILARINA VERİLEMEYEN TAAHHÜTLÜ GÖNDERİLER
1- Alıcılarına verilemeyen taahhütlü gönderiler için aşağıda belirtilen işlemler uygulanır.
a) Üzerinde yazılı adreste oturmayan veya tanınmayan veya yeni adresini bildirmeden başka
yere giden veya alıcı tarafından kabul edilmeyen taahhütlü gönderiler hemen çıkış yerlerine
geri gönderilir.
Alıcının yeni adresinin saptanması halinde bu gönderiler üzerinde göndericinin tekrar
yollamaya engel bir şerhi bulunmadıkça alıcının yeni adresine gönderilir.
Kayıtlı bulundukları Dağıtım/Teslim Listesindeki özel yerleri veya alma haberleri alıcıları
tarafından imza edilmeyen taahhütlü gönderiler de alıcısına teslim edilmez ve hemen çıkış
merkezine geri gönderilir.
b) Alıcısı ölmüş olup da mirasçıları tarafından 15 gün içinde kabul edilmeyen taahhütlü
gönderiler, bu sürenin sonunda çıkış yerine geri gönderilir.
c) Adresinde hazır bulunamadığı için alıcısına verilemeyen ve haber kâğıdı bırakıldığı halde bir
hafta içinde PTT işyerinden alınmayan taahhütlü gönderiler bu süre sonunda çıkış yerine geri
gönderilir.
d) Postrestant adresiyle gelen taahhütlü gönderilerle, bekletilmeleri alıcıları tarafından yazı
ile istenen taahhütlü gönderiler, alıcısı tarafından iki ay içinde alınmazlarsa bu sürelerin
sonunda çıkış yerine geri gönderilir.
Bu süre gönderici veya alıcının isteği üzerine hiçbir şekilde uzatılamaz.
e) Posta abone kutusu adresine gelen taahhütlü gönderiler bir ay içinde alınamazlarsa çıkış
yerine geri gönderilir.
2-Taahhütlü gönderilerin gösterilen adreste teslimi mümkün olmazsa adlarına gelen
taahhütlü gönderiyi almak üzere bölgesel dağıtım yapılan yerlerde en yakın PTT işyerine,
yerel dağıtım yapılan yerlerde o işyerine başvurmaları için haber kâğıdı düzenlenerek bu
haber kâğıdı, alıcısı bulunmayan kayıtsız gönderilerin bırakılabileceği yerlere bırakılır ve
anılan gönderi yukarda sözü edilen işyerine teslim edilir. Dağıtım/Teslim Listesindeki kaydı
karşısında da "......... tarihinde saat ...... da kimse bulunamadığından teslim edilememiş ve
haber kağıdı bırakılmıştır" şerhi verilerek işyerinde teslim alan personele imza ettirilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
110 / 635
HABER KÂĞITLARI
"Konutta Teslim" veya "Özel Ulak" işaretini taşımadıklarından PTT işyerlerinde verilmesi
gereken:
a) Posta, telgraf ve çek ödeme havalelerinin,
b) Değer konulmuş mektupların,
c) Ödeme şartlı mektup postası gönderilerinin, teslim edilmesi veya ödenmesi için alıcılarının
PTT işyerlerine başvurması haber kâğıtları ile sağlanır.
Haber kâğıtları dağıtım servisine 8003 stok numaralı Evrak Teslim Defterine kaydedilerek
imza karşılığında verilir.
Dağıtım servisine verilen haber kâğıtları dağıtıma çıkarılmadan önce sisteme kaydedilerek
görevli dağıtıcıya Dağıtım Teslim listesine imza alınmak suretiyle verilir.
Dağıtıcı, Dağıtım/Teslim Listesine kaydedilen haber kâğıtlarını diğer kayıtlı gönderilerle
birlikte yapacağı dağıtım sırasına göre çantasına koyarak dağıtıma götürür.
HABER KÂĞITLARININ TESLİMİ
1. Posta, Telgraf ve çek ödeme havalelerine ve değer konulmuş mektuplara ait haber
kâğıtları, kayıtlı bulundukları Dağıtım/Teslim Listesindeki kayıtları hizasına imza alınmak
suretiyle alıcılarına teslim edilir.
2. Ödeme şartlı mektup postası gönderilerine ait haber kâğıtları, kupon kısımlarına teslim
tarihi yazılıp alıcılarının imzası alınmak suretiyle teslim edilir. Bunlar için ayrıca
Dağıtım/Teslim Listesine imza alınmaz.
Teslim edilen haber kâğıtlarının kupon kısımları merkeze getirilerek dağıtıcının
Dağıtım/Teslim Listesine alınacak imza karşılığında ilgili servise teslim edilir.
3. Alıcının bulunamaması nedeniyle alıcı adına başkasına yapılan teslimlerde, 1. maddede
belirtilenler için listenin, 2. maddede belirtilenler içinse kuponun uygun bir yerine imza alınıp
tarih attırıldıktan sonra teslim alanın adı soyadı ve vekil, mutemet vb. gibi ilgi derecesi yazılır.
HABER KÂĞITLARININ TESLİM EDİLEMEMESİ
Alıcı veya alıcı yerine haber kâğıdının teslim edilebileceği bir kimsenin adreste bulunamaması
halinde, dağıtıcı tarafından adrese, gereğince doldurulacak geçici haber kâğıdı bırakılarak
alıcının, adına gelen gönderenin bulunduğu işyerine başvurması sağlanır. Asıl haber kâğıdına
da teslim edilememe nedeni dağıtıcı tarafından yazılır ve bu haber kâğıdı merkeze geri
getirilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
111 / 635
Alıcının adresten kesin olarak ayrılmış olması halinde geçici haber kâğıdı düzenlenmez.
Alıcının gittiği yeni adres öğrenilebildiği takdirde arkasına dağıtıcı tarafından yeni adres
yazılarak haber kâğıdı geri getirilir.
Teslim edilemeyen haber kâğıtları merkeze getirilerek dağıtıcının, Dağıtım/Teslim Listesine
alınacak imza karşılığında ilgili servise teslim edilir.
POSTRESTANT VEYA POSTA ABONE KUTUSU ADRESLİ GÖNDERİLERE AİT HABER
KÂĞITLARININ TESLİMİ
Postrestant işaretiyle veya posta abone kutusu adresiyle gelen kayıtlı gönderilere ait haber
kâğıtları alıcılarına, postrestant veya posta abone kutusu gişe görevlileri tarafından
alıcılarının başvurmaları üzerine teslim edilir. Posta kutusu adresli olanların alıcılarının
başvurmaları bu servisçe düzenlenerek kutuya konan 1808 stok numaralı haber kâğıdı ile
sağlanır.
Haber kâğıtlarının postrestant veya posta abone kutusu servisine verilmesi ve bu servislerce
de alıcılara teslimi, diğer haber kâğıtlarındaki kayıt ve teslim esaslarına göre yürütülür.
KONUTTA TESLİM EDİLECEK DEĞER KONULMUŞ MEKTUPLAR
“Konutta Teslim” veya “Özel Ulak” işareti taşıyan değer konulmuş mektuplar veya Genel
Müdürlükçe konutta teslim ettirilmesi uygun görülenler gösterilen adrese dağıtıcılar
tarafından götürülerek teslim edilir. Alıcıları isterse bu işaretleri taşımayan değer konulmuş
mektuplar da adrese götürülerek teslim edilir. Bu durumda hizmete ilişkin ek ücret teslim
sırasında 2016 stok numaralı alındı ile tahsil edilir.
DEĞER KONULMUŞ MEKTUPLARIN DAĞITICIYA TESLİMİ
Bu gönderiler, merkeze gelişlerinde ilgili memur tarafından gerekli kayıtları yapıldıktan sonra
bunlar için düzenlenen 1011 stok numaralı “Teslim Edilen Maddelere Mahsus Alındı”larıyla
birlikte “Gelen Değer Konulmuş ve Ödeme Şartlı Değer Konulmuş Mektuplar” Listesine
kaydedilir, imza alınmak suretiyle dağıtıcılara teslim edilir.
Bunların memurlardan alınırken kayıtları ile karşılaştırılarak dikkatle gözden geçirilmesi ve
gerektiğinde tartılıp ağırlıklarının kontrol edilmesi gerekir.
Mühürlerinde veya ambalajlarında bozukluk görülen veya açılmış tekrar kapanmış izlenimini
veren yahut adreslerinde silinti, kazıntı veya ilaveler bulunan değer konulmuş mektuplar
dağıtıcılara verilmez. Bunların teslim edilmesi için alıcıları merkeze çağrılır.
Dağıtılmak üzere teslim alınan değer konulmuş mektuplar Dağıtım/Teslim Listesine
kaydedilir.
İtirazsız olarak teslim alınan değer konulmuş mektuplarda sonradan görülecek eksiklik veya
bozukluklardan dağıtıcı sorumludur.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
112 / 635
DEĞER KONULMUŞ MEKTUPLARIN KİMLERE TESLİM EDİLECEĞİ
Değer konulmuş mektuplar alıcının kendisine veya varsa mutemet veya vekiline teslim edilir.
Ancak,
A) Küçüklerden adına gelen değer konulmuş mektuplar alıcı mümeyyiz ise kendisine,
mümeyyiz değilse velisine teslim edilir.
Bir küçüğün mümeyyiz olup olmadığının takdir yetkisi dağıtıcınındır.
B) Mahcurlar adına gelen değer konulmuş mektuplar ilgili PTT Merkezine verilmiş olması
gereken hacir hükmüne göre ya kendisine veya yasal temsilcisine teslim edilir. Dağıtıma çıkan
dağıtıcıya bu konuda gereken talimat verilir.
Mahcur oldukları ilgili PTT Merkezine resmen bildirilmemiş olan alıcılara yapılacak
ödemelerden PTT sorumlu değildir.
C) Aracı adıyla gelen değer konulmuş mektuplarda aracı gerçek alıcı sayılır.
D) Alıcısı ölmüş değer konulmuş mektuplar göndericinin isteği sorularak alınacak cevaba göre
işlem yapılmak üzere değer konulmuş mektup alındısı ile birlikte merkeze getirilir.
KONUTTA TESLİM İŞARETLİ DEĞER KONULMUŞ MEKTUPLARIN ALICIYA TESLİM İŞLEMİ
Bu tür gönderiler alıcılarına, alıcının dağıtıcı tarafından tanınmaması halinde usulünce kimlik
tespiti yapıldıktan ve 1011 stok numaralı alındı üzerinde öngörülen yere imza alındıktan ve
tarih yazdırıldıktan sonra bu kişinin adı soyadı ve vekil, mutemet vb. gibi ilgi derecesi yazılır.
KONUTTA TESLİM EDİLEMEYEN DEĞER KONULMUŞ MEKTUPLAR
Bu tür gönderiler teslim edilmek üzere adreslere bir defa götürülür. Bu götürülüşte alıcısı
veya alıcı adına almaya yetkili kişi bulunamadığı için teslim edilemeyen değer konulmuş
mektuplar için adrese haber kağıdı bırakılarak değer konulmuş mektuplara “Alıcılarına
verilemeyen taahhütlü gönderiler” başlıklı bölümün 2. maddesinde belirtildiği gibi işlem
yapılır. Teslim edilemeyen değer konulmuş mektup "Dağıtım/Teslim Listesi"ndeki kayıtları
hizasına imza alınmak suretiyle teslim işlemini yapacak olan merkeze verilir.
Alıcının gösterilen adresten kesin olarak ayrıldığı saptanmış ise durum değer konulmuş
mektubun üstüne ve 1011 stok numaralı teslim edilen maddelere mahsus alındıya yazılıp
imzalandıktan sonra iade edilmek veya sağlanabilmişse yeni adrese yollanmak üzere,
"Dağıtım/Teslim Listesi"ndeki kayıtları hizasına imza alınmak suretiyle teslim alındıkları ilgili
servise verilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
113 / 635
TESLİM EDİLEN VE EDİLEMEYEN DEĞER KONULMUŞ MEKTUPLAR İÇİN YAPILACAK İŞLEMLER
Teslim edilen değer konulmuş mektupların imzalı alındıları dağıtım sonunda kayıtlı
bulundukları Dağıtım/Teslim Listesindeki kayıtları hizasına imza alınmak suretiyle teslim
alındıkları ilgili servise verilir.
Teslim edilemeyen değer konulmuş mektupların teslim edilememe nedeni gönderi ve alındı
üzerine dağıtıcı tarafından yazılıp imzalandıktan sonra kayıtlı bulundukları Dağıtım/Teslim
Listesindeki kayıtları hizasına imza alınmak suretiyle teslim alındıkları ilgili servise verilir.
ÖDEME ŞARTLI GÖNDERİLERİN KONUTTA TESLİMİ
Konutta teslim edilecek ödeme şartlı gönderiler "Konutta Teslim" ve "Özel Ulak" işareti
taşıyan ödeme şartlı gönderiler gösterilen adrese dağıtıcılar tarafından götürülerek teslim
edilir.
ÖDEME ŞARTLI GÖNDERİLERİN DAĞITICILARA TESLİMİ
Konutta teslim edilecek ödeme şartlı gönderilerden;
Mektup postası gönderileri, teslim alındılarıyla birlikte dağıtıcı imzası bunların geliş
kayıtlarının yapıldığı listelerle, teslim edilir.
Dağıtıcılar ilgili memur veya servisten teslim alacakları ödeme şartlı gönderileri dikkatle
kontrol ettikten sonra teslim almalıdır.
İtirazsız olarak teslim alınan ödeme şartlı gönderilerde daha sonra meydana gelecek ambalaj
bozukluğu veya eksikliklerden doğan sorumluluk dağıtıcıya aittir.
Dağıtıcılar, ilgili memur veya servisten teslim aldıkları ödeme şartlı gönderileri listesine
kaydederler.
ÖDEME ŞARTLI GÖNDERİLERİN KİMLERE TESLİM EDİLEBİLECEĞİ
Ödeme şartlı gönderilerin teslimi, değer konulmuş posta gönderilerinin teslimi hükümlerine
tabi olup alıcısına yahut mutemet veya vekiline, küçükler ile mahcurlar adına gelmiş olanlar
da bunların kanuni temsilcilerine verilir.
"Alıcının kendisine verilecek" işaretini taşıyan ödemeliler mutemet veya vekile verilmez.
Ancak küçükler veya mahcurlar adına gelen ödemelilere bu hizmetin uygulanabilmesi için
alıcının mümeyyiz olmasına ilaveten veli veya vasinin yazılı izni de gerekir.
Adrese götürülerek teslim edilecek ödeme şartlı gönderiler için 1011 stok numaralı alındı
üzerine imza alınmak ve ayrıca ödeme bedeli ile varsa diğer ücretler de tahsil edilmek
suretiyle alıcılarına verilir.
Konuta götürme işlemi ödeme şartlılar için de bir defa yapılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
114 / 635
Alıcı gönderi kapsamını görmek isterse, teslim işlemleri merkezde yapılmak üzere gönderi
geri getirilir.
TESLİM EDİLEN VE EDİLEMEYEN ÖDEME ŞARTLI GÖNDERİLER İÇİN YAPILACAK İŞLEMLER
a) Teslim edilen ödeme şartlı gönderiler:
Dağıtıcılar, alıcılarına teslim edilen ödeme şartlı mektup postası gönderilerine ait imzalı
alındılar ve tahsil edilen bedellerle varsa diğer ücretleri, merkeze getirerek ilgili servise
listedeki kayıtları hizasına imza alınmak suretiyle teslim ederler.
b) Teslim edilemeyen ödeme şartlı gönderiler:
Konutta teslim edilmek üzere götürüldükleri halde alıcılarına teslim edilemeyen ödeme şartlı
gönderilere, konuta götürülüp de verilemeyen diğer gönderilere uygulanan işlemler
uygulanır.
Bu durumda, mektup postası gönderileri için de teslim alındıları arkasına dağıtıcı tarafından
gerekli açıklama ve imza konularak ilgili memur veya servise geri verilmek üzere merkeze
getirilir. Geri getirilen ödeme şartlı gönderilerin dağıtıcıya ilk teslim edildiği halde olup
olmadığı geri alan memur tarafından kontrol edilmelidir.
DAĞITICILARIN GÖREVLERİ
Dağıtıcılar, alıcılarına dağıtılmak üzere kendilerine verilen kayıtsız ve kayıtlı gönderileri
düzenlenen programa uygun olarak dağıtım saatleri içinde ve merkez amirlerince saptanan
esaslara göre Posta Dağıtım Hizmetleri Yönetmeliğinde belirtilen kural ve yöntemleri
uygulayarak dağıtır, teslim eder veya öder.
Dağıtıcılar, dağıtım sırasında kendilerine çok sayıda olmamak kaydıyla verilecek olan ilk
ağırlık kademesindeki kayıtsız mektup postası gönderilerini kabul ederek merkeze getirirler.
Bu hizmetin yerine getirilebilmesi için, bu tür gönderi ücretlerini karşılayabilecek cinsten
olmak üzere dağıtıcılara posta pulu ve posta kartları verilir. Avans olarak verilen bu pul ve
kartların toplamı, Başmüdürlüklerce saptanır. Ancak, bu miktar ilk ağırlık kademesindeki
yurtiçi kayıtsız mektup ücretinin yirmi katını geçemez. Dağıtıcılar avans olarak aldıkları pul ve
kartları temiz ve arızasız bir şekilde saklar, isteyenlere satarlar; sattıklarının yerlerine de
merkeze dönüşte bedelini verip yenilerini almak suretiyle avans tutarını muhafaza ederler.
Ancak, bu pullardan bazı zaruretlerle bozulan veya yapışanlar olursa bunlar merkezce
değiştirilebilir.
DAĞITICILARIN KAPALI POSTALARI ALIP VERME GÖREVİ
Dağıtıcılar görevlendirildikleri takdirde, şehir içindeki iki PTT işyeri veya bu işyerleri ile yine
şehir içindeki iskele ve istasyonlar arasında alınıp verilmesi gereken kapalı postaları ve
Koli/Kargoları da, posta alıp verilmesine ilişkin kural ve yöntemleri belirlemek amacıyla
düzenlenen “Posta Sevk Sistemi Esasları”na göre alıp verirler.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
115 / 635
Dağıtıcılar, posta ve Koli/Kargoları teslim alırken bunların torba veya ambalajlarına, bağ ve
mühürlerine bakarlar. Torba veya ambalajı yırtık, sökük, bağ ve mühürleri kopuk veya
düzensiz olan postaların ve Koli/Kargoların usulüne uygun şekle sokulması, bunları teslim
edenden istenir. Bunlar sabit bir merkez veya şubeden verilmek isteniyorsa, o işyeri bu
postaları düzenli bir hale getirmek zorundadır. Aksi halde, dağıtıcı bunları kabul etmez. Bu tür
postalar iskele veya istasyonlarda gezici personel, sürücüler veya başka dağıtıcılar tarafından
verilmek istenir ise ve bunları yeniden düzenli bir hale getirmek için yeterli zaman da yoksa,
gecikmeyi önlemek için dağıtıcı bu postaları teslim alır ancak, bunların kayıtları karşısına ne
halde teslim alındığı yazıldıktan sonra teslim eden ve alan tarafından imzalanır.
İtirazsız olarak teslim aldıkları postalarda sonradan meydana çıkacak eksiklik ve
bozukluklardan teslim alan dağıtıcı sorumludur. Bu nedenle, dağıtıcılar imza ile aldıkları
postaları, özenle taşıyarak yine imza karşılığında ve arızasız olarak ilgili servis veya memura
teslim etmek zorundadır.
DAĞITICILARIN DİĞER GÖREVLERİ
Dağıtıcılar, merkez ve şubelerde asli görevlerinin yanında merkez amirinin emriyle her türlü
posta ve gişe hizmetlerinde çalıştırılabilir.
POSTA KUTULARININ DAĞITICILAR TARAFINDAN AÇILMASI
Posta kutularının sayısı, bunları açmak için özel bir personel görevlendirilmesini gerektirecek
kadar çok değilse, her dağıtım bölgesindeki (cihetindeki) kutular bu bölgenin dağıtımını
yapan dağıtıcılar tarafından dağıtım sırasında; kutuların çok sayıda bulunması halinde ise
bunları açmak üzere görevlendirilen şoför veya yaya dağıtıcılar tarafından, postaların
merkezden gidiş saatlerine göre düzenlenen programda gösterilen saatlerde açılır.
KUTULARIN AÇILMASI
Kutuların açılması için özel olarak görevlendirilen dağıtıcılar, kutuları açmak üzere merkezden
ayrılmadan önce dağıtım sefer defterini imza ederler ve kutu anahtarlarını, kutulardan
çıkacak gönderileri koymak için yeteri kadar çantayı ve düzenleyecekleri kutu sefer jurnalini
yanlarına alırlar.
Dağıtıcıların yanlarına alacakları kutu sefer jurnallerine, merkezin tarih damgası basıldıktan
sonra merkezden çıkış saati, kutuların ve pul satıcılıklarının yerleri ve numaraları ile
dağıtıcının adı yazılır ve baş dağıtıcı veya merkezin amiri tarafından imza edilir.
Dağıtıcı kutuları ve pul satıcılıklarını bu sefer jurnalindeki sıraya göre dolaşır ve kutuların
açıldıkları saat ve dakikaları da sefer jurnalinde gösterir.
Kutular açıldığında içlerinde gönderi kalmamasına dikkat edilir.
Kutulardan çıkan veya pul satıcılıklarından verilen posta gönderileri merkeze torba veya
çanta içinde getirilir. Bunların açıkta taşınması ve yolda herhangi bir kimseye gösterilmesi
yasaktır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
116 / 635
MERKEZE DÖNÜŞTE YAPILACAK İŞLER
Merkeze dönüşte sefer jurnali merkez amirine, kutulardan çıkan veya pul satıcılıklarından
toplanan posta gönderileri de ilgili servise verilir. Merkeze dönüş saati hem sefer jurnaline
hem de sefer defterine yazılır.
Posta kutuları merkezin amiri tarafından özel emir verilmedikçe saptanmış olan zamanlar
dışında açılamaz.
Kutuların vaktinde açılmamasından ve açılan kutuların içlerinde bulunan gönderilerin
tamamen alınıp vaktinde merkeze getirilmemesinden dağıtıcı sorumludur.
KUTULARDAN EŞYA VE PARA ÇIKMASI
Posta kutularından para, pul veya benzeri değeri olan bir şey çıkarsa bunlar merkeze
getirilerek amire verilir ve hangi saatte açılan hangi kutudan çıktığı da bildirilir. Kutulardan
para veya pul ile birlikte ücreti ödenmemiş gönderi çıkar ve para veya pulun da eksik ücrete
ait olduğu anlaşılırsa gönderiler pullanarak damgalanır. Kutulardan yırtık çıkan gönderiler,
arkalarına gerekli şerh verilerek ilgili amir önünde ıslah edilir ve getiren dağıtıcı tarafından
imzalanır.
KUTULARDAN ÇIKAN GÖNDERİLERİN DAMGALANMASI
Kutulardan toplanan gönderiler merkez amirinin görevlendirdiği kimseler tarafından
damgalanır. Bu damgalama sırasında gönderilerin birbirleri içine girmemiş ve kaymamış
olmasına dikkat edilir.
KUTU AÇILIRKEN BİR GÖNDERİYİ GERİ ALMA İSTEĞİ
Kutu açılırken herhangi bir gönderinin göndericisi olduğu söylenerek gönderinin geri
verilmesi veya adresinin değiştirilmesi isteği dağıtıcı tarafından yerine getirilmez. Ancak,
isteklinin ilgili merkezin amirine başvurması gerektiği söylenir. Dağıtıcı söz konusu gönderiyi
merkez amirine götürüp durumu bildirir. Gönderici makul zaman içinde başvurursa merkez
amiri gereğini yapar aksi halde gönderi varış yerine yollanır.
KUTULARIN KONTROLÜ VE BAKIMI
Dağıtıcılar, kutuların temizliğine, boyalarının bozulmamasına, kilitlerinin iyi işlemesine,
kapaklarının iyi kapanmasına, siperlerinin muntazam olmasına ve işaret levhalarıyla açılış
zamanlarına ait bilginin okunaklı bulunmasına dikkat ederler. Onarım ve iyileştirmeye gerek
götürülen kutuları sefer jurnallerine kısaca yazarak amirlerine haber verirler.
Posta kutuları açma zamanı dışında haftada en az bir defa bunları açmakla görevli personel
tarafından temizlenir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
117 / 635
BOZUK VE KIRILMIŞ KUTULAR
Bir posta kutusunun tecavüze uğramış olduğu görülürse dağıtıcı veya kutu açmakla görevli
personel hemen en yakın karakola başvurarak durumu bildirmekle beraber kutu
değiştirilinceye veya onarılıncaya kadar içine atılabilecek gönderilerin muhafazası için tedbir
alınmasını ister ve merkeze dönüşte amirine haber verir.
Kullanılmayacak derecede kırılan veya bozulan kutu merkez amirinin izniyle yerinden çıkarılır
ve yerine yenisi konur.
KÖY DAĞITICILARI
Köy dağıtıcıları, kayıtlı ve kayıtsız mektup postası gönderilerini, belirli ağırlığa kadar
Koli/Kargoları (ödeme şartlılar dahil) belirli tutara kadar havale, tebliğ kağıtlarını; belirli
tutardan fazla havalelerle belirli ağırlığı aşan Koli/Kargoların haber kağıtlarını köylerde
alıcılarına teslim, tebliğ etmek ve ödemek, köy posta kutularını açmak, köylerde mektup
postası gönderileriyle belirli ağırlığa kadar koli (ödeme şartlılar dahil) ve belirli tutara kadar
havale kabul etmekle görevli dağıtıcılardır.
Köy dağıtıcıları, yukarıdaki maddede yazılı hizmetlerle amirleri tarafından verilen diğer
görevleri, Posta Dağıtım Hizmetleri Yönetmeliği hükümlerine göre yapmakla yükümlüdür.
Köylerde dağıtılmak, teslim edilmek ve ödenmek üzere köy dağıtıcıları tarafından alınan
gönderilerin alıcılarına verilmelerinde gönderi türüne göre mevzuat hükümlerini aynen
uygulanmakla görevlidir.
GÖNDERİLERİN, DAĞITICILARCA İLGİLİ MEMURDAN TESLİM ALINMASI
Köylerde oturanlar adına gönderilen;
a) Kayıtsız gönderilerin ilgili memurdan doğruca,
b) Kayıtlı mektup postası gönderileri,
c) Belirli tutara kadar havalelerin bedelleri ile bunlara ait yollama kâğıtları,
Dağıtım/Teslim Listesine imza karşılığında verilir.
SEFERE ÇIKIŞ
Köy dağıtıcıları dağıtım bölgesinde, önceden hazırlanmış olan sefer programına ve
gerektiğinde amiri tarafından verilen emre göre dağıtım yapmak üzere sefere çıkarken
dağıtıcı çantası, posta kutularını açmak için anahtar, ıstampa, alındı cildi, dağıtım sefer defteri
ile sefer jurnali gibi bulunması gereken gereç ve belgeleri yanına alır.
KÖYLERDE TESLİM EDİLECEK KAYITLI GÖNDERİLER
Köylerde oturanlar adına gönderilmiş kayıtlı mektup postası gönderileri Dağıtım/Teslim
Listesindeki kayıtları hizalarına imza alınmak suretiyle teslim edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
118 / 635
Alıcısı bulunamayan veya alıcısı tarafından kabul edilmeyen mektup postası gönderileri için
gönderi üzerine, gerekli bilgiler yazılmak suretiyle merkeze geri getirilerek göndericisine iade
edilmesi için ilgili personele teslim edilir.
KAYITSIZ MEKTUP POSTASI GÖNDERİLERİNİN KABULÜ
Köy dağıtıcıları dağıtımda bulundukları sırada verilmek istenen her türlü mektup postası
gönderisini ücreti karşılığında ve Askerlik Şubesi, Belediye Başkanlıkları veya Muhtarlarca
tasdik edilmiş asker mektup ve kartlarını ücret almadan kabul ederler.
Bunlar içinde dağıtıcının daha sonra uğrayacağı bir yer varışlı gönderi varsa bu gönderinin
pulları renkli kalemle iptal edilir ve gönderi aynı dağıtım seferinde alıcısına teslim edilir.
KAYITLI GÖNDERİLERİN KABULÜ
Dağıtımda bulundukları sırada köy dağıtıcılarına verilmek istenecek kayıtlı posta gönderileri
karşılığında alındı verilmek suretiyle kabul edilir. Bu iş için dağıtıcıya her parçası
numaralanmış, merkezin resmi mührü ile mühürlenmiş ve kaç alındı kapsadığı arkasına
yazılmış bir cilt alındı verilir. Numaralarda karışıklık olmaması için dağıtıcılara verilecek
alındılar 1-50; 51-100; 101-150 gibi ellişer ile numaralanır ve kaç numaraya kadar olan alındı
cildinin hangi dağıtıcıya verildiği bir deftere kaydedilerek kaydı karşısına dağıtıcının imzası
alınır.
Dağıtıcı, gönderileri kabul ederken, bunların adreslerinin eksiksiz yazılmış ve ambalajının
gereği gibi kapatılmış olmasına dikkat eder, tarifeye göre ücretlerini alır, karşılığında kopya
veya tükenmez kalemle ve arasına karbon kâğıdı koymak suretiyle düzenleyeceği iki nüsha
alındının birinci nüshasını göndericiye verir. Taahhütlü gönderilerin pulları zarf veya
ambalajlar üzerine yapıştırılarak sol tarafına "taahhütlü" kelimesi yazılır ve altına alındıdaki
sıra numarası gösterilir.
Havaleleri kabul ederken tahsil edilmesi gereken damga vergisi ücretlerini de ayrıca alır.
SEFER DÖNÜŞÜNDE MERKEZDE YAPILACAK İŞLER
Sefer dönüşünde doğruca merkeze gelen dağıtıcı sırayla şu
amirlerinden izin almadan merkezi terk edemez.
işleri yerine getirmeden ve
a) Sefer sırasında kabul ettiği ve posta kutularından topladığı kayıtsız posta gönderilerini ilgili
personele teslim eder.
b) Kabul ettiği kayıtlı gönderiler için göndericisine vermek üzere düzenlediği alındının ciltte
kalan suretindeki kayıtlara göre gerekiyorsa yollama kâğıtlarını düzenler ve bunları ilgili
personele birer birer teslim eder, ücretleri ile havale bedellerini yatırır ve bunlar için ilgili
personelden aldığı alındıları ciltte kalan suretine iliştirilmek suretiyle saklar.
c) Dağıtmak üzere sefere çıkarken yanına aldığı ve alıcılarına teslim ettiği kayıtlı posta
gönderilerine ait belgeleri dağıtıma çıkarken bu gönderileri teslim aldığı servise imza
karşılığında verir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
119 / 635
d) Herhangi bir nedenle teslim edilemeyen veya alıcısı tarafından kabul edilmeyen kayıtlı
posta gönderilerini göndericilerine geri gönderilebilmeleri için yine ilgili servise imza
karşılığında teslim eder.
e) Sefer defterlerini Baş dağıtıcıya veya ilgili memura verir.
f) Alındı ciltlerinin usulüne uygun olarak kullanılıp kullanılmadığının ve tahsil edilen paraların
ilgililere teslim edilip edilmediğini kontrol edilmesi için merkez amiri veya tayin edeceği
görevli personele verir.
KÖY DAĞITICILARININ GÖREV MAHALLİ DIŞINDA GÖREV YAPMALARI
Asli görevleri gereği görev mahalli dışında ve belirli bir görev bölgesi içinde fiilen gezici olarak
görev yapan köy dağıtıcılarına bu görevlerinden dolayı ilgili kanun hükümleri uygulanır.
BAŞDAĞITICILARIN GÖREVLERİ
Genel olarak bir işyerindeki on ila on beş dağıtıcı için bir baş dağıtıcı kadrosu verilebilir. Bu
sayıya şube dağıtıcılarının sayısı dahil edilmez. Ancak, büyük dağıtım ünitelerinde, baş dağıtıcı
sayısı cihet ve grup adetlerine göre incelenerek saptanır.
Baş dağıtıcıların, biri dağıtıcı olarak hizmet etmek, diğeri de merkez dağıtıcılarının Posta
Dağıtım Hizmetleri Yönetmeliğine göre görev yapmalarını sağlamak ve yaptıkları işleri
denetlemek üzere iki türlü görevi vardır.
Baş dağıtıcılar, dağıtım görevi yaptıkları zaman Posta Dağıtım Hizmetleri Yönetmeliğinin
dağıtıcılarla ilgili hükümlerini uygulamak zorundadır.
Baş dağıtıcılar, merkez amirinin tayin edeceği saatte merkeze gelerek, dağıtıcıların
zamanında iş başına gelip gelmediklerini ve devam defterini imzalayıp imzalamadıklarını
kontrol ederler. Zamanında gelmeyenlerin adları karşısına (gelmemiştir) ve mazeretlerini
bildirip bildirmediklerine göre ".... sebebiyle gelemeyeceğini bildirmiştir" yahut "mazeretini
bildirmemiştir" şerhini vererek devam defterini belli saatten 10 dakika sonra amirlerine verir.
Baş dağıtıcılar, dağıtıcıların dağıtıma gecikmeksizin çıkmalarını sağlamak üzere, dağıtılacak
gönderilerin zamanında dağıtıcılar tarafından alınıp alınmadığını, ayırma ve sıralama
işleminin belirli süre içinde yapılıp yapılmadığını denetler.
Ayrıca, dağıtılacak kayıtlı gönderilerin dağıtıcılar tarafından teslim alınmasını ve bu
gönderilerin, mevzuat hükümleri çerçevesinde kayıt ve teslim işlemlerinin yapılmasını sağlar.
Bir gönderinin adresinde yanlışlık bulunur yahut dağıtıcının alıcıyı bulabilmesine yetecek
kadar bilgi adreste mevcut bulunmazsa, baş dağıtıcılar, diğer dağıtıcılardan sormak, olanaklar
ölçüsünde başka kaynaklardan araştırma ve soruşturma yapmak suretiyle bu tür gönderilerin
alıcılarına teslimini sağlamaya çalışırlar.
Baş dağıtıcılar, dağıtılacak gönderilerin dağıtım sırasına göre sıralanıp sıralanmadığını ve
başka cihetlere ait gönderi bulunup bulunmadığını kontrol eder.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
120 / 635
DAĞITICILARIN DAĞITIMA VEYA SEFERE ÇIKARKEN KONTROL EDİLMESİ
Baş dağıtıcılar, dağıtıcıların, dağıtıma veya köy seferine çıkmadan önce,
a) Üzerlerindeki resmi elbiselerin temiz ve düzgün, düğmelerinin ilikli, saçlarının temiz,
sakallarının tıraş edilmiş olup olmadığına,
b) Dağıtıcıların üzerlerinde bulunması gereken pul ve kartların bulunup bulunmadığına,
c) Kutuları açmakla görevli dağıtıcıların kutu defter jurnali, kutu anahtarları ve diğer gerekli
eşyayı ve çantalarını yanlarına alıp almadıklarına bakarlar ve gördükleri eksikleri
tamamlatırlar.
Dağıtıma çıkacağı zaman dağıtıcıların merkezden çıkış saatleri ve götürdükleri kayıtlı
gönderilerin sayıları baş dağıtıcılar tarafından sefer defterine işaret edileceği gibi, varsa kutu
sefer jurnalleri da doldurulup hareket saatleri gösterilir.
Dağıtıcılar dağıtıma çıkarken sefer defterinin özel yeri bunlara imza ettirilir.
Baş dağıtıcılar, dağıtımdan dönen dağıtıcıların sefer defterindeki adları karşısına merkeze
dönüş saatini işaret ederler ve geç gelenler olursa sebebini sorarak defterin düşünceler
kısmına yazarlar. Bundan sonra dağıtıcıların çantalarını kontrol ederler. Çantaların içlerinde
dağıtılmamış posta gönderileri görürlerse sebeplerini araştırırlar.
Teslim edilememe sebepleri üzerlerinde, alındılarda ve Dağıtım/Teslim Listelerinde yazılı
gönderileri incelerler ve bunlara ait şerhlerin doğruluğuna kanaat getirirlerse kendi imzaları
ile tasdik ederler. Aksi halde bu gönderiler, alıcıları tekrar araştırılıp bulunmak üzere sonraki
dağıtımda ya aynı dağıtıcıya veya başka bir dağıtıcıya verilir ve yine teslimi mümkün olmayan
gönderiler ilgili amire veya memura geri verilir.
Bu suretle geri verilen posta gönderilerinin alıcılarının bulunabileceği sonradan anlaşılırsa
durum ilgili amire bildirilir. Henüz geri yollanmamış gönderiler tekrar araştırılmak ve
mümkün olursa teslim ettirilmek üzere alınıp dağıtıcıya verilir.
DAĞITIM VE SEFER BÖLGELERİNİN (CİHETLERİNİN) SAPTANMASI
Baş dağıtıcılar, şehir içi ve şehir dışı dağıtım bölgelerinin (cihetlerinin) harita, şema veya bu
bölgelerin semt ve sokaklarını, köylerini, şehir içinde her gün saat kaçta dağıtıma çıkılacağını,
köyleri dolaşmaya haftanın hangi gününde başlanıp hangi gün ve saatlerde hangi köylere
uğranacağını ve ne vakit merkeze dönüleceğini gösterir cetvelleri dağıtım servisine asarlar.
Bu cetvellerde hangi dağıtıcıların hangi cihete bakacağı da gösterilir. Dağıtıcıların dağıtım
cihetleri gerektikçe değiştirilerek birden fazla dağıtım cihetini öğrenmeleri sağlanır.
Başka bir cetvelde de posta kutularının bulundukları yerlere buralarda toplanan gönderilerin
hangi saatlerde ve hangi dağıtıcılar tarafından alınacağı belirtilir.
Bu cetveller ilgili amir tarafından da incelenip onaylanır, dağıtım ve seferler bu cetvellere
göre yapılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
121 / 635
Postaların geliş saatlerinde değişiklik olması veya başka sebepler yüzünden gerek şehir içi
gerek köylere ait gönderilerin dağıtılma ve kutuların açılma saatlerinde değişiklik yapılması
gerekirse yeni cetveller yapılarak merkez amirine verilir. Baş dağıtıcılar ve merkez amirleri
dağıtım işlerinin ihtiyaca uygunluğunu daima izlemekle görevlidir.
Adres değişiklikleri istekleri adres değişikliği kartına baş dağıtıcı veya bu işle görevli personel
tarafından kaydedilir. Bu kartlar dağıtım kasasında, adres değişikliği isteğinde bulunan
alıcının eski adresteki sırasında tutulur. Belirtilen kartlar altı ay sonunda işlemden kaldırılır.
DAĞITIM SEFER DEFTERLERİNİN VE JURNALLARININ GERİ ALINMASI
Merkezden çıkarken köy dağıtıcılarına verilen Dağıtım Sefer Defteriyle kutuları açacak
olanlara verilen kutu sefer jurnalleri merkeze dönüşlerinde baş dağıtıcılar tarafından alınarak
incelenir.
Bu sırada Dağıtım Sefer Defterlerinde köylere gidiş ve çıkış saatleri ve kutu jurnallerinde
kontrol işaretleri veya açılma saatleri bulunup bulunmadığı, posta pulu satıcılıklarındaki
gönderilerin alınıp alınmadığı araştırılır.
Dağıtım Sefer Defterlerine göre bazı köylere uğranmadığı veya köylerde fazla kalındığı,
merkeze geç dönüldüğü ve kutulardan bazılarının açılmadığı anlaşılırsa bunlar baş dağıtıcı
tarafından sebebi araştırılarak merkez amirine bildirilir.
MUVAZENE
Baş dağıtıcılar, dağıtıcılar tarafından her gün alınan kayıtlı gönderilerin dağıtımdan dönüşte
muvazenesini yaptırarak alınanlarla dağıtılan ve dağıtılamayanların sayısında bir fark bulunup
bulunmadığını araştırır ve bir fark görülürse durumu nedeniyle birlikte merkez amirine
bildirir.
DAĞITIM GEREÇLERİNİN VE POSTA KUTULARININ BAKIMI VE ONARILMASI
Baş dağıtıcılar, dağıtım işlerinde kullanılan gereçlerin ve posta kutularının iyi kullanılmalarını
ve bunların bakımlarının zamanında yapılmasını, bozulanların da zamanında onarılmalarını
sağlar.
DAĞITICILARIN HAL VE HAREKETLERİNİN İZLENMESİ
Baş dağıtıcılar, iş saatleri içinde dağıtıcıların dağıtımdan başka işlerle uğraşmalarına ve
zorunlu olmayan bir sebeple merkezden ayrılmalarına müsaade etmez ve dağıtıcıların
usulsüz ve düzensiz olan her türlü hal ve hareketlerini düzeltmeye çalışırlar. Usulsüz ve
düzensiz hareketleri sürdürenleri bir yazı ile merkez amirine bildirirler.
DAĞITICILARIN TAVIR VE HAREKETLERİ
Dağıtıcılar umumi yerlerde ve işyerlerinde ağırbaşlı davranmak, hafiflikle vasıflandırılabilecek
hareketlerden titizlikle kaçınmak zorundadır. Dağıtıma çıktıkları çantalarla veya ellerinde
toplu gönderilerle gazino, kahvehane ve lokanta gibi umuma mahsus yerlerde oturamazlar.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
122 / 635
Dağıtıcıların selam vermesi, sağ elin kasket siperine götürülmesi, her iki elin de dolu olması
halinde başın hafifçe öne eğilmesi suretiyle yapılır. Dağıtıcılar, kapalı yerlerde kasketlerini
çıkarırlar. Bina dahilinde iş icabı uzun süre kalınacaksa kasket palto (parka) ve pelerinler
vestiyere veya portmantoya asılır, vestiyer veya portmanto yoksa yalnız kasket çıkarılarak sol
koltuk altına veya sol ele alınır. Odalara veya salonlara girildiğinde öncelikle o yerin amiri baş
ile selamlanır ve ondan sonra görev yapılır.
DAĞITICILARIN KIYAFETİ İLE TAVIR HAREKETLERİNİN DENETİMİ
Merkez amirleri, Kontrol Şefleri ve Baş dağıtıcılar dağıtıcıların kıyafetlerini, iş sahipleriyle olan
ilişkilerini, tavır ve hareketlerini merkez içinde ve dışında daima kontrol ederler. Kılık ve
kıyafet esaslarına uygun olmayan dağıtıcılar görülen aksaklıklar giderildikten sonra göreve
başlatılır.
Kıyafeti ile tavır ve hareketleri bu Yönetmelikte belirtilen şartlara uymayan veya tıraş
olmadan göreve gelen dağıtıcılara ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
POSTA GİZLİLİĞİNE UYMA
Dağıtım personelinin, belli kişilerin posta ilişkilerini açığa vurmaları, mektupları açmaları, açık
dahi olsa içlerinde ne bulunduğunu araştırmaları veya haberleşme kâğıtlarındaki yazılar
hakkında üçüncü kişilere (gönderici ile alıcıdan ve bunların tayin ettikleri vekillerin dışındaki
kişilere) bilgi vermeleri yahut herhangi birine bunları yapmaya imkân bırakmaları yasaktır.
HALKLA İLİŞKİLER
Dağıtım personeli halkla ilişkilerinde nezaket kurallarına uymak ve tartışmalardan kaçınmak
zorundadır. İşle ilgili olarak sorulacak sorulara mevzuatın dahilinde cevap verilebilir veya soru
sahiplerinin istedikleri bilgiyi PTT işyerinden alabilecekleri yönünde bilgilendirme yapılabilir.
Dağıtım personeli posta gönderilerinin adresini yazmaya zorlanamaz ve yazılmış olanları da
düzeltemez ve değiştiremez. Bundan başka alma ve ödeme haberleri, koli/kargo ve havale
yollama kâğıtları ve göndericinin veya alıcının beyan kâğıdı yerine geçebilecek formüller de
yazılmaz ve yazılanlar üzerinde düzeltme ve değişiklik yapılmaz.
DAĞITIM SIRASINDA BAŞKA İŞ YAPMA YASAĞI
Dağıtım personelinin Dağıtım Hizmetleri Yönetmeliğinde belirtilen görevler dışındaki işlerle
uğraşmaları, bu Yönetmelik hükümleri dışında herhangi bir gönderiyi merkeze getirmeleri
veya merkezden götürmeleri veya bunlarla birlikte başka şeyleri de götürüp getirmeleri,
dağıtmaları yasaktır.
TEBLİGAT İŞLEMLERİ
Tanım:
Tebliğ; hukuki işlemlerin kanunda öngörüldüğü şekilde muhatabına veya muhatap adına
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
123 / 635
kabule kanunen yetkili şahıslara yazılı olarak bildirimi ve bu bildirimin yapıldığının, kanunda
öngörüldüğü şekilde belgelendirilmesi işlemine tebligat denir.
Tebligat, bilgilendirme yanında belgelendirme özelliği de bulunan bir usul işlemidir. Bir
belgenin başarılı bir şekilde muhatabına teslim edildiğinin biçimsel kanıtıdır.
Önemi:
Tebligat, hukuki sonuçlar doğurması bakımından çok önemli bir işlemdir. Bu nedenle sıkı
kurallara bağlanmıştır. Usulüne uygun yapılmadığı takdirde yapılan işlemler geçerli olmaz.
Örneğin, tebliğ yapılmadıkça, temyiz ve itiraz gibi yasa yollarına başvurma süreleri işlemeye
başlamaz. Dolayısıyla verilen kararın kesinleşmesi için tebligatın usulüne uygun olarak
yapılmış olması gerekir.
Ödeme (icra) emirleri de tebliğ edilmedikçe haciz süreci başlamaz. Mahkemelerde taraflara
davetiye tebliğ edilmedikçe ihzar çıkarılamaz. Örnekler çoğaltılabilir.
Başvuru Kaynakları:
• 7201 Sayılı Tebligat Kanunu
• Diğer Yasaların Tebligata İlişkin Hükümleri (Vergi Usul Kanunu vb.)
• Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik
• Tebligat İşletme Esasları
• Adalet Bakanlığı ve PTT’nin Konuya İlişkin Genelgeleri
Çıkaran Merci Bakımından Türleri:
• Kazai (Adli)
• İdari
• Vergi (Mali)
Yapılış Biçimine Göre Türleri:
• PTT aracılığı ile
• Memur aracılığı ile
• Doğrudan
• İlanen
• E-tebligat
Tebligat Çıkarabilecek Merciler:
Tebligatı hangi kurum ve kişilerin çıkarmaya yetkili olduğu genel olarak 7201 sayılı Tebligat
Kanunu’nun 1 inci maddesinde aşağıdaki şekilde belirtilmiştir:
 Kazaî merciler,
 10.12.2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli;
 (I) sayılı cetvelde yer alan genel bütçe kapsamındaki kamu idareleri,
 (II) sayılı cetvelde yer alan özel bütçeli idareler,
 (III) sayılı cetvelde yer alan düzenleyici ve denetleyici kurumlar,
 (IV) sayılı cetvelde yer alan sosyal güvenlik kurumları
 İl özel idareleri
 Belediyeler
 Köy hükmî şahsiyetleri
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
124 / 635
 Barolar
 Noterler
I-IV sayılı cetvelde yer alan kurum ve kuruluşlara ilişkin liste www.ptt.gov.tr adresinde
yayınlanmaktadır.
Tebliğ Evrakının Hazırlanması:
Kanunda sözü edilen “Tebliğ Evrakı”, tebliğ mazbatalı/alındılı zarf içinde gönderilen her nevi
evraktır (davaya ilişkin taraf dilekçeleri, ödeme emri, ödeme emrine itiraz, mahkeme ilamı
vs.)
Tebliğ evrakı ile buna ait tebliğ mazbatalı/alındılı zarfın, tebliğ mazbatası/alındısı dışında
kalan kısmı, tebliğ evrakını çıkaran merci tarafından düzenlenir. (Tebligat İşletme Esasları
m.11)
Tevdi Listesinin Düzenlenmesi:
Tebliğ mercileri, Tebligat Kanunu ve Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik
hükümlerine uygun olarak düzenlemiş oldukları tebligatlarını; Tebligat Kanununun
Uygulanmasına Dair Yönetmeliğe ekli 8 no.lu örneğe göre iki nüsha olarak düzenleyecekleri
“Tevdi Listesi”ne kayden PTT merkezlerine verirler.
Tebligat Kabul Edilemeyecek Adresler;
• P.K.
• Postrestant
• Vasıta (..... eliyle .....)
• Yurtdışı
• … Barosu Avukatlarından...
Tebliğ Evraklarının Ücretlendirilmesi:
Tebliğin PTT aracılığıyla yapılmasını isteyen merci, tarifede yazılı PTT ücretlerini tam ve peşin
olarak öder. (Posta çeki hesabı aracılığıyla ve kredi kartı ile yapılan ödemeler de peşin olarak
değerlendirilir)
Tebliğ evrakı özel hizmet işaretli olduğu takdirde bu hizmetlere ilişkin ücretler de (Telgraf,
Hızlı Tebligat gibi) peşin olarak ödenir.
Tebliğ evraklarına takse işlemi uygulanmaz.
Varış veya ara işyerlerinde ücreti hiç ödenmemiş veya eksik ödenmiş tebliğ evrakı görülmesi
halinde, bunların eksik ücretleri tamamlanarak muhataplarına tebliği veya ileriye sevki
sağlanır. Tamamlanan eksik ücret çıkış işyerinden talep edilir.
Tebliğ Evraklarına İstenebilecek Özel Hizmetler
 Telgraf (Normal ve Acele)
 Hızlı Tebligat
 Sigortalı (Değerli)
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
125 / 635
Tebliğ Veya Davetiyenin Gönderilmesinde Uyulacak Süreler
Normal posta yoluyla yapılacak tebliğ evrakı ve davetiyelerin, ilgililere ulaşması ve ilgililerin
tebliğin veya davetiyenin gereklerini yerine getirebilmeleri için tebliğ evrakının duruşma
günü veya işlem tarihinden önce gönderilmesi gerekir.
Bu nedenle, sürelerin hesaplanmasında evrakın gönderileceği yerin yakınlık veya uzaklığı,
iklim koşulları, ulaşım araçlarının durumu gibi hususların tebliği çıkaran merci tarafından göz
önünde bulundurulması gerekir.
PTT Kabul Memurunca Kontrol Edilecek Hususlar
•
•
•
•
•
•
•
•
•
Tebliğ mazbatası dışında kalan kısımların tamamen ve okunaklı olarak doldurulup
doldurulmadığı
Evrakı düzenleyen merciin ad ve adresinin ve posta kodunun yazılı bulunup bulunmadığı
Muhatabın adı, soyadı ve adresiyle varış merkezi adının yazılı olup olmadığı
Tebliği çıkaran merciin mühür ve imzasının tebliğ evrakı üzerinde ve tevdi listesinde
bulunup bulunmadığı
Zarfsız verilen davetiyelerin tebliğ mazbatasını kapsayıp kapsamadığı
Posta ücretlerinin tarifeye göre tam olup olmadığı
Tebliğ zarflarının kapalı bulunup bulunmadığı
Tevdi listesindeki kayıtlarla tebliğ evrakındaki kayıtların birbirini tutup tutmadığı
Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 15 inci maddesinde belirtilen
sürelere uyulup uyulmadığı (Söz konusu sürelerin evrakı çıkaran merci tarafından tayin
edileceği ve müddetin hesabında, evrakın gönderileceği mahallin yakınlık veya uzaklığı,
mevsim koşulları, ulaşım araçlarının durumu gibi hususların bu merci tarafından dikkate
alınması gerektiği belirtilmekle birlikte, PTT İşyerlerimizde tebliğ evrakı kabulü esnasında
tebliğ evrakının muhatabına ulaşmasına çok kısa bir süre kalmış olduğunun fark edilmesi
veya muhatabın bulunduğu mahallin uzaklığı nedeniyle postaya verildiği günden itibaren
muhatabına gecikmeli olarak ulaştırılabileceğinin anlaşılması halinde, bu durumun evrakı
getiren görevliye bildirilmesi, ısrarı halinde de tevdi listesinin ilgili bölümüne gecikmeden
PTT’nin sorumluluğunun bulunmadığına ilişkin ihtirazi kayıt düşülmek suretiyle kabul
edilmesi, dağıtım esnasında ise dağıtıcı personelin muhatap adresi ile ilgili tespitlerini
anılan Yönetmeliğin 15. Maddesinde belirtilen hüküm göz önünde bulundurularak
geciktirilmeden yerine getirmesine gereken dikkat ve özenin gösterilmesi
gerekmektedir.)
Hususlarını tebligat kabul memuru getirenin gözü önünde kontrol eder.
Yukarıdaki hususlardan birinin yanlış veya eksik olması halinde görevli memur, tebliğ
evrakının tevdi listesindeki kaydı hizasına keyfiyeti şerh ederek, tebliğ evrakını getirene geri
verir.
Herhangi bir eksiklik olmadığı takdirde tevdi olunan tebligatları kabul eder ve sistemden
üretilen tevdi listesine tarih damgasını tatbik edip imzalar ve bir nüshasını, getirdikleri tevdi
listesinin kendilerinde kalan nüshasına ilaveten tebliği çıkaran kuruma verir. Ancak, tebliği
veren Kurum tarafından talep edilmesi halinde, sistemden alınan tevdi listesine ilaveten
Kurum tarafından hazırlanmış olan tevdi listesi üzerinde gerekli kontroller yapıldıktan sonra
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
126 / 635
damgalanmasında herhangi bir sakınca bulunmamaktadır.
Kabul edilen tebliğ evrakları, ilgili mevzuatın gereklerine uygun olarak varış merkezlerine
sevk edilir.
Kabul Edilen Tebligatların İlgili Servislere Teslimi;
Postalardan çıkan tebliğ evrakından işyerinin dağıtım alanına ait olanları, gelen servisinde
sisteme giriş kayıtları yapıldıktan sonra sistemden alınan zimmet listesi ile birlikte imza
karşılığında tebligat servisine verilir. Başka işyerlerine ait olanlar ise yine sisteme gerekli
kayıtları yapıldıktan sonra sistemden alınan zimmet listesi ile birlikte giden servisine imza
karşılığında verilir.
Geliş İşlemleri;
Postalardan çıkan tebliğ evrakı, bildirme kağıtlarıyla birlikte karşılaştırılarak gerekli
incelemeler yapılıp, çıkaran mercii tarafından tayin edilen müddetin hesabında mahallin
yakınlık veya uzaklığı, mevsim koşulları, ulaşım araçlarının durum gibi hususlar dikkate
alınarak incelenir.
Tebliğ evrakının, ücretsiz veya eksik ücretli, yırtık ve zarfın açık veya kapsamın eksik olduğu,
alıcı adresi olmadığı gibi düzensizlikler görülürse, bu durum bildirme kâğıdına şerh edilip
gelen posta servisi memurlarınca imza edilerek varış damgası basılır.
Tebliğ Evraklarının Dağıtıma Hazırlanması;
Otomasyon Sistemine kaydedilen tebliğ evrakı için Teslim Belgesi üretilip ve imza karşılığı
dağıtıcıya teslim edilir.
DAĞITIM İŞLEMLERİ:
Tebliğ evrakı için teslim belgesi düzenlenmesi ve dağıtıcıya teslimi:
Cihetlere eklenen tebliğ evrakına sistemden 150.0001–001006 stok numaralı Teslim Belgesi
düzenlenir. Tebliğ evrakı, sistem aracılığıyla düzenlenen Teslim Belgesi ve Dağıtım/Teslim
Listesi, ilgili dağıtıcıya imza karşılığı teslim edilir.
Tebliğ evrakının muhatabına tebliği esnasında tebliğ mazbatasına, Teslim Belgesine ve
Dağıtım/Teslim Listesine imza alınır.
Teslim Belgeleri işyerinde sıralı bir şekilde saklanır.
Tebliğ Yeri:
Kural (Teb. K. m.10):
Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır.
Bu adres, tebliğ evrakı üzerindeki adres olabileceği gibi tebliğ memurunun (dağıtıcı)
araştırma sonucu tespit edeceği adres de olabilir.
İstisna (Teb. K. m.10/3):
Muhatabın başvurması veya kabul etmesi halinde, kendisine her yerde tebligat yapılabilir
Adresin dışında tebligat, sadece muhatabın kendisine yapılabilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
127 / 635
Tebligat Kimlere Yapılır?
Tebligatın muhatabı gerçek veya tüzel kişi olabilir.
Tebligatın muhatabı gerçek kişi ise; kural olarak tebligat, muhatabın bilinen en son
adresinde bizzat kendisine yapılır.
Tebligatın muhatabı tüzel kişi ise; kural olarak tebligat, tüzel kişinin adresinde bulunan
yetkili temsilcilerine yapılır. Yetkili temsilci birden fazla ise yalnız birine yapılır.
Muhatabın Adresinde Bulunmaması Halinde Muhatap Adına Kendisine Tebligat
Yapılabilecek Kişilerde Aranılan Özellikler:
1. İkamet Şartı (Teb. K. m.16):
Kendisine tebliğ yapılacak şahıs adresinde bulunmazsa tebliğ kendisi ile aynı konutta oturan
kişilere veya hizmetçilerinden birine yapılır.
Not: Muhatapla birlikte devamlı oturması gerekir. Akrabalık bağı da aranmamaktadır.
2. Yaş Şartı (Teb. K. m.22):
Muhatap yerine kendisine tebliğ yapılacak kimsenin görünüşüne nazaran 18 yaşından aşağı
olmaması gerekir. Gerçek yaşı 18 yaşından küçük olduğu halde görünüşe göre 18 veya daha
yukarı yaştaymış gibi görünen kimseye yapılacak tebligat geçerli sayılır.
3. Ehliyet Şartı (Teb. K. m.22):
Muhatap yerine kendisine tebliğ yapılacak kimsenin bariz bir şekilde ehliyetsiz bulunmaması
gerekir. “Tebligat Kanununun 22 nci maddesinde belirtilen ehliyetsizlik, sadece gayrı
mümeyyizlik (temyiz kudretini haiz olmama) durumundan ibaret değildir.
Akıl hastalığı veya zayıflığı gibi medeni hukuk anlamında temyiz kudretini ortadan kaldıran
sebeplerden dolayı tam ehliyetsizlik hali buraya girdiği gibi, diğer bir hastalık, sağırlık, körlük
ve dilsizlik gibi sebeplerden biri ile kendisi ile anlaşma imkânı olmayan kimse de bu madde
anlamında ehliyetsiz sayılır. (Teb. Yön. 34).
4. Hukuki Hasım Olmama Şartı (Teb. K. m.39 - Teb. Yön.m.62):
Muhatap adına kendisine tebligat yapılabilecek kimselerin o davada muhatapla aralarında
husumet olmaması gerekir.
Muhatap adına adli tebligatı kabule kanunen yetkili kişiye tebligatın yapılmasına Tebligat
kanununun 39 uncu maddesine göre bir engelin varlığından söz edebilmek için o kişinin,
muhatabın taraf olduğu davada, davacı veya davalı sıfatı ile karşı tarafta yer alması
gerekmeyip, sadece o dava ile hasım olarak ilgisinin bulunması yeterlidir.
Mesela, boşanma davasında davacı karının erkek kardeşinin, “davada taraf olmadığı halde
tarafsız hareket edemeyip kız kardeşinin yanında yer alacağı düşüncesinden hareketle” karı
koca arasındaki bu davada davalı kocaya nazaran dava ile hasım olarak ilgisi bulunduğunun
kabul edilmesi gerekir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
128 / 635
TEBLİĞ EVRAKININ DAĞITIMI VE TESLİMİ İLE İLGİLİ TEMEL HÜKÜMLER
Gece Tebliğ Yapılması
Tebligat normal olarak işyerlerimizin çalışma saatleri içerisinde yapılır. Ancak, bu saatler
dışında ve gece vakti de tebliğ yapılması durumunda bu tebliğler geçerli sayılır.
Tatil Günlerinde Tebligat
İşyerlerimizin çalışma mesaisine göre gerektiğinde resmi ve adli tatil günlerinde de tebligat
yapılabilir.
Tebligat, mesai saatleri içinde ve dışında, resmi tatil günlerinde, dini ve milli bayramlarda,
adli tatilde, cumartesi ve pazar günlerinde yapılabilir.
Avukatlık Bürolarına Yapılacak Tebligatlar:
Avukatlık bürolarına yapılacak tebligatlar resmi çalışma, gün ve saatleri içerisinde yapılır.
(Tebligat Kanunu m.11)
Teslim ve iade süresi
PTT işyerlerinde ek hizmet talep edilmeden kabul edilen tebliğ evrakının muhatabına tebliğ
edilmesi aynı il dağıtım sahası içerisinde ise en geç 5 iş günü, farklı il dağıtım alanında ise en
geç 7 iş günü içerisinde yerine getirilir.
Köy dağıtımına tabi yerlerde bu süreler dikkate alınmadan ilk köy dağıtım sefer programı ile
dağıtımı gerçekleştirilir.
Teslim mümkün olmayan tebliğ evrakının iadesi ile mazbataların çıkaran mercie tesliminde
yukarıda belirtilen sürelerin iki katı dikkate alınır.
Tebliğ Evrakının Bilinen En Son Adrese Tebliğ Edilmesi
Tebligat, öncelikle tebliğ yapılacak şahsın bilinen en son adresinde yapılır.
Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması
hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi
olarak kabul edilir ve tebligat çıkarmaya yetkili merciler tarafından tebliğ evrakı bu adrese
düzenlenir.
Muhatabın adresi ikinci paragrafta belirtildiği gibi Adres Kayıt Sisteminden alınmış ve bu
durum çıkaran merci tarafından açık mavi renkte bastırılmış olan tebliğ zarfı üzerine elle,
kaşe basmak suretiyle veya zarf üzerinde matbu olarak açıkça belirtilmiş ise, tebliğ
memurunca başkaca adres araştırması yapılmadan tebligat bu adrese yapılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
129 / 635
Tebliğ çıkarmaya yetkili merciler tarafından işyerlerimize açık mavi renk dışında tebliğ zarfları
tevdi edilmesi halinde de, tebliğ zarfı üzerine muhatap adresinin Adres Kayıt Sisteminden
alındığı elle, kaşe basmak suretiyle veya zarf üzerinde matbu olarak açıkça belirtilmiş ise,
tebliğ memurunca üçüncü paragrafta belirtilen işlem uygulanır.
Muhatabın, müracaatı halinde veya kabul ettiği takdirde her yerde tebligat yapılabilir.
Tebligatın Kime Yapılacağı
Kural olarak tebligat, tebliğ evrakında muhatap olarak gösterilen gerçek kişilerin kendilerine,
muhatap tüzel kişi ise, bu tüzel kişilerin yetkili temsilcilerine, yetkili temsilci birden fazla ise
yalnız birine yapılır.
Vekile Tebligat
Vekil vasıtasıyla takip edilen işlerde tebligat vekile yapılır. Vekile bürosunda yapılacak
tebligat, resmî çalışma gün ve saatleri içinde yapılır. Hafta sonu ve resmi tatile rastlayan
günlerde dağıtılamayan tebliğ evrakı takip eden ilk iş gününde dağıtıma çıkarılır.
Vekil birden çok ise bunlardan birine tebligat yapılması yeterlidir. Eğer tebligat birden fazla
vekile yapılmış ise bunlardan ilkine yapılan tebliğ tarihi asıl tebliğ tarihi sayılır.
Kanuni Temsilciye Tebligat
Kanuni temsilcisi bulunanlara yapılacak tebligat temsilciye yapılır.
Kanuni temsilcisi bulunanlara kanun hükümleri gereğince bizzat kendilerine tebligat
yapılması icap ederse temsilciye tebligat yapılmaz. Bu durum, tebliğ evrakı üzerinde açıkça
belirtilmişse tebliğ memurunca kanuni temsilciye değil, muhatabın kendisine tebliğ edilir.
Aynı konutta oturan kişilere veya hizmetçiye tebligat
Tebligat yapılacak kişi adresinde bulunmaz ise tebliğ o adreste muhatapla aynı konutta
oturan kişiye veya muhatabın aynı adreste oturan hizmetçisine de yapılabilir.
Aynı adreste oturan kişilere yapılacak tebligatta birlikte oturma şartının dışında ayrıca kan
bağı ve hısımlık aranmaz.
Meslek ve Sanat Erbabına Tebligat
Belirli bir yerde devamlı olarak meslek veya sanatını icra edenlere, o yerde de tebligat
yapılabilir.
Muhatabın işyerinde bulunmaması halinde tebliğ, aynı yerde sürekli olarak çalışan memur
veya işçilerinden birine yapılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
130 / 635
Muhatap, meslek veya sanatını konutunda icra ediyorsa, kendisi bulunmadığı takdirde
memur veya müstahdemlerinden birine yapılır. Bunlardan hiç birinin bulunmaması
durumunda tebliğ, aynı konutta sürekli olarak oturan kişilere veya hizmetçilerinden birine
yapılır.
Tüzel Kişilerin Memur ve Müstahdemlerine Tebligat
Tüzel kişiler adına tebligatı almaya yetkili kişiler, herhangi bir sebeple mutat iş saatlerinde
işyerinde bulunmamaları veya o sırada evrakı bizzat alamayacak bir halde olmaları
durumunda tebliğ, tüzel kişinin o yerdeki sürekli çalışan memur veya müstahdemlerinden
birine yapılır.
Ancak, kendisine tebliğ yapılacak memur veya müstahdemin, tüzel kişinin o yerdeki teşkilatı
veya personeli içinde görev itibariyle tebligatın muhatabı olan tüzel kişinin temsilcisinden
sonra gelen bir kimse veya evrak müdürü gibi esasen bu tür işlerle görevlendirilmiş bir kişi
olması gereklidir.
Bu kişilerin de bulunmaması halinde, o yerdeki diğer bir memur veya müstahdeme tebligat
yapılır. Bu durum tebligat mazbatasının ilgili bölümüne ayrıntılı olarak şerh edilir.
Otel, Hastane, Fabrika ve Okul Gibi Yerlerde Tebligat
Tebliğ yapılacak kişi; otel, pansiyon, hastane, tedavi veya istirahat evi, fabrika, okul, öğrenci
yurdu, resmi veya özel daire veya kurum gibi içine serbestçe girilemeyen veya arananın
kolayca bulunması mümkün olmayan bir yerde bulunuyorsa tebliğin yapılmasını, o yeri idare
eden veya muhatabın bulunduğu kısmın amiri temin eder.
Muhatap, bu kişiler tarafından derhal bulunmaz veya tebellüğden kaçınırsa yahut diğer bir
sebeple tebliğin temini mümkün olmazsa tebliğ o yeri idare eden veya muhatabın bulunduğu
kısmın amirine yapılır.
Bu kişiler de tebliğ evrakını almak istemezler ise tebellüğden kaçınma işlemi uygulanır.
Er ve erbaşlara tebligat
Er ve erbaşlara (onbaşı, çavuş) yapılacak tebliğ, kıta komutanı ve kurum amiri gibi en yakın
üste yapılır.
Nöbetçi amiri veya subayı, tebliğ memurunun, en yakın üste tebliğ yapmasını temin eder.
Buna göre tebliğ memuru, doğrudan doğruya nöbetçi amiri veya subayına başvurarak,
muhatap er ve erbaşın en yakın üstünü buldurup tebliğin yapılmasını sağlar.
Ancak, muhatabın terhis olması veya başka bir birliğe gitmesi hallerinde yeni adresi tespit
edilerek Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 10 uncu maddesinde
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
131 / 635
BELİRTİLEN MÜDDET TAYİNİ HUSUSU gözetilerek yeni adresine sevk edilir.
Bununla birlikte muhatabın firar ettiğinin belirtilmesi halinde, bu durum mazbataya şerh
edilerek çıkış merciine iade edilir.
Diğer Askeri Şahıslara Tebligat
Er ve erbaşların dışında kalan askeri şahıslara (subay, astsubay, askeri memur vb.) birlik veya
kurumda tebligat yapılması gerektiğinde, tebliğin yapılmasını nöbetçi amiri veya subayı temin
eder.
Muhatap bu kişiler tarafından derhal bulunmaz veya tebellüğden kaçınırsa veya diğer bir
sebeple tebliğin temini mümkün olmazsa, tebliğ o nöbetçi amiri veya subayına yapılır.
Tutuklu ve Hükümlülere Tebligat
Tutuklu ve hükümlülere tebligat yapılmasını, bu kişilerin bulunduğu kurum müdürü, müdür
yoksa orayı idare eden memur temin eder.
Tutuklu veya hükümlüye tebligat yapılamazsa, müdür veya memur tarafından belirtilen
sebep tebliğ memurunca tebliğ mazbatasına ayrıntılı şekilde şerh edilerek beyanda
bulunanın imzası alınır. Beyanda bulunanlar imza atmaktan kaçınırlarsa, bu durum
mazbataya şerh edilir.
Bir yıl veya daha fazla hürriyeti bağlayıcı ceza ile mahkûm olup kendilerine kanuni temsilci
atanmış olanlara ait tebligat, ‘’KANUNİ TEMSİLCİYE TEBLİĞAT’’ başlığı altında yer alan
hususlara göre yapılır.
Muhatap o anda bulunamıyorsa, hastanede bulunması halinde dahi tebligat, bu madde
gereğince tutuklu veya hükümlünün bağlı olduğu kurum müdürü veya idare eden memura
yapılır.
Hükümlülük süresi bitmiş veya tutukluluk süresi sona ermişse, tebliğ evrakı Kurum müdürü
veya idare eden memuru tarafından beyan edilen adrese sevk edilir. Muhatap adresi tespit
edilemezse tebliğ evrakı çıkaran mercie iade edilir. Bu durumlar mazbatanın ilgili kısımlarına
ayrıntılı şekilde şerh edilir.
Muhatap Adına Tebligat Yapılacak Kişilerde Aranacak Şartlar
Muhatap yerine kendisine tebliğ yapılacak kişinin görünüşüne nazaran onsekiz yaşından
aşağı olmaması ve açıkça anlaşılır bir şekilde ehliyetsiz bulunmaması gerekir.
Muhatap adına tebliğ yapılacak kişiler, aynı yerde sürekli olarak çalışan birisi olmalıdır.
Aynı adreste oturan kişilere yapılacak tebligatta birlikte oturma şartı yeterli olup, ayrıca kan
bağı ve hısımlık aranmaz.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
132 / 635
Muhatap adına kendilerine tebliğ yapılabilecek kişilerin, o davada hasım olarak ilgileri varsa,
muhatap adına kendilerine tebligat yapılamaz.
Akıl hastalığı, akıl zayıflığı veya diğer bir hastalık veya engel sebebiyle kendisi ile anlaşma
imkânı olmayan kişiye tebligat yapılmaz.
Muhatap adına kendisine tebligat yapılacak olan, görünüşüne nazaran onsekiz yaşından aşağı
veya açıkça anlaşılır bir şekilde ehliyetsiz olur ve o adreste muhatap yerine tebligat yapılacak
başka bir kişi de bulunmazsa Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 30 ve 31
inci madde hükümlerine göre işlem yapılır.
"Bizzat Muhataba Teslim Edilecektir" Şartlı Tebliğ Evrakı
Tebliğ evrakının üzerinde tebliğ evrakı çıkarmaya yetkili merci tarafından "bizzat muhataba
tebliğ edilecektir" şerhi ve bu hususta mahkemenin verdiği kararın tarih ve numarası
gösterilmiş ise muhatabın bizzat kendisine tebliğ edilme zorunluluğu bulunmaktadır.
Bu tür tebligatın muhataplarının adreslerinde bulunmamaları veya tebellüğden kaçınma
hallerinde, bunlar muhatap adına tebliğ yapılabilecek kimselere tebliğ edilmeyerek Tebligat
İşletme Esaslarının 52, 53 ve 54 üncü maddelerine (Tebliğ İmkânsızlığı, Tebellüğden Kaçınma
Ve Adresin Adres Kayıt Sisteminden (Mernis) Alınması Halinde Tebliğ İmkânsızlığı Ve
Tebellüğden Kaçınma) göre işleme tabi tutulur.
Bizzat muhataba tebliğ olunacak tebliğ evrakından bu hizmet için ayrıca ek ücret alınmaz.
Muhatabın Geçici Olarak Başka Yere Gitmesi
Muhatap adına kendilerine tebliğ yapılabilecek kişiler muhatabın geçici olarak başka yere
gittiğini belirtirlerse, tebliğ memuru, muhatabın hangi sebeple adresten geçici olarak
ayrıldığını, beyanda bulunanın adı ve soyadı, sıfatını (unvanını, ticaret unvanını v.b) tebliğ
mazbatasına yazar. Tebliğ mazbatasını beyanda bulunana imzalattırır ve tebliğ edilecek
evrakı beyanda bulunana verir. Bu kişiler, tebliğ evrakını kabule mecburdurlar.
Bu kişilerin beyanlarını imzadan kaçınmaları ve tebliğ evrakını kabul etmemeleri durumunda,
tebliğ memuru bu durumu tebliğ mazbatasına yazar, imzalar ve tebliğ olunacak evrakı, o
yerin muhtar veya ihtiyar heyeti üyesinden birine veya kolluk amir veya memurlarına imza
karşılığında teslim eder ve teslim ettiği kişinin adresini içeren 2 nolu haber kâğıdını gösterilen
adresin kapısına yapıştırır.
Bu maddeye göre yapılacak tebligatlarda tebliğ, muhatap adına tebliğ yapılan kişilere
verildiği tarihte veya 2 nolu haber kâğıdı kapıya yapıştırılmışsa bu tarihten itibaren onbeş gün
sonra yapılmış sayılır.
TEBLİĞ İMKÂNSIZLIĞI VE TEBELLÜĞDEN İMTİNA (Teb. K. m. 21 / Teb. Yön. m. 29-31)
Tebligat Kanununun 21 inci maddesinde iki farklı durum düzenlenmiştir:
Tebliğ İmkânsızlığı
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
133 / 635
Tebligat adresinde muhatap veya muhatap adına tebligatı kanunen alabilecek kişilerden hiç
kimsenin olmaması durumunu ifade eder.
* Tebliğ evrakındaki adresin muhatabın Adres Kayıt Sistemindeki (MERNİS) adresi olduğu
belirtilmişse;
Muhatap o adreste hiç oturmamış veya o adresten sürekli ayrılmış olsa dahi, tebliğ memuru
tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta
amir ve memurlarına imza karşılığında teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden
ihbarnameyi (2 NOLU HABER KAGIDI) gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırır.
İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır.
Adres kayıt sistemindeki adrese yapılacak tebligatlarda tebliğ memurunca ayrıca adres
araştırması yapılmaz. Komşu, yönetici veya kapıcıya bildirmez.
Muhatabın askere gittiği, hüküm giydiği veya yurtdışına çıktığının, taşınmak suretiyle o
adresten devamlı olarak ayrıldığının veya o adreste hiç oturmamış olduğunun öğrenilmesi
veya adresin askeri birlik adresi, cezaevi adresi gibi ikincil bir adres olması halinde de tebliğ
evrakının üzerindeki adresin Adres Kayıt Sisteminden alındığının açıkça belirtilmiş olması
hallerinde başkaca adres araştırması yapılmaksızın tebliğ gösterilen adrese yapılır.
Ancak, adresin kamulaştırma, deprem, yangın v.b nedenlerle yıkılmış veya bina özelliğini
yitirmiş olması durumlarında veya muhatap tüzel kişi olmasına rağmen adresin Adres Kayıt
Sisteminden alındığının tebliğ evrakı üzerine şerh edilmesi halinde 21 inci madde
uygulanmaz. Mazbataya gerekli şerhler açık ve ayrıntılı bir şekilde yazılarak çıkaran mercie
iade edilir.
* Tebliğ evrakındaki adresin muhatabın Adres Kayıt Sistemindeki (MERNİS) adresi olduğu
belirtilmemişse;
MUHATAP VEYA MUHATAP ADINA TEBLİĞ YAPILABİLECEK OLANLARDAN HİÇBİRİ
GÖSTERİLEN ADRESTE SÜREKLİ OLARAK BULUNMAZSA Tebliğ memurunun, adreste
bulunmama sebebini bilmesi muhtemel komşu, kapıcı, muhtar, ihtiyar kurulu veya meclis
üyeleri, zabıta amir ve memurlarından tahkik ederek beyanlarını tebliğ tutanağına(mazbata)
yazıp altını imzalatması, imzadan çekinmeleri halinde de bu durumu yazarak imzalaması
gerekir (Teb.Yön. m.30/1).
Tebliğ memuru, tebliğ imkânsızlığı nedeniyle tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya
ihtiyar heyeti veya meclisi azasından birine veyahut zabıta amir veya memuruna ( polis veya
jandarma ) imza mukabilinde teslim eder.
Tebliğ memuru, tebliğ evrakını alan kişinin adresini belirten 2 NOLU HABER KAGIDI
(ihbarnameyi ) tebliğin gönderildiği adresin kapısına yapıştırır.
Tebliğ memuru ayrıca, durumun haber verilmesini, mümkün ise en yakın komşularından
birine, varsa yönetici veya kapıcıya bildirir (Teb.K m.21).
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
134 / 635
Tebellüğden İmtina
Muhatap veya muhatap adına tebligatı kanunen almaya yetkili kişiler tebligat adresinde
bulunmalarına rağmen, tebligatı kabul etmekten kaçınmaları durumunu ifade eder.
Bu durumda tebliğ memuru, tebellüğden imtina edilmesi nedeniyle Teb.K.m.21’e göre işlem
yapar. Ancak bu durumda (tebellüğden imtina edilmesi durumunda) muhatap veya onun
adına kendisine tebliğ evrakı verilecek kişiler adreste bulundukları halde tebellüğden
kaçınmışlar ise, bu kişilerin tebligattan haberleri olduğuna göre, artık komşu, yönetici veya
kapıcıya haber verilmesine gerek yoktur. Komşuya haber verilmesine gerek bulunmaması
haber kâğıdının yapıştırılmasına engel teşkil etmemektedir. Bu şekilde tebliğ edilen tebligatın
da 2 nolu haber kâğıdı adresin kapısına mutlak surette yapıştırılır.
Tebligat Kanunu’nun 35 inci Maddesine Göre Tebligat: (Değiştirilen adresin bildirilmesi
zorunluluğu ve yapılacak işlemler)
Muhataba veya adresinde onun yerine tebellüğ edebilecek birine tebligat yapılmasından
veya Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 31 inci maddesi gereğince işlem
yapılmasından sonra muhatap bu adresini değiştirirse, yeni adresini hemen tebliği yaptırmış
olan kaza merciine bildirmek zorundadır. Bu takdirde bundan sonraki tebliğler, bildirilen yeni
adrese yapılır.
Adresini değiştiren kimse yenisini bildirmediği ve adres kayıt sisteminde yerleşim yeri adresi
de tespit edilemediği takdirde, adres araştırması yapılmasına gerek kalmaksızın Tebligat
Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğe ekli (6) nolu örneğe göre düzenlenecek tebliğ
evrakının bir nüshası eski adrese ait binanın kapısına asılır ve asılma tarihi tebliğ tarihi sayılır.
Bundan sonra eski adrese çıkarılmış tebligat muhataba yapılmış sayılır.
Daha önce tebligat yapılmamış olsa bile, tüzel kişiler bakımından ana statü, sicil, tüzük ve
kuruluş senedi gibi resmî kayıtlardaki adresleri esas alınır ve bu madde hükümleri uygulanır.
Muhatabın ölmesi halinde durum şerh edilerek çıkaran mercie iade edilir.
Daha önce yurtdışındaki adresine tebligat yapılmış Türk vatandaşı, yurtdışı adresini değiştirir
ve bunu tebliğ çıkaran mercie bildirmez, adres kayıt sisteminden de yerleşim yeri adresi
tespit edilemezse bu kişinin yurtdışında daha önce tebligat yapılan adresine Türkiye
Büyükelçiliği veya Konsolosluğunca Tebligat Kanununun 25/a ve Tebligat Kanununun
Uygulanmasına Dair Yönetmeliğin 43 üncü maddelerine göre gönderilen bildirinin adrese
ulaştığının belgelendiği tarihten itibaren (30) gün sonra tebligat yapılmış sayılır.
Kamulaştırma, deprem, yangın vb. nedenlerle yıkılmış veya bina özelliğini tamamen
kaybetmiş durumlar ile Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğe ekli (6)
numaralı örneğe göre düzenlenmiş tebliğ evrakının muhatap adresinin kapısına yapıştırılması
gerekliliğinin yerine getirilemeyeceği benzer durumlarda dahi Tebligat Kanununun 35 inci
maddesine göre çıkarılan tebliğ evrakı çıkaran mercie doğrudan iade edilmez. Ancak,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
135 / 635
mazbatanın ilgili sütununa (6) nolu örnek formun kapıya yapıştırılamama gerekçesi hiçbir
tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça yazılarak tebligat çıkaran mercie gönderilir. Bu
işleme tabi tutulan tebliğ evrakının üzerine iade edildiği izlenimi verecek şekilde herhangi bir
işaretleme yapılmaz.
35. madde tebliğinin yapılabilmesi için;
-Daha önce muhataba aynı adreste en az bir tebligatın usulünce yapılmış olması,
-Muhatabın bundan sonra adresini değiştirmesi ve yeni adres bilgisini ilgili yargı merciine
bildirmemesi,
-Tebliğ memurunun yeni adresi tespit edememesi ve tebliğ evrakını yargı merciine iade
etmesi, durumunda Adli, İdari ve Askeri kaza (yargı) mercilerince Tebligat Kanunun
Uygulanmasına Dair Yönetmeliğe ekli (6) no.lu örneğe uygun olarak düzenlenmiş tebligat
çıkarılır.
Tebligat Kanununun 35 inci maddesine göre tebligat çıkarma yetkisine yalnızca Adli, İdari ve
Askeri kaza (yargı) mercileri sahiptir.
Muhatabın Yeni Adresinin Tespit Edilmesi
Tebliğ memuru, muhatabın yeni adresini komşularından, muhtardan, zabıtadan veya başka
bir suretle tespit ettiği takdirde bu adresi tebliğ evrakının adres kısmına ve tebliğ
mazbatasına yazar.
Bu durumda;
a) Yeni adres, aynı tebliğ memurunun dağıtım bölgesi içinde ise tebligat o adrese yapılır.
b) Yeni adres aynı PTT merkezinin diğer bir dağıtım bölgesinde veya başka bir PTT Merkezinin
sahası içinde bulunuyorsa, tebliğ evrakı, yeni adreste tebliğ edilmek üzere tebliğ memuru
tarafından bağlı olduğu merkeze geri getirilir.
c) Yeni adrese ilişkin bilgiler otomasyon sistemine girilerek gerekli adres değişikliği yapılır.
TEBLİĞ EVRAKININ DAĞITIMINDA TAKİP EDİLECEK USULLER
Kimlik araştırması
Tebliğ memuru, tebliğ yaparken, muhatabın veya muhatap adına tebligat yapılacak kişilerin
kimlikleri ile Tebligat İşletme Esaslarında belirtilen şartları taşıyıp taşımadıklarını incelemeye
yetkilidir.
Kimlik ispatı, fotoğraflı ve T.C. Kimlik Numarası bulunan nüfus cüzdanı, sürücü belgesi ve
pasaport göstermek suretiyle yapılır. Bunların nevileriyle nerelerden verildikleri, numara ve
tarihleri, mazbata/teslim belgesi/posta tebliğ alındısının arkasına yazılır.
İmza Atamayanlara Tebligat
Kendisine tebliğ yapılacak kişi, imza atacak kadar yazı bilmez veya diğer sebeplerle imza
atamayacak durumda bulunursa (körlük, hastalık, yaralı olmak v.b sebepler) okuryazar
komşulardan bir kimse, okuryazar bir komşu bulunmaz veya bulunan komşu imzadan
kaçınırsa tebliğ memurunun daveti üzerine gelecek olan o mahalle veya köyün muhtar veya
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
136 / 635
ihtiyar heyeti veya meclisi üyelerinden birisi yahut bir kolluk görevlisi huzurunda aşağıdaki
hükümlere göre tebligat yapılır:
Kendisine tebliğ yapılan kişinin sol elinin başparmağı, sol elinin başparmağı yoksa aynı elinin
diğer bir parmağı, sol eli yoksa sağ elinin başparmağı, bu da yoksa diğer parmaklarından biri
bastırılır.
Tebliğ yapılacak kişinin iki eli de yoksa tebliğ evrakı kendisine verilir.
Tebliğ mazbatasında hangi elin hangi parmağının bastırıldığı ve sebebi, tebliğ yapılacak
kişinin iki eli de yoksa evrakın kendisine verildiği ve huzurunda tebligat yapılan şahsın kimliği
yazılarak hazır bulunan şahsa da imzalattırılır.
Tebliğ evrakının tebliğinde imza veya parmak izi yerine mühür basılması kabul edilmez ve
mühür karşılığında yapılan tebliğ geçerli olmaz.
Tebliğ mazbatasına veya tebliğ edilemeyen evraka yapılacak işlemler
Muhatabına tebliğ edilen evraka ait tebliğ mazbataları ile tebliğ edilemeyen tebliğ evrakı,
çıkaran mercie iade edilmek üzere tebliğ memuru tarafından geri getirilir.
Tebliğ memurundan alınan tebliğ mazbataları ile tebliğ edilemeyen tebligatlar kontrolle
görevli personel tarafından tetkik edilir.
Mazbataya alınması gerekli şerhlerin eksik veya hatalı olduğu anlaşılan evraklar ilgili tebliğ
memuruna geri verilerek usulüne uygun bir şekilde doldurulması sağlanır. Muhatabın veya
muhatap adına tebliğ evrakını almaya yetkili kimselerin imzalarında bulunan eksiklikler söz
konusu ise, bu eksikliklerin anılan kişilere tamamlatılmasını teminen tebliğ evrakı tekrar
dağıtıma çıkarılır.
Herhangi bir eksiklik veya hata görülmeyen mazbatalar ile tebliğ edilememiş tebligatlar
sistem üzerinden düşüm işlemi yapılarak çıkaran mercie iade edilmek üzere ilgili servise
verilir. Çıkaran merciinin başka bir işyerinin dağıtım alanında bulunması halinde bu işyerine
sevk edilir.
Teslim veya iade işlemine ilişkin teslim belgeleri ilgili işyerinde sırasına göre saklanır.
Tebliğ evrakı için haber isteme ve inceleme talebi
Tebliğ evrakının süresi içerisinde muhatabına ulaştırılıp ulaştırılmadığı, usulüne uygun tebliğ
edilip edilmediği veya mazbatanın çıkaran mercie gönderilip gönderilmediği gibi hususlarda
haber istemede bulunulur. Bu hizmetten ücret alınmaz.
Tebliğ vaktinde yapılmaz veya tebliğ mazbatası belirlenen zamanda gelmezse tebligatı
çıkaran merci durumu herhangi bir PTT işyerine, Başmüdürlük veya Genel Müdürlüğe bildirir.
Bildirimi alan birim şikâyet konusu olan evrakın akıbeti hususunda en kısa sürede ilgili
birimlerle irtibata geçerek inceme başlatır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
137 / 635
Yapılan araştırma ve takip sonucu, ilgili PTT işyeri, Başmüdürlük ve gerektiğinde Posta ve
Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü tarafından mümkün olduğu kadar kısa bir zaman içinde
tebligatı çıkaran mercie veya inceleme isteğinde bulunan kişiye haberleşmenin gizliliği ve
tebligatın tarafları dikkate alınarak, 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu, 3071 sayılı Dilekçe
Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun, 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 2nci maddesi ve ilgili
diğer mevzuat çerçevesinde bilgi verilir.
Yapılan inceleme sonucunda, tebliğ işlemlerinde kusuru tespit edilen personel hakkında ilgili
kanun hükümleri uyarınca işlem yapılacağından, görevli personelin bu görevi dikkatle eksiksiz
ve hatasız yapması sağlanır.
Tebliğ Evrakının Kaybı Halinde PTT'nin Sorumluluğu
PTT’ye tevdi edilen tebliğ evrakının, mücbir haller dışında kaybedilmesi halinde taahhütlü
maddelerin kaybı halinde uygulanan mevzuat maddeleri gereğince işlem yapılır. Çıkaran
mercii tarafından talep edilecek masraf miktarı, tebliğ evrakının tanzim ve tebliği için gerekli
masraf miktarından fazla olamaz.
Tebliğ evrakı, postaya değerli olarak verilirse, kaybı halinde Değer Konulmuş Mektuplar
Yönetmeliğinin değerli maddeler hakkındaki hükümleri gereğince tazminat ödenir.
Tebliğ evrakının telgraf servisinde kayıp veya gecikmeye uğraması halinde taahhütlü
maddelerin kaybı halinde uygulanan mevzuat maddeleri gereğince işlem yapılır.
MALİ TEBLİGAT
Mali Tebligatın (Vergi Tebligatı) Kapsamı
Özel kanunlarda tebligata ilişkin bir hüküm bulunmaması halinde mali tebliğler, 7201 sayılı
Tebligat Kanunu ile Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik hükümlerine göre
yapılır.
Mali tebligat; 7201 sayılı Tebligat Kanununun 1 inci, Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair
Yönetmelik ile Tebligat İşletme Esasların 2nci maddesinde yer alan tebligat çıkarmaya yetkili
mercilere ait vergi, resim ve harçlar (Vergi Usul Kanununun 2. Maddesine göre Gümrük
İdareleri tarafından alınan vergi ve resimler hariç) ve bunlara ilişkin olup hüküm ifade eden
her türlü belge ve yazıları içeren tebligattır.
Vergi Tebliğ Evrakının Düzenlenmesi
Mali tebligat, çıkaran merciler tarafından örneği Maliye Bakanlığınca tespit edilen özel zarflar
içerisinde kapalı ve tebliğ alındısı eklenmiş ve bunları çıkaran mercilerce eksiksiz ve okunaklı
olarak doldurulmuş olarak postaya verilmelidir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
138 / 635
Zarflarda iş yeri ve ikametgâh olmak üzere iki adres yeri bulunmakla beraber, bunlardan
yalnızca birinin gösterilmiş olması zorunludur.
Mali tebliğ zarfının postaya verilmesi ve diğer işlemler
Mali tebliğ zarfı bunları çıkaran dairelerce, 2 nüsha tevdi listesi düzenlenerek postaya verilir.
Mali tebliğ zarflarında ve tebliğ alındılarında boş yerlerin eksiksiz doldurulup doldurulmadığı
ve posta ücretinin tam olup olmadığı incelenir. İnceleme sırasında zarflarda, muhatabın her
iki adresinin de yazılmış olduğu görülürse, bunlardan fazla gösterilmiş olanı, getiren memura
iptal ettirilerek bu durum kendisine şerh ve imza ettirilir. Eksikliğin giderilmesinden sonra
barkod numarası ile sisteme kaydedilerek kabul edilir. Sistemden alınan 2 nüsha tevdi listesi
damgalandıktan sonra bir nüshası göndericiye verilir.
Mali tebliğ zarfının yollanması, ilgili servise verilmesi, gelen mali tebliğ zarfının incelenmesi,
görülen düzensizliklere uygulanacak işlemler, dağıtım servisine intikal ettirilmesi ve teslim
belgesi düzenlenmesinde Tebligat İşletme Esaslarının 16–21 inci maddelerinde belirtildiği gibi
işleme tabi tutulur.
Mali tebliğ zarfının kimlere teslim edileceği
Mali tebliğ zarfı, üzerlerinde adresleri yazılı mükelleflerin bizzat kendilerine (vergi cezası
kesilenler dahil) veya bunların usulüne uygun şekilde tayin ettikleri umumi vekillerine veya
veli, vasi veya kayyum gibi kanuni temsilcilerine, 150.0001–001006 stok numaralı Teslim
Belgesi ile tebliğ alındıları imza ettirildikten sonra teslim edilir.
Mali tebliğ zarfı, kendisine tebliğ yapılacak kimsenin bulunmaması halinde kendisiyle birlikte
oturanlardan veya işyerlerindeki memur veya müstahdemlerinden birine teslim edilir.
Muhatap yerine bu şekilde kendisine tebliğ yapılacak kimsenin görünüşü itibariyle 18
yaşından küçük ve gözle görülür şekilde ehliyetsiz bulunmaması gerekir.
Veli, vasi ve kayyum birden fazla ise, tebliğ zarfı bunlardan birine teslim edilir. Ancak, tebliğin
konusu olan işe ayrı bir vasi veya kayyum bakmakta ise, tebliğ evrakı bu temsilciye teslim
edilir.
Tüzel Kişilere Ait Vergi Tebliğlerinin Teslimi
Tüzel kişilere ait mali tebliğ zarfları; bunların başkan veya müdürlerine veya kanuni
temsilcilerine teslim edilir.
Tüzel kişiliği haiz kuruluşlarda birden fazla müdür, başkan veya kanuni temsilci varsa, mali
tebliğ zarfının bunlardan birine teslimi yeterlidir.
Birlik, dernek ve cemiyetlere yapılacak tebligat, yönetim kurulu başkanına veya idare heyeti
kendi azasından bir veya bir kaçına temsil yetkisi vermiş ise, tebligatın bunlardan birine
yapılması yeterlidir.
Şirketlerle, tasfiye veya iflas halindeki tüzel kişilere ait tebligat tasfiye memuruna veya iflas
masasına yapılmalıdır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
139 / 635
Tüzel Kişiliği Olmayan Kuruluşlara Tebliğ Zarfının Teslimi
Tüzel kişiliği olmayan vakıflar ve cemaatler gibi teşekküllere ait mali tebligat, bunları idare
edenlere veya yetkili temsilcilerine teslim edilir. Vakıflar ve cemaatler mütevelli heyeti
denilen kuruluşlar tarafından idare olunur. Tebligatın mütevelli heyeti başkanına yahut
kanuni temsilcilerine yapılması gerekir.
Kamu İdare ve Müesseselerine Ait Tebliğ Zarflarının Teslimi
Kamu idare ve müesseselerine (Merkezi, genel ve özel bütçeli tüm kurumlar) yapılacak
tebligat, bu idare ve müesseselerin en büyük amirlerine veya bunların muavinlerine veya en
büyük amirin yetkili kılacağı memurlara yapılır.
İl Özel İdarelerine yapılacak tebligat, illerde valilere veya yardımcılarına veya özel saymanlık
müdürlerine, kazalarda kaymakamlara veya özel saymanlık memurlarına yapılır.
Mahalli idarelere yapılacak tebligat, belediye başkanlarına, müdürlerine veya yetkili kıldıkları
memurlarına yapılır.
Erlere Ait Vergi Tebliği Zarflarının Teslimi
Kara, deniz, hava ve jandarma erlerine ait mali tebliğ zarfı birlik komutanı veya müessese
amiri gibi erata en yakın üst vasıtasıyla yapılır.
Mali tebliğ zarfı, havale ve tüm posta gönderilerini almak üzere tayin edilmiş birlik
mutemetlerine teslim edilmez. Ancak, en yakın üst mutemetlik görevini de yapıyorsa mali
tebliğ zarfı bunlara teslim edilebilir.
Yabancı ülkelerde bulunan sivil ve askeri şahıslara ait mali tebliğ zarfı
Yabancı memleketlerde bulunan sivil şahıslara ait mali tebliğ zarfı, tebliği çıkaran merciin
bağlı bulunduğu bakanlık tarafından Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla veya doğrudan o yerdeki
Türkiye Büyükelçiliği veya konsolosluğuna da gönderilebildiğinden Türkiye siyasi memuru
veya konsolosu vasıtasıyla da yaptırılabilir.
Askeri şahıslara ait olanlar da askeri şahısların bağlı bulundukları Kara, Deniz ve Hava
Kuvvetleri ve Jandarma Genel Komutanlıklarına gönderilmek suretiyle yapılır.
Yabancı memleketlerde bulunan sivil veya askeri şahıslara ait mali tebliğ zarfı yurt
içindekilere benzer şekilde postaya verilmek istenirse, bunlar kabul edilmez veya yanlışlıkla
kabul edilmiş ise görüldüğü yerde tutanak tutulmak suretiyle çıkaran mercie geri verilir.
Ancak, yabancı memlekette bulunan kimselere normal yoldan tebliğ yapılamayarak, ilan
yoluyla tebliğe gerek duyulursa, bu takdirde ilanı müteakip tebliğ olunacak evrakın örnekleri
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
140 / 635
normal mektup zarfları içinde mükellefin yabancı memlekette bilinen son adresine
gönderilmek üzere postaya tevdi edilebilir.
Bu zarfların ücretleri, taahhütlü veya alma haberli oluşlarına göre Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin yurtdışı pozisyonuna göre tahsil edilir. Yurtdışından gelen alma haberi kartlarına ise
otomasyon sistemi üzerinden gerekli kayıtları yapılmak suretiyle çıkaran mercie teslim edilir.
Mali tebliğ zarfının mükellefin kendisinden başkasına verilmesi halinde yapılacak işlemler
Mali tebliğ zarfı, mükelleften başka kimselere verildiği takdirde, teslim edilen kimsenin
mükellef ile olan yakınlığı (eşi, annesi, kızı, vekili, vasisi, kayyumu, müdürü, memuru,
müstahdemi, başkanı, komutanı, amiri gibi) kimliği ile adı ve soyadı 150.0001–001006 stok
no.lu Teslim Belgesi ve tebliğ alındısına açıkça yazılır.
Vergi Tebliğ Zarflarının Teslimine İlişkin Son İşlemler
Mali tebliğ zarfının teslimi sırasında, mükellef veya mükellef yerine zarfı teslim alan
tarafından tebliğ alındısına, teslim tarihi de yazılır. Bundan sonra tebliğ alındısının özel yeri
tebligat yapan tebliğ memuru tarafından imzalanır.
Tebliğ alındısının çıkaran mercie iadesi
Mükellefe veya Mükellef adına almaya yetkili kimselere teslim edilen mali tebligata ait tebliğ
alındısı, görevli personel tarafından incelenip eksiklik veya yanlışlık olmadığı anlaşıldıktan ve
tarih damgası ile tatbik edildikten sonra derhal çıkış merkezine veya tebliği çıkaran mercie
iade edilir.
Tebliğ alındıları, çıkış yerlerine taahhütlüler gibi yollanır ve çıkaran mercilere sisteme gerekli
kayıtları yapılarak ve Dağıtım/Teslim listesine imza alınmak suretiyle teslim edilir.
Mali tebligat çıkaran mercilerin, tebliğ alındılarındaki imza, tarih ve diğer hususlarda eksiklik
iddiasına ilişkin düzeltme istekleri derhal ve ücretsiz olarak yerine getirilir.
Tebliğ Alındılarının Kaybolması
Mali tebligat çıkaran merci tarafından, tebliğ alındısının geri gelmediği bildirilirse, bunlar
hakkında alma haberi geri gelmeyen kayıtlı gönderiler gibi işlem yapılır.
Buna göre mali tebliğ zarfını çıkaran merci tarafından yeniden düzenlenen tebliğ alındısı varış
merkezine bir yazıyla yollanır ve tebliğ zarfının tebliğ edildiği kimseye imza ettirilerek iadesi
sağlanır veya söz konusu tebliğ evrakına ilişkin teslim belgesinin bir örneği çıkaran mercie
verilir.
Mükellefin ölmesi veya adresini değiştirmesi halinde yapılacak işlemler
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
141 / 635
Mükellefin ölmesi halinde tebligat o adreste bulunanlarca alınmak istenmezse bu durum
tebliğ memuru tarafından zarf üzerine şerh edildikten sonra, tebligat çıkaran mercie iade
edilir.
Mükellefin adresini değiştirmiş olması ve yeni adresinin tespit edilememiş olması halinde
durum, tebliğ zarfı üzerine ve 150.0001–001006 stok no.lu Teslim Belgesi üzerine şerh
edilerek çıkaran mercie iade edilir.
Ancak, adresini değiştirmiş olan mükelleflerin yeni adresleri bilindiği ve mükellef de yeni
adresinde bulunduğu takdirde, mali tebliğ zarfı mükellefe yeni adresinde teslim edilerek,
bunların hangi adreste teslim edildiği tebliğ alındısına ve Dağıtım ve Teslim Listesine açıkça
yazılır.
Yurtdışına gitmiş olanlara ait mali tebliğ zarfının, yeni adresi öğrenildiği takdirde üzerlerine
şerh edilmek suretiyle çıkaran mercie iade edilir.
Mükellefin adreste bulunamaması veya adresini geçici olarak terk etmesi halinde yapılacak
işlem
Mükellefin, mali tebliğ zarfı üzerinde yazılı adresi geçici olarak terk etmiş olması ve ne zaman
döneceğinin de belli olmaması halinde haber kağıdı bırakılması ve tebliği yedi gün sonra
adrese tekrar götürülmesi, adreste yine bulunamaması halinde, tebliğ memuru tarafından bu
durumun zarf üzerine ve Teslim Belgesine (mükellef geçici olarak ...................ya gitmiştir gibi)
şerh edilerek evrakın çıkaran mercie iade edilmesi gerekir.
Ancak, mükellefin adresini geçici olarak terk ettiği, mükellefle birlikte bulunanlar veya
komşuları veya muhtar, zabıta memuru gibi kimseler tarafından beyan edilmişse, zarf üzerine
verilen şerh beyanda bulunana, kimliği de yazılarak, imza ettirilir. Beyanda bulunan imzadan
kaçınırsa bu durum tebliğ memuru tarafından şerh edilir.
Adresini geçici olarak terk etmiş olan mükellefin nereye ve hangi adrese gittiğinin ve ne
zaman döneceğinin tespit edilmesine çalışılmalıdır. Kısa sayılabilecek sürelerle adresinden
ayrılmış olanlara ait mali tebliğ zarfı için haber kâğıdı bırakılarak mükellefin dönüşü takip
edilerek tebligatın teslimine çalışılır. Bu gibi mali tebligat, 7 gün içinde mükellefe teslim
edilmezse, teslim edilememe sebebi üzerine şerh edilerek çıkaran mercie iade edilir.
Mükellefin dağıtım zamanlarında, yazılı adreste bulunmayacağı anlaşılır ve mali tebliğ
zarfının kendisine başka bir adreste teslim edilebileceği öğrenilirse tebligat bu adrese sevk
edilerek mükellefe tebliğ edilir.
Mali tebliği zarfını tebellüğden kaçınılması
Mükellef veya mükellef adına mali tebliğ zarfının teslim edilebileceği kimse, tebligatı
tebellüğden kaçınırsa, tebliğ alındısı koparılır; zarf, komşu, muhtar, ihtiyar heyeti azası, zabıta
memuru gibi kimseler huzurunda mükellefin önüne bırakılmak suretiyle tebliğ yapılır. Bu
durum tebliğ alındısına şerh edilerek hazır bulunanlar ve tebliğ memuru tarafından imzalanır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
142 / 635
İmza atamayanlara ait mali tebliğ zarfının teslimi
Mükellef veya mükellef adına mali tebliğ zarfını teslim alan kimse, imza edecek kadar yazı
bilmez veya herhangi bir sebeple imza edemeyecek durumda bulunursa Tebligat İşletme
Esaslarının Adli ve İdari tebligata ilişkin 56ncı maddesinde belirtildiği şekilde tebliğ yapılır.
KAZAI VE İLANEN TEBLIGAT
Kazaî tebligatın kapsamı
Adli, idari ve askerî kaza mercilerince yapılacak tebligat işlerinde de Tebligat Kanununun
Uygulanmasına Dair Yönetmelik hükümleri uygulanır.
Adresin bildirilmesi zorunluluğu ve yapılacak işlemler
Muhataba veya adresinde Yönetmeliğin gösterdiği usullere göre onun yerine tebellüğ
edebilecek birine tebligat yapılmasından veya Yönetmeliğin “Tebliğ imkânsızlığı ve
tebellüğden kaçınma ile adres kayıt sistemindeki adreste bulunamama halinde yapılacak
işlem” başlıklı 31inci maddesi gereğince işlem yapılmasından sonra muhatap bu adresini
değiştirirse, yeni adresini hemen tebliği yaptırmış olan kaza merciine bildirmek zorundadır.
Bu takdirde bundan sonraki tebliğler, bildirilen yeni adrese yapılır.
Adresini değiştiren kişi yenisini bildirmediği ve adres kayıt sisteminde yerleşim yeri adresi de
tespit edilemediği takdirde, adres araştırması yapılmasına gerek kalmaksızın kazai merciler
tarafından Yönetmelik ekinde yer alan 6 numaralı örneğe göre düzenlenecek tebliğ evrakının
bir nüshası eski adresin kapısına yapıştırılır.
Tebligat Kanununun 35, Yönetmeliğin 57nci maddesi gereğince 6 örnek nolu formülle
tebliğin yapılması istendiğinde, tebligat memuru adrese gittiğinde muhatap veya muhatap
adına tebliğ yapılacak kişiler o anda orada bulunsalar bile, tebliğ bunlara tebliğ edilmeyip 6
örnek nolu formül kapıya yapıştırılır. Bu yapıştırma tarihi tebliğ tarihi sayılacağından bu
durum ayrıntılı olarak tebliğ mazbatasına şerh edilir.
Bundan sonra eski adrese çıkarılan tebliğler muhataba yapılmış sayılır.
Daha önce tebligat yapılmamış olsa bile, tüzel kişiler bakımından ana statü, sicil, tüzük ve
kuruluş senedi gibi resmî kayıtlardaki adresleri esas alınır ve bu madde hükümleri uygulanır.
Daha önce yurt dışındaki adresine tebligat yapılmış Türk vatandaşı, yurt dışı adresini değiştirir
ve bunu tebliği çıkaran mercie bildirmez, adres kayıt sisteminden de yerleşim yeri adresi
tespit edilemezse, bu kişinin yurt dışında daha önce tebligat yapılan adresine Türkiye
Büyükelçiliği veya Konsolosluğunca Yönetmeliğin 43 üncü maddesine göre gönderilen
bildirimin adrese ulaştığının belgelendiği tarihten itibaren otuz gün sonra tebligat yapılmış
sayılır.
Kamulaştırma, deprem, yangın vb. nedenlerle yıkılmış veya bina özelliğini tamamen
kaybetmiş durumlar ile Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğe ekli (6)
numaralı örneğe göre düzenlenmiş tebliğ evrakının muhatap adresinin kapısına yapıştırılması
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
143 / 635
gerekliliğinin yerine getirilemeyeceği benzer durumlarda dahi Tebligat Kanununun 35 inci
maddesine göre çıkarılan tebliğ evrakı çıkaran mercie doğrudan iade edilmez. Ancak,
mazbatanın ilgili sütununa (6) nolu örnek formun kapıya yapıştırılamama gerekçesi hiçbir
tereddüde yer vermeyecek şekilde açıkça yazılarak tebligat çıkaran mercie gönderilir. Bu
işleme tabi tutulan tebliğ evrakının üzerine iade edildiği izlenimi verecek şekilde herhangi bir
işaretleme yapılmaz.
Adresin meçhul olması
Bu Yönetmelik hükümleri uyarınca kendisine tebligat yapılamayan, tebliğ memuru tarafından
adresi tespit edilemeyen, adres kayıt sisteminde de yerleşim yeri adresi bulunmayan kişinin
adresinin tespiti için tebligatı çıkaran merci tarafından adres araştırması yapılır.
Tebligatı çıkaran merci, muhatabın adresini öncelikle resmî veya özel kurum ve dairelerden,
bunlardan sonuç alınamadığı takdirde kolluk vasıtasıyla araştırabilir ve tespit ettirebilir.
Yapılan araştırmalara rağmen muhatabın adresinin tespit edilememesi halinde adres meçhul
sayılır.
Adresi meçhul olanlara tebligat ilanen yapılır.
İlânen tebligat, bu maddedeki usuller izlendikten sonra başvurulacak son çaredir.
İlanen tebligat usulü
İlanen tebliğ, Yönetmeliğin 48 inci maddesi gereğince ilgili merciin sebebini göstermek
suretiyle vereceği karar üzerine aşağıdaki şekilde yapılır:
a) İlan, kendisine tebliğ yapılacak kişinin en güvenilir bir şekilde öğrenmesini sağlayabilecek
ve varsa tebliği çıkaran merciin bulunduğu yerde yayımlanan bir gazetede ve elektronik
ortamda Basın İlan Kurumu vasıtasıyla yapılır. Muhatabın en güvenilir bir şekilde öğrenmesini
sağlayabileceği umulan gazete, tebliği çıkaran merciin bulunduğu yerde yayımlanan bir
gazete ise, ayrıca bir diğer gazete ile ilan yapılmaz.
b) Tebliğ olunacak evrak ve ilan sureti bir ay süreyle tebliği çıkaran mercide herkesin kolayca
görebileceği bir yere asılır.
c) Merci, gerekirse, ikinci defa ilan yapılmasına karar verebilir. İkinci ilan da (a) ve (b) bendi
hükümlerine göre yapılır. İki ilan arasındaki süre bir haftadan az olamaz. İkinci ilan,
gerekiyorsa yabancı ülke gazeteleriyle de yaptırılabilir.
Adresi yabancı ülkede bulunanlara ilan yoluyla tebliğ yapılmasını gerektiren hallerde, tebliği
çıkaran merci, tebliğ olunacak evrak ile ilan suretlerini yabancı ülkede bulunan kişinin varsa
bilinen en son adresine, ayrıca, iadeli taahhütlü mektupla gönderir ve posta makbuzunu
dosyasında saklar.
İlan, tebliği çıkaran merci tarafından yayımlattırılır.
İlanda; ilgililerin ad ve soyadları, işleri, yerleşim yeri veya adresleri, tebliğ olunacak evrakın
içeriğinin özeti, sebebi, ilanın hangi merciden verildiği, ilan daveti gerektiriyorsa nerede ve ne
için, hangi gün ve saatte hazır bulunacağı hususlarına yer verilir.
İlan yoluyla tebliğ, son ilan tarihinden itibaren yedi gün sonra yapılmış sayılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
144 / 635
TEBLİĞ MAZBATASI
Tebliğ mazbatasında bulunması gereken bilgiler ve tanzimi
Tebliğ bir mazbata ile belgelendirilir. Tebliğ mazbatası, tebliğin ne zaman nerede ve kime
yapıldığını ispatlayan tek belgedir. Bu mazbatada;
a) Tebliği çıkaran merciin adı,
b) Tebliği isteyen tarafın adı, soyadı ve adresi,
c) Muhatabın adı, soyadı ve adresi,
ç) Tebliğin konusu,
d) Tebliğin kime yapıldığını ve tebliğ muhatabından başkasına yapılmış ise o kişinin adını,
soyadını, adresini ve tebellüğe ehil olduğu,
e) Tebliğin tarihi, saati ve nerede yapıldığı,
f) Muhatabın adreste bulunmaması, ölmesi veya adresinden sürekli olarak ayrılması, Tebliğ
imkânsızlığı, tebellüğden kaçınma ve adresin adres kayıt sisteminden (MERNİS) alınması
halinde tebliğ imkânsızlığı ve tebellüğden kaçınma (Tebligat İşletme Esasları 51, 52, 53 ve 54.
maddeleri ) durumlarının gerçekleşmesi halinde bu hususlarla ilgili hangi işlemlerin
yapıldığını, adreste bulunmama ve kaçınma için gösterilen sebebi,
g) Tebligatın adres kayıt sistemindeki yerleşim yeri adresine yapılması durumunda buna
ilişkin kaydı,
ğ) Tebliğ evrakı kime verilmiş ise onun adı, soyadı, sıfatı ve imzası ile tebliğ memurunun adı,
soyadı ve imzası,
içermesi gerekir.
Tebliğ mazbatasında yukarıda belirtilen hususları kaydetmek için yeterli alan bulunmaması
halinde tebliğ memuru usulüne uygun şekilde mazbataya eklenti yapabilir.
Bu maddeye göre hazırlanarak bastırılan ve tebligatı çıkaran merci tarafından tanzim edilen
Yönetmeliğe ekli (3) numaralı örnek tebliğ mazbatasının ilgili bölümleri tebliğ memuru
tarafından tebliğ yerinde fiili duruma uygun şekilde elle veya kaşe basılmak suretiyle
doldurulur.
Mazbatanın yer aldığı sayfanın ön yüzünde muhatabın birden fazla adresine yer verilemez.
Aksi halde tebliğ mazbatası tebligatı çıkaran mercie iade edilir
Tebliğ Mazbatasının Düzenlenmesi
Tebliğ mazbatası, tebliğ yapıldığını veya yapılmadığını veya tebliğin ne şekilde ve şartlar
altında yapıldığını gösteren en önemli belge olduğundan, tebliğ memuru mazbatayı
düzenlerken aşağıdaki hususlara dikkat etmelidir.
a) Verilen şerhler mevzuata uygun olmalı ve gerçeği yansıtmalıdır.
b) Yazılar okunaklı ve fiili durumu belirtir şekilde olmalıdır.
c) Beyanda bulunanların kimlikleri yazılmalı ve imza veya parmak izi alınmalıdır.
İmzalamaktan veya parmak basmaktan kaçınıldığı takdirde tebliğ memuru bu hususu
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
145 / 635
belirterek bizzat imza etmelidir.
ç) Tebliğ yapılan kimsenin kimliği açık olarak yazılmalı, imzası veya parmak izi alınmalıdır.
Dağıtıcı personelin de adı soyadı ve imzası mazbatada bulunmalıdır.
d) Tebliğ yapılacak kimsenin kimliği, tebellüğe ehil ve yetkili olup olmadığı araştırılmalıdır.
e) Tebliğ imkânsızlığı halinde tebliğ mazbatasının 3 no.lu satırı doldurulmalıdır.
f) Muhataba veya muhatap namına tebliğ yapılacak kişilere evrakın tebliği veyahut duruma
göre yetkili mercilere teslim edilmesi hallerinde, mazbataya yazılacak açıklamanın; kime,
nerede, ne zaman (tarih ve saat), neden ve nasıl sorularına cevap verebilecek şekilde
olmasına dikkat edilmelidir.
Önemli Not: Mazbataya yazılan şerhlerin, tebliğ tarihinin (gün ve saat) ve atılan imzaların
aynısının mutlaka Teslim Belgesinde de yer alması gerekir.
(2) Tebliğ mazbatasının doldurulmasına ilişkin örnekler aşağıda belirtilmiştir.
1. Muhatap adresinde bulunmuş ve kendisine orada tebligat yapılmışsa tebliğ mazbatasının 1
no.lu satırındaki "adresinde" kelimesinden sonra yazılı olan "veya …………..dâ' kelimesi çizilir
ve "muhataba" kelimesinden sonra gelen boşluğa da muhatabın adı ve soyadı yazılarak
"tebliğ edilmiştir" şerhi konur.
Örnek - Adresinde veya ................da muhatap Zekai Akdağ'a tebliğ edilmiştir.
2. Tebliğ, muhatabın başvurmasıyla veya rızasıyla adresinden başka bir yerde yapılmış ise, 1
no.lu satırdaki "adresinde veya" ibaresi çizilir; bu ibareden sonra gelen boşluğa tebligatın
yapıldığı yer yazılır. "Muhatap" kelimesinden sonra gelen boşluğa da muhatabın adı ve soyadı
ile "tebliğ edilmiştir" şerhi verilir.
Örnek: Adresinde veya Balkan Pastanesinde muhatap Hakkı Akmehmet'e tebliğ edilmiştir.
3. Tebligat bir tüzel kişiye yapılmışsa, tebliğ mazbatasının 1 no.lu satırındaki "adresinde veya"
ibaresi ve bu ibareden sonra gelen boş yer ve "da" kelimesi çizilir "muhatap" kelimesinden
sonraki boş yere "tüzel kişiliğin temsilcisi olan …………’ye tebliğ edilmiştir" şerhi verilir.
Örnek: Adresinde veya ..............da muhatap Ziraat Bankası temsilcisi Av. Ahmet Gül'e tebliğ
edilmiştir.
4. Tebligat, gerçek kişinin (muhatap) bulunmaması sebebiyle ailesi efradından veya
hizmetçilerinden birine; veya tüzel kişiliğin temsilcisinin bulunmaması sebebiyle memur veya
müstahdemlerinden birine yapılmış ise, tebliğ mazbatasının 2 no.lu satırının boş kısmına
"muhatap veya mümessilin bulunmaması" yazılarak "sebebiyle muhatap yerine"
kelimelerinden sonraki boş yere "tebellüğe ehil olan ve birlikte oturduğu …….….’ye tebliğ
edilmiştir" şerhi verilir.
Örnek: Muhatabın bulunmaması sebebiyle muhatap yerine,
a. Tebellüğe ehil olan aynı konutta ikamet eden oğlu Tuncay Akbaş'a tebliğ edilmiştir.
b. Tebellüğe ehil olan aynı konutta ikamet eden kızı Tuna Yakamal'a tebliğ edilmiştir.
c. Karısı Esin Yıldırım'a tebliğ edilmiştir.
ç. Daimi hizmetçisi Fatma Fater'e tebliğ edilmiştir.
d. Şirket yetkilisi yurtdışına çıktığından, Muhasebe Müdürü Kemal Bulut’a tebliğ
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
146 / 635
edilmiştir.
5. Muhatabın öldüğü, bilinmeyen adrese gittiği, onun yerine tebligat yapılacak bir kimsenin
de bulunamadığı, komşu, kapıcı, muhtar, zabıta memurlarından veya başka bir suretle
öğrenildiği ve yeni adresin de tespit edilemediği hallerde, mazbatanın 3 no.lu satırı
doldurulur. Beyanda bulunan kişilerin kimlik bilgileri yazılır. İmzası alınır. Durum mahalle
muhtarına da tasdik ettirilir. Ölüm halinde muhtar tasdikine gerek yoktur. Tebliğ memuru da
ayrıca tarih yazarak imza eder.
Örnek 1: Tebliğin yapılması bu adresten ayrılmaları sebebiyle temin edilemediğinden ve yeni
adres de tespit edilemediğinden merciine iade.
Beyanda bulunan Komşusu Hüseyin Koca (imza)
Tebliğ memurunun imzası – 13.03.2012
Örnek 2: Tebliğin yapılması muhatabın ölmesi sebebiyle temin edilemediğinden merciine
iade.
Beyanda bulunan: Eşi Hatice Yılmaz (İmza)
Tebliğ memurunun imzası – 13.03.2012
Örnek 3: Tebliğin yapılması muhatabın bu adresten ayrılması sebebiyle temin
edilemediğinden ve yeni adres de tespit edilemediğinden merciine iade.
5 No.lu daire komşusu adını ve imzasını vermekten kaçınmıştır.
Tebliğ memurunun imzası – 13.03.2012
Muhatabın adresi Adres Kayıt Sisteminden alınmış ve bu durum tebliğ evrakında açıkça
belirtilmiş ise mazbatanın 3 No.lu satırına bu durum aşağıdaki şekilde şerh edilir.
Örnek: Gösterilen adres muhatabın Adres Kayıt Sistemindeki adres olup, tebliğ imkânsızlığı
nedeniyle Tebligat Kanununun 21/2nci maddesi gereğince Beyazıt Mahallesi muhtarı İlhan
Mercan’a 13.02.2012 tarihinde tebliğ edilmiştir.
6. Muhatabın geçici olarak başka yere gitmiş olduğundan bahisle, adına tebliğ yapılabilecek
kimseler tebliği kabul etmedikleri takdirde tebliğ mazbatasının 4 no.lu satırı doldurulur.
Örnek: Muhatabın muvakkaten İzmir’e gittiği karısı Ruhsar Sezik tarafından bildirildiğinden
ve muhatap adına tebligat yapılacak kişilerde aranacak şartları yerine getirmesine rağmen
muhatap adına kabul etmekten kaçındığından tebliğ evrakı mahalle muhtarına teslim edilmiş
olup, düzenlenen 2 no.lu haber kâğıdı muhatabın kolayca görebileceği kapısına yapıştırılmış
olup, durumdan da apartman yöneticisi Ahmet Karatay’a bilgi verilmiştir.
7. Muhatabın veya muhatap adına tebligat yapılabilecek kimselerin tebellüğden kaçınmaları
halinde mazbatanın 6 no.lu satırı doldurulur.
Örnek: Muhatap Hüseyin Gök tebellüğden kaçındığından evrak Kasımpaşa Mahallesi Muhtarı
Abdullah Gaga'ya teslim edilmiştir. Kapıya 13.03.2012'de 2 no.lu haber kâğıdı yapıştırılmıştır.
8. Tebliğ sırasında muhatabın adresinde kimse bulunmaması halinde mazbatanın 7 no.lu
satırı doldurulur.
Örnek: Adreste kimse bulunmaması üzerine evrak Tekke Mahallesi Muhtarı Feyyaz Oral'a
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
147 / 635
teslim edilmiştir. Durum en yakın komşusu Ayşe Ak'a bildirilmiştir. Kapıya 13.03.2012'de 2
no.lu haber kağıdı yapıştırılmıştır.
9. Muhatap veya adına tebliğ yapılabilecek kişinin imza atamaması halinde mazbatanın 8
no.lu satırı doldurulur.
Örnek: Tebliğ, yapılacak kimse imza atamaması sebebiyle sol elinin başparmağı bastırılarak
Hasan Kahya'nın huzurunda tebliğ edilmiştir.
Tanık: Hasan Kahya (İmza) Tebliğ yapılanın kimliği ve parmak izi. Tebliğ Tarihi: 13.02.2012
Tebliğ memurunun imzası veya "tebliğ yapılacak kimsenin iki eli de olmadığından tebliğ
evrakı Hasan Kahya'nın huzurunda kendisine verilmiştir".
Şeklinde doldurularak altı yukarıdaki örnekte olduğu gibi imza edilir.
ÖZEL HİZMET İŞARETLİ TEBLİĞ EVRAKI
Uçak, telgraf ve diğer seri veya özel vasıtalarla tebligat
Tebligat, çıkaran merciler tarafından uçak, telgraf veya Hızlı Tebligat ek hizmetli olarak
yaptırılabilir.(Tebliğ evrakından uçak ek hizmet ücreti alınmamaktadır.)
Tebliğin bu ek hizmetlerden hangisiyle yapılacağı ilgilinin talebi üzerine veya resen, mahkeme
başkanı, hâkim veya tebliği yaptıracak diğer merciler tarafından kararlaştırılır. Hangi ek
hizmetle gönderileceğinin tebliğ evrakı üzerinde gösterilmesi gerekir.
Telgrafla tebliğ evrakının kabulü ve iletimi
Tebligatın çıkaran merci tarafından telgraf olarak gönderilmek istenmesi halinde; evrakı
düzenleyen merciin ad ve adresi; muhatabın adı, soyadı ve adresi ile tebliği çıkaran merciin
mühür ve imzasının tebliğ evrakı üzerinde ve Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair
Yönetmeliğe ekli 8 nolu tevdi listesinde bulunup bulunmadığı, telgrafın türü (normal veya
acele) incelenir. Kabul işyerinde, tebliğ evrakı üzerindeki çıkaran merci bilgileri, muhataba ait
kimlik, adres bilgileri, tebligatın kapsamı ve kaydedilmesi gereken diğer bilgiler (adresin
MERNİS adresi olduğu gibi) telgraf otomasyon sistemine eksiksiz olarak girilir. Telgraf tebliği
evrakına sistemden numara verilir.
Telgraf Yönetmeliğinin “İhtirazi Kayıtla Kabul Edilecek Telgraflar” başlıklı 8 inci maddesinde
belirtilen hükümlere göre telgrafla tebligat gönderilmek isteniyorsa, tebligatın
gecikmesinden PTT'nin sorumlu olmayacağı göndericiye kabul sırasında açıklanıp, telgraf
üzerine imzası alınarak ''ihtirazı kayıt'' la kabul edilir.
Gişe memurunca kabul edilen telgraf tebliği, otomasyon sistemi üzerinden varış yerine
iletilir.
Mali tebligat telgrafla kabul edilmez.
Telgrafla tebliğ ücretleri
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
148 / 635
Telgrafla yapılacak tebliğ evrakından ilk kademe hızlı tebligat ücretine ilaveten tarifesine göre
ayrıca telgraf ücreti alınır. Telgrafla tebligat ücreti kabul anında sistem aracılığıyla hesaplanır.
Telgrafla yapılacak tebliğ evrakı normal veya acele telgraf işaretiyle kabul edilir.
Kabul ücreti; nakit, posta çeki hesabı veya kredi kartıyla ödenebilir.
Telgraf tebliğlerinin gişe memurlarınca incelenmesi ve kabulü
Telgraf gişesine iki nüsha 8 örnek no.lu tevdi listesi ile birlikte verilen telgraf tebliğinin boş
yerlerinin usule uygun şekilde doldurulup doldurulmadığı, tevdi listesindeki kayıtlarına uygun
olup olmadığı kontrol edilir.
İnceleme sonucunda herhangi bir eksiklik görülürse bu durum tevdi listesindeki kaydı
karşısına işaretlenerek telgraf getirene geri verilir. Sistemden alınan telgraf çıktısı ile tevdi
listesinin bir örneği gönderici tarafından imzalandıktan sonra tarih damgası basılıp kabul
memurunca imzalanarak göndericiye verilir.
Telgraf tebliğlerine ait tevdi listeleri kabul işyerlerince düzenli bir şekilde saklanır.
Telgraf tebliğlerine ait tebliğ mazbatalarının takibi
Telgrafla gönderilen tebliğ evrakına ait mazbatalar ile iade edilen veya yeni adrese sevk
edilen tebliğ evrakları bu noktadan sonra tüm sevk ve teslim/düşüm aşamalarında Hızlı
Tebligat gibi işlem görür. Tebliğ mazbataları geldikçe otomasyon sisteminden düşümü
yapılarak çıkaran mercie iade edilir.
Telgraf tebliğlerine varış merkezlerinde uygulanacak işlemler
Bir telgraf tebliği alan merkez ilgili memuru, bu telgraf metninin gerekli bilgileri taşıyıp
taşımadığını inceler. Bir eksiklik gördüğü takdirde eksikliğin tamamlatılmasını kabul
işyerinden ister.
Telgraf tebliğinde bir eksiklik görülmezse; alınan telgraf ilgili posta servisine imza karşılığında
teslim edilir.
Telgraf servisinden alınan telgraf tebliğleri, tebligat servisince, telgrafla tebligata mahsus
Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmeliğe ekli 7 nolu örneğe uygun tebliğ
mazbatalı zarfa aynı Yönetmelik eki 3 nolu örnek form eklenerek ilgili kısımları eksiksiz ve
okunaklı bir şekilde doldurulur ve telgraf metni tebliğ mazbatalı zarf içine konularak zarfın
ağzı kapatılır.
Tebliğ mazbatalı zarf (örnek 3) bastırılıncaya kadar ilgili kuruluşlardan temin edilerek veya
sistemden çıktı alınarak da kullanılabilir.
HIZLI TEBLİGAT
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
149 / 635
Kabul işlemleri
Hızlı Tebligat kabulünde “HT” rumuzlu veya “30–39” ile başlayan barkod kullanılır ve barkod
numarası kabul numarası yerine geçer. Otomasyon Sisteminde bu rumuzlarla takip edilir.
Kabul sırasında tebliğ evrakı üzerine Hızlı Tebligat olduğunu belirten etiket yapıştırılır, kaşe
basılır veya elle yazılır. Talep eden kişi ve kurumlara da örneğine uygun etiket veya kaşe
yaptırılmasına Başmüdürlüğünce izin verilir.
Göndericiler, Hızlı Tebligat hizmetinden yararlanabilmek için; http://www.ptt.gov.tr web
sayfası üzerinden, Çağrı Merkezini arayarak veya herhangi bir PTT işyerine giderek, müracaat
eder.
Şehir dağıtım alanı dışında kalan köy dağıtımına tabi yerler varışlı Hızlı Tebligat kabul edilmez.
Ancak, göndericisi tarafından gönderilmesinde ısrar edilen tebligatın üzerine, gecikmesinden
PTT'nin sorumlu olmayacağı yönünde şerh düşülmek ve imza alınmak suretiyle ''ihtirazı
kayıt'' la kabul edilir. Hızlı Tebligat hizmetine açık işyerine kadar bu hizmet ilkelerinden
yararlanılır, sonrasında diğer posta mevzuatı hükümleri uygulanır.
Aynı il dağıtım sahasında olup da dağıtım saatine yetişmeyecek Hızlı Tebligatlar ile iller
arasında teslimi sağlanacak Hızlı Tebligatların posta sevk saatinden sonra kabullerinin
istenmesi halinde, bu istekler “Gecikmeden PTT sorumlu değildir” şerhi alınmak suretiyle
ihtirazı kayıt şartıyla kabul edilir.
Tebliğ evrakı çıkarmaya yetkili mercilerce işyerlerimize tevdi listesiyle getirilen Hızlı Tebligata
yapıştırılmış olan barkod etiketinin bir parçası tevdi listesine yapıştırılır.
İşyerlerimizde sistem marifetiyle 2 nüsha olarak üretilen tevdi listesi imzalanıp tarih damgası
tatbik edildikten sonra bir nüshası göndericiye verilir, diğer nüshası imzalanıp tarih damgası
tatbik edildikten sonra çıkaran merci tarafından getirilen tevdi listesine iliştirilmek suretiyle
işyerinde saklanır. Talep eden kişi ve kurumlara barkodlu tebliğ evrakı zarfı bastırılması için
barkod aralığı verilir.
Çok sayıda Hızlı Tebligat vermek istediğini bildiren kişi ve kuruluşların tebligatları,
adreslerinden kabul edilebilir.
Ücretler ve tazminat
Hızlı Tebligatlar ağırlık sınırı aranmadan kabul edilir. Ücreti, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinde
belirlenir.
Hızlı Tebligatların ücretleri, ücret ödeme-alma makinesi, posta pulu, resmi pul, posta çeki
hesabı veya kredi kartıyla ödenebilir. Hızlı Tebligatın kaybı halinde tazminatla ilgili taahhütlü
mektup postası gönderilerine ait hükümler aynen uygulanır.
Kabul saati, sevk yolu ve dağıtım zamanına göre süresi içerisinde alıcısına ulaştırılamayan
Hızlı Tebligatların kabul ücretinden kabul edildiği ağırlık kademesindeki normal tebligat ücreti
düşüldükten sonra kalan kısmı talep edilmesi durumunda göndericiye geri ödenerek
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
150 / 635
gecikmeye neden olan personelden tahsil edilir.
Hızlı tebligat hizmetinin verildiği yerler
Hızlı Tebligat kabul hizmeti, tüm PTT işyerlerinden yapılmakta olup, dağıtım hizmeti ise tüm
illerin şehir dağıtım alanları içinde, iller arasında ve Genel Müdürlükçe belirlenen ilçelerdeki
PTT Merkez ve Şubelerinde verilir.
Ayrım ve sevk işlemleri
PTT İşyerlerinde tebligat servisinin içerisinde kabulden teslime kadar Hızlı Tebligat hizmeti
veren bölüm oluşturulur.
Hızlı Tebligat, bu hizmete özel torbalar içerisinde veya posta torbasına kapsamında “Hızlı
Tebligat” olduğunu açıkça belirtir etiket yapıştırılarak, kaşe basılarak veya bu ifade elle
yazılarak, torba kapsamında bulunan Hızlı Tebligat Bildirme Kâğıdına sistem aracılığıyla
kaydedilerek, uçak sefer tarifesine göre öncelikle uçakla sevk edilir.
Hızlı Tebligatın ayırım ve sevk işlemlerine ilişkin tüm hususlarda Posta Sevk Sistemi Esasları
ve diğer posta mevzuatı hükümleri uygulanır.
Dağıtım/teslim işlemleri ve süreler
Hızlı Tebligatın postaya verildiği şehir dağıtım alanı içerisinde 1 gün (24 saatte), il sınırları
içinde kabulden itibaren en geç ertesi gün, iller arasında ise kabulden itibaren en geç 2 gün
sonra teslimi esastır.
Hızlı Tebligata ait mazbatanın çıkaran mercie iadesi ise tebligatın tesliminden itibaren en geç
2 gün içerisinde yapılır. (Bu sürelerin hesabında dağıtım yapılmayan resmi tatil vb. süreler
dikkate alınmaz.)
Hızlı Tebligat Servisinde hafta içi 08.00-20.00, cumartesi günlerinde 08.00-17.00 saatleri
arasında mesai uygulanır. Pazar, bayram ve diğer tatil günlerindeki mesai uygulaması Genel
Müdürlükçe belirlenir.
Avukat tarafından takip edilen işlerde, avukatın bürosunda yapılacak Hızlı Tebligatlar da
resmi çalışma gün ve saatleri içerisinde yapılır.
TELGRAF HİZMETLERİ
TELGRAF HİZMETİNDE KULLANILAN TANIMLAR VE KISALTMALAR
Acele Telgraf: Alıcısına altı saat içerisinde teslim edilir ve normal telgrafın iki katı olarak
ücretlendirilir.
BA: Bizzat alıcısına teslim edilecek telgraftır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
151 / 635
BGS: Belirli gün ve saatte teslimi istenen ek hizmet ile kabul edilen telgraftır.
CT: Cevaplı Telgraf. Gönderici tarafından alıcının kendisine cevaben çekeceği telgrafın
ücretinin ödenmesi hizmetidir.
e-Telgraf: PTT internet adresi üzerinden kabulü yapılan ve ücreti kredi kartı veya posta çeki
hesabından tahsil edilen telgrafa denir.
e-Telgraf abonesi: Kimlik bilgileri, abonelik sözleşmesiyle sistemde tanımlanan gerçek veya
tüzel kişidir.
Fakstel: PTT işyerlerine gidilmeden faks cihazı bulunan telefon abonelerince fakstel
hizmetine açık işyerine iletilerek çekilen ve işyerince kabul işlemi yapılan telgraftır.
Fonotel: PTT Çağrı Merkezinin telefonla aranması ile kabul edilen ve ücretinin telefon
faturası ile tahsil edilen telgrafı ifade eder.
Gönderici: Bizzat veya vekili vasıtasıyla telgraf çeken gerçek veya tüzel kişidir.
Normal telgraf: Alıcısına yirmi dört saat içerisinde teslim edilen telgraftır.
Özel telgraf: Resmi daireler dışında kalan gerçek ve tüzel kişiler tarafından çekilen telgrafı,
POT: Postrestant adresli telgraf olup PTT işyerinde teslim edilir.
Resmi telgraf: Resmi kuruluşlar tarafından çekilen mühürlü ve antetli kağıda yazılmış
gönderici makamlarca imzalanmış telgraftır.
Resü: Telgrafın alıcısına teslim edildiğini gösteren teslim belgesidir.
Servis telgrafı: PTT işyerleri arasında çekilen telgraftır.
Telgraf: PTT tarafından kabul edilen ve elektronik ortamda iletilen ve PTT görevlisi
tarafından belirtilen adreste teslim edilen yazılı metne denir.
Telgraf alındısı: Telgrafın, kabul edildiği PTT işyerinin adı, kabul numarası ve tarihi ile
ücretini gösteren bilgisayar çıktısını ifade eder.
TELGRAF TÜRLERİ
Telgraflar resmi ve özel olmak üzere ikiye ayrılır.
RESMİ TELGRAFIN ÖZELLİKLERİ
Resmi kuruluşlarca çekilecek telgrafların, antetli ve resmi mühürlü kağıda yazılmış ve
gönderici makamlar tarafından imza edilmiş olması şarttır. Bu şartlardan herhangi birini
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
152 / 635
taşımayan resmi telgraflar kabul edilmez. Resmi telgrafı gişeye veren kişinin kimlik bilgileri
alınır.
Kabulü yapılan resmi telgrafın çıktısı alınmak suretiyle göndericiye kontrol ettirilir ve imzası
alınır. Telgraf kopyası, sistem tarafından verilen sıra numarası yazılarak göndericiye verilir.
TELGRAF HİZMETİNDE KULLANILAN EK HİZMETLER
Telgraflarda, Acele, BA, BGS CT ve POT servis işaretleri kullanılır. Bu işaretler telgrafın üst
kısmına gönderici veya isteği halinde kabul sırasında gişe personeli tarafından yazılır ve varış
PTT işyerine iletilir.
Acele telgraflar: Kabulünden itibaren altı saat içerisinde alıcısına teslim edilir. Normal
telgrafın iki katı ücret alınır.
Bizzat alıcısına teslim edilecek telgraflar (BA):Bizzat alıcısına teslim edilir. Bu telgraflar
alıcısından başkasına teslim edilmez.
Belirli gün ve saatte teslimi istenen telgraflar (BGS): Gönderici tarafından talep edilen gün
ve saatte alıcılarına teslim edilir. Köy varışlı telgraflar BGS ek hizmetiyle kabul edilmez.
Cevaplı telgraflar (CT): Gönderici tarafından alıcının kendisine cevaben çekeceği telgrafın
ücretinin ödenmesi hizmetidir. Ücreti alıcıdan alınmak kaydıyla cevaplı telgraf kabul edilmez.
Telgraf, adına gönderilmiş olan alıcı tarafından herhangi bir PTT işyerine üç ay içerisinde
ibraz edilerek cevap hakkı kullanılabilmektedir. Bu süre sonunda cevap hakkı kullanılamaz,
sistem tarafından onay verilmez. Cevap hakkı bir adet telgraf için kullanılır ve kullanılmaması
halinde ücret iadesi söz konusu değildir, herhangi bir hesaplaşma yapılmaz. Alıcı tarafından
PTT işyerine intikal ettirilen cevaplı telgrafın aslı veya fotokopisi PTT işyerinde saklanır.
Postrestant adresli telgraflar (POT): Alıcılarına PTT işyerlerinde teslim edilir.
SUÇ UNSURU BULUNUP BULUNMADIĞI YÖNÜNDEN İNCELENMESİ
PTT görevlilerince telgrafların kabulü esnasında, suç unsuru bulunduğu kanaatine varılması
halinde, göndericinin kimlik tespiti yapılarak varış yerine iletilir ve bu durum kabul yerinde
Cumhuriyet savcılığına bildirilir ve varış işyerine Cumhuriyet savcılığına bildirildiği konusunda
bilgilendirilir.
PTT görevlilerince telgrafın kabulden sonraki herhangi bir aşamasında, suç unsuru
bulunduğu kanaatine varılması halinde durum Cumhuriyet savcılığına bildirilir.
Her iki durumda da telgraf alıcısına teslim edilir.
KİMLİK TESPİTİ YAPILMASINI GEREKTİREN HALLER
Aşağıda belirtilen telgraflar, kimlik tespiti yapılmak ve imzası alınmak suretiyle PTT
işyerinde kabul edilir:

Alıcısının maddi ve manevi yararı veya zararı olması muhtemel telgraflar,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
153 / 635





Genel ahlak ve adaba aykırı telgraflar,
Hakaret, tehdit ve suç isnadı içeren telgraflar,
Devletin emniyeti, genel asayiş ve huzuru bozucu telgraflar,
Ait olduğu dilde normal manasında kullanılmayan kelime, tabir, rakam ve harf gruplarını
içeren veya uydurma yahut normal manayı ifade etmeyen kelimeler ile gizli bir manayı
ifade eden rakamlar ve kodlu yazılmış telgraflar,
Metni yabancı dille yazılmış telgraflar.
Göndericiler adına telgrafı gişeye verenler ile toplu imza atmak suretiyle telgraflarını gişeye
verenler kimliklerini ispat etmeye ve telgrafın gönderici adresi kısmına imzalarını atmaya
mecburdurlar.
Bu madde kapsamında telgraf çekmek isteyen ancak kimliğini vermek istemeyen, telgrafını
imzalamayan ve gönderici adresi yazmak istemeyenin telgrafı kabul edilmez.
Kimlik ispatı, fotoğraflı nüfus cüzdanı, sürücü belgesi, pasaport, avukat kimlik belgesi veya
bunların yerine geçen usulüne uygun bir resmi belge göstermek suretiyle yapılır.
T.C. kimlik numarası veya gösterilen belgenin seri numarası, verildiği tarih ve resmi kurumun
ismi telgrafın arka kısmına yazılır.
PTT e-telgraf abonesi olup, kimlik bilgileri tanımlanmış kişilerin ayrıca kimlik tespiti
yapılmaksızın her türlü telgrafı kabul edilir.
İHTİRAZİ KAYITLA TELGRAF KABUL EDİLMESİ
Aşağıda belirtilen telgraflar ihtirazi kayıtla kabul edilir;









Mesaileri bitmiş veya bitmek üzere olan PTT iş yerlerine çekilecek telgraflar,
Adresleri alıcının yalnız ad ve soyadını kapsayan telgraflarla, adresleri yeterli olmayan
telgraflar,
Büyük şehirlerde oturanlar adına yazılıp adreslerinde mahalle, cadde, sokak isimleri ile
kapı, daire ve kat numaraları bulunmayan ve kabulünde ısrar edilen telgraflar,
Askeri ve sivil okullarla, askeri birlik, cezaevleri ve hastane gibi yer adreslerine çekilen
telgraflar,
Posta abone kutusu adresine çekilen telgraflar,
İl ve ilçe dağıtımı dışındaki ve köy adresli telgraflar,
Tatil günleri kapalı bulunan adreslere çekilen telgraflar,
Resmi daire adreslerine mesaisinin bitiminden önceki altı saat içinde ve mesai
başlangıcına altı saatten fazla zaman olması halinde çekilen acele telgraflar,
BGS ek hizmet işareti olan ve yirmi dört saatten az süre bulunduğu durumlarda normal
telgraflar, altı saatten az süre bulunduğu durumlarda acele telgraflar.
Bu telgrafların göndericileri, telgraflarının kabulünden önce gişe memurları tarafından
gecikme ihtimali hakkında bilgilendirilir. Ayrıca telgrafın altına veya arka kısmına
“Gecikmeden PTT İdaresi Sorumlu Değildir” açıklaması yazılır. Bu açıklamanın altı gönderici
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
154 / 635
tarafından imzalanır. Bu tür telgrafların fonotel, fakstel ve internet aracılığı ile gönderilmek
istenmesi halinde, göndericiler yazılı veya sözlü olarak uyarıldıktan sonra kabul işlemi yapılır.
TELGRAF KABUL USULLERİ




PTT işyeri gişelerinden,
PTT Çağrı Merkezinden,
Fakstel Servisinden,
İnternet üzerinden (ücreti kredi kartından tahsil edilmek suretiyle) kabul edilir.
PTT İŞYERİNDE TELGRAF KABUL EDİLMESİ
Gönderici tarafından PTT işyerinden çekilmek istenen telgraf, Telgraf Hizmetleri
Yönetmeliğine göre düzenlenir.
Telgraf metni ve diğer bilgilerin ilgili menüden girişi yapılarak tamamlandığında iki suret
çıktısı alınır. Göndericiye kontrol ettirilerek girilen bilgiler doğru ise imzası alınmak suretiyle
telgrafın kabulü yapılır. Telgrafa sistem tarafından TG ile başlayan 13 karakterli barkod
numarası verilmektedir. Telgraf kopyasının bir örneği göndericiye alındı yerine kullanılmak
üzere verilmesi gerekmektedir.
PTT ÇAĞRI MERKEZİNDEN TELGRAF KABUL EDİLMESİ
Telefon aboneleri kendi telefonlarından, ücreti telefon faturasıyla tahsil edilmek suretiyle
PTT Çağrı Merkezini arayarak telgraflarını yazdırabilirler.
Telgraf yazdıracak telefon aboneleri PTT Çağrı Merkezini arayarak çağrı bırakır. Görevli
personel tarafından abonenin telefon numarası alınır ve teyit edilir. Sistem üzerinden
telgrafın kabul işlemi yapılıp iletimi sağlanır.
Bu şekilde alınan telgraflar gişelerce kabul edilmiş telgraflar gibi varış yerlerine sistem
üzerinden iletilir. Ayrıca sistem tarafından bir nüsha telgraf alındısı düzenlenir.
Fonotel olarak çekilen telgrafların bir nüshası, kabul veya varış PTT işyerlerinde gönderici
tarafından yapılacak başvuru üzerine kimlik tespiti yapılarak imza karşılığı verilebilmektedir.
FAKSTEL SERVİSİNDEN TELGRAF KABUL EDİLMESİ
Faks cihazı bulunan telefon aboneleri tarafından ücreti telefon faturasıyla tahsil edilmek ve
PTT işyerinde bulunan faksa iletilmek suretiyle ve telefon numarası teyit edildikten sonra
onay verilerek faks kabul edilmektedir.
Faks cihazı bulunan telefon aboneleri tarafından talep edilmesi halinde; kabulü yapılmış
barkodu verilmiş telgrafın bir nüshası faks ücreti alınmak suretiyle gönderici faksına iletilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
155 / 635
Ayrıca, bu nüsha göndericinin kabul veya varış PTT işyerine başvurusu üzerine kimlik tespiti
yapılarak imza karşılığı da verilebilir.
Fakstel hizmeti verilecek işyerleri Genel Müdürlükçe belirlenir.
FONOTEL VE FAKSTEL OLARAK KABUL EDİLMEYECEK TELGRAFLAR





Kod ve yabancı dille yazılmış yurtiçi telgraflar,
Varış yeri adresi yabancı dille, metin kısmı Türkçe yazılmış olanları hariç olmak üzere kod
ve yabancı dille yazılmış yurt dışı telgraflar,
Avukatlar tarafından fonotel olarak mahkemelere çekilen mazeret beyanı ile ilgili
telgraflar hariç olmak üzere gerçek ve tüzel kişilerce resmi makamlara çekilecek dilekçe
mahiyetindeki telgraflar,
Telgraf Hizmetleri Yönetmeliği uyarınca kimlik tespiti gerektiren telgraflar,
Resmi telgraflar, fonotel ve fakstel olarak kabul edilmez.
İNTERNET ÜZERİNDEN TELGRAF KABUL EDİLMESİ
e –Telgraf göndermek isteyen kullanıcılar ile e –telgraf abonelerine ait telgraflar PTT internet
adresinin e –telgraf menüsünde açılan sayfaya “bireysel müşteri girişi” veya “abone girişi”
gerekli bilgileri girmek suretiyle sistem üzerinden gönderme talebi verilir, Ankara PİM
Telgraf Şefliğindeki “telgraf kontrol birimi”nin onayı ile kabul işlemi tamamlanarak varış
yerine iletilir. Varış merkezince de dağıtım ve teslim işlemleri sağlanır.
e –Telgraf abonesi olmak isteyenler PTT işyerlerine müracaat ederek “PTT E –Telgraf
Abonelik Sözleşmesi” imzalar. Abonelik sözleşmesinde; abonenin kimlik ve iletişim bilgileri,
tarafların karşılıklı hak ve yükümlülükleri ile sözleşmenin konusu ve süresi yer almaktadır.
e –Telgraf abonelerince gönderilen telgraflara ilişkin tespit edilen ücret posta çeki hesabı
veya kredi kartı ile tahsil edilir. Diğer internet kullanıcıları tarafından gönderilen telgrafların
ücretleri ise kredi kartı ile tahsil edilir.
Fonotel ve fakstel olarak kabul edilmeyen telgraflar internetten de kabul edilemez. Ancak,
e –telgraf abonesi olanların kimlik tespitleri daha önce PTT işyerlerince yapıldığından her
türlü telgrafı kabul edilir.
e-telgraf internet aracılığı ile gönderilmekte ve kredi kartı veya posta çeki hesabından ücreti
tahsil edilmektedir.
TELGRAF ADRESİ
Telgraf adresi; telgrafların alıcılarına teslimini sağlamak için posta kodu, il, ilçe, bucak, köy ve
mezra ismi, mahalle, bulvar, cadde, sokak ve bina numarası gibi adres verilerini kapsar.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
156 / 635
Göndericiler, adreslerde alıcının isim ve soyadı ile ticaret firmasının ismini herhangi bir dille
yazabilirler.
Telgraf; ek hizmet işareti, adres, metin ve imza olmak üzere dört kısımdan oluşur.
Göndericiler telgraflarına ek hizmet işareti ve imza koyup koymamakta serbesttir.
Resmi telgraflar hakkında Telgraf Hizmetleri Yönetmeliğine göre işlem yapılır.
Telgraf Hizmetleri Yönetmeliğine göre kimlik tespiti yapılması gereken telgraflar dışındaki
telgraflarda gönderici adresinin yazılma zorunluluğu yoktur.
Yurtiçi telgraflar, adresleri Türkçe, metni Latin harfleriyle olmak kaydı ile yabancı dilde
yazılabilir.
TELGRAFLARIN ÜCRETLENDİRİLMESİ
Telgraflar telgraf otomasyon sistemi üzerinden kabul edildiğinden kelime sayımı otomatik
olarak yapılmaktadır.
 Asgari ücret, on kelime ücretinden az olamaz.
 Alıcı adı soyadı, adresi ve varış yerini oluşturan karakterlerin toplamı beş kelime sayılır.
 BGS ek hizmetli telgraflarda kelime sayımına beş kelime ilave edilir.
 Telgraf metninde yazılanlar, üzerindeki imza ve resmi mühür gibi her şey kelime
sayımına dâhil edilerek PTT tarafından belirlenen ücret tarifesine göre ücretlendirilir.
 CT Ek hizmetli telgraflar kabul işlemi esnasında tüm ek hizmetler dahil olmak üzere
toplam ücretin iki katı olarak ücretlendirilir.
 Gönderici adı soyadı iki kelime sayılır.
 Gönderici, adresinin karşı tarafa iletimini istiyorsa adres kelime sayımına dâhil edilir.
 Kelime sayımında, her on karakter ve kesri bir kelime sayılır.
 POT işaretli telgraflardan postrestant ücreti alınmaz.
 Acele telgraflardan normal telgraf ücretinin iki katı olarak ücretlendirilir.
 Birden fazla adresli telgraflarda, bütün adresler ve metin kelime sayımına dâhil edilir,
her bir telgrafa ayrı barkod verilerek ayrı ayrı ücretlendirilir.
TELGRAF ÜCRETLERİNİN TAHSİL EDİLMESİ
Telgraf ücretleri peşin olarak alınır.
Hesabında nakit bulunmak kaydıyla posta çeki hesabı veya kredi kartıyla işlem yapanlar ile
telefon faturasıyla tahsil edilen telgraf ücretleri peşin ödenmiş sayılır.
TELGRAF ÜCRETLERİNİN İADESİNİ GEREKTİREN HALLER



Göndericileri tarafından, telgrafın çekildiği tarihten itibaren üç ay içerisinde müracaat
edilmek kaydıyla;
İhtirazi kayıtla kabul edilenler hariç, telgrafın süresi içerisinde alıcısına teslim
edilmemesi,
Telgrafın teknik nedenlerden dolayı varış yerine iletilememesi,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
157 / 635


Telgraf Hizmetleri Yönetmeliğine göre iletimi ve tesliminin durdurulması,
Telgraf alıcısına teslim edildikten sonra yerine getirilmediği anlaşılan ek hizmetler
karşılığı olarak alınmış ilave ücret olması hallerinde telgraf ücretleri göndericilerine iade
edilir.
Ücret iadesi hakkındaki istekler, herhangi bir PTT işyerine yapılabilir. Böyle bir talebi alan
işyeri bu hususta gerekli araştırma yapmakla yükümlü olup, yapılan araştırma sonucunda
iade edilen ücret kusurlularına rücu edilir.
Ücret iadesi talebinde bulunan göndericilerin, ücretlerini almak üzere PTT işyerlerine bir yıl
içerisinde müracaat etmeleri gerekir. Bu süre içerisinde müracaat etmeyenlerin ücretleri
iade edilmez.
ÜCRETSİZ OLARAK KABUL EDİLEN TELGRAFLAR
Aşağıda belirtilen telgraflar ücretsiz olarak kabul edilir.



Cumhurbaşkanı tarafından bizzat veya adına yetkililerce çekilecek yurtiçi telgraflar,
Tabii afetlerin meydana geldiğinin ihbarı ile afetin başlangıcından itibaren on beş gün
içerisinde afete ilişkin kurtarma, acil yardım ve benzeri amaçlarla çekilecek yurtiçi
telgraflar,
Yalnız PTT işyerleri arasındaki telgraf hizmetleri ve PTT işlemleri ile ilgili olarak çekilecek
servis telgraflar.
TELGRAF ASIL VEYA ÖRNEKLERİNİN VERİLMESİ
Telgraf asıl veya örnekleri;

Gönderici ve alıcılar ile bunlar tarafından verilen vekaletnameye veya yazılı izne sahip
olan, noterce tasdikli imza sirküleri veya imza beyannamelerindeki imzayı taşıması ve
resmi makamların izninin antetli ve mühürlü kağıtta, o resmi dairenin evrak çıkış
numarasını taşıması koşulu ile gerçek ve tüzel kişilere,
 Adli, idari, askeri mahkemeler ile Cumhuriyet başsavcılıklarına,
 Resmi makamların kendilerine çekilen telgrafları almaya yetki verdikleri idari amir ve
memurlarına,
 Yetkili makamlarca inceleme ve soruşturma yapmak üzere görevlendirilmiş olanlara,
 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu ile ilgili diğer mevzuatın müsaade ettiği kişilere,
Mahkeme kararı aranmaksızın yazılı istekte bulunmaları halinde gizli bir yazıyla gönderilir.
Telgraf asıl veya örneklerini almaya yetkili makam veya şahıslar hakkında şikayeti içeren
telgraflar, kendilerine verilmeyerek şikayeti incelemeye yetkili makama verilir.
Yukarıda belirtilen makam, merci ve kişiler tarafından örnek talep edildiğinde ücret alınmaz.
TELGRAFLARIN İLETİMİNİN SAĞLANMASI
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
158 / 635
Telgraflar; PTT İşyerleri gişesinden fonotel ve fakstel servisinden veya PTT internet
adresinden kabul edilerek sistem aracılığı ile varış PTT işyerine iletilir.
İLETİMDEN SONRA İPTAL EDİLEN TELGRAFLAR
Gönderici veya yetkili temsilcisi PTT işyerlerine verdiği telgrafların varış yerine iletilmiş
olanlarının iptalini isteyebilir. Bu durumda iptali istenilen telgrafların ücreti iade edilmez.
İptali istenen telgrafın alıcısına teslimi servis telgrafı ile durdurulur.
Alıcısına teslim edilen telgrafın iptali yapılamaz, ücret iadesi de söz konusu olmaz.
TELGRAFLARIN TESLİM EDİLMESİ
Telgraflar, alıcısının adı, soyadı ile teslim tarihi ve saati resüye yazılıp imza ettirildikten sonra
kapalı olarak teslim edilir. Telgraf başkasına okutturulmaz. Teslimi yapan dağıtıcı tarafından
alıcının kimliği konusunda tereddüde düşülmesi halinde alıcının kimlik tespiti yapılarak
teslim edilir.
Alıcı teslim aldığı telgrafı iade edemez. Ancak, yanlışlıkla alıcısından başkasına teslim edilmiş
olan telgrafın arkasına iade tarihi ve nedeni yazılarak iade edenin imzası alınır. İade eden
imza etmekten kaçınırsa dağıtıcı tarafından durum şerh edilir ve telgraf işyerine geri getirilir.
TELGRAFLARIN TESLİM SIRASI
Telgraflar alınış tarihi sırasına ve ek hizmet türüne göre teslim edilir.
Acele telgraflar öncelikle teslim edilir.
BGS ek hizmetli telgraflar, göndericinin talep ettiği tarih ve saatte teslim edilir.
UMUMA AÇIK YER ADRESLİ TELGRAFLARIN TESLİM EDİLMESİ
Telgraflar; düğün, nişan, toplantı, açılış töreni, panel, festival, sempozyum gibi etkinliklerde
bizzat alıcısına tesliminin mümkün olmadığı hallerde, alıcının birinci derecede yakınına, özel
kalem müdürüne, sekreterine, etkinliği düzenleyen yetkiliye kimlik tespiti yapılarak teslim
edilir.
Resmi kurumlar, okul, fabrika, tiyatro, kahvehane, misafirhane, gazino ve lokanta gibi
umuma açık yer adresli telgraflar, buraların sahip, yetkili personel ve hizmetlilerine teslim
edilir.
Bu maddenin ikinci fıkrasında yer alan resmi kurum, okul, fabrika gibi yerlerin telgraflarını
almak üzere yetkili kıldıkları kişi veya kişilerin açık adresleri ve görevleri ile yetkilinin imza
örneğini içeren yazılı müracaatları bulunması halinde, buralara gelecek telgraflar yetkili
kılınanlar haricinde kimseye teslim edilemez.
TOPLU KONAKLAMA YERLERİ ADRESLİ TELGRAFLARIN TESLİM EDİLMESİ
Otel, motel gibi yerlerde konaklayanlar adına gelen telgraflar, alıcılarının orada kalmasına
rağmen dağıtım sırasında bulunmadığının tespit edilmesi halinde, müdür veya
resepsiyondaki görevliye resüye imza alınmak suretiyle teslim edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
159 / 635
Alıcının söz konusu yerlerde kalmadığı ancak adres olarak bu yerleri gösterdiği anlaşılanların
telgrafları, haber kâğıdı bırakılarak PTT işyerine geri getirilir.
TUTUKLULAR ADINA GELEN TELGRAFLARIN TESLİM EDİLMESİ
Tutuklular adına gelen telgraflar, resüye imza alınmak sureti ile cezaevi yetkililerine teslim
edilir.
ASKERİ BİRLİK ADRESLİ TELGRAFLARIN TESLİM EDİLMESİ
PTT işyerinin dağıtım sahası içinde bulunan askeri müessese ve birliklerle buradaki subay,
astsubay, er, erbaş ve diğer şahıslar adına gelen telgraflar yetkili kılınan kişiler tarafından
alınır. Bu hususta bir yetkili belirlenmemiş ise söz konusu telgraflar komutanlıkça
gösterilecek yerdeki personele veya nöbetçi subayına teslim edilir.
Posta - telgraf günlük dağıtım alanı dışında kalan yerlerdeki askeri birliklere gönderilen
telgraflar, komutanlıkça tayin edilecek mutemede PTT işyerinde teslim edilir.
Askeri şahısların müracaatı halinde adına gelen telgraf, kimlik tespiti yapılarak teslim edilir.
VELAYET VE VESAYET ALTINDA BULUNANLAR, ÖLENLER İLE İFLAS EDENLER ADINA GELEN
TELGRAFLARIN TESLİM EDİLMESİ
Velayet ve vesayet altında bulunanlar ile ölenler ve iflas edenler adına gelen telgraflar, ilgili
mercilerce yetkili kılınan kişilere teslim edilir.
ALICININ ADRESİNDE BULUNMAMASI HALİNDE YAPILACAK İŞLEMLER
Alıcı adresinde bulunmadığı takdirde, telgraf kendisi ile aynı konutta oturan kişilerden veya
hizmetçilerden birine teslim edilir.
Alıcı yazı ile müracaat ederek telgraflarını almaya yetkili birini göstermiş ise telgraf bu
kişiden başkasına teslim edilemez.
ALICISI TARAFINDAN TELGRAFIN KABUL EDİLMEMESİ HALİNDE YAPILACAK İŞLEMLER
Telgrafın alıcısı tarafından kabul edilmemesi halinde, telgraf açılmadan arkasına “kabul
etmiyorum” diye yazılarak alıcısı tarafından imzalanır. Alıcı imzadan imtina ederse, dağıtıcı
tarafından telgrafın arkasına “kabul edilmemiş ve imzadan imtina edilmiştir” notu yazılarak
imzalanır.
ALICI ADRESİNDE TELGRAFI TESLİM ALACAK KİMSENİN BULUNMAMASI HALİNDE
YAPILACAK İŞLEMLER
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
160 / 635
Alıcının adresinde telgrafı teslim edecek kimse bulunmadığı takdirde alıcı adresine haber
kâğıdı bırakılarak telgraf PTT işyerine geri getirilir.
Kabul işleminden itibaren kırk sekiz saat içerisinde teslim edilemeyen telgraflar iptal edilir.
İptal edilen ve sisteme işlenen telgrafların PTT işyerinde bekleme süresi bir aydır. Bir ay
içerisinde alıcının haber kâğıdı ile PTT işyerine müracaatı halinde telgraf ücreti göndericisine
herhangi bir nedenle iade edilmiş ise alıcıdan ücreti alınmak suretiyle teslim edilebilir.
TELGRAF ALICILARININ ADRESLERİNİ DEĞİŞTİRMESİ DURUMUNDA YAPILACAK İŞLEMLER
Adreslerini değiştirmiş olan alıcıların yeni adresleri, muhtarlıktan ve diğer çevre
sakinlerinden araştırılır ve tespit edilmesi halinde, telgraflar yeni adreslerinde teslim edilir.
POSTRESTANT ADRESLİ TELGRAFLARIN TESLİM EDİLMESİ
Postrestant adresli telgraflarda, alıcının adı ve soyadının açık olarak gösterilmesi yeterlidir.
Alıcının adı ve soyadı açık olarak yazılı olmayan telgraflar kabul edilmez.
Postrestant adresli telgraflar, kimlik tespiti yapılarak alıcıya veya yetkili temsilcisine teslim
edilir.
Alıcıları tarafından bir ay içerisinde alınmayan bu tür telgraflar iptal edilerek kabul PTT
işyerine bilgi verilir.
POSTA ABONE KUTUSU ADRESLİ TELGRAFLARIN TESLİM EDİLMESİ
Adı ve soyadı yazılı posta abone kutusu adresi ile gelen telgraflara haber kâğıdı düzenlenerek
posta kutularına atılır.
Telgraf, haber kâğıdı ile müracaat eden alıcıya teslim edilir.
Haber kâğıdı ile bir ay içinde müracaat edilerek alınmadığı takdirde telgraf varış PTT
işyerince iptal edilir.
Adı ve soyadı yazılı bulunmayan posta abone kutusu adresli telgraflar iptal edilir.
TATİL GÜNLERİNDE KAPALI OLAN ADRESLERE GELEN TELGRAFLARIN TESLİM EDİLMESİ
Tatil günleri kapalı bulunan adreslere gelen telgraflar, adreslerine götürülerek varsa nöbetçi
memur veya bu Yönetmelik kapsamında teslim edilebilecek kişilere teslim edilir. Böyle bir
görevli yoksa haber kâğıdı bırakılır.
Alıcı, tatil süresi içerisinde ilgili PTT işyerine başvurarak telgrafını teslim alabilir. Tatil süresi
bitiminde, işyerinden teslim alınmayan telgraflar adresinde alıcısına teslim edilir.
TELGRAFLARIN İLETİM VE TESLİMİNİN DURDURULMASI
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
161 / 635
Suçun delillerini oluşturduğundan şüphe edilen ve gerçeğin ortaya çıkarılması için
soruşturma ve kovuşturmada adliyenin eli altında olması zorunlu sayılıp, hâkimin veya
gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısının kararı ile 5271 sayılı Ceza
Muhakemesi Kanununun 129 uncu maddesi uyarınca el konulan telgrafların iletimi
durdurulur.
Hâkim tarafından bu yönde verilen bir kararın PTT işyerlerine bildirildiği veya Cumhuriyet
savcılığı tarafından böyle bir müracaat yapıldığı takdirde istenilen telgraf iletilmeden veya
alıcısına teslim edilmeden derhal mahkemeye veya Cumhuriyet savcılığına gönderilir.
Mahkeme veya Cumhuriyet savcısı tarafından iletimi ve teslimi durdurulmak istenen
telgraflar istekten önce iletilmiş ise, son PTT işyeri derhal durumdan haberdar edilerek
telgrafın tesliminin durdurulması ve isteği yapan mahkemeye veya Cumhuriyet savcılığına
teslim edilmek üzere ilk PTT işyerine iadesi istenir. Ancak telgraf alıcısına teslim edilmiş ise
telgrafın örneği gönderilmekle beraber tesliminden de hâkim veya Cumhuriyet savcılığına
bilgi verilir.
Mahkemece veya Cumhuriyet savcılığınca iadesine karar verilen telgraflar derhal ilgililerine
teslim edilir.
İletimi durdurulan telgrafların ücretleri, ancak iletimi durduran makamın yazılı izni alındıktan
sonra göndericilerine iade edilir. İletimi durduran makam, ücretin hemen iadesinde bir
sakınca gördüğü takdirde bunun ortadan kalktığı bildirilinceye kadar ücret iadesi yapılmaz.
KÖY ADRESLİ TELGRAFLARIN TESLİM EDİLMESİ
Köy adresli telgrafların dağıtım ve teslimine ilişkin usul ve esaslar PTT tarafından belirlenir.
Şehir dağıtım alanı dışında kalan yerlerde oturanlar adına kabul edilecek telgraflara köy
dağıtımı esasları uygulanır.
Köy varışlı normal telgraflar ihtirazi kayıtla kabul edilerek köy dağıtım sefer programına göre
alıcısına teslim edilir.
YURTDIŞINA GÖNDERİLEN VE YURTDIŞINDAN ALINAN TELGRAFLAR
Yurtdışı telgrafların alıp verme merkezi İstanbul Telgraf Müdürlüğüdür. Kabul birimlerimizde
yurtdışı menüsünden telgraflar kabul edilmekte olup, İstanbul Telgraf Müdürlüğüne
ulaşmaktadır. Buradan genteks sistemi ile yurtdışına keşide edilmektedir.
Yurtdışı kabullü yurtiçi varışlı telgraflarda da aynı şekilde İstanbul Telgraf Müdürlüğünce
genteks sistemle yurtdışından alınmakta olan telgraflar Telgraf Otomasyon Sistemi
üzerinden varış yerine iletilmekte, dağıtım ile teslimi sağlanmaktadır.
POSTA VE TELGRAF ÜCRET TARİFESİ
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
162 / 635
POSTA VE TELGRAF ÜCRET TARİFESİ İLE İLGİLİ AÇIKLAMALAR:
KAYITLI MEKTUP POSTASI GÖNDERİLERİNİN ÜCRETLENDİRİLMESİ
YURTDIŞI
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
163 / 635
Yurtdışı varışlı tüm kayıtlı gönderiler Uçak Ek Ücreti ile kabul edilir.
YURTİÇİ
Mektuplar
Mektuplar, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin “Mektuplar” başlığı altındaki ağırlıklarına göre
ücretlendirilmekte olup, Mektup Postası Gönderilerinin alabilecekleri ek (özel) hizmetlerin
bir veya bir kaçını alabilmektedir. Bu takdirde aldığı ek (özel) hizmet veya hizmetlerin
ücretleri ayrıca alınır
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
164 / 635
Uçak ek hizmeti ile yurtiçi ve AS-POS KKTC’ne kabul edilen mektuplardan uçak ek ücreti
alınmaz. Yurtdışı 1. Grup Ülkelere 20 grama kadar uçak ek ücreti alınmaz. 1.Grup ülkelerden
20 gramı geçenler ile 2. ve 3. gruba uçak ek ücreti ile kabul edilenlerin her 10 gram ve
kesrinden uçak ücreti alınır.
Kayıtlı Mektuplar ise “Kayıtlı Mektup Postası Gönderilerinin Ücretlendirilmesi” başlıklı
tabloda belirtildiği şekilde ücretlendirilmektedir.
Posta Kartları
Posta Kartları, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin “Posta Kartları” başlığı ücretlendirilmekte
olup, Mektup Postası Gönderilerinin alabilecekleri ek (özel) hizmetlerin bir veya bir kaçını
alabilmektedir. Bu takdirde aldığı ek (özel) hizmet veya ücreti ayrıca alınır.
Uçak ek hizmeti ile ilgili uygulamaları Mektuplarda olduğu gibidir.
Kayıtlı Posta Kartları Kayıtlı Mektuplarda olduğu gibi ücretlendirilir
Basılmış Kâğıtlar
Basılmış Kâğıtlar, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin “Basılmış Kâğıtlar” başlığı altındaki
ücretlerle ağırlığına göre ücretlendirilmekte olup, Mektup Postası Gönderilerinin
alabilecekleri ek (özel) hizmetlerin bir veya bir kaçını alabilmektedir. Bu takdirde aldığı ek
(özel) hizmet ücreti ayrıca alınır.
Yurtiçi, AS-Pos KKTC varışlı uçak ek hizmeti ile kabul edilecek basılmış kâğıtlardan her 100
gram ve kesrinden Uçak Ücreti alınır.
Yurtdışına uçak ek hizmeti ile kabul edilecek Basılmış Kâğıtların her 10 gram ve kesri için uçak
ek ücreti alınır.
Kayıtlı Basılmış Kâğıtlar ise “Kayıtlı Mektup Postası Gönderilerinin Ücretlendirilmesi” başlıklı
tabloda belirtildiği şekilde ücretlendirilmektedir.
Adressiz Basılmış Kâğıtlar
Adressiz Basılmış Kâğıtlar, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin “Adressiz Basılmış Kâğıtlar”
başlığı altında ağırlığına göre ücretlendirilmekte olup, Bu gönderiler taahhütlü kabul edilmez
ve ağırlığı 500 gramı geçemez. Yurtdışına adressiz Basılmış Kâğıt Kabul edilemez.
Postaya Verilen Gazeteler
Gazeteler, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin “Postaya Verilen Gazeteler” başlığı altındaki
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
165 / 635
ücretlerle ağırlığına göre ücretlendirilmekte olup, Mektup Postası Gönderilerinin
alabilecekleri ek (özel) hizmetlerin bir veya bir kaçını alabilmektedir. Bu takdirde aldığı ek
(özel) hizmet ücreti ayrıca alınır.
Uçak ek hizmeti ile ilgili uygulamaları Basılmış Kâğıtlarda olduğu gibidir
Kayıtlı Gazeteler, Kayıtlı Mektup Postası Gönderilerinin Ücretlendirilmesi” başlıklı tabloda
belirtildiği şekilde ücretlendirilmektedir.
Kayıtlı Davetiye ve Tebrikler
Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin “Kayıtlı Davetiye ve Tebrikler” başlığı altındaki ücretlerle
ağırlığına göre Kayıtlı olarak kabul ve teslim edilmekte olup, Mektup Postası Gönderilerinin
alabilecekleri ek (özel) hizmetlerin bir veya bir kaçını alabilmektedir. Bu takdirde aldığı ek
(özel) hizmet ücreti ayrıca alınır.
Bu gönderilerin ücreti taahhüt ücreti dahil olarak belirlendiğinden ayrıca taahhüt ücreti
alınmaz.
Kapsamları kolaylıkla kontrol edilebilir olmalıdır.
250 gramdan fazla davetiye ve tebriklerden ağırlığına göre kayıtlı basılmış kâğıt ücreti alınır.
Ancak, kişi kurum ve kuruluşlarca talep edilmesi halinde bu gönderiler ağırlığına göre
basılmış kâğıt ücreti ile ücretlendirilerek kayıtsız olarak da kabul ve teslim edilir.
Uçak ek hizmeti ile ilgili uygulamaları Basılmış Kâğıtlarda olduğu gibidir
Görme Engellilere Özgü Yazılar
Görme Engellilere Özgü Yazılar, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin “Görme Engellilere Özgü
Yazılar” başlığı altında 7 kg.a kadar ücretsiz olup, Mektup Postası Gönderilerinin
alabilecekleri ek (özel) hizmetlerin bir veya bir kaçını alabilmekte, sadece ek (özel) hizmet
ücretleri alınır.
Uçak ek hizmeti ile ilgili uygulamaları Basılmış Kâğıtlarda olduğu gibidir
Küçük Paketler
Küçük Paketler, sadece yurtdışı olarak kabul edilebilmekte olup Posta ve Telgraf Ücret
Tarifesinin “Küçük Paketler ” başlığı altındaki ücretlerle ağırlığına göre ücretlendirilmekte,
Mektup Postası Gönderilerinin alabilecekleri ek (özel) hizmetlerin bir veya bir kaçını
alabilmekte, bu takdirde aldığı ek (özel) hizmet ücreti ayrıca alınır.
Yurtdışı küçük paketlere uygulanan uçak ek hizmetleri AO gönderilerde olduğu gibidir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
166 / 635
Tebliğ Evrakı
Tebligatlar, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin “Tebligatlar” ve “Hızlı Tebligatlar” başlığı
altındaki ücretlerle ağırlığına göre ücretlendirilmekte olup, telgraf ile yapılacak tebliğ
evrakından ilk kademe hızlı tebligat ücretine ilaveten tarifesine göre telgraf ücreti alınır.
Telgraf ile yapılacak tebliğ evrakı normal veya acele telgraf işaretiyle kabul edilir.
Bunlardan adreste teslim ve uçak ek ücreti alınmaz.
TELGRAFLAR:
Yurtiçi Telgraflar
Yurtiçi Telgraflar, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin “Yurtiçi Telgraflar” başlığı altındaki
ücretlerle ücretlendirilmekte olup, Normal ve Acele olarak kabul edilmektedir. Acele işaretli
telgraflardan iki kat ücret alınır.
Normal ve Acele Telgraflardan Asgari ücret ve her fazla kelime ücreti alınmaktadır. Asgari
ücret 10 kelimeye kadardır. Her fazla kelime ücreti asgari ücrete ilaveten alınır.
Belirli gün ve saatli telgraflarda kelime sayımına 5 kelime daha eklenir.
Postrestant işaretli telgraflardan postrestant ek ücreti alınmaz.
Birden fazla adresli telgraflarda bütün adresler ve metin kelime sayımına dahil edilir.
CT Ek hizmetleri Telgraf kabul işlemi esnasında tüm hizmetler dahil olmak üzere toplam
ücretin iki katı olarak ücretlendirilir.
Yurtdışı Telgraf
Yurtdışı Telgraflar, Posta ve Telgraf Ücret Tarifesinin “Yurtdışı Telgraflar” başlığı altındaki
ücretlerle, ülkelere göre kademelendirilerek ücretlendirilmektedir. Acele işaretli
telgraflardan iki kat ücret alınır.
KARGO-APS KURYE HİZMETLERİ
KARGO/APS KURYE HİZMETLERİNE İLİŞKİN TANIMLAR
Kargo Gönderisi: Kapsamında eşya, dosya, doküman veya evrak bulunan belli bir ağırlık ve
hacim üzerinde bulunan ve PTT tarafından kabul edilen yurt içi varışlı gönderiyi,
APS Kurye Gönderisi: Kapsamında haberleşme maddesi, dosya, doküman, evrak veya eşya
bulunan belli bir ağırlık ve hacme kadar PTT tarafından kabul edilen yurt içi varışlı gönderiyi,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
167 / 635
Nitelikli APS Kurye Gönderisi: Kapsamı Genel Müdürlükçe belirlenen yurtiçi varışlı APS
Kurye gönderisini,
Kontrollü Teslim: Gönderici talebine istinaden teslim esnasında gönderi kapsamının alıcı
tarafından kontrol edilerek teslim alınmasını,
Normal Çalışma Saatleri Dışında Kabul: Kabul işyerinin mesai saatleri dışında gönderilerin
kabul edilmesi hizmetini,
Normal Çalışma Saatleri Dışında Teslim: Dağıtım işyerinin mesai saatleri dışında
gönderilerin teslim edilmesi hizmetini,
Port Paye (PP) abonesi: Standart bakımından birbirinin aynısı olan ve aynı ücret uygulanan,
çok sayıda ve sürekli olarak avans karşılığında postaya gönderi veren gerçek veya tüzel
kişilerle bunların vekil veya mutemetlerini,
PTT APS Kuryematik: Gönderilerin kabul ve tesliminde kullanılan personelsiz makineyi,
Ücreti Alıcıdan Tahsil: Yollama ücreti ve ek hizmet ücretlerinin alıcısından tahsilini,
Üçüncü Kişi: Gönderici ile alıcının veya bunların yerine sayılabileceklerin dışında kalan
kişileri,
İfade eder.
Gönderilerin türleri
(1) Kargo ve APS Kurye gönderileri kargo, APS Kurye, nitelikli APS Kurye, yurt dışı koli ve yurt
dışı APG’den oluşmaktadır.
Gönderilerin kabul şartları
(1) Gönderilerin kabul edilebilmeleri için;
a) 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu ve Posta Tüzüğü ile Dünya Posta Birliği Kararlarında
belirtilen yasak olan maddeleri kapsamaması,
b) Yollama şekline ve taşıma araçlarına göre saptanan ağırlık ve boyutlara uygun olması,
c) Türüne ve ek hizmetine uygun olarak ambalaj edilmiş olması,
ç) Kabul formu, alındı ve tevdi listesinin usulüne uygun olarak doldurulmuş olması,
gerekir.
(2) Yurt dışı varışlı gönderinin yollama şekli, istenebilecek ek hizmetleri ve gönderi
kapsamının kabul edilebilirliği varış ülkesince belirlenir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
168 / 635
Gönderilerin kabulü
(1) Gönderiler, APS Kurye ve Kargo Yönetmeliğinde belirtilen kabul şartlarına göre kabul
edilir. Gönderi türleri itibari ile ağırlık, boyut ve hacim hadleri ücret tarifesinde gösterilir.
(2) Gönderilerin ağırlığı, boyutu, hacmi ile tür ve ek hizmetine bağlı olarak hangi PTT
işyerlerince kabul ve teslim edileceği, hangi gönderilerin gönderici adresinden kabul edileceği
hususu Genel Müdürlükçe belirlenir.
(3) Kapsamında haberleşme maddesi, dosya, doküman, evrak veya eşya bulunan maddeler
yurt içi varışlı APS Kurye gönderisi olarak kabul edilir. Şehir içi ve şehirlerarası varışlı olmasına
göre, bu gönderilere farklı ücret uygulanabilir.
(4) Kapsamında kişiye özel bilgi içeren banka kartları, pasaport, ruhsat, kimlik belgesi gibi
üçüncü kişilerin eline geçmesi halinde göndericisi veya alıcısı aleyhine ya da zararına
kullanılabilecek türden maddeler bulunan ve Genel Müdürlük tarafından uygun görülen
gönderiler, yurt içi varışlı nitelikli APS Kurye gönderisi olarak kabul edilir. Bu gönderiler
sigortalı gönderiler gibi işleme tabi tutulur.
(5) Kapsamında eşya, dosya, doküman veya evrak bulunan ve ücret tarifesinde gösterilen
ağırlık, boyut ve hacim üzerindeki maddeler, yurt içi varışlı kargo gönderisi olarak kabul edilir.
Bu gönderilere şehir içi ve şehirlerarası varışlı olmasına göre farklı ücret uygulanabilir.
(6) Yurt dışına en süratli bir şekilde gönderilmek istenen ve kapsamında haberleşme
maddesi, dosya, doküman, evrak veya eşya bulunan maddeler yurt dışı APG olarak kabul
edilebilir. Bu hizmete açık ülkeler ve ülkeler itibariyle ağırlık ve boyut limitleri ücret
tarifesinde gösterilir.
(7) Yurt dışına gönderilmek istenen ve kapsamında eşya bulunan maddeler, yurt dışı koli
olarak, acele yollanmak istenen koliler yurt dışı uçak, diğerleri yurt dışı yüzey kolisi olarak
kabul edilir. Yollama şekline göre bu hizmete açık ülkeler ve ülkeler itibariyle ağırlık ve boyut
limitleri ücret tarifelerinde gösterilir.
(8) PTT kuryematik vasıtasıyla yapılan kabul işlemlerine ilişkin usul ve esaslar Genel
Müdürlükçe belirlenir.
Gönderilerin ağırlık, boyut ve hacimleri
(1) Gönderilerin ağırlık, boyut ve hacimleri, uygulanan ek hizmete, kabul ve teslim yerine,
taşıma araç cinslerine göre tespit edilir ve ücret tarifesinde gösterilir.
(2) Gönderilerin bir yüzü 14x9 cm’den, tomar halinde ise uzun kenarı 10 cm’den az olamaz.
(3) Adli makamların gönderileri ile suç aletlerini kapsayan gönderilerin kabulünde ağırlık,
boyut ve hacim şartı aranmaz.
KABUL İŞLEMLERİ
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
169 / 635
Yurt içi kargo ve APS Kurye gönderileri; Şehir içi, PTT’de teslim ve şehirlerarası olarak farklı
tarife uygulanarak ücretlendirilmektedir.
Gönderilerin, kapsamında bulunan eşyanın ayrıntısının alındı üzerine yazılıp yazılmadığı,
alındı üzerinde gönderici ve alıcının ad veya unvanları ile adres veya iletişim; telefon, eposta bilgilerinin, ek hizmet isteğinin bulunup bulunmadığı kontrol edilir varsa eksiklikleri
tamamlattırılır.
Kargo ve APS Kurye gönderilerinin kabulü için göndericiler tarafından alındı veyahut tevdi
listesi tam ve okunaklı olarak doldurulur, istenen ek hizmetler belirtilir. Kabulü yapılan
gönderiler için kabul personelince imzalı ve tarih damgası tatbik edilen alındı veya iki nüsha
tevdi listesinden biri göndericiye verilir. Tevdi listesi veya alındının diğer nüshası kabul
işyerinde sırasında saklanır.
Köy dağıtımına tabi veya mutemet vasıtasıyla teslim edilecek veya içlerine serbestçe
girilemeyecek yerler varışlı kargo ve APS Kurye gönderisi yollanmak isteniyorsa, gönderinin
gecikmesinde PTT’nin sorumlu olmayacağı kabul sırasında açıklanıp alındı veya tevdi listesi
üzerine göndericinin imzası alınarak ihtirazı kayıtla kabul edilir.
Kargo ve APS Kurye gönderilerinin kabulünde öngörülen teslim süresi alındı üzerinde
belirtilir. Köy ve içine kolay girilemeyecek yerler (cezaevi, askeri birlik gibi yerler) varışlı
gönderilere teslim süresi verilmez.
Genel kural olarak il merkezlerinde en fazla ağırlık olarak 50 kg, hacimsel olarak 200 desiye
kadar, ilçe merkezlerinde de en fazla 30 kg ve 150 desiye kadar olan kargolar, gönderici
isteği üzerine adresten kabul edilerek alıcı adresinde teslim edilir ve kargoların kabulünde
öngörülen teslim tarihi alındı üzerinde belirtilir. Özel sözleşmeye tabi kargolar bu hükmün
dışındadır.
İl merkezlerinde en fazla ağırlık olarak 50 kg, hacimsel olarak 200 desinin, İlçe, belde ve köy
adresi varışlı 30 kg ve 150 desinin üzerinde olan kargoların kabulünde öngörülen teslim
tarihi belirtilmez ve bu gönderiler alıcı adresinde teslim işaretli olarak kabul edilmez. Ayrıca
bu gönderilerin gecikmesinden PTT’nin sorumlu olmayacağı kabul sırasında açıklanıp, alındı
veya tevdi listesi üzerine göndericinin imzası alınarak ihtirazı kayıtla kabul edilir.
Kapsamında haberleşme niteliğinde yazı veya doküman bulunan APS Kurye gönderileri
kapalı olarak postaya verilmesi halinde kapsam kontrolü yapılmadan kabulü yapılır.
Genel kural olarak kapsamında eşya bulunan bütün gönderilerin kapsamları kontrol
edilmekle birlikte, sigortalı veya değer konulmuş, ödeme şartlı veya yasak madde
bulunduğundan kuşku duyulan gönderiler ile Cumhurbaşkanı, Türkiye Büyük Millet Meclisi
Başkanı, Başbakan, Bakanlar, Siyasi Parti Genel Başkanları, Genel Kurmay Başkanı ve Kuvvet
Komutanlarına yollanan gönderilerin tamamı mutlaka kontrol edilir. Söz konusu makamlara
yollanan gönderilerde, göndericinin Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olması halinde geçerli bir
kimlik belgesinden görülmek suretiyle nüfus ve vatandaşlık kimlik numarası alınarak
merkezde kalacak alındı formuna yazılır, yabancı uyruklu olması halinde ise pasaporta ait bir
fotokopi söz konusu alındı formuna eklenir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
170 / 635
Resmi kurumlar ile kapsamında mevzuatta belirtilen yasaklara uymayı yazılı olarak taahhüt
eden tüzel kişi ve ticaret unvanıyla çalışan gerçek kişiler tarafından yollanan gönderilerin
kapsamları açılmadan kabul edilir.
Gönderi kapsamının kontrol edilmesinin istenmemesi veya orijinal ambalajla postaya
verilmek istenmesi halinde taahhütname ve kimlik fotokopisi alınmak kaydıyla kabul yapılır.
Alınan taahhütname ve kimlik fotokopisi kabul işyerinde sırasında saklanır.
Özel sözleşmeye dayalı müşteriler ve resmi kurumlar hariç diğer müşteriler tarafından
postaya verilecek değer konulmuş veya sigortalı gönderiler ile kapsamında ticari eşya
bulunan yurt dışı varışlı gönderilerin kabul işlemi PTT işyerinde yapılır.
Gönderici adresinden veya işyerlerimizden bez torba içerisinde postaya verilen gönderilerin
kabulünde sarı etiket kullanılır ve emniyet aparatına takılır. Sistemden üretilen alındı sarı
etiket üzerine yapıştırılır.
Yurtiçi kargo ve APS Kurye gönderilerinin kabulü esnasında kısa mesaj veya e-posta yoluyla
göndericilerin bilgilendirilebileceği hatırlatılır. Göndericinin hangi yolla bilgilendirilmek
istediği, alındı da işaret edildikten sonra cep telefon (GSM) numarası veya e-posta
adresinden biri yazılır. Ayrıca istek, otomasyon sisteminin gerektirdiği şekilde kayıt edilir.
Gönderici adresinden kabulü yapılan ancak sehven hem cep telefon (GSM) hem de e-posta
adresi yazılarak işaretlenmiş veya işaretlenmemiş ise gönderici e-posta yoluyla bilgilendirilir.
DEĞER KONULMUŞ VEYA SİGORTALI GÖNDERİLERİN KABULÜ
Göndericiler tarafından konulan değer veya sigorta bedeli, ambalajın adres bulunan
yüzeyine, alındı veya tevdi listesinde değerli veya sigortalı kelimesinin altına veya yanına
rakam ve yazı ile Türk Lirası, yurt dışı gönderilerde ise Özel Çekme Hakkı veya konvertibl
para cinsinden biriyle silinti, kazıntı ve ilave yapılmadan mürekkeple veya yazı makinesi ile
yazılır. Yollama şekline göre konulan değer veya sigorta bedeli, tarifede belirtilen üst limiti
geçemez.
Gönderiler, zarf veya kutu içerisinde verilecek ise zarf veya kutunun ek yerleri ile alındı,
kabul veya tevdi listesinin düşünceler bölümüne gönderici imzası alınarak emniyet bandı
yapıştırılır.
Gönderiler, özel emniyet zarfı veya poşeti içerisinde gönderilecek ise özel emniyet zarfının
veya poşetinin seri numarası, alındı veya tevdi listesinin ilgili bölümüne yazılır.
Gönderilerin bez torba içerisinde verilmesi halinde, torba ağzına Genel Müdürlükçe uygun
görülen emniyet aparatı takılır. Alındı üzerinde gönderici imzası bölümüne, alındı veya tevdi
listesinin ilgili bölümüne emniyet aparatının numarası yazılır.
Değer konulmuş veya sigortalı gönderilerin kapamasında mühür mumunun kullanılması
halinde aşağıdaki şekilde işlem tesis edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
171 / 635
a) Gönderi torba veya yekpare bez içinde tertiplenmiş ise; torba veya bezin ağzı, içindeki
eşyanın hareket etmesine meydan vermeyecek yerinden elle sıkılır, ancak devamlı olarak
değer konulmuş veya sigortalı gönderi yollamakta olan kuruluşlar tarafından kullanılan
delikli torbalarda, içindeki eşyanın hareket edip etmemesine bakılmayarak torba, deliklerin
1,5 cm altından elle sıkılarak burası aparatla kapatılır veya sicimle üç defa sarılır ve sicim iki
düğümle sıkıca bağlanır ve biz düğümün bulunduğu aksi istikametten çıkacak ve bağın
üstünde kalan deliklerin tamamından geçecek şekilde bu deliklere sokulur.
Her iki halde de sicimin düğümden sonra serbest kalan uçları birbirine sıkıca bağlanarak
yukarıya doğru 3 cm.lik bir örgü meydana getirilir.
Sicimin serbest uçları, bez katlarını bozmayacak şekilde yine bir defa sarılır ve sicim iki
düğümle sıkıca bağlanır. Düğümden sonra serbest kalan ipuçları beze takılı bulunan bizin
deliklerinden bir arada geçirilir. Biz geri çekilmek suretiyle iplerin aksi tarafa yani 3 cm.lik
örgünün bulunduğu tarafa alınması sağlanır ve örgü bu iplerin arasına alınmak suretiyle iki
defa düğümlenir.
Düğümden sonra serbest kalan ipuçlarına kapsül takılarak kapsül dibe kadar itilir. Kapsülden
sonra kurşun takılır ve düğüm yapılarak kapsüle iyice dayanacak şekilde itilir.
Bu işlemden sonra kapsüle kırmızı mum akıtılarak mühürlenir ve kurşun da kabul eden
işyerinin mengenesiyle sıkılır.
b) Kargo ve APS Kurye gönderileri, sandık veya kutu içinde tertiplenmiş ise;
Sandık veya kutuların alt ve üst kapaklarının yan tahtalarla birleştiği yerlerde her üç tahta
üzerine gelecek şekilde özel olarak açılmış bulunan oyuklara mühür mumu akıtılarak
mühürlenir.
Sandık veya kutuların, mühürlenecek yan tahtalarının büyüklük veya küçüklüğüne göre
mühür sayısı bir yüzde 2 ile 4 adet olabilir.
Bir yüzün her köşesine mühür mumu akıtılması mümkün olduğu hallerde 4 köşenin de
mühürlenmesi gerekir. Bu mühürleme işi sandık veya kutunun karşılıklı her iki yüzünde de
yapılır. Sandık veya kutunun küçük olması nedeniyle alt alta gelen köşelerin ikisine birden
oyuk açılması mümkün olmayan hallerde, aynı yüzdeki ikinci mührün, diğeriyle aynı hizada
olmayıp karşılıklı köşelerde olması gereklidir.
Bu mühürleme işinden sonra, sandık veya kutu yekpare bir sicimle alt ve üst kapakların yan
tahtalarla birleştikleri yerlerde karşılıklı açılan deliklerden geçirilerek sıkıca haçvari şekilde
bağlanır. Bu durumda meydana gelecek düğümü takiben ipuçlarına kapsül takılarak, kapsül
dibe kadar itilir. Kabulden sonra kurşun takılır ve düğüm yapılarak kapsüle iyice dayanacak
şekilde itilir.
Bu işlemden sonra kapsüle kırmızı mum akıtılarak mühürlenir, kurşun da kabul eden
işyerinin mengenesi ile sıkılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
172 / 635
Bununla beraber, yekpare olmayan fakat parçalı da bulunmayan sandık veya kutuların, bir
yüzündeki tahtaların aralık bırakılmaksızın birleştikleri yerlerde de yarısı bir parça, diğer
yarısı da diğer bir parça üzerine gelecek şekilde oyuklar açılmış ve buralar da mühürlenmiş
olmalıdır. Bundan başka gönderilerinin büyüklük ve ağırlığı ile taşınma şartları dikkate
alınarak gerek mühürlerin bozulmaması, gerek sicimin kopmaması için bir emniyet tedbiri
olarak tel veya şerit çemberle de sarılması istenir.
Sigortalı veya değer konulmuş gönderilerinin bağlanmasında veya sarılmasında yekpare,
sağlam ve iyi cins İngiliz sicimi kullanılır.
Devamlı olarak sigortalı veya değer konulmuş gönderileri yollamakta olan resmi kurum,
tüzel kişi ve firmalar tarafından verilen gönderiler, yukarıda açıklandığı gibi bağlanmakla
beraber, ipuçları mühürlenmeden önce ayrıca bir kurşun takılıp, bu kurşun ilgili kuruluşların
mengeneleri ile sıkılabilir.
Adli gönderiler, kendi mevzuatı gereği kapama veya bağlama şekliyle kabul edilir.
ADRESTEN KABUL
Genel Müdürlükçe belirlenen ağırlık, boyut ve hacme kadar olan gönderiler, göndericinin
isteği üzerine belirtilen adresten tarifesinde belirtilen ücret alınarak kabul edilir. Alındı ve
tevdi listesi üzerinde gönderici adresinden kabul hizmetli olduğu gösterilir. Tarifede
belirtilen sayı (10 adet) ve üzerinde gönderi veren bireysel müşteriler ile adedine
bakılmaksızın sözleşmeli müşterilerden adresten alım ücreti tahsil edilmez.
Özel sözleşmeye dayalı müşteriler ve resmi kurumlar hariç diğer müşteriler tarafından
postaya verilecek değer konulmuş veya sigortalı gönderilerin kabul işlemi PTT işyerinde
yapılır.
SİPARİŞLERİN ALINMASI VE GÖNDERİCİ ADRESİNDEN KABUL
Yurtiçi kargo ve APS Kurye gönderileri için adresten kabul hizmeti verilir.
Internet adresinden veya iletişim kanallarıyla gelen istekler, ilgili personel tarafından
gönderici ve alıcıya ait bilgiler otomasyon sistemimizde müracaat formuna kayıt edilir.
Müracaat formları ve alınan siparişlerin ilgili elemanlara iletilmesini müteakip gereğin
sağlanıp sağlanmadığını günlük olarak tutulacak bir liste ile takip edilir.
Müşterinin vermiş olduğu verilere dayanarak gönderi kapsamı dikkate alınmak suretiyle,
gönderinin ne şekilde ambalaj edileceği, yaklaşık ne zaman adresten alınacağı ve ücreti,
alıcısına ne kadar sürede teslim edilebileceği uygun bir şekilde müşteriye bildirilir.
Görevlendirilecek araçlarla gönderici adresine gidilmek veya gönderici adresi civarında
hareket halinde PTT Kargo aracı varsa talimat verilmek suretiyle istek yerine getirilir. Bu
istekler, sahada bulunan dağıtım personeli el terminallerine veya varsa cep telefonlarına
iletilmek suretiyle gerçekleştirilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
173 / 635
Hangi araç ve görevliye talimat verildiği müracaat formuna veya sisteme kayıt edilir.
İşin yoğunluğuna göre alınan istekler hakkında planlama yapılarak güzergâh belirlenir,
belirlenen güzergâh veya güzergâhlara uygun olarak araç görevlendirilir.
Gönderici adresinden kabul işlemi yapacak personele, bağlı bulunduğu işyerinin son kabul
saatine göre düzenlenmiş ulaşım sürelerini gösterir liste ile yeterli sayıda kabul formu,
alındı, kabulde ihtiyaç duyulacak diğer malzeme ve donanım verilir. Yurtiçi kargo ve APS
Kurye gönderilerinin kabulü gönderici tarafından doldurulmuş alındı veya tevdi listesi ile
yapılır.
İşyerine getirilen gönderiler zimmetle ilgili servis veya personele teslim edilir ve bu personel
tarafından gönderilerin usulüne uygun kabul işleminin yapılıp yapılmadığı kontrol edilir,
otomasyon sistemine giriş işlemi yapılmamış ise teslim alan personel tarafından sisteme
giriş kaydı yapılır.
Düzenlenen alındı veya tevdi listelerinin bir sureti kabul işlemini yapan personelin bağlı
bulunduğu merkezde sırasında dosyalanarak saklanır.
İŞYERİNDEN KABUL
Usulüne uygun olarak gönderici tarafından düzenlenen alındı veya tevdi listesindeki veriler
kontrol edilerek varsa eksiklikler kabul personeli tarafından tamamlattırılır ve bu verilere
dayanılarak sistemden kabul işlemi gerçekleştirilir.
Düzenlenen alındı veya tevdi listelerinin bir sureti kabul merkezinde sırasında dosyalanarak
saklanır.
GİDİŞ DÖNÜŞ ÜCRETLİ GÖNDERİLERİN KABULÜ
Gidiş dönüş ücretleri, kabul işyerince tarifesine göre alınır.
Kabul işyerince “Gidiş Dönüş Ücretlidir” ibaresi ve dönüşün APS Kurye veya kargo olacağı,
alındı veya tevdi listesi ile gönderilerin ambalajı üzerine yazılır. Ayrıca gönderi üzerindeki bu
ibareye tarih damgası tatbik edilir.
Gidiş dönüşlü gönderi kabul edilirken dönüş APS Kurye veya dönüş kargo seçilerek buna
göre dönüş ücreti alınır. Gidiş dönüşlü gönderi kabul edilirken dönüşün APS Kurye veya
kargo olacağı sisteme girilir.
Dönüşte kabul barkodu ile birlikte getirilen gönderilerin kabulü, ücret alınmadan diğer
gönderilerde uygulanan usule göre yapılır. Alındı veya tevdi listesinin ilgili bölümüne PTT
işyerince tarih ve kabul numarasıyla “Dönüş ücreti peşin alınmıştır.” ibaresi yazılır.
Dönüşte ilk kademe ağırlığı derecesinde bir ağırlık fazlalığı var ise ağırlık farklılığı dikkate
alınmaz.
Kabulden sonra ücret tarifesinde değişiklik olması halinde, dönüşte ücret farkı talep edilmez.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
174 / 635
PTT İŞYERİNDE TESLİM EDİLECEK GÖNDERİLERİN KABULÜ
PTT işyerinde teslim edilecek gönderilerin kabulünde, ücret tarifesinde gösterilen ücret
alınır. Alındı veya tevdi listesi üzerinde “PTT İşyerinde Teslim” hizmetli olduğu gösterilir.
Alındı veya tevdi listesi üzerinde ise; alıcının ad veya unvanı ile birlikte adres yerine “PTT
İşyerinde Teslim” hizmetli olduğu ibaresi ve alıcının telefon numarası veya e-posta adresi
göndericiye yazdırılır. Ayrıca telefon ücreti alınmaz. Telefon numarası veya e-posta adresi
belirtilmeyen “PTT İşyerinde Teslim” hizmetli gönderiler kabul edilmez.
ŞEHİRİÇİ APS KURYE VE KARGO GÖNDERİLERİNİN KABULÜ
Aynı ilin veya aynı ilçenin dağıtım sahasında teslim edilecek şehir içi APS Kurye ve şehir içi
kargo gönderilerin kabulü ücret tarifesine göre ücretlendirilir.
Şehir içi APS Kurye ve şehir içi kargo gönderileri, kabul edildiği gün dağıtıma
yetiştirilemeyecek ise ertesi gün dağıtıma tabi tutulur. Kabul esnasında bu konuda
göndericiye bilgi verilir. Otomasyon sisteminde şehir içi olduğuna dair buton ile seçim
yapılır.
KOLAY KIRILIR VE ÇABUK BOZULUR GÖNDERİLER
Kolay kırılır ve çabuk bozulur gönderiler, PTT tarafından uygun görülen yerler arasında kabul
edilebilir. Bu tür gönderilere kabul memurunca “Dikkat Kırılacak Eşya” veya “Çabuk Bozulur
Madde” ibareli uyarı etiketi yapıştırılır.
SERVİS GÖNDERİLERİ
PTT'nin kendi işleri ile ilgili olarak yurt içi ve yurt dışına gönderdiği gönderiler, servis işareti ile
gönderilir.
KABULÜ YAPILAN GÖNDERİ HESAPLARININ KONTROLÜ
Gerek işyeri gişelerinden, gerekse adresten kabul edilen gönderilerin gelirleri, merkez
veznelerine yatırılmadan önce, alınan ücretlerin tamam olup olmadığı, kabul edilen her
gönderinin gün sonu işlem listeleri, kabul listeleri üzerinden karşılaştırılmak suretiyle,
merkezin kontrolle görevli personeli tarafından günlük olarak kontrol edilir. Şubelerce kabul
edilenlerin hesap kontrolü için kabul listesi ve alındı gün sonu hesap özeti ekinde merkeze
gönderilir. Kabul listesinin bir sureti şubece muhafaza edilir.
Kabul edilen ve sevk edilen gönderilerin muvazenesi sağlanarak kayıt dışı gönderi kalıp
kalmadığı, işyerinde kontrolle görevli personel tarafından kontrol edilir.
GÖNDERİCİ TALİMATI
Gönderinin, alıcısına teslim edilememesi durumunda uygulanacak işlemin, gönderici
tarafından alındıda açıkça belirtilmesi ve imzalanması gerekir. Gönderici; kabul esnasında
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
175 / 635
gönderisinin alıcısına teslim edilememesi halinde, aşağıda belirtilen talimatlardan birini
isteyebilir.
a) Tarafına, bir teslim edilememe haberinin gönderilmesi,
b) Alıcıya haber verildiği tarihten itibaren belirtilen gün içinde alınmazsa geri yollanması,
c) İlk alıcıya teslim edilmek üzere alıcının yeni adresine tekrar yollanması,
ç) Aynı yerdeki başka bir alıcıya teslim edilmesi veya başka bir yerde oturan başka birine
yollanması,
d) Kendi hesabına satılması,
e) Terk edilmiş sayılması,
Yukarıda belirtilen talimatların hangi gönderi türlerine uygulanacağı ve bu talimatlar
dışındaki isteklerin uygulanıp uygulanmayacağı Genel Müdürlükçe belirlenir. Yurt dışı varışlı
gönderiler için verilebilecek talimatlar varış ülkesince belirlenir.
Ücreti alıcıdan tahsil ek hizmetli gönderiler için terk edilmiş sayılması talimatı verilemez.
Göndericinin bulunduğu yere geri gelen gönderiler, teslim alınmadan talimat ile bir başka
adrese gönderilemez.
Gönderinin teslim edilemediğinin göndericiye bildirilmesi halinde gönderici, herhangi bir
PTT işyeri aracılığıyla varış PTT işyerine talimat verebilir. Göndericinin, teslim edilemeyen
gönderisi ile ilgili talimat verebilmesi için gönderisine ait alındıyı göstermesi istenir ve
alındının ibrazı halinde talimatı alınır. Alındının arkasına yazılan talimat gönderici tarafından
imzalanır ve tarih damgası basılır. Sözleşmesi bulunan göndericiler, alındı belgesi ibraz
etmeden elektronik ortamda da çıkış veya varış PTT işyerlerine talimat verebilir.
Gönderici, tarafına, bir teslim edilememe haberinin gönderilmesi halinde;
Alıcıya haber verildiği tarihten itibaren belirtilen gün içinde alınmazsa geri yollanması,
İlk alıcıya teslim edilmek üzere alıcının yeni adresine tekrar yollanması,
Aynı yerdeki başka bir alıcıya teslim edilmesi veya başka bir yerde oturan başka birine
yollanması,
Kendi hesabına satılması,
Terk edilmiş sayılması,
Talimatlarından birini veya gönderisinin aynı alıcıya bir defa daha götürülmesini isteyebilir.
Gönderici, gönderisinin teslim edilememesi halinde haber verilmesini ikinci defa isteyemez.
Bu takdirde gönderi geri gönderilir.
Alıcıya haber verildiği tarihten itibaren belirtilen gün içinde alınmazsa geri yollanması
talimatında belirlenen süre, gönderinin varış yerinde bekleme süresini geçemez.
EK HİZMETLER
Gönderiler, Adresten Alma, Konutta Teslim, Alma Haberli, Alıcının Kendisine Verilecek,
Ödeme Şartlı, Kontrollü Teslim, Ücreti Alıcıdan Tahsil, Uçak, Normal Çalışma Saatleri Dışında
Kabul ve Normal Çalışma Saatleri Dışında Teslim ek hizmetli olarak kabul edilir. Gönderi türü
itibariyle istenebilecek ek hizmetler ücret tarifesinde gösterilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
176 / 635
Konutta Teslim ve Normal Çalışma Saatleri Dışında Teslim ek hizmetlerini alıcı da isteyebilir.
TERTİP VE AMBALAJ
Gönderilerin kabul edilebilmesi için ambalajının gönderi kapsamının ağırlığına, niteliğine ve
taşıma şekline uygun, içindeki maddeyi baskıdan koruyacak, elden ele geçmeler sırasında
kapsamını bozmayacak ve içinden herhangi bir şey düşmeyecek, sızmayacak veya
çıkarılamayacak, kişileri yaralamayacak, canlı sağlığını tehdit etmeyecek, diğer gönderilere
zarar vermeyecek, hasara uğratmayacak ve müdahale edilmiş izlenimi bırakmayacak şekilde
kapatılmış ve ambalaj edilmiş olması gerekir.
AMBALAJLAMADA ÖZEL KURALLAR
Özel olarak ambalaj edilmesi gereken maddeler ve bunların ambalaj şekilleri aşağıda
belirtilmiştir.
a) Cam eşya veya kolay kırılabilir diğer eşyalar; taşıma sırasında birbirine veya kutunun iç
kenarlarına sürtünmesini veya çarpmasını önleyecek tarzda, içlerine kâğıt, talaş veya benzeri
koruyucu maddeler doldurulmuş ve beslenmiş olarak madenden, tahtadan, dayanıklı plastik
maddeden veya sağlam karton kutularla ambalaj edilir.
b) Sıvı ve kolayca sıvılaşabilen maddeler için iki kap kullanılır. Birinci kap sızdırmaz şekilde
kapalı şişe, çömlek, kavanoz, teneke veya plastik kutu ve benzeri ile ikinci kap maden, tahta,
plastik veya sağlam karton kutudan oluşturularak iki kap arası yeterli miktarda talaş, pamuk
veya uygun herhangi bir koruyucu ve emici madde ile beslenir.
c) Taşınması daha az sakıncalı olan merhem, sıvı sabun, reçine ve benzerleri gibi güç
sıvılaşabilen yağlı maddeler ve ipekböceği tohumları için de iki ambalaj kullanılır. Bunlar kutu,
bez torba, plastik ve benzeri maddeden yapılmış ilk ambalaja konulur. Bu ambalaj tahta,
plastik, madeni veya yeterince dayanıklı bir maddeden yapılmış ikinci bir ambalaj içine
yerleştirilir.
ç) Anilin mavisi ve benzeri boyayıcı kuru tozlar; dayanıklı ve sızdırmaz teneke veya plastik
kutulara ve bunlar da ayrıca tahtadan, dayanıklı plastik maddeden veya sağlam oluklu
kartondan yapılmış ikinci bir kutuya konulur ve bu iki ambalaj arasına emici ve koruyucu
başka maddeler yerleştirilir.
d) Boyayıcı olmayan kuru tozlar; maden, tahta, dayanıklı plastik madde veya kartondan kap,
kutu, torbaya bunlar da yukarıda sayılan maddelerin birinden yapılmış ikinci sağlam bir
ambalaja yerleştirilir.
e) İlgili Bakanlıklarca gönderilmesine izin verilen ve tehlikeleri önlenmiş bulunan arı,
ipekböceği ve sülükler ile canlı böcekler, kapsamı korunacak ve kişiler için tehlike
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
177 / 635
oluşturmayacak şekilde ambalaj edilir. Bu tür gönderilerin üzerine canlı hayvanlive animals ibaresini taşıyan etiket yapıştırılır veya bu ibare belirgin bir şekilde elle yazılır.
f) Selüloitten yapılmış her türlü maddelerle, yanabilen filmler ağızları sıkıca kapatılmış teneke
veya plastik kutulara ve bu kutular da oynamayacak şekilde bir başka kutuya yerleştirilir.
Üzerlerine ve yollama kâğıtlarına “Selüloitdir, ateşten ve ışıktan uzak tutulacaktır.” ibaresini
taşıyan etiket yapıştırılır veya bu ibare belirgin bir şekilde elle yazılır.
g) Radyoaktif maddeleri gönderebilecek yetkili kurumlar Genel Müdürlükçe bildirilir.
Radyoaktif madde kapsayan gönderilerin üzerlerine; radyoaktif madde-radioactive
material ibaresini taşıyan ve ambalajın çıkış yerine iadesi halinde üzeri resen çizilecek olan
beyaz renkte bir etiket yapıştırılır. Bu gönderiler Uluslararası Atom Enerjisi Ajansının
tavsiyelerine uygun olarak ambalajlanır. Göndericinin, iç ambalaj üzerinde kendi ad ve adresi
ile birlikte gönderi kapsamını da belirtmesi gerekir.
Kapsamında acil ilaç veya numunelik kimyasal madde bulunan gönderiler, yukarıda
belirtildiği gibi ambalajlanmakla beraber, alındı ve ambalaj üzerine belirgin şekilde acil ilaç
veya numunelik kimyasal madde ibaresi yazılır veya varsa buna ait etiket yapıştırılarak kabul
edilir.
AMBALAJSIZ KABUL ETME
Aşağıda yazılı olan hallerde gönderiler ambalajsız olarak kabul edilebilir:
a) Ayrılıp dağılmayacak şekilde iç içe giren veya bir araya getirilen maddeler,
b) Ticarette ambalaj edilmeleri mutat olmayan tek bir parçadan ibaret maddeler.
DEĞER KONULMAMIŞ GÖNDERİLERİN TERTİP VE AMBALAJI
Ambalajı bez torba veya çuval olan gönderilerin ağızları, kapsamına müdahaleye izin
vermeyecek şekilde emniyet aparatıyla kapatılır.
Ambalajı bez torba veya çuval olmayan değer konulmamış gönderiler hariç olmak üzere diğer
gönderilere Genel Müdürlükçe uygun görüldüğü durumlarda aparat takılır.
DEĞER KONULMUŞ VEYA SİGORTALI GÖNDERİLERİN TERTİP VE AMBALAJI
Değer konulmuş veya sigortalı olarak postaya verilmek istenen gönderiler için Tertip ve
Ambalaj, Ambalajlamada Özel Kurallar, Ambalajsız Kabul Etme başlıklarında açıklanan
ambalaj kuralları uygulanmakla beraber, kullanılacak ambalaj, emniyet aparatı veya
malzemesi ile kapama usulü Genel Müdürlükçe belirlenir. Buna ait işlemler kabul işlemleri
bölümünde anlatılmıştır.
ADLİ TIP GÖNDERİLERİNİN AMBALAJI
Adli makamlar tarafından tahlil ve incelenmek amacıyla adli tıp ve benzeri yerlere gönderilen
maddelerin kabul edilebilmeleri için, bu maddelerin Tertip ve Ambalaj ile Ambalajlamada
Özel Kurallar bölümde açıklanan kurallara uygun olarak ambalajlanması gerekir.
Ayrıca;
a) Gönderilecek örnek maddeler fiziksel özelliklerine uygun naylon, plastik, bez torba, şişe,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
178 / 635
kavanoz veya madeni kutu gibi ambalaj içine konur.
b) Gönderilecek ambalajın türü fark etmeksizin, örnek maddeler mutlaka naylon torba
içerisine konur.
c) Gönderilerin boş kalan yerleri, uygun dolgu malzemesi konulmak suretiyle doldurulur.
ç) Adli tıp gönderileri değer gösterilmeden postaya verilse dahi, değer konulmuş veya
sigortalı gibi tertip ve ambalaj edilerek emniyete alınır ve değer konulmuş veya sigortalı gibi
işleme tabi tutulur.
ADRESLERİN YAZILMASI
Gönderi üzerine veya bu gönderilere ait alındı veya tevdi listesine, yurt içi gönderilerde
gönderici ve alıcının adı, soyadı, varış yeri adı, posta kodu ile birlikte kendisini bulmaya
yarayacak adres bilgileri tam ve okunaklı bir şekilde; yurt dışı gönderilerde ise varış ülkesinin
adı mutlaka Latin harfleri ile gönderici tarafından yazılır. Gönderilerde göndericinin adı,
soyadı ve tam adresinin yazılması zorunludur. Gönderilerin adresleri silinti, kazıntı veya ilave
yapılmadan ve silinmeyecek veya dağılmayacak şekilde yazılır.
Varış yeri adı ile aynı veya benzeri başka yerler bulunduğunda veya gönderilerin ilçeden daha
küçük bir yere gönderilmesi halinde, adreste varış yerinin altına veya yanına bağlı bulunduğu
il ve ilçe adı yazılır. Yurt içinde Türkçeden başka dillerde yazılı adresler taşıyan gönderiler
kabul edilmez. Üzerlerinde birden fazla alıcı ad veya adresi bulunan, aynı alıcıya ait birden
fazla teslim yeri gösterilen veya alıcı adresleri rumuzla yahut ad ve soyadlarının baş
harfleriyle yazılan gönderiler de kabul edilmez. Özel sözleşmeli müşterilerin gönderileri
üzerinde birden fazla alıcı ve adres bulunabilir.
Ambalaj, zarf veya etiket üzerinde servise ait yazı ve işaretlerin yazılması ile etiketlerin
yapıştırılması için yeterli alanın bulunması zorunludur.
Yurt içinde herhangi bir adrese gönderilmek üzere postaya verilmek istenen, ancak gönderici
adresi olarak yurt dışında bir adres gösterilen gönderiler kabul edilmez.
KONTROLLÜ TESLİM HİZMETİ
Kontrollü teslim hizmeti: Kontrollü teslim hizmetli gönderilerin kabulünde, alındı üzerinde
özel işaretler bölümü ile alındı veya tevdi listesi ve ambalaj üzerine kontrollü teslim ifadesi
yazılır. Gönderiler kapsam kontrolü yapılarak teslim edilir.
ÜCRETİ ALICIDAN TAHSİL HİZMETİ
Ücreti alıcıdan tahsil hizmetli gönderilerin kabulünde, alındı üzerinde özel işaretler bölümü
ile alındı veya tevdi listesi ve ambalaj üzerine ücreti alıcıdan tahsil edilecektir ifadesi yazılır.
Gönderinin alınmaması veya iadesi hallerinde kabul ve iade ücretlerinin gönderici tarafından
ödeneceğine dair yazılı ve imzalı beyanı alınır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
179 / 635
ÜCRETLENDİRME VE ÜCRET ÖDEME YÖNTEMİ
Gönderilerin ücretlendirilmesi, gönderinin türüne, şehir içi/şehirlerarası olmasına ağırlığına
veya hacmine, değer konulmuş veya sigortalı olup olmadığına ve istenilen ek hizmetleri
dikkate alınarak, ücret tarifesine veya sözleşme ile belirlenen tarifeye göre yapılır.
ÜCRET ÖDEME YÖNTEMİ
Gönderilerin, ek hizmet ücretleri dâhil ücret tarifesine göre tahakkuk eden toplam ücreti;
nakit, (peşin banka hesabı veya dönemler itibariyle) kredi kartı, posta çeki hesabı, posta
pulu, resmi pul, PP abonesi olarak veya ücret ödeme makinesinden geçirilerek ve/veya
vinyet veya beyaz kağıda ücret tatbiki alınmak suretiyle tahsil edilir.
PTT’ye ait tüm servis gönderileri ile Cumhurbaşkanının adını veya Cumhurbaşkanlığı başlığını
taşıyan yurtiçi kargo ve kurye gönderileri ücretsiz olarak kabul edilir.
Ücreti alıcıdan tahsil edilecek kargo ve kurye gönderilerinin ücretleri, teslim merkezince
tahsil edilerek ilgili hesaba aktarılır.
TEKRAR YOLLAMA VE İADE ÜCRETİ
Herhangi bir şekilde göndericisine iade edilen APS Kurye gönderilerinden iade ücreti
alınmaz. Ancak alıcı adresinin il bazlı olarak veya alıcı adının değiştirilmesi suretiyle tekrar
yollanan veya teslim edilen APS Kurye gönderilerinden tarifesinde belirtilen ücret alınır.
Sigortalı olarak tekrar yollanan APS Kurye gönderilerinden sigortalama ücreti ayrıca alınır.
Herhangi bir şekilde göndericiye geri verilmek üzere iade edilen, alıcı adresinin il bazlı olarak
veya alıcı adının değiştirilmesi suretiyle tekrar yollanan veya teslim edilen koli ve kargo
gönderilerinden tarifesinde belirtilen ücret alınır. Değer konulmuş olarak tekrar yollanan
kargo gönderileri ile yurtdışı kolilerden değerlendirme ücreti ayrıca alınır.
Yanlışlıkla bir yere gelmiş olan veya zorlayıcı sebeplerle varış yerine götürülmeyerek geri
çevrilen gönderiler ile onbaşı dâhil onbaşıya kadar olan asker ve jandarma eratına
gönderilenlerin tekrar yollanması veya iade edilmesi durumunda tekrar yollama ve
değerlendirme ücreti alınmaz.
Yurt içinde değer konulmuş veya sigortalı olarak kabul edilmesi gereken maddeler, değer
konulmamış veya sigortasız olarak kabul edilmez. Herhangi bir işyerinde bu tür madde
kapsadığı ve değer konulmamış veya sigortasız olduğu görülen gönderiler için bir tutanak
düzenlenir ve kapsam değeri gönderi üzerine yazılarak imzalanır. Teslim sırasında gönderi
üzerine yazılacak değere göre iki kat değerlendirme ücreti alınır. İade edilmesi veya tekrar
yollanması halinde iki kat değerlendirme ücreti ile varsa tekrar yollama ücreti ve
değerlendirme ücreti göndericiden alınır.
Ücreti alıcıdan tahsil ek hizmeti ile kabul edilen gönderinin alınmaması veya iadesi halinde
kabul ve iade ücretleri göndericiden alınır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
180 / 635
Gidiş dönüş ek hizmetli olarak kabulü yapılmış gönderilerin teslim edilemeyerek iade
edilmesi ve göndericinin de talep etmesi halinde dönüş ücreti iade edilir ve varsa iade ücreti
tahsil edilir.
Gönderici, alıcısına teslim edilemediğinden veya başka sebeplerle geri gelen gönderilere
tahakkuk eden ücretleri ödemekle yükümlüdür. Gönderici tarafından tahakkuk eden
ücretlerin bekleme süresi içerisinde ödenmemesi halinde göndericiye içindekilerin satılacağı
yönünde yazılı bildirimde bulunulur.
Yazılı bildirimde bulunulamaz veya bildirimde bulunulmasına rağmen onbeş gün içerisinde
gönderici ücreti ödemez ise gönderi teslim edilmeyerek içindekiler satılır ve alacaklara
mahsup edilir.
Bakiye alacak kaldığı takdirde genel hükümlere göre tahsil edilir. İdare, alacağından fazla
bakiye elde ettiği takdirde, gönderilerin satışından sonra bedellerinden varsa alınması
gereken ücretler çıkarılır ve kalanı havale veya posta çeki ücreti de düşülmek suretiyle
göndericiye yollanır. Satıştan sağlanan para ile yapılan kesintiler, havale veya posta çeki
gönderme formunun özel yerinde belirtilir.
KABULDEN SONRA ALINACAK ÜCRETLER
Gönderilerin kabulünden sonra alınacak tüm ücretler makbuz, alındı belgesi veya fatura ile
tahsil edilir.
AYIRIM VE SEVK
Kabul edilen gönderilerin aynı işyerinin servisleri arasında alınıp verilmesi halinde ''Zimmet
Listesi'' düzenlenir. İki nüsha düzenlenen zimmet listesine teslim tarihi, saati ve servisi yazılır.
Genel kural olarak APS Kurye gönderileri kapalı torba/kap/kafes içerisinde sevk edilir.
Bununla birlikte APS Kurye gönderileri;
a) İl merkezi ile o ile bağlı aynı posta hattı üzerinde bulunan PTT merkez ve şubeler adına,
b) Lokal merkez ve şubeler tarafından sevk merkezi adına,
c) Aynı il sınırları içerisinde olup, aynı posta hattı üzerinde yer almayan PTT merkez ve
şubelerce bağlı olduğu il adına,
ç) İl merkezleri arasında ise, adedine bakılmaksızın kapalı torba/kap/kafes içerisinde yollanır.
d) Kapalı torba/kap/kafes içerisinde yollanacak APS Kurye gönderileri yol kâğıdına kaydedilir.
Sigortalı ve nitelikli APS Kurye gönderileri, diğer APS Kurye gönderilerinden ayrı olarak kapalı
torba/kap/kafes içerisinde sevk edilir. Oluşturulan her torba/kap/kafes için ayrı yol kâğıdı
düzenlenir. Yol kâğıtlarına posta düzenlenen her varış yeri için ayrı ayrı yılbaşında birden
başlatılan ve yılsonuna kadar devam ettirilen numara verilir ve yol kâğıtlarında düzenlendiği
günün tarih ve saati bulunur.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
181 / 635
e) Yol kâğıtlarında gönderilerin varsa özel durumları (iade, alma haberli, seçim, ödeme şartlı,
sigortalı, nitelikli vb.) belirtilir. İlgili yeri postayı düzenleyen veya düzenleyenler tarafından adsoyadı kaşeleri ve servisteki tarih damgası tatbik edilerek imzalanır.
f) Uçakla yollanacak kapalı torba/kaplar il bazlı olarak düzenlenir ve düzenlenen torba/kaplar,
Genel Müdürlükçe belirlenen ağırlığı geçemez. Havaalanı/limanının bulunduğu il merkezleri,
aracılık yaptığı diğer il merkezlerinden aldıkları küçük ve hafif transit torba/kapları açmadan,
kendisinin aynı il adına düzenlediği torba/kaplar ile birleştirerek bunları varış
havaalanı/limanının bulunduğu il merkezi adına düzenlenecek vasıta torba/kap içerisinde
yollar. Düzenlenen vasıta torba/kap içerisine varış havaalanı/limanının bulunduğu il merkezi
varışlı ve bu ilin karayolu ile aracılık ettiği yerler varışlı torba/kaplar konulur. Düzenlenen
vasıta torba/kap ağırlığı Genel Müdürlükçe belirlenen ağırlığı geçtiği takdirde
havaalanı/limanının bulunduğu il merkezi varışlı torba/kaplar ayrı, havaalanı/limanının
bulunduğu il merkezinin karayolu ile aracılık yaptığı yerler için ayrı torba/kap düzenlenir.
Posta teslim bordoları, havaalanı/limanının bulunduğu il merkezlerince postanın varış
havaalanı/limanının bulunduğu il merkezi adına düzenlenir.
g) Düzenlenen yol kâğıtlarının bir nüshası çıkış işyerinde sırasında saklanır.
ğ) Düzenlenen torba/kap/kafeslere, etiket takılır. Bu etiketlere otomasyon sistemi üzerinden
alınan torba barkot etiketi yapıştırılır.
h) Düzenlenen torba/kap/kafesler emniyet kilidi ile kapatılır. Emniyet kilit numaraları torba
etiketine ve APS Kurye gönderileri posta teslim bordrosuna yazılır.
Yurtiçi kargolar ve adli APS Kurye gönderileri uçakla sevk edilmez. Yüzeyden sevk edilecek
adli kargo ve APS Kurye gönderileri açıktan alınıp verilir.
Genel kural olarak değer konulmuş ve konulmamış kargolar;
a) Posta teslim bordrolarına kayden açıktan alınıp verilir. Ancak torba/kap/kafes veya römork
içerisinde yollananlar için yol kâğıdı düzenlenir. Gönderilerin varsa özel durumları (iade, alma
haberli, seçim, ödeme şartlı, değer konulmuş) posta teslim bordroları ile yol kâğıtlarında
belirtilir.
b) Uçakla yollanacak değer konulmuş/konulmamış APS Kurye gönderileri oluşturulan kapalı
torba/kap içerisinde sevk edilir. Genel Müdürlükçe belirlenen ağırlığı geçmemek üzere
oluşturulan her kapalı torba/kap için ayrı yol kâğıdı düzenlenir.
c) Yol kâğıtlarına posta düzenlenen her varış yeri için ayrı ayrı yılbaşında birden başlatılan ve
yılsonuna kadar devam ettirilen numara verilir ve yol kâğıtlarında düzenlendiği günün tarih ve
saati bulunur.
ç) Yol kâğıdının ilgili yeri postayı düzenleyen veya düzenleyenler tarafından ad-soyadı kaşeleri
ve servisteki tarih damgası tatbik edilerek imzalanır.
Açıktan yollanan gönderiler de dâhil olmak üzere yol kâğıdı düzenlenmek suretiyle
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
182 / 635
oluşturulan torba/kap/kafes veya römorklar posta teslim bordrosu ile alınıp verilir.
Römorkların varış merkezi için ayrı posta teslim bordrosu düzenlenir.
POSTA TESLİM BORDROSU DÜZENLENMESİ
Düzenlenen torba/kap/kafes ile açıktan sevk edilen gönderiler, işyerleri arasında posta
teslim bordrosuyla alınıp verilir. Posta teslim bordroları en az üç nüsha düzenlenmekle
birlikte, posta alıp verme şekline göre ihtiyaç oranında daha fazla sayıda ve aynı varış yeri
için değer konulmuş, seçim ve adli kargolar için ayrı, diğer kargolar için ayrı posta teslim
bordrosu düzenlenir. Posta teslim bordrolarına çıkış iş yerinde düzenleyen personel veya
görevli sevk personeli tarafından tüm nüshaları imzalanarak saat belirtilmek suretiyle tarih
damgası tatbik edilir. İlgili posta teslim bordrolarının tüm nüshaları yüklenici/mutemede
imzalattırıldıktan sonra bir nüshası çıkış iş yerinde sırasında saklanmak suretiyle diğer
nüshaları ile torba/kap/kafes ve açıktan sevk edilen gönderiler teslim edilir.
Aşağıda belirtildiği şekilde posta teslim bordrosu düzenlenir:
a) İl merkezi ile bu ile bağlı posta hattı üzerinde bulunan PTT Merkez ve şubeler arasında.
b) Lokal merkez ve şubeler tarafından, sevk merkezi adına.
c) Aynı il sınırları içerisinde olup, aynı posta hattı üzerinde yer almayan PTT Merkez ve
şubeleri bağlı olduğu il adına.
ç) Aynı posta hattı üzerinde bulunan il merkezleri birbirleri adına.
d) Aynı posta hattı üzerinde yer almayan il merkezleri ile sevk yolu üzerindeki bölge merkezi
adına.
e) Uçak ile doğrudan ve/veya aktarmalı posta irtibatı olan il merkezi adına.
TAŞIMA
Gerek yükleme, tasnif, istifleme ve boşaltma, gerek taşıma sırasında gönderi, torba veya
kapların hasara uğramamaları veya birbirlerini zedelememeleri için gerekli dikkat ve itina
gösterilir. Özellikle içinde kırılacak eşya olduğu belirtilen kargo gönderileri diğerlerine
nazaran daha dikkatle en üste gelecek şekilde ve sirkülasyonu az olan bölümlere yerleştirilir
ve kesinlikle hasara meydan vermeyecek şekilde taşınır.
İçlerinde arı, ipek böceği ve sülükler ile gönderilmesine izin verilen tehlikeleri önlenmiş canlı
böcekler bulunan gönderiler rutubetli, havası bozuk, sıcak ve tozlu yerlere konmaz. Bunlar
bol hava alacak şekilde yerleştirilir.
Selliloitden yapılmış her türlü maddelerle yanabilen filmleri kapsayan gönderiler,
diğerlerinden ayrı yerleştirilir ve ateşten uzak tutulur.
Açıktan taşınan gönderiler özellikle bez, karton, kâğıt ve buna benzer hafif ambalajlı olanlar
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
183 / 635
bir arada, tahta ve benzeri sert ambalajlı olanlar bir arada olmak üzere ayrı ayrı yerlerde ve
birbirlerini zedelemeyecek şekilde taşınır ve yerleştirilir.
Hasarlı gönderiler emniyete alınmadan ileri sevk ve alıcılarına teslim edilmez.
ALIP VERMELERDE İNCELEME VE TORBA/KAP/ KAFES VE RÖMORKLARIN AÇILMASI
Gönderi, torba/kap/ kafes ve römorklar müteahhitlere veya taşımada görevli personele
teslim edilirken ve bunlardan teslim alınırken, teslim alanlar tarafından teslimle görevli
olanların önünde dikkatlice incelenir.
İncelenirken;
Gönderi, torba/kap/kafes ve römorklar posta teslim bordrosu kayıtları ve etiket üzerindeki
bilgiler karşılaştırılır, postanın sıra no.su, gönderi, torba/kap ve kafes sayısı, römorklar dahil
dış görünümleri, bağlanması, kurşun veya kapama elemanlarının muntazam olup olmadığına
bakılır.
Torba/kap/kafes ve römorklar açıldığında yol kâğıdı kayıtları ile kabul formların üzerindeki
yazılı bilgiler ile gönderilerin ambalajları kontrol edilir.
Açıktan yollanan gönderilerin posta teslim bordrosu kayıtları ile gönderilerin ambalaj şekli,
görünümü, alındıların uygunluğuna bakılır.
Uçakla gönderilen değer konulmuş veya sigortalı torba veya kaplar, posta teslim bordrosu
kayıtları ile etiket üzerindeki bilgiler karşılaştırılır. Değer konulmuş veya sigortalı postaların
sıra no, torba veya kap sayısı, torba veya kabın dış görünümü, kapama elemanları,
bağlanması gibi ek güvenliğe ilişkin unsurların sağlam olup olmadığı kontrol edilir.
Gönderi, torba/kap/kafes ve römorklarda bir eksiklik veya düzensizlik görülmezse, posta
teslim bordrosu imzalanmak suretiyle teslim alınır. Düzensizlik varsa durum tutanakla tespit
edilir. Keyfiyet teslim bordosuna da yazılıp imzalanır. Ayrıca gerçekleme tutulur.
Tutanak düzenlendiğinde tutanağın nüshaları ve ihtirazı kayıt ileri sürüldüğünde, posta
teslim bordrosunun her iki nüshası gönderi, torba/kap/kafes ve römorku teslim eden ve alan
tarafından ad soyadı belirtilerek karşılıklı imzalanır. Tutanağın bir nüshası ile posta teslim
bordrosunun bir nüshası, teslim eden ve alan tarafından muhafaza edilir.
Taşımada görevli personel, müteahhit veya işyerlerinden itirazsız, tutanaksız ve posta teslim
bordrosu üzerinde şerh konulmadan teslim alınan gönderi, torba/kap/kafes ve römorklar,
eksiksiz ve kusursuz teslim alınmış sayılır. Kontrol edilmeden, sayılmadan ve eksikliğin gereği
yapılmadan teslim alınan gönderi, torba/kap veya kafeslerde olabilecek kusurlarından teslim
alanlar sorumlu olur.
TORBA/KAP/KAFES VE RÖMORKLARIN AÇILMASI VE GELİŞ KAYIT İŞLEMİ
Gelen torba/kap/kafes ve römorklar, işyerince oluşturulacak görme kurulu tarafından
incelenir ve kayıtlarla karşılaştırılır. Görme kurulu en az 2 kişiden oluşur. Torba/kap/kafes ve
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
184 / 635
römorkların kapama elemanlarının şekli bozulmayacak surette açılarak çıkan gönderiler yol
kâğıdı ve kabul formundaki kayıtlarıyla karşılaştırılır. Yol kâğıdı ve alındılarda yanlışlık ve
eksiklik görülürse, yanlışların üzerleri okunacak surette çizilip doğruları yazılır, eksiklikler
tamamlanır.
Kapsamında değer konulmuş veya sigortalı gönderiler ile nitelikli APS Kurye ve seçim
gönderileri bulunan torba/kap ve kafesler diğer torba/kap ve kafeslerden ayrı olarak
muhafazalı yerlerde açılarak işleme tabi tutulur.
Yol kâğıdı görme kurulunda bulunanlar tarafından imza edilir ve tarih damgası basılır.
Yapılan düzeltme ve ilaveler ile görülen düzensizlikler gerçekleme kâğıdı ile aracı/çıkış
işyerlerine duyurulur.
Teslim alınan torba/kap/kafes ve römorklardan çıkan gönderiler ile açıktan alınan
gönderilerin geliş kayıt işlemleri, teslim esnasında yapılır.
Eksiklik ve aksaklığa rastlanmayan torba/kap/kafes ve römorklardan çıkan ve açıktan gelen
dağıtıma ait gönderiler dağıtım servisine, başka işyerine sevk edilecek gönderi, torba ve
kaplar ise; varış işyerine sevk edilmek üzere ilgili servisine zimmetle teslim edilir.
GERÇEKLEME KÂĞIDI
Kargo ve APS Kurye gönderileri ile oluşturulan torba/kap/kafes ve römorkların kabul, kayıt
hatası, gecikmeli sevki, sevk yolunun yanlış belirlenmesi ile yanlış sevki, eksiklik, fazlalık ve
hasarları ile kapsamına müdahale edildiğini, zamanında tespit etmek, ilgili işyeri ile
personelini uyarmak, aydınlatmak suretiyle yanlışlık ve düzensizlikleri önlemek, sıralı takip
etmeyen yol kâğıdı ve posta teslim bordrolarını araştırmak, gerektiğinde yapılacak
soruşturmaya ışık tutmak ve sorumluluktan kurtulmak için her türlü hatalı işlemlerde varış
ve aracı merkezlerce gerçekleme kâğıdı düzenlenir.
Gerçekleme kâğıdı en az üç nüsha düzenlenir. Bir nüshası düzenleyen işyerinde saklanır. İki
nüshası ilgili işyerine APS Kurye gönderisi olarak yollanır. Birden fazla işyerini ilgilendirdiği
takdirde gerçekleme kâğıdı ona göre çoğaltılır.
Tek personelle idare edilen işyerleri hariç, gerçekleme kâğıdının biri merkez müdürü ve/veya
kontrol görevlisi olmak üzere en az iki personel tarafından imzalanır. İstendiğinde ibraz
edilmek üzere düzensizliğe ilişkin torba/kap etiketi ve plastik emniyet kilidi, ambalaj v.s gibi
malzemeler altı ay süre ile merkezinde muhafaza edilir.
İşyerleri arasında düzenlenen gerçeklemelere rağmen aynı hataların devam etmesi halinde
gerçeklemeler Başmüdürlük nüshalı düzenlenir. Bu konuda düzenlenen gerçeklemeler
gereği sağlanarak sonucundan Başmüdürlükçe bilgi amacıyla Genel Müdürlüğe iletilir.
Bir gönderi veya torba/kap/kafes ve römorku alan işyeri son aracı işyerine, ilk postayla her
hangi bir düzensizliği bir gerçekleme kâğıdıyla bildirmediği takdirde, aksi sabit oluncaya
kadar o gönderi veya torba/kap/kafes ve römorku ve içindeki maddeleri tam ve sağlam
olarak almış kabul edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
185 / 635
Düzenleyen işyerlerince gerçeklemelere yılbaşında birden başlayıp yılsonuna kadar
teselsülen devam eden sıra numarası verilir. Gerçekleme kâğıdında, düzenleyen işyerinin
adı, tarih ve gerçekleme numarası düzensizlik veya hatanın ayrıntılı açıklaması mutlaka
belirtilir.
GERÇEKLEME KAĞIDINI ALAN İŞYERİNCE YAPILACAK İŞLEM
Gerçekleme kâğıdını alan işyeri konu edilen hususlarda gerekli incelemeyi yapar ve
mevzuata uygun şekilde cevabını vererek geri gönderir. Yirmi gün içerisinde geri
gönderilmezse gerçekleme kâğıdında iddia edilen hususun doğruluğu kabul edilmiş sayılır.
İki nüsha gerçekleme kâğıdını alan işyeri gerekli cevabı yazıp, gerektiğinde kayıtlarını
düzelttikten sonra bir nüshasını çıkış yerine gönderir.
Yurtdışından gelen koli ve APG’lerde görülen düzensizliklerle ilgili olarak düzenlenen
gerçekleme ve tutanaklar varsa aracı merkez ile ilgili alıp verme merkezine yollanır. İlgili alıp
verme merkezince de tercüme edilerek yurtdışı formüllere aktarılır ve o gönderiyi yollayan
yabancı posta idaresinin alıp verme merkezine gönderilir. Alınan ve yabancı posta
idarelerince düzenlenen gerçekleme ve tutanakların sonuçlandırılması yurtdışı alıp verme
merkezleri tarafından Dünya Posta Birliği anlaşmaları veya ikili anlaşma hükümlerine göre
yapılır.
GÖNDERİLERİN AYIRIMI, SIRALANMASI VE KONTROLÜ
Dağıtım servisince grup ve ilk ayırımlarını yapılan gönderiler dağıtım cihetine göre ayrıma
tabi tutulur.
Ayırım sırasında;
a) Yanlış gelen,
b) Üzerlerinde hakaret veya aşağılayıcı adresler yazılı gönderilerle, yasaklığı mevzuatında
yazılı veya mevzuata uygun olarak amirleri tarafından dağıtıma çıkarılmaması kendilerine
bildirilmiş olan,
c) İçinde yasak şeyler olduğu sezilen,
ç) Yetkili mercilerin yazılı isteği uyarınca alıcısına verilmemesi istenen,
d) PTT işyerlerinde teslim, abone kutusu veya postrestant adresli gönderilerle bekletilmeleri
alıcıları tarafından istenenler ve adlarına çok sayıda gönderi geldiği için gönderilerini bir vekil
veya mutemet aracılığı ile PTT işyerinden alanlara ait olan,
e) Ücretleri hiç ödenmemiş veya eksik ödenmiş olan ve ücretlerinin ödenmesinde geçerli
pullu olmayan,
f) Ambalajlarında yırtıklık, bozukluk, açılıp kapandığını gösterir izler bulunan,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
186 / 635
g) Sözleşmeli gönderiler hariç üzerinde birden fazla alıcı adı gösterilen, aynı alıcıya ait olsa
dahi, birden fazla adres ve teslim yeri gösterilmiş olan,
ğ) Alıcı adı tam gösterilmeyen, bunlar için sadece baş harfler, yalnız küçük adlar, uydurma
veya takma adlar ile herhangi bir uzlaşmalı işaret kullanılmış olan,
gönderiler gereği yapılmak üzere ilgililere verilir.
Sözleşmeli gönderiler hariç, üzerinde birden fazla alıcı adı gösterilen, aynı alıcıya ait olsa
dahi, birden fazla adres ve teslim yeri gösterilmiş olan gönderiler ile alıcı adı tam
gösterilmeyen, bunlar için sadece baş harfler, yalnız küçük adlar, uydurma veya takma adlar
ile herhangi bir uzlaşmalı işaret kullanılmış olan gönderiler göndericisine teslim edilmek
üzere iade edilir.
Yanlış gelen gönderiler asıl varış yerine iletilmek üzere bekletilmeden giden servisine verilir.
Çok sayıda yanlış gönderi çıkması ile belli bir merkezden sürekli olarak düzensiz gönderi
alınması halinde ilgililere bilgi verilir.
Adreste teslim edilecek gönderiler, dağıtım cihetlerine göre ayrıldıktan sonra, bu işle
görevlendirilen personel tarafından kayıtlanarak iki nüsha olarak alınan gönderi cihet
listesine ilgili dağıtım personelinin imzası alınarak birinci nüsha ile birlikte teslim edilir.
Ödeme şartlı, ücreti alıcıdan tahsil ek hizmetli gönderiler ile gümrük kontrolüne tabi
tutulmuş yurt dışı gönderiler ilgili belgeleri ile birlikte dağıtım elemanları tarafından kontrolü
yapılarak teslim alınır. Dağıtım elemanları, gönderileri, ilgili belge ve cihet listesi kayıtlarıyla
karşılaştırırlar. Herhangi bir yanlışlık veya noksanlık varsa bunları ilgililere düzelttirdikten
sonra dağıtıma çıkarlar.
Dağıtıcılar, kendilerine dağıtılmak üzere verilen tüm gönderileri alırken ambalajlarını
dikkatle gözden geçirirler.
Ambalajlarında yırtıklık, bozukluk, açılıp kapandığını gösterir izler bulunanlar, emniyet altına
alındıktan ve gerekli meşruhat verildikten sonra teslim alınır. İtirazsız olarak alınan
gönderilerde sonradan görülecek eksiklik veya bozukluklardan dağıtım personeli
sorumludur.
Dağıtıma çıkılırken dağıtım personeli tarafından gönderiler dağıtım güzergâhına göre
dizilerek çantaya, kaba veya araca konur.
PTT İŞYERİNDE TESLİM EDİLECEK GÖNDERİLER
Aşağıda belirtilen gönderiler alıcılarına PTT işyerinde teslim edilir.
a) Yurtdışı çıkışlı postrestant adresli gönderilerle bekletilmeleri alıcısı tarafından istenen
gönderiler,
b) Posta abone kutusu adresli gönderiler,
c) İşyerinde teslim işaretli gönderiler,
ç) Konutta ödenen havale üst limitini geçen ödeme şartlı gönderiler,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
187 / 635
d) Sözleşmesinde farklı bir hüküm bulunan gönderiler hariç, adreslerinde teslim edilmek
üzere dağıtıma götürülüp de herhangi bir nedenle dağıtım olanağı bulunamayarak alıcılarına
ikinci haber kâğıdı bırakılmış veya diğer iletişim araçlarıyla haber verilmiş olan gönderiler.
PTT İŞYERİ TESLİM VE YURTDIŞI POSTRESTANT EK HİZMETLİ GÖNDERİLERİN TESLİMİ
PTT işyerinde teslim edilecek gönderiler, alıcılarına veya yasal temsilcilerine kimlikleri tespit
edilerek imza karşılığı teslim edilir. Gönderileri teslim alan, alıcının kendisinden başkası ise
alıcının yasal temsilcisi olduğuna dair resmi ve geçerli belgeyi ibraz etmek zorundadır.
İşyerinde teslim edilecek tüm gönderiler teslim belgesine alıcıların imzası alınmak ve varsa
alma haberi kartları imza ettirildikten ve tarih yazdırıldıktan sonra gönderiler teslim edilir.
Okunaklı olmayan imzaların altına alanın adı ve soyadı yazdırılır veya gişe personeli
tarafından yazılır. Alıcı tarih koymazsa gişe personeli tarafından belirtilir.
ALICI VEYA GÖNDERİCİ İSTEĞİNE GÖRE TESLİM
Sözleşmesinde farklı bir hüküm bulunan gönderiler hariç, alıcıların veya göndericilerin
istekte bulunmaları ve konutta teslim ek hizmet ücretini ödemeleri şartıyla ve adreste teslim
edilecek gönderi özelliklerini taşımak kaydıyla işyerinde teslim işaretli, posta abone kutusu
adresli ve ikinci kez dağıtıma çıkarılıp teslim edilemeyerek ihbarlanan gönderiler dağıtıma
çıkarılır.
SÜREKLİ İLİŞKİSİ BULUNAN GERÇEK VE TÜZEL KİŞİLERE GELEN
GÖNDERİLERİN TESLİMİ
Sürekli ilişkisi bulunan ve adreslerine çok sayıda gönderi gelen gerçek kişiler ile ticarethane,
kurum, ortaklık, resmi daire ve kuruluşlar gibi tüzel kişilere gelen gönderiler, bu kişilerin
yazılı istekleri halinde işyerlerinde, açıktan veya kapalı torba, kap içerisinde teslime ilişkin
genel kurallar çerçevesinde teslim edilir.
ADRESTE TESLİM EDİLECEK GÖNDERİLERİN AĞIRLIK VE HACİM LİMİTLERİ
Bireysel kargolardan tarifede belirtilen ağırlık ve hacme kadar olan gönderiler, daha
önceden belirlenmiş araçlı/araçsız cihet parselasyonuna göre araçlarla veya yaya olarak
dağıtıma çıkartılarak adreste teslim edilir. Özel sözleşmelerde, belirtilen ağırlık ve hacimden
fazla olan gönderilerin alıcı adresinde teslim edilmesi hususunda hüküm konulmuş ise bu
gönderiler de alıcı adresinde teslim edilir.
GÖNDERİLERİN TESLİMİ
Adreste teslim edilecek gönderiler, öncelikle alıcılarına kimlikleri görülerek, varsa vekil veya
mutemetlerine, bunların bulunmaması halinde alıcıyla birlikte oturan, görünüş itibariyle on
sekiz yaşından küçük ve bariz bir surette ehliyetsiz olmayan birine kimlik tespiti yapılarak
imza karşılığı teslim edilir.
İşyerinde teslim edilecek tüm gönderiler ile ödeme şartlı, ücreti alıcıdan tahsil, yurtdışı ve
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
188 / 635
Genel Müdürlükçe bildirilen nitelikli gönderiler ister iş yerinde isterse alıcı adresinde teslim
edilecek olsun teslim belgesine, adreste teslim edilecek diğer gönderiler için ise cihet
listesine alıcıların imzası alınmak ve varsa alma haberi kartları imza ettirildikten ve tarih
yazdırıldıktan sonra gönderiler teslim edilir. Okunaklı olmayan imzaların altına alanın adı ve
soyadı yazdırılır veya dağıtım elemanı tarafından yazılır. Alıcı tarih koymazsa dağıtım
elemanı tarafından belirtilir.
Gönderinin alıcısından başka bir yetkiliye teslimi halinde alanın imzası üzerine vekili,
mutemedi, kâtibi, oğlu ve benzerleri gibi ilgi derecesi ile adı ve soyadı yazdırılır. Bunlar
gerektiğinde dağıtım elemanı tarafından da yazılabilir.
PTT Kuryematik cihazından teslim alınan gönderiler için alıcıya elektronik ortamda
gönderilen bilgiler ile teslim sağlandığından imza şartı aranmaz.
Kontrollü teslim ek hizmetli hariç gönderinin tesliminden önce varsa tahakkuk eden ücretler
ile ödeme şartlı olanların bedelleri kendilerinden tahsil edilir.
Yurtdışından gelen gümrük kontrolüne tabi gönderiler alıcısına gümrük işlemleri
tamamlanmadan teslim edilmez.
Adreste alıcı veya yetişkinin bulunmaması, adresin kapalı olması durumlarında gönderinin
tekrar adrese getirileceği hakkında, birinci haber kâğıdı bırakılır veya diğer iletişim
kanallarıyla haber verilir. Haberde gönderinin adrese ikinci kez getirileceği tarih ve yaklaşık
saati ile işyeri telefon numarası belirtilerek o tarihte adreste bulunulması istenir. Ayrıca,
gönderi cihet listesine adrese gidildiğinin kanıtı olabilecek (elektrik, su, doğalgaz abone
numarası, komşu, yönetici, bina görevlisinin adı v.b.) bir bilgi not edilir. Adrese ikinci kez
gidilmeden önce varsa telefon numarası aranarak mutabakat sağlanır. Alıcıya
ulaşılamadığında haberde belirtilen gün ve saatte gönderi adrese götürülür. Alıcı yine
adreste bulunmaz ise gönderi üzerine ve gönderi cihet listesine, yapılan işlem açıklanır, tarih
yazılarak en yakın işyerine götürülür. İkinci haber kâğıdı bırakılmak veya diğer iletişim
kanallarıyla haber verilmek suretiyle alıcının müracaat edeceği iş yeri adı ve telefon
numarası belirtilir gönderisini almak üzere alıcı, en yakın işyerine davet edilir. Gönderi ilgili
işyerine götürülerek görevli personelin adı, soyadı, imzası alınarak teslim edilir.
Alıcısına kolayca ulaşılamayan veya içlerine serbestçe girilemeyen yerler adresli gönderiler
aşağıdaki şekilde teslim edilir.
a) Resmi daire, dernek, kurum, şirket gibi tüzel kişiler adına gelen kargo ve APS Kurye
gönderileri, bu kurumların atadıkları mutemet veya yetkililerine, bu yerde çalışanlar adına
gelenler de kendilerine, o anda bulunmaması halinde müdür, amir veya aynı yerde görevli
çalışma arkadaşlarından birisine,
b) İçlerine serbestçe girilemeyen fabrika atölye, maden ocakları, otel, hastane, okul, öğrenci
yurtları, ceza ve tutukevleri vb. yerlerde bulunanlar adına gelen kargo ve APS Kurye
gönderiler hemen ulaşılması durumunda alıcıların kendilerine, ulaşılmaması durumunda
yetkili veya görevlendirilen mutemetlerine,
c) Subay ve erler adına gelen gönderiler, alıcıların kendilerine veya usulü dairesinde tayin
edilmiş birlik mutemetlerine,
Kimlikleri tespit edilip, sıfatları belirtilerek teslim edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
189 / 635
Ücret tarifesinde belirtilen ek ücret alınmak kaydıyla kabul edilen kolay kırılır ve çabuk
bozulur işaretli gönderiler, teslim esnasında alınması gereken ücretleri varsa tahsil
edildikten sonra alıcı imzasının alınmasını müteakip kapsamları kontrol edilerek teslim edilir.
Kontrollü teslim ek hizmetli gönderiler, teslimden önce ve alıcının huzurunda açılarak
kapsam kontrolü yapıldıktan sonra varsa tahakkuk eden ücretler ile ödeme şartlı olanların
bedelleri kendilerinden tahsil edilir.
Taşıma sırasında hasara uğramış olup, tekrar ambalaj edilmiş olan gönderilerin durumu
hakkında gönderici veya alıcıya teslimden önce bilgi verilir ve alıcı isterse, ödeme şartlı
gönderilerde şart edilen bedel alınmadan önce, kurul huzurunda açılıp kapsamı kendisine
gösterilir. Bu durum bir tutanakla tespit olunur. Alıcı bu tür gönderileri teslim alıp
almamakta serbesttir.
ALMA HABERLİ GÖNDERİLERİN TESLİMİ
Alma haberli işaretini taşıyan gönderilerin teslimi sırasında alma haberi kartının ilgili yerleri
usulüne göre doldurulup alıcıya imzalattırıldıktan sonra, göndericisine gönderilmek üzere
merkeze geri getirilir. Alıcısından başkasına teslim veya alıcı imzasının okunamaması halinde,
teslim alanın adı soyadı ile mutemedi, oğlu, eşi gibi açıklayıcı bilgiler alma haberlerine de
yazılır.
Üzerinde alma haberli işaretini taşıyan ve ücretinin de buna göre ödendiği anlaşılan bir
gönderinin alma haber kartı yoksa bunun için yeniden bir alma haberi düzenlenerek
gönderiye eklenir.
ALICININ KENDİSİNE VERİLECEK EK HİZMETLİ GÖNDERİLERİN TESLİMİ
Alıcının kendisine verilecek ek hizmetli gönderiler alıcının bizzat kendisine teslim edilerek
varsa alma haberi kartı mutlaka imzalattırılır. Alıcıları ölmüş ise göndericisi tarafından
verilecek talimata göre işlem yapılır. Bunlar hiç bir surette alıcının vekil veya mutemedine
yahut bir başka yetkiliye verilmez. Aracı adresiyle gönderilen gönderiler, aracı olarak
gösterilen kimseye teslim edilir. Aracının bulunamaması halinde bunlar gerçek alıcısı bilinse
bile teslim edilmeyerek göndericisine geri gönderilir.
Görevlerinin taşıdığı önem ve özellik nedeniyle özel kalem müdürü, sekreter ve yaver gibi
özel görevliler aracılığı ile temas kurulabilen resmi ve özel kişiler adına yollanan "alıcının
kendisine verilecek" ek hizmetli gönderiler, üzerinde "alıcının kendisine teslim edilememesi
halinde özel görevlilerine verilebilir" notunu taşımalıdır. Bu tür gönderilerin varsa alma
haber kartı üzerine ve dağıtım/teslim (cihet) listesine teslim alanın ad ve soyadı ile görevi
teslim sırasında yazılır.
Veli veya vasi men etmemişse velilik veya vasilik altında bulunanlar adına gelen gönderiler
alıcının kendisine verilir.
DEĞER KONULMUŞ VEYA SİGORTALI GÖNDERİLERİN TESLİMİ
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
190 / 635
Değer konulmuş veya sigortalı gönderiler alıcının kendisine, varsa mutemet veya vekiline
cihet listesine imza alınmak suretiyle teslim edilir.
Küçükler adına gelen değer konulmuş veya sigortalı gönderiler alıcı mümeyyiz ise kendisine,
mümeyyiz değilse velisine teslim edilir. Bir küçüğün mümeyyiz olup olmadığının takdir
yetkisi teslim işlemini yapan PTT personeline aittir.
Mahcurlar adına gelen değer konulmuş veya sigortalı gönderiler ilgili PTT merkezine verilmiş
olması gereken hacir hükmüne göre ya kendisine veya yasal temsilcisine teslim edilir.
Aracı adıyla gelen değer konulmuş veya sigortalı gönderiler aracı olarak gösterilen kişiye
teslim edilir.
Alıcısı ölmüş olan değer konulmuş veya sigortalı gönderiler hakkında göndericinin isteği
doğrultusunda işlem yapılır. Bu konuda çıkış merkezi aracılığı ile göndericiden yazılı ve imzalı
isteği alındıktan sonra gereği yapılır. Alıcısı ölmüş olan yurtdışından gelen değer konulmuş
koliler ise çıkış yerlerine geri gönderilir.
Aleyhlerine mala el koyma veya haciz kararı verilmiş bulunanlara ilişkin gönderilerle, kanun
hükümlerine dayanılarak yetkili makamlar tarafından istenen gönderiler bu kararlarda
belirtilen veya makamlarca gösterilen yer veya kişilere teslim edilir.
ÖDEME ŞARTLI GÖNDERİLERİN TESLİMİ
Cihet listelerine kayıt işlemleri esnasında ödeme şartlı gönderiler için ayrıca teslim belgesi
üretilir. Teslim belgesinin numarası gönderi cihet listesinde gönderi hizasında gösterilir.
Ödeme bedeli ile varsa diğer ücretler de tahsil edildikten sonra (kontrollü teslim ek hizmetli
olanlar hariç) teslim işlemi, bu Alma Haberli Gönderilerin Teslimi, Alıcının Kendisine
Verilecek Ek Hizmetleri Gönderilerin Teslimi ile Değer Konulmuş veya Sigortalı Gönderilerin
Tesliminde belirtilen hükümlere göre alıcının teslim belgesine imzası alınmak suretiyle
gerçekleştirilir.
Alıcının kendisine verilecek işaretini taşıyan ödeme şartlı gönderiler mutemet veya vekile
verilmez. Ancak küçükler veya mahcurlar adına gelen ödeme şartlı gönderilere bu hizmetin
uygulanabilmesi için alıcının mümeyyiz olmasına ilaveten veli veya vasinin yazılı izni alınır.
Dağıtım elemanları tarafından alıcılarına teslim edilen ödeme şartlı gönderilere ait imzalı
teslim belgesi ve tahsil edilen bedel varsa diğer ücretler aynı gün işyerine getirilerek ilgili
personele zimmetle teslim edilir.
İhbarlı gönderiler, ilgili işyerine teslim edilirken teslim belgesine görevli memurun imzası
alınmak ve tarih damgası tatbik edilmek suretiyle zimmetle teslim edilir. İşyerinde bu
gönderiler için ayrıca teslim belgesi üretilir.
Teslim belgeleri üzerinden gönderilere ait ücretler takip edilir ve bu belgelere ilişkin varsa
alındı ve tahsilât belgesi birleştirilerek sırasında saklanır.
Alıcılardan tahsil edilen bedeller için havale veya çek formülünün gönderen kısmına gönderi
alıcısının adı, soyadı, unvanı, kimlik numarası ve adres bilgileri yazılır. Havale veya çekin
kabulü esnasında gönderici notu kısmına gönderinin barkodu yazılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
191 / 635
ÜCRETİ ALICIDAN TAHSİL EK HİZMETLİ GÖNDERİLERİN TESLİMİ
Cihet listelerine kayıt işlemleri esnasında ücreti alıcıdan tahsil işaretli gönderiler için ayrıca
teslim belgesi üretilir. Teslim belgesinin numarası gönderi cihet listesinde gönderi hizasında
gösterilir. Yollama ücreti ile varsa diğer ücretler de tahsil edildikten sonra teslim işlemi, Alma
Haberli Gönderilerin Teslimi, Alıcının Kendisine Verilecek Ek Hizmetli Gönderilerin Teslimi ile
Değer Konulmuş veya Sigortalı Gönderilerin Tesliminde belirtilen hükümlere göre alıcının
teslim belgesine imzası alınmak suretiyle gerçekleştirilir.
Dağıtım elemanları tarafından alıcılarına teslim edilen ücreti alıcıdan tahsil işaretli
gönderilere ait imzalı teslim belgesi ve tahsil edilen yollama ücreti varsa diğer ücretler aynı
gün işyerine getirilerek ilgili personele zimmetle teslim edilir.
İhbarlı gönderiler, ilgili işyerine teslim edilirken teslim belgesine görevli memurun imzası
alınmak ve tarih damgası tatbik edilmek suretiyle zimmetle teslim edilir. İşyerinde bu
gönderiler için ayrıca teslim belgesi üretilir.
Teslim belgeleri üzerinden gönderilere ait ücretler takip edilir ve bu belgeler merkezinde
sırasında saklanır.
Herhangi bir nedenle alıcılarına teslim edilemeyip göndericisine iadeten teslim edilen
gönderilerin yollama, iade ve varsa diğer ücretleri yine teslim belgesi ile takip edilir.
KONTROLLÜ TESLİM EK HİZMETLİ GÖNDERİLERİN TESLİMİ
Cihet listelerine kayıt işlemleri esnasında kontrollü teslim ek hizmetli gönderiler için ayrıca
teslim belgesi üretilir. Teslim belgesinin numarası gönderi cihet listesinde gönderi hizasında
gösterilir. Teslimden önce gönderi bir tanık ve alıcının huzurunda açılarak kapsam kontrolü
yapıldıktan sonra varsa tahakkuk eden ücretler ile ödeme şartlı olanların bedelleri
kendilerinden tahsil edilir. Teslim işlemi, Alma Haberli Gönderilerin Teslimi, Alıcının
Kendisine Verilecek Ek Hizmetli Gönderilerin Teslimi ile Değer Konulmuş veya Sigortalı
Gönderilerin Tesliminde belirtilen hükümlere göre alıcının teslim belgesine imzası alınmak
suretiyle gerçekleştirilir. Kontrol sırasında herhangi bir düzensizliğin tespiti halinde Hasara
Uğrayan veya Emniyete Alınmış Gönderilerin Tesliminde belirtilen hükümlere göre işlem
yapılır.
Dağıtım elemanları tarafından alıcılarına teslim edilen kontrollü teslim ek hizmetli
gönderilere ait imzalı teslim belgesi, varsa Hasara Uğrayan veya Emniyete Alınmış
Gönderilerin Tesliminde düzenlenen tutanak ile tahsil edilen ücretler aynı gün işyerine
getirilerek ilgili personele zimmetle teslim edilir.
İhbarlı gönderiler, ilgili işyerine teslim edilirken teslim belgesine görevli memurun imzası
alınmak ve tarih damgası tatbik edilmek suretiyle zimmetle teslim edilir. İşyerinde bu
gönderiler için ayrıca teslim belgesi üretilir.
YURTDIŞI GÖNDERİLERİN TESLİMİ
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
192 / 635
Cihet listelerine kayıt işlemleri esnasında gümrük kontrolüne tabi tutulmuş yurtdışı çıkışlı ve
iade gönderiler için ayrıca teslim belgesi üretilir. Teslim belgesinin numarası gönderi cihet
listesinde gönderi hizasında gösterilir. Gümrüğe sunma, damga vergisi ile varsa gümrük
vergisi ile diğer ücretler de tahsil edildikten sonra teslim işlemi, Alma Haberli Gönderilerin
Teslimi, Alıcının Kendisine Verilecek Ek Hizmetli Gönderilerin Teslimi ile Değer Konulmuş
veya Sigortalı Gönderilerin Tesliminde belirtilen hükümlere göre teslim belgesine ve yollama
liyası/etiketine alıcının imzası alınmak suretiyle teslim yapılır.
Dağıtım elemanları tarafından alıcılarına teslim edilen gönderilere ait imzalı teslim belgesi ile
tahsil edilen ücretler aynı gün işyerine getirerek ilgili personele zimmetle teslim edilir.
Teslim belgesine görevli memurun imzası alınmak ve tarih damgası tatbik edilmek suretiyle
ihbarlı gönderiler, ilgili işyerine teslim edilir. İşyerinde bu gönderiler için ayrıca teslim belgesi
üretilir.
Teslim belgeleri üzerinde gümrüğe sunma, damga vergisi varsa gümrük vergisi ile diğer
ücretler ayrı kalemler halinde gösterilir ve bu ücretler teslim belgeleri üzerinden takip
edilerek ilgili hesaplara aktarılması sağlanır. Teslim belgeleri ile imzalı yollama
liyası/etiketleri birleştirilerek merkezinde sırasında saklanır.
Yurtdışı çıkışlı postrestant adresli gönderilerin teslimi esnasında tarifesine göre postrestant
ücreti alınır.
ALICILARINA VERİLMEYECEK GÖNDERİLER
Kanuna göre yetkili bulunan yer ve kişilerce ilgili işyerlerine yazı ile bildirilmiş olmak
kaydıyla;
a) Velilik ve vasilik altında bulunanlar,
b) Hacir altına alınanlar,
c) İflas etmiş olanlar,
adlarına gelen gönderiler gerçek alıcılarına verilmez. Gönderiler kanuna göre bunları almaya
yetkili olan kişilere verilir. Ancak, görünüşe göre, mümeyyiz olduğu açıkça anlaşılan küçükler
adına gelen gönderiler alıcılarına verilebilir.
BİRDEN FAZLA KURULCA TALEP EDİLEN TÜZEL KİŞİLİK ADINA GELEN GÖNDERİLER
Birden fazla kurulun bir tüzel kişiliği temsile yetkili olduğunu ileri sürerek o tüzel kişilik adına
gelen gönderilerin kendilerine teslimini istemeleri halinde bunlardan:
a) Tüzel kişilik adına hareket eden kişi veya kişilerin siciline kayıtlı olduğu ticaret odasından
alınmış temsile yetkili olduğuna dair belge ve imza sirküleri,
b) Vakıflar için Vakıflar Genel Müdürlüğünde tutulan sicile ilişkin belgeler,
c) Dernekler için İl Emniyet Müdürlüklerinde tutulan dernekler kütüğündeki kayda ilişkin
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
193 / 635
belgelerin,
ibrazı istenir. Ancak tüzel kişiliği temsile yetkili olduğuna dair birden fazla kişi veya kurulun
yetki belgesi ibraz etmesi halinde hangi kişi veya kurulun yetkisine itibar edileceğinin
belirlenmesi açısından mahkemece verilmiş tespit kararı istenir.
Temsil iddiasında bulundukları tüzel kişiliği hukuken temsile yetkili olduklarını bir mahkeme
kararıyla tespit ettirmeyen, temsil iddiaları yargı kararı ile sonuca bağlanıncaya kadar
gönderiler üzerine tedbir koydurmayan kurullara gönderiler teslim edilmez ve olası
zararlardan dolayı PTT sorumlu olmaz.
Kurullarca gönderinin yasal bekleme süreleri içinde bir tespit veya tedbir kararı
getirilmemesi halinde o tüzel kişilik adına gelen gönderi çıkış yerine geri gönderilir.
Geri gelen tüzel kişilik varışlı gönderinin teslim edilmesi sırasında da birden fazla kurulun hak
iddia etmesi halinde gerekli yargı kararı getirilinceye kadar bunlar işyerinde bekletilir.
İFLAS EDENLER ADINA GELEN GÖNDERİLER
İflas edenler adına gelen gönderiler, kanunla yetkili olan makamlar tarafından başka bir
teslim yeri PTT işyerine bildirilmedikçe, üzerlerinde gösterilen adresteki alıcısına teslim
edilir.
ÖLMÜŞ OLANLAR ADINA GELEN GÖNDERİLER
Alıcısı ölmüş olan veya bekleme süresi içinde alıcısı ölen gönderiler mirasçılarına teslim
edilmez. Bu tür gönderiler için göndericinin isteği sorularak alınacak cevaba göre işlem
yapılır. Cevap verme süresi otuz günü geçemez.
ARACI ADRESLİ GÖNDERİLER
Bir gönderinin adresinde aracı adı varsa, alıcı bu aracı kişi sayılır ve ona göre işlem yapılır.
TESLİMDE İHTİRAZI KAYIT
Teslim sırasında alıcı, şüpheli bir hal bulunduğunu ileri sürerek gönderi kapsamının tespitini
isterse, teslimine ilişkin imza işlemi tamamlandıktan; ödeme şartlı olması halinde ödenmesi
şart koşulan bedel tahsil edildikten sonra bu isteği dağıtım sahasında alıcı haricinde bir tanık
huzurunda açılarak yerine getirilir. Gönderinin dış görünümü itibari ile açılıp, kapatılmış veya
hasar izi taşıyıp taşımadığı belirtilmek suretiyle alıcının ve tanık huzurunda açılan
gönderilerden çıkan eşyanın ayrı ayrı cinsi, özelliği, miktarı ve veya görülen düzensizlikler
tutanakla tespit edilir. Tutanağın bir nüshası gönderi alıcısına verilir ve tahsil edilen ödemeli
bedeli iade edilmez.
PTT işyerinde teslim edilecek gönderi, alıcının isteği doğrultusunda açılmak istendiğinde
teslimine ilişkin imza işlemi tamamlandıktan, ödeme şartlı olması halinde ödenmesi şart
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
194 / 635
koşulan bedel tahsil edildikten sonra alıcıyla birlikte en az üç kişiden oluşacak komisyon
huzurunda açılarak, çıkan eşyanın ayrı ayrı cinsi, özelliği, miktarı ve eşyada görülen
düzensizlikler tutanakla tespit edilir. Tutanağın bir nüshası gönderi alıcısına verilir ve tahsil
edilen ödemeli bedeli iade edilmez.
Yukarıda belirtilen hallerde PTT’nin sorumluluğunu gerektiren hasar veya eksiklik gibi bir
durum ortaya çıktığı veya gönderici veya alıcı tarafından bu tür bir iddiada bulunulduğu
takdirde gönderici veya alıcı, gönderi ambalajını ve içerisindeki şikâyete konu eşyayı PTT'ye
vermek zorundadır. Hasar veya eksiklik saptandığı takdirde, PTT tarafından gerekli inceleme
veya soruşturma yapılır.
Taşıma sırasında hasara uğramış olup, tekrar ambalaj edilmiş olan gönderilerin durumu
hakkında gönderici veya alıcıya teslimden önce bilgi verilir ve alıcı isterse, ödeme şartlı
gönderilerde şart edilen bedel alınmadan önce, komisyon huzurunda açılıp kapsamı
kendisine gösterilir. Bu durum bir tutanakla tespit olunur. Alıcı bu tür gönderileri teslim alıp
almamakta serbesttir.
Kontrollü teslim ek hizmetli gönderiler, teslimden önce ve alıcının huzurunda açılarak
kapsam kontrolü yapıldıktan sonra varsa tahakkuk eden ücretler ile ödeme şartlı olanların
bedelleri alıcıdan tahsil edilir.
KİMLİK TESPİTİ
Gönderilerin teslimi sırasında bunların alıcısı veya bunları almaya yetkili olanların, dağıtım
elemanlarınca tanınmamaları halinde bu kişilerin kimliklerini ispat etmeleri gerekir.
Kimlik ispatı;
a) T.C. Nüfus cüzdanı
b) Resmi Daire ve Kurumlarca düzenlenmiş fotoğraflı kimlik belgeleri veya resmi belgeler,
c) Pasaport
ç) Yabancılar için oturma tezkereleri ile sağlanır.
Bu belgelerin, fotoğraflı ve numaralı olması, düzenleyen kurumların yetkililerince imzalanıp
resmi mühürle tasdik edilmiş olması; belgelerde silinti ve kazıntı bulunmaması ve ayrıca süre
belirtilmişse sürelerinin geçmemiş olması gerekir.
Yukarıda sayılan kimlik belgelere dayanılarak kimlik tespiti suretiyle yapılan teslim
işlemlerinde, kimliğin hangi belge ile tespit edildiği, belgeyi veren yerin veya makamın adı,
memur olan alıcıların sicil numarası ile belgenin tarih ve numarası, alıcının imzasının alındığı
belgelerde açıkça yazılır.
Kimliklerini yukarıda sayılan belgelerle ispatlayacak durumda bulunmayan alıcılar ise
kimliklerini Resmi Daire ve Kurumların yetkililerine imzalarını yazı ile tasdik ettirmek
suretiyle de ispatlayabilirler.
Resmi Daire ve Kurumlar dışında kalan dernekler, özel birlikler ve siyasi partiler tarafından
verilen üye kartlarıyla öğrenci birlik ve kuruluşlarınca verilen şebeke kartları kimlik ispatı için
geçerli sayılmaz.
MÜHÜR VEYA ELLE YAPILMIŞ İŞARETLERİN TASDİKİ
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
195 / 635
Okuma yazma bilmeyenlere veya imza atamayanlara yapılacak teslimlerde mühür veya elle
yapılmış işaret kullanıldığı takdirde, kimlik tespiti ile birlikte parmak izi alınır.
Mühür veya elle yapılmış bir işaretin kullanılmaması halinde, kimlik tespiti ile birlikte parmak
izi alınması yeterlidir.
Görme engellilere yapılacak teslimlerde kimlik tespiti ile birlikte imza yeterlidir. Ancak,
görme engellinin isteği halinde kimlik tespiti yapılan bir tanık huzurunda teslimi yapılabilir.
ALICININ VE ADRESİN ARAŞTIRILMASI
Adreste teslim edilecek gönderinin tesliminde alıcılarının kesin olarak saptanabilmesi
amacıyla, gerektiğinde apartman, han ve otel görevlilerinden, komşulardan gerekli
soruşturmada bulunulur veya gönderi üzerindeki telefon numarası aranarak irtibat sağlanır.
ALICISI BULUNMAYAN GÖNDERİLER
Alıcının gösterilen adreste bulunmadığı anlaşılır ve nerede bulunabileceği de öğrenilemezse,
gönderi cihet listesi veya teslim belgesine nereden ve kimlerden sorulduğu dağıtım elemanı
tarafından yazılıp imzalanır.
Araştırma sırasında, başka adrese taşınmış oldukları öğrenilenlere ait gönderilerin üzerlerine
alıcıların yeni adresi yazılır. Gönderi cihet listesine veya teslim belgesine bu adresin nereden
ve kimden öğrenildiği yazılarak yeni adrese yollanmak üzere işyerine getirilir. Alıcı aynı
cihette bir başka yere taşınmış ise gönderi aynı dağıtım elemanı tarafından yeni adreste
teslim edilir. Farklı cihete ait ise gönderi ilgililere teslim edilir.
Adres bırakmadan başka tarafa gitmiş olanlara ait gönderilerin üzerine ve gönderi cihet
listesine veya teslim belgesine “adres bırakmadan gitmiştir” şerhi verilerek gönderici
adresine geri yollanmak üzere işyerine getirilir.
Göndericisine geri yollanmak üzere işyerine getirilen gönderilerin üzerindeki notun istenilen
açıklıkta ve nitelikte yazılmamış bulunması veya araştırmanın hatalı veya yetersiz
yapıldığının anlaşılması halinde alıcının yeniden araştırılması, kontrolle görevli personel
tarafından sağlanır.
GÖNDERİLERİN ÜZERİNDEKİ ADRESTEN BAŞKA BİR YERDE VERİLMESİ
Aksine bir kayıt yok ise alıcı istediği ve dağıtım elemanı tarafından alıcı tanındığı takdirde
gönderiler alıcıya merkezde veya rastlanılan herhangi bir yerde teslim edilebilir.
HASARA UĞRAYAN VEYA EMNİYETE ALINMIŞ GÖNDERİLERİN TESLİMİ
Herhangi bir işyeri tarafından yeniden ambalajlanarak emniyete alınmış olarak gelen veya
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
196 / 635
varış merkezince bu işlemin yapılmasını gerektiren gönderi alıcısına ayrıntılı bilgi verilir ve
teslim imzası alındıktan sonra (ödeme şartlı gönderilerde şart edilen bedel alınmadan önce)
gönderinin açılarak içindekilerden dolayı bir isteği bulunup bulunmadığını bildirmesi ve bir
istekte bulunacak olursa, zarf veya ambalajının alıkonulacağı belirtilir. Alıcı bunu kabul
ederse, gerekli imza işlemi tamamlandıktan sonra, alıcı haricinde bir tanık huzurunda
açılarak içinden çıkanlar dört nüsha düzenlenen bir tutanakla tespit edilir. Tutanağın bir
nüshası alıcıya verilir, bir nüshası çıkış merkezine, bir nüshası da bent ve ambalajıyla birlikte
Başmüdürlüğe yollanır. Bir nüshası da varış merkezinde saklanır. Gönderi kapsamının tetkik
ve saptanması sonucunda alıcının, bir eksiklik bulunmadığını bildirmesi halinde ise yine
tutanak düzenlenir, ancak gönderiye ilişkin bent ve ambalaj alınmaz ve tutanaklar herhangi
bir yere gönderilmez.
KABUL EDİLMEK İSTENMEYEN GÖNDERİLER
Bir gönderinin, alıcısı tarafından kabul edilmek istenmemesi halinde, durum gönderinin
üzerine ve gönderi cihet listesinin ilgili yerine yazılarak alıcısına imzalattırılır. Alıcı imtina
ederse, dağıtım elemanı tarafından durum yazılarak imzalanır ve iade işlemine tabi tutulur.
GÖNDERİ ÜZERİNDEKİ DİKKATE ALINMAYACAK YAZI VE İŞARETLER
Gönderi üzerine yazılmış olan hizmetlerimizle ilgisi bulunmayan İvedi, Özeldir, Zata Mahsus,
Kişiye Özel, Önemli veya Gizli gibi yazı ve işaretler dikkate alınmaz.
GERİ VE TEKRAR YOLLAMADA ETİKET VE KAŞE KULLANILMASI
Dağıtılamayıp tekrar veya geri yollanan gönderiler için iade etiketi kullanılır. Etiket yoksa
bunun yerini tutan şekli ve içeriği aynı olan kaşe basılarak gerekçesi işaretlenir.
YANLIŞ DAĞITILAN GÖNDERİLER
Adresin eksikliğinden, iyi yazılmamış veya okunamamasından veya isim benzerliğinden bir
gönderi asıl alıcısından başkasına verilmiş ise açılmış olsa dahi, uygun şekilde tekrar
kapatılıp, keyfiyet teslim alan tarafından şerh ve imza edildikten sonra gönderi geri
alınır.Eğer teslim alan, yazıp imzalamaktan kaçınır yahut yazı bilmediğini söylerse, dağıtım
elemanı tarafından gönderinin arkasına “...... nedeniyle ..... ye teslim edilmiş olan bu ....
kendisi tarafından açılmış ise de keyfiyeti yazıp imzalamaktan çekinmiştir yahut yazı
bilmediğini söylemiştir” şeklinde şerh verip kendisi imzalar ve asıl alıcı aynı dağıtım
bölgesinde ise kapsam ve ağırlık tespiti yapıldıktan sonra tutanak eşliğinde gönderiyi
kendisine teslim eder, değilse işyerine getirerek ilgili personele teslim eder.
Gerçek alıcısından başkasına yanlışlıkla verilen gönderi genel hükümler gereğince geri
alınmaları sağlanır.
Adreslerin tamam yazılmış veya asıl alıcılarının bilinen ve tanınan kişiler olmasına rağmen,
gönderilerin yanlış eksik veya düzensiz bir şekilde verilmiş olmasından buna sebebiyet veren
personel sorumlu tutulur.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
197 / 635
TESLİMDEN ÖNCE GÖNDERİYİ AÇMA İSTEĞİ
Kontrollü teslim ek hizmetli gönderiler hariç, teslim sırasında alıcı, şüpheli bir hal
bulunduğunu ileri sürerek gönderi kapsamının tespitini isterse, teslimine ilişkin imza işlemi
tamamlandıktan, ödeme şartlı olması halinde ödenmesi şart koşulan bedel tahsil edildikten
sonra bu isteği dağıtım sahasında alıcı haricinde, bir tanık huzurunda açılarak yerine getirilir.
Gönderinin dış görünümü itibari ile açılıp, kapatılmış veya hasar izi taşıyıp taşımadığı
belirtilmek suretiyle alıcının ve tanık huzurunda açılan gönderilerden çıkan eşyanın ayrı ayrı
cinsi, özelliği, miktarı ve eşya görülen düzensizlikler tutanakla tespit edilir. Tutanağın bir
nüshası gönderi alıcısına verilir, tahsil edilen ödemeli bedeli iade edilmez.
Kontrollü teslim ek hizmetli gönderiler hariç, PTT işyerinde teslim edilecek gönderi, alıcının
isteği doğrultusunda açılmak istendiğinde teslimine ilişkin imza işlemi tamamlandıktan,
ödeme şartlı olması halinde ödenmesi şart koşulan bedel tahsil edildikten sonra alıcıyla
birlikte en az üç kişiden oluşacak kurul huzurunda açılarak, çıkan eşyanın ayrı ayrı cinsi,
özelliği, miktarı ve eşya görülen düzensizlikler tutanakla tespit edilir. Tutanağın bir nüshası
gönderi alıcısına verilir, tahsil edilen ödemeli bedeli iade edilmez.
Bu maddenin birinci ve ikinci fıkralarında bahsi geçen hallerde PTT’nin sorumluluğunu gerektiren hasar veya eksiklik gibi bir durum ortaya çıktığı veya gönderici veya alıcı tarafından
bu tür bir iddiada bulunulduğu takdirde gönderici veya alıcı, gönderi ambalajını ve
içerisindeki şikâyete konu eşyayı PTT'ye vermek zorundadır. Hasar veya eksiklik saptanırsa,
bu konuda PTT tarafından gerekli inceleme veya soruşturma yapılır.
ALICILARIN ADRES DEĞİŞİKLİĞİ BİLDİRİMİ
Alıcılar, adreslerinde olacak değişiklikleri ilgili PTT işyerine yazı ile bildirebilir. Bununla
birlikte, bir kimse adresini değiştirdiğini ve adına gelecek gönderilerin yeni adresine
getirilmesini dağıtım elemanına ilettiğinde dağıtım elemanı tarafından yazılı isteği alınarak
ilgili personele teslim edilir.
Bildirimde bulunan kişi tanınmıyorsa kendisinden kimliğinin ispat etmesi istenir.
TESLİM EDİLEMEYEN GÖNDERİLER
Dağıtıcılar teslim edemedikleri gönderileri dağıtım bittikten sonra üzerlerinde tutamazlar.
Bunlar, alıcılarının başvurmaları halinde teslim edecek veya gerekirse çıkış merkezine geri
gönderecek servislere dağıtım biter bitmez teslim edilir. Geri getirilen gönderilere,
gönderinin neden teslim edilemediği, kimlerden sorulup araştırıldığı yazılır. Verilen bu
meşruhat ilgili servis yetkililerince yeterli görülmediği takdirde ya alıcının yeniden
araştırılması istenir veya meşruhatın gerekli açıklıkta yazılması sağlanır.
Alıcılarına teslim edilemeyen gönderiler ile ilgili olarak mevzuat doğrultusunda işlem yapılır.
DAĞITIM ELEMANI TARAFINDAN TAHSİL EDİLEN PARALARIN TESLİMİ
Dağıtım elemanı işyerine dönüşte, alıcılarına teslim ettiği gönderilerden tahsil edilen
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
198 / 635
paraları, imza karşılığında ilgili personele verir. Ayrıca, gönderiyi teslim alırken daha önce
kendisinin imza ettiği kayıtlarını da kapattırır. Teslim edilen gönderiye ait varsa imzalı teslim
belgesi, alma haberi gönderi cihet listesi üzerine kaydedildikten sonra hizalarına imza
alınmak suretiyle ilgili personele teslim edilir.
DAĞITIMDAN DÖNÜŞ
Dağıtım elemanları, dağıtımdan sonra işyerine dönüşlerinde, dağıtılan gönderilerin cihet
gönderi listesini, alma haber kartlarını, teslim belgeleri ile diğer belgeleri ve varsa tahsil
edilmiş ücretleri ilgili servis sorumlularına teslim eder, var ise devirli bırakılan gönderiler için
gönderi cihet listesine nedenlerini açıklayarak, birinci ihbarı bırakılmış veya iade edilecek
gönderilerini ilgili servis sorumlusuna zimmetle teslim eder.
DAĞITIMDAN DÖNÜŞTE GECİKME
Dağıtım sonunda merkeze dönüşte gecikme olursa dağıtım elemanı gecikme sebebini ilgili
servis sorumlusuna bildirir. Bu durum servis sorumlusu tarafından gönderi cihet listesine
şerh edilir.
BEKLEME SÜRESİ
Gönderilerin bekleme sürelerinin tespit ve uygulaması mevzuatta belirtilen hükümlere göre
yapılır.
Göndericinin önceden veya sonradan verdiği bir talimat uyarınca gönderilerin "ilk alıcıya
teslim edilmek üzere başka bir adrese gönderilmesi", "aynı yerde veya başka adreste bir
alıcıya teslimi" veya "başka bir yerde oturan başka birine yollanması" söz konusu olduğu
hallerde bekleme süreleri yeniden başlar.
DAĞITIM ELEMANLARININ GÖREVLERİ
Dağıtım elemanları, alıcılarına dağıtılmak üzere kendilerine verilen gönderileri düzenlenen
programa uygun olarak dağıtım saatleri içinde ve işyeri sorumlusunun kontrolünde ilgili
mevzuatı doğrultusunda dağıtır, teslim ve kabul eder.
Kabul ve dağıtım hizmetleri için gerekli malzeme, donanım ve alındıyı temin eder ve yanında
bulundurur.
Dağıtım elemanları, şehir içindeki yerler arasında gönderi, torba/kap ve kafes alıp verme
işlemlerinde de görevlendirilebilirler.
Dağıtım elemanları, merkez ve şubelerde asli görevlerinin yanında işyeri sorumlusunun
emriyle kabul, ayrım, sevk, yükleme ve boşaltma hizmetlerinde çalıştırılabilir.
Motorize veya araçlı dağıtım elemanları PTT Kargo ve APS Kurye Gönderileri Yönetmeliği ile
PTT Kargo APS Kurye Gönderileri İşletme Rehberinde belirtilen kural ve yöntemlere göre
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
199 / 635
kendilerine verilen görevleri yaparlar. Görevlerini kullandıkları taşıtlarla yerine getirirler.
Taşıtın herhangi bir nedenle çalışmaması halinde ve yaya dağıtıma uygun olan gönderilerin
dağıtımını taşıtsız olarak da yaparlar.
Köy dağıtım elemanları dağıtım bölgesinde, önceden hazırlanmış olan sefer programına ve
gerektiğinde işyeri sorumlusu tarafından verilen emre göre dağıtım yapmak üzere sefere
çıkarken bulunması gereken araç ve gereçler ile kabulde kullanılan belgeleri yanına alır.
Dağıtım veya kabul dönüşünde doğruca işyerine gelen dağıtım elemanı otomasyon
sisteminin gerektirdiği düşüm işlemlerini yerine getirmeden ve işyeri sorumlusundan izin
almadan işyerini terk edemez. Teslim edemediği gönderiler ile kabul ettiği gönderileri ve
kabulde kullandığı formları, ücretlerin tahsilinde kullanılan evrak ve ücretleri ilgili personele
imza karşılığında teslim eder.
Dağıtım elemanı, işyerinde veya dışında İdareye ait her türlü araç, gereç ve malzemeyi temiz
tutmak, mümkün ise onarmak veya onarılmasını sağlamakla çalışma yerlerini temiz tutmakla
görevlidir.
DAĞITIM KONTROL SORUMLULARININ GÖREVLERİ
Dağıtım kontrol sorumluları, baş dağıtıcı bulunmayan yerlerde baş dağıtıcının görevleriyle
birlikte dağıtım cihetlerinin parselasyonu, kadrolarının tespiti, dağıtım hizmetlerinin
denetlenmesi ve incelenmesi görevlerini yaparlar.
DAĞITIM KONTROL SORUMLULARININ DENETLEYECEĞİ VE İNCELEYECEĞİ İŞLER
Dağıtım kontrol sorumluları, denetleme ve inceleme görevlerini aşağıdaki konuları
inceleyerek yaparlar, tekliflerini ve gördükleri eksiklikleri raporlarında belirtirler.
Denetleme konuları;
a) Baş dağıtıcı ve dağıtım elemanlarının işyerinde ve dağıtım bölgelerinde görevlerini yapıp
yapmadıkları,
b) Dağıtım elemanlarının yanlarında bulunması gereken kabul formu, alındı ve gerekli diğer
materyallerin olup olmadığı,
c) Gerekli doküman ve ücret tarifelerinin çantalarında bulunup bulunmadığı,
ç) Dağıtım elemanlarının işyerinde ve dışındaki hal ve hareketlerinin uygun olup olmadığı,
d) Dağıtım elemanlarının kendilerine verilen gereçleri iyi ve temiz tutup tutmadıkları,
e) Gönderilerin ayırımının süratle yapılarak dağıtıma gecikmesiz çıkılıp çıkılmadığı,
f) Gönderilerin ilk dağıtıma yetiştirilip yetiştirilmediği,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
200 / 635
g) Dağıtımın usulüne göre yapılıp yapılmadığı ve gizliliğe uyulup uyulmadığı,
ğ) İçlerine serbestçe girilemeyen müesseselere ait gönderi dağıtımının usulüne uygun
sağlanıp sağlanmadığı,
h) Geri yollanan gönderilere verilen şerhlerin baş dağıtıcı veya bu işle görevlendirilmiş
personel tarafından tasdik edilip edilmediği,
ı) Elde kalan gönderilerin mevzuatına göre işleme tabi tutulup tutulmadığı.
Kadro ve malzeme ile ilgili inceleme konuları;
a) Dağıtım elemanı sayısının ihtiyaca uygun olup olmadığı,
b) Dağıtım cihetlerinin parselasyonunda isabetsizlik olup olmadığı,
c) Yürürlükteki sistem için lüzumlu malzemenin tamam olup olmadığı,
ç) Ayırım kasalarında ve cihetlerde etiketlemenin uygun olup olmadığı.
Köy dağıtım elemanları ile ilgili konular;
a) Köy dağıtım elemanı sayısının yeterli olup olmadığı, köy ve mezra sayısı, köy seferlerinin
kaç günde bir yapılmakta olduğu,
b) Seferlerin verilen emirler ve programlar uyarınca yapılıp yapılmadığı,
c) Köylerde gönderi dağıtım, teslim ve gönderi kabulünün gereğince yapılıp yapılmadığı.
DENETİM VE KONTROL İŞLEMİ
Baş dağıtıcıların görevleri ve Dağıtım Kontrol Sorumlularının Denetleyeceği ve İnceleyeceği
İşler başlıklı bölümlerde belirtilen işlemlerin kontrolüne ilaveten, merkez müdürü veya yetki
verdiği amir, şef veya kontrolle görevli personel tarafından;
Günlük olarak;
a) Ücretlendirme ve kabul işlemlerinin usulüne uygun yapılıp yapılmadığı,
b) Kabul edilen gönderiler ile ücreti alıcıdan tahsil ek hizmetli ve gümrüklü gönderilere ait
paraların hesaplara aktarılıp aktarılmadığı ve teslim edilen ödeme şartlı gönderilere ait
bedellerin yatırılıp yatırılmadığı, teslim belgelerinin sırasında saklanıp saklanmadığı,
c) Geliş kayıt, düşüm ve muvazene işlemlerinin yapılıp yapılmadığı,
ç) Kabul edilen gönderilerin sevk veya dağıtım servisine teslim edilip edilmediği,
d) Dağıtımın günlük yapılıp yapılmadığı, devir olup olmadığı,
e) İade ve ihbarlı gönderilerin usulüne uygun yapılıp yapılmadığı,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
201 / 635
f) İade ve ihbarlı gönderilere dağıtım elemanı tarafından uygun şerh verilip verilmediği, ilgili
kontrol personelinin de imzasının bulunup bulunmadığı,
g) Gönderi türü itibariyle bekleme sürelerine riayet edilip edilmediği,
ğ) Posta hatları ile ringlerin süresinde gelip gelmediği, gönderi ve postaların düzenli olarak
teslim edilip edilmediği ile devir kalıp kalmadığı,
h) Değer konulmuş veya sigortalı gönderiler ile nitelikli APS Kurye gönderilerinin emniyetli
yerlerde muhafaza edilip edilmediği,
ı) Kurum ve müşteri talimatlarının yerine getirilip getirilmediği,
Haftada en az bir defa; ödeme şartlı, ücreti alıcıdan tahsil hizmetli ve gümrük kontrolüne
sunulmuş gönderilerin kontrolü yapılarak, teslim edilmeyen maddelerin mevcudiyeti veya
iade kaydı, teslim edilenlerin de imzalı teslim belgeleri ve havale kabul kayıtları görülür.
Bu kontrolde,
a) Teslim ve iade edilen ödeme şartlıların teslim ve iade kayıtlarına bakılarak işaretlenir.
Teslim veya iade işlemlerinin zamanında yapılıp yapılmadığı tetkik edilir.
b) Teslim edilen ödeme şartlıların tahsil edilen bedelleri için gerekli havalenin kabul
işleminin yapılıp yapılmadığına veya ilgili hesaplara aktarılıp aktarılmadığına bakılır.
c) Merkez dışında (konutta, şube veya köylerde) teslim edilmek üzere gönderilmiş olanların
nizami şekilde işleme tabi tutulmuş olup olmadığı tetkik edilir.
ç) Varış yerlerince teslim edilemediğinden göndericilerine verilmek üzere geri gelmiş olup da
bekleyen ödeme şartlı maddeler için gerekli ihbar, araştırma ilanı ve diğer elde kalma
işlemlerinin yerine getirilmesi sağlanır.
GÖNDERİLERİN VARIŞ YERİNDE BEKLEME SÜRESİ
Geldiği alıcıya haber kâğıdı veya diğer iletişim kanallarıyla bildirilen kargo gönderileri haber
verildiği tarihin ertesi gününden itibaren alınmak üzere PTT işyeri adresliler dâhil otuz gün,
APS Kurye gönderileri yedi gün bekletilir. Gönderici ve alıcının talebi halinde bu süre
uzatılabilir veya kısaltılabilir.
Alıcıya, geldiği haber kâğıdı veya diğer iletişim kanalları yoluyla bildirildiği halde alınmayan
gönderiler, yukarıda belirtilen süre sonunda gönderici adresinin bulunduğu yere veya
gümrük kontrolüne tabi ise ilgili gümrükleme merkezine veya antrepoya geri gönderilir.
Gönderici, kargo gönderilerinin teslim edilemediğini kendisine bildirilmesini isterse bekleme
süresi, teslim edilememe haberinin düzenlendiği veya iletildiği tarihten başlayarak kargo
gönderileri için otuz gün, APS Kurye gönderileri için on beş günden fazla olamaz. Gönderici,
teslim edilememe bilgisine bekleme süresi içinde karşılık vermez ise bu süre sonunda geri
gönderilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
202 / 635
Alıcının adres bırakmaksızın başka yere gitmiş olduğu tespit edilirse veya alıcının adresi
yanlış yahut alıcı gösterilen adreste bilinmiyorsa veya gönderiyi kabul etmiyorsa, gönderici
talimatı da bulunmuyorsa gönderi bekletilmeksizin geri gönderilir.
Başka bir yere taşınmış olan ve yeni adresi bilinen kimseler adına gelen gönderilerin,
alıcısının yazılı bir isteği yoksa gönderici talimatına göre işlem yapılır. Gönderici talimatı veya
alıcının yazılı isteği yoksa gönderi bekletilmeksizin iade edilir.
Postrestant adresiyle gelen yurtdışı gönderiler, geldikleri tarihten başlayarak altmış günün
sonunda alınmazsa çıkış yerine geri gönderilir.
Yurtiçi kargo ve APS Kurye gönderilerine postrestant ek hizmeti uygulanmaz.
Posta abone kutusu adresiyle gelen kargo gönderileri ile yurt dışı koliler, geldikleri tarihten
başlayarak otuz günün sonunda, APS Kurye gönderileri ile yurt dışı APG’ler yedi günün
sonunda teslimi sağlanamazsa geri gönderilir.
Ödeme şartlı gönderilerin alıcı adresine bakılmaksızın bekleme süreleri on beş günden fazla
olamaz.
Alıcısı ölmüş olan veya bekleme süresi içinde alıcısı ölen gönderiler mirasçılarına teslim
edilmez. Bu tür gönderiler için gönderinin yasal mirasçılara verilmesi veya iadesi hususunda
göndericinin isteği sorularak alınacak cevaba göre işlem yapılır. Cevap verme süresi otuz
günü geçtiği takdirde iade işlemi gerçekleştirilir.
YASAKLAR
HABERLEŞME NİTELİĞİNDEKİ YAZILARDA YASAKLAR
Kargo gönderileri içlerine, kapsamına ilişkin satış fişi, fatura, irsaliye, makbuz, alındı,
kullanım kılavuzu gibi doküman haricinde açık olsa bile mektup veya haberleşme niteliğinde
yazılar konulması yasaktır.
Ayrıca, haberleşme niteliğindeki yazılar kargo gönderileri ile yurt dışı kolilerin ambalajlarına
yazılamaz. Kabul esnasında kapsamında veya ambalajında haberleşme niteliğinde yazılar
veya mektup bulunduğu görülen kargo gönderileri ile yurt dışı koliler kabul edilmez.
Bunların kabulden sonra görülmesi halinde açık ve kapalı mektuplardan ve haberleşmeye
dair yazılar taşıyan diğer kâğıtlardan ağırlıklarına göre iki kat mektup ücreti alınır.
Bu yazıların tahta, kumaş, kitap ve benzeri maddelerin üzerlerinde, sargı veya
ambalajlarında bulunması halinde ise bunlardan kayıtsız bir mektubun ilk ağırlık kademesine
göre iki kat posta ücreti alınır. APS Kurye gönderileri hakkında yukarıda belirtilen hükümler
uygulanmaz.
YASAK MADDELER
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
203 / 635
Gönderilerin içinde aşağıdaki maddelerin gönderilmesi yasaktır.
1-Tabiat ve mahiyetleri veya ambalajları dolayısıyla kişileri tehlikeye düşürebilecek, posta
gönderilerini kirletebilecek veya bozabilecek, parlayıp alevlenebilecek veya patlayabilecek
nitelikte bulunan tehlikeli maddeler,
2-Bozulabilecek biyolojik maddelerle radyoaktif maddeler,
3-Afyon, morfin, kokain ve esrar gibi uyuşturucu maddeler,
4-Üzerinde hakaret veya tezyif edici adres, genel edep ve töreye uymayan veya güvenliği
bozucu ve suçu teşvik edici işaret, resim ve yazılar taşıyan gönderiler,
5-Kanun, tüzük ve kararlarla alınması, satılması, taşınması veya elden ele geçmesi yasak
edilen her türlü maddeler,
6-Canlı hayvanlar ve böcekler,
7-Kurutulmuş veya başka suretle muhafazası sağlanmış olanlar dışındaki cansız hayvanlar ve
böcekler,
8-Değer konulmuş veya sigortalı gönderiler dışında kalan gönderiler içine kağıt para, elinde
bulunduranın faydalanabileceği her türlü değerli kağıtlar, madeni para, altın, platin ve
gümüş külçeleriyle değerli taşlar veya bunlardan yapılmış eşya ve mücevher gibi değerli
maddeler.
YASAK MADDELERDE İSTİSNALAR
Gönderilerin İçinde;
1-Tıbbi ve fenni bir amaçla gönderilen ve göndericilerin bu gibi yollamalara izinli
bulundukları resmi belgelerle belirtilen afyon, morfin ve kokain gibi uyuşturucular,
2-Arı, ipek böceği, sülük gibi ilgili Bakanlıklarca gönderilmesine yazılı izin verilen canlı
böcekler,
3-Resmi kurumlarca incelenmek üzere adli tıbba gönderilen insan, hayvan organ veya
salgıları ile suç aletleri, tehlike ve zararları önlenmiş, canlının veya maddenin özelliğine
uygun ambalaj edilmiş gönderilerin, resmi olmayan kurumlar tarafından gönderilmek
istenmesi halinde resmi kurumlardan alınan yetki belgesi aslının kabul merkezinde
alıkonulmak, kurum adı ile yetki belgesi tarih ve numarasının kabul formu ile ambalajı
üzerine de yazılmak üzere,
Kabul edilir.
Uçakla taşınan yurt içi ve yurtdışı gönderilerde hava taşımacılığı kuralları dikkate alınır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
204 / 635
RESMİ DAİRE VE KURULUŞLAR İÇİN ÖZELLİK ARZ EDEN MADDELERİN KABULÜ
Adli Tıp ve sağlık kurumlarına tahlil veya incelenmek amacıyla gönderilmek istenen insan,
hayvan organ ve salgıları gibi fena koku ve mikrop yayabilecek maddeler istisna olarak kabul
edilir. Bu maddeler, resmi kurum ve kuruluşlar yanında yetkilendirilmiş özel kurum ve
kuruluşlarca da gönderilebilir. Resmi kurum ve kuruluşlar dışında Adli Tıp ve sağlık
kurumlarına yollanacak bu tür maddelerin kabulü için resmi dairelerin her defasında yazılı
izni istenir.
Tahlil veya incelenmek amacıyla gönderilmek istenen insan, hayvan organ ve salgıları gibi
fena koku ve mikrop yayabilecek maddelerin, gönderiler içinde kabul edilebilmesi için,
ambalajda genel ve özel kurallara uyulmakla birlikte aşağıdaki hususlar göz önünde
bulundurulur.
Gönderilecek örnekler, ilgili kurumca belirlenen özel ambalaj yanında genel ambalajlama
kuralları da dikkate alınarak, ambalajın boş kalan yerlerine muhtelif dolgu malzemesi
kullanılarak sabitlenir. Dış ambalaj üzerine bozulabilir, kokan maddedir veya açılması
tehlikelidir gibi ibareler taşıyan bir etiket yapıştırılır veya bu ibareler göze çarpacak
büyüklükte gönderi üzerine yazılır.
Değer konulmuş veya sigortalı olmasa bile, değer konulmuş veya sigortalı gönderilere ilişkin
ambalaj koşullarına ayrıca uyulur.
Herhangi bir nedenle yolda akan veya fena koku yayan bu gönderiler için tutanak
düzenlenerek derhal mahalli mülki idare amirine bilgi verilir ve mülki amirin
görevlendireceği ilgili kurum ve kuruluşun temsilcisi ile PTT personeli tarafından
oluşturulacak komisyon alınacak karara göre işlem yapılır.
Adli makamlar tarafından Adli Tıp ve benzeri yerlere gönderilen gönderiler herhangi bir
nedenle yolda akar veya fena koku yayarsa görüldükleri yerde bir tutanak düzenlenir ve
tutanağın bir nüshası ile birlikte en yakın Cumhuriyet Savcılığına teslim edilir. Bu tutanağın
bir örneği gönderici adli makama verilmek üzere çıkış işyerine yollanır.
PTT’NİN KABULE MECBUR OLMADIĞI MADDELER
PTT kolayca kırılabilecek, tabiatları gereğince kolayca bozulabilecek ve hasara uğrayabilecek
ve fena kokular yayabilecek maddeleri kabule mecbur değildir. Gerektiğinde bu tür
maddeler için özel ambalaj şartları tespit edilerek tebliğ edilir.
SORUMLULUK
PTT’NİN SORUMLULUĞU
PTT, gönderilerin kabulünden teslimine kadar geçecek süreçte Dünya Posta Birliği Kararları
İcra Tüzüğü, ikili anlaşmalar ve PTT Kargo ve APS Kurye Gönderileri Hakkında Yönetmelikte
belirtilen hallerde ve ancak belirlenen hadler içinde sorumludur.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
205 / 635
Gönderilere ilişkin yapılan sözleşmelerde belirtilen sorumluluk hükümleri saklıdır.
Tabiat ve mahiyetleri bakımından hasar, kırılma, bozulma, kokma tehlikesi kuvvetli olan
maddelerin gönderilmesinde, zararın bu yüzden ileri geldiği kabul olunur. Ancak gönderme
sırasında alınacak özel tedbir için ek ücret alınmış ise PTT sorumludur.
Türkiye'den gönderilen bir posta gönderisinin milletlerarası sözleşme ve uzlaşmalara göre
sorumluluk kabul eden yabancı bir memlekette kaybolması veya hasara uğraması halinde
PTT ilgili yabancı memleketin vereceği tazminat derecesinde sorumludur.
TAZMİNATLAR VE BAŞVURU HAKLARI
TAZMİNAT İÇİN BAŞVURMA HAKKI VE ZAMANAŞIMI
Kabul edilen her gönderi için, hak aramak veya tazminat istemek veya dava hakkı
göndericinindir. Gönderici bu hakkını alıcıya devredebilir. Göndericinin bu hakkını alıcıya
devrettiğini bildiren yazı alıcı tarafından verilirse, PTT bu belgedeki imzanın tasdikini
isteyebilir.
Alıcı, içi çalınmış veya hasara uğramış gönderileri teslim alırken ihtirazı kayıt ileri sürmüşse
ve yapılan tespitte de PTT'nin sorumluluğu ortaya çıkmışsa, tazminat alma hakkı kendisine
geçer. Bu durumda tazminat alıcıya ödenir.
Başvurma hakkı gönderinin kabul edildiği tarihin ertesi gününden başlayarak yurt içi
gönderilerde bir yılsonunda, yurt dışı gönderilerde ise gönderi türüne bağlı olarak Dünya
Posta Birliği Kararları ve posta idareleri ile yapılan ikili anlaşmalarda belirtilen süre sonunda
zaman aşımına uğrar. Yurt dışı gönderiler için bu süreler Genel Müdürlükçe ayrıca duyurulur.
Bu süreler içinde PTT'ye veya mahkemeye başvurulursa süre kesilir. Bununla beraber
başvurma üzerine yapılan inceleme veya araştırma sonucunun ilgililere bildirildiği tarihten
itibaren yeni bir süre başlar ve süre yeni bir başvuru ile tekrar kesilmez.
PTT, kendisine başvurulması veya mahkeme yahut icraya başvurulduğunun tebliği
hallerinde, lüzumlu kayıt ve belgeleri anlaşmazlığın çözümüne kadar saklar. Ancak
anlaşmazlık konusu ile ilgili olmayan posta servisine ait evrakı iki yıldan fazla süre ile
saklamak zorunluluğu bulunmamaktadır.
GERİ VERİLECEK POSTA ÜCRETLERİ
Kabul saati, sevk yolu, işleme ve dağıtım zamanına göre verilen süre içerisinde alıcısına
ulaştırılamayan kargo ve APS Kurye gönderilerinin kabulde alınan ücretleri, göndericinin
talebi halinde iade edilir.
Tazminat ödenen gönderilerden kaybolmuş veya içindekilerin tamamı çalınmış veya hasara
uğramış olanlar için alınmış olan ücretler de ayrıca geri verilir. Ancak, tazminat değer
konulmuş ve sigortalı gönderiler için ödenecekse, alınmış olan değerlendirme ücreti ve
maktu ücreti geri verilmez.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
206 / 635
Gönderilerin içindeki eşyadan bir kısmı çalınmış veya hasara uğramış ise alınan ücretler geri
verilmez.
Gönderici tarafından geri alma isteğinde bulunulması üzerine göndericisine teslim edilen
gönderilerden kabulde alınmış ücretler iade edilmez. Çıkış yerinden sevk edilmiş, kargo
gönderilerinden ayrıca tarifesine göre iade ücreti alınır. Yurt dışı varışlı koli ve APG’ler, çıkış
yerinde iken geri alındığı veya yurt dışına çıkarılmadan geri çevrildiği takdirde ağırlık veya
hacme ve sevk yoluna göre tahakkuk ettirilecek yurt içi ücretler alıkonularak geri kalanı
göndericiye iade edilir.
TAZMİNAT VERİLDİKTEN SONRA BULUNAN GÖNDERİLER
Tazminat verildikten sonra gönderilerin bulunması halinde, verilen tazminat geri alınarak
gönderi hak sahibine teslim edilir. İçindekilerin bir kısmının bulunması veya eksiklik veya
bozukluk hallerinde geri alınacak tazminattan bu eksiklik veya bozukluğa isabet eden bedel
indirilir.
Gönderilerin bulunduğuna dair bilginin verildiği tarihten başlayarak, üç ay içinde ilgili gelip
bunu almazsa, bütün hakları PTT'ye geçer. Ancak, bulunan gönderilerde bir eksiklik veya
bozukluk bulunmaz ve buna değerinden fazla tazminat verilmiş olduğu anlaşılırsa, genel
hükümlere dayanarak verdiği fazla tazminatı ilgiliden isteyebilir.
GERİ GELEN (ELDE KALAN) GÖNDERİLER
Alıcılarına herhangi bir şekilde teslimi sağlanamadığından gönderici adresinin bulunduğu
işyerine geri gelen gönderiler varsa ardiye ve tarifesinde belirtilen diğer ücretler alınmak
suretiyle göndericiye teslim edilir.
Gönderici bulunamadığı veya kendisine haber verilemediği takdirde PTT işyerinde
gönderilerin geri geldiği üç ay süre ile ilan edilir.
İlanın asıldığı tarihten başlayarak üç aylık süre içinde gönderici başvurmamış olursa
gönderiler Başmüdürlüğe yollanır. Başmüdürlük bu tür gönderileri Başmüdürlük adına bir
işyerine yollanmasını isteyebilir. Başmüdürlüklerde veya gönderinin yollandığı işyerinde
Başmüdür tarafından seçilecek dört kişilik bir kurul tarafından açılarak içlerinde göndericisini
bulmaya yarayabilecek bir kayıt bulunan gönderilerin göndericisi araştırılarak ona göre işlem
yapılır.
Kurul tarafından açılan gönderilerin içlerindekiler, ayrıntılı şekilde tespit edilir. Bunlar para
ise emanete alınır, değilse aynı kurul tarafından değer tespiti yapılarak satılır.
Gönderilerden PTT'nin alacağı varsa, çıkan paradan veya satış bedelinden bu miktar
düşülerek kalanı gönderici adına emanet hesabına alınır.
Gönderici, gönderilerin postaya verildiği tarihin ertesi gününden başlayarak üç yıllık süre
içinde gönderi bedelini istemediği takdirde, bu para ve bedeller emanet hesabından
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
207 / 635
çıkarılarak gelir kaydedilir.
Göndericisi bulunamadığından satılan gönderilerden elde edilen bedeller gönderici
tarafından alınmadıkça PTT'nin eksik kalmış alacakları aranmaz.
ÖDEME ŞARTLI KARGO / APS KURYE GÖNDERİLERİNE İLİŞKİN DİĞER HÜKÜMLER
ÖDEME ŞARTLI GÖNDERİ KABUL VE TESLİM İŞLEMİ YAPAN İŞYERLERİ
Gönderilerin ağırlığı, boyutu, hacmi ile tür ve ek hizmetine bağlı olarak hangi PTT işyerlerince
kabul ve teslim edileceği, hangi gönderilerin gönderici adresinden kabul edileceği hususu
Genel Müdürlükçe belirlenir.
Acenteliklerce ödeme şartlı işlemi yapılmaz.
ÖDEME ŞARTLI OLARAK GÖNDERİLECEK MADDELER
Kargo ve APS Kuryeler ve bunların değer konulmuş olanları ödeme şartlı olarak
gönderilebilirler.
Ödeme Şartlı Hizmeti: Ödeme şartlı gönderilerin kabulünde ödenmesi şart koşulan bedel,
kabul formu ve alındının ilgili bölümlerine rakam ve yazıyla, alındı veya tevdi listesinin ilgili
bölümüne sadece rakamla ödeme şartlı olduğu belirtilerek yazılır. Ayrıca tahsil edilecek
ödeme şart bedelinin yatırılacağı posta çek numarası veya havale edilecek PTT işyeri kabul
formuna, alındı listesine, tevdi listesine ve ambalaj üzerine yazdırılır.
GÖNDERİ ALINDILARININ YAZILMASI
Ödeme şartlı olarak postaya verilmek istenen gönderiler üzerine ve kargo/APS Kurye
alındılarına gönderici ve alıcı adreslerinin tam olarak yazılması gerekir. Gönderinin kimlik
veya vergi numarasının işyerinde kalacak alındı suretine yazılması zorunludur.
Gerek gönderiler üzerindeki, gerekse bunlara ait alındılardaki bedele ait rakam ve yazılarda
ve adreslerde kazıntı, silinti, ilave ve benzer düzeltmeler tasdikli bile olsa kabul edilmez.
Ödenmesi şart koşulan miktar, rakam (ikişer çizgi arasına alınarak) ve yazı ile gösterilir.
Rakam ve yazıların mürekkepli tükenmez kalemle veya yazı makinesiyle yazılması gerekir.
Kurşun kalemle yazılanlar kabul edilmez.
GÖSTERİLEBİLECEK ALICI VE GÖNDERİCİ SAYISI
Ödeme şartlı gönderilerle, bunların bedelleri için düzenlenen formüller üzerinde birden fazla
alıcı ve gönderici gösterilemez.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
208 / 635
Birden fazla gerçek kişi isminden oluşan ortaklık ve benzeri tüzel kişilik unvanları ile aracı
adresli olanlarda, adreste birden fazla isim bulunması bu ilkeyi ihlal sayılmaz.
ÖDEME ŞARTLI MADDELERE UYGULANACAK DİĞER EK HİZMETLER
Ödeme şartlı olarak gönderilmek istenen maddelere, sınıflarına ait ağırlık ve boyut şartlarına
uymak ve öngörülen bedel sınırını aşmamak kaydıyla alma haberli, kontrollü teslim ve
alıcının kendisine verilecek ek hizmet işaretleri konulabilir.
ÖDENMESİ ŞART KOŞULABİLECEK BEDEL SINIRI
Postaya verilen bir ödeme şartlı için göndericisi tarafından ödenmesi şart koşulabilecek para
limiti tek havale formülüyle gönderilebilecek havale limitine eşittir. Alıcıdan tahsil edilen
paranın çek hesabına yatırılması halinde ise tahsili şart koşulabilecek bedel bu limitin en çok
iki katıdır. Bu hüküm değer konulmuş ödeme şartlılar için de geçerlidir.
ALINACAK ÜCRETLER
Ödeme şartlılar için, kabul işlemi sırasında, maddenin türüne ve taşıdığı ek hizmet
işaretlerine göre, nakit veya pul olarak alınması gereken ücretler alındı üzerinde gösterilir.
Alıcısına teslim edilenlerin tahsil edilen bedelleri için düzenlenen havaleler, ödeme şartlının
varış yerince bedelden düşülen havale ücretine tabidir. Reklamasyon, geri alma, adres ve
miktar değiştirme ve başka yere yollama istekleriyle, Geri Yollamada Ödeme Şartlılara
Uygulanacak ücretler başlığı altında belirtilen iadelerde, bu hizmetler için posta telgraf ücret
tarifesinde öngörülen ücretler alınır.
KABULDE GİŞE İŞLEMLERİ
Kabulde, ödeme şartlılara ait oldukları gönderi türünün gerektirdiği işlemler uygulanır.
Ödeme şartlı kargo/APS Kuryeler de diğer kargo ve APS Kuryeler gibi KPAPG (kayıtlı
otomasyon) sisteminde kabul işlemi yapılır. Kabul işlemi yapılırken “ödeme şart bedeli” ile
tahsil edilecek ödeme şart bedeli posta çeki ile gönderilecekse posta çeki numarası, havale
ile gönderilecek ise havale ibaresi sisteme girilir.
Ödeme şartlı kargo ve APS Kuryeler için sistemden üretilen veya manüel olarak doldurulan
kargo/APS Kurye alındısı verilir.
Alındılar üzerinde, göndericiden tahsil edilen ücretler de gösterilir.
SEVK İŞLEMLERİ
Kabul işlemi tamamlanan ödeme şartlı kargolar posta teslim bordrosuna, APS Kuryeler yol
kâğıdına kaydedilmek, bedelleri özel sütununa gösterilmek ve "düşünceler'' sütununa da
ödeme şartlı oldukları işaret edilmek suretiyle, varış yerlerine yollanır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
209 / 635
GELİŞ KONTROLÜ
Gelen torba/kap, kafes ve römorklar, işyerince oluşturulacak görme kurulu tarafından
incelenir ve kayıtlarla karşılaştırılır. Görme kurulu en az 2 kişiden oluşur. Torba/kap, kafes ve
römorkların kapama elemanlarının şekli bozulmayacak surette açılarak çıkan gönderiler yol
kâğıdı ve kabul formundaki kayıtlarıyla karşılaştırılır. Yol kâğıdı ve kabul formlarındaki
yanlışlık ve eksiklik görülürse, yanlışların üzerleri okunacak surette çizilip, doğruları yazılır,
eksiklikler tamamlanır.
Posta Teslim Bordosu ve yol kâğıdı ile kargo/APS Kurye üzerinde gösterilen bedelin birbirini
tutmaması halinde, gönderi üzerinde yazılı olan miktar esas alınır ve Posta Teslim Bordosu
ve yol kâğıdında gerekli düzeltme yapılır.
Kargo ve APS Kuryelerde, ödenmesi şart koşulan miktarın kargo/APS Kurye üzerinde başka
ve posta teslim bordrosu/yollama kâğıdında başka olduğu durumda, en kısa zamanda çıkış
merkezinden bilgi istenir. Ayrıca, görülen diğer intizamsızlık hallerinde PTT Kargo ve APS
Kurye Gönderileri Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre işlem yapılır.
ÖDEME ŞARTLILARIN GELEN SERVİSİNDEN TESLİM GİŞESİNE VERİLMESİ
Kargo ve APS Kuryeler KPAPG sisteminde işlemi yapılarak zimmetle dağıtım servisine verilir.
GELİŞ KAYITLARI
Ödeme şartlı kargo/ APS Kuryelerin;
- Değer konulmuş olanları 150.10-1209,
- Değer konulmamış olanları 150.10-1205
stok numaralı defterlere aylık sıra numarası verilerek kaydedilir ve kayıt numaraları kargo/
APS Kuryelerin üzerine yazılır.
Geliş kayıtları yapılan ödeme şartlıların her biri için birer de 150.10-1011 stok numaralı
"Teslim edilen gönderilere mahsus alındı" düzenlenir.
ALICI KİMLİĞİNİN TESPİTİ
Ödeme şartlıların tesliminde alıcılar kimliklerini ispat etmek zorundadırlar. Kimliklerini ispat
edemeyen alıcılara teslim işlemi yapılmaz.
Ödeme şartlı gönderilerin teslimi
(1) Cihet listelerine kayıt işlemleri esnasında ödeme şartlı gönderiler için ayrıca teslim belgesi
üretilir. Teslim belgesinin numarası gönderi cihet listesinde gönderi hizasında gösterilir.
Ödeme bedeli ile varsa diğer ücretler de tahsil edildikten sonra teslim işlemi, bu Rehberin 29,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
210 / 635
30 ve 31 inci maddesi hükümlerine göre alıcının teslim belgesine imzası alınmak suretiyle
gerçekleştirilir.
(2) Alıcının kendisine verilecek işaretini taşıyan ödeme şartlı gönderiler mutemet veya vekile
verilmez. Ancak küçükler veya mahcurlar adına gelen ödeme şartlı gönderilere bu hizmetin
uygulanabilmesi için alıcının mümeyyiz olmasına ilaveten veli veya vasinin yazılı izni alınır.
(3) Dağıtım elemanları tarafından alıcılarına teslim edilen ödeme şartlı gönderilere ait imzalı
teslim belgesi ve tahsil edilen bedel varsa diğer ücretler aynı gün işyerine getirilerek ilgili
personele zimmetle teslim edilir.
(4) İhbarlı gönderiler, ilgili işyerine teslim edilirken teslim belgesine görevli memurun imzası
alınmak ve tarih damgası tatbik edilmek suretiyle zimmetle teslim edilir. İşyerinde bu
gönderiler için ayrıca teslim belgesi üretilir.
(5) Teslim belgeleri üzerinden gönderilere ait ücretler takip edilir ve bu belgelere ilişkin varsa
alındı ve tahsilât belgesi birleştirilerek sırasında saklanır.
(6) Alıcılardan tahsil edilen bedeller için havale veya çek formülünün gönderen kısmına
gönderi alıcısının adı, soyadı, unvanı, kimlik numarası ve adres bilgileri yazılır. Havale veya
çekin kabulü esnasında gönderici notu kısmına gönderinin kabul merkezi, tarihi ve barkodu
yazılır.
Kontrollü teslim ek hizmetli gönderilerin teslimi
(1) Cihet listelerine kayıt işlemleri esnasında kontrollü teslim ek hizmetli gönderiler için ayrıca
teslim belgesi üretilir. Teslim belgesinin numarası gönderi cihet listesinde gönderi hizasında
gösterilir. Teslimden önce gönderi bir tanık ve alıcının huzurunda açılarak kapsam kontrolü
yapıldıktan sonra varsa tahakkuk eden ücretler ile ödeme şartlı olanların bedelleri
kendilerinden tahsil edilir. Teslim işlemi, bu Rehberin 29, 30 ve 31 inci maddesi hükümlerine
göre alıcının teslim belgesine imzası alınmak suretiyle gerçekleştirilir. Kontrol sırasında
herhangi bir düzensizliğin tespiti halinde bu Rehberin 47 nci maddesi hükmüne göre işlem
yapılır.
(2) Dağıtım elemanları tarafından alıcılarına teslim edilen kontrollü teslim ek hizmetli
gönderilere ait imzalı teslim belgesi, varsa 47 nci maddeye göre düzenlenen tutanak ile tahsil
edilen ücretler aynı gün işyerine getirilerek ilgili personele zimmetle teslim edilir.
(3) İhbarlı gönderiler, ilgili işyerine teslim edilirken teslim belgesine görevli memurun imzası
alınmak ve tarih damgası tatbik edilmek suretiyle zimmetle teslim edilir. İşyerinde bu
gönderiler için ayrıca teslim belgesi üretilir.
Teslimden önce gönderiyi açma isteği
(1) Kontrollü teslim ek hizmetli gönderiler hariç, teslim sırasında alıcı, şüpheli bir hal
bulunduğunu ileri sürerek gönderi kapsamının tespitini isterse, teslimine ilişkin imza işlemi
tamamlandıktan, ödeme şartlı olması halinde ödenmesi şart koşulan bedel tahsil edildikten
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
211 / 635
sonra bu isteği dağıtım sahasında alıcı haricinde, bir tanık huzurunda açılarak yerine getirilir.
Gönderinin dış görünümü itibari ile açılıp, kapatılmış veya hasar izi taşıyıp taşımadığı
belirtilmek suretiyle alıcının ve tanık huzurunda açılan gönderilerden çıkan eşyanın ayrı ayrı
cinsi, özelliği, miktarı ve eşyada görülen düzensizlikler tutanakla tespit edilir. Tutanağın bir
nüshası gönderi alıcısına verilir, tahsil edilen ödemeli bedeli iade edilmez.
(2) Kontrollü teslim ek hizmetli gönderiler hariç, PTT işyerinde teslim edilecek gönderi,
alıcının isteği doğrultusunda açılmak istendiğinde teslimine ilişkin imza işlemi
tamamlandıktan, ödeme şartlı olması halinde ödenmesi şart koşulan bedel tahsil edildikten
sonra alıcıyla birlikte en az üç kişiden oluşacak kurul huzurunda açılarak, çıkan eşyanın ayrı
ayrı cinsi, özelliği, miktarı ve eşyada görülen düzensizlikler tutanakla tespit edilir. Tutanağın
bir nüshası gönderi alıcısına verilir, tahsil edilen ödemeli bedeli iade edilmez.
(3) Bu maddenin birinci ve ikinci fıkralarında bahsi geçen hallerde PTT’nin sorumluluğunu gerektiren hasar veya eksiklik gibi bir durum ortaya çıktığı veya gönderici ya da alıcı tarafından
bu tür bir iddiada bulunulduğu takdirde gönderici ya da alıcı, gönderi ambalajını ve
içerisindeki şikâyete konu eşyayı PTT'ye vermek zorundadır. Hasar veya eksiklik saptanırsa, bu
konuda PTT tarafından gerekli inceleme veya soruşturma yapılır.
ŞUBELERCE TESLİM EDİLECEK ÖDEME ŞARTLI KARGO/APS KURYELER
Geliş kaydı yapılan ödeme şartlı kargo/APS Kuryelerden,
1)Dağıtımları bağlı bulundukları merkezce yapılan şubeler varışlı ödeme şartlı kargo ve APS
Kuryeler, gönderinin üzerine merkezce geliş kontrol işlemi yapıldıktan sonra zimmetle
dağıtım servisine verilir.
2)Dağıtımları kendi bünyesinde yapılan şubelere ait ödeme şartlı Kargo ve APS Kurye
gönderileri şube ile ring bağlantısı varsa posta teslim bordrosu ve/veya yol kâğıdına kayden
şubeye sevk edilir ve şube tarafından tutulan ilgili defterlere kayıt edilir.
Bekleme müddeti içerisinde sahipleri tarafından alınmayan veya herhangi başka bir sebeple
teslim edilemeyen ödeme şartlı kargo/APS Kuryelerin teslim alındılarına teslim edilememe
sebebi ve varsa tahakkuk eden ardiye ücreti de yazıldıktan ve imzalanıp damgalandıktan
sonra posta teslim bordrosu ve/veya yol kâğıdına kayden kargo/APS Kurye ile birlikte bağlı
olduğu merkeze geri çevrilir.
ÖDEME ŞARTLILARIN VARIŞ YERİNDE BEKLETİLME SÜRELERİ
Alıcıları tarafından kabul edilmeyen veya alıcıları adresten ayrılmış ödeme şartlılar
bekletilmeyip hemen geri yollanır.
Geldiği alıcıya haber kâğıdı veya diğer iletişim kanallarıyla bildirilen ödeme şartlı APS Kurye
ve kargo gönderileri ile yurt dışı koliler, haber verildiği tarihin ertesi gününden itibaren
alınmak üzere 15 gün bekletildikten sonra geri yollanır.
PTT işyeri teslimli veya bu işlemin uygulanması alıcıları tarafından istenilen bütün ödeme
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
212 / 635
şartlılar, geldikleri tarihten itibaren 15 gün içerisinde teslim alınmadıkları takdirde
göndericilerine geri yollanır.
Alıcısı ölmüş olan veya bekleme süresi içinde alıcısı ölen gönderiler mirasçılarına teslim
edilmez. Bu tür gönderiler için gönderinin yasal mirasçılara verilmesi ya da iadesi hususunda
göndericinin isteği sorularak alınacak cevaba göre işlem yapılır. Cevap verme süresi otuz
günü geçtiği takdirde iade işlemi gerçekleştirilir.
ÖDEME ŞARTLILARIN GERİ GÖNDERİLMESİ
Alıcıları tarafından kabul edilmeyen veya alıcıları bulunmayan,
Alıcılarına haber verilmiş olduğu halde yukarda gösterilen süreler içerisinde alınmayan,
Gönderici talimatıyla geri istenen ödeme şartlı kargo/APS Kuryeler göndericilerine yollanır.
Geri yollanacak ödeme şartlılar, değer konulmuş veya konulmamış Kargo ve APS Kuryeler,
ödeme şartlı servisince tanzim edilecek, zimmet listesine kaydedilerek giden servisine,
oradan da gönderici adresinin bulunduğu yere sevk edilir.
BEKLEME SÜRESİNİN YENİLENMESİ
Göndericinin önceden veya sonradan verdiği bir talimat uyarınca ödeme şartlı bir Kargo ve
APS Kuryenin, “ilk alıcıya teslim edilmek üzere başka bir adrese gönderilmesi", "aynı yerde
veya başka adreste bir alıcıya teslimi" veya "başka bir yerde oturan başka birine yollanması"
söz konusu olduğu hallerde bekleme süreleri yeniden başlar.
Geri gelen gönderiler
(1) Alıcılarına herhangi bir şekilde teslimi sağlanamadığından gönderici adresinin bulunduğu
işyerine geri gelen gönderiler varsa ardiye ve tarifesinde belirtilen diğer ücretler alınmak
suretiyle göndericiye teslim edilir.
(2) Gönderici bulunamadığı veya kendisine haber verilemediği takdirde PTT işyerinde
gönderilerin geri geldiği üç ay süre ile ilan edilir.
(3) İlanın asıldığı tarihten başlayarak üç aylık süre içinde gönderici başvurmamış olursa
gönderiler Başmüdürlüğe yollanır. Başmüdürlük bu tür gönderileri Başmüdürlük adına bir
işyerine yollanmasını isteyebilir. Başmüdürlüklerde veya gönderinin yollandığı işyerinde
Başmüdür tarafından seçilecek dört kişilik bir kurul tarafından açılarak içlerinde göndericisini
bulmaya yarayabilecek bir kayıt bulunan gönderilerin göndericisi araştırılarak ona göre işlem
yapılır.
(4) Kurul tarafından açılan gönderilerin içlerindekiler ayrıntılı şekilde tespit edilir. Bunlar para
ise emanete alınır, değilse aynı kurul tarafından değer tespiti yapılarak satılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
213 / 635
(5) Gönderilerden PTT'nin alacağı varsa, çıkan paradan veya satış bedelinden bu miktar
düşülerek kalanı gönderici adına emanet hesabına alınır.
(6) Gönderici, gönderilerin postaya verildiği tarihin ertesi gününden başlayarak üç yıllık süre
içinde gönderi bedelini istemediği takdirde, bu para ve bedeller emanet hesabından
çıkarılarak gelir kaydedilir.
(7) Göndericisi bulunamadığından satılan gönderilerden elde edilen bedeller gönderici
tarafından alınmadıkça PTT'nin eksik kalmış alacakları aranmaz.
TESLİM KONTROLÜ
Geliş Kayıtları kısmında belirtilen işlemlerin kontrolüne ilaveten, merkez müdürü veya yetki
verdiği amir veya şef tarafından haftada en az bir defa ödeme şartlı servisinin ve şubelerin
ödeme şartlıların kayıt edildiği defterlerinin kontrolü yapılarak, teslim edilmeyen maddelerin
mevcudiyeti veya iade kaydı, teslim edilenlerin de imzalı teslim alındıları ve havale/çek kabul
kayıtları görülür.
Bu kontrolde,
1) Teslim ve iade edilen ödeme şartlıların teslim ve iade kayıtlarına bakılarak işaretlenir.
Teslim veya iade işlemlerinin zamanında yapılıp yapılmadığı tetkik edilir.
2) Teslim edilen ödeme şartlıların tahsil edilen bedelleri için gerekli havalenin kabul
işleminin yapılıp yapılmadığına bakılır.
3) Merkez dışında (konutta, şube veya köylerde) teslim edilmek üzere gönderilmiş olanların
nizami şekilde işleme tabi tutulmuş olup olmadığı tetkik edilir.
4) Varış yerlerince teslim edilemediğinden göndericilerine verilmek üzere geri gelmiş olup da
bekleyen ödeme şartlı maddeler için gerekli ihbar, araştırma ilanı ve diğer elde kalma
işlemlerinin yerine getirilmesi sağlanır.
GERİ ALMA VE ADRES DEĞİŞTİRME
Ödeme şartlılar, ait oldukları türdeki kayıtlı diğer posta maddelerinde olduğu gibi alıcısına
teslim edilinceye kadar geri alınabilir veya alıcıları değiştirilebilir.
Talimat Ücreti Alma
Gönderi kabul yerinden ileri yollanmamışsa ücret alınmaz.
Telgraf, Teleks ve Faks hizmeti ile yapılmak istenirse, ücreti ayrıca alınır.
Talimat sebebiyle gönderi ücretlerinde oluşabilecek ücret farkları ayrıca alınır.
ÖDENMESİ ŞART KOŞULAN BEDELİN DEĞİŞTİRİLMESİ
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
214 / 635
Ödeme şartlı göndericisi, ödenmesini şart koştuğu para miktarını arttırabilir, azaltabilir veya
tamamen kaldırabilir. Bu istek, öngörülen ücret karşılığı, varış yerine posta yoluyla veya
faksla iletilir.
Bu isteğin yerine getirilmesi, gönderinin alıcıya teslim edilmemiş olması kaydıyla
mümkündür.
EL KOYMA KARARLARININ ÖDEME ŞARTLI MADDELER YÖNÜNDEN UYGULANIŞI
Yetkili mercilerce, PTT merkezine, hakkında el koyma kararı bulunduğu bildirilen kişiler
tarafından postaya verilen ödeme şartlılar varış yerine sevk edilmeyip gösterilen merciye
teslim edilir. Bu kişi adına gelen ödeme şartlı havaleleri de kendisine ödenmeyip keza
belirtilen merciye ödenir.
Bu kişiler aleyhine olan el koyma kararları, adlarına gelen ödeme şartlı gönderiler, bunlar için
şart koşulan bedel PTT'ye ödenmedikçe icra edilmez. Bekleme süresi içersinde bedeli
ödenmeyen maddeler göndericiye iade edilir. Bedeli ödendiği takdirde bedel göndericiye
yollanır, maddenin kendisi alıcıya değil ilgili merciye teslim edilir.
Değer konulmamış ve sigortalanmamış gönderilerin tazminat miktarı
(1) Değer konulmamış veya sigortalanmamış gönderilerin kaybolması, içindeki eşyanın
tamamının veya bir kısmının çalınması veya hasara uğraması hallerinde tazminat ödenir.
(2) Yurt içi değer konulmamış veya sigortalanmamış kargo ve APS Kurye gönderileri için
ödenebilecek tazminat, ek hizmetler haricindeki sadece ağırlık ve boyutuna göre kabul
ücretinin on katından fazla, taahhütlü mektuplar için ödenen taahhüt ücretinin elli katından
az olamaz.
(3) Değer konulmamış veya sigortalanmamış ödeme şartlı gönderilerin kaybı, hasarı veya
kapsam eksikliği halinde ikinci fıkraya göre tazminat ödenir. Ödeme bedeli tahsil edilmeksizin
gönderinin alıcısına teslim edilmesi halinde şart koşulan bedel ödenir.
(4) Ödenecek tazminatın tespitinde, gönderinin kabul edildiği yerdeki ve zamandaki gerçek
değeri ve hasar halinde ise uğradığı zarar derecesi göz önünde bulundurulur.
Değer konulmuş ve sigortalı gönderilerin tazminat miktarı
(1) Değer konulmuş veya sigortalı gönderilerin kaybolması, içindeki eşyanın tamamının veya
bir kısmının çalınması veya hasara uğraması hallerinde ödenecek tazminatın en yüksek tutarı
konulan değer miktarıdır. Ancak, hasar veya eksiklik söz konusu olduğu takdirde hasar veya
eksiklik derecesinde tazminat ödenir.
(2) PTT'ce, gönderilen gönderilerin içindeki eşyanın kabul edildiği tarihte konmuş olan
değerden daha az değerde olduğu ispat edilirse, bu değere göre tazminat ödenir.
(3)Kaybolan,
çalınan
veya
hasara
yoluyla hükümsüzlendirilmesi mümkün
olan
bu kağıtları hükümsüzlendirme yoluna gidebilmesi
bedeline kadar olan hakkını PTT'ye bırakması
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
uğrayan
gönderilerde
kanun
kâğıtlar
bulunuyorsa,
PTT'nin
için hak sahibinin alacağı tazminat
gerekir. PTT’ye bırakmadığı ya da
215 / 635
kendisi hükümsüzlendirmeye gitmediği takdirde ödenecek tazminat, değer konulmamış
gönderilerde olduğu gibidir. Ayrıca, hükümsüzlendirme işlemi gerçekleşinceye kadar
herhangi bir tazminat ödenmez. Hükümsüzlendirmeden dolayı yapılmış masraflar PTT
İdaresince karşılanır, tazminat ile birlikte kusurlusuna rücu edilir.
(4) Sözleşmelerle, gönderilerde oluşabilecek zarara ilişkin özel düzenlemelere yer verilebilir.
(5) Değer konulmuş veya sigortalı ve ödeme şartlı gönderilerin kaybı, hasarı veya kapsam
eksikliği halinde birinci fıkraya göre tazminat ödenir. Ödeme bedeli tahsil edilmeksizin
gönderinin alıcısına teslim edilmesi halinde şart koşulan bedel ödenir.
ÖDEME ŞARTLI HİZMETİYLE İLGİLİ SINIRLAMALAR
Ödeme şartlı hizmeti konusunda aşağıdaki sınırlara riayet edilir.
1) Kabul işlemleriyle ilgili olarak; Değer konulmuş veya konulmamış her türlü madde için
ödenmesi şart koşulabilecek bedel:
A- Parası havale olarak gönderilecekler için: Yurtiçi havale limiti,
B- Parası posta çeki hesabına gönderilecekler için: Yurtiçi havale limitinin iki katı,
2)Teslim işlemleriyle ilgili olarak;
-PTT işyeri Teslim ek hizmetli olan kargo ve APS Kuryeler hariç tarifede belirtilen
ağırlık/boyutu (sözleşmeli müşteriler hariç) geçmeyen kargo ve APS Kuryeler adreste teslim
edilir.
YURT DIŞI KOLİ/APG VE TURPEX GÖNDERİLERİ KABUL İŞLEMLERİ
YURT DIŞI GÖNDERİ TÜRLERİ, KABUL ŞARTLARI, GÖNDERİCİ TALİMATI
YURT DIŞI GÖNDERİ TÜRLERİ VE KABULÜ
Yurt dışına en süratli şekilde gönderilmek istenen ve kapsamında haberleşme maddesi,
dosya, doküman, evrak veya eşya bulunan maddeler yurt dışı APG olarak kabul edilebilir.
Yurt dışı varışlı APG'lerle ilgili işlemler ikili anlaşmalara göre yürütülmekte olup, mevcut
durumda 110 ülke ile APG anlaşmamız bulunmaktadır. Bu hizmete açık ülkeler ücret
tarifesinde gösterilir.
Kapsamında doküman bulunan APG'lerin kabulünde ED ile başlayan ve TR ile biten 13 dijitli
barkod numaralı 4 nüshalı APG Adres Etiketi kullanılır.
Kapsamında eşya bulunan APG'lerin kabulünde ise EM ile başlayan ve TR ile biten 13 dijitli
barkod numaralı, iki nüsha gümrük beyannamesini kapsayan 6 nüshalı APG Adres Etiketi
kullanılır.
Yurt dışına gönderilmek istenen ve kapsamında eşya bulunan maddeler, yurt dışı koli olarak,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
216 / 635
acele yollanmak istenen koliler yurt dışı uçak, diğerleri yurt dışı yüzey kolisi olarak kabul
edilir. Yollama şekline göre bu hizmete açık ülkeler ve ülkeler itibariyle ağırlık limitleri ücret
tarifelerinde gösterilir.
Yurt dışı kolilerin kabulünde CP ile başlayan ve TR ile biten 13 dijitli barkod numaralı 6 nüshalı
koli yollama liyası kullanılmaktadır.
Yurt dışına acele gönderilmek istenen kapsamında evrak, doküman, hediyelik eşya, bedellibedelsiz ve geçici ihracat eşyaları, fuar ve sergilerde tanıtılacak ürün ve yayınlar, diplomatik
gönderiler TURPEX olarak kabul edilebilir. TURPEX belli bir teslim süresini taahhüt eden hızlı
kargo /APS Kurye hizmetidir.
TURPEX gönderileri için TU ile başlayan ve TR ile biten 13 dijitli barkod numarasını taşıyan
TURPEX Yollama Liyası kullanılır.
Ticari niteliği olmayan, numunelik, hediyelik, zat ve aile ihtiyaçlarını karşılayan ve gönderim
başına değeri 300 AVRO'yu geçmeyen eşyalar, Gümrük İdaresi ile ilişkilendirilmeden PTT
yetkisinde koli veya APG olarak kabul edilir.
Kapsam değeri 300 AVRO’nun üzerindeki gönderilerin kabulü gümrükçe görülerek çıkış izin
belgeleri alındıktan ve mühürlendikten sonra işyerlerimizce yapılır. Hangi tür maddelerin
gümrüğün veya başka mercilerin izniyle kabul edileceği Postada Gümrük ve Kambiyo
Denetimi Rehberi’nin ilgili maddelerinde belirtilmiştir.
Ticari amaçla yurt dışına gönderilmek istenen ve kapsam değeri 7500 AVRO’ya kadar olan
eşyalar koli olarak gönderilmek istenirse TİCARİ KOLİ, APG olarak gönderilmek istenirse ise
TİCARİ APG olarak gümrüğün izni alınmaksızın kabul edilir.
Gümrük İdaresine gösterilmeden (PTT yetkisinde) kabul edilecek koliler için tarifede belirtilen
sayıda, gümrüğün izni ile kabul edilecek koliler içinse tarifede belirtilen sayıdan iki nüsha
fazla CN 23 Gümrük Beyannamesi doldurulur.
TURPEX gönderileri için CN 22/CN 23 gümrük beyannameleri düzenlenmez. Kabul işleminden
sonra sistemden iki nüsha alınarak göndericisine imzalattırılan proforma fatura yukarıda
belirtilen gümrük beyannamelerin yerine geçer ve varış ülkesinde bu beyannameye göre
gümrük işlemleri yapılır.
GÖNDERİCİ TALİMATI
Yurt dışı varışlı kolinin alıcısına teslim edilememesi durumunda uygulanacak işlemin,
gönderici tarafından kabul formunda açıkça belirtilmesi ve imzalanması gerekir. Gönderici;
kabul esnasında kolisinin alıcısına teslim edilememesi halinde, aşağıda belirtilen
talimatlardan birini verebilir.
a) Alıcıya haber verildiği tarihten itibaren belirtilen gün içinde alınmazsa geri yollanması,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
217 / 635
b) Aynı yerdeki başka bir alıcıya teslim edilmesi veya başka bir yerde oturan başka birine
yollanması,
c) Terk edilmiş sayılması,
a) Yukarıda belirtilen talimatlar yanında, gönderinin yüzey veya uçakla derhal göndericiye iade
edilmesi.
TURPEX gönderisinin teslim edilememesi durumunda ise gönderici tarafından aşağıdaki
talimatlardan biri verilebilir
a) İade edilmesi
b) İmha edilmesi
Gönderici iade veya imhadan kaynaklanan tüm masrafları ödemekle yükümlüdür.
GÖNDERİLERİN AĞIRLIK, BOYUT LİMİTLERİ
Yurt dışına kabul edilecek APG, kolilerin maksimum ağırlığı 30 kg ile sınırlı olup, hangi ülkenin
kaç kilograma kadar koli ve APG kabulü yaptığı ücret tarifesinde gösterilir.
Yurtdışı koli ve APG’lerin uzun kenarı veya yüksekliği 100 cm'den fazla olmamak üzere,
uzunluktan başka bir yönde alınmış çevre toplamı ile birlikte 300 cm'yi geçemez.
Bireysel TURPEX gönderilerinin maksimum ağırlığı 30 kg en uzun kenarı veya yüksekliği 100
cm ile ile sınırlı olmakla birlikte özel sözleşmelerde (toplu kabul veya proje gönderileri) ağırlık
ve boyut sınırı bulunmamaktadır.
EK HİZMETLER
Yurt dışı varışlı kolilerde;
 Uçak
 Postrestant
 Alma haberli
 Ödeme şartlı
 Değer konulmuş
Ek hizmetleri uygulanmaktadır.
Yukarıda belirtilen ek hizmet türlerinden hangilerinin uygulanacağı varış ülkesince belirlenir.
TURPEX gönderilerinde ise sadece değer konulmuş ek hizmeti uygulanmakta olup bu tutar
maksimum 653 DTS’dir.
Yurt dışına değer konulmuş koli gönderilirken değer bedeli DTS cinsinden gösterilir. Üst
değer limiti 653 DTS olup, hangi ülkenin kaç DTS' ye kadar değerli koli kabul ettiği Yurtdışı
Posta ve Posta Paralı Hizmetleri Genel Bilgiler Kılavuzunda ve Tarifede gösterilmiştir.
Ödeme şartlı kolilerde ödenmesi şart koşulan bedel varış ülkesine göre değişmekle beraber,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
218 / 635
hangi ülkenin ne kadar tutarda ödeme şartlı kargo kabul ettiği Yurtdışı Posta ve Posta Paralı
Hizmetleri Genel Bilgiler Kılavuzunda gösterilmiştir. Ödeme Şartlı bedeli genel kural olarak
varış ülkesinin para birimi cinsinden gösterilir. Varış ülkesi para birimi konvertibl değilse
ülkenin kabul ettiği konvertibl para cinsinden gösterilir.
Yurt dışı APG’lerde hiçbir ek hizmet uygulanmamaktadır.
TERTİP, AMBALAJ, ADRESLERİN YAZILMASI, YASAKLAR
Yurt içi kargolar için uygulanan ambalaj kuralları ve yasaklar yurt dışı koli ve APG'ler için de
geçerlidir. Yurt dışı gönderi kabulünde yurt içi kolilere uygulanan yasaklara ilaveten hava
taşımacılığı kuralları ile varış ülke veya posta idarelerinin belirlemiş oldukları yasak,
sınırlandırma ve istisnalar da dikkate alınır. Bu yasak ve kısıtlamalar Genel Müdürlükçe
Teşkilata tebliğ edilir.
Her koli, kabul edilebilmesi için, alıcı ve göndericinin Latin harfleriyle ve Arap rakamlarıyla
tam adreslerini koli üzerinde veya buna sağlam olarak bağlanmış bir etiket üzerinde
taşımalıdır. Varış ülkesinde başka harf ve rakam kullanılıyorsa varış ülkesinin adının Latin
harfleriyle (uluslararası geçerli İngilizce/Fransızca) ile posta kodunun Arap rakamlarıyla da
yazılması tavsiye olunur. Kurşun kalemle yazılmış adresler kabul edilmez; bununla birlikte
önceden ıslatılmış bir zemin üzerine adresi sabit kalemle yazılmış koliler kabul edilir.
Alıcı olarak, gerçek veya tüzel yalnız bir kişi gösterilebilir. Bununla birlikte, belirlenmiş
işletmelerce yalnız Bay A işareti ile gösterilen kişi alıcı sayıldığından "..... de Bay A eliyle.......
de Bay Z'ye" veya "A Bankası eliyle Bay Z'ye" gibi adresler kabul edilebilir. Ancak A ve Z
adresleri aynı ülkede bulunmalıdır.
Yurt dışı koli içlerine, kapsamına ilişkin satış fişi, fatura, irsaliye, makbuz, alındı, kullanım
kılavuzu gibi doküman haricinde açık olsa bile mektup veya haberleşme niteliğinde yazılar
konulması yasaktır. Ayrıca, haberleşme niteliğindeki yazılar yurt dışı kolilerin ambalajlarına
da yazılamaz. Kabul esnasında kapsamında veya ambalajında haberleşme niteliğinde yazılar
veya mektup bulunduğu görülen yurt dışı koliler kabul edilmez.
“ P. O. Box ” Posta kutusu adresli TURPEX gönderisi kabul edilmez.
Alıcı adreslerinde posta kodunun yazılması zorunludur.
24X33 cm.den küçük zarflar kabul edilmez.
YASAK MADDELERE UYGULANACAK İŞLEM
Kolinin kabulünden sonra kapsamında haberleşme niteliğinde yazı tespit edilmesi
durumunda Posta Tüzüğünün ilgili maddesine göre açık ve kapalı mektuplardan ve
haberleşmeye dair yazılar taşıyan diğer kâğıtlardan ağırlıklarına göre iki kat mektup ücreti
alınır. Bu yazıların tahta, kumaş, kitap ve benzeri maddelerin üzerlerinde, sargı veya
ambalajlarında bulunması halinde ise bunlardan kayıtsız bir mektubun ilk ağırlık kademesine
göre iki kat posta ücreti alınır. Yanlışlıkla kabul edilmiş olanlar diğer yasak maddeler
hakkında, tespit edildikleri yerde Posta Tüzüğünün ilgili maddelerine göre işlem yapılır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
219 / 635
PTT’NİN KABULE MECBUR OLMADIĞI MADDELER
PTT kolayca kırılabilecek, tabiatları gereğince kolayca bozulabilecek ve hasara uğrayabilecek
veya fena kokular yayabilecek maddeleri kabule mecbur değildir. Gerektiğinde bu tür
maddeler için özel ambalaj şartları tespit edilerek tebliğ edilir.
ÜCRETLENDİRME VE ÜCRET ÖDEME YÖNTEMİ
Yurt dışı gönderilerin ücretlendirilmesi, gönderinin türüne, ağırlığına, değer konulmuş olup
olmadığına ve istenilen ek hizmetler dikkate alınarak, ücret tarifesine göre yapılır.
Ücret ödeme yöntemi
Gönderilerin, ek hizmet ücretleri dâhil ücret tarifesine göre tahakkuk eden toplam ücreti;
nakit, kredi kartı, posta çeki hesabı, posta pulu, resmi pul veya ücret ödeme makinesinden
geçirilerek ve/veya vinyet veya beyaz kâğıda ücret tatbiki alınmak suretiyle tahsil edilir.
Tekrar yollama ve iade ücreti
Yurt dışı çıkışlı olup da yurt içinde başka bir şehir adresine gönderilmek istenen APG’lerden
veya kolilerden yeniden yollama sebebiyle ağırlığına göre yurt içi APS Kurye /kargo yollama
ücreti, değer konulmuş kolilerden ayrıca değerlendirme ücreti Havale ve Kolilerin
Kabulünden Sonra Alınacak Ücretlere Mahsus Alındı ile alınır.
Gönderici, alıcısına teslim edilemediğinden veya başka sebeplerle geri gelen gönderilere
tahakkuk eden ücretleri ödemekle yükümlüdür.
Teslim işyerine gelen yurt dışı çıkışlı değer konulmuş ve ödeme şartlı tüm gönderiler ile
kapsamında eşya bulunan gümrüklenmiş gönderilerin herhangi bir nedenle alıcılarına teslim
edilemeyerek iade işlemine tabi tutulması veya başka bir ülkeye sevkinin istenmesi
hallerinde bekleme süreleri dikkate alınır ve varsa ardiye ücretine esas teşkil edecek süre
belirtilir.
Gönderiler, PTT tarafından sağlanan hizmetlere ilişkin olarak alınan gümrüğe sunma ücreti
ile gümrük vergileri belirtilerek gümrükle olan ilişiğin kesilmesi için gümrüklemeyi yapan
merkeze veya antrepoya gönderilir. Gümrükleme merkezlerince, süresi içerisinde alıcıları
tarafından alınmayanlar veya diğer sebeplerden dolayı iade edilmesi veya başka bir ülkeye
gönderilmesi gerekenler ile göndericisi tarafından abandon (terk) talimatı verilen koliler ayrı
ayrı listelenerek bir yazı ile gümrük idaresine verilir. İade edilecek koliler Gümrük idaresinin
izni alındıktan sonra yurt dışına gönderilmek üzere alıp-verme merkezine gönderilir.
Abandon koliler için ise gümrüğün talimatına göre tasfiye veya imha süreci başlatılır.
Yurt dışından gelen değer konulmamış bir gönderiden gümrükleme merkezince yapılan
kontrol sırasında kapsamında para, altın, gümüş, platin, işlenmiş veya işlenmemiş değerli
taşlar gibi elinde bulunduranın faydalanabileceği maddeler çıktığında değerlendirme ücreti
alınarak teslim edilir. Teslim alınmaması veya iadesinin talep edilmesi halinde Gümrük
İdaresinden izin alınarak varış ülkesinin kabul şartları doğrultusunda değer konulmuş olarak
iade edilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
220 / 635
YURTDIŞI VARIŞLI KOLİ VE APG’LERİN YURT İÇİNDE SEVK İŞLEMLERİ
Yurtdışı varışlı koli ve APG'lerin servislerimiz ve işyerlerimiz arasında sevki, bunları yabancı
alıp verme merkezlerine yollayacak olan yurtdışı alıp verme merkezlerimize kadar olan yollama işlemleri yurt içi gönderilerde olduğu gibi yapılır ve genel kural olarak kapalı
torba/kap/kafes içerisinde sevk edilir.
Ancak gümrüğün izniyle kabul edilen ve transit beyanına kaydedilen koli /APG postaları çıkış
alıp verme merkezlerinde transit beyannameleri kapatılmak üzere diğer APG ve koli
postalarından ayrı olarak GÜMRÜKLÜ posta olarak kapalı torba/kap içerisinde transit rejimi
çerçevesinde sevk edilir.
Gümrüğün izni alınmadan kabul edilen ticari koli ve APG’ler için türüne uygun posta yapılır.
Bu postaların etiketine kırmızı kalemle TİCARİ ibaresi yazılır.
YURTDIŞI VARIŞLI APG'LERİN ALIP VERME MERKEZİNCE TESLİM ALINMASI VE SEVK
İŞLEMLERİ
Çıkış veya aracı merkezlerden alıp verme merkezlerine intikal eden tüm APG postaları yurt içi
mevzuata uygun şekilde kontrol edilerek teslim alınır. Torbalar açıldıktan sonra gönderi
ambalajının sağlam olup olmadığı (değilse sağlamlaştırılır), alıcı adresi, gönderici adresi, ülke
adı, APG adres etiketi üzerindeki kapsam bilgilerinin İngilizce/Fransızca yazılıp yazılmadığı
(yazılmamış ise çevirisi yapılır),ağırlığı (tartılmak suretiyle), kontrol edilir. Gerektiğinde
eksikliklerin tamamlattırılması için kabul merkeziyle irtibat kurulur.
Torba etiketi GÜMRÜKLÜ olarak düzenlenen APG postalarının transit beyannameleri transit
rejim çerçevesinde kapatılır.
Torba üzerinde TİCARİ ibaresi bulunan APG postalarından çıkan APG’ler için Elektronik
Ticaret Gümrük Beyannamesi (ETGB) verilir
Bu gönderiler varış ülkeleri itibariyle ayrıma tabi tutulur. Gönderi sayısına bakılmaksızın genel
kural olarak her idare için ayrı posta düzenlenir.
Postaların hangi uçak veya uçak şirketleriyle taşınacağı, uçuş sefer sayıları ile postaların
düzenleneceği alıp verme merkez isimleri Genel Müdürlükçe tebliğ edilir.
Her posta CN 31 EMS (APG) bildirme kâğıdı ile birlikte yollanır. Tüm APG'ler, 2 nüsha
düzenlenen veya otomasyon sisteminden alınan CN 31 EMS (APG) bildirme kâğıdına ayrıntılı
olarak kaydedilir ve iade APG'ler için Bildirmenin "Observations=DüşünceIer" sütununa
"İade" anlamına gelen "Retour" ibaresi yazılır.
Düzenlenen postalara her varış alıp verme merkezi için ayrı ayrı yıllık sıra numarası verilir.
APG'ler turuncu-lacivert renkli özel torbalar içerisinde sevk edilir. Bildirme kâğıdının 1 inci
nüshasının konulduğu torba etiketine "F" işareti yazılır.
Düzenlenen posta bir torbadan ibaret ise bildirme kâğıdı ile birlikte torba manifestosu da
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
221 / 635
aynı torba içerisine konulur. Postanın birden fazla torbadan oluşması durumunda torba
manifestoları ilgili torbalar içerisinde yollanır.
Torbalarda CN 35 Etiket kullanılır veya otomasyon sisteminden alınan kendinden yapışkan
kâğıt, kenarları turuncu - lacivert olan boş etikete yapıştırılır.
APG postaları bildirme ve etiketlerde yazılı bilgiler baz alınarak en az 5 nüsha olarak
düzenlenen veya otomasyon sisteminden alınan CN 38 EMS (APS) Posta Teslim Bordroları ile
sevk edilir.
YURTDIŞI VARIŞLI KOLİLERİN ALIP VERME MERKEZİNCE TESLİM ALINMASI VE SEVK
İŞLEMLERİ
Çıkış veya aracı merkezlerden alıp verme merkezlerine intikal eden tüm koli postaları yurt içi
mevzuata uygun şekilde kontrol edilerek teslim alınır. Torbalar açıldıktan sonra gönderi
ambalajının sağlam olup olmadığı (değilse sağlamlaştırılır), alıcı adresi, gönderici adresi, ülke
adı, Koli Yollama liyası üzerindeki kapsam bilgilerinin İngilizce/Fransızca yazılıp yazılmadığı
(yazılmamış ise çevirisi yapılır),ağırlığı (tartılmak suretiyle), yolama liyasının gönderi üzerine
yapıştırılıp yapıştırılmadığı kontrol edilir. Gerektiğinde eksikliklerin tamamlattırılması için
kabul merkeziyle irtibat kurulur.
Kabul merkezince Koli Yollama Liyası gönderi üzerine yapıştırılmamışsa ilgili Merkeze
gerçekleme bülteni düzenlenir.
Torba etiketi GÜMRÜKLÜ olarak düzenlenen koli postalarının transit beyannameleri transit
rejim çerçevesinde kapatılır.
Torba üzerinde TİCARİ ibaresi bulunan koli postalarından çıkan koliler için Elektronik Ticaret
Gümrük Beyannamesi (ETGB) verilir.
Bu gönderiler varış ülkeleri itibariyle ve yollama şekillerine göre ayrıma tabi tutulur. Gönderi
sayısına bakılmaksızın genel kural olarak her idare için ayrı posta düzenlenir.
Genel kural olarak kolileri kapsayan torba ve diğer kapların ağırlığı 32 kilogramdan fazla
olmamalıdır.
Gerek Koli Ücret Tarifesinde gerekse CP 81 ve CP 82 Tablolarında hangi ülkelere direkt posta
düzenleneceği, hangi ülkelerin transit (açıktan transit-kapalı transit) olarak kullanılacağı
belirtilmiştir.
Alıp verme merkezlerince yüzey kolileri ile uçakla sevk edilen yüzey kolileri (S.A.L) uçak
kolileri CP 87 Uçak Kolileri Yol Kâğıdına kapalı transit yüzey koliler de CP 88 Özel Yol Kâğıdına
kaydedilir.
Yol kâğıtları en az 3 nüsha düzenlenir. Yollama şekillerine göre (yüzey, uçak, S.A.L, kapalı
transit) yol kâğıtları her çıkış alıp verme merkezince her varış alıp merkezi için yıllık sıra
numarasına göre ayrı ayrı numaralandırılır.
Kolilere ait dokümanlar genel kural olarak ait olduğu koli ile birlikte yollanır. Bunun yanı sıra
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
222 / 635
hangi posta idarelerine CP 92 Yollama Zarfı ile veya yol kâğıdına iliştirilmiş durumda
gönderileceği Genel Müdürlükçe ayrıca tebliğ edilir.
Değer konulmuş koliler ile ödeme şartlı kolilerin sayı ve ağırlığı gerektirdiği takdirde, ayrı
torbalar içerisinde sevk edilir.
Değer konulmuş kolileri kapsayan torba etiketlerine "VALEUR", ödeme şartlı kolileri kapsayan
torba etiketlerine de "REMB" ibaresi yazılır.
Değer konulmuş koliler değer konulmamış kolilerle aynı torba içerisinde sevk edildiği
takdirde, mühürlenmiş bir iç torba içerisine konulur.
-Yüzey koli postaları için sarı renkli CP 83,
-Uçak koli postaları için sarı renkli CP 84,
-Uçak ile taşınan yüzey koli postalan (S.A.L) için sarı renkli CP 85 etiketleri kullanılır. Yol
kâğıdını kapsayan torba etiketine "F" harfi yazılır.
Torbalarda, yukarıda belirtilen uygun etiketlerle birlikte usulüne uygun şekilde emniyet kilidi
kullanılır.
TURPEX GÖNDERİLERİNİN ALIP VERME MERKEZİNCE TESLİM ALINMASI VE SEVKİ
Çıkış veya aracı merkezlerden alıp verme merkezlerine intikal eden tüm TURPEX postaları
yurt içi mevzuata uygun şekilde kontrol edilerek teslim alınır.
Postalardan çıkan gönderilerin ambalajının iyi durumda olup olmadığı, ağırlığı kontrol edilir
ve tek tek sistem üzerinden zimmet listesine kaydedilir. Zimmet listesine kaydedilen bu
gönderiler yurt dışındaki alıcılarına teslim edilmek üzere imza karşılığı Firma yetkilisine teslim
edilir.
POSTA TESLİM BORDROLARININ DÜZENLENMESİ
Aracı taşıma şirketi veya servis ile aracı idare sayısına göre CN 37 Yüzey Posta Teslim
Bordroları en az 2 nüsha olarak düzenlenir.
Havaalanında teslim edilecek postalara her uğrak yeri için 5 nüsha olmak üzere uçak postaları
için CN 38, uçak ile taşınan yüzey postaları (S.A.L) için de CN 41 Posta Teslim Bordrosu
düzenlenir.
Teslim bordrolarının bir nüshası hava şirketi veya yer hizmetleri ile görevli kuruluş tarafından
postaların teslimi karşılığında imzalanır ve gönderici merkezde sırasında saklanır.
CN 38 veya 41 bordrolarının 2 nüshası postaları taşıyan şirketin yükleme havaalanındaki
ilgililerine teslim edilir. Diğer 2 nüshası da CN 45 Zarf içerisine konularak postalarla birlikte
varış ülkesine sevk edilir.
Taşıyıcı şirkette kalan 2 nüshadan biri alıcı idare tarafından posta alındısı olarak imzalanarak
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
223 / 635
tekrar taşıyıcı şirkete verilir.
YURTDIŞI ÇIKIŞLI APG'LERİN ALIP VERME MERKEZİNCE TESLİM ALINMASI, KONTROLÜ VE
GERÇEKLEME BÜLTENLERİNİN DÜZENLENMESİ
Postalar, posta teslim bordrosu kayıtlarına göre teslim alınır. Teslim sırasında, postayı
oluşturan ve teslim bordrosunda kayıtlı torbaların çıkış ve varış yerleri, torbaların kapatılma
ve tertip şekilleri, teslim bordrosu üzerinde yer alan bilgilerin doğruluğu ve CN 35
etiketlerinde belirtilen ağırlıklar kontrol edilir. Ancak tespit edilen ağırlık 200 gr veya daha az
ise çıkış merkezinin verileri geçerli sayılır.
Kötü durumda transit bir posta alındığında ve içindekilerin dokunulmuş olduğu kanısı
uyandığında kapsamı muayene edilir ve olduğu gibi yeni bir ambalaj içerisine konulur.
Yeniden ambalajlayan merkezce orijinal etiketteki bilgiler yeni etikete aktarılarak üzerine;
'...........’de yeniden ambalajlanmıştır' anlamına gelen "Remballé à...... " ibaresi yazılır ve
tarih damgası basılır. Bu merkezce düzenlenen CN 43 gerçekleme bülteninin bir kopyası
yeniden ambalajlanan postaya konulur.
Varış merkezince Ülkemiz varışlı postalar alındığında;
Gerçek ağırlıkla yukarıda açıklanan limiti geçen bir torbanın belirtilmiş ağırlığı arasında
farklılık olup olmadığı
- Postanın tam olup olmadığı,
- Gönderildiği düzende gelip gelmediği,
- CN 31 EMS Bildirme kâğıdı alınıp alınmadığı
- CN 31 EMS Bildirme kayıtların doğruluğu,
-Kayıtsız gelen gönderi olup olmadığı
-Gelmeyen gönderi olup olmadığı
- Gönderinin hasarlı/ tecavüzlü veya ambalajının yırtık olup olmadığı
Kontrol edilir
Postalar açıldığında kapama elemanları (Kurşun, mühür, sicim, etiket) bir arada olacak
şekilde sicim tek yerden kesilir.
Yukarıda belirtilen düzensizliklerden en az bir tanesinin tespit edilmesi durumunda CN 43
EMS gerçekleme bülteni düzenlenir.
Postadan CN 31 EMS bildirme kâğıdı çıkmamışsa suret bildirme kâğıdı düzenlenerek
gerçekleme bültenine eklenir.
Fazla veya eksik gönderi çıkması durumunda, fazla veya eksik çıkan APG’lerin barkod
numaraları gerçekleme bültenine kaydedilir.
Torba ağırlığında farklılık tespit edilmesi durumunda tespit edilen ağırlık gerçekleme
bültenine kaydedilir.
Gönderinin hasarlı/tecavüzlü veya ambalajının yırtık olması durumunda gönderi tartılır ve
re’sen açılarak kapsamı kontrol edilir ve yazılı metne uygun olarak 3 nüsha CN 24 tutanak
düzenlenir. Bir nüshası gönderiye iliştirilerek muhafaza altına alınır. Üzerine belirtilen ağırlık
ile emniyete alındıktan sonraki ağırlık tespit edilerek gönderi üzerine ".......
=
merkezinde resen mühürlenmiştir " veya "........ = merkezinde tekrar ambalajlanmıştır"
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
224 / 635
anlamına gelen " Scellé d'offıce à..." veya "Remballé à....... " ibareleri yazılarak gönderiyi
mühürleyen veya ambalajlayan en az iki memur tarafından imzalanır ve tarih damgası basılır.
Tespit edilen düzensizlikler en çabuk yoldan çıkış ve varsa aracı merkeze bildirilir.
Usulüne uygun olarak düzenlenen gerçekleme bülteni ile birlikte postaya ait etiket ve
kapama elemanları(sicim, mühür, kurşun vs. ), torba, iç torba, zarf, hasar veya tecavüze
uğramış gönderiye ait ambalajlar eklenerek varış idaresine gönderilir.
Kapsamından dolayı gönderiye el konulması halinde üç nüsha CN 13 Tutanak düzenlenerek
tüm ayrıntılar belirtilir ve ilk iki nüshası taahhütlü olarak gönderinin çıkış merkezine yollanır.
Postaların taşınması, bir aracı şirket eliyle yapılıyorsa postaların aracı ve varış idaresi
tarafından teslim alındığında görülen düzensizliğin belirtildiği CN 38 Teslim Bordrosu taşıyıcı
şirketin temsilcisine imzalattırılır.
CN 38 Bordrosunun tüm nüshaları taşıyıcı şirket ile ilgili ihtirazı kayıtları göstermelidir.
APG postaları posta teslim bordrosu olmaksızın geldiğinde bu postalar uçak şirketleri
tarafından düzenlenen CN 46 Ek Teslim Bordrosu ile teslim alınır. 2 nüshası ile birlikte durum
CN 43 Gerçekleme Bülteni vasıtasıyla çıkış idaresine iletilir.
YURTDIŞI ÇIKIŞLI KOLİLERİN ALIP VERME MERKEZİNCE TESLİM ALINMASI, KONTROLÜ VE
GERÇEKLEME BÜLTENİ DÜZENLENMESİ
Postalar, posta teslim bordrosu kayıtlarına göre teslim alınır. Teslim sırasında, postayı
oluşturan ve teslim bordrosunda kayıtlı torbaların çıkış ve varış yerleri, torbaların kapatılma
ve tertip şekilleri, teslim bordrosu üzerinde yer alan bilgilerin doğruluğu ve CP 83/CP84
etiketlerinde belirtilen ağırlıklar kontrol edilir.
Koli postaları posta teslim bordrosu olmaksızın geldiğinde bu postalar uçak şirketleri
tarafından düzenlenen CN 46 Ek Teslim Bordrosu ile teslim alınır. 2 nüshası ile birlikte durum
CP 78 Gerçekleme Bülteni vasıtasıyla çıkış idaresine iletilir.
Postaların taşınması, bir aracı şirket eliyle yapılıyorsa postaların aracı ve varış idaresi
tarafından teslim alındığında görülen düzensizliğin belirtildiği CN 37, CN 38 veya CN 41
Teslim Bordrosu taşıyıcı şirketin temsilcisine imzalattırılır. CN 37, CN 38 veya CN 41
Bordrosunun tüm nüshaları taşıyıcı şirket ile ilgili ihtirazı kayıtlan göstermelidir.
Yüzey postaları teslim alındığında CN 37 Teslim Bordrosunun olmaması durumunda, varış
merkezince alınan postaya göre 3 nüsha posta teslim bordrosu düzenlenir. 2 nüshası CP 78
Gerçekleme Bülteni eşliğinde postanın alındığı merkeze gönderilir. Bu merkezce de gerekli
inceleme ve imzadan sonra bir nüshası iade edilir.
Posta teslim bordrosu olmaksızın uçak veya uçak ile taşınan yüzey postalan (S.A.L) geldiğinde
bu postalar uçak şirketleri tarafından düzenlenen CN 46 Ek Teslim Bordrosu ile teslim alınır. 2
nüshası ile birlikte durum CP 78 Gerçekleme Bülteni vasıtasıyla çıkış idaresine iletilir.
Kötü durumda transit bir posta alındığında ve içindekilerin dokunulmuş olduğu kanısı
uyandığında kapsamı muayene edilir ve olduğu gibi yeni bir ambalaj içerisine konulur.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
225 / 635
Yeniden ambalajlayan merkezce orijinal etiketteki bilgiler yeni etikete aktarılarak üzerine;
'...........’de yeniden ambalajlanmıştır' anlamına gelen "Remballé à...... " ibaresi yazılır ve
tarih damgası basılır. Bu merkezce düzenlenen CP 78 gerçekleme bülteninin bir kopyası
yeniden ambalajlanan postaya konulur.
Varış merkezince Ülkemiz varışlı postalar alındığında;
Gerçek ağırlıkla yukarıda açıklanan limiti geçen bir torbanın belirtilmiş ağırlığı arasında
farklılık olup olmadığı
- Postanın tam olup olmadığı
- Gönderildiği düzende gelip gelmediği,
- CP 87 yol kağıdı alınıp alınmadığı
- CP 87 yol kağıtlarının doğruluğu,
-Kayıtsız gelen koli olup olmadığı
-Gelmeyen koli olup olmadığı
- Kolinin hasarlı/ tecavüzlü veya ambalajının yırtık olup olmadığı
Kontrol edilir.
Postalar açıldığında kapama elemanları (Kurşun, mühür, sicim, etiket) bir arada olacak
şekilde sicim tek yerden kesilir.
Yukarıda belirtilen düzensizliklerden en az bir tanesinin tespit edilmesi durumunda CP 78
gerçekleme bülteni düzenlenir.
Postadan CP 87 koli yol kâğıdı çıkmamışsa suret yol kâğıdı düzenlenerek gerçekleme
bültenine eklenir.
Fazla veya eksik koli çıkması durumunda, fazla veya eksik çıkan kolilerin barkod numaraları
gerçekleme bültenine kaydedilir.
Torba ağırlığında farklılık tespit edilmesi durumunda tespit edilen ağırlık gerçekleme
bültenine kaydedilir.
Gönderinin hasarlı/tecavüzlü veya ambalajının yırtık olması durumunda gönderi tartılır ve
re’sen açılarak kapsamı kontrol edilir ve yazılı metne uygun olarak 3 nüsha CN 24 tutanak
düzenlenir. Bir nüshası gönderiye iliştirilerek muhafaza altına alınır. Üzerine belirtilen ağırlık
ile emniyete alındıktan sonraki ağırlık tespit edilerek gönderi üzerine ".......
=
merkezinde resen mühürlenmiştir " veya "........ = merkezinde tekrar ambalajlanmıştır"
anlamına gelen " Scelle d'offıce â ..." veya "Remballe â.......
"
ibareleri
yazılarak
gönderiyi mühürleyen veya ambalajlayan en az iki memur tarafından imzalanır ve tarih
damgası basılır.
Tespit edilen düzensizlikler en çabuk yoldan çıkış ve varsa aracı merkeze bildirilir.
Usulüne uygun olarak düzenlenen gerçekleme bülteni ile birlikte postaya ait etiket ve
kapama elemanları (sicim, mühür, kurşun vs. ),torba, iç torba, zarf, hasar veya tecavüze
uğramış gönderiye ait ambalajlar eklenerek varış idaresine gönderilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
226 / 635
Kapsamından dolayı gönderiye el konulması halinde üç nüsha CN 13 Tutanak düzenlenerek
tüm ayrıntılar belirtilir ve ilk iki nüshası taahhütlü olarak gönderinin çıkış merkezine yollanır.
Tek yerden kesilen kapama elemanları, gerçekleme bülteninin düzenlendiği tarihinden
itibaren 6 hafta süre ile saklanır. İstendiği takdirde bunlar çıkış posta idaresine gönderilir.
Varış alıp verme merkezince yol kâğıdında yanlışlık veya eksiklik görüldüğünde gerekli
düzeltmeler yapılır, ilk kayıtlar okunacak şekilde çizilir ve bu düzeltmeler en az 2 memur
tarafından tespit edilir.
Torba veya torba kapsamına dokunulmuş olduğu veya başka herhangi bir düzensizlik olduğu
kanısı uyandığı takdirde alıp verme merkezince aynı şekilde usulüne uygun tespitler yapılır.
Görülen düzensizlikler, duruma göre 3 veya 4 nüsha düzenlenen CP 78 Gerçekleme Bülteni
ile bildirilir. Bültenin bir nüshası düzenleyen alıp verme merkezine, 2 nüshası gönderici alıp
verme merkezine, 1 nüshası postanın alındığı aracı alıp verme merkezine (posta direkt olarak
alınmamışsa) taahhütlü olarak gönderilir.
Bir postanın veya postayı teşkil eden bir veya birkaç torbanın veya yol kâğıdının çıkmaması
durumunda, yukarıda belirtildiği şekilde işlem yapılarak suret yol kâğıdı düzenlenir.
Hisselere ilişkin düzensizliklerin yol kâğıdı başına 10 DTS' yi aşmaması halinde, değer
konulmamış kolilerde belirtilen ile tespit edilen ağırlık arasındaki fark 500 gramın altında ise
değer konulmuş kolilerdeki ağırlık farkı da 10 gramın altında olması durumunda gerçekleme
bülteni düzenlenmeyebilir. Ancak bu ağırlık farkı hisselerin değişmesine neden oluyorsa
mutlaka gerçekleme bülteni düzenlenir.
İdarelerin sorumluluğunu gerektiren değer konulmuş kolilere ilişkin düzensizlikler, ayrıca
telekomünikasyon yoluyla (faks, telgraf vs.) bildirilir. Bu yolla gönderilen gerçekleme
bültenlerinin asılları posta yoluyla ayrıca gönderilir.
CP 78 Gerçekleme Bültenlerini alan merkezlerce, bunlar incelenip ve gerekirse görüşleri
belirtildikten sonra bir nüshası en çabuk yoldan iade edilir. İadeten alınan bültenler, ilgili yol
kâğıdına iliştirilir.
Yol kâğıdında yapılan ve ispatı belgelere dayandırılmayan düzeltmeler hükümsüz sayılır.
Bununla birlikte, alınan gerçekleme bültenleri, gönderildikleri tarihten itibaren 1 ay içerisinde
çıkış merkezine gönderilmez ise olduğu gibi kabul edilmiş sayılır.
Yurtdışından gelen kolilerin yurtiçindeki sevki genel olarak yurtiçi mevzuat doğrultusunda
yapılarak türlerine ve yollama şekillerine göre gümrükleme merkezlerine yollanır.
YURTDIŞI ÇIKIŞLI APG VE KOLİ POSTALARININ ALIP VERME MERKEZLERİNDE AÇIM
İŞLEMLERİ
Yurt dışından gelen kapsamında doküman bulunan veya haberleşme mahiyetindeki yazılar
bulunan APG’leri kapsayan "D" işaretli torbalar ilgili alıp verme merkezi personelinin
oluşturacağı heyet önünde açılır. Gümrüğün denetimine tabi olanlar ayrılır. Kapsamları
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
227 / 635
itibariyle cinsi, türü, niteliği ile miktar ve değeri gümrük etiketi veya deklarasyon
anduanlardan veya varsa fatura veya satış fişinden kontrolleri yapılmak suretiyle gümrük
vergisine tabi olup olmayan gönderiler olmak üzere ikinci bir ayrım yapılır. Yapılan ayrım
sonucunda gümrük vergisine tabi olmadığı anlaşılan APG'lerin üzerine dikkat çekecek şekilde
"Gümrükten bağışıktır" ibaresi yazılarak veya kaşe tatbik ettirilerek en az iki PTT personeli
tarafından imzalanır ve bu gönderiler doğrudan doğruya ilgili servise teslim edilir veya
doğrudan varış yerlerine sevk edilir.
Koli ve "M" (Marchandise: Ticari Eşya) işaretli APG torbalarından çıkan gönderiler:
Gümrük personelinin de bulunduğu kurul önünde açılan postalardan çıkan gönderiler varış
yerleri itibariyle gerekli ayrıma tabi tutulur.
Türlerine ve yollama şekillerine göre düzenlenen bildirme ve yol kâğıtlarına her varış
gümrükleme merkezi için yıllık ayrı ayrı sıra numarası verilir. Gönderiler türlerine uygun
olarak sayısına bakılmaksızın torbalanır ve torba etiketlerine " GÜMRÜKLÜ " ibaresi yazılarak
kurşun veya emniyet kilidi takılmak suretiyle emniyete alınır. İstendiğinde torba etiketlerine
gümrüğün mührü tatbik ettirilerek yine gümrüğe ait kurşunla veya bir başka yöntemle
emniyete alınır.
Başka yer gümrüğüne sevk edilecek koli ve APG’ler için yine türlerine ve yollama şekline
uygun direkt posta düzenlenir ve ilgili posta teslim bordrolarına kaydedilerek her varış yeri ve
yol şekline göre transit hükümleri çerçevesinde sevk edilir. Gümrüklü gönderilerin
gümrükleme merkezlerinde ve varış yerlerinde kayıt, muayene, vergilerin tahsili ve teslimi
Tek Merkez tebliğleri ve Postada Gümrük ve Kambiyo Denetimi Rehberi’nde belirtilen
hükümlere göre yerine getirilir.
Gümrük vergisi tahakkuk ettirilerek alıcı adresinde teslim edilmesinde sakınca görülmeyen
veya gümrük vergisinden muaf tutulan koliler ve APG’ler alıcılarına teslim edilir.
Gümrüğe tabi olmayan APG’ler alıp verme merkezince yol kâğıdına kaydedilerek kapalı
torbalar içerisinde direkt varış yerlerine gönderilir.
BEKLEME SÜRELERİ
Gümrük işlemlerinin sonuçlandırılması için gereken belgeleri veya bilgiyi vermek veya gelen
gönderiyi almak üzere alıcı haber kâğıdı aracılığıyla çağrılmaktadır. Gönderilerin bekleme
süreleri türlerine ve ek hizmetlerine göre aşağıda belirtilmiştir:
A - Yurt dışı çıkışlı APG'lerin bekletilme süresi;
1- Haber kâğıdı bırakıldığı tarihten itibaren 7 gün,
2- Postrestant
adresiyle gelen veya bekletilmesi alıcıları tarafından yazıyla istenen
APG'ler geldiği tarihten itibaren 60 gün,
3- Posta abone kutusu adresi varışlı APG'ler geldiği tarihten itibaren 7 gün
B-Yurt dışı çıkışlı koli postası gönderilerinin bekletilme süresi;
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
228 / 635
1- Değer konulmuş veya konulmamış koliler haber kâğıdının bırakıldığı günün ertesi
gününden başlamak üzere 30 gün,
2- Posta abone kutusu adresi varışlı değer konulmuş ve konulmamış koliler geldiği günden
itibaren 30 gün,
3- Postrestant adresi varışlı veya bekletilmesi alıcı tarafından yazı ile istenen koliler geldiği
günden itibaren 60 gün,
4- Ödeme şartlı veya ödeme şartlı değer konulmuş koliler haber kâğıdının bırakıldığı günün
ertesi gününden başlamak üzere 15 gün,
5- Postrestant adresi varışlı veya bekletilmesi alıcı tarafından yazı ile istenen veya posta
abone kutusu adresi varışlı ödeme şartlı veya ödeme şartlı değer konulmuş koliler geldiği
günden başlamak üzere 15 gün,
İçerisinde başvurmadığı takdirde bu gönderiler, durumlarına uygun olarak iade veya elde
kalmış işlemine tabi tutulur.
GÜMRÜKLEME MERKEZİ DIŞINDAKİ YERLERDEN İADE İŞLEMLERİ
Gümrük vergisi ve posta gümrükleme ücreti tahakkuk ettirilmiş iade APG ve koliler defter
kayıtları kapatıldıktan ve varsa ardiye ücretine esas teşkil edecek süre belirtildikten sonra
gümrükle olan ilişkisinin kesilmesi için gümrükleme işlemini yapan merkeze gönderilir.
GÜMRÜKLEME MERKEZLERİNDEN İADE İŞLEMLERİ
Gümrükleme Merkezinde PTT personelince, gönderilerin kayıtlı bulundukları listedeki tarih
ve sıra numaraları, varsa çıkış numaraları, çıkış yerleri ile iade veya başka ülkeye yollama
nedenleri, tarihleriyle beraber bir yazıyla gümrüğe bildirilir. Gümrük idaresi PTT personeli ile
birlikte bu gönderileri muayene ederek varsa gümrük beyannamesi veya diğer belgelerle
karşılaştırır, şüpheli bir durum tespit edilmediği takdirde bunların kayıtları kapatılır.
GÜMRÜKLENMEMİŞ GÖNDERİLERİN İADE İŞLEMİ
Gelişte gümrükle ilişkilendirilmemiş APG’ler, APG yol kâğıdına kaydedilerek doğruca çıkış
işlemini yapacak ilgili alıp verme merkezine kapalı torba içerisinde sevk edilir.
HABER İSTEME FORMÜLÜ DÜZENLENME SÜRESİ VE TAZMİNAT ALMA HAKKI
PTT, gönderilerin kabulünden teslimine kadar geçecek süreçte Dünya Posta Birliği Kararları
ve ikili anlaşmalarda belirtilen hallerde ve ancak belirlenen hadler içinde sorumludur.
Ülkemiz çıkış ve yurt dışı varışlı koli, APG ve TURPEX gönderilerinin kaybı halinde; gönderi
başına 40 DTS ve her bir kilo ve kesri için 4.50 DTS karşılığı TL tazminat ile birlikte kabulde
alınan yollama ücreti göndericiye ödenir. APG’ler için ikili anlaşmalarla farklı tazminat
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
229 / 635
miktarı belirlenmesi halinde Genel Müdürlükçe tebliğ edilir.
Değer konulmuş kolilerin kaybı halinde değer konulan tutar karşılığı TL ile birlikte kabulde
alınan ücretler ödenir ancak değerlendirme ücreti göndericiye geri verilmez.
Ödeme Şartlı kolilerin kaybında yukarıda belirtildiği şekilde koli tazminatı ödenir. Ancak koli
alıcısına teslim edilmiş ödemeli bedeli tahsil edilmemiş ise göndericiye ödemeli bedeli
tutarında tazminat bedeli ödenir.
Gönderilerin içindeki eşyadan bir kısmı çalınmış veya hasara uğramış ise kabulde alınan
ücretler geri verilmez.
Koli ve APG ve TURPEX gönderilerinde tazminat ödeme tutarları Genel Müdürlükçe ilgili
başmüdürlüğe yazılı olarak bildirilir.
Koli veya APG gönderici veya alıcı herhangi bir işyerlerimize veya bulunduğu ülkenin posta
idaresine bağlı herhangi bir işyerine başvurarak gönderisinin akıbetini araştırmak üzere
haber isteme formülü düzenletebilir.
Yurtdışı koli ve APG’ler için düzenlenen haber isteme süreleri İdaremizin üyesi olduğu Dünya
Posta Birliği Kararları ve ikili anlaşmalar ile belirlenmektedir. Buna göre; kabul edildiği
tarihin ertesi gününden başlamak üzere koliler için haber isteme formülü düzenleme süresi
6 ay, APG’ler için ise 4 ay ile sınırlıdır.
TURPEX gönderilerinde haber isteme formülü düzenleme süresi 6 aydır.
Yukarıda belirtilen sürelerin sonunda düzenlenen haber istemeler için varış posta idareleri
aştırma yapmak zorunda tutulamamakta ve kayıp, tecavüz veya hasar halinde ise
sorumluluk almamaktadır.
Gönderinin kaybı halinde tazminat alma hakkı göndericiye ait olup, hakkından alıcı lehine
vazgeçtiğini yazılı olarak bildirmesi halinde tazminat alıcıya ödenir.
Alıcı, içi çalınmış veya hasara uğramış gönderileri teslim alırken ihtirazı kayıt ileri sürmüşse
ve yapılan tespitte de posta idaresinin sorumluluğu ortaya çıkmışsa, tazminat alma hakkı
kendisine geçer. Bu durumda tazminat alıcıya ödenir.
Yurt dışı varışlı koli ve APG’ler, çıkış yerinde iken geri alındığı veya yurt dışına çıkarılmadan
geri çevrildiği takdirde ağırlık ve sevk yoluna göre tahakkuk ettirilecek yurt içi kargo/APS
Kurye ücretleri alıkonularak geri kalanı göndericiye iade edilir.
HABER İSTEME FORMÜLLERİNİN DÜZENLENMESİ
Haber istemek için yazılı bir başvuruya gerek yoktur. Posta gönderisi veya havaleye ait alındı
gösterilmesi veya bunların alıcı ve göndericisinin adı, soyadı ve tam adresi, gönderenin türü,
gönderi veya havalenin postaya verildiği işyeri, çıkış tarih ve numarasının bildirilmesi
yeterlidir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
230 / 635
Yabancı bir ülkeden Türkiye'ye veya diğer bir yabancı ülkeye gönderilen posta gönderilerine
ait haber istekleri kabul edilir. Gönderici/alıcı tarafından doğrudan veya bir dilekçeyle
[gönderici-alıcı ad ve adresi (posta kodu dâhil), kapsam, barkod numarası bilgilerini içeren]
herhangi bir PTT Merkezine, ilgili alıp verme merkezine, Başmüdürlüğe veya Genel
Müdürlüğe başvurarak gönderisinin akıbetinin araştırılmasını talep edebilir. Yazılı
başvurularda yukarıda belirtilen zorunlu bilgiler eksik ise başvuru sahibine en seri yoldan
geri dönülerek eksik bilgiler tamamlattırıldıktan sonra haber isteme süreci başlatılır
GERİ ALMA, ADRES DEĞİŞTİRME, BAŞKA YERE YOLLAMA VEYA ÖDENMESİ ŞART KOŞULAN
BEDELİN DEĞİŞTİRİLMESİ İSTEĞİ FORMÜLÜN DÜZENLENMESİ VE YURTDIŞINA
GÖNDERİLMESİ
İşyerlerimize teslim edilen koli veya APG göndericisi tarafından geri alınmak istenirse "Geri
Alma, Adres Değiştirme, Ödenecek Para Miktarını İptal Veya Tadil İsteği" formülü
düzenlenir, düzenlenen formülün altı göndericiye imzalatılır. İstek konusu koli veya APG
henüz ileri yollanmamışsa gerekli işlemler yapılarak sonucu göndericiye bildirilir, ileri sevk
edilmişse çıkış merkezince düzenlenen formül doğruca, gönderiyi yurtdışına yollayan alıpverme merkezine gönderilir.
Gönderi bu merkezde ise gereği sağlanarak durum çıkış merkezine bildirilir. Gönderi gelmiş
ve ileri sevk edilmişse alıp-verme merkezince zaman kaybedilmeden formül üzerindeki
bilgiler CN 17 formülüne geçirilerek bu formül en seri şekilde varış merkezine gönderilir.
Gerekli işlem yapıldıktan sonra varış merkezinden alıp verme merkezine gelen formül
üzerindeki bilgiler alıp-verme merkezi tarafından çıkış merkezince düzenlenen formülün çıkış
merkezine geri gönderilecek kısmına geçirilir ve bu kısım çıkış merkezine gönderilir.
Geri alma, adres değiştirme ve ödeme bedelini değiştirme isteklerini kabul etmeyen ülkelere
ait bilgiler Genel Müdürlükçe tespit edilerek tebliğ olunur.
TAŞIMA HİZMETLERİ
POSTA HATLARI
Posta hatları, şehirlerarasında ve il merkezleri ile bağlı ilçe ve beldeleri arasında posta ve
kargoların taşınması için oluşturulan taşıma organizasyonudur.
Bu bağlamda, şehirlerarasında yapılan taşıma organizasyonları "ana posta hattı", il
merkezleri ile bağlı ilçe ve beldeleri arasında yapılan taşıma organizasyonları ise "tali posta
hattı" olarak adlandırılmaktadır.
Posta hatlarında idare imkânları ile taşımacılık yapılabildiği gibi yaygın olarak üçüncü
şahıslardan hizmet alımına gidilmek suretiyle de taşıma yapılmaktadır.
İdare imkânları ile yapılan posta hattı taşımacılığı "Emanet Usulü" taşımacılık olarak
adlandırılmaktadır.
Emanet Usulü taşımacılık, Tali Posta Hatları Hizmet Alımı Yönergesinde "İhaleye çıkılmasına
gerek duyulmaması veya her ne sebeple olursa olsun posta taşıma işinin ihale edilememesi
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
231 / 635
veya tekrar ihaleye çıkarılmasında bir fayda görülmemesi durumunda başmüdürlükçe lokal
dışı bir postanın mutat vasıta kiralık veya idare taşıtlarından faydalanmak suretiyle veya yaya
olarak personel marifetiyle taşınması" şeklinde tanımlanmıştır. Bu taşımacılıkta asıl olan
personel eliyle yapılması olup, (lokal dışı) herhangi bir merkez veya şubenin postası mutat
vasıta (dolmuş, minibüs vs), kiralık taşıt veya İdaremiz taşıtlarından faydalanmak suretiyle
veya yaya olarak yapılmaktadır.
İhale usulü
Tali Posta Hatları Hizmet Alımı Yönergesi ile Sözleşme ve Şartname kapsamında ihale
edilmektedir. Ayrıca, taahhüt süresi, bazı özel şartlar ile ihale sürecinde dikkat edilmesi
gereken hususlar "genel ihale tebliği" ile Başmüdürlüklere duyurulmaktadır.
Posta hatlarında taşıma işlerinin hizmet alımı suretiyle üçüncü şahıslara yaptırılmasında
aşağıda belirtilen üç özel şart ileri sürülebilmektedir.
Münhasıran Posta Taşıma Şartlı: Postalarla birlikte hiçbir şekilde başka bir eşya, yolcu veya
her hangi bir şeyin taşınmasına izin verilmemesidir.
Yük ve Yolcu Taşıma Müsaadeli: Postalarla birlikte, yolcu veya taşınması yasak olmayan ve
postalara zarar vermeyecek maddelerin (yük) taşınmasının müsaade edilmesidir. Yük ve
yolcu taşıma müsaadeli posta hatlarında Tali Posta Hatları Hizmet Alımı Yönergesinin 27.
maddesinde belirtilen ve düşük bedel olarak kabul edilen parasal limitlerin altında kalmak
veya bedelsiz olarak posta taşımaya istekli bulunması halinde, ihaleye çıkarılmaksızın bu
kişilerle sözleşme yapılabilmektedir. Bu şekilde yapılan sözleşmeler "Düşük Bedelli" veya
"Bedelsiz" olarak adlandırılmaktadır.
Elle Taşıma: Postaların üçüncü bir şahıs tarafından mutat araçlardan ve / veya deniz
taşıtlarından faydalanmak suretiyle taşınmasıdır. "Emanet Usulü" taşımacılıktan farkı
taşımanın personel yerine üçüncü şahıslar tarafından yapılmasıdır.
2011 yılı başından itibaren "İl Bazlı Ayrım" sistemine geçilmiş ve posta hatları da buna uygun
şekilde karma bölgesel sistem esas alınarak oluşturulmuştur. 13 il merkezi bölge olarak
belirlenmiş ve diğer iller yakınlık durumuna göre bu bölgelerden posta alıp verecek şekilde
posta hattı bağlantıları sağlanmıştır.
Posta taşıyan araçların 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu ve bu kanuna istinaden çıkarılan
Karayolu Taşıma Yönetmeliği kapsamında bir yetki belgesine kayıtlı olarak çalıştırılması
gerekmektedir.
Bu bağlamda İdaremiz Karayolu Taşıma Kanunu ve Yönetmeliği kapsamında "Yurtiçi kargo
işletmeciliği yapacaklara" verilen "M2" türü yetki belgesine sahiptir.
Karayolları Taşıma Yönetmeliğinin İlgili maddeleri:
MADDE 6- (10) b) M2 yetki belgesi: Yurtiçi kargo işletmeciliği yapacaklara verilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
232 / 635
Posta ve kargolar ile idaremizce taşınması uygun görülen maddelerin taşıma işlerinde
kullanılan "özmal" veya kiralama yöntemiyle edinilen "sözleşmeli" taşıtlar Ulaştırma,
Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı Karayolu Düzenleme Genel Müdürlüğü nezdinde yetki
belgesine kayıt ettirilmekte ve her bir taşıt için "Taşıt Kartı" alınmaktadır.
ANA POSTA HATLARI
Sevk ve ayrımdan kaynaklanan aksaklıkların giderilmesi, ulaşım sürelerinin kısaltılması ve
hizmet kalitesinin artırılması amacıyla; sevk sistemi rehberindeki mevcut yapı yerine “il bazlı
ayrım sistemi” benimsenmiş, posta hatları da "il bazlı ve karma-bölge sisteminde sevk"
yöntemi esas alınarak yeniden oluşturulmuştur.
SEFER KÂĞIDI
Sefer kâğıtları, posta taşıyan araçların güzergâh işyerlerine giriş çıkış saatlerinin ve taşımaya
ilişkin aksaklıkların yazıldığı bir formdur.
Posta Taşıma Hizmetine Ait Sözleşme ve Şartnamede "Mutemet/sürücüler, çıkış işyerince 2
suret olarak tanzim edilen “Yol Sefer Kağıdı’nı alarak, tüm güzergah işyerlerinde giriş-çıkış
saatlerini, araç kasa kapılarına (yan kapılar dahil) takılan plastik emniyet kilitlerinin seri
numaraları ile varsa açıklamaları yazdıracak, işyerinin tarih damgası ile damgalandıktan
sonra görevlilere imzalatacak ve seferi tamamladıktan sonra 1 suretini son varış işyerinde
ilgililere imza karşılığında teslim ederek, 1 suretini de yüklenici adına muhafaza edecektir."
"Son varış işyerlerince (uç merkez) teslim alınan sefer kâğıtları belirli aralıklarla (hak ediş
ödemesinin yükleniciye her ayın 10’unda yapılacağı hususu göz önünde bulundurularak
gerektiğinde faks ile fiili evrakın ise kayıtlı olarak posta yoluyla günlük veya haftalık) kontrol
merkezine gönderilecektir."
"Yüklenici, sefer kâğıtlarının bir örneğini sözleşme süresi bitiminden itibaren asgari üç yıl
saklayacak, istendiğinde ibraz edecektir. İbraz edemediği takdirde doğmuş veya doğacak
olan tüm sorumluluk yükleniciye aittir." Şeklinde hüküm bulunmaktadır.
POSTA VE KARGOLARIN ALINIP VERİLMESİ
Posta ve kargolar sayılarak değil sistemden tek tek kayıtları okutularak gerekli düşümler
yapılarak alınıp verilmelidir. Mutemetler, kendisine verilen her türlü posta maddesinin
“posta teslim bordrosu”nda kayıtlı olduğunu kontrol etmek ve imzalamak suretiyle teslim
alacaktır. Hasar, kayıp, çalıntı, eksiklik, aksaklık ve tecavüz gibi hallerde kusurlusunun tespiti
için tutanak düzenlenmesi gerekmektedir.
Yüklenici mutemedi uhdesinde oluşan olumsuzluklarda tutulan tutanak da mutlak surette
yüklenici mutemedinin imzasına yer verilmelidir. Müşterinin tazminat talebi olduğunda
mutemet imzası var ise ilgili firmadan yok ise ilgili işyeri personelinden tazminat tahsil
edilmektedir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
233 / 635
Taşıtlarda yer bulunduğu halde postaların bir kısmının veya tamamının teslim alınmaması
veya gecikmeli olarak varış yerine teslim edilmesi veyahut postaların yanlış bir işyerine
bırakılması halinde mutemet/sürücünün imzasının yer aldığı bir tutanak düzenlenir.
Mutemedin imzadan imtina etmesi halinde de düzenlenen tutanakta ayrıntıya
(mutemet/sürücünün adı soyadı ve araç plaka bilgisinin de yer aldığı) yer verilir. Ayrıca, sefer
kâğıdına şerh düşülür.
Yüklenici veya mutemet/sürücülerine teslim edilen her türlü posta gönderileri, her ne suretle
olursa olsun kısmen veya tamamen hasara uğratılır, kaybedilir, çalınır veya bu gibi hallere
meydan verilirse, idare yürürlükte bulunan kanun, tüzük, yönetmelik ve sözleşme hükümleri
gereğince hak sahiplerine ödemekle yükümlü olduğu her türlü tazminatı yükleniciden tahsil
eder.
Yüklenici, işin sözleşmeye uygun bir şekilde yerine getirilmemesinden kaynaklanan, bu
konuda karar vermeye yetkili mercilerce her türlü para cezası ve tazminatlar ile mahkemece
karara bağlanmış doğrudan veya dolaylı zararlardan sorumlu olacaktır. Bunun haricinde
oluşabilecek kesinleşmiş mahkeme kararları gereği İdarece ödenen tazminat tutarları da
ayrıca yükleniciye rücu edilecektir.
Yüklenici veya mutemet/sürücü uhdesinde iken kısmen veya tamamen hasara uğrayan,
kaybedilen, çalınan postalar için mutemet/sürücünün imzasını da içeren veya imzadan imtina
ettiğini belirten tutanak düzenlenir.
Yüklenici veya mutemet/sürücü uhdesinde iken kayıp veya hasara uğrayan postalar, PTB’nin
her sureti üzerinde şerh edilir. PTB’nin boş bir yerine veya arka sayfasına aksaklıkla ilgili
tereddüde yer vermeyecek şekilde durumu açıklayıcı ifadelere yer verilerek, hemen altında
mutemet/sürücünün adı, soyadı, imzası ve araç plakasını içeren bilgilerin bulunması halinde
söz konusu belge, tutanak yerine kabul edilecektir.
Tam ve sağlam olarak mutemet/sürücülere teslim edilen ve kapama elemanlarında her hangi
bir düzensizlik bulunmayan ve aynı şekilde İdarece teslim alınan kap içeriğinde bulunan
gönderilerin eksik veya fazlalığından yüklenici sorumlu olmayacaktır.
İşyerleri arasında kullanılan "gerçekleme kâğıdına" mutemet/sürücü imzası alınmaz.
Mücbir sebeplerden ve yolların kapanmasından dolayı postaların taşınması mümkün
olmazsa, postalar gerek her zamanki yolundan ve gerekse ona en yakın diğer emin bir yoldan
taşınmasına imkân elverinceye kadar bekletilir. Ayrıca, yüklenici bu hususu ispat eden resmi
belgeleri, olayın vuku tarihinden itibaren en geç on (10) iş günü içerisinde kontrol merkezine
verir.
Bu suretle meydana gelen beklemelerde eğer yüklenici yolda ise yükleniciye istihkakı ödenir,
henüz yola çıkmamış ise istihkakı ödenmez, hakkında herhangi bir cezai işlem de yapılmaz.
Ancak, idare kendi imkânlarıyla veya diğer ulaşım taşıtlarıyla postaları taşıtabilir
ARAÇLARIN HAREKET ETTİRİLMESİ, GECİKMELER
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
234 / 635
Araçlar sefer tarifesinde belirtilen saatlerde merkezlerimizden hareket ettirilmelidir. Her
türlü gecikme için güzergâhta yer alan işyerlerinde görevli personel tarafından “Sefer
Kâğıdı”na gecikme süresi ve nedeni ayrıntılı olarak yazılır. Ayrıca, işyerlerimizden kaynaklı
gecikmeler hariç aşağıda belirtilen sürelerin aşılması halinde, ilgili işyerince yüklenici veya
mutemedin de imzası alınarak tutanak tanzim edilir (mutemetler imzadan imtina ederse
tutanakta belirtilir) ve kontrol merkezine gönderilir.
Mücbir sebepler ve idareden kaynaklanan gecikmeler hariç, sefer tarifesinde gösterilen
saatlere ve ulaşım sürelerine uymak esastır.
Hava, yol ve trafik durumu dikkate alınarak;
Mesafe
Yaz dönemi Kış dönemi:
0 -250 km. arası için
30
45
251 -500 km. arası için
40
60
501 -800 km. arası için
60
90
800 km.den fazla olan yerler için 80
120 dakikadan fazla gecikme yapılamaz.
Ayrıca, sadece İstanbul Boğazında bulunan köprülerden geçiş yapmak zorunda olan araçlar
için yukarıdaki sürelere ilaveten en fazla 30 dakika ilave süre verilir.
1. Gecikme sürelerinin hesabında, en fazla hangi işyerine gecikmeli gidilmişse o dikkate
alınır, idareden kaynaklı (sefer tarifesinde gösterilen posta alış veriş süresi dışındaki)
gecikmeler düşülür.
2. Gecikmeler kaza, yol kapanması veya diğer herhangi bir sebepten kaynaklanmışsa;
yüklenici, 20 gün içinde resmi ve geçerli belge veya delilleri ibraz etmek zorundadır.
Yolların, yapım-onarım, iklim şartları, trafik kazası veya güvenlik gibi nedenlerle kapalı
olması, şehir içi trafik yoğunluğu gibi olumsuzluklar nedeniyle yaşanan gecikmeler
hakkında jandarma, trafik polisi gibi kolluk kuvvetleri ile konusuna göre diğer
görevlilerden sefer kâğıtlarına durumu açıklayıcı imzalı, sicilinin yer aldığı beyanların
alınmış olması halinde mazeret olarak kabul edilir. Bu şekilde beyanların alınamaması
halinde, mutemet/sürücülerden durumu ve gecikme nedenini açıklayıcı cep telefonu ve
benzeri görüntülü sistemlerle tarih ve saati görülecek şekilde kayıt altına alınan deliller
istenir, ATS verileri ile karşılaştırılmak suretiyle değerlendirilir. Posta taşıyan aracın kaza
yapması halinde buna ait “kaza raporu” 30 gün içinde kontrol merkezine verilir. Süresi
içinde ibraz edilmeyen belgeler kabul edilmeyecektir.
3. Yüklenicinin kusurundan kaynaklanan gecikmeler ATS verileri üzerinden tespit edilmiş ve
yüklenici tarafından da geçerli bir mazeret bildirilmemiş ise, İdare başka bir belge,
tutanak vs. aramaksızın ceza uygulamaya yetkili olacaktır.
4. Taşıt arızasından kaynaklanan ve tamir ve/veya parça değişimine dair fatura veya servis
raporuna dayandırılan veya araç değişikliği yapılacak durumlarda, gecikmeler için
tolerans sürelerine ilaveten arızanın yaşandığı tek yön posta hattının mesafesi;
250 km'ye kadar olanlarda 4 saat,
250-500 km arası olanlarda 6 saat,
500 km. üzerindeki mesafeler için 8 saat,
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
235 / 635
ilave süre verilir. Bu sürelerinde aşılması halinde fazla süreler için gecikme cezası uygulanır.
Bir ay içerisinde aynı aracın 3 (üç) defadan fazla arıza yapması durumunda, 3 (üç) defadan
sonraki arızalar mazeret olarak kabul edilmeyecektir.
5. Yüklenicinin veya mutemet/sürücülerin, yürürlükte bulunan kanun ve yönetmelik
hükümlerine aykırı eylemleri sonucu yetkililerce taşıtın alıkonulması veya trafikten men
edilmesi sonucu yaşanacak gecikme ve aksaklıklar mazeret olarak kabul edilmez.
6. Yukarıda belirtilen sürelerin aşılması yüklenici kusurundan kaynaklanmışsa ceza işlemi
uygulanır.
POSTA HATLARI ÖDEMELERİ
Ana Posta Hattı: Ödeme Merkezi olarak tespit edilen 9 Başmüdürlük tarafından
yapılmaktadır. Ödemelerde, aylık istihkakın üzerine Sözleşme maddelerine göre fiyat farkı
ilave edilerek ödeme yapılmaktadır. Ana posta hatlarının ödeme merkezleri; İstanbul Avr,
Ankara, İzmir, Adana, Afyonkarahisar, Kayseri, Erzurum, Diyarbakır ve Sakarya
Başmüdürlükleridir.
Tali Posta Hattı: Ödemeler ilgili Başmüdürlüğünce yapılmaktadır. Sözleşmesinde ve
Şartnamede belirtildiği şekilde sadece "akaryakıt fiyat farkı" ödenmektedir.
ŞEHİR İÇİ RİNG HİZMETLERİ
Şehir içi ring seferleri lokal işyerlerinden kabul edilen gönderilerin ana merkezde (PİM/KİM)
toplanması, dağıtıma verilecek gönderilerin ilgili dağıtım birimlerine götürülmesi ve uçak
postalarının alınıp verilmesi için oluşturulmaktadır.
Başmüdürlüklerce oluşturulan şehir içi ring programları ve bu husustaki teklifler
değerlendirilerek gerekli düzenlemeler yapılmakta ve ilgili Başmüdürlüklere yetki
verilmektedir.
SEFER TARİFELERİ, SEVK YOLLARI, ULAŞIM SÜRELERİ
Ana ve tali posta hatlarının sefer tarifeleri bağlantılı posta hatları dikkate alınarak en uygun
ulaşım sürelerini oluşturacak şekilde düzenlenmektedir. Teftiş ve inceleme raporları ile
Başmüdürlükler tarafından yapılan teklifler değerlendirilmektedir.
Mektup, APS Kurye ve Kargo (Yüzey) gönderilerinin sevk yolları ile ülke genelindeki standart
ulaşım süreleri Posta Hatları Optimizasyon Projesi ile tespit edilmektedir.
POSTA HATLARI OPTİMİZASYON PROJESİ
İl ve ilçe olmak üzere haftada en az 5 gün düzenli sefer yapılan yaklaşık 1300 işyerimiz
arasındaki ulaşım süreleri, posta sevk yolları ve her bir işyerinin son kabul saatleri (Cut Off
Time) optimizasyon projesi ile belirlenmektedir.
Kargo/APS Kurye için işyerlerimiz arasındaki ulaşım süreleri ve sevk yolları ile lokal işyerleri
dahil işyerimize ait son kabul saatleri WEBKPAPG sistemine girilmekte, kargo/APS Kurye
gönderilerinin kabulü aşamasında müşteriye ön görülen ulaşım süresi ve teslim tarihi bilgisi
verilmektedir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
236 / 635
Optimizasyon projesi, ayrıca Teşkilatımızın kullanımı amacıyla web ortamında
yayınlanmaktadır. Veri tabanı sürekli güncel tutulmakta ve gerekli çözümler üretilmektedir.
Ayrıca, görsel olarak Şematik Posta Haritası oluşturularak Başmüdürlüklere gönderilmektedir.
UÇAK POSTLARI
Yurtiçi Uçak Postaları
Halen yurtiçinde THY uçakları ile sözleşme kapsamında posta taşıttırılmaktadır. Havaalanları
ile ilgili Merkez arasında şehir içi ring sefer programı bulunan 23 ilde (Adana, Ağrı, Ankara,
Antakya, Antalya, Batman, Diyarbakır, Elazığ, Erzincan, Erzurum, Gaziantep, İstanbul, İzmir,
Kars, Kayseri, Konya, Malatya, Muş, Samsun, Sivas, Şanlıurfa, Trabzon ve Van) uçakla posta
taşınmaktadır.
THY ile imzalanan sözleşmeye göre, yurtiçi uçak taşıma ücretleri aylık toplam ağırlığı dikkate
alınarak Genel Müdürlükçe ödenmektedir.
EL TERMİNALİ
1. El Terminalinin Tanımı
Giriş:
El terminali kullanımında temel amaç gönderileri alıcılarına teslim ederken veya bir gönderiyi
kabul ederken yaptığımız işlemlerin GPRS ile uydu üzerinden veya cradle ile yerel ağ
üzerinden ana sisteme ulaştırılmasıdır.
El terminali 3 bölümden oluşmaktadır: Dokunmatik ekran, Klavye ve Barkod okuyucu.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
237 / 635
El terminalinin ekranı üzerine özel kalemiyle yapılan dokunmaları algılayacak özelliktedir.
Kullanıcı tarafından ilgili menü kalem yardımıyla tıklanması veya menü adlarının önlerinde
bulunan rakamların klavyeden tuşlanmasıyla ulaşabilir.
El terminali ekranına kesici ve delici sivri aletlerle dokunulmamalıdır.
El terminalinin pili çıkartıldığında el terminalinin IP numarası silinir. Bu durumda yetkili
personelden destek alınması gerekmektedir. El terminalinin şarj süresi ilk kullanımdan önce
16 saat daha sonra terminali tam kapasiteyle çalıştırabilmek için 4 saat şarj edilmelidir.
El terminalinde veri al, veri gönder veya teslim esnasında cihazda bir kilitlenme söz konusu
ise el terminali kalemi kullanılarak cihazın arkasındaki ilgili kısımdan resetleme işlemi yapılır.
EL TERMİNALİ KLAVYE TUŞLARI
Power tuşu
Enter tuşu
Backspace
Esc tuşu
Cap tuşu
Num tuşu
Num tuşu
Num  Aşağı yön tuşu
Num  Yukarı yön tuşu
Num   Sağ ve sol
yön tuşları
D tuşu
:
:
:
:
:
:
:
:
:
:
El terminalini acar ve kapatır.
 İmleci bir alt satıra getirmenizi sağlar
← Harfleri ve rakamları sağdan sola doğru siler.
Açılan pencerenin iptal edilmesini sağlar.
Büyük / Küçük harf yazı yazmayı sağlar.
Num tuşu yanık ise sayısal ifadeler yazılır.
Num tuşu sönük ise harfler yazılır.
Klavyenin tuş lambalarını yakar.
Ekran görüntüsünü kapatır açar.
Ekran parlaklığını sağlar.
: El terminalinde D tuşuna basıldığında tuşlar kilitlenir. Tekrar
basıldığında tuşlar açılır.
BİLGİ MESAJLARI
El Terminali Bilgi Mesajları
Barkot okutma : El terminalinin kenarlarındaki mavi düğmeler barkot okutmayı sağlar.
Main batteries very Low : Pil seviyesi çok düşük.
Yuva  var : Ağ bağlantısı var demektir.
V.3.3.1,5
: Programın versiyon numarasıdır.
GPS Cihazı Bilgi Mesajları
Yeşil ışık : GPRS de yeşil ışık yanıyorsa sinyal var demektir.
Mavi ışık : GPRS mavi ışık yanıp sönüyorsa veri alış verişi yapıldığını gösterir. Mavi ışık sürekli
yanıyorsa bir problem var demektir
2. El Terminali Kullanımı
El terminali üzerinde bulunan kırmızı renkli power düğmesine basılarak açılır. Tıpkı bilgisayar
ekranında olduğu gibi sistem sizi masa üstüne getirir. Windows tabanlı bir işletim sistemi
mevcuttur.
PTTMobil
uygulamasını
başlatmadan
önce
masaüstündeki
My
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
238 / 635
Device>FlashStorage içerisindeki Uzak Yönerimi Başlat.exe uygulaması çalıştırılmalıdır. Bu
uygulama çalıştırıldığında PTTMobil otomatik olarak çalışacaktır.
Uzak yönetim çalıştırılmadan PTT Mobil çalıştırılırsa program veri-gönder veri-al işlemlerinde
hata alır.
Ekran 1
Programa Giriş
Kullanıcıların sisteme girdiklerinde karşılarına gelecek olan ilk ekrandır (Ekran 2).
Ekran 2
Sicil ve Şifre bilgisini girip <Giriş> tuşuna basarak programa girersiniz. Bilgiler hatalı girildiyse
(Sicil, Şifre) ve/veya girilen kullanıcının bilgileri cihaza yüklü değil ise yeniden veri çekmenizi
isteyen bir mesaj gelir (Ekran 3).
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
239 / 635
Eğer 5 kez hatalı giriş yapıldı ise program kilitlenir. Bu durumda cihaz admin, sicil ve şifresiyle
açılabilir.
Ekran 3
<Çıkış> tuşuna basarak programdan çıkabilirsiniz.
Ana Menü
Gönderi Kabul, Teslim ve Manuel yüklemeleri içerir (Ekran 4).
Ekran 4
3. Kabul İşlemi
Kabul toplu veya tek tek yapılabilir. Kabul işleminde, Barkot, Gönderen İsmi, Adres, Ağırlık
gibi bilgiler girilecektir. Toplu kabulde, gönderen isim, adres ve ağırlık bilgileri sabitlenecek,
barkotlar sıra ile okutulacaktır.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
240 / 635
3.1.
Kabul menüsünde Barkot okutulduktan sonra, gelen Kabul Detay ekranında detayları
girmelisiniz (Ekran 5).
3.2. <İleri> tuşuna bastıktan sonra gelen Ek Hizmet tablosunda uygun alanlar girilmeli
(Ekran 6).
(Önemli Uyarı; Barkot okuyucunun ışığı göze zararlıdır, göze tutulmamalıdır.)
Ekran 5
Ekran 6
3.3.
Sonraki ekranda; İmza ve Fotoğraf alınabilir.
Fotoğraf simgesi seçilip gelen ekranda Barkot okuyucu yardımıyla nesnenin fotoğrafını
çekebilirsiniz (Ekran 7).
(Öneli Uyarı ; Barkot okuyucunun ışığı göze zararlıdır, göze tutulmamalı)
simgesiyle Fotoğraf çekebilir.
simgesi kullanılarak gelen ekranda İmza alınabilir.
simgesiyle alınan İmza ve/veya Fotoğraf içeriği temizlenebilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
241 / 635
Ekran 7
3.4.
İşlemler bittikten sonra <İleri> tuşuna basarsanız. Ekranda “Kayıt İşlemi Tamamlandı”
mesajı gelecektir.
3.5.
Mesajı Onayladıktan (OK) sonrada kaydın alındığını Kabul ekranında görürsünüz.
4. Teslim İşlemi
Gönderi listesinin ve durumlarının gözüktüğü ekrandır. Ekranın altında gönderiler tiplerine
göre durum bilgileri Açık, İade ve Teslim şeklinde miktarları ile gösterilmektedir. Toplu teslim
için ekranın altındaki “Toplu Teslim” seçeneği işaretlenir.
a. Teslim işlemini yapabilmek için ilk olarak gönderi barkodunu okutmak gerekir (Ekran 8).
b. Barkodu okutulan gönderinin alıcı adresi bilgileri daha önce posta otomasyonu
programına kaydedilmişse otomatik olarak ekrana gelecektir.
4.1.
Ekran 8
Teslim Detayları ekranında Detay bilgiler ve Durum bilgisi girildikten sonra <İleri>
tuşuna basılır (Ekran 9).
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
242 / 635
Ekran 10
Ekran 9
4.2. Gelen Ek Hizmet ekranında Ücret ve Ücret detayları görülür (Ekran 10).
Ekran 11
Sonraki ekranda; isteğe bağlı olarak İmza ve Fotoğraf alınır ve Teslim işlemi
tamamlanır (Ekran 11).
5. Manuel Yükleme
Gönderi bilgileri, teknik problemlerden dolayı merkezi sistemden alınamaz veya henüz
merkezi sisteme kaydı geçmemiş bir gönderi ile ilgili bir işlem yapılacak ise, Manüel yükleme
ekranı kullanılarak, gönderi kaydı terminalde oluşturulacaktır. Manüel Yüklenmiş kayıtlar
sadece barkot bilgisi okutularak zimmetlenecek ve teslim işlemi yapılabilecektir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
243 / 635
6. Telefon
Telefon aramaları ve SMS göndermek için kullanılması gereken ekrandır. Ekranın üst
kısmında sırasıyla Sinyal gücü göstergesi, Operatör bilgisi ve Arama bilgisi girişinin
yapılabildiği alan yer alır.
Telefon numarasını yazdıktan sonra <AÇ> tuşuna basarak arama işlemini başlatabilir,
<Kapat> tuşuna basarak da mevcut aramayı sonlandırabilirsiniz. <Sil> tuşu basıldığında
Arama bilgisi girişinin yapılabildiği alan içerisini temizler.
7. Diğer Menü
Veri Transferi işlemlerini, Mesajlar ve Reklamasyon seçeneklerini içerir (Ekran 12).
Ekran 12
7.1. Veri Al
Veri Alma işlemi için kullanılması gerekir. Gelen mesaj onaylandıktan sonra Veri Alma işlemi
başlatılır.
7.2. Veri Gönder
Veri Gönderme işlemi için kullanılması gerekir. Gelen mesaj onaylandıktan sonra Veri
Gönderme işlemi başlatılır.
7.3. Mesajlar
Merkezden gelen mesajların gösterildiği ekrandır. Listede Mesajlar geliş sırasında Başlık ve
Saat bilgileriyle gösterilir. Okunmamış mesajlar koyu renkte görüntülenir. Mesaj üzerine
dokunarak mesajı seçebilirsiniz. Seçilen mesajın içeriği ekranın altında gösterilir.
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
244 / 635
7.4. Reklamasyon
PTT merkezi sisteminden yapılabilen reklamasyon sorgusu, Merkezden gönderi durumu
sorgulamak için barkot okutularak terminalden de yapılabilir.
8. Önemli Bilgiler:
 Dağıtıcılarımız sabahleyin dağıtıma çıkmadan önce mutlaka veri al, veri gönder işlemini
yapmak suretiyle işe başlamalıdır.
 Dağıtıcının dağıtıma çıkmadan önce veri al işlemi yapmasının avantajı Teslim listesi ile el
terminaline yüklenen gönderi sayılarında bir uyumsuzluk mevcut ise, dağıtıma çıkmadan
önce merkezde kayıt işlemi yapan personele düzelttirme imkânı sağlamasıdır.
 Veri al, Veri gönder işlemi el terminali cradle (el terminalinin yerel ağ ile bağlantısını ve
bataryasının şarj olmasını sağlayan ünite) cihazına takılı iken daha hızlı ve sorunsuz
yapılır.
 Veri al, Veri gönder işlemi yaparken cradle üzerinde bulunan kırmızı sinyal lambası yanıp
söner.
Bu Bölümle İlgili Sorumlu Olunan Mevzuat
-
6475 Sayılı Posta Hizmetleri Kanunu
5584 Sayılı Posta Kanunun 6475 Sayılı Posta Hizmetlerine aykırı olmayan hükümleri
7201 Sayılı Tebligat Kanunu ve 6099 sayılı değişiklik kanunu
Dünya Posta Birliği Kararları
Tebligat Kanununun Uygulanmasına Dair Yönetmelik
Tebligat İşletme Esasları
Mektup Postası Gönderileri Yönetmeliği
Değer Konulmuş Mektuplar Yönetmeliği
Ücret Ödeme Makineleri Yönetmeliği
Ücret Alma Makineleri Yönetmeliği
P.P. Gönderiler Yönetmeliği
Posta Abone Kutuları Yönetmeliği
Posta Dağıtım Hizmetleri Yönetmeliği
PTT Kargo APS Kurye Gönderileri Hakkında Yönetmelik
PTT Kargo APS Kurye Gönderileri İşletme Rehberi
Toplu Posta Gönderileri Ücret İndirimi Esasları
Telgraf Hizmetleri Yönetmeliği
Haber İsteme Yönetmeliği
Yurtdışı Posta Sevk Sistemi Rehberi
Posta Sevk Sistemi Esasları
Postada Gümrük ve Kambiyo Denetimi Rehberi
Posta ve Telgraf Ücret Tarifesi
Yurtdışı Koli Ücret Tarifesi (Uçak/Yüzey)
POSTA VE KARGO İŞLEMLERİ
.....
245 / 635
III. BÖLÜM
PTTBANK İŞLEMLERİ
YURTİÇİ HAVALE İŞLEMLERİ
Havale: Özel veya tüzel kişilerce belirli bir miktar paranın PTT aracılığı ile yine özel veya tüzel
kişilere gönderilmesi için verilen yazılı emirdir.
-
Havaleler TL, USD ve EURO olarak kabul edilir.
Bir havale ile gönderilebilecek miktarın üst limitini PTT belirlemektedir.
Bugün için yurtiçi havalelerde limit 20.000 TL, 3.000 EURO ve 3.000 USD’dir.
Havale İşleminde Kullanılan Formüller:
Havale işlemleri için PTT’ce öngörülen belli şekil ve kapsamdaki basılı formüller
kullanılır.
Havale Formüllerinin Doldurulması:
—Gönderici tarafından basılı metne uygun biçimde, mürekkepli veya tükenmez
kalem, mürekkepli klişe, matbaa yahut yazı makinesiyle tek nüsha olarak doldurulması,
—Alıcı ve gönderici isimlerinin kesinlikle yazılması,
—Alıcı ve gönderici ad ve adresiyle posta kod numaralarının alıcı veya göndericinin
kolayca bulunmasına elverecek kapsam ve açıklıkta gösterilmesi, kişi ve yer isimlerinde
kısaltmalardan kaçınılması,
—Havale tutarının hem rakam hem yazıyla silinti, kazıntı ve düzeltme yapılmaksızın
gösterilmesi,
—Bir havalede birden fazla alıcı ve gönderici gösterilmemesi gerekir. Birden fazla
gerçek kişi isminden oluşan ortaklık ve benzeri tüzel kişilik unvanları ile aracı adresli
havalelerde adreste birden fazla isim bulunması yukarıdaki ilkeyi ihlal saymaz.
Havale Türleri:
—On-line havale: Kabul edildiği an ödemeye hazır havaledir.
—Off-line (Posta) havale: Varış merkezince dökümü alındıktan sonra ödemeye hazır
hale gelen havaledir
Yurtiçi döviz havaleleri on-line olmak zorundadır.
Ek hizmetler:
—Konutta teslim: Gönderici tarafından yatırılan paranın normal dağıtım saati
içerisinde alıcı adresinde ödenmesidir.
—Postrestant: Geçici adrestir. Havale formülü üzerindeki alıcı adresi bölümüne
postrestant ve ödeme merkezinin adı yazılarak kabul edilir. Alıcının müracaatı üzerine PTT
gişesinde ödemesi yapılır.
—Telefonla Haber Verme: Ödeme merkezi tarafından alıcıya telefonla haber verme
hizmetidir. Kabul esnasında alıcının adresinin yazılması zorunluluğu vardır.
Ödeme Şartlı Havaleler
Alıcıya belli bir para karşılığı teslim edilmesi ve tahsil edilen paranın göndericiye
iletilmesi şartıyla postaya verilen maddelere "ödeme şartlı posta maddesi" denir.
Ödeme şartlı posta maddesi; ödeme şart bedeli tahsil edildikten sonra teslim edilir ve
bedel posta maddesinin göndericisinin çek hesabı yoksa adresine havale edilir.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
247 / 635
Bu tür havalelerin mülkiyet hakkı alıcıya ait olduğundan iade edilmezler.
Ödeme şartlı gönderi kabulünde eğer ödeme şart bedeli havale olarak gönderilecek
ise havale kabul üst limiti ile havale kabul ücreti arasında sınırlandırılır.
Ücretler:
—PTT gişesince kabulü yapılarak iletilen havale talimatı için “havale temel ücreti”
alınır.
—Havaleye sonradan istenecek geri alma, adres değiştirme, alıcı ismi değiştirme isteği
ücrete tabidir.
—Göndericisi ek hizmet isteğinde bulunmuş ise ilgili ücretler havale temel ücretine
eklenir.
—Ücretler alındı karşılığı nakit olarak tahsil edilir.
İstisnai durumlar:
—PTT’nin göndermiş olduğu havalelerden, havale temel ücreti ve ek hizmet ücreti
alınmayacağı için havale kabul edilirken “servis” seçilmelidir.
—Cumhurbaşkanının göndereceği havalelerden herhangi bir ücret alınmaz.
—Resmi kurumlar isterlerse havale temel ücretini pul olarak ödeyebilirler.
—Uygulama esasında birbiriyle çelişen ek hizmetler bir arada uygulanmaz.
Alıcı adresinin;
—Varış merkezinin dağıtım çevresi dışında bulunması,
—Serbestçe girilemeyen bir yer olması,
—Alıcının bir kamu hukuku tüzel kişiliği (resmi) olması durumunda
ve gönderilecek tutarın konuta götürülecek limitin üstünde olması halinde konutta teslim ek
hizmeti ile havale kabul edilmez.
Konutta teslim limiti bugün için 3.000 TL’dir.
Havalelerin sevki:
—PTT merkezlerince havalelerin kabul ve ödemesi bilgisayar ortamında yapılır.
—Kabulü yapılan havaleler tandemde (ana bilgisayar) toplanır.
—Postrestant ve telefonla haber verme ek hizmeti ile kabul edilmiş havaleler on-line
olarak,
—Konutta teslim ek hizmetiyle kabul edilmiş ya da ek hizmet istenmemiş havaleler
off-line (posta) olarak tandemde yer alır.
Havalelerde mülkiyet hakkı:
Havaleler de genel olarak mülkiyet hakkı göndericisine aittir. İstisnai olarak, ödeme
şartlı havaleler ile göndericisi mutemet olan havalelerin mülkiyet hakkı alıcılarına aittir.
Göndericiler mülkiyet hakkına dayanarak;
—Havalelerini geri alabilirler,
—Başka bir yere sevk ettirebilirler,
—Başka bir alıcıya ödetebilirler.
Ancak bu hak;
—Havale alıcısına veya göndericisine ödenince,
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
248 / 635
—Yetkili mercilerce havale bedeline el konulması ve bu durumun yazı ile PTT ye
bildirmesiyle,
—36 ay süre ile alıcıya ya da göndericiye ödenmemesi durumlarında ortadan kalkar.
Havalelerde sorumluluk:
PTT, alıcılarına ödenmek üzere kabul ettiği havalelerin kaybından alıcı ve gönderici
dışında kimselere (yanlış kişilere) ödenmesinden havale tutarı kadar, eksik ödeme yapılmış
havalelerden ise eksik ödenen miktar kadar sorumludur.
Ancak;
—Gönderici hatasından kaynaklanan (isim veya adreslerin eksik veya yanlış
doldurulması) hatalı ödemelerde,
—Yetkili mercilerce el koyma kararının yazı ile bildirilip havalenin tahsil edilmesi,
—Zorlayıcı nedenlerle (sel, yangın, deprem vs.) havalelerin ödenip ödenmediğini
gösteren belge ve kayıtların yok olması durumunda (PTT ödeme konusundaki kusur ve
ihmali, hak sahiplerince ispatlanamıyorsa)
—Havalelerin kabul tarihinden itibaren üç yıl geçmesi, bu süre zarfında havalenin hak
sahiplerine ödenmemesi durumunda,
PTT sorumluluktan kurtulur.
PTT’nin sorumluluğunun devam ettiği durumlarda havalenin mülkiyet hakkı, hak sahibine,
onlar ölmüş ise varislerine aittir.
Geliş işlemleri:
Off-line havaleler için varış merkezi PİM’lerce gün içinde birkaç kez suret liste ve suret
havale dökümü alınır. Suret havale dökümünün bir nüshası havale alıcısına haber kağıdı
olarak gönderilir.
Konutta teslim havale suret dökümleri, bedelleri ile alıcı adreslerine ödenmek üzere
gönderilir.
Telefonla haber verme ek hizmeti ile kabul edilmiş havaleler için ise alıcılarına telefon
edilir.
İade gelen havalelerinde dökümü alınarak hak sahibine haber kağıdı çıkartılır.
Havalelerin ödenmesi:
Gerçek Kişiler Adına Gelen Havaleler: Medeni haklarını kullanma ehliyetine sahip
kişilerin adına gelen havaleler, alıcının işitme, konuşma veya görme özürlü olup olmadığına
bakılmaksızın kendisine veya tayin etmişse mutemet veya vekiline ödenir.
Medeni haklarını kullanma ehliyetinden yoksun;
a) Küçükler adına gelen havaleler küçüğün velisine, velisi yoksa kanuni temsilcisine,
b) Mahcurlar adına gelen havaleler ise ilgili hakkındaki hacir kararının bir sureti ödeme
yapan PTT işyerine verilmiş olmak kaydıyla hacir hükmü kapsamına göre,
Ödenir.
Tüzel Kişiler Adına Gelen Havaleler:
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
249 / 635
a) Kamu hukuku tüzel kişilikleri adına gelen havaleler bu tüzel kişiliğin imza yetkisine sahip
kişinin (başkan, müdür, amir ve benzeri temsilci) imzasına veya resmi yazı ile tayin edeceği
mutemedin imzasına ödenir.
b) Özel hukuk tüzel kişiliği:
1-Ticari amaçlı kurulmuş olanlar yetkilisine ödenirken, ticaret sicil tasdiknamesi, imza
sirküleri alınır, bu evraklarda yetkilinin adının ve imzasının olması gerekir. Yetkilinin atadığı
kişilere ödenirken bunlara ilave olarak vekaletname aranır.
2- Başka amaçlı kurulmuş olanlar (dernek kulüp, oda vs) kuruluşun yetkilisine ödenirken yetki
belgesi, imza sirkülerinin olması gerekir. Yetkilinin atadığı kişilere ödenirken bunlara ilave
olarak vekaletname aranır.
Kimlik Tespiti:
Havale bedellerinin ödenmesi sırasında alıcılar kimliklerini ispat etmek zorundadırlar.
Havale ödemelerinde geçerli kimlikler TC vatandaşları için nüfus cüzdanı, sürücü
belgesi ve pasaporttur. Yabancı uyruklular için ise pasaport veya ikamet belgesidir.
Geçerli kimlik ibraz etmeyenlere ödeme yapılmaz.
Geçerli kimlik belgesi (nüfus cüzdanı, sürücü belgesi) üzerinde T.C. kimlik numarasının
bulunması gerekmektedir. Ancak geçerli kimlik belgelerinde TC Kimlik numarası bulunmuyor
ise beyan edilen TC Kimlik No Kimlik Paylaşım Sisteminden sorgulanarak doğrulandıktan
sonra Kimlik Paylaşım Sistemi (KPS) nden alınan bilgi dökümü müşteriye imzalattırılarak işlem
yapılabilecektir.
03/01/2012 tarih ve 125 sayılı tebliğ ile avukat kimlikleri de geçerli kimlik belgeleri
kapsamına alınmıştır.
Ödemede Özellik Gösteren Havaleler:
Alıcısı ölmüş havaleler:
Havalenin mülkiyet hakkının kime ait olduğuna bakılır. Hak sahibi gönderici ise;
gönderici adresinin bulunduğu PTT merkezi aracılığı ile istenecek gönderici talimatına göre
gereği yapılır. Hak sahibi alıcı ise alıcı varislerine ödeme yapılır.
İmza atamayan alıcılara yapılan ödemeler:
İmza atamayan alıcıların imza yerine sol elinin başparmak izi alınır. Başparmak yok ise
diğer parmaklardan birinin izi alınır, hangi parmak olduğu belge üzerine yazılır.
Yetkili mercilerce el konmuş havalelerin ödenmesi:
Yetkili merciin bu kararı resmi yazı ile PTT ye bildirmiş olması gerekir. Miktar
belirtilmemiş ise havalenin tamamı yetkili mercie, Miktar belirtilmiş ise havalenin tamamı
mahsuben havale hesabından düşülerek belirtilen miktar ilgili mercie ödenir, alıcıya ait
miktarlar ise imza karşılığı alıcıya ödenir.
Serbestçe Girilmeyen Yerlerdeki Kişilere Ödeme
Toplu halde bulunulan ancak serbestçe girilemeyen ya da alıcıya ulaşma güçlüğü olan
yerlerdeki gerçek kişiler adına gelen havale tutarı duruma göre o yerin mutemedine veya PTT
işyerine havaleye ait haber kağıdı ile başvuran alıcıya yahut alıcının vekiline ödenir.
Hastanelerdeki hastalar, cezaevlerindeki hükümlüler adına gelen havaleler genellikle
bu kuruluşların mutemetlerine, yoksa yöneticilerine, bunlarca alınmaması halinde haber
kağıdı ile başvuran alıcı ya da alıcı vekiline ödenir.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
250 / 635
Okullardaki öğrenciler adına gelen havaleler okul mutemetlerine ya da okul
yöneticilerine, bunlar tarafından alınmaması durumunda ise medeni haklarını kullanma
ehliyetine sahipse haber kağıdı ile başvuran öğrencinin kendisine ödenir.
Askeri birliklerdeki erler (çavuş, onbaşı, er) adına gelen havaleler birlik mutemedine
ödenir. Askeri birlik mutemetlerine ait belgeler resimli ve tasdikli olmalı, altı ayda bir
yenilenmelidir.
Kamu hukuku tüzel kişilikleri adına gelen havale bedelleri mutemetlere ödenir.
Yukarıda sayılanlar dışındaki toplu halde bulunulan ve serbestçe girilemeyen
yerlerdeki kimseler adına gelen havaleler, haber kağıdı ile başvurması halinde alıcının
kendisine ya da tayin etmişse vekiline ödenir.
Mutemetlere ödenen havaleler, PTT işyerlerinde mutemetlerce tutulan özel mutemet
defterlerine kaydedilir. Yapılan bu kayıtlar ödeme memurunca kontrol edildikten sonra bu
kayıtların altına “…………… tarihinde …………. mutemedi ……. imzasına yukarıda kayıtlı …. adet
havale tutarı olarak ……. TL ödenmiştir.” şeklinde bir açıklama yazılıp memur tarafından
imzalanarak havale tutarları mutemede ödenir.
Havale asılları ve haber kağıtları, mutemetlerce açık unvan ve isimleri yazılarak imza
edilir.
Havalelerin Konutta Ödenmesi:
Bu ek hizmet işaretini taşıyan konutta ödenecek off-line havaleler “konutta ödenecek
havaleler defterine” kaydedilerek ilgili cihet dağıtıcısına imza karşılığı teslim edilir. Dağıtıcı bu
havaleleri kendi defterine kaydederek, paralarıyla birlikte ödenmek üzere konuta götürür.
Ödeme işlemi gerçekleştirilen havaleler, merkezde sistemden düşülür.
Konutta ödenmeyen havaleler için havalenin hangi merkeze bırakıldığını gösterir
haber kağıdı bırakılır.
Havalelerin Varış Yerinde Bekleme Süreleri:
Hak sahiplerine ödenmek üzere bekletilen havaleler ödeme yerlerince geliş tarihinden
itibaren bir ay, postrestant işaretli havalelerde geliş tarihinden itibaren iki ay süre ile alıcının
başvurması için bekletilir.
Online havaleler kabul edildiği anda ödemeye hazır hale gelmekte, off-line havaleler ise
aynı gün suret havale dökümü alındığında ödemeye hazır hale gelmektedir. Bu nedenle
mevcut otomasyon sisteminde kabul tarihi ile geliş tarihi eşit kabul edilmekte ve yurtiçi
havalelerin bekleme süreleri kabul tarihine göre hesaplanmaktadır.
Ayrıca suret havale dökümünün ödeme merkezince herhangi bir sebeple aynı gün
alınamaması halinde, offline havalelerin sistem tarafından ertesi iş günü otomatik olarak
ödemeye hazır hale gelmesi sağlanmaktadır. Ödeme merkezlerine günde birkaç kez suret
havale dökümünün alınması yönünde talimatlar verildiğinden bu durum istisna sayılmakta ve
bu havalelerin geliş tarihi de kabul tarihi olarak değerlendirilmektedir.
Bekleme sürelerinin sonunda havaleler göndericilerine ödenmek üzere sistem
tarafından otomatik iade edilirler. Konutta teslim havalelerin de bekleme süresi 1 aydır ancak
mükerrer ödemeden kaçınılabilmesi için sistem tarafından otomatik olarak iade edilmezler
ilgili personel tarafından resen iade ekranından manuel olarak iade edilmesi gerekir.
Bekletilmeden Geri Yollanması Gereken Havaleler:
—Alıcı adresinin, alıcısının bulunmasına elvermeyecek derecede yetersiz olması,
—Alıcının gösterilen adresten ayrılmış olması, yeni adresinin bilinmemesi,
—Alıcının havale bedelini almayı reddetmesi,
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
251 / 635
—Alıcısına ödenmeden önce havale hakkında göndericiden bir PTT merkezi aracılığı
ile “geri alma” isteği alınması,
Durumlarında havaleler sistemden “resen iade” ekranından gönderici adresinin bulunduğu
PTT işyerine iade edilir.
İade İşlemi Gerektirmeyen Havaleler:
Ödeme şartlı madde bedellerini kapsayan havalelerle,
Göndericisi “mutemet” olan havalelerin mülkiyet hakkı alıcılarına ait olduğu için, bu
havaleler alıcılarına ödenemez ise de iade edilmeyerek varış merkezinde beklemeye devam
ederler.
Ayrıca iade gelmiş havaleler ile ödeme bedelli ve mutemet havaleleri kabul tarihinden
itibaren 36 aylık süre dolana kadar bekletilir, bu süre içinde bu havaleler için üç ayda bir
hatırlatma ihbarı çıkarılması gerekmektedir.
Yeni Adrese Sevk Edilmesi Gereken Havaleler:
—Havale alıcısının gösterilen adresten ayrılıp başka bir adrese gitmiş olduğunun
belirlenmesi,
—Havale hakkında gönderici ya da alıcısından “adres değiştirme” isteği alınması,
—Alıcısı ölmüş havaleler için, göndericiden başka birine ödetme talimatı gelmiş
olması durumlarında havaleler sistemden yeni adrese sevk edilirler.
Çek Hesabına İşlenmesi İstenilen Havaleler:
Havale alıcıları adreslerine gelen havaleleri PTT işyerinden almayıp kendi posta çek
hesabına işlenmesini isteyebilirler.
Bu yöndeki istekler için varış yeri PTT merkezince bir dilekçe alınır ve sistemde resen
iade ekranından “çek hesabına işlendi” seçeneği seçilerek posta çek hesabına işlenmesi
sağlanır.
İade Edilen Havalelerin Göndericilerine Ödenmesi:
Herhangi bir nedenle alıcısına ödenmediğinden gönderici adresinin bulunduğu PTT
işyerine iade gelen havaleler için göndericisi adına yeni bir haber kağıdı çıkarılır.
Ödeme anında alındı alınır, alındı yok ise göndericiden havale bilgilerini içeren ve
alındının ibraz edilmediğine dair bir dilekçe alınır ve kimlik tespiti yapılarak havale ödenir.
Göndericileri kendilerine ödenmek üzere gelen havaleyi, tekrar başka alıcıya ya da
başka adrese gönderemez.
Elde Kalan Havaleler:
Varış yerinde alıcısına ödenmediği halde iade edilmeyen ödeme şartlı havaleler ve
göndericisi mutemet olan havaleler ile
Alıcılarına ödenmeyip göndericisine geri (iade)gelmiş havaleler,
Kabul tarihinden itibaren 36 ayın sonunda ödenmezler ise elde kalan havale işlemine
tabi tutulur ve PTT’ye gelir kaydedilir.
Bu havaleler kabul tarihinden itibaren elde kaldı işlemine tabi tutulana kadar üç ayda
bir hatırlatma ihbarı düzenlenmesi gerekmektedir.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
252 / 635
HAVALELER İLE İLGİLİ DİĞER İSTEKLER
Haber İsteme (Reklâmasyon):
Bir havale göndericisi ya da alıcısı, gönderilen paranın ödenmediği iddiasıyla akıbetini
öğrenmek için PTT’ye başvurabilir.
Başvurunun, havalenin kabul tarihinden itibaren 3 yıl içerisinde yapılması gerekir.
Araştırma istekleri ücrete tabidir.
Ancak;
Hak sahibinin doğrudan Genel Müdürlüğe ya da başmüdürlüklere başvurusu üzerine
bu makamların emriyle yapılan araştırmalar,
Gönderici ya da alıcısı resmi kurum olup bu kurumlardan gelen istekler üzerine
yapılan araştırmalar,
Yetkili mercilerce, her türlü resmi tüzel ya da özel kişi havalesi hakkında istenen bilgi
ve yaptırılan araştırmalar
İçin ücret alınmaz.
Haber İsteme ücreti:
Posta ile istenmişse, reklâmasyon ücreti,
Telgraf ile istenmişse, reklâmasyon ücreti + 15 kelime telgraf ücreti,
Faksla istenmişse, reklâmasyon ücreti + 1 sayfalık faks ücreti alınır.
Ücretler sistemden alınan 1016 no.lu makbuz karşılığı alınır.
Geri Alma Adres Değiştirme İstekleri:
Havale göndericisi alıcıya ödenmek üzere gönderdiği havale için geri alma, alıcı ismi
ya da adresi değiştirme talebinde bulunabilir.
Havale alıcısı da adres değiştirme talebinde bulunabilir.
Ancak;
Havalenin kabul işyerine göndericisi aleyhine, varış yerinde de alıcısı aleyhine yetkili
mercilerce el koyma kararı bildirilmiş ise,
Havalenin varış yerinde alıcısına ödenmesi
Durumlarından sonra yapılan geri alma, alıcı adresi ya da alıcı ismi değiştirme
talimatları yerine getirilmez.
Geri Alma Adres Değiştirme Ücretleri
Talimat telgraf ile iletilecekse; geri alma adres değiştirme ücreti + 15 kelimelik telgraf
ücreti,
Faks ile iletilecekse; geri alma adres değiştirme ücreti + 1 sayfalık faks ücreti
sistemden alınan1016 no.lu makbuz ile alınır.
Talimatı alan varış merkezi “resen iade” ekranından isteği yerine getirir.
Konutta Ödetme İstekleri:
Limit ve adres itibariyle uygun olan havaleler için havale alıcıları konutta teslim
hizmetlerini yazılı yada sözlü isteyebilirler.
Bu isteğe ait ücret ödeme sırasında 1016 no lu makbuzla tahsil edilir.
Üçüncü Kişiye (Mutemet-Vekil) Ödetme İstekleri:
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
253 / 635
Havale alıcıları adlarına gelen havale bedellerini gösterecekleri bir üçüncü kişiye
ödenmesini isteyebilirler. Bu isteğin havaleyi ödeyecek iş yerine yazılı olarak (mutemet
dilekçesi) ya da vekaletname ile yapılması gerekir.
“Şerh ( Açıklama Notu) Sureti “İstekleri:
Gönderici ya da alıcılar, özellikle ihtilaf konusu borç ve yükümlülüklerine ilişkin
havalelerin ödenmesinde bir diğerine karşı, haklarını korumak ve belgelemek bakımından
havale formülü üzerine kayıt ve açıklama notu koyabilir. Gönderdiği ya da iade ettirdiği
havale üzerine karşı tarafça konulmuş olan açıklamanın suretini isteyebilirler.
Alıcıya veya iadeten göndericiye yapılan ödeme sırasında üstüne açıklama notu
yazılmış havaleler için yapılan bu gibi istekler, istek sahibinden alınacak dilekçenin ilgili yerine
yazılıp tasdik edilerek geri verilir.
POSTA ÇEKİ İŞLEMLERİ
Posta çeki: Bir hesap sahibi tarafından, bir miktar paranın hesabına borç kaydı suretiyle,
kendisine veya üçüncü bir şahsa ödenmesi ve yahut da üçüncü şahsın hesabına alacak
kaydedilmesi hususunda verilen yazılı emre posta çeki denir.
Posta çeki hesabı TL Pozisyonlu açılacağı gibi USD ve EURO Pozisyonlu olarak da
açılabilecektir.
Gerçek veya tüzel kişilikler için döviz pozisyonlu posta çeki hesabı açılabilmekte (kamu
tüzel kişilikler için döviz pozisyonlu posta çeki hesabı açılamamaktadır.) ve döviz pozisyonlu
posta çeki hesap açma işlemleri daha önce TL cinsinden yapılan hesap açma işlemleri gibi
yürütülmektedir.
Posta Çeki Hesap Açtırabilecek Kişiler:
— Medeni haklarını kullanma ehliyetine sahip kişilere,
— T.C. vatandaşı veya yabancı uyruklu gerçek ve tüzel kişilere,
İkametgah veya iş adresini MERNİS’ten teyit etmek kaydıyla posta çeki hesabı açılabilir.
Posta Çeki Hesap Sayısı ve Adı:
Hesaplar istenilen sayıda isme veya ticaret unvanına açılır. Hesabın adı gerçek kişiler
için kimlik belgelerinde, kamu tüzel kişilikler için kanunlarında, özel tüzel kişilikler için yetki
belgelerinde kayıtlı olan addır.
Hesap Sahibinin Durumundaki Değişiklikler:
Adresi veya yetki verdiği kimseler konusunda olabilecek değişiklikleri, hesap sahibi 1
ay içerisinde PTT’ye yazılı olarak bildirmek zorundadır.
Hesap Bildirimi:
Hesapları işlem gören posta çeki hesap sahiplerine işlemin ve hesabın bakiyesini
gösteren bir hesap bildirim cetveli aylık olarak hesap işlem gördüğü sürece gönderilir. Posta
çeki hesap sahibi isterse, e-bildirim şifresi alarak hesaplarını internet ortamında da izleyebilir.
Ödeme Şartlı posta çeki işlemleri;
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
254 / 635
Alıcıya belli bir para karşılığı teslim edilmesi ve tahsil edilen paranın göndericiye
iletilmesi şartıyla postaya verilen maddelere "ödeme şartlı posta maddesi" denir.
Ödeme şartlı posta maddesi; ödeme şart bedeli tahsil edildikten sonra teslim edilir ve
bedel posta maddesinin göndericisinin varsa posta çeki hesabına yatırılır.
Ödeme şartlı posta çeki yatırma işleminin üst limiti havale kabul üst limitinin iki katı
ile alt limiti ise posta çeki yatırma ücreti arasında sınırlandırılır.
Çek Hizmetleriyle İlgili Sınırlamalar:
Hesaplara gönderilebilecek asgari ve azami miktarlar ile hesaptan para çıkmasını
öngören aktarma veya ödeme emirlerinin kapsayacağı en az ve en yüksek miktarlar,
hesaplarda bulundurulacak sürekli güven akçesi ve çeşitli işlemlerde uygulanabilecek süreler
PTT’ce sınırlandırılabilir veya değiştirilebilir.
Çek Hizmeti Meslek Sırrı ve Gizlilik:
PTT, yasal gerekler, kurumun yetkilendirdiği kişi ve kurumlar ve hesap sahibinin yazılı
izni dışında, hesap sahiplerinin hesap adetleri bunların açılma ve kapatılma tarihleri,
bakiyeler, işleyiş biçimi, hesap sahipleri arasında mevcut para ilişkileri ve hesap sahiplerinin
adresleri hakkında üçüncü kişilere hiçbir şekilde bilgi veremez, açıklamada bulunamaz.
Posta Çeki Hesabına Para Yatırma İşlemi:
Posta çeki hesaplarına yapılan yatırma işleminde limit yoktur. Bu işlem için Basit
Havale Formunun doldurulması gerekmektedir.
Söz konusu formun:
—Silinmeyecek bir kalemle ya da yazı makinesiyle doldurulup, silinti, kazıntı karalama
yapılmaması,
—Gönderici ad ve adresinin mutlaka yazılması, (Gönderici adresi olarak PTT
Merkezinin adı yazılmayacak),
—Yatırılacak miktarın yazı ve rakamla yazılması,
—Alıcı isminin ve hesap numarasının yazılması
Gerekir.
Ayrıca, varsa yatıran kişinin poliçe no, abone no, tahsis no, vergi sicil no gibi bilgilerin
de gönderici notuna yazılması gerekir.
Yatırma işlemi on-line olup anında hesaplara geçmektedir. Bu işlem için yatırma ücreti
göndericiden alınır. Ücret PTT’ce günün şartlarına göre belirlenir.
PTT Genel Müdürlüğünce yapılan protokoller gereğince uygun görülen posta çeki
hesapları ile Kamu kurum ve kuruluşları ile belediyelerin ve bunlara bağlı idare ve kurumların,
vakıfların ve hesap sahiplerinin kendi posta çeki hesaplarına yapılan kabul işlemlerinden
posta çeki yatırma ücreti alınmaz
Belediyelerin posta çek hesabına para yatırma işlemlerinde yatırılan para vergi için
yatırılıyorsa mutlaka vergi seçeneğinin seçilmesi ve vergiye ait bilgilerin sisteme girilmesi
gerekmektedir.
Posta Çeki Hesabından Ödeme İşlemi:
Posta çeki hesap sahipleri ya da vekili veya tasarrufa yetkili kişiler hesaplardan para
çekebilirler.
Gerçek kişi posta çeki hesap sahipleri, Pttkartını ve kimliklerini ibraz ederek
otomasyona açık bütün PTT merkez ve şubelerinden,
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
255 / 635
Tüzel kişilik yetkilileri ise yetki belgesinin bulunduğu PTT merkezinden para
çekebilmektedir.
Bir seferde TL posta çeki hesabından çıkacak miktar;
Gerçek Kişi durumundaki alıcılar için
:
Özel Hukuk Tüzel Kişiliği durumundaki alıcılar için :
Kamu Tüzel Kişiliği durumundaki alıcılar için
:
30.000,00 TL
60.000,00 TL
Sınırsız
Bir seferde Döviz Pozisyonlu posta çeki hesabından çıkacak miktar;
Gerçek Kişi durumundaki alıcılar için
5.000,00 USD veya 5.000,00 EURO
Özel Hukuk Tüzel Kişiliği durumundaki alıcılar için 20.000,00 USD veya 20.000,00 EURO
olup hesabın açıldığı döviz cinsinden ödenecektir
Posta Çeki Hesabından Aktarma İşlemi:
Posta çeki hesap sahipleri ya da vekili veya tasarrufa yetkili kişiler hesaplarından belli
miktardaki paranın başka bir posta çeki hesabına aktarabilirler. Posta çeki aktarma işlemi
sınırsızdır.
PTT Genel Müdürlüğünce yapılan protokoller gereğince uygun görülen posta çeki
hesapları ile Kamu kurum ve kuruluşları ile belediyelerin ve bunlara bağlı idare ve kurumların,
vakıfların ve hesap sahiplerinin kendi posta çeki hesaplarına yapılan kabul işlemlerinden
posta çeki aktarma ücreti alınmaz.
Periyodik aktarma talimatlarından da aktarma ücreti alınır.
Yatırma ücreti alan bir posta çeki hesabından yatırma ücreti almayan bir posta çeki
hesabına aktarma yapılması halinde aktarma ücreti alınmaz ancak, yatırma ücreti almayan
bir posta çeki hesabından yatırma ücreti alan bir posta çeki hesabına yapılan aktarma işlemi
ücretlidir.
Gerçek kişi posta çeki hesap sahipleri, Pttkartını ve kimliklerini ibraz ederek
otomasyona açık bütün PTT merkez ve şubelerinden,
Tüzel kişilik yetkilileri ise yetki belgesinin bulunduğu merkezden,
Basit havale formu doldurarak posta çeki hesaplarından istedikleri başka bir posta
çeki hesabına para aktarabilirler. Formun doldurulmasında yatırma işlemindeki kurallar
geçerlidir.
İnteraktif posta çeki hizmeti:
Posta çeki hesap sahiplerine daha kaliteli, süratli ve rantabl hizmet verilebilmesi
bakımından 01.06.2006 tarihinden itibaren interaktif posta çeki işlemlerine başlanılmıştır.
Bu hizmet ile posta çeki hesap sahipleri herhangi bir PTT işyerine gitmeden ev, ofis ve
işyeri gibi bulundukları yerden posta çeki işlemlerinin internet aracılığıyla yapabilmektedirler.
Bu çalışma ile posta çeki hesap sahipleri, hesaplarının detaylarının
görüntüleyebilmekte, isme havale işlemlerini yapabilmekte, başka bir posta çeki hesabına
para aktarabilmekte, kredi kartı borcu ödeme, su, telefon, GSM faturası ödeme işlemleri ile
bankalara havale işlemlerini yapabilmektedir.
Bunun için posta çeki hesabı sahiplerinin bir işyerimize başvurarak İPÇ Abonelik
Sözleşmesini imzalaması gerekmektedir.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
256 / 635
YURTDIŞI HAVALE İŞLEMLERİ
YURTDIŞI HAVALE TÜRLERİ
1-POSTA HAVALESİ
Posta havalesi hizmeti otomasyon ortamında, manuel olarak ve Kuruluşumuz sistemi
üzerinden verilmektedir. Bu kapsamda;
EUROGIRO ÜZERİNDEN:
Eurogiro (Avrupa Posta Bankaları ve Çek Merkezleri Bilgisayar Şebekesi) adı verilen
şebeke üzerinden hizmet veren ve Kuruluşumuz tarafından da anlaşma sağlanan Posta
İdareleriyle otomasyon ortamında verilmektedir. Bu şebeke üzerinden çoğunluğu Avrupa
ülkesi 24 ülke ile hizmet sürdürülmekte ancak Belçika ile 2013 yılından bu yana BelçikaTürkiye yönünde tek taraflı çalışılmaktadır.
Eurogıro Şebekesi Üzerinden Karşılıklı Havale Hizmeti Verilen Ülkeler
1-Almanya
2-Avusturya
3-Belçika
4-İsviçre
5-İtalya
6-Japonya
7-Romanya
8-Sırbistan
9-Slovakya
10-Portekiz
11-Letonya
12-Hırvatistan
13-Fransa
14-Yunanistan
15-Macaristan
16-Brezilya
17-İspanya
18-Çek Cum.
19-Arnavutluk
20-Polonya
21-Bulgaristan
22- Tayland
23- Ukrayna
24- Litvanya
Elektronik ortamda yapılan havale hizmetine geçilmesiyle birlikte servis kalitesinde
önemli bir gelişme sağlanmış ve havalelerin ödeme süresi 3 ila 5 güne indirilmiştir.
Posta Bankaları ve idareleri arasındaki nakit ödemeler (hesaba para yatırma,
hesaptan para ödeme, hesaptan para aktarma vb.) çekli ödemeler, hesaplaşma işlemleri,
posta ve çek havalesi hizmetleri, araştırma istekleri ve cevaplar gibi işlemler aynı gün yapılır.
Havaleler gönderici ve alıcı ülkenin para birimi üzerinden yapabildiği gibi, 3. Bir
ülkenin para birimi ve karşılıklı anlaşmalarla belirlene para birimi üzerinden de yapılır. ( Bu
Paragraf çıkarılmştır.)
Söz konusu sistem üzerinden yapılan havale işlemleri için bu sisteme üye ülkelerle ile
karşılıklı protokol imzalanmakta olup bir işlemde gönderilecek ve ödenecek olan havale
tutarlarına ilişkin üst limitler ülkelerin talepleri ile belirlenir. Örneğin Almanya’ya bir işlemde
gönderilebilecek üst limit 1.500 EURO ile sınırlandırılmışken, Avusturya için 3.600 EURO ile
sınırlandırılmıştır.
Hazine Müsteşarlığınca Kuruluşumuza verilen yetki dahilinde bir kişinin bir defada
yurtdışına gönderebileceği havale limiti 5.000 USD ve eşiti EURO ile sınırlandırılmış
bulunmakla birlikte ödemelerde herhangi bir sınır bulunmamaktadır.
EUROGIRO HAVALELERİNDE KABUL İŞLEMİ
• Gönderici tarafından MP1 kabul formu doldurulur
• Formda yer alan;
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
257 / 635
— paranın gönderileceği ülke,
— havale tutarı,
— alıcı ad ve soyadı,
— alıcı adres bilgileri,
— gönderici ad ve soyadı,
— gönderici adres bilgileri,
—göndericiye ait kimlik bilgileri (Türk vatandaşları için nüfus cüzdanı, yabancı
vatandaşlar için ise pasaport ve ülkemizde yerleşik yabancılar için ise bunlara ek olarak
ikamet tezkeresi görülüp teyit edildikten sonra) gişe personelince sisteme girilir.
EUROGIRO HAVALELERİNİN ALICISINA TESLİMİ
• Eurogiro havaleleri en geç 3–5 gün içerisinde alıcılarına ulaştırılır.
• Pttbank Daire Başkanlığında kurulu bulunan sisteme ulaşan havaleler anında alıcının
ikamet adresinin bulunduğu ildeki PİM’lere, PİM’in bulunmadığı yerlerde ise Merkez
Müdürlüklerine suret dökümleri alınmak üzere sevk edilir ve buradan alıcıya haber
kağıdı yollanır.
• Bu haber kağıdıyla işyerlerimize gelen alıcının kimlik bilgileri tespit ve teyit edildikten
sonra havalenin alıcısına ödenmesi sağlanır.
• Haber kağıdı eline ulaşmamış alıcı ise herhangi bir PTT Merkezinden referans
numarasıyla kimlik tespit ve teyidinden sonra havalesini alabilir.
MANUEL OLARAK:
Eurogiro üzerinden çalışmayan ve Kuruluşumuzla anlaşması olan Posta İdareleriyle de
manuel olarak yurtdışı havale hizmeti de verilmektedir.
Ayrıca 14 ülke ile karşılıklı, 1 ülke ile Türkiye-yurtdışı yönünde olmak üzere toplam 15
ülke ile de manuel olarak yurtdışı havale hizmeti yürütülmektedir.
MANUEL YURTDIŞI HAVALENİN KABUL İŞLEMİ
• Gönderici tarafından MP1 kabul formunda yer alan;
— paranın gönderileceği ülke,
— havale tutarı,
— alıcı ad ve soyadı,
— alıcı adres bilgileri,
— gönderici ad ve soyadı,
— gönderici adres bilgileri,
—göndericiye ait kimlik bilgileri (Türk vatandaşları için nüfus cüzdanı, yabancı
vatandaşlar için ise pasaport ve ülkemizde yerleşik yabancılar için ise bunlara ek olarak
ikamet tezkeresi görülüp teyit edildikten sonra) gişe personelince sisteme girilir.
• Her bir havale için kayıtlarda tutulmak üzere sistem tarafından belirlenen K ile
başlayan kabul referans numarası MP1 kabul formunun üzerine el ile yazılır.
(Referans numarası; gişe no, merkez no, tarih ve kabul numarasından oluşur)
• Formun alındı ve asıl kısımları işlem yapan memur tarafından imzalanıp kabul
damgası basıldıktan sonra alındı kısmı göndericiye verilir, kalan kısmı ise kabulü yapan
işyerimizce alıcısına ödenmek üzere varış ülkesine posta yoluyla gönderilir.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
258 / 635
• Gürcistan ile karşılıklı olarak havale hizmeti faks üzerinden, BAE, Kırgızistan, Malezya,
Sudan ile karşılıklı liste havalesi ile çalışıldığından bu ülkelere ait MP1 havale formları
kayıtlı gönderi olarak Pttbank Daire Başkanlığı’na gönderilir.
MANUEL YURTDIŞI HAVALENİN ALICISINA TESLİMİ
• Yurtdışı manuel havaleler en geç 10-15 gün içerisinde alıcılarına teslim edilmektedir.
• Pttbank Daire Başkanlığı’na ulaşan manuel havaleler sistem üzerinden alıcının ikamet
adresinin bulunduğu ildeki PİM’lere, PİM’in bulunmadığı yerlerde ise Merkez
Müdürlüklerine suret dökümleri alınmak üzere sevk edilir.
• PİM yada PİM’in bulunmadığı yerlerde Merkez Müdürlüklerince suret dökümleri
günlük olarak alınır ve haber kağıdı kayıtlı olarak düzenlenir ve alıcıya imza karşılığı
teslim edilir.
• Bu haber kağıdıyla işyerlerimize gelen alıcının kimlik bilgileri tespit ve teyit edildikten
sonra havale alıcısına ödenir.
KURULUŞUMUZ SİSTEMİ ÜZERİNDEN:
Bugün için anlaşma sağlanan K.K.T.C., Azerbaycan ve ileride başka ülkelerle de
yaygınlaştırılması hedeflenen proje kapsamında; İdaremiz otomasyon sisteminin web
bağlantısı ile karşılıklı gerçekleştirilen posta havalesi hizmetidir.
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti ile daha önce manuel olarak yürütülmekte olan havale
hizmeti 14/11/2007 tarihinden itibaren otomasyon ortamında yürütülmeye başlanmıştır.
Azerbaycan ile de havalelerin sevki otomasyon ortamında sağlanmaktadır. Bu işlem
Ülkemizden Azerbaycan Posta İdaresi adına on-line havale kabulü yapılması ve havale
bilgilerinin Azerbaycan/Bakü’de belirtilen bir noktaya ulaştırılması, Azerbaycan’dan Türkiye
yönünde gönderilecek havalelerin ise Bakü’de belirtilen noktadan Türkiye’ye on-line
gönderilmesi şeklinde gerçekleştirilir.
Kabul edilen havale bilgileri sistem üzerinden gönderileceğinden mükerrer ödemeye
sebebiyet verilmemesi bakımından Eurogiro ülkelerine kabul işleminde olduğu gibi MP1
“Yurtdışı Havale Kabul” formülleri, gönderilmeyip herhangi bir araştırmaya esas olmak üzere
merkezde sırasında muhafaza edilir.
Havalelerin ödeme işlemi U ile başlayan 24 haneli referans numarası sorgulanmak
suretiyle yerine getirilir.
2- WESTERN UNION
Western Union aracılığıyla sağlanan hızlı para transferi hizmetidir.
Bu hizmetle;
• 200’den fazla ülkede yaklaşık 486 bin acentede hızlı para transferi sağlanmaktadır.
• Şu an için otomasyona açık 2.000’den fazla işyerimizde verilmektedir.
• Alıcısına en geç 30 dakika içerisinde ulaştırılmaktadır.
• Kabul işlemleri EURO ve USD cinsinden, ödeme işlemleri ise EURO, USD veya
müşterilerin istemesi halinde TL olarak da yapılır.
WESTERN UNION HAVALELERİNİN KABUL İŞLEMİ
Gönderici tarafından bu hizmete özel 3 nüshalık kabul formu (yeşil renk) doldurulur.
Formda yer alan;
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
259 / 635
— paranın gönderileceği ülke,
— havale tutarı, alıcı ad ve soyadı,
— gönderici ad ve soyadı,
— gönderici adres bilgileri,
—göndericiye ait kimlik bilgileri (Türk vatandaşları için nüfus cüzdanı, sürücü
belgesi, yabancı vatandaşlar için ise pasaport ve ülkemizde yerleşik yabancılar için ise bunlara
ek olarak ikamet tezkeresi görülüp teyit edildikten sonra) gişe personelince sisteme girilir.
Sistemde kabul işleminin onaylanmasından sonra sistemin otomatik olarak verdiği
havale kontrol numarası (MTCN) alıcıya iletilmek üzere göndericiye verilir.
WESTERN UNION HAVALELERİNİN ÖDEME İŞLEMİ
• Gönderici ve alıcı ad ve soyadı,
• Gönderilen para tutarı,
• Göndericiye verilmiş olan havale kontrol numarası (MTCN),
• Kimlik tespit ve teyidinden (Türk vatandaşları için nüfus cüzdanı, yabancı vatandaşlar
için ise pasaport ve ülkemizde yerleşik yabancılar için ise bunlara ek olarak ikamet
tezkeresi görülüp teyit edildikten) sonra havale alıcısına ödenir.
Ödeme esnasında Western Union’a ait ödeme formunun (sarı renk) arka yüzünde
bulunan Hizmet Şartlarının alıcıya okutularak boş bir nüshanın imzalatılması gerekmekte
olup, sistemden alınan PTT Bank İşlem Belgesi ile birleştirilerek merkezde sırasında
saklanmakta, söz konusu belgenin diğer nüshası ise alıcıya verilmektedir.
YURTDIŞI ÖDEME ŞARTLI HAVALE HİZMETİ
Taahhütlü veya değer konulmuş (sigortalı) mektuplar ile değer konulmuş (sigortalı)
veya konulmamış (sigortasız) koliler postaya verme şartlarına uymak kaydıyla anlaşma
yapılmış dış ülkelere gönderilmek üzere ödeme şartlı olarak kabul edilir.
Gerek mektup postası gerekse koli postası gönderileri için kullanılmak üzere “TFP 3 –
Uluslararası Ödeme Şartlı Havalesi” adıyla tek tip formül kullanılır.
YURTDIŞI ÖDEME ŞARTLI HAVALESİ KABUL İŞLEMİ VE TFP3 FORMÜLÜNÜN KULLANIMI
• Yurtdışı ödeme şartlı gönderi kabulü sırasında TFP 3 ödemeli havalesi formülündeki
alıcı ve gönderici ad ve adresinin, ödeme şartlı bedelinin (rakamla ve yazıyla), ödemeli
madde göndericisi tarafından doğru ve okunaklı yazılıp yazılmadığı kabul memuru
tarafından kontrol edilir.
• Ödemeli gönderiye ait kabul bilgilerinin (kabul tarihi, kabul no. vb.) TFP 3 formülünün
alındı ve asıl kısmında bulunan “Gönderinin Tanımı” (Identification de l’envoi) olarak
belirtilen alana eksiksiz ve düzgün bir şekilde yazılması sağlanır.
• Formülün en sağda bulunan parçası ödemeli bedelinin havalesi esnasında varış
ülkesince düzenleneceğinden, bu alan boş bırakılır.
• İlgili bölümleri usulünce doldurulan ve gerekli kontrolleri yapılan TFP 3 formülü koli
yollama kağıdına zımba ile düşmeyecek şekilde iliştirilir.
• Koli yollama kağıdına iliştirilen TFP 3 formülünün herhangi bir nedenle düşüp
kaybolması durumunda, maddenin ödemeli olduğunun belirlenmesi bakımından
gerek koli yol kağıdına, gerekse ödemeli maddenin üzerine görülecek şekilde turuncu
renkli ödeme şartlı etiketi yapıştırılır.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
260 / 635
YURTDIŞI ÖDEME ŞARTLI GÖNDERİLERİN TESLİMİNDE;
• Ödeme Şartlı gönderilerin teslimi sırasında gönderinin alıcısından T.C. kimlik, sürücü
belgesi,vergi kimlik ya da pasaport numarası gibi bilgilerden en az biri alınarak TFP3
formülünün ön yüzünde uygun bir yere yazılır.
• Alıcıdan, ödemeli bedeline ilaveten Posta ve Telgraf Ücret Tarifesi’nde belirtilen
yurtdışı havale kabul ücreti ayrıca alınır.
• Ödeme şartlı havalelerin sistem üzerinden kabulü yapılacaktır. Kabul edilen ülke KKTC
yada Eurogiro sistemine dahil bir ülke ise TFP 3 formu merkezde sırasında
saklanacaktır. Manuel bir ülke ise TFP 3 formu ilgili ülkenin adresine kayıtlı olarak
postalanacaktır.
DİĞER HUSUSLAR
Yurtdışı posta havalesi ile ilgili haber isteme (reklâmasyon) ve iade işlemleri merkezin
bağlı olduğu başmüdürlüğünün talebi üzerine Pttbank Daire Başkanlığı tarafından yürütülür.
Yurtdışı Posta Havalelerinin Bekleme Süresi
Eurogiro ve Kuruluşumuz sistemlerinden kabul edilen havalelerin bekleme süresi
kabul tarihinden itibaren 2 aydır.
Manuel havalelerin bekleme süresi ise kabul tarihini takip eden ayın sonuna kadardır.
Western Union havalelerin sistemde bekleme süresi kabul tarihinden itibaren 45 gündür.
Haber kağıtları;
Ödenmek üzere bekleyen yurtdışı posta havalelerinin alıcılarına bekleme süresi
sonuna kadar (dökümü alan merkez tarafından) her 10 günde bir hatırlatma kağıdı gönderilir.
Vekaletname ile ödeme;
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
261 / 635
Vekaletname ile yapılacak ödemelerde vekaletname üzerinde süre kısıtlaması
getirilmemişse alıcılardan yeni bir vekaletname istenmeyecektir.
Vekaletnamelerde “PTT” veya “Kamu Kurum ve Kuruluşları” ibaresinin yer alması
gerekmektedir.
Vekaletname ile ödemelerde gerçek alıcının hayatta olup olmadığının tespiti amacıyla
TC Kimlik numarası ile KPS’den sorgulama yapılmak zorundadır.
Western Union havaleler vekaletname ile ödenmez.
TRAFİK PARA CEZALARININ TAHSİLATI:
İşyerlerimizce trafik para cezalarının tahsili ile erişme kontrollü karayollarında kaçak
geçiş yapanlardan kesilen geçiş ücreti ve idari para cezalarının işyerlerimiz aracılığı ile tahsil
edilmektedir.
Söz konusu tahsilatlar için aşağıdaki aktarma süreleri geçerlidir:
Pazartesi günü yapılan tahsilat tutarları Perşembe günü,
Salı ve Çarşamba günü yapılan tahsilat tutarları Cuma günü,
Perşembe ve Cuma günü yapılan tahsilat tutarları Salı günü
Bu günlerin resmi tatile rastlaması halinde izleyen ilk iş günü akşamına kadar Vergi
Dairelerinin Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası şubeleri nezdindeki ilgili hesabına, nakden
veya Elektronik Fon Transferi (EFT) ile Vergi Daireleriyle ilişkilendirilen PTT merkezleri
tarafından aktarılmaktadır.
Bununla birlikte PTT işyerlerimizden yapılan hatalı trafik cezası tahsilatlarının
önlenmesi için; Trafik İdari Para Cezaları ile Karayolları Geçiş Cezası tahsilatlarının ayrı
menülerden yapılması amacıyla menü ayrıştırmasına gidilmiş; ayrıca, tebligat üzerindeki CZ
rumuzlu cezaların sisteme girildiğinde, karayolları geçiş cezası ise trafik idari para cezasından
tahsil edilememesi; benzer şekilde trafik idari para cezası ise de karayolları geçiş cezasından
tahsil edilememesi için sisteme uyarı mesajının getirilmesi uygulamasına geçilmiştir.
ÖDEME İŞLEMLERİ:
1-SOSYAL GÜVENLİK KURUMU ÖDEMELERİ:
Şirketimiz ile Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı arasında imzalanan protokol
kapsamında SGK’dan maaş alan hak sahiplerinin (SSK, Bağ-Kur, Emekli Sandığı)
işyerlerimizden ödeme işlemlerine devam edilmektedir.
Gelir/aylık alan hak sahiplerinin konutta ödeme talepleri, herhangi bir yaş sınırı ve
özür oranına bakılmaksızın ücretsiz karşılanmaktadır.
Buna ek olarak Şirketimizden emekli maaşı alan SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı
emeklilerine Eylül 2011 ayı itibari ile Pttkart tahsis edilerek, hak sahiplerinin maaş/aylıklarını
bu kartlar vasıtasıyla işyerlerimizden, Pttmatik cihazlarından veya diğer bankaların yurtiçi ve
yurtdışı ATM’lerinden ödenebilmesi ve alışverişlerinde kullanabilmeleri sağlanmıştır.
2-AİLE VE SOSYAL POLİTİKALAR BAKANLIĞI ÖDEMELERİ:
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
262 / 635
Şirketimiz ile Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Sosyal Yardımlar Genel Müdürlüğü
arasında sürdürülen işbirliği uyarınca işyerlerimizden aşağıdaki ödemeler yapılmaktadır.
Bu ödemelerin tamamı sistemde ödenmek üzere 6 ay bekletilmekte, bu süre sonunda
otomatik olarak Bakanlığa iade edilmektedir.
a. 2022 Sayılı Kanun Ödemeleri:
2022 Sayılı Kanun kapsamında aylık alan hak sahiplerinin ödemeleri 3 ayda bir PTT
işyerlerimizden ve konutta yapılmaktadır.
b. Şartlı Eğitim ve Şartlı Sağlık Yardımı Ödemeleri:
İhtiyaç sahibi ailelere, çocuklarını düzenli olarak okula göndermeleri şartıyla Şartlı
Eğitim Yardımı ödemeleri,
Okul çağı öncesi çocuklarının düzenli sağlık kontrollerini yaptıramayan ailelere ve
anne adaylarına düzenli Şartlı Sağlık Yardımı ödemeleri yapılmaktadır.
Kadının aile ve toplum içindeki konumunun güçlendirilmesi amacıyla iki ayda bir
ödemeler doğrudan annelere yapılmaktadır.
Şartlı Eğitim Yardımı ve Şartlı Sağlı Yardımı Ödemeleri, başvuran kişinin T.C. Kimlik
numarası ile kendisine ya da kanuni temsilcisine kimlik tespiti yapılarak tüm
işyerlerimizden yapılmaktadır.Bu ödemede konutta teslim hizmeti yoktur.
c. Eşi Vefat Eden Kadınlara Yönelik Düzenli Nakdi Sosyal Yardım Ödemeleri:
Eşi vefat etmiş ve muhtaç durumda bulunan, hiçbir Sosyal Güvenlik Kuruluşuna tabi
olmayan ve bu Kuruluşlardan gelir ya da aylık almayan kadınlara iki ayda bir başvuran
kişinin T.C. Kimlik numarası ile kendisine ya da kanuni temsilcisine kimlik tespiti
yapılarak tüm işyerlerimizden yapılan ödemelerdir.
d. Muhtaç Asker Ailelerine Yönelik Yapılan Sosyal Yardım Ödemeleri:
Evladı askerde olan ailelerden muhtaç olanlara iki ayda bir başvuran kişinin T.C. kimlik
numarası ile kendisine ya da kanuni temsilcisine kimlik tespiti yapılarak tüm
işyerlerimizden yapılan ödemelerdir. Bu ödemede konutta teslim hizmeti yoktur.
e. fEvde Bakım Ücreti Ödemeleri:
Hasta ve bakıma muhtaç kişilere tüm işyerlerimizden en kısa sürede ödenmeye
başlanacaktır.
f. İl / İlçe SYDV Ödemeleri:
2009 yılı başından itibaren Şirketimiz ile İl ve İlçelerde bulunan Sosyal Yardımlaşma ve
Dayanışma Vakıfları arasında imzalanan protokoller uyarınca muhtaç durumdaki
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
263 / 635
kişilere PTT işyerlerinde ve hak sahiplerinin konutlarında yardım ödemesi işlemlerine
başlanmıştır.
3- İŞ-KUR ÖDEMELERİ
Şirketimiz ile İş-Kur Genel Müdürlüğü arasında sürdürülen işbirliği uyarınca
işyerlerimizden aşağıdaki ödemeler yapılmaktadır.
a. İşsizlik sigorta primi ödemesi,
b. İş kaybı tazminatı ödemesi,
c. Ücret garanti fonu ödemesi
d. Kısa çalışma ücreti ödemesi
e. Söz konusu ödemeler sadece PTT işyerlerinden yapılmakta olup, Pttkart uygulaması ve
konutta teslim hizmetimiz bulunmamaktadır.
İş-Kur ödemeleri 6 ay süre ile Şirketimizde bekletilmekte, hareket görmemesi halinde
bekleme müddeti sonunda ilgili Kuruma iade edilmektedir.
Ödemelerde Kimlik Tespiti;




Tüm ödemelerde kimlik tespiti esastır.
Ödemeler, hak sahibinin kendisine ödeme gününden itibaren kimlik tespiti (nüfus
cüzdanı, sürücü belgesi, pasaport, avukatlık kimliği ) yapılmak ve görülmek suretiyle
yapılmaktadır. Hak sahibinin kimlik tespitine esas ibraz ettiği belgede T.C Kimlik
Numarası olması zorunluluğu aranmayacaktır.
SSK, Bağ-Kur ve Emekli Sandığı emeklilerine işyerlerimizden yapılan maaş
ödemelerinde oluşabilecek suiistimal ve yolsuzlukların önüne geçilebilmesini teminen
ödemelere ilişkin kimlik tespiti işlemleri kesinlikle Kimlik Paylaşım Sistemi (KPS) Nüfus
Doğrulama ekranından emeklinin ibraz ettiği geçerli kimlik belgesinin kontrol edilmesi
suretiyle yapılacak olup, hak sahibinin kimlik bilgilerinde herhangi bir tutarsızlık,
eksiklik ve şüpheli durum olması halinde ödeme işlemi yapılmayacaktır. Ayrıca KPS
sisteminin çalışmaması nedeniyle sorgulama yapılamadığı durumlarda kesinlikle
ödeme işlemi gerçekleştirilmeyecektir. (Hesap aktivasyon ve bilgi güncelleme
işlemlerinde her halükarda kimlik fotokopisi alınacaktır)
Diğer ödemelerde ise ödemeyi alacak kişilerin Kimlik Paylaşım Sisteminden kimlik
dökümü alınmasında herhangi bir sorun yaşanması durumunda, yanlarında kimlik
fotokopisi varsa ve gişe görevlisine verirlerse alınacak yoksa emeklilerden kimlik
fotokopisi istenmeyecektir. Ancak, merkezde fotokopi cihazı var ise personel kimlik
fotokopisini kendisi alacaktır. Kimlik fotokopisinin alınamaması durumunda ise
müşterinin ibraz ettiği kimlik belgesinden; kimlik türü, verildiği yer, veriliş tarihi ve
numarası, doğum yeri, doğum tarihi, nüfusa kayıtlı olduğu il/ilçe, anne adı, baba adı
ve T.C. Kimlik Numarası PTTBank İşlem Belgesinin işyerinde kalacak nüshanın arka
yüzüne yazılır.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
264 / 635




Tüm ödemelerde PTTBank İşlem Belgesinin ön yüzüne alıcının el yazısı ile adı soyadı,
imzası, tarih ve varsa telefon numarası yazdırılacaktır.
Ödeme işleminden sonra 2 nüsha olarak düzenlenen ve hak sahibine imzalatılan
PTTBank İşlem belgesinin birinci nüshası hak sahibine verilir. 2. nüshası merkezinde
sırasında saklanacaktır.
Ödeme evrakının arkasına mutlaka alıcının el yazısı ile adı soyadı, imzası ve işlemin
gerçekleştirildiği o günkü tarihin yazdırılması, okuma yazması olmayanlar için ise sol
elinin başparmağı ile parmak bastırılması, sol el başparmağı yoksa diğer
parmaklarından biri ile bu işlemin yapılarak hangi parmak basıldıysa basılan parmağın
adının yazılması (örneğin: sağ el işaret parmağı gibi) sağlanacaktır.
Sistemden yapılan sorgulamalı ödemelerde hak sahibinin evlenme ve boşanma
nedeniyle soyadının nüfus cüzdanında yer alan soyadından farklı olması durumlarında
bayanlar için nüfus cüzdanının arka tarafında “Kızlık Soyadı” alanında yer alan bilgi ya
da beyan edilen evlilik cüzdanı/soyadı değişikliğini gösterir belge kontrol edilerek
ödeme yapılabilmektedir. (Bu kural sadece ödemeler için geçerli olup, Pttkart
aktivasyon işlemleri için kimlik bilgileri ile sistem bilgilerinin aynı olması
gerekmektedir.)
Bu durumdaki ödemelerde ibraz edilen kimlik v.b. belgelerin birer fotokopisi ile
ödeme işlemine ilişkin KPS sorgusuna ait belge de dahil olmak üzere diğer belgeler
birleştirilerek sırasında saklanacaktır.
Ancak, hak sahibinin kendisine tahsis edilen maaş/aylık hesabını aktive ettirmek için
ya da posta çeki hesabına aktarılan maaş/aylığını almak için işyerlerimize başvurması
halinde ilgili kişinin ibraz ettiği kimlik bilgileri (adı, soyadı, seri numarası vb. gibi) ile
Kimlik Paylaşım Sistemi Nüfus Doğrulama ekranından otomatik olarak getirilen kimlik
bilgilerinin uyuşmaması halinde söz konusu hesap kesinlikle aktive edilmeyerek, hak
sahibi nüfus cüzdanını değiştirmek ve güncellemek üzere nüfus müdürlüklerine
yönlendirilecektir.

İşyerlerimizden sorgulamalı olarak yapılmakta olan maaş/aylık ödemelerinde, hak
sahibinin T.C. Kimlik numarası girişi yapılarak sorgulama yapıldığında, sistem üzerinde
görüntülenen adı soyadı bilgilerinin uzun olması durumunda, ilgilinin sistemde
soyadının eksik çıkması ya da çift isimli olanlarda isimlerden birinde kısaltma olduğu
durumlarda, hak sahibinin ibraz ettiği kimlik belgesindeki diğer bilgilerle (T.C. kimlik
numarası, sicil no, kısaltılamayan ad soyad, kimlik seri ve sıra numarası vb. gibi.)
Kimlik Paylaşım Sistemi Nüfus Doğrulama ekranından gelen bilgiler karşılaştırılacak
herhangi bir tutarsız durum yok ise ödeme işlemi gerçekleştirilecektir.

Vekil, vasi veya kayyıma gişelerden yapılacak ödemelerde, ödemeyi almak üzere
işyerimize müracaat eden kişinin ibraz ettiği geçerli kimlik belgesindeki bilgiler ile
Kimlik Paylaşım Sistemi Nüfus Doğrulama ekranından sorgulanacak kimlik bilgileri
karşılaştırılarak doğruluğu teyit edilecek, sonrasında KPS’den alınan döküm ile ilgilinin
vekil, vasi veya kayyımlığını gösteren belgelerin aslı görülerek bir örneği ödeme
belgesine iliştirilerek işyerinde sırasında saklanacaktır. Kimlik tespiti sadece vekil, vasi
veya kayyım için yapılacak olup, gerçek hak sahibinin kimlik tespiti yapılmayacaktır.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
265 / 635






Vekaletname üzerinde yazılı hak sahibine ya da vekalet verilen kişilere ait bilgiler (adı
soyadı, T.C. Kimlik numarası v.b.) ile müracaat eden kişinin beyan ettiği bilgiler
arasında farklılık olması durumunda vekile ödeme işlemi yapılmayarak,
vekaletnamenin yenilenmesi talep edilecektir.
Yabancı uyruklu kişilere yapılacak maaş/aylık ve sosyal yardım ödemelerinde işlemler,
Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü ve Nüfus Müdürlükleri tarafından
verilen Yabancı Kimlik numarası ile Kimlik Paylaşım Sistemi Yabancı Kimlik Sorgulama
ekranından sorgulama yapılarak, ekrana gelen kimlik bilgileri ile geçerli kimlik belgesi
olarak kabul edilen ve müşteri tarafından ibraz edilen pasaport, ikamet belgesi
(ikamet tezkeresi), Maliye Bakanlığı Belgesi veya Vergi Kimlik Kartındaki bilgiler
karşılaştırılarak gerçekleştirilecektir.
Yabancı uyruklu kişilere sorgulamalı ödemelerden yapılacak ödemelerde sorgulama
işlemi yabancı kimlik numarasının yanı sıra SGK tarafından hak sahiplerine verilen
tahsis numarası ile de yapılabilecektir.
Doğumla Türk vatandaşı olup da, İçişleri Bakanlığından Türk vatandaşlığından çıkma
izni olanlar ve bunların Türk vatandaşlığından çıkma belgesinde kayıtlı reşit olmayan
çocukları, üzerinde T.C. Kimlik numarası yer alan 5203 Sayılı Kanunla Tanınan Hakların
kullanılmasına ilişkin belgeden yararlanmakta olup, bu belge tek başına kimlik belgesi
yerine geçmemektedir. Bu nedenle sadece bu belgenin ibrazı ile ödeme yapılmayacak
olup, müracaat edenlerden bu belge ile birlikte vatandaşlıklarını kazandıkları ülkenin
resmi kimlik belgesi de istenecektir.
Okuryazar olmayan hak sahiplerine yapılacak ödemelerde şahit aranmayacak, ödeme
işlemi sonrasında yazdırılan PTTBank İşlem belgesine alıcının sol elinin başparmağı ile
parmak bastırılması, sol el başparmağı yok ise diğer parmaklarından biri ile bu işlem
yapılarak hangi parmak basıldıysa basılan parmağın adının yazılması sağlanacaktır.
Görme engellilere yapılacak maaş/aylık ve sosyal yardım ödemelerinde hak sahibinin
şahit istemesi durumunda; en fazla 2 şahit olmak üzere şahidin/şahitlerin kimlik
tespiti yapılarak PTTBank İşlem belgesinin arkasına şahidin/şahitlerin el yazısı ile adı
soyadı, imzası, tarih ve varsa telefon numarası alınacak, şahit talep etmemesi
durumunda ise tüm ödemelerde olduğu gibi ödeme işlemi sonrasında yazdırılan
PTTBank İşlem belgesinin arkasına hak sahibinin el yazısı ile adı soyadı, imzası, tarih
ve varsa telefon numarası yazdırılacaktır.
Velayete yapılan ödemelerde;
 Anne ve babanın evliliği devam ettiği sürece 18 yaşından küçük çocukların velayetini
anne ve baba birlikte kullanabilmektedirler. Yani anne veya babadan birinin velayet
altındaki çocuğun hak ettiği tutarı almak için PTT işyerine müracaatı yeterlidir. Bu
durumda velinin ve 18 yaşından küçük çocuğun geçerli kimlik belgesinin ibrazı
istenecektir.
 Anne ve babadan birinin ölümü halinde sağ kalan ebeveyn, boşanmada ise kendisine
velayet verilen taraf çocuk adına işlem yapabilecektir. Velayet altındaki çocuğa
yapılacak ödemelerde çocuğun halen velayet altında bulunup bulunmadığına
bakılacak olup, (yani çocuğun 18 yaşını doldurup doldurmadığı nüfus cüzdanından
kontrol edilecek ve çocuğun velayet altına alındığına dair mahkeme kararı da ilgiliden
istenecektir.) çocuğun 18 yaşını doldurduğu tarihten sonra velilerine herhangi bir
ödeme yapılmayacaktır.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
266 / 635
 18 yaşından küçük çocuk adına yatan maaşlarda, anne ve babadan birinin vefat etmiş
olması halinde sağ olan ebeveyn velayet hakkını haizdir.
 Bununla birlikte sağ olan ebeveyn noter onaylı vekaletname ile üçüncü bir kişiyi vekil
tayin ederek çocuğuna ait aylığın vekile ödenmesini isteyebilir.
 Evlilik dışı dünyaya gelen çocuklarla ilgili olarak Türk Medeni Kanununun 337.
Maddesinde,
“Anne ve baba evli değil ise velayet anaya aittir. Ana küçük, kısıtlı veya ölmüş ya da
velayet kendisinden alınmışsa hakim, çocuğun menfaatine göre, vasi atar veya
velayeti babaya verir.” denilmektedir.
Yukarıdaki düzenlemenin 1.fıkrası gereği, ana ve babanın evli olmaması halinde
velayet hakkı anneye aittir. Anne ile çocuk arasındaki soy bağı doğumla kurulduğu için
anne kanundan dolayı doğrudan doğruya velayet hakkına sahip olmaktadır.
18 yaşından küçük ve evlilik dışı dünyaya gelen çocuğun babasının vefatı nedeniyle
babasından aylık bağlanması durumunda, çocuk adına yatan aylıklar mahkemece
atanan bir vasi yok ise velayet anneye ait olduğundan ödemeler de anneye
yapılacaktır.
Vasi veya Kayyıma Ödemelerde;
 Vesayet altında bulunan veya kendisine kayyım atanan kimselerin vasi veya
kayyımlara yapılacak ödemelerde, vasi ve kayyım olarak atamaya ilişkin vesayet
makamı olan Sulh Hukuk Mahkemesince verilen kararın ibrazı istenecektir. Sulh
Hukuk Mahkemesince verilen kararda daha az bir süre verilmişse karardaki süre
gözetilecek, kararda süreye yer verilmemişse vasi olarak atanma tarihinden itibaren
iki yıl sonra yine Sulh Hukuk Mahkemesince verilen vasilik veya kayyımlık süresinin
uzatıldığına ilişkin karar istenilecektir.
 18 yaşından küçük özürlüler için mahkemece özel bir vasi belirlenmemiş ise anne
veya babasına yapılacak ödemelerde vasilik belgesi talep edilmeyecektir.
 Ergin (Vesayet altında bulunan 18 yaşından büyük) ancak rahatsızlığı nedeniyle
bakıma muhtaç çocuklar açısından hükmedilen velayete ilişkin olarak süre yönünden
kısıtlayıcı bir düzenleme bulunmadığından, bu kişiler için veli olduğunu
belgeleyenlerden velayet süresiz olduğundan, ayrıca ilgili Mahkemeden vasiliğin
uzatılması kararı getirmeleri istenmeyecektir.
 Türk Mahkemelerinin, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları yönünden münhasır yetkili
olduğu velayetle ilgili olarak yabancı mahkemelerce verilen kararların Türkiye’de
tenfizi mümkün bulunmadığından, yurtdışından alınan ve Türkiye’de icra kabiliyeti
bulunmayan vesayet kararları veya belgelerine dayanılarak yabancı ülkelerce verilen
Vasilik Belgesi ile vasiye ödeme yapılmayacaktır.
Vekaletname ile vekile ödemelerde;
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
267 / 635
 Borçlar Kanununda vekalet ilişkisinin sona ermesine ilişkin düzenlemede herhangi bir
süre öngörülmediğinden verilen vekaletnamede herhangi bir geçerlilik süresi yer
almıyor ise vekil azledilinceye kadar vekaletname geçerlidir. Bu nedenle hukuken her
yıl noter onaylı vekaletnamenin yenilenmesi istenmeyecektir.
 Vekaletnamelerin işyerlerimizde kullanılabilmesi için üzerinde; “PTT”, “PTT işyerleri”,
“Kamu Kurum ve Kuruluşlarından” veya “Tüzel Makam ve Kuruluşlardan” alacakların
(alacak, maaş, aylık, ödeme, yardım ödemesi, işsizlik ödemesi gibi ifadelerden
herhangi birinin geçmesi yeterlidir) talep, tahsili veya ahzu kabza ifadesinin
bulunması gerekmektedir.
 APOSTİL ibaresi taşıyan yurtdışı vekaletnamelerde Türkçe tercümeleri ile birlikte aslı
veya tasdikli örneği ibraz edilmelidir. APOSTİL ibaresi taşıyan vekaletnamelerde ayrıca
o yerdeki Türk Konsolosluğunun tasdiki aranmadan işlem yapılacaktır. (APOSTİL;bir
belgenin gerçekliğinin tasdik edilerek başka bir ülkede yasal olarak kullanılmasını
sağlayan belge onay sistemidir.APOSTİL kuralları sadece Lahey Konferansına üye veya
taraf ülkeler arasında geçerlidir.)
 APOSTİL ibaresi taşımayan yurtdışı vekaletnameler ile Türkçe tercümelerinde; belge
asıl ya da tasdikli suretleri üzerinden inceleme yapılmak şartıyla vekaletnamelerde o
yerdeki Türk Konsolosluğunun tasdiki ile işlem yapılacaktır.
 K.K.T.C’den alınan vekaletname ile yapılacak ödemelerde; vekaletnamenin K.K.T.C.
İçişleri Bakanlığınca tasdik edilmesi ve Büyükelçiliğimiz Konsolosluk Şubesi tarafından
onaylanması gerekmektedir.
 Avukatlık Kanununun "Örnek Çıkarabilme ve Tebligat Yapabilme Hakkı" başlıklı 56.
Maddesinde;
"Usulüne uygun olarak düzenlenen ve avukata verilmiş olan vekaletname 52 nci
maddede yazılı dosyada saklanır. Avukat, bu vekaletnamenin örneğini çıkarıp aslına
uygunluğunu imzası ile onaylayarak kullanabilir. Avukatın çıkardığı vekaletname
örnekleri bütün yargı mercileri, resmi daire ve kurumlar ile gerçek ve tüzel kişiler için
resmi örnek hükmündedir.
Asıllarının verilmesi kanunda açıkça gösterilmeyen hallerde avukatlar, takip ettikleri
işlerde, aslı kendilerinde bulunan her türlü kağıt ve belgelerin örneklerini kendileri
onaylayarak yargı mercileri ile diğer adalet dairelerine verebilirler.”
Hükmü yer almaktadır.
Bu madde kapsamında avukatlar vekaletname örneklerini aslı gibidir ibaresiyle
onaylamak suretiyle gişelerimizden yapılan maaş/aylık ödemelerinde müvekkilleri
adına işlem yapabileceklerdir.
Ancak, Avukat vekaletnamede belirlenmiş hususlarda talep tahsil işlemleri
yapabilecek olup, vekaletname kapsamı dışında bulunan hususlardaki talepler yerine
getirilmeyecektir.
 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 506 ncı maddesinin birinci fıkrasında;
“Vekil, vekalet borcunu bizzat ifa etmekle yükümlüdür. Ancak vekile yetki verildiği
veya durumun zorunlu ya da teamülün mümkün kıldığı hallerde vekil, işi başkasına
yaptırabilir.” hükmü yer almakta olup, söz konusu hükümden de anlaşılacağı üzere;
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
268 / 635
hak sahibi tarafından noter onaylı vekâletname ile yetkilendirilen vekile, söz konusu
vekâletname ile tevkil (vekil atama) yetkisi verildiyse vekilin vekâlet konusu iş ya da
işlerle ilgili olarak üçüncü bir şahsa vekâlet vermesinde hukuki bir sakınca
bulunmadığından noter onaylı vekaletnamenin vekaleti ile işyerlerimize müracaat
edenlere maaş/aylık ve sosyal yardım ödemeleri yapılabilecektir.
Ancak böyle bir durumla karşılaşıldığında işyerlerimizce ödeme yapılmadan önce hak
sahibi tarafından vekile verilen noter onaylı vekâletnamede para çekme ve tevkil
(vekil atama) yetkisi verilmesi, vekil tarafından üçüncü şahsa verilen noter onaylı
vekâletnamede ise, hak sahibinin parasının çekilmesi konularında yetki verilmesi
koşulları birlikte aranacaktır.
 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun vesayete ilişkin hükümlerinde açık bir yasak
bulunmadığından, vasinin vesayeti altındaki küçük ya da kısıtlı adına yatan maaşın
çekilmesi hususunda noter onaylı vekâletname ile üçüncü bir kişiyi vekil tayin
etmesinde hukuken bir sakınca bulunmamaktadır.
Bu nedenle yurtiçinde Sulh Hukuk Mahkemesince tayin edilen vasinin de ödemeler
için üçüncü bir kişiye noter onaylı vekâletname ile vekil tayin etmesi halinde vekile
maaş/aylık ve sosyal yardım ödemeleri yapılabilecektir.
Konutta Teslim Maaş/Aylık Ödemeleri;



Konutta teslim hizmeti ile yapılan maaş/aylık ve sosyal yardım ödemelerinde,
ödemeler hak sahiplerinin konutunda yalnızca kendisine kimlik görülerek ve ödeme
belgesinin personelde kalan nüshasına tespit edilerek yapılacaktır. Kimlik tespitine
yarayan belgeyi göstermeyen kişilere ödeme yapılmayacaktır.
Konutta teslim emekli ve yardım ödemeleri tek merkezden döküm alınarak konuta
adresine gönderilmekte konutta hak sahibinin kendisine geçerli bir kimlik belgesi
ibraz edilmesi ve imza karşılığı olmak şartıyla ödeme yapılabilmektedir. Hak sahibinin
adresinde bulunmaması durumunda ödenecek gelir/aylıklara ait belge dağıtıcılar
tarafından alıcı adresine en yakın PTT işyerine teslim edilmektedir. Ödemenin ihbarlı
olarak bırakıldığı işyerine aylık alanın telefon ederek ödemesinin ikinci kez
getirilmesini istemesi durumunda PTTBank İşlem Belgesi yazı ekinde konuta ikinci kez
ücretsiz olarak götürülmesi için Merkez+PİM’e sevk edilecek ve ödenmek üzere hak
sahibinin konutuna götürülecektir.
Hak sahibinin adresine ikinci kez gidilmesine rağmen ödeme yapılamaması
durumunda, ödeme evrakı, daha önce ödemenin ihbarlı olarak bırakıldığı işyerine
teslim edilecek, bu işyeri tarafından ise ödeme evrakı, bekleme müddeti süresince
hak sahibine ödeme yapılabilmesi için muhafaza edilecektir. Dolayısıyla ödemenin iki
kez hak sahibinin adresine götürülmesine rağmen yapılamaması durumunda,
bekleme müddeti boyunca sadece ödemenin ihbarlı olarak bırakıldığı işyeri tarafından
ödeme yapılabilecektir.
Bekleme müddeti içerisinde ödemenin yapılamaması durumunda ödeme varakası
iptal edilerek döküm alınan merkeze yazı ilişiğinde gönderilecek ve sistem tarafından,
söz konusu ödemenin ilgili Kuruma iadesi sağlanacaktır.
Ayrıca ödemelerde;
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
269 / 635










Yoklama belgesi talep edilmeyecek ayrıca, ödeme sırasında SSK tarafından verilen
özel belge istenmeyecektir.
Vekaletin azli, maaşa haciz, tedbir, uyarı konulması, maaş üzerindeki mahkeme
kararları Başmüdürlüklerce Pttbank Daire Başkanlığı Ödeme İşlemleri Şube
Müdürlüğüne yazılı bildirilecektir.
Şirketimizden sorgulamalı yöntemle maaş/aylık almakta olan hak sahiplerinin ölümü
halinde varislere kesinlikle ödeme yapılmayacaktır.
Cezaevlerinde tutuklu/hükümlü bulunan hak sahiplerinin maaş/aylıkları hali hazırda
cezaevi mutemetlerine, noter onaylı vekaletname ile vekillerine, mahkemece
belirlenen kişilere (vasi veya kayyım) ödenebilmektedir. Ancak mutemet aracılığıyla
hesap aktivasyon ve maaş hesaplarından ödeme işlemleri kesinlikle
gerçekleştirilmeyecektir.
İş-Kur ödemeleri sadece hak sahibinin kendisine ya da noterden alınmış vekaletname
ile vekile yapılmakta olup, cezaevi mutemetlerine kesinlikle ödeme yapılmayacaktır.
Bakımevlerinde kalan hak sahiplerinin ödemeleri Sosyal Güvenlik Kurumundan talep
etmeleri halinde kaldıkları bakımevlerinde kendilerine, noter vasıtasıyla vekil tayin
ettikleri kişilere veya mahkemece belirlenen kişilere (vasi veya kayyım)
ödenebilecektir.
Şirketimiz aracılığıyla posta çeki hesabından maaş/aylık alan hak sahiplerinin maaş
hesaplarına üçüncü şahıslar tarafından para yatırılması halinde, maaş hesabına
yatırılan söz konusu tutarlar hak sahibinin kendisi dışında noter onaylı vekaletname
ile tayin ettiği vekiline ya da mahkeme tarafından hak sahibine tayin edilen vasi veya
kayyıma ödenebilmektedir.
Başka bankadan maaş almakta iken maaşını Şirketimize aktarmak için işyerlerimize
başvuran müşterilerin e-Devlet şifresi üzerinden https://turkiye.gov.tr adresine giriş
yapılarak maaş taşıma işlemi işyerlerimizden yapılmak istendiğinde, sistemin hata
vererek işleme izin vermemesi ya da sistemin geçici olarak çalışmaması durumlarında,
maaş taşıma işleminin yapıldığı sistemin Türksat A.Ş.’ya ait sistemden SGK’ya
bağlanan bir sistem olduğunun, sistemde yaşanan aksaklıkla ilgili Kuruluşumuzca
yapılacak herhangi bir işlem bulunmadığının müşteriye bildirilmesi gerekmektedir.
e-Devlet şifresi üzerinden maaş taşıma işlemleri yalnızca SSK, Bağ-Kur ve Emekli
Sandığı emeklileri için geçerli olup, 2022 Sayılı Kanun kapsamındaki aylıklar sadece
PTT tarafından ödendiğinden başka bankaya taşınması mümkün bulunmamaktadır. eDevlet şifresi üzerinden aylık taşıma taleplerinin alınması durumunda taşıma
işleminin gerçekleştirilmeyeceği bilgisinin talep eden kişilere bildirilmesi
gerekmektedir.
Maaş/aylık hesaplarını aktive ettiren ancak bir takım nedenlerle (eskiden olduğu gibi
sorgulamalı ödemelerden alma isteği, başka bankaya maaş taşıma, hesap sahibinin
medeni hakları kullanma ehliyetini kaybetmesi vb. gibi ) maaş hesaplarını kapattırmak
için işyerlerimize başvuran hak sahiplerinin maaş hesabı kapatma işlemleri
merkezlerimizde kullanılmakta olan Posta Web otomasyon sistemindeki “Posta Çeki
İşlemleri” başlığı altındaki “Posta Çeki Kapatma” menüsünden posta çeki hesabı
kapatma işlemlerinde olduğu gibi yapılacaktır.
Kapatılan maaş/aylık hesaplarının bakiyeleri (güven akçesi) dahil PostaNET 2004
sistemi “Sorgulamalı Ödeme İşlemleri” ana menüsü, “Emekli ve Sosyal Yardım
Ödemeleri” ekranında yer alan “5 YIL ISL.GOR./RESEN KAP.HES.AİT ÖDEMELER”
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
270 / 635




ekranından “Resen Kapatılan Hesaplar” seçeneği seçilerek hesap numarası ile sorgu
yapılmak suretiyle hesap sahibine veya kanuni temsilcisine ödenecektir.
Şirketimiz aracılığı ile sorgulamalı ödemelerden T.C. Kimlik numarası ile yapılan
emekli ve yardım ödemelerinde hak sahibinin ölümü durumunda işyerlerimizde
varislere parçalı ödeme yapılamadığından, bu tür ödemeler ilgili Kurumlara iade
edilmek üzere Pttbank Daire Başkanlığı Ödeme İşlemleri Şubesi Müdürlüğüne
aktarılacaktır.
Şirketimiz aracılığı ile maaş/aylıklarını posta çeki hesaplarından alan hak sahiplerinin
vefatı halinde hesapta hiç bakiye bulunmaması halinde (güven akçesi hariç) ilgili
hesaplar merkezlerimizce kapatılmakta, hesapta güven akçesi dışında para bulunması
halinde vefat nedeniyle kapatma işlemi merkezlerimizce kesinlikle yapılmayacaktır.
Hesabında bakiye bulunan ve vefat nedeniyle kapatılacak olan emekli hesaplarına ait
işlemlerin başlatılması ve sonuçlandırılabilmesi için; hak sahibinin kanuni
mirasçılarından alınan dilekçelere (dilekçede varisin adres ve telefon bilgisi mutlaka
olacak) veraset ilamı ve dilekçeyi getiren mirasçının geçerli bir kimlik belgesinin
(nüfus cüzdanı, ehliyet, pasaport, avukatlık belgesi) fotokopisi eklenerek,
Başmüdürlük kanalıyla PTT Genel Müdürlüğü ifadesiyle Pttbank Daire Başkanlığı
Ödeme İşlemleri Şubesi Müdürlüğüne üst yazı ile gönderilecektir.
Maaş/aylığını Şirketimiz aracılığıyla alan hak sahiplerinin işyerlerimizden maaş/aylık
aldıkları konusunda belge talep etmeleri durumunda; ödeme işlemleri ilgili Kurumlar
tarafından gönderilen ödeme bilgilerine istinaden yapıldığından belge talep eden
müşteriye ya da Kuruma genele şamil “maaşını …. PTT Merkezinden almaktadır”
şeklinde bir yazı verilmemektedir.
Ancak Merkez Müdürlükleri talepte bulunan hak sahibine/Kuruma, bizzat ödemiş
olduğu maaş/aylık ilişkin dönem veya dönemlere ait bilgiyi yazılı olarak
verebilmektedir. (Örneğin; ….. TC Kimlik numaralı ….. ‘nın Mart/2014 dönemine ait
2.200,00 TL, Nisan/2014 dönemine ait 2.250,00 TL Emekli Sandığı/SSK/Bağkur/2022
sayılı Kanuna göre Şirketimize gönderilen maaşı/aylığı ….. PTT Merkez
Müdürlüğümüzden ödenmiş olup, söz konusu kişiye ilişkin maaş/aylık bilgilerinin
maaş/aylığı bağlayan ilgili Kurumdan istenmesi gerekmektedir.)
SİGORTACILIK İŞLEMLERİ:
Sigorta:Kişilerin bazı şartlar altında karşılaşacakları, zarara ve gelir kaybına yol açan
olayların ekonomik sonuçlarından kendilerini korumak için belli bir ücret karşılığında
risklerini devrettiği anlaşmadır.
Poliçe:Sigortalanan mal veya cana ait belirleyici bilgileri, sigortanın başlangıç ve bitiş
tarihlerini,ödenecek prim ve teminat tutarlarını vb. içeren sözleşmeye ait yazılı belgedir.
Sigortalı:Yaşamı, sahip olduğu maddi varlıkları ya da sağlık giderleri sigortayla teminat
altına alınan kişidir.
Sigorta Ettiren:Sigortacı ile sigorta sözleşmesini yapan ve prim ödeme yükümlülüğü
altına giren kişidir.sigorta ettiren ile sigortalı aynı kişi olabilir.
Prim:Sigorta primi sigortalının ödediği ücrettir. Bu ücret sigorta riskinin karşılığı, idari
giderler, komisyonlar, kar gibi unsurları içerir.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
271 / 635
Teminat: Sigortacının sigortalıya rizikonun gerçekleşmesi halinde vermeyi taahhüt
ettiği güvencedir.
Hasar: Sigorta Poliçesi genel şartlarında yer alan rizikonun gerçekleşmesi (menfaatin
zarara uğraması) halinde, sigortacının tazminat ödeme doğması durumudur.
Sigortacılık hizmetlerini tek bir çatı altında toplayarak; sigorta şirketlerinin üye olduğu
bir platformun oluşturulması, üye Sigorta Şirketlerinin bu platformda sunmuş olduğu
ürünlerin pazarlanması, işbu ürünlerin müşterilere teminat-fiyat alternatifleriyle sunulması
için Şirketimiz üzerinden sigorta acenteliği hizmeti verilmesi amacıyla PTT Sigorta Yeri adı
altında bir platform oluşturulmuştur.
Müşterinin talep ettiği sigorta hizmetinin sistem üzerinden girişi sağlanarak platforma
dahil tüm sigorta şirketlerinin teklifleri fiyata göre ekran üzerinde gösterilmekte ve
müşterinin en uygun ya da alışkanlığı doğrultusunda seçim yapması sağlanmıştır.
Sigorta acentesi olarak işyerlerimizden Zorunlu Trafik, DASK, Ferdi Kaza, Hayat, Sağlık
Sigortası, Yurtiçi ve Yurt Dışı Seyahat Sigortası poliçe satışı yapılmaktadır. Şirketimiz yetkisiz
acente olarak faaliyetlerini bu alanda sürdürmektedir.
PTTCELL İŞLEMLERİ:
Şirketimiz ile AVEA İletişim Hizmetleri A.Ş. arasında imzalanan “Mobil İş Ortaklığı”
protokolü kapsamında bir GSM markası olarak Pttcell faturalı/faturasız yeni sim kart satışı,
numara taşıma, yedek sim kart, hat devri ve hat iptali işlemlere başlanılmıştır. İşlemler
tarayıcı kurulumu yapılan PTT merkez müdürlüğümüzden ve şubelerinden yapılmaktadır.
Faturalı ve faturasız hat aktivasyonları ve numara taşıma işlemlerinde müşterilere form
doldurtarak, kimlik fotokopileri ve son üç aya ait fatura ya da adres paylaşım sistemi
üzerinden çıktı alınarak işlem gerçekleştirilir. Kimlik fotokopisinin ön ve arka yüzüne merkez
kaşesi vurulur ve evraklar tarayıcıda taratılarak Pttcell Aktivasyon Merkezine iletim sağlanır.
Faturasız yeni hat aktivasyonları sırasında müşteriden vergi bedeli olarak ücret alınır,
faturalı yeni hat aktivasyonlarında ilk başvuruda herhangi bir ücret alınmaz. Faturalı faturasız
numara taşıma ve yedek sim kart verme işlemlerinden müşterilerden ücret alınmaz. Vergi
bedeli 12 ay boyunca eşit taksitlerle müşteri faturasına yansıtılır.
MİLLİ PİYANGO BAŞBAYİLİK İŞLEMLERİ:
Şirketimiz ile Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü arasında imzalanan protokol
kapsamında; Milli Piyango İdaresince tertip edilen piyango biletlerinin ilgili İdare mevzuatı
çerçevesinde PTT’ye sevki, PTT işyerlerinde perakende satışı ve PTT tarafından bayilere
toptan satışı ile PTT’ce satılamayan biletlerin iadesi, PTT’ce doğrudan talihlilere veya bordro
ekinde bayiler tarafından ibraz edilen ikramiyelerin ödenme işlemleri tüm PTT merkez ve
şubelerinden yapılmaktadır.
İşyerlerimizden son beş rakamına kadar isabet eden ikramiyeler ödenebilmekte olup,
son beş rakam üzeri (6 ve 7 rakamı) ikramiyeli biletlerin ikramiyelerinin ödenebilmesi için
öncelikle Ankara PTT Başmüdürlüğü Destek Hizmetleri Merkez Müdürlüğü’nden (Temerküz
Şube) provizyon alınması gerekmekte ve provizyon alındıktan sonra ödeme yapılacak bilet
üzerine kesinlikle “ödendi” damgasının basılmadan ve biletin delinmeden ikramiye
ödemesinin gerçekleştirilmesi gerekmektedir.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
272 / 635
KİTAP SATIŞI:
Şirketimizle Kitap TH Şirketi arasında imzalanan protokol kapsamında PttKitap
markası adı altında https://www.pttkitap.com/ internet adresinden kitap satışı
yapılmaktadır. Kitapların alıcı adreslerine gönderimi PttKargo aracılığıyla yapılmaktadır.
PTTKART
Posta çeki hesap sahiplerine verilmekte olan Maestro logolu Pttkart’lar ile hesap
sahiplerimizin hesaplarını diğer banka hesapları gibi kullanabilmeleri sağlanmış olup, bu
kapsamda müşterilerimizin hesaplarındaki bakiyelerini Pttmatik’lerden olduğu gibi diğer tüm
bankaların ATM’lerinden de sorgulayarak gerektiğinde nakit çekim işlemi yapabilmeleri,
hesaplarındaki bakiye kadar yurtiçinde ve yurtdışındaki POS’la ödeme kabul eden tüm
işyerlerinden mal/hizmet alımı yapabilmelerine olanak sağlanmıştır.
Posta çeki hesabının açılması sonrasında Pttkart’ın otomatik olarak basımı
gerçekleştirilerek hesap sahibinin adresine gönderimi yapılmaktadır.
Pttkart’ların kullanımı için gerekli olan kart şifresi, PTT Merkez ve Şubelerinden posta
çeki hesap sahiplerine elden teslim edilmektedir.
Kayıp, çalıntı ve arıza durumlarında yeni kart basım/değişim talepleri PTT Merkez ve
Şubeleri ile ile 444 1 788 PTT Çağrı Merkezinden PTTFACE sistemi üzerinden alınmaktadır.
Pttkartlar Ocak 2013 tarihinde yapılan düzenleme ile tek kullanımlık SMS şifre ile
internet üzerinden alışveriş yapılmasına imkân verilmiştir.
PTT BONUS KREDİ KARTI
Kredi Kartları, mal ve hizmet alımlarında belirlenen kredi limitleri dâhilinde
kullanılabilen, kullanıcılarına bir ay süreyle faizsiz olarak ödeme imkânı sağlayan ödeme
araçları olup ayrıca nakit avans işlemi için de kullanılabilmektedir.
PTT Bonus Kredi Kartları ile Bonus fırsat ve ayrıcalıklarından faydalanılabilmekte
yurtiçinde ve yurtdışında tüm işyerlerinden tek ödeme veya taksitle alışveriş
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
273 / 635
yapılabilmektedir. Ayrıca söz konusu kartlar, Pttmatik’lerden belirlenen ücretler karşılığında
nakit avans çekme işlemi için de kullanılabilmektedir.
PTT Bonus Kredi Kartı başvurusu yapılabilmesi için posta çeki hesap sahibi olunması
gerekmekte olup müşterilerimiz PTT Bonus Kredi Kartı başvurularını tüm PTT işyerlerinden
yapabilmektedir.
PTT İşyerlerinden yapılan başvurunun onaylanması halinde PTT Bonus Kredi Kart’ın
otomatik olarak basımı gerçekleştirilerek hesap sahibinin adresine gönderimi yapılmaktadır.
PTT Bonus Kredi Kartı sahipleri, kartlarını güvenli bir şekilde kullanabilmeleri için
gerekli olan şifrelerini 2 şekilde alabilirler.
• Çağrı Merkezi (444 1 788):Müşteri, PTT Çağrı Merkezini arayarak güvenlik
kontrolünden geçtikten sonra başvuruda verdiği cep telefonuna SMS ile şifresi gider.
•
SMS (3290): Müşteri başvuruda verdiği cep telefonundan 3290’a SMS gönderir ve cep
telefonuna şifre gider. Mesaj menüsüne sırasıyla, “SIFRE boşluk, istenilen 4 rakamlı
şifre boşluk, kartın arkasındaki 7 rakam” girilmelidir.
PTT İşyerlerinde PTT Bonus Kredi Kart’ları için şifre verme işlemi yapılmamaktadır. Şifre
değiştirme işlemleri ise; Pttmatik’lerden ve diğer banka ATM’lerinden yapılabilmektedir.
PTT Bonus Kredi Kartı borç ödemeleri; PTT işyerlerinden, Pttmatik’lerden ve İPÇ
üzerinden yapılabilmektedir.
Pttkart ve PTT Bonus Kredi Kartlarının APG olarak müşterilerin adreslerine gönderimi
sağlanmaktadır. Nitelikli gönderi kapsamına giren söz konusu kartlar alıcısına veya alıcısı
dışında teslim edilecek olan kişilere imza karşılığı teslim edilmektedir. Pttkartların teslim
bilgisi KPAPG programında “Teslim Banka Kartı Teslim” menüsü kullanılarak girilmektedir.
Teslimi sağlanamayan Pttkart ve PTT Bonus Kredi Kartının PTT Merkez Müdürlüklerine
ihbarlanması, ihbarlanan gönderilerin de PTT Merkezi tarafından cihete kaydedilerek sisteme
PTT İşyerine teslim bilgisi girilmesi gerekmektedir. PTT Merkezine ihbarlı bırakılan gönderinin
iade edilmeyerek kart sahibinin müracatı halinde teslim edilmek üzere PTT Merkez kasasında
muhafaza edilmesi gerekmektedir.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
274 / 635
Çeşitli nedenlerden dolayı alıcısı veya alıcısı dışında teslim edilebilecek kişilere teslim
edilemeyen Pttkart ve PTT Bonus Kredi Kartları adreslerine ihbar bırakılarak en yakın PTT
Merkezlerine bırakılmakta ve Merkez kasasında bekleme müddeti (Pttkart için 60, PTT Bonus
Kredi kartı için 30 gün) sonuna kadar muhafaza edilmektedir. Söz konusu kartlar herhangi bir
suretle Genel müdürlüğe gönderilmemektedir.
Bekleme süreci sonrası teslim edilemeyen Pttkart ve PTT Bonus Kredi Kartlar için
KPAPG sistemi üzerinden “Teslim İşlemleri” ekranında “Banka Kart İşlemleri” “Pttkart Teslim”
menüsünden imha bilgisi girilmektedir. İmha bilgisi girilen kartların fiziki imhası PTT
Merkezlerince tutanak eşliğinde manyetik şeridi ve/veya çipi kesilerek gerçekleştirilmektedir.
Ancak “vefat, kabul edilmedi veya Banka geri istedi” seçenekleri ile alıcısı veya alıcısı
dışında teslim edilecek kişilere teslim edilmeyen Pttkart ve PTT Bonus Kredi Kartları dağıtım
birimlerince adrese en yakın PTT Merkezine yol kağıdına kayden sevkedilerek söz konusu
kartların imha işlemi bekleme müddeti beklenmeden yukarıda belirtilen ekranlardan imha
işlemi yapılmaktadır.
Ayrıca, imha edilen Pttkart ve PTT Bonus Kredi Kartlarının barkod numaraları KPAPG
sisteminden listelenebilmektedir.
PTTBANK İŞLEMLERİ
.....
275 / 635
IV.BÖLÜM
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
TANITIM ALANLARI VE YÖNTEMLERİ
TANITIM ALANLARIMIZ










PTT iş yerleri,
LCD Ekranlar, (KDMYS),
Camönü Tanıtım Panoları,
Şirketimiz web sitesi ve diğer web siteleri,
PTT arsa ve binaları,
PTT’ye ait inşaatların etrafında bulunan güvenlik çemberleri,
Fuarlar, festival, şenlikler gibi organizasyonlar,
PTT İşyerleri açılışları,
Medya organları (Yazılı ve Görsel Medya) vb.
Açık hava mecra alanları, (Billboard, totem, saha kenarları vb.)
PTT’ DE UYGULANAN TANITIM YÖNTEMLERİ









Tanıtım materyalleri,
Promosyon ürünleri,
Organizasyonlara katılım,
Tanıtım Toplantısı, Açılış ve Kutlama Törenleri Düzenlemek,
Görsel ve yazılı medya araçları,
Flam uygulamaları,
LCD Ekranlar,
Araç giydirme,
Dış cephe giydirme, vb.
1- Tanıtım Materyalleri:
a) Afiş
Üzerlerinde Kurumsal logomuz ile hizmetlerimizi tanıtıcı objelerin bulunduğu “Tanıtım
Afişleri” hazırlanarak tüm işyerlerimizde teşhir edilmesi sağlanmaktadır. Ebatları 50cm x
70cm veya 64cm x 90cm’dir.
b) Broşür ve el ilanları
Hizmetlerimiz ile ilgili açıklayıcı bilgiler ve objelerin bulunduğu el ilanı, el kitapçığı ve
broşürler hazırlanmaktadır. El ilanı ebatları 10,5cm x 21cm, 21cm x 21cm (Tek kırım) ve
31,5cm x 21 cm (çift kırım)’dir.
Bunlar ise;
 İşyerlerimizdeki gişelerde,
 Dağıtıcılarımız vasıtası ile ev ve işyeri adreslerinde,
 Posta Çeki hesap sahiplerine hesap ekstresi ile,
 Fuar, sergi, festival vb. organizasyonlarda,
 Müşteri ziyaretlerinde vb.
değerlendirilmektedir.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
277 / 635
c) Tanıtım ve Reklam Filmi
PTT’yi ve hizmetlerini tanıtıcı filmler hazırlatılmakta, açılış ve kutlama törenlerinde,
iştirak edilen veya düzenlenen organizasyonlarda, tanıtım toplantılarında yayınlanmakta
ayrıca reklam filmleri hazırlatılarak KDMY sisteminin kurulu bulunduğu işyerlerimizdeki
LCD ekranlarda, Ulusal ve yerel Televizyon kanallarında yayınlanmaktadır.
d) Billboard ve CLP
Billboard ve CLP kiralayarak hizmetlerimizi tanıtmak üzere görsel teşhiri yapılmaktadır.
Ayrıca İşyerlerimiz önünde bulunan Billboard ve CLP‘lerde Şirketimiz hizmetlerinin tanıtımı
yapılmaktadır.
e) Diğer materyaller
Ünitelerimizin tanıtım faaliyetlerinde kullandıkları tanıtım standı, billboard, roll-up
(rollbanner) ihtiyaçları karşılanmakta ve bunlarda kullanılacak objeler hazırlanarak
intranette yayınlanmaktadır.
2- Promosyon ürünleri:
Şirketimizin müşteri, rakip veya tedarikçilerine yönelik olarak rekabette avantaj sağlamak
üzere promosyon ürünleri hazırlanarak tanıtım faaliyetlerinde kullanılmaktadır.
3- Organizasyonlara Katılım:
Şirketimizce katılım sağlanan fuar, şenlik, festival gibi organizasyonlarda gerek stant
kurarak gerekse geçici işyeri açarak hizmetlerimizin tanıtımı yapılmaktadır.
4- Tanıtım Toplantısı, Açılış ve Kutlama Törenleri Düzenlemek:
a) Tanıtım Toplantıları
Şirketimiz ile kurum, kuruluş ve firmalarla imzalanan protokoller sonucunda yürütmekte
olduğumuz ortak çalışmaları kamuoyuna duyurmak amacı ile tanıtım toplantıları
düzenlenmektedir.
Ayrıca yeni bir hizmetimizin kamuoyuna duyurulması ve tanıtılması amacı ile tüm
ünitelerimiz ile koordineli bir şekilde aynı gün, aynı saatte ve hatta bazı illerimiz ile canlı
bağlantı da kurularak geniş katılımlı törenler düzenlenmektedir.
b) Açılış Törenleri
PTT Bank konsepti dahilinde yenilenen iş yerlerimiz için ayrı veya toplu açılış törenleri
düzenlemek sureti ile kamuoyuna duyurusu yapılmaktadır.
c) Kutlama törenleri
Kuruluş Yıldönümünü kutlama törenidir. Kuruluş Yıldönümü kutlamaları çerçevesinde tüm
illerimizde etkinlikler düzenlenmektedir.
5 – Medya Araçları:
Medya araçlarından azami bir şekilde faydalanılarak hizmetlerimizin tanıtımı
sağlanmaktadır. Medya araçlarının kullanımı; Yazılı ve görsel basın aracılığıyla reklam
yayınlanması şeklinde olmaktadır.
Ayrıca;
-Açık hava ve kapalı alan mecraları kullanılarak hizmetlerimizi tanıtan reklamlar
kamuoyuna duyurulmaktadır. Bu alanlar billboardlar, totemler, CLP ler, spor alanları vb
alanlardır.
6- Flam uygulamaları:
Üzerinde tanıtıcı reklam veya sloganın yer aldığı klişeler işyerlerimizdeki ücret alma
makinelerine takılarak geçen gönderiler üzerine flam tatbik edilmek sureti ile
yapılmaktadır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
278 / 635
Flam tatbiki ücreti karşılığı üçüncü şahıslara ait reklamlar için kullanılmakta olup reklam
alınmayan zamanlarda ise Şirketimiz hizmetlerinin tanıtımı yapılmaktadır.
7- LCD Ekranlar (KDMYS):
Şirketimiz hizmetlerinin tanıtımı, reklam alınması, gerektiğinde Ulusal TV kanallarının
müşterilerimize izletilmesi amacıyla müşteri kabulünün yapıldığı kapalı alanlarda PTT
Bank konsepti dahilindeki 671 Merkeze 740 adet LCD ekran kurulumu sağlanmıştır.
PTTBank konsepti dahilinde Merkezlerde kurulu bulunan LCD ekranların Reklam Alanının
İdaremize gelir sağlamasını teminen ekranların işletiminin 3.şahıslara kiralanmıştır.
Ayrıca, yayın süresinin %25’i ile LCD ekranların Video alanı dışında kalan arka planın
kullanım hakkı Şirketimize ait olup bu alanda müşterilerimizi bilgilendirmek amacıyla döviz
kurları, hava durumu ve Şirketimiz hizmetlerini içeren görseller ile animasyonlar
yayınlanmaktadır.
8- Araç giydirme :
Hizmetlerimizde kullanılmakta olan İdare malı ve kiralık araçlarda gerek sticker gerekse
giydirme uygulaması yapılarak hizmetlerimizin tanıtımı yapılmaktadır.
9- Dış cephe giydirme (Duvar giydirme):
Konumu müsait olan hizmet binalarımızın dış cephesine büyük çaplı tanıtım afişleri
asılmak suretiyle de tanıtım yapılabilmektedir.
REKLAM
Reklam; gazete, dergi, radyo, televizyon, afiş, tabela gibi tanıtım alanları aracılığı ile çeşitli
mal ve hizmetlerin geniş halk kitlelerine tanıtımıdır. Bu mal ve hizmetlerin nereden, nasıl,
ne fiyata alınacağı ve nasıl kullanılacağı hakkında tüketiciye bilgi veren ve ona parasını en
iyi şekilde nasıl değerlendireceğini gösteren bir araçtır.
PTT’DE REKLAM
Ücretli Reklam Alınması:
Şirketimize ait bina ve arsalarımızda müsait görülen yerlere sair eşya ve malzemeye,
hizmette kullanılan evrak ve formüllere, PTT’ce çıkartılan neşriyata ve bütün posta
maddeleri üzerine ücreti karşılığı reklam alınmaktadır.
Reklamların kabulü, ücretlendirilmesi, içeriği ve yayınlanmasına ilişkin hususlar “PTT
Reklam Yönetmeliği”nde belirtilmiştir.
Reklam Alanları:
a) Bina, Arsa ve Tesisler
Binaların ön cephesine, gişelerde memurların çalıştıkları kısımlara, çıkartılmasından sonra
eski hallerine konulması mümkün olmayacak yerler dışında binanın estetiğini bozmamak,
hizmeti aksatmayacak şekilde;
1- Antre, müşteri salonu, pasaj, sahanlık, merdiven ve sütun gibi yerlere, cephesini
örtmemek, çirkinleştirmemek ve zarar vermemek üzere bina dışına reklam alınabilir,
2- PTT arsalarına reklam alınabilir,
3- PTT işyerlerindeki reklam cihazlarına ve reklam verenlerin koyacakları cihazlara
(Kayan yazılı reklam panosu, TV, video, elektronik ve dijital sistemler gibi) reklam alınır,
4- PTT binalarının uygun görülecek yerlerine iş akışını engellememek ve estetiği
bozmamak kaydıyla yiyecek, içecek vb. otomatlar kurulabilir, takvim, termometre, saat vb.
reklam malzemeleri asılabilir.
b) Basılı Evrak, Formül vb. Neşriyat Vasıtası İle Yapılacak Reklamlar
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
279 / 635
Posta hizmetlerinde kullanılan formüllerden hangilerine reklam kabul edileceği PTT Genel
Müdürlüğünce tespit edilir. Reklam basılacak formüller halkın kullanmasına mahsus veya
halka verilecek formüllerdir.
c) Posta Maddelerine Yapıştırılacak Reklam Etiketleri ve Basılacak Reklam Damga ve
Klişeleri
Posta maddelerine yapıştırılacak reklam etiketleri ile basılacak reklam damga ve
klişelerinin metin, şekil ve boyutları ile basımı PTT’nin tetkik ve onayına bağlıdır.
Reklam damga ve klişelerinin (flamların) boyutları 4,3 cm x 3,3 cm’yi, etiketlerin boyutları
ise zarf boyutunun %25’ini geçemez. PTT’ce uygun görülen reklam etiketleri sahipleri
tarafından bastırılarak uygulanmak üzere PTT’ye teslim edilir. Bu etiketler uygun
görülecek PTT Merkezlerine gönderilir ve o merkezlerce kabul edilen ve dağıtılan posta
maddelerinin üzerine yapıştırılır.
d) Gönderi Üzerine Reklam Alınması
Pencereli veya adres etiketli olan gönderilere ait zarfın sol yarısına ve arka kısmının
tamamına (PP damgalı gönderiler dahil) PTT’nin onayı alınmak kaydıyla reklam alınabilir.
PTT’nin onayı alınmadan üzerine reklam alınarak postaya verilen gönderilerden gönderi
ücretinin 4 ( dört ) katı oranında ek ücret alınır.
Reklam Alınması ve Uygulanmasında Dikkat Edilecek Hususlar
1-Reklamlarda; kanuna, ahlak ve adaba aykırı, halkı aldatıcı, yanıltıcı,haksız rekabete veya
karşılıklı cevaplaşmaya yol açıcı, diğer ürün veya nitelikleri kötüleyici, herhangi bir ürünün
israfını telkin veya ima edici ve genel olarak memleketin ekonomik durumuna zarar verici
hususlara yer verilemez, siyasi propaganda yapılamaz.
2-Reklam talebi illerde ilgili PTT Merkezine veya Başmüdürlüğe yapılır, birden fazla
Başmüdürlüğe bağlı işyerlerini kapsıyor ise Genel Müdürlüğe yapılır.
3-Reklam etiketleri ve reklam damgaları aynı konuda faaliyet gösteren diğer kişi ve
kurumlara ait posta maddelerine basılamaz. (Örn. Dershane gibi özel eğitim kurumlarına
ait reklam sloganları AÖF ve ÖSS’ye ait gönderiler üzerine uygulanamaz.)
PTT işyerleri kendi reklamlarımızı yayınlamak için Türkiye genelinde yaygın ideal
mekanlardır. Bu itibarla özellikle iç mekanlarda kendi hizmetlerimiz ile ilgili tanıtım
materyallerinin sunumuna öncelik verilmektedir.
İkinci planda ise merkezin konumu müsait ise görüntü kirliliği yaratmayacak ve hizmeti
aksatmayacak şekilde üçüncü şahıslardan gelen reklamlara da yer verilebilmektedir.
Ücretsiz Reklam alımı:
Posta Tüzüğünün 82. maddesine göre; Yurdun kalkınması, savunması, halkın eğitimi, sağlık
ve tarım mücadelelerine ilişkin propaganda, afiş, döviz, damga ve flamalar ilan ve reklam
anlamının dışındadır. PTT, etkili resmi daire ve kurumların yalnız bu konulara ilişkin
propaganda, afiş, döviz, damga, flama ve klişelerini imkanları oranında ve ücret almaksızın
PTT binalarına asabilir ve posta gönderilerine basabilir.
Propaganda malzemesine ait giderler istekte bulunanlar tarafından karşılanır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
280 / 635
PAZARLAMA NEDİR
Pazarlamaya ve pazara bakışı modern bir hikayeyle de anlatabiliriz:
Amerikalı büyük bir ayakkabı firması, pazar araştırması yapması için bir çalışanını Afrika’ya
yollar. İncelemelerini bitirip Amerika’ya dönen çalışan genel müdürüne araştırma
sonucunu şöyle açıklar:
“Müdür bey, Afrika’da kimse ayakkabı giymiyor. Orada yatırım yapmak doğru olmaz”. Ve
firma Afrika’da yatırım yapmaz.
Başka bir ayakkabı firması da aynı şekilde bir çalışanını Afrika’ya pazar araştırması
yapmaya yollar. Bu çalışan ise müdürüne sonucu gayet heyecanlı bir şekilde şöyle açıklar:
“Müdür bey, Afrika’da çok büyük paralar kazanabiliriz, kimsenin ayakkabısı yok. Herkese
ayakkabı satabiliriz” Sonuç: Firma büyük paralar kazanır,
İnsanların gerçekleştirdikleri üretimlerinin kendilerine yettiği dönemlerde pazarlama
kavramı söz konusu değildi. Bireylerin kendine yeter yapıdan sosyo-ekonomik bir düzene
geçmesi sürecinde pazarlama olgusu doğmuş ve gelişmiştir. İş bölümü ve paylaşımın
gelişmesi paralelinde sanayileşme ve nüfusun kentleşmesi, rekabet ortamları, yeni iş
modelleri ve müşteri beklentilerinin tercih noktasında farklılaşması pazarlamanın gelişme
sürecini ortaya çıkararak uygulamaların çeşitlilik kazanmasına sebep olmuştur.
Pazarlama, kaynaklardan yararlanılarak üretilen ürün ve hizmetlerin en son tüketicinin
eline geçene kadar gerçekleştirilen faaliyetleri ve satış sonrası verilen hizmetleri kapsayan
süreçtir. Pazarlama satış değildir. Pazarlamanın amacı satış çabasını gereksiz kılacak
uygulamaları hayata geçirerek süreç ve maliyetleri kısaltmak, bunun yanı sıra müşteri
memnuniyet ve sadakatini en üst düzete çıkarmaktır.
Pazarlama konusuna yönelik yapılmış çok sayıda tanım bulunmaktadır. Çoğu kişinin
pazarlama kavramından anladığı birbirinden farklıdır. Dar anlamdaki pazarlama
tanımlarında dağıtım yönlü, mülkiyet yönlü ve yönetimsel pazarlama tanımları şeklinde bir
ayrıma gidilmektedir. Söz konusu tanımlarda pazarlama kavramındaki ağırlık noktaları
önem kazanmaktadır. Kapsamlı pazarlama tanımlarında ise işletme faaliyetlerinin bütünü
pazarlamaya odaklanarak ele alınmaktadır.
Genel bir tanım olarak pazarlama; müşterilerin gereksinimlerini ve beklentilerini anlama
ve bu çerçevede hizmetlerin nasıl tasarlanıp sunulabileceğini planlama işlemidir.
Pazarlamaya ilişkin en yaygın kullanılan tanım, kişilerin ve örgütlerin amaçlarına uygun
şekilde, değişimi sağlamak üzere ürünlerin, hizmetlerin ve düşüncelerin oluşturulması,
fiyatlandırılması, dağıtımı ve satış çabalarını planlama ve uygulama sürecidir.






Pazarlama, insan gereksinimlerinin ve isteklerinin doyurulmasına yöneliktir.
Pazarlama, değişimi kolaylaştırır ve gerçekleştirir. (Trampa)
Pazarlama şartlara ve mekanlara göre farklılaşan eylemlerden oluşur.
Pazarlama bireyler ve örgütler tarafından yapılır.
Pazarlamanın konusu ürünler, hizmetler ve değerlerdir.
Pazarlama planlı eylem ve denetimler sonucu gerçekleşir.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
281 / 635
Tüm tanımların ortak noktasında müşteri tatmini, değişim, rakiplere üstünlük sağlama,
pazar fırsatlarını belirleme, kurumun pazardaki konumunu iyileştirmek için kaynakları
akılcı kullanmak, öncelikli hedef pazarı belirlemek ve pazar payını artırmaktır. Pazarlama
kavramı tüm örgüt çalışanlarının benimsemesi ve titizlikle uygulaması gereken bir
kurumsal değer olmalıdır.
Günümüzde pazarlama, her geçen gün önem kazanan ve daha geniş kitlelerin ilgilendiği
bir alan olarak karşımıza çıkmaktadır. Pazarlama kavramı içinde yer alan başlıca öğeleri şu
şekilde sıralamak mümkündür: Gereksinimler, istekler ve talepler, ürünler, değer, fiyat,
tatmin, takas, ilişkiler ve ağlar, pazarlar, pazarlamacılar ve olası müşteriler.
Rekabet ortamında pazarlamanın rolü öylesine artmıştır ki tüm kuruluşlar kendi bünyeleri
içinde bu konu ile ilgili birimler oluşturarak, bu sayede varlıklarını sürdürebilir hale
gelmişlerdir.
Pazarlama ekonomik sistemin bir parçası olarak şekil, zaman, yer ve sahiplik olmak üzere
dört tür fayda sunar. Şekil faydası ürünlerin tüketicilere istedikleri şekilde ulaştırılması ile
sunulur.
Böylelikle tüketiciler ürünleri istedikleri büyüklükte, miktarda ya da biçimde satın alabilirler.
Yalnız yaşayan bir kişi için bir kilogramlık deterjan ya da bir litrelik meşrubat yeterli olur,
ancak beş kişiden oluşan bir aile aynı ürünleri büyük olasılıkla daha yüksek miktarlarda satın
alacaktır. Pazarlama farklı tüketicilerin ihtiyaçlarındaki farklılıklara uygun şekillerde ürün
alternatiflerini sunar. Onlarca hatta yüzlerce farklı çikolata, onlarca farklı otomobil modeli,
yüzlerce farklı model buzdolabı ya da televizyon ve benzeri ürün çeşitlilikleri ürünlerin farklı
biçimlerde sunulması sonucunda ortaya çıkan ihtiyaç farklılıklarına uygun seçeneklerdir.
Zaman faydası tüketicinin istediği zaman ürünün hazır bulundurulmasıdır. Yer faydası ürünün
tüketicinin istediği yerde hazır bulundurulmasıdır. Örneğin, pazarlama kanalında yer alan
perakendeci kuruluşlar istediğimiz zaman istediğimiz ürünü satın alabilmemizi
sağlamaktadırlar. Sahiplik ya da mülkiyet faydası ise tüketicinin bir ürüne sahip olmasının
sağlanmasıdır. Pazarlama sürecinin işleyebilmesi için mutlaka gerçekleşmiş olması gereken
değişim ya da mübadele sahiplik faydasının gerçekleşmesini sağlar. “Pazarlama, müşteriler
için değer yaratma, değeri tanıtma ve sunmayı hedefleyen ve organizasyona ve onun
paydaşlarına fayda sağlama amacıyla müşteri ilişkilerini yönetmeye yönelik bir süreçler dizisi
ve örgütsel bir fonksiyondur Pazarlamanın iki veya daha fazla taraf arasında gerçekleşen bir
değişim ya da mübadele süreci olduğunu söyleyebiliriz. Bununla birlikte değişimin
gerçekleşebilmesi için belirli şartların gerçekleşmiş olması gereklidir.
Bunlar;
• Alıcı ve satıcı şeklinde en az iki tarafın olması gerekir,
• Taraflardan her biri karşı tarafa önerebileceği bir değere sahip olmalıdır,
• Tarafların birbirlerinden haberdar olması gerekir,
• Taraflardan her biri karşı tarafın önerisini kabul veya reddetme serbestisine sahip olmalıdır,
• Taraflar bu değişimden fayda elde edeceklerine inanmalı ve bunun için istekli olmalıdırlar.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
282 / 635
PAZARLAMA KARMASI (BİLEŞENLER)
Pazarlama karması esasen 12 ayrı fonksiyondan oluşmakta ise de, (ürün planlama,
fiyatlandırma, markalama, dağıtım, satış, reklam, tanıtımlar, ambalajlama, gösteri, hizmet
verme, insan gücü ve analiz) zaman içerisinde uygulamaları gruplandırma ve karışıklığa
mahal vermeme adına terminolojide dört ana başlığa indirgenmiştir. (Ürün, yer, fiyat,
tanıtım) (product, place, price, promotion) İngilizce baş harflerinden yola çıkarak,
pazarlama karması 4P şeklinde sembolleştirilmiştir
Sözlüğe bakıldığında pazarlama karmasını oluşturan kelimelerin Türkçe karşılıkları
verilirken “product” için mal, mamul; “place” için yer, dağıtım, dağıtım kanalları, mekân;
“promotion” için tutundurma, tanıtım, satış eylemleri, yükseltim terimlerinin
kullanılmakta olduğu görülmektedir
Dünyadaki ekonomik ve teknolojik değişimden pazarlama da kendisine düşen payı
almaktadır. Pazarlama karması dendiğinde ilk akla gelen, geleneksel ürün merkezli
pazarlama (4P), yerini müşteri merkezli pazarlamanın formülü olan 4C’ye bırakmaktadır.
Bu yeni anlayışta söz konusu olan elemanlar müşteriye sunulan değer (customer value),
müşteri maliyeti (customer cost), müşteriye uygunluk (customer convenience) ve müşteri
iletişimidir (customer communication) 4P’deki elemanların 4C’deki karşılıkları şu
şekildedir.




Ürün müşteriye sunulan değer
Yer müşteriye uygunluk, rahatlık
Fiyat ürünün müşteriye maliyeti
Tutundurma müşteri ile olan ilişki
4P kapsamında yer alan pazarlama karması öğelerine ait tanımlar kısa olarak yer
almaktadır:
1-Ürün:
Pazarlama karmasının temel öğesidir. Ürün kalite, tasarım ve marka gibi önemli birtakım
öğeleri içeren ve firma tarafından pazara sunulan nesnedir. Firmalar sundukları bir ürünün
parçası olarak kiralama, dağıtım, onarım, eğitim vb farklı hizmetleri de sağlamalıdır.
Sadece ürünün nitelikleri değil, müşteriye sağlayacağı yararlar da tanımlanmalıdır
2-Yer:
Ürünün tüketiciler tarafından temin edilebilmesi ve erişilebilmesi için gerekli faaliyetleri
içerir. Yer elemanı, bir işletme kitabında iki temel ekonomik işlev olan üretim ve
tüketimden yola çıkılarak tanımlanmaktadır. Üretimin genellikle bir yere bağlı ve miktar
olarak önemli boyutlarda olduğu, buna karşılık tüketimin geniş bir alana farklılaşarak
yayılmış ve küçük miktarlardan oluştuğu ifade edilmektedir. Bu durumda üretim ile
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
283 / 635
tüketim arasında yer, zaman ve miktar bakımından uyumsuzlukların olduğunu söylemek
olanaklıdır. İşte üretim ile tüketimin uyumunu sağlayacak eleman, yer elemanı olarak
karşımıza çıkmaktadır. Yer elemanı, dağıtım yollarının ve kanallarının seçilmesi işlemleriyle
birlikte aracılarla olan ilişkileri kapsamaktadır. Müşteriler için merkezi bir yerin seçilmesi,
hem maliyetten hem de zamandan tasarruf sağlaması bakımından önemlidir.
3-Fiyat:
Müşterilerin sunulan ürün veya hizmeti almak için ödemeleri gereken bedeldir. Fiyat
sunulan ürünün değerine uygun olmalıdır, aksi takdirde alıcılar rakip kurumun ürünlerini
tercih edecektir. Fiyat, tarihsel, teknik ve toplumsal olarak pazarlama karmasının çok
önemli bir elemanı olmakla beraber, çeşitli dönemlerde ortaya çıkan krizlerin neden
olduğu enflasyon olgusuna kadar devam etmiş ve fiyat tercih kararını etkileyen bir
değişken haline gelmiştir.
4-Tutundurma:
Pazarlama karmasının dördüncü elemanı olan tanıtım, işletmelerin ürünlerini hedef
pazara tanıtmak ve iletişim kurmak için yaptıkları çeşitli faaliyetleri içermektedir.
Kuruluşlar kurumsal reklam, halkla ilişkiler, doğrudan pazarlama gibi konuları da içeren bir
iletişim ve tanıtım programı oluşturmalıdır.
TUTUNDURMA KARMASI ELEMANLARI
Günümüzde, rekabet ve seçenek bolluğunun etkileriyle hiçbir ürün veya hizmetin kendini
satabilme ve kabul görme kabiliyeti kalmamıştır. Ürün veya hizmetler birçok işletme
tarafından hazırlanarak tüketicinin beğenisine sunulmaktadır. Bu anlamda tüketici talep
ve ihtiyaçlarını gidermek amacı ile üretilen ürünlerin bilinirliği ve tanıtılması pazarlama
birimlerinin içinde tanıtım faaliyetleri ile uygulamaların yeniden tanımlanmasını gerekli
kılmıştır. Bu uygulamalar tutundurma karması elemanları olup halkla ilişkiler, reklam,
doğrudan posta ve tele-pazarlama ve satış başlıkları altında ele alınmaktadır.
1-Halkla ilişkiler:
Kurumun içinde bulunduğu toplumla olan diyaloğudur. Halkla ilişkilerin ilk adımı,
toplumun kuruma karşı tutumunu değerlendirmeye ihtiyaç duymasıdır. Değerlendirme
işleminden sonra, yeni hareket tarzlarını benimsemek için stratejik içerikli faaliyetlerin
planlanmasına gereksinim duyulmaktadır.
Halkla ilişkilerin öncelikleri arasında; kurumun toplum tarafından benimsenmesini
sağlamak, toplumun kuruma karşı olumsuz bir tutum ve davranış göstermesini
engellemek, kurumun içinde bulunduğu yakın ve uzak çevresiyle etkileşimi sağlayarak
olumlu kurum imajı yaratmak gelmektedir. Burada dikkat edilmesi gereken husus halkla
ilişkiler stratejisini, işletmelerin genel stratejilerinden bağımsız düşünmemeleri
gerektiğidir. Halkla ilişkiler stratejisi, işletmelerin genel stratejilerinden doğrudan
etkilenmekte ve uygulamaları etkilemektedir.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
284 / 635
2-Reklam:
Değerlerin, hizmetlerin, ürünlerin tanıtıldığı/sunulduğu bir pazarlama aracıdır. Reklamla
ilgili içeriklere bakıldığında kurumsal reklam olgusunun ele alındığı birçok çalışma
görülmektedir. Kurumsal reklam; halkla ilişkilerin kuruma ilişkin olumlu kamuoyu
yaratmada reklamdan araç olarak yararlandığı faaliyet türü olarak tanımlanmaktadır
Reklamın üretilen bir malın satışını arttırma amacıyla sadece müşterilere veya potansiyel
müşterilere yönelik olduğu bilinen bir gerçektir. Halkla ilişkiler ise doğrudan doğruya mal
satma amacını taşımamakla birlikte; bir kurumun ya da kişinin saygınlığını ve iyi
tanınmasını sağlamayı ve bunu yükselterek devam ettirmeyi hedeflemektedir.
3-Doğrudan Posta:
Hedeflenmiş potansiyel müşterilere mesaj ve bilgilerin basılı materyaller ve e-mailler
vasıtası ile, değişime neden olmayı amaçlamakla birlikte, mesajları alıcının ihtiyaçları
doğrultusunda özgünleştirme olanağını da sunmaktadır.
4-Telepazarlama:
Müşterilere doğrudan ulaşmak için telefon açmak sureti ile planlı şekilde kullanan bir
pazarlama taktiğidir. Telepazarlamada amaç, iletişim teknolojisi ve eğitilmiş personel
aracılığıyla, hedef müşteri gruplarını harekete geçirmektir. Telepazarlamanın teknik olarak
tek başına uygulanabilirliğinin olmasına karşın, diğer pazarlama teknikleriyle entegre bir
şekilde kullanılması halinde elde edilecek sonuçlar da beklentiyi karşılayacak noktada
gerçekleşecektir.
Telepazarlama tekniğinin pazarlama alanındaki uygulamaları üç grupta incelenmektedir.
Bunlar:
 Reklamcılık sürecindeki uygulamalar
 Satış sürecindeki uygulamalar
 Satış geliştirme sürecindeki uygulamalardır.
Yukarıda yer alan dörtlüye (halkla ilişkiler, reklam, doğrudan posta ve telepazarlama)
günümüzde beşincisini eklemek mümkündür. O da Internet’tir. Internet ve Internet
aracılığıyla gerçekleştirilen pazarlama uygulamaları çok daha kısa sürelerde işletmelerin
mesaj ve ürünlerini ekonomik yoldan tüketici kitlesi ile buluşturmaktadır.
HİZMET PAZARLAMASI
Hizmet pazarlaması konusuna girmeden önce hizmet kavramı üzerinde durulmasının
faydalı olacağı düşünülmektedir. Hizmetin ne olduğuna ilişkin yapılmış olan tanımlar
irdelendiğinde, farklı tanımları görmek mümkündür. Aşağıda bu tanımlardan bazılarına yer
verilmektedir.
“Gayri maddi olan ve gereksinimleri gideren tüm faaliyetler”
“Bir faaliyetin temel amacı veya unsuru olarak tüketici isteklerini giderici nitelikte,
belirlenebilen soyut çabalar”
“Üretildiği anda alıcıya değer aktaran soyut bir ürün”
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
285 / 635
Hizmetlerin Özellikleri:
Yukarıda yer alan tanımlar arasında hizmete özgü nitelikleri yansıtma açısından, sınırlı
ölçeklerde dahi olsa, bir beraberlikten söz edilebilirse de, gerçekte, herkes tarafından
benimsenen genel bir hizmet tanımına rastlanılmamıştır. Hizmeti açıklayabilmek için
hizmete özgü niteliklerin neler olduklarını belirtmek konuyu incelerken doğru bir yaklaşım
olacaktır.
Hizmetlere yönelik olarak temel özelliklere bakıldığında aşağıdaki unsurlar ön plana
çıkmaktadır:
 Soyut olmaları (dokunulmazlık, fiziksel varlığa sahip olmama)
 Heterojen olmaları (türdeş olmama)
 Üretim ve tüketimlerinin eş zamanlılığı (ayrılmazlık)
 Dayanıksız olmaları (stoklanamama)
Hizmet Pazarlama Karması:
Hizmet işletmeleri pazarlama ilkelerini uygularken, genellikle pazarlama planlarını
pazarlama karması etrafında örgütlemektedirler Pazarlama karması; ürün, yer, fiyat ve
tanıtım öğelerinden oluşmaktadır. Olay hizmet pazarlamasına geldiğinde bu öğelerin
yeterli olmadığı görülmektedir. Bu nedenle hizmet pazarlama karmasına üç öğe daha
eklenmektedir. Söz konusu öğeler; insan (personnel-people), fiziksel olanaklar (physical
facilities) ve işlem yönetimidir (process management). Hizmet pazarlama karmasında
doğal olarak ürünün yerini hizmet almakta, yer öğesi için de dağıtım kullanılmaktadır.
Tüm bunlar dikkate alındığında hizmet pazarlama karmasının öğeleri:
•Hizmet
•Dağıtım
•Fiyat
•Tanıtım
•İnsan
•Fiziksel olanaklar
•İşlem yönetimidir.
Aşağıda bu öğeler tek tek açıklanmaktadır.
1-Hizmet:
Geleneksel pazarlama karmasının temel öğesi olan ürünün yerini, hizmete ilişkin
pazarlama karmasında “hizmet” almaktadır. Bir hizmet alıcı ve satıcı tarafından farklı
şekilde algılanabilmektedir. Hizmet alıcıya sunulan yarardır. Somut hizmet, hizmetlerin
soyutluk özelliği olmasından dolayı bir tezat olarak görülmemelidir. Burada ifade edilmeye
çalışılan hizmetin özellikleri, niteliği, tarzı ve markasıdır. Tüm hizmet, hizmetin elde
edilmesinde tüketicinin kabul ettiği ya da denediği toplam maliyet ve faydadır.
2-Dağıtım:
Hizmetlerin pazarlanmasında hizmetin fiziksel bir hareketi olmamasına karşın, hizmetin
tüketiciye ulaştırılması gerekmektedir. Bu durumda araya toptancılar, perakendeciler ve
acenteler gibi örgütler girebilmektedir. Fakat hizmetlerin doğası gereği doğrudan bir
dağıtım kanalı kullanmak en sık rastlanan yoldur. Hizmetlerin pazarlanmasında taşıma,
depolama gibi fiziksel dağıtım işlemlerinin geçerliliğinin olmadığı bir ortamda, hizmeti
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
286 / 635
üreten ile hizmetten yararlanan arasında doğrudan ilişkilerin geliştirilmesi gerekliliği
ortaya çıkmaktadır.
3-Fiyat:
Ürün pazarlamasında tüketicinin ürüne ödediği bedel olan fiyat, hizmet pazarlaması söz
konusu olduğunda hizmeti satın alanın hizmeti meydana getirenlere ödediği bedel olarak
düşünülmektedir. Kimi zaman fiyat, sunulan hizmetin kalitesi hakkında da ipucu
vermektedir. Fakat yine de sunulan hizmetin fiyatının beklenenden düşük olması hizmetin
kalitesiz olduğu anlamına gelmemelidir. Rekabet olayı kimi zaman hizmetin fiyatını
hizmeti alan açısından son derece cazip kılabilmektedir. Maliyet hizmetin fiyatını
doğrudan etkileyen bir faktördür. Maliyetin artması veya azalması hizmete yapılacak olan
zam veya indirime zemin hazırlamaktadır.
4-Tutundurma:
Hizmet pazarlama karmasında tanıtım elemanının çabaları genel olarak aşağıdaki olayları
gerçekleştirmeyi amaçlamaktadır.
Hizmetin faydasını potansiyel müşterilere haber vermek,
 Müşteri ile hizmeti bir araya getirmeye çalışmak,
 Hizmeti önceden kullanan müşteriye daha sonra bunu hatırlatmak,
 Uygun imajı sağlayacak talebi elde etmek ve geliştirmek,
 Hizmet ve örgütü farklılaştırmak.
Tanıtım faaliyetlerinde hizmetlerin soyut olma özelliğinden kaynaklanan birtakım sıkıntılar
bulunmaktadır. Hizmetin fizikselliğinin olmaması, ürün pazarlamasına oranla tanıtımı
zorlaştıran bir durumdur. Potansiyel pazara gösterilebilecek elle tutulur bir varlığa sahip
olunmadığı için, tanıtım faaliyetlerinde hizmetin sağladığı faydalar üzerinde durulması
sağlıklı bir yaklaşım olacaktır.
5-İnsan:
Hizmetin ulaştırılmasında yer alan ve hizmet alıcısının algılamalarını etkileyen tüm bireyler
hizmet pazarlama karmasının insan öğesini oluşturmaktadır. Söz konusu bireyler
işletmenin personeli, müşteriler ve hizmetten yararlanabilecek diğer müşterilerdir.
Nitelikli hizmet verebilmek için hem hizmeti sağlayan hem de alan kişilerin tatminlerinin
sağlanması çok önemlidir. Dikkatli seçilmiş, iyi yetiştirilmiş, yetenekli ve tatminkar ücretle
çalışan hizmet personeli daha iyi hizmet üretmektedir. Bu tür çalışanlar hem daha düşük
düzeyde kontrol gerektirmekte, hem de işlerinde daha uzun süre kalma eğiliminde
olmaktadırlar.
6-Fiziksel olanaklar:
Söz konusu pazarlama karması elemanı, hizmetin sunulduğu işletme ile müşterinin
etkileşimde bulunduğu çevre ve koşulları ifade etmektedir. Bu durumda fiziksel olanaklar
dahilinde hem hizmetin verildiği yerin yerleşim düzeni gibi hizmetin bütününü içine alan
nesneler hem de verilen hizmete yönelik hazırlanmış el kitapları gibi hizmeti temsil eden
nesneler yer alabilmektedir.
Fiziksel olanakların hizmet işletmelerine yönelik önemi, tüketicinin satın alma kararına
ulaşmasında, satın aldığı hizmetten tatmin olmasında ve hizmeti tekrar satın almasında
oynadığı rolden kaynaklanmaktadır (Üner, 1994:6). Tüketicinin hizmeti tekrar talep
etmesinde fiziksel ortam önemli bir unsur olduğundan işletmeler imkanları oranında
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
287 / 635
hizmet verdikleri ortamı sıcak hale getirmeye çalışmaktadırlar. Hizmeti veren işletmenin
fiziki koşulları, müşterilerin tatmini ve olumlu imaj yaratılması yanında işletme
çalışanlarının başarısında ve iş tatmininde de etkili olmaktadır. Bu yüzden müşteri ve
personelin bir arada bulunduğu ortam hem kurumsal amaçlar hem de pazarlama amaçları
göz önünde bulundurularak düzenlenmelidir.
7-İşlem yönetimi:
İşlem yönetimi, hizmetin tüketicinin gereksinim duyduğu zamanda hazır bulundurulmasını
ve belli bir kalitede sunulmasını içermektedir. İyi bir işlem yönetimine sahip olmanın bir
işletmeye sağlayacağı en önemli fayda, hizmet arzının ve talebinin dengede tutulmasıdır.
İşlem yönetiminin uğraştığı konular; hizmet için talebin en üst düzeyde olduğu dönemleri
yönetmek ve hizmet kurumundaki uzmanlık düzeyleriyle farklı müşteri gereksinimlerini
karşılamaktır.
İşlem yönetimindeki temel kavramlardan biri taleptir. İşletmeler taleplere göre
stratejilerini belirlemek durumundadır. Talebin yüksek olduğu dönemlerdeki uygulamalar
ile düşük olduğu dönemlerdeki uygulamalar farklılık gösterir. Talebin karşılanmasının
personel sayısına bağlı olduğu durumlarda ek personel (geçici de olabilir) istihdamının
sağlanması mantıklı bir yaklaşımdır. Kimi zaman da kurum içindeki bazı hizmetlerde
karşılanamayacak düzeyde talep artışının olduğu gözlenmektedir. Bu problem kurum
içinde gerekli olan personel kaydırmasının yapılması ile çözülebilmektedir. Bunun için
kurum içindeki personelin çalıştığı birim dışındaki birimlerde yapılan işlere aşinalığının
olması gerekmektedir. Talebin düşük olduğu dönemlerde ise tanıtım çabalarının
artırılması ile talebin istenilen düzeye çıkarılması sağlanmaktadır.
BİREYSEL PAZARLAMA
İşletme tarafından sunulan ürün veya hizmetlerin, bilinirlik, tanıtım ve tüketiminin
sağlanması amacı ile kişisel kullanıma yönelik ihtiyaç ve talepler dikkate alınarak kime, nasıl,
ne şekilde, nerede, hangi kanaldan satarız stratejilerini geliştirip, satış sonrası raporlamaları
yapan, ayrıca müşterilerin tüketim tercihleri göz önüne alınarak İşletme bünyesinde var olan
ve tüketimi gerçekleşen ürün ve hizmetlerin, tamamlayıcısı veya kullanımı söz konusu
olabilecek diğer ürün ve hizmetlerin de tüketiciye ulaştırılmasıdır.
Bireysel pazarlamanın hedefinde her ne kadar kişisel kullanıma yönelik planlama ve
uygulama süreçleri söz konusu olsa da aile, arkadaş grupları, öğrenci grupları, spor takımları,
vb.. gibi topluluklar da bu kapsamın içine girmektedir.
Planlamalar, uygulamalar, ürün ve hizmetlerin yanı sıra bireysel müşteriler noktasında
işletmelerin bireysel pazarlama departmanlarının en önemli görevlerinden bir tanesi de
müşterilerle olan karşılıklı etkileşimlerdir. Bu amaçla bireysel pazarlama kapsamında
çalışanlar kurum kültürünü, aktarma, temsil yetenekleri, satış teknikleri vb.. yanı sıra
günümüzün en kıt kaynağı olan müşteri ihtiyaç ve isteklerini karşılayacak değeri müşteri
algısına göre sunmalı müşteriyi kazanmalı, müşteri memnuniyetini sağlayarak, mevcut
müşterilerde sadakat oluşturacak faaliyetleri de gerçekleştirmelidir.
Bireysel pazarlamanın en önemli görevleri arasında satış geliştirme, satış kapatma ve satış
sonrası servislerin çok dikkatli olması gereken konu, dinlemek, anlamak ve müşteri talebini
doğru alabilmektir. Müşteri istekleri ihtiyaçların karşılanmasını sağlayacak ve birlikteliği
sağlayacak önemli çözümleri de beraberinde taşımaktadır. Eğer ürünün performansına
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
288 / 635
yönelik müşteri algılamaları satın alma öncesinde oluşturulan müşteri beklentilerinin altında
kalırsa, müşteri memnuniyetsizliği ortaya çıkar.
Bireysel Pazarlamanın bir diğer misyonu ise İşletme ile müşteri arasında kontak görevi
görmesidir. Bir ürünün değer önerisi ile müşteri tarafından algılanan değerin örtüşmesi
neticesinde alışveriş gerçekleşecektir. Bu anlamda çalışanlar mevcut ürün ve hizmetlerin
tüketici beklentileri ile örtüşmesi adına düzenli gözlemler, raporlamalar ve iş-ürün
geliştirmeye yönelik inovatif çözümleri de önermek durumundalar. Aksi takdirde müşteriler
arayış içerisine girerek ihtiyaç ve taleplerini pazardaki diğer alternatifler arasından seçecektir.
Bireysel pazarlama aşırı derecede iletişime maruz kalan tüketiciler için İşletmelerin çağdaş
dinamikleri yakalayacak ve sürdürülebilirlik hedef ve stratejilerini tayin edecek hayati bir
birimdir.
KURUMSAL PAZARLAMA
Pazarlamanın müşteri ihtiyaç ve taleplerinin tespit edilerek karşılanması ve memnuniyetin
sağlanması gibi bir misyonu vardır. Ancak pazarlamanın odağında olan Tüketici-Müşteri- Alıcı
diye tanımlanan hedef kitle her zaman insan olmayabilir. Kamu Kuruluşları, özel sektör
işletmeleri (Üretici, Toptancı, Perakendeci) vb..gibi bünyeler de birer müşteridir. Bir
kısım tüketiciler ise satın aldıkları mal ve hizmetleri kendi tüketimleri için değil başkalarının
ihtiyaçlarını karşılayacak mal ve hizmetlerinin üretiminde kullanmaktadır. Faaliyet
gösterdikleri alanda üretimini gerçekleştirdikleri ürün ve hizmetlerin imalatı ve sunumu
noktasında tedarikçi firmalar, ara ürün üreten firmalar veya lojistik hizmetler gibi
tamamlayıcı bir takım mal ve hizmetlere ihtiyaç duyarlar. Bu anlamda faaliyet gösteren her
işletme kurumsal pazarlama alanı olarak tanımlanır.
Kurumsal pazarlamanın bireysel pazarlamadan farkı müşterisinin duygu, fizyolojik ihtiyaçlar,
kişisel algı, zevke göre beğenme vb.. gibi unsurlardan uzak, İkame veya tamamlayıcı
unsurların ihtiyacını görme kapasitesi, kalitesi ve ekonomikliği ile ölçülmesidir.
Kurumsal pazarlama kapsamında hedef müşteri grupların tüketimine sunulacak ürünler
mevcut hali ile sunulabileceği gibi ihtiyacın beklentisine yönelik birtakım geliştirmelere de
ihtiyaç duyabilir. Hatta öyle bir ihtiyaç gündeme gelir ki pazarlama hedefinde olan tüketici
firma ile müşterek Ar-Ge faaliyetleri gerçekleştirilebileceği gibi kazan-kazan esasına dayalı iş
birlikleri ve yeni bir iş modeli de ortaya çıkabilir. Bu anlamda kurumsal pazarlamanın hedef
kitlesi her zaman nihai tüketici olmayabilir ve İşletmeye yeni bir takım açılımlar sağlayabilir.
Pazarlama disiplininin tüm yaklaşımları ve uygulama metotları kurumsal pazarlama içinde
geçerlidir.
Bireysel ve Kurumsal Tüketici Davranışlarının Karşılaştırılması
Özellik
Bireysel Tüketici
Kurumsal Tüketici
1. Satın alıcıların sayısı
Çok sayıda
2. Coğrafi dağılım
Çok dağınık
Yoğunlaşmış
3. İş hacmi
Küçük
Çoğunlukla büyük
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
Sınırlı
289 / 635
4. Satın alma amacı
Duygusal ihtiyaç
5. Satın alma sıklığı
Çok sık
Rasyonel, net
Tesisler ve hizmetler seyrek,
Girdiler ve yardımcı mallar sık
6. Ürün bilgisi
Düşük bilgi
Yüksek teknik bilgi
7. Pazar bilgisi
Düşük
Yüksek
8. Satın alma davranışı
Prosedürü yok
Prosedürü var
9. Karar verme süreci
Karmaşık
Açık bir prosedür var
10. Ürünler
Standart
Teknik, özelleştirilmiş
11. Satıcı tüketici ilişkisi
12. Talep
13. Talebin esnekliği
Kısa pazarlıklar
Doğrudan talep
Yüksek
Uzun süren müzakereler
Türetilmiş talep
Düşük
PAZAR BÖLÜMLENDİRMESİ
Pazar bölümlendirmesi (market segmentation) kavramı sunulan ürün ve hizmetlere farklı
seviyelerde ihtiyaç duyan veya sunulan hizmetlerle alakadar olmayan bireylerin
oluşturduğu bir pazar hedefini işaret etmek için kullanılmaktadır. Bir kurumun ürün ve
hizmetlerine talep gösteren bireylerin oranı ile kurumun ürün ve hizmetleriyle
ilgilenmeyen bireylerin oranını belirleme işlemine pazar bölümlendirmesi denilir. Pazar
bölümlendirmesi cevap arayan birtakım kuşkuların giderilmesine ve hedeflere
ulaşılmasına olanak sağlar: Kurumun asıl müşterileri kimlerdir? Bu müşterilerin ihtiyaç ve
beklentileri ne oranda benzerlik ve farklılıklar arz etmektedir? Müşteriler arasında hangi
kesim verilen hizmet ve ürünleri ne sıklıkta tüketmektedir? Ürün ve hizmetleri hiç
kullanmayanlar kimlerdir?
Pazar bölümlendirmesinin başlangıcı hedef pazarın belirlenmesidir. Hedef pazarın
belirlenmesinde kitle pazarlaması (mass marketing), ürün farklılaştırılması (product
differentiated) ve hedef pazarlama (target marketing) olmak üzere üç yaklaşım
kullanılmaktadır.
Kitle pazarlamasında pazarlama, ürün veya hizmeti tüm bireyler düşünülerek üretir ve
yaygın dağıtıma gider. Kitle pazarlamasında maliyetler ve fiyatlar en düşük düzeydedir,
bunun sonucunda geniş bir kesime ürün/hizmet sunulur. Ancak tüketici tercihlerinin
farklılığı göz önüne alınmaz. Ürün farklılaştırmasında ise ikiden çok ürünün özelliklerinde
farklılaştırmaya gidilerek ayırt edici yönler üzerinde durulmaktadır. Hedef pazarlamasında
mevcut pazarlardan odaklanmak istenilen pazar seçilerek, bu grubun gereksinimlerine
uygun pazarlama karması geliştirilmesi yoluna gidilmektedir. Kurumlar bu üç yaklaşımı da
kullanmaktadır. Öte yandan son yıllarda kitle pazarlaması ve ürün farklılaştırmasından
hedef pazarlamaya doğru bir kayma vardır.(Odaklı gruplar-ihtisaslaşmış üretimler) Hedef
pazarlamanın diğerlerine oranla daha çok başvurulan bir yaklaşım olmasının temel
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
290 / 635
nedenleri şunlardır: Kurumlar pazarın bölümlerine dikkat ederek bazı fırsatlar elde
edebilirler, pazardaki kişilerin gereksinim ve isteklerini daha iyi geliştirebilirler ve
pazarlama bileşenlerini daha iyi belirleyebilirler.
Pazar içinde yer alan kişiler kimi özelliklerinden dolayı birbirlerinden farklılık göstermekte
ve gruplara ayrılmaktadır. Söz konusu özellikler; coğrafik (ülke, şehir, bölge), demografik
(cinsiyet, yaş, eğitim, medeni durum, gelir), psikolojik (sosyal sınıf, yaşam tarzı, kişilik) ve
davranışsal (anlayış, tavır, ürün kullanımı) özellikler olarak gruplandırılabilmektedir.
PAZAR ARAŞTIRMASI
Pazar bölümlendirmesi öncesinde yapılması gereken önemli bir faaliyet pazar
araştırmasıdır (market research). Pazar araştırmaları, pazarları ölçmeyi, tanımlamayı ve
sınamayı amaçlamaktadır. Hangi ürünlerin ne amaçla, kimler tarafından, nasıl, ne kadar ve
nereden satın alındığı sorularının cevapları pazar araştırmalarının sonunda
belirlenmektedir.
Pazar araştırmasının aşamaları.
1-Sorunun tanımlanması:
Pazar araştırması sorunun belirlenmesi ile başlar. Problem, rekabet içinde bulunulan
kuruluşların davranışları üzerine odaklanabilir veya hizmetlerdeki boşlukların
tanımlanmasını ya da problemli durumlara ilişkin çözümler aranmasını gerektirebilir.
2-Amaçların tanımlanması:
Sorunun tanımlanmasından sonraki aşama pazar araştırmasının amaçlarını tanımlamaktır.
Araştırma amaçları sadece hangi bilgilerin toplandığını değil aynı zamanda bu bilgilerin
nasıl toplanacağını da gösterecektir.
3-Bilgilerin nereden elde edileceğinin saptanması:
Birçok kanaldan araştırmada değerlendirmek amacıyla bilgi elde etmek mümkündür. Bu
bilgilerin elde edilebileceği yerler; bilgi merkezleri, devlet yayınları, çeşitli istatistik
kuruluşlarının yapmış olduğu çalışmalar, anketler vb.leridir.
4-İkincil verilerin toplanması:
Bu aşamada pazar araştırması için gerekli bilgilere en uygun şekilde nasıl ulaşılabileceğini
gösteren kişi ve kaynaklardan yararlanılır.
5-Araştırma tekniğinin tasarlanması:
Bu aşamada hangi tekniğin kullanılacağına karar verilir. Pazar araştırmasında
kullanılabilecek teknikler: Anket, gözlem ve deneme-yanılmadır.
6-Örnek alınması:
Pazar araştırmalarında pazarın tamamı üzerinde araştırma yapmak çoğu kez mümkün
olmamaktadır. Bu durumda örnek alma yoluna gidilir. Evreni oluşturan farklı grupların
olması halinde rastgele tabakalı örneklem alma tercih edilmelidir.
7-Birincil verilerin toplanması:
Bu aşamada direk olarak pazara yönelik bilgiler elde edilmektedir. Genellikle birincil
verilerin toplanmasında anket tekniği kullanılmaktadır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
291 / 635
8-Verilerin analizi: Toplanan veriler uzmanlar tarafından analiz edilir.
9-Bulguların sunumu: Son aşamada değerlendirilen veriler rapor halinde sunulur.
PAZARLAMA ARAŞTIRMASI
Pazarlama araştırması (marketing research), pazar araştırmasına oranla çok daha kapsamlı
bir araştırma olup, işletmenin uzun ve kısa süreçte pazar payını ve satış hacmini
belirlemeyi amaçlamaktadır Pazarlama araştırması, pazarlama karmasını, fiyatlandırma
araştırmasını, reklamın etkinliğini ve pazarlama iletişiminin tamamını incelemektedir.
Pazarlama araştırmasının önemi; pazarın belirlenebilmesi, uygun bir pazarlama karması
oluşturulabilmesi ve pazarlama karmasının sürekli olarak gözden geçirilip
değerlendirilebilmesi için gerekli olan, pazar bilgileri elde edip, bu verileri kullanmasından
kaynaklanmaktadır. Tüm bunlar göz önünde tutularak pazarlama araştırması, pazarlama
fırsat ve problemlerini tanımlama, pazarlama faaliyetlerini değerlendirme ve oluşturma,
pazarlama performansını izleme ve pazarlamayı bir işlem olarak anlamak için kullanılan
bilgi yoluyla pazarlamacı ile tüketici, müşteri ve toplum arasında ilişki kuran bir işlemler
bütünüdür.
İşletmelerde pazarlama araştırmaları ana hatları ile üç ayrı düzende yapılmaktadır.
Bunlardan ilki; işletmede pazarlama araştırması bölümü bulunmakta ve pazarlama
araştırması dışında herhangi bir sorumluluğu bulunmayan tam zamanlı araştırmacı ya da
araştırma grup veya grupları araştırmayı yürütmektedir. İkinci yöntem olarak işletme,
pazarlama araştırmasını, araştırmadan başka görevleri de bulunan bir yöneticinin
sorumluluğuna vermektedir. Üçüncü bir durum ise pazarlama araştırmasının işletme
dışında bir kuruluş tarafından gerçekleştirilmesi yönündedir.
Pazarlama araştırması temel ve uygulamalı araştırmalar olmak üzere ikiye ayrılmaktadır.
Temel araştırmaların en önemli özelliği; elde edilecek bilginin kısa veya uzun dönemde
kullanılacağını dikkate almadan, genel olarak pazarlama sisteminin herhangi bir yönüyle
ilgili bilginin genişletilmesini hedefleyen çabalar içinde olmasıdır. Uygulamalı araştırmalar
ise yöneticilerin belli sorunlarla ilgili daha iyi kararlar almaları için onlara yardımcı
olunmasına yönelik çalışmalardır.
Pazarlama araştırmaları rastgele yapılan çalışmalar değildir, belirli bir plan dahilinde
sistemli olarak yapılmalıdır. Pazarlama araştırması, problemin belirlenmesinden araştırma
raporunun yazımına kadar süren bir dizi aşamayı içerir. Aradaki aşamalar ise araştırmanın
planlanması, araştırma planının uygulanması, verilerin analizi ve yorumudur. Pazarlama
araştırmasında yapılması gereken ilk iş problemin ortaya konulmasıdır. Araştırmanın
sağlıklı yürütülebilmesi için problemin saptanması aşamasına özellikle dikkat edilmelidir.
Problemin belirlenmesi aşamasını takip eden araştırmanın planlanmasında, problemin
nedenlerini açığa çıkartacak hangi tip verilerin ve yöntemlerin kullanılacağı, bilginin
kimlerden ve nasıl elde edileceği gibi soruların yanıtlarına karar verilmektedir. Araştırma
planının uygulanması sürecinde veriler toplanmaktadır. Daha sonra toplanan veriler
sınıflandırılıp, analiz edildikten sonra yorumlanır. Bu noktada bulguları yorumlayan kişi ya
da kişilerin özellikleri de önem kazanmaktadır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
292 / 635
ÇAĞRI MERKEZLERİ VE PAZARLAMA
Çağrı merkezleri dünyada olduğu gibi ülkemizde de önemi ve işlevi giderek artan çağdaş
bir uygulamadır.Çağrı merkezi pazarlamanın hedeflerini desteklemek için
pozisyonlanmıştır. Ortak bir tanım bulunmamasına rağmen, çağrı merkezi; kurumun
kendisiyle temas etmesini istediği müşteriler, tedarikçiler, bayiler vs.. ile etkileşim içinde
olmasını sağlayan "iletişim merkezlerine" verilen addır.
Pazarlama kavramının temel ilkesi, müşterinin neye ihtiyaç duyduğunu bilmek, ürün ve
hizmeti müşterinin ihtiyaçlarına göre biçimlendirmektir. Bu doğrultuda son yıllarda çağrı
merkezlerinin de pazarlama faaliyetlerindeki önemi artmaya başladı. Bunun en önemli
sebebi ise farklı uygulamaların iletişim teknolojilerindeki gelişmeler sayesinde daha kolay
gerçekleştirilebilmesidir. Müşteri değerinin artması ve teknolojinin gelişimine paralel
olarak, çağrı merkezlerinin önemi de giderek artmaya başlıyor.
Çağrı merkezi bir çok organizasyonun interaktif ve müşterilerin kolaylıkla erişebildiği
yüzüdür. Çağrı merkezlerinin pazarlamadaki rolü, müşteri ile kurulan iletişim açısından
gerek işletmelere, gerekse tüketicilere büyük avantajlar sunmaktadır. Çağrı merkezlerinin
en büyük avantajı, iş süreçlerine bağlı olarak işlem verimliliğini artırılmasında ve müşteri
işlemlerine artı değerler katmasıdır.
Müşteri İlişki Yönetimi (Customer Relationship Management, CRM) kavramının önem
kazanmasıyla müşterinin o anki işlemi değerlendirilirken geçmişteki hareketleri ve
işlemleri de dikkate alınır. Uygulamalar basit ekran bilgilerinden ses çağrısı geldiğinde
arayan hakkındaki bilgilerin operatörün ekranında görüntülenmesi ve CRM çözümleri ile
desteklenmesine kadar değişir, çağrı merkezi müşteri veri tabanı şebekeleriyle birleşir. Bu
uygulamalar ise pazarlama stratejilerinin, ulaşılmak istenen hedefler doğrultusunda
yeniden şekillendirilmesine ve uygulanmasına yardımcı olur.
Çağrı merkezlerinin bir diğer önemi ise rekabet ortamında işletmelerin git gide
zorlanmaya başladıkları müşteri sadakatini oluşturmaya yardımcı olmasıdır. Mevcut
müşteriyi elde tutmanın maliyeti, yeni bir müşteriyi kazanmaya göre on kat daha düşük
maliyetlidir. Müşteriler kendi aralarında konuşur ve aldıkları ürün veya hizmetlerle ilgili
bilgiler aktarırlar. Memnuniyetsiz bir müşteri yaşadığı deneyimi çevresindeki en az yirmi
kişi ile paylaşmakta ve onları etkilemektedir.
Çağrı merkezlerinin rolü müşteri memnuniyetini sağlama anlamında gerekli ve işletmenin
devamlılığı adına hayati öneme sahiptir.
Çağrı Merkezleri ile müşteri bilgileri tek bir merkezde etkili biçimde toplanmış olur.
Oluşturulan veri tabanı ile potansiyel, kurumsal ve bireysel müşteri bilgileri ile etkin satış
ve pazarlama faaliyeti gerçekleştirilebilir.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
293 / 635
PTT ÇAĞRI MERKEZİ
444 1 788
444 1 788 PTT Çağrı Merkezi, Posta çeki hesap bakiyeleri ve hesap hareketleri ile kayıtlı
gönderi takibinin yapılabilmesini, interaktif posta çeki şifre sorunlarının daha kolay
çözümlenebilmesini ve vatandaşlarımızın PTT ile ilgili herhangi bir konuda bilgi alabilmelerini,
talep ve önerilerini dile getirmelerini veya Kurumumuz hizmetleri ile çalışanları hakkında
şikayetlerini kolaylıkla bildirmelerini teminen 10/07/2007 tarihinde hizmete sunulmuş olup
7/24 IVR (sesli yanıt ) sistemi ve müşteri temsilcileri tarafından verilmektedir.
Bu kapsamda 169-141-119 çağrı servisleri de 444 1 788 numaralı telefon üzerinden tek nokta
olarak 02/12/2013 tarihinde hizmet vermeye başlamıştır.
Çağrı Merkezimizin Yaptığı İşlemler
KARGO
 Gönderi sorgulama
 Posta kodu sorgulama
 Teslimat süresi sorgulama
 Kargo ücreti hesaplama
 Sipariş ekle
 Sipariş iptal
 Sipariş sorgulama
 İsimden sorgulama
 Yurtdışı teslim süresi
PARASAL POSTA
 İPÇ (interaktif posta çeki hesabı)
 Güvenlik ayarları sıfırlama
 İnternet bloke kaldırma
 İnternet bloke etme
 Şifre bloke etme
 Şifre bloke kaldırma
 Hesap bilgileri sorgulama
 Hesap hareketleri sorgulama
 Kredi kesintileri sorgulama
 Emekli ödemeleri sorgulama
 KPS(Mernis) sorgulama
 Hgs hesap bilgisi sorgulama
 Hgs geçiş bilgisi sorgulama
 Kart Numarasından müşteri bilgileri sorgulama
 İsim – Soyisim, müşteri numarası, TC kimlik numarasına göre müşteri bilgileri
sorgulama
 Yeni kart talebinde kart basım talebi
 Yeni kart talep durumu sorgulama
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
294 / 635





Yeni kart gönderi takibi
Kart bloke etme
HGS ürün durumu görüntüleme
HGS geçiş hareketleri görüntüleme
HGS ürün hareket listesi
TELGRAF REKLAMASYON
 Telgraf kabulü
 Çoklu telgraf gönderimi
 Telgraf reklamasyonu
Diğer İşlemler:
 Sosyal Medya Takip ve Analizi
 Çağrı Merkezi web sitesi www.aloptt.gov.tr
 www.aloptt.gov.tr üzerinden webchat ile müşterilerle iletişim
 0850 222 1 788 numaralı telefon ile işitme ve konuşma engelli müşterilerimiz için
uyumlu cep telefonlarından görüntülü konuşma imkanı
 119, 141, 169 numaralı telefonlar ile yapılan işlemler
 Mobil Uygulama
Çağrı Merkezinin Yararları:
 Organizasyon ile müşteriler arasında köprü görevi görür,
 Müşteri sadakatinin artmasına etkide bulunur,
 İletişim kontrollü ve kaliteli bir biçimde sağlanır,
 Düzenli ve sürekli veri akışına olanak tanır,
 Müşteri veritabanı oluşumu ile pazarlama faaliyetlerinin etkinleşmesine imkan tanır,
 Ürün, hizmet / süreç iyileştirmeleri için geri besleme sağlar,
 Etkin kaynak planlaması ile maliyetlere olumlu etki eder, verimlilik sağlar,
 Self servis hizmetlerin kullanılmasına destek olur,
 Gelir yaratmak için kullanılır, gelir artışına etki eder,
 Müşteri memnuniyetini arttırır,
 Şirket imajına olumlu katkıda bulunur.
CRM VE PAZARLAMA
CRM nedir:
Ürün veya hizmeti, doğru müşteriye, doğru fiyatla, doğru yerde ve zamanda sunmaktır.
Müşteri merkezli bir iş stratejisi ve kültürünün hammaddesidir.
Uzun soluklu müşteri ilişkilerini oluşturan ve devamını sağlayan değer üretimi ve yönetimi
stratejisidir.
Müşteriyi tanımak, tanımlamak, uygun hizmet ve ürünlerin oluşturarak ve verilerin ilgili
birimlerle paylaşılmasıdır.
CRM’in pazarlamaya katkıları nelerdir:
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
295 / 635
Mevcut müşteriyi elde tutmak ve yeni müşteri kazanmak, bir şirketin en önemli beklenti
ve uğraşları arasındadır. Yeni müşterilerle ilişki kurar ancak yönetip, takip edemeyiz.
Potansiyel müşterilerimiz kimler? Onlar için nasıl bir süreç ile takip etmeliyiz? Fırsatları
nasıl belirleyebiliriz? türünde soruların yanıtlarını CRM sayesinde bulabiliriz. Bu anlamda
ana başlıklarla CRM’in işletmeye katkılarını şu şekilde sıralayabiliriz;
 Eski müşterinin yeniden kazanılması.
 Müşteri sadakati yaratma.
 Yeni müşteri bulma
 Çapraz satış yapma
CRM AMAÇLARI
CRM’in tanımı ve katkılarını belirtikten sonra işletmeler için önemini belirtmekte fayda
var. CRM ‘in amaçlarını şu şekilde sıralamak mümkündür:
1-Müşteri ilişkilerini karlı hale getirmek:
Pazarlama ve satış birimlerinin müşteriler ile uzun dönemli ve karlı ilişkiler kurup elde
edilen verileri muhafaza etmelerini sağlamak.
2-Farklılaşma sağlamak:
Ürünlerin benzer olduğu pazarda farkı yakalayabilmek, müşterileri detaylı olarak tanımak
ve onlar için özel üretim ve pazarlama stratejileri saptamak.
3-Maliyetleri asgari düzeye indirmek:
İyi tasarlanmış bir CRM projesine ayrılan bütçenin kısa zamanda ve kar realizasyonu ile
geri dönüşü mümkündür. Mevcut müşterilerden gelecek ilave satışlar, müşteriyi muhafaza
etmenin getireceği kazançlar, satış maliyetlerinde sağlanacak tasarruf ve şirket içi iletişim
maliyetlerindeki azalmalar göz önüne alınırsa ayrılan bütçe kısa bir sürede geri alınabilir.
4-İşletmenin verimi artırmak:
İşletmeler faaliyetini kendi ihtiyaçlarına göre tasarlamıştır. Günümüzde ise dıştan içe, yani
müşteri ihtiyaç ve beklentileri doğrultusunda üretimler gerçekleştirilmelidir.
5-Entegre ve uyumlu faaliyetler gerçekleştirmek:
CRM satış, pazarlama, müşteri hizmetleri faaliyetlerini internet fırsatları ile birleştirir, tüm
bu faaliyetlerin uyumlu olarak çalışmasını sağlar. Hem geleneksel satış kanallarından elde
edilen bilgiler, hem de diğer alternatif kanallardan sağlanan bilgiler sentezlenerek yüksek
düzeyde müşteri bilgisi ve ilişkisi fırsatı sağlanır.
6-Müşteri talep ve ihtiyaçlarını gidermek:
İşletmeler, Müşterilerini CRM vasıtası ile tanırlar. Alınan geri bildirimler sayesinde
üretimleri onların istediği şekilde yapmak mümkün olur.
Sonuç olarak, günümüzde bolluk ekonomisi yaşanıyor. Müşterilerin her sektörde çok fazla
seçenekleri mevcut, alternatifleri fazla, kurum değiştirmek konusunda hiç tereddüt
etmemektedirler. Sadakat müşterilere önem vererek, onları daha yakından tanıyarak,
edinilen bilgiler üzerine stratejiler kurarak ve tüm müşterileri işletme sürecinin bir parçası
haline getirerek sağlanabilir.
CRM AŞAMALARI
İşletmelerin CRM uygulamalarını hayata geçirebilmeleri için bir takım aşamaları
gerçekleştirmeleri gerekmektedir. Bu aşamalar:
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
296 / 635
İlişki Bazlı Pazarlama Stratejisi: İlk adım olarak işletmede ilişki bazlı pazarlama stratejisinin
oluşturulmasıdır.
CRM ‘in amacı ilişki yönetimidir. Bu sebeple müşteri ile ilişkileri maksimize edebilecek bir
kurumsal strateji oluşturmak ilk adımdır. İşletme içinden bir CRM takımı kurulmalıdır.
Böyle bir değişimi gerçekleştirirken sadece tepe yönetim ve danışmanlar yeterli
olmayacaktır. Değişim için kesinlikle sinerji gereklidir. CRM takımının içerisinde farklı
konumlarda farklı alanlarda işletme personeli olmalıdır. Takım kurulduktan sonra farklılık
analizinin yapılması gerekir. İşletme nerededir? Nerede olmalıdır? Neler yapılmalıdır?
Sorularının cevapları aranmalıdır. Mümkünse farklılık analizine CRM takımından daha
geniş bir grupla başlamak çok daha faydalı olacaktır. Daha geniş katılım sayesinde daha
fazla deneyim ve görüşün ortaya çıkması ve sinerji sağlanır. Farklılık analizinde amaç
mevcut iş tasarımının müşteri etkileşimini maksimize edebilecek iş tasarımıyla arasındaki
farkları ortaya çıkarmaktır. Farklılık analizinde aşağıdaki aşamaları ele almak gereklidir.
1-Süreçler:
İşletmenin mevcut iş süreçleri dışarıdan içeriye doğru tasarlanıp tasarlanmadığının
bilinmesi gereklidir. Yani müşterinin ihtiyaçlarını öğrenmeye ve ilişki geliştirmeye süreçler
uygun mudur? Sorusunun cevabı aranmalıdır.
2-Bilgi Stratejisi:
Müşterilerden elde edilen bilgilerin (tüm bilgilerin) gerektiği gibi rekabette öne geçirecek
şekilde kullanılıp kullanılamadığının bilinmesi gerekir. İşletmenin her departmanında farklı
bilgiler olabilir.
3-Müşteri İlişkileri:
İşletmenin müşterileriyle uzun dönemli ve kalıcı ilişkiler kurabilmesi için gerekli bilgi,
aktivite ve süreçleri kapsamaktadır. Bu ilişkilere kurum çalışanlarının hazır olması
gereklidir.
4-Kurum Kültürü:
CRM uygulamasının başarı kazanabilmesi için çalışanların müşteri merkezli davranışa sahip
olması ve değişimlere açık olması gereklidir.
5-Ürün ve Hizmetler:
CRM, müşteriler ile sürekli öğrenen ilişkiler kurmak ve bu ilişkiler çerçevesinde müşteriler
için “butik”, kişiye özel, üretim yapmaktır. Üretilen mal ve hizmetler bir takım
bileşenlerine ayrılmalıdır. Temel ürün veya hizmet üzerine eklenecek başka ürünler,
hizmetler ile sağlanabilir. Müşterilerden toplanan bilgilerle farklı modüller oluşturulabilir.
Bu modüller farklı kombinasyonlarda bir araya getirilerek birçok değişik ürün elde
edilebilir. Ne kadar çok modül oluşturulursa o kadar farklı ürün üretmek mümkündür .
6-Dış Odaklılık:
Dış odaklılıkla anlatılmak istenen rakiplerin konuyla ilgili durumudur.
7-Teknoloji:
Teknoloji seçilirken ve uygulanırken tamamen müşteriler göze alınmalıdır.
8-Fonksiyonların Tasarımı:
CRM uygulamasına başlandığı zaman yapılan işlerde köklü bir takım değişimler olur. Bu
değişimleri çalışanların çoğu istemezler. Alışık oldukları bir işleyiş vardır ve bu
değişmektedir. Hatta değişimi istemeyenlerin sayısı isteyenlerden fazla olacaktır. Bu
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
297 / 635
sebeple başlarken CRM takımına her kademeden çalışan alınmıştır. Bu değişimler sinerji
ile gerçekleştirilmelidir.
MARKA VE PAZARLAMA
Marka genel anlamda işletme ile tüketicinin ortak amaçlar ve değerler etrafında birleştiği
karşılıklı kazanımlar elde edebilecekleri isim veya semboldür. Marka ürün değildir. Ürün
veya hizmetler içinde bulunulan dönemin dinamiklerine göre şekil veya içerik
değiştirebilirler, ancak marka bütün süreci içerisine alan işletmenin vaatleri ve tüketici
beklentilerinin bütünüdür.
Marka pazarlama karmasının alt elemanlarındandır. Ancak günümüz ekonomisinde marka
pazarlama stratejileri ve bunu sağlayan kurumun özünü oluşturur hale gelmiştir.
Günümüzde müşteri ihtiyaç ve beklentileri ürün veya hizmetten ziyade materyal değerinin
dışında sağlanacak faydalar ve sürekliliği üzerine yoğunlaşmış durumdadır.
Bu anlamda marka işletmenin içerisinde yer alan birimler arası koordinasyonu ve
sürdürülebilir kaliteli hizmeti sağlamanın yegane aracı konumundadır.
Marka, sosyal, ekonomik ve teknolojik alanlarda yaşanan değişimlerin sonucunda yeni
çevresel koşullara uyum sağlayacak nitelikte ürünler sunabilmeli. Tüketicilerin değişen
ihtiyaç ve beklentilerini karşılayabilmek, hedeflenmelidir. Bu açılardan, başarılı olmak ve
geleceği idare edebilmek için pazarlama stratejilerinin rasyonel bir şekilde yapılandırılması
gerekmektedir. Bu anlamda, marka yönetiminin de önemi açığa çıkmaktadır. Toplum
tarafından bilinen marka olmak, tüketicinin markayı kabul sürecini hızlandırmak birtakım
sorumlulukları da beraberinde getirmektedir. Gelecek dönemlerde ise, tüketici güvenini
kazanmanın daha da önem taşıyacağı muhakkaktır. Bu nedenle tüketicilere anlamlı gelen,
güvenilir bilgiler aktarmak marka yönetimi çalışmalarının odak noktasını oluşturmaktadır.
MARKA KONUMLANDIRMA
Markanın konumlamasında (brand positioning), ürünün ilk akla gelen özelliği önem
taşımaktadır. Yöneticilerinin bu özelliği tüketicilerin zihnine kazımasındaki başarısı
markayı daha da yaygınlaştırır ve ömrünü uzatır. Örneğin Volvo deyince akla hemen
güvenliğin gelmesi, İsveç şirketinin konumlamada başarılı olduğunu gösterir. Bir marka
hakkında fikri sorulan tüketici, net bir şey söyleyemiyorsa ve sözü uzatıyorsa, o markanın
konumlaması başarısız olmuş demektir.
Konumlandırma stratejisi ürün ve onun en önemli bileşeni olan markaların tüketiciler
tarafından tanımlanmasına ve rakiplerine göre tüketici zihninde belirli bir yer edinmesine
yönelik uygulamalar biçiminde ifade edilmektedir. Konumlandırma tüketicilere, ürünlerini
nasıl sunulduğu ve neyin sunulduğundan çok, bir ürün veya markanın tüketiciler
tarafından nasıl algılanacağını bildiren bir ifadedir.
Konumlandırma stratejileri, marka aracılığıyla tüketicilere bir değer, bir vaat aktarma
aracı olarak kullanılmaktadır. Marka konumu, hedef tüketici, avantaj yaratma, aktif
iletişim ve kimlik, değer ifadesi olarak dört bileşenden oluşmaktadır.
Marka
konumu
rekabet
avantajını
yansıtmalıdır.
Markanın konumu, anlaşılır ve tüketiciyi motive edici tarzda olmalıdır.
Güçlü bir marka konumu için firmanın SWOT analizinden elde ettiği sonuçlar ve marka
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
298 / 635
yapısı bileşenler arasında bir uyum sağlamalı, bunlar bütünleştirilmeye çalışılmalıdır.
Marka kişiliğinin marka konumuna etkisi göz önünde bulundurulmalıdır.
Bir marka konumu, pazarlama karmasının tüm bileşenlerinin aktif bir biçimde kullanılması
ve hedef tüketicilere doğrudan ulaşılmasıyla mümkün olmaktadır. Özellikle, ürünlerin
pazara giriş aşamasında çok dikkatlice düşünülmelidir. Yeni ürün kategorilerinin hedef
pazardaki kabul sürecinin, pazarda büyüme ve olgunluk aşamalarındaki kadar hızlı
olmalıdır. Marka konumu, tüketicilerin markayı algılayış biçimi ve rekabet ortamında
farklılaştırıcı öğe olarak değerlendirildiğinde, gerek yeni ürünler gerekse geliştirilmiş
ürünler için merkezi iki öğenin varlığından söz edilmektedir. Güçlü bir marka konumu,
marka bileşenlerinin güçlendirilmesi dışında, hedef tüketici yapısının ve tüketicinin satın
alma davranış tarzları ve ürün benimseme süreçleri çok iyi analiz edilmelidir.
Başarılı bir marka konumlanması için:
• Pazarın tanımlanması
• Rakiplerin tanımlanması
• Rakiplerin algılanma şekli ve nedenlerinin belirlenmesi
• Rakiplerin konumlarının tanımlanması
• Tüketici analizi
•Konum seçimi
•Konumun test edilmesi
Firmaların markaları için seçebileceği konum aşağıda sıralanan öğeleri kapsamalıdır.
Bunlar;
•Tüketicilerin gözüne çarpmalı ve onlara gerçek değerler sunulmalıdır
•Kurumun kapasitesini de yansıtarak markanın gerçek gücü oluşturulmalıdır.
•Rakiplerin marka konumundan farklılaşmalıdır.
•Pazarda net bir iletişim sağlayabilecek kapasiteye sahip olmalıdır.
Konumlama sırasında ürünün en dikkate değer niteliklerinin tek tek incelenmesi ve en
önemli bir iki niteliğin ön plana çıkarılması gerekir. Aynı çalışmanın başlıca rakipleri için
yapılması ise pazardaki konumlamaya ışık tutar. Temel niteliklerin karşılaştırılması,
konumlamanın hangi konuda ve nasıl yapılacağı hakkında önemli ipuçları verir. Markaya
özünü ve ruhunu veren bu niteliklerin dört-beş kelimeyi geçmeyen etkili bir cümle ile
ifade edilmesi konumlamanın başarısını yükseltir. Başarılı bir konumlama ise markanın
yaygınlığının ilk koşuludur. İyi bir konumlama için tüketicilerin bir üründe nelere değer
verdiği ve hangi koşullarda markaya bağlandığı bilinmelidir. Bu nedenle ancak tüketici
odaklı şirketler, uzun ömürlü ve yaygın bilinen markalara sahip olabilir.
Toplum ve ekonomi değiştikçe, yeni trend ve modalar ortaya çıktıkça, konumlamanın da
yenilenmesi gerekir. Teknolojik gelişme ve tüketici tercihlerindeki değişiklikler de
“yeniden konumlama” (repositioning) çalışmalarını zorunlu kılar.
Şirketler, ürün/hizmetlerinin satın alınması amacıyla, markalarını tüketicilerin zihninde
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
299 / 635
somut neden ve yararları ifade edecek bir konumlandırma yapmalıdırlar.
MÜŞTERİ VE PAZARLAMA
Eskiden manavların, kasapların duvarlarını süsleyen birtakım duvar yazıları bugün aslında
üretim ve hizmet sektörünün temel felsefesi olmuştur. Bu duvar yazıları, yine kurum ve
kuruluşların misyon ve vizyonlarının belirlenmesinde önemli rol oynamış ve ana
hedeflerinin belirlenmesinde öncelikle katkıda bulunmuştur.
Bu duvar yazılarına birkaç tane örneği sayacak olursak:
•Müşteri kraldır!
•Müşteri velinimetimizdir!
•Müşteri, patronumuzdur!
İddia ediyorum şu an dünyada yaşayan tek kral var. Onu hepimiz tanıyoruz aslında, yeni
kral artık tüketici. Bundan sonra her işletme müşterisi kadar konuşacak. Sizin müşteriniz
kaç ayar? Size ne kadar bağlı. Eğer size bağlı bir müşteriniz var ve sizde bunun zafer
sarhoşluğunu yaşıyorsanız, sakın aldanmayın. günümüzde müşteri, eskiden olduğu gibi
işletmelere bağlılık gösteremiyor.İnceliyor, elekten geçiriyor ve çıkarı olan tarafa doğru
yöneliyor. Kral artık özgür ve seyyah.
Pazarlama ürünü her şart altında satma, Pazar payı yakalama, ürün çeşitlemesi ve reklama
dayalı bir sürecin adıdır. Bu zihniyetle hareket eden pazarlama faaliyetleri esnek üretim ve
pazarlama modelleri sayesinde bir de baktılar ki, sadık müşteriler uçup gitmiş. Nereye?
Başka bir firma ya da markaya. Neden? Oradaki ürün veya davet daha cazip geldiği için.
İşte o gün bu gündür en büyük müşteridir, müşteri kraldır. Bu ortamı yaratan aslında
üreticilerden başkası değildir.
Peki, kimdir müşteri? Genellikle müşteri deyince son kullanıcı veya tüketici
anlaşılmaktadır. Yine müşteri, ürün ya da hizmeti satın alan kimse, kurum ya da kuruluştur
diyebiliriz. Ancak günümüzde müşteri kavramı daha da derinleştirilerek ikiye ayrılmış
durumdadır. Bunlar da iç ve dış müşterilerdir.
1-İç müşteri:
Bir kuruluşta tedarikçiden başlayarak dış müşterilere kadar devam eden süreçlerde
birbirine ürün ve hizmet verenler iç tedarikçi, ürün ve hizmet alanlar ise iç müşteri olarak
adlandırılmaktadır. Örnek verecek olursak; hizmet sektöründe bir aşçı ile garson
arasındaki ilişki de tam bir müşteri tedarikçi ilişkisidir.
2-Dış müşteri:
Kuruluşun ürün ve hizmetini son kullanıcıya kadar ulaştıran zincir içerisinde yer alan tüm
kullanıcılar diye adlandırabiliriz. Otomotiv sektörünü düşünürsek, otomobilleri satın alan
son kullanıcılar müşteri niteliğindedir. Otomobil üreticileri de kendilerine malzeme
sağlayan lastik üreticilerinin, yedek parça üreticilerinin son müşterisidir.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
300 / 635
Müşteri ilişkileri yönetimi ile ilgili farklı yazarlar tarafından farklı pek çok amaç ortaya
konmuştur.
Bu amaçların ortak olanları değerlendirildiğinde belli başlı şu amaçların ortaya çıktığı
görülmektedir:
•Satış oranlarını ve müşteri kârlılığını artırmak
•Müşteri tatminini geliştirmek
• Satış, pazarlama ve yönetim maliyetlerini düşürmek
•Müşteri tutma ve müşteri bağlılığını artırmak
•Müşteri değeri yaratmak
•Müşteri hizmetini geliştirmek
• Müşteri etkileşimi sağlamak
•Müşteri bilgisi elde etmek
•Mal ve hizmetleri kişiselleştirmek
Geleneksel pazarlama ile ilişkisel pazarlama arasında birtakım yaklaşım farklılıkları
bulunmaktadır. Geleneksel pazarlamada tek satış veya işlem, kesintili müşteri ilişkisi, kısa
dönemli bakış açısı, müşteri hizmetleri üzerinde az odaklanma, sadece üretici
elemanlarının kaliteyle ilgilenmeleri ve tüm müşterilere eşdeğer davranma konuları
üzerinde odaklanılırken, ilişkisel pazarlamada ise müşteriyi elde tutma, sürekli müşteri
ilişkisi, uzun dönemli bakış açısı, müşteri hizmetleri üzerinde çok durma, tüm çalışanların
kaliteyle ilgilenmesi ve değer esasına göre müşteriye yaklaşım söz konusudur.
İlişkisel pazarlamanın hedefleri müşteri kazanma, müşteriyi tatmin etme, elde tutma ve
ilişkileri sürekli geliştirmektir. Bunun yanı sıra müşteri ilişkileri yönetiminin sağladığı
birtakım yararlar bulunmaktadır. Bu faydalar müşterilere ve işletmeye faydalar olmak
üzere iki grup altında sınıflandırılabilir. Müşteriye sağladığı faydalar ise; güven verme,
sosyal fayda sağlama ve özel muameledir. İşletmelere ise sadık bir müşteri grubu yaratma,
kâr marjını korumak, tatmin sağlamak, müşteri ve çalışanların işletmeye olan sadakatlerini
geliştirmektir.
Müşteri ilişkileri yönetiminin belli başlı amaçları; satış ve kârlılığı geliştirmek, müşteri
tatminini artırmak, satış, pazarlama ve yönetim maliyetlerini düşürmek, müşteri tutma ve
bağlılığı yaratma, müşteri değeri yaratma, müşteri hizmetini geliştirme, müşteri etkileşimi
sağlama, müşteri bilgisi elde etme ve mal ve hizmetleri kişiselleştirmektir.
PTT SOSYAL MEDYA
( Facebook- Twitter)
 Yaşadığımız teknoloji çağı kuruluşların pazarlama faaliyetlerini dijital ortamda da
gerçekleştirmelerini zorunlu hale getirmiştir. Sosyal medya kanalları kuruluşların ve
müşterilerin yeni buluşma adresi konumuna gelmiştir. Bu sayede müşteri ve
kuruluşlar arasındaki iletişim engelleri ortadan kalkmıştır. Kuruluşumuz bu doğrultuda
facebook ve twitter platformlarında kurumsal sayfalar açmış olup müşterilerine bu
şekilde ulaşmaktadır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
301 / 635
 www.facebook.com/PTT.Kurumsal ve www.twitter.com/PTTKurumsal sayfalarımız
20/06/2011 tarihinde kurularak hizmetlerimiz hakkında müşterilerimize bilgi vermek,
tanıtıcı faaliyetlerde bulunmak ve müşterilerimiz ile iletişim halinde talep ve önerileri
anında cevaplamak amaçlanmıştır
 Sosyal medya aracılığı ile kayıtlı üye sayımızın artırılarak hizmet içeriklerinin bilinmesi,
faydalanılması ve müşteri ilişkileri yönetimi gereği kuruluşumuz hizmetleri düzenli
olarak tanıtılmakta ve kurumsal bilgiler bu mecralar aracılığıyla üyelerimizle
paylaşılmaktadır.
 Kurumsal içeriğimiz ve faaliyetlerimizin bilinirliğini ölçmek ve müşterilerimizin bu
içeriklerden faydalanmaları amacıyla çeşitli yarışmalar düzenlenerek müşteri deneyim
ortamları oluşturulmaktadır.
 Bu kapsamda üyelerimizden gelen talep, öneri ve şikayetler içerik ve konularına göre
tasnif edilerek ilgili birimlerle gerekli koordinasyon sağlanmak suretiyle aynı gün
içerisinde sonuçlandırılmaktadır.
HALKLA İLİŞKİLER
BİLGİ EDİNME HAKKI
09/10/2003
tarihli 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu 24.10.2003 tarihli ve 25269
Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Bu kanunun amacı; demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık
ilkelerine uygun olarak kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarına ilişkin esas ve usulleri
düzenlemektir
Türkiye'de ikamet eden yabancılar ile Türkiye'de faaliyette bulunan yabancı tüzel kişiler,
isteyecekleri bilgi, kendileriyle veya faaliyet alanlarıyla ilgili olmak kaydıyla ve karşılıklılık
ilkesi çerçevesinde, bu kanun hükümlerinden yararlanırlar.
Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerden doğan hak ve yükümlülükleri saklıdır.
Kurum ve kuruluşların sahip oldukları kayıtlarda yer alan bu Kanun kapsamındaki her türlü
veri, bilgi,kanun kapsamındaki yazılı, basılı veya çoğaltılmış dosya, evrak, kitap, dergi, broşür,
etüt, mektup, program, talimat, kroki, plân, film, fotoğraf, teyp ve video kaseti, harita,
elektronik ortamda kaydedilen her türlü bilgi, haber ve veri taşıyıcıları ise belge
niteliğindedir.
Bilgi edinme başvurusu, başvuru sahibinin adı ve soyadı, imzası, oturma yeri veya iş adresini,
başvuru sahibi tüzel kişi ise, tüzel kişinin unvanı ve adresi ile yetkili kişinin imzasını ve yetki
belgesini içeren dilekçe ile; istenen bilgi veya belgenin bulunduğu kurum veya kuruluşa
yapılır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
302 / 635
Bu başvuru, kişinin kimliğinin ve imzasının veya yazının kimden neşet ettiğinin tespitine
yarayacak başka bilgilerin yasal olarak belirlenebilir olması kaydıyla elektronik ortamda veya
diğer iletişim araçlarıyla da yapılabilir.
Dilekçede, istenen bilgi veya belgeler açıkça belirtilmelidir.
BİMER (BAŞBAKANLIK İLETİŞİM MERKEZİ)
20 Ocak 2006 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiş bulunan 2006/3 sayılı
Başbakanlık Genelgesiyle, Başbakanlık İletişim Merkezi–BİMER kurulmuş bulunmaktadır.
Kuruluşumuz da, söz konusu genelge uyarınca BİMER sistemine dahil edilmiştir.
Bakanlık merkez ve taşra teşkilatları, valilikler ve kamu hizmeti yürütmekte olan kamu
iktisadi kurum ve teşekküllerinin, vatandaştan gelecek şikayet ve talepleri merkezi bir birim
içinde değerlendirip düzenlemek ve koordinasyonunu sağlamak amacıyla kurulmuş bulunan
BİMER, 24.02.2006 tarihi itibariyle faaliyete geçmiş olup, ülke genelinde tesis edilmiş
bulunan 150 numaralı kısa telefon hattı aracılığıyla da merkeze ulaşmak mümkün hale
getirilmiştir.
BİMER’e yapılan müracaatlar yazılı yapılabileceği gibi, e-posta, telefon, faks veya ALO 150 –
Doğrudan Başbakanlık hattı aracılığıyla da yapılmakta olup, tüm başvurular " 4982 Sayılı Bilgi
Edinme Hakkı Kanunu, 3071 Sayılı Dilekçe Hakkı Kanunu ve 2006/3 Başbakanlık Genelgesine"
göre işleme alınmaktadır.
Bimer’e www.bimer.gov.tr internet adresinden ulaşılmaktadır.
Yapılan düzenleme gereğince, vatandaşlarımızın kuruluşumuzla ilgili şikayet, dilek, talep ve
görüşlerinin daha hızlı değerlendirilmesi ve kanunla konulmuş bulunan süre sınırlarına
kesinkes uyulması amacıyla; Genel Müdürlüğümüz Kurul ve Daire Başkanlıklarında Kurul ve
Daire Başkanları, Başmüdürlüklerde Başmüdür, Müstakil Ünite Müdürlüklerinde ise Müstakil
Ünite Müdürü, Bilgi Edinme Hakkı Kanunu ve 2006/03 Sayılı Genelge hükümlerinin
uygulanmasından ASLİ sorumludurlar.
İNFO (İNFORMATİON)
Kuruluşumuz resmi internet sitesinde “Bize Ulaşın” ile [email protected] adresi 2006 Nisan
ayından itibaren faaliyete geçmiştir.
Müşterilerin başvuru kanalları aracılığıyla göndermiş oldukları mesajların Pazarlama Daire
Başkanlığı Halkla İlişkiler Şube Müdürlüğünce
değerlendirilerek ilgili birimlere
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
303 / 635
yönlendirmenin yapılması ve yönlendirme yapılan Birim tarafından müşterinin öneri, talep ve
şikayetlerinin cevaplandırılmasını kapsamaktadır.
İNFO kanalıyla gelen öneri, talep ve şikayetlerde;
Genel esaslar:
1- PTT A.Ş personeli çözüm sürecinde objektiflik kriterlerini göz önünde bulundurur:
• Şikayet prosedürü açıktır ve müşteriler tarafından erişilebilirdir.
• Başvuruların ele alınmasında önyargısız ve adil davranılır.
• Başvuruların konusu ile ilgili gerçeklerin ortaya çıkarılmasında bütünlüğe özen gösterilir,
taraf olan kişilerin hepsi dikkate alınır.
• Başvuruda bulunan müşteriye ait bilgiler gizlidir. Bilgiler, yasal zorunluluk halleri haricinde
başvurunun çözümü için PTT A.Ş dışında üçüncü şahıslar ile paylaşılmaz.
2-Başvuruların değerlendirilmesi için müşteriden herhangi bir ücret talep edilmez, herhangi
bir şekilde kazanç sağlanmaz. (Bilgi Edinme Kanundaki düzenlemeler hariç)
3-Bu prosedürün uygulamasında Genel Müdürlükte,
Başmüdürlüklerde, Başmüdürler birinci derecede sorumludur.
Birim
Üst
Yöneticileri,
4-Başvuruların tamamı info yazılımında kayıt altına alınmaktadır.
5-PTT personelinin tamamı kendisine ulaşan başvuruyu kayıt altına alınmasını sağlamak
üzere sistemde tanımlı personele iletmekle sorumludur. Sistemde tanımlı kullanıcılar ise
sisteme kayıt etmek zorundadır.
6-Merkez ve şubelerdeki personel; kendisine iletilen başvuruların kayıt altına alınmasının
sağlanması ve Merkez Müdürüne iletilmesinden sorumludur.
7- İnfo sisteminde tanımlı Birim Yöneticisi, Birim Alt Yöneticisinin yıllık izinli, sıhhi izinli veya
görevli olması halinde; yerine görevlendirilecek personelin, işlemleri yürütebilmesi için
sisteme kayıt edilmesi sağlanır.
Başvuruların Kayıt Altına Alınması:
1- Başvuruların kayıt altına alınması sırasında 4 ana başvuru türü bazında sınıflandırma
yapılır;
 Müşteri Şikayeti
 Görüş/Öneri
 Soru/Bilgilendirme
 Teşekkür
2- Telefon ile alınan başvurular “Alındığı Anda Çözümlenebilen Şikayetler” kapsamında değil
ise “Telefon Başvuru Bilgi Formu” aracılığı ile kayıt altına alınır. Kayıt altına alınan bilgilerin
info yazılımı aracılığı ile aynı gün sisteme kayıt edilmesi sağlanır.
3-İnfo yazılımı aracılığı ile sisteme kayıt edilen ve e-posta adresi bulunan müşterilerin
başvurularına ait alındı bilgisi, sistem tarafından müşterinin e-posta adresine otomatik
olarak verilmektedir.
4- E-posta adresi bulunmayan müşterilerimize alındı bilgisi; iletişim bilgilerine göre 2 gün
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
304 / 635
içerisinde başvuruyu alan birim tarafından telefon veya posta ile verilmektedir. Bununla
ilgili bilgi ve hangi yolla bildirim yapıldığı sisteme kayıt edilmektedir. İletişim bilgileri
bulunmayan veya yanlış olan müşterilerimize alındı bilgisi verilememektedir.
5- Başvuruların Kayıt Altına Alınmasında Dikkat Edilecek Noktalar
Başvuruyu kayıt altına alan personelin, başvurunun hangi kanalla geldiğini ( Fax, dilekçe, eposta, telefon, posta vb.), müşterinin adı ve soyadı, başvurunun türü, konusu, gelen
başvurunun tarihi, başvurunun kayıt tarihi, müşterilerle iletişimi sağlayacak bilgi alanlarının
doldurması zorunludur.
6- Çağrı Merkezi aracılığı ile kayıt altına alınan başvurular
Müşteriler, 444 1 PTT (788) numaralı çağrı merkezi aracılığı ile tüm başvurularını
iletebilirler. Çağrı merkezi personeli tarafından alınan bu başvurular info yazılımı ile
otomatik olarak kayıt altına alınmaktadır.
7- PTT web sayfası aracılığı ile kayıt altına alınan başvurular
PTT web sayfası (www.ptt.gov.tr) ziyaretçilerinin "Bize Ulaşın" menüsü altındaki form ve
[email protected] e-posta aracılığı ile alınan başvurular info yazılımına otomatik olarak kayıt
edilmektedir.
8- PTT personeli aracılığı ile kayıt altına alınan başvurular
Müşteriler tarafından PTT personeline iletilen sözel (telefon görüşmesi, yüzyüze yapılan
görüşmeler) veya yazılı (posta, faks, dilekçe, e-posta vb.) başvuruların ilgili personel
tarafından info yazılımı aracılığı ile aynı gün sisteme kayıt edilmesi sağlanmaktadır.
9- Öneri ve Şikayet Kutusu aracılığı ile kayıt altına alınan başvurular
Öneri ve Şikayet kutuları her pazartesi Birim Üst Yöneticisinin yazılı olarak görevlendirdiği
personel tarafından açılır. Kutudan form çıkması halinde Genel Müdürlükte ve
Başmüdürlükte Birim Yöneticisine, Merkezlerde Merkez Müdürüne iletilir. Herhangi bir
doküman çıkmaması halinde bu durum tutanak altına alınır.
Başvuruların Değerlendirilmesi:
1-PTT web sayfası (www.ptt.gov.tr) ziyaretçilerinin "Bize Ulaşın" menüsü altındaki form,
[email protected] ve Çağrı Merkezi aracılığı alınan başvurular info yazılımı aracılığı ile Genel
Yöneticiye aktarılır. Genel Yönetici tarafından değerlendirilen başvuru, konusuna göre ilgili
Birim Yöneticisine aktarılır.
Birim Yöneticisi, iletilen başvuruyu değerlendirerek ilgili Birim Alt Yöneticisine aktarır. Birim
Alt Yöneticisi tarafından incelenen başvurular gerekiyorsa ve tanımlanmış ise birimindeki
ilgili Kullanıcıya aktarılır.
Mesaja cevap verecek personel, başvurunun takibi, sonuçlandırılması, yapılan işlemin
sisteme kayıt edilmesi ve başvuru sahibinin bilgilendirilmesi ve gerektiğinde başvuru
konusunda ihtiyaç duyulan bilgilerin temin edilmesi ile sorumludur.
Kendisine iletilen başvurunun çözümü ile ilgili işlemleri tamamladıktan sonra başvuru ile
ilgili konuyu ve kategorisini de belirleyerek işlemi sonlandırır.
Kendilerine yönlendirilen mesajları alan Yöneticiler, yönlendirilen başvuruların konusu
kendi sorumluluğunda değilse başvurunun statüsünü “İade” yaparak başvuruyu iade
edebilir.
2-Genel Müdürlükte; telefon, yüz yüze yapılan görüşmeler ve yazılı (posta, faks, e-posta
vb.) olarak alınan ve Kullanıcı tarafından sisteme kayıt edilen başvuruların çözümü Kullanıcı
sorumluluğunda ise gereği kendisi tarafından sağlanır.
Konunun çözümü kendi sorumluluğu dışında ise başvuru, Genel Yöneticiye aktarılır. Genel
Yönetici tarafından değerlendirilen başvuru konusuna göre ilgili Birim Yöneticisine aktarılır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
305 / 635
Genel Müdürlükte; Öneri ve Şikayet kutuları aracılığı ile alınan ve Birim Yöneticisi
tarafından sisteme kayıt edilen başvuru, konusu itibariyle kendi birimi sorumluluğunda ise
konu ile ilgili Birim Alt Yöneticisine, başka bir Birimin sorumluluğunda ise Genel Yöneticiye
aktarılır. Genel Yönetici tarafından değerlendirilen başvuru, konusuna göre ilgili Birim
Yöneticisine aktarılır.
3-Merkezlerde; telefon, yüz yüze yapılan görüşmeler, yazılı (posta, dilekçe, faks, e-posta
vb.) ve Öneri ve Şikayet kutuları ve şubeler aracılığı ile alınan ve tanımlanmış personel
tarafından sisteme kayıt edilen başvuruların çözümü Merkez Müdürlüğü sorumluluğunda
ise gereği kendisi tarafından sağlanır.
Konunun çözümü kendi sorumluluğu dışında ise başvuru Genel Yöneticiye aktarılır.
Genel Yönetici tarafından değerlendirilen başvuru konusuna göre ilgili Birim Yöneticisine
aktarılır.
4-Başmüdürlükte; telefon, yüz yüze yapılan görüşmeler, yazılı (posta, dilekçe, faks, e-posta
vb.) ve Öneri ve Şikayet kutuları aracılığı ile alınan ve tanımlanmış personel tarafından
sisteme kayıt edilen başvuruların konusu itibariyle kendi birimi sorumluluğunda ise gereği
kendisi tarafından sağlanır. Başvuru konusu kendi birimi içinde başka bir müdürlüğü
ilgilendiriyorsa ilgili Birim Alt Yöneticisine, başka bir birimi ilgilendiriyorsa Genel Yöneticiye
aktarılır.
5-Bu konu ile ilgili dokümanlar varsa ilgili birime sistem üzerinden aktarılır.
6-Birden fazla birimi ilgilendiren başvuru olması durumunda; Genel Yönetici tarafından
konunun çözümünü sağlayacak ve başvuru sahibine sonucundan bilgi vererek kapatma
işlemini gerçekleştirecek olan birim “Koordinatör” statüsünde, çözümünde bilgisine ihtiyaç
duyulan birim/birimler ise “Gereği” statüsünde seçilerek aktarılır.
7-Birden fazla birime gönderildiği anlaşılan maillerin sisteme tekrar kayıt edilmesini
önlemek amacıyla ilgililer tarafından [email protected] adresine gönderilmesi sağlanır. Bu
yolla sisteme kayıt edilen başvuruların gereği Genel Yönetici tarafından sağlanır.
İlk Değerlendirme Ve Önceliklendirme:
1-İnfo yazılımına kayıt edilen başvurular ile ilgili önceliklendirme şu şekilde belirlenir:
Acil Öncelik: Çok yüksek önem seviyesini gösterir önceliklendirme statüsüdür.
Kuruluşumuzun, müşterilerimizin, personelimizin güvenliğini ve sağlığını tehdit edecek
şikayetin oluşmasına neden olacak durumlar,
Maddi kayıplara ilişkin başvurular (yanlış para aktarmaları vb.),
Teslimat problemleri (Eksik, yanlış teslim edilme veya teslim edilememe),
Teknik altyapı problemleri ile ilgili başvurular,
Yasalara aykırı uygulama gibi kurumsal itibarı zedeleyecek durumların ortaya çıkması,
Aynı müşteriden gelen, tekrar eden (aynı ay içerisinde, aynı müşteri, aynı konu) olumsuz geri
bildirimler alınması durumunda da yüksek önceliklendirme yapılır.
Normal Öncelik: Müşteri süreçlerini doğrudan etkilemeyen ama iyileştirme ihtiyacı duyulan
uygulamalar için kullanılacak önceliklendirme statüsüdür.
Teslimat problemleri (geç teslim),
Parasal işlemlere ilişkin başvurular (hesap hareketleri, havale işlemleri vb.),
Personel davranışları ile ilgili şikayetler,
Personelin bilgi yetersizliği,
Taahhütlerin yerine getirilememesi,
Düşük Öncelik: Müşteri süreçlerini doğrudan etkilemeyen, genel konularda iyileştirme
ihtiyacı duyulan uygulamalar için kullanılacak önceliklendirme statüsüdür.
Bilgi güncellemeleri,
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
306 / 635
Bilgi talepleri,
Öneriler,
Teşekkür,
Diğer başvurular.
2-İnfo yazılımı tarafından otomatik olarak Genel Yöneticiye aktarılan mesajların önceliği
Genel Yönetici tarafından belirlenen önceliklendirme kriterlerine göre belirlenir.
3-Telefon, yüz yüze yapılan görüşmeler, yazılı (posta, dilekçe, faks, e-posta vb.) ve Öneri ve
Şikayet kutuları aracılığı ile alınan başvuruların önceliği, kayıt eden personel tarafından
belirlenen önceliklendirme kriterlerine göre belirlenir.
Başvuruların Değerlendirilmesi ve Çözüm Geliştirilmesi:
1-İnfo yazılımı aracılığı ile Genel Yöneticiye aktarılan mesajlar, okunduktan 1 saat içerisinde
statü “Yönlendir ” yapılarak ilgili Birim Yöneticisine aktarılır.
2-Birim Yöneticisine aktarılan mesajlar 2 saat içerisinde statü “Yönlendir” yapılarak ilgili Birim
Alt Yöneticisine aktarılır.
3-İlgili Birim Alt Yöneticisine aktarılan mesajlar 2 saat içerisinde statü “Yönlendir” yapılarak
Kullanıcıya aktarılır.
4-Kullanıcı, kendisine aktarılan mesajları belirlenen önceliklendirme süresi içerisinde
çözümleyerek başvurunun sonuçlandırılması sağlanır. Çözüm ile ilgili yapılan işlemi sisteme
kayıt edilir ve müşteriyi çözüm ile ilgili bilgilendirilir.
5-İnfo yazılımına kayıt edilen başvuruların çözümü kayıt edenin sorumluluğunda ise
belirlenen önceliklendirme süresi içerisinde sonuçlandırılması sağlanır. Çözüm ile ilgili yapılan
işlemi sisteme kayıt edilir ve müşteri çözüm ile ilgili bilgilendirilir.
6-Eğer kendi sorumluluğunda değil ise statüyü “İade” yaparak 2 saat içerisinde bir üst
kullanıcıya aktarır.
7-Kullanıcı tarafından Birim Alt Yöneticisine iade edilen mesajlar 2 saat içerisinde statüyü
“İade” yapılarak Birim Yöneticisine aktarılır. Birim Alt Yöneticisi tarafından Birim Yöneticisine
iade edilen mesajlar, kendi birimi sorumluluğunda değilse 2 saat içerisinde statü “İade”
yapılarak Genel Yöneticiye ya da kendi birimi içerisinde başka bir Birim Alt Yöneticisine
yönlendirilir.
8-Belirlenen süreler mesai saatleri için geçerli olup mesai saatleri dışında gelen mesajların
aktarımı takip eden iş günü yapılır.
9-Yönlendirilen başvurular için ilgililere mail ile bilgi verilir. Ayrıca işlem için bekleyen
mesajlar ile ilgili gün içerisinde bilgilendirme mesajları atılır.
Çözümlerin Müşteri ile Paylaşılması:
1-Başvuruların çözümlenme süreleri şu şekilde belirlenmiştir:
Acil öncelikteki başvuruların 3 iş günü,
Normal öncelikteki başvuruların 5 iş günü,
Düşük öncelikteki başvuruların 7 iş günü,
içerisinde kapatılması sağlanır.
2-Yapılan değerlendirmeler sonucunda, başvurunun çözümü için yapılacak araştırmanın daha
önce belirlenen süreler içerisinde tamamlanmaması durumunda “Araştırma Devam Ediyor”
statüsü seçilir. Müşteriye bu durum ve öngörülen süre sistem tarafından bildirilir.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
307 / 635
3-Başvurunun çözümü sağlandıktan sonra Kullanıcı tarafından belirlenen çözüm, sisteme
kayıt edilerek müşteriye bildirilir ve statü "Problem Giderildi" yapılarak başvuru
sonuçlandırılır.
4- E-posta adresi bulunmayan müşterilerimize verilen cevap; iletişim bilgilerine göre
başvuruyu alan birim tarafından telefon veya posta ile verilmektedir. Bununla ilgili bilgi ve
hangi yolla bildirim yapıldığı sisteme kayıt edilmektedir. İletişim bilgileri bulunmayan veya
yanlış olan müşterilerimize cevap verilememektedir.
5-Başvurunun çözümlenmesinin ardından, başvuru sahibinin sağlanan çözüm ile ilgili
memnuniyeti e-posta adresi aracılığı ile sorgulanır. E-posta adresi aracılığı ile yapılan
çözümle ilgili memnuniyet sorgulamasına cevap vermeyen veya e-posta adresi bulunmayan
başvuru sahiplerine Pazarlama Daire Başkanlığı veya Çağrı Merkezi tarafından telefon
aracılığı ile ulaşılır ve çözüm ile ilgili memnuniyeti sorgulanır. Memnuniyet bilgisi sisteme
kayıt edilir.
6-Müşteri sunulan çözümle ilgili memnuniyetini teyit ediyorsa şikayet kapanır.
7-Müşterinin önerilen hiçbir çözümü kabul etmemesi ve mutabakat sağlanamaması halinde
şikayet kapatılmaz ve açık bırakılır. Mutabakat sağlanamaması durumunda şikayette
bulunan müşteriye, yasal hukuki yollardan hak aramak gibi dış çözümlere başvurma hakkına
sahip olduğu bildirilir.
8-Açık kalan şikayetler, üçer aylık dönemlerde izlenmeye devam edilir ve şikayet tarihinden
itibaren 1 yıl içerisinde müşterinin bir dış çözüme (yasal hukuki yollar) başvurduğuna dair
müşteriden herhangi bir bilgi ya da resmi makamlardan bir bilgilendirme gelmemesi halinde
şikayet kapatılır.
9-Müşteri ile mutabakat sağlanamayan ve açık tutulan şikayetlerin izlemesi şikayet
tarihinden 1 yıl sonraya kadar yapılır. Bir yıl sonunda müşterinin dış çözüme yönelmemesi
durumunda şikayet kapatılır.
10-1 yıllık izleme süresi içerisinde müşterinin dış çözüme yönelmesi halinde, şikayet açık
bırakılır ve dış çözüm sonuçlanana kadar şikayet kapatılmaz.
Başvuruların Takip Statüleri :
İnfo yazılımında kayıt altına alınan başvurular için statüler aşağıdaki gibidir.
Yönlendir: Başvurunun ilgili yöneticiye veya kullanıcıya yönlendirildiği anda seçilecek statüdür.
Koordinatör: Başvurunun çözümünü sağlayacak ve başvuru sahibine sonucundan bilgi
vererek kapatma işlemini gerçekleştirecek olan birim için seçilen statüdür.
Gereği: Başvurunun çözümünde bilgisine ihtiyaç duyulan birim veya birimler için seçilen
statüdür.
İade: Başvurunun kendi sorumluluğunda olmadığı durumlarda ilgili birime aktarılması için
seçilen statüdür.
Problem Giderildi: Müşteri başvurusu ile ilgili olarak çözümlenmiş ve çözümü müşteri ile
paylaşılmış olan başvurular için kullanılacak statüdür.
Araştırma Devam Ediyor: Müşteri başvurusu ile ilgili olarak çözüm sürecinin belirlenen
süreler içinde gerçekleşmeyeceği tespit edilen durumlarda seçilen statüdür.
Kapatıldı: Memnuniyet sorgulaması yapılan ve çözümden memnun kalan müşteriler için
kullanılan bir statüdür.
Kapatılmadı: (Mutabakat sağlanmadı) Memnuniyet sorgulaması yapılan ve çözümden
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
308 / 635
memnun kalmayan müşteriler için kullanılan statüdür.
Memnun: Müşteri başvurusu ile ilgili olarak, başvurunun çözümü ve şikayet yönetim süreci ile
sorgulaması yapılan ve memnun olan müşteriler için kullanılan statüdür.
Memnun değil: Müşteri başvurusu ile ilgili olarak, başvurunun çözümü ve şikayet yönetim
süreci ile sorgulaması yapılan ve memnun olmayan müşteriler için kullanılan statüdür.
Müşteri Başvurularının Raporlanması
1-Müşteri başvuruları ile ilgili tüm kayıtlar info yazılımı üzerinde tutulmaktadır.
2- Başvuru sayıları,
Zaman performansları,
Başvuru kanalları,
Birimler,
Başvuru konuları,
Başvuru konusu kategorisi,
Başvuru türleri,
Çözüm performansları,
Süreç ve sunulan çözüm memnuniyeti,
bazında raporlama yapılabilmektedir.
3-Her ay sonunda, Genel Yönetici tarafından başvurularla ilgili Yönetim Temsilcisine
performans raporu hazırlanır ve Üst yönetime sunulur.
4-Genel Müdürlükte; Birim yöneticileri tarafından aylık olarak Birim Üst Yöneticisine birim sonuçları
hakkında rapor sunulur. Birim Üst Yöneticisi tarafından ise üçer aylık periyotlarda Yönetim
Temsilcisine rapor sunulur.
Başmüdürlükte; Birim yöneticileri tarafından aylık olarak Birim Üst Yöneticilerine birim sonuçları
hakkında rapor sunulur. Birim Üst Yöneticisi tarafından ise Genel Müdürlük ilgili birimlerine üçer
aylık periyotlarda raporlama yapılır.
Bu bölümle ilgili sorumlu olunan mevzuat
- 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu
-3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun
-2006/3 Başbakanlık Genelgesi
BİLGİ EDİNME HAKKI KANUNU
Kanun No. 4982
Kabul Tarihi : 9.10.2003
BİRİNCİ BÖLÜM
Amaç, Kapsam ve Tanımlar
Amaç
MADDE 1. — Bu Kanunun amacı; demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık
ilkelerine uygun olarak kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarına ilişkin esas ve usulleri düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2. — Bu Kanun; kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının
faaliyetlerinde uygulanır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
309 / 635
1.11.1984 tarihli ve 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun hükümleri saklıdır.
Tanımlar
MADDE 3. — Bu Kanunda geçen;
a) Kurum ve kuruluş: Bu Kanunun 2 nci maddesinde geçen ve kapsama dahil olan bilgi edinme başvurusu
yapılacak bütün makam ve mercileri,
b) Başvuru sahibi: Bu Kanun kapsamında bilgi edinme hakkını kullanarak kurum ve kuruluşlara başvuran
gerçek ve tüzel kişileri,
c) Bilgi: Kurum ve kuruluşların sahip oldukları kayıtlarda yer alan bu Kanun kapsamındaki her türlü veriyi,
d) Belge: Kurum ve kuruluşların sahip oldukları bu Kanun kapsamındaki yazılı, basılı veya çoğaltılmış dosya,
evrak, kitap, dergi, broşür, etüt, mektup, program, talimat, kroki, plân, film, fotoğraf, teyp ve video kaseti,
harita, elektronik ortamda kaydedilen her türlü bilgi, haber ve veri taşıyıcılarını,
e) Bilgi veya belgeye erişim: İstenen bilgi veya belgenin niteliğine göre, kurum ve kuruluşlarca, başvuru
sahibine söz konusu bilgi veya belgenin bir kopyasının verilmesini, kopya verilmesinin mümkün olmadığı
hâllerde, başvuru sahibinin bilgi veya belgenin aslını inceleyerek not almasına veya içeriğini görmesine veya
işitmesine izin verilmesini,
f) Kurul: Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulunu,
İfade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Bilgi Edinme Hakkı ve Bilgi Verme Yükümlülüğü
Bilgi edinme hakkı
MADDE 4. — Herkes bilgi edinme hakkına sahiptir.
Türkiye'de ikamet eden yabancılar ile Türkiye'de faaliyette bulunan yabancı tüzel kişiler, isteyecekleri bilgi
kendileriyle veya faaliyet alanlarıyla ilgili olmak kaydıyla ve karşılıklılık ilkesi çerçevesinde, bu Kanun
hükümlerinden yararlanırlar.
Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerden doğan hak ve yükümlülükleri saklıdır.
Bilgi verme yükümlülüğü
MADDE 5. — Kurum ve kuruluşlar, bu Kanunda yer alan istisnalar dışındaki her türlü bilgi veya belgeyi
başvuranların yararlanmasına sunmak ve bilgi edinme başvurularını etkin, süratli ve doğru sonuçlandırmak
üzere, gerekli idarî ve teknik tedbirleri almakla yükümlüdürler.
Bu Kanun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren diğer kanunların bu Kanuna aykırı hükümleri uygulanmaz.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Bilgi Edinme Başvurusu
Başvuru usulü
MADDE 6. — Bilgi edinme başvurusu, başvuru sahibinin adı ve soyadı, imzası, oturma yeri veya iş adresini,
başvuru sahibi tüzel kişi ise tüzel kişinin unvanı ve adresi ile yetkili kişinin imzasını ve yetki belgesini içeren
dilekçe ile istenen bilgi veya belgenin bulunduğu kurum veya kuruluşa yapılır. Bu başvuru, kişinin kimliğinin ve
imzasının veya yazının kimden neşet ettiğinin tespitine yarayacak başka bilgilerin yasal olarak belirlenebilir
olması kaydıyla elektronik ortamda veya diğer iletişim araçlarıyla da yapılabilir.
Dilekçede, istenen bilgi veya belgeler açıkça belirtilir.
İstenecek bilgi veya belgenin niteliği
MADDE 7. — Bilgi edinme başvurusu, başvurulan kurum ve kuruluşların ellerinde bulunan veya görevleri
gereği bulunması gereken bilgi veya belgelere ilişkin olmalıdır.
Kurum ve kuruluşlar, ayrı veya özel bir çalışma, araştırma, inceleme ya da analiz neticesinde oluşturulabilecek
türden bir bilgi veya belge için yapılacak başvurulara olumsuz cevap verebilirler.
İstenen bilgi veya belge, başvurulan kurum ve kuruluştan başka bir yerde bulunuyorsa, başvuru dilekçesi bu
kurum ve kuruluşa gönderilir ve durum ilgiliye yazılı olarak bildirilir.
Yayımlanmış veya kamuya açıklanmış bilgi veya belgeler
MADDE 8. — Kurum ve kuruluşlarca yayımlanmış veya yayın, broşür, ilân ve benzeri yollarla kamuya
açıklanmış bilgi veya belgeler, bilgi edinme başvurularına konu olamaz. Ancak, yayımlanmış veya kamuya
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
310 / 635
açıklanmış bilgi veya belgelerin ne şekilde, ne zaman ve nerede yayımlandığı veya açıklandığı başvurana
bildirilir.
Gizli bilgileri ayırarak bilgi veya belge verme
MADDE 9. — İstenen bilgi veya belgelerde, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgiler ile
açıklanabilir nitelikte olanlar birlikte bulunuyor ve bunlar birbirlerinden ayrılabiliyorsa, söz konusu bilgi veya
belge, gizlilik dereceli veya açıklanması yasaklanan bilgiler çıkarıldıktan sonra başvuranın bilgisine sunulur.
Ayırma gerekçesi başvurana yazılı olarak bildirilir.
Bilgi veya belgeye erişim
MADDE 10. — Kurum ve kuruluşlar, başvuru sahibine istenen belgenin onaylı bir kopyasını verirler.
Bilgi veya belgenin niteliği gereği kopyasının verilmesinin mümkün olmadığı veya kopya çıkarılmasının aslına
zarar vereceği hâllerde, kurum ve kuruluşlar ilgilinin;
a) Yazılı veya basılı belgeler için, söz konusu belgenin aslını incelemesi ve not alabilmesini,
b) Ses kaydı şeklindeki bilgi veya belgelerde bunları dinleyebilmesini,
c) Görüntü kaydı şeklindeki bilgi veya belgelerde bunları izleyebilmesini,
Sağlarlar.
Bilgi veya belgenin yukarıda belirtilenlerden farklı bir şekilde elde edilmesi mümkün ise, belgeye zarar
vermemek koşuluyla bu olanak sağlanır.
Başvurunun yapıldığı kurum ve kuruluş, erişimine olanak sağladığı bilgi veya belgeler için başvuru sahibinden
erişimin gerektirdiği maliyet tutarı kadar bir ücreti bütçeye gelir kaydedilmek üzere tahsil edebilir.
Bilgi veya belgeye erişim süreleri
MADDE 11.— Kurum ve kuruluşlar, başvuru üzerine istenen bilgi veya belgeye erişimi onbeş iş günü içinde
sağlarlar. Ancak istenen bilgi veya belgenin, başvurulan kurum ve kuruluş içindeki başka bir birimden
sağlanması; başvuru ile ilgili olarak bir başka kurum ve kuruluşun görüşünün alınmasının gerekmesi veya
başvuru içeriğinin birden fazla kurum ve kuruluşu ilgilendirmesi durumlarında bilgi veya belgeye erişim otuz iş
günü içinde sağlanır. Bu durumda, sürenin uzatılması ve bunun gerekçesi başvuru sahibine yazılı olarak ve onbeş
iş günlük sürenin bitiminden önce bildirilir.
10 uncu maddede belirtilen bilgi veya belgelere erişim için gereken maliyet tutarının idare tarafından başvuru
sahibine bildirilmesiyle onbeş iş günlük süre kesilir. Başvuru sahibi onbeş iş günü içinde ücreti ödemezse
talebinden vazgeçmiş sayılır.
Başvuruların cevaplandırılması
MADDE 12. — Kurum ve kuruluşlar, bilgi edinme başvurularıyla ilgili cevaplarını yazılı olarak veya elektronik
ortamda başvuru sahibine bildirirler. Başvurunun reddedilmesi hâlinde bu kararın gerekçesi ve buna karşı
başvuru yolları belirtilir.
İtiraz usulü
MADDE 13. — Bilgi edinme istemi 16 ve 17 nci maddelerde öngörülen sebeplerle reddedilen başvuru sahibi,
yargı yoluna başvurmadan önce kararın tebliğinden itibaren onbeş gün içinde Kurula itiraz edebilir. Kurul, bu
konudaki kararını otuz iş günü içinde verir. Kurum ve kuruluşlar, Kurulun istediği her türlü bilgi veya belgeyi
onbeş iş günü içinde vermekle yükümlüdürler.
Kurula itiraz, başvuru sahibinin idarî yargıya başvurma süresini durdurur.
Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu
MADDE 14. — Bilgi edinme başvurusuyla ilgili yapılacak itirazlar üzerine, 16 ve 17 nci maddelerde öngörülen
sebeplere dayanılarak verilen kararları incelemek ve kurum ve kuruluşlar için bilgi edinme hakkının
kullanılmasına ilişkin olarak kararlar vermek üzere; Bilgi Edinme Değerlendirme Kurulu oluşturulmuştur.
Kurul; birer üyesi Yargıtay ve Danıştay genel kurullarının kendi kurumları içinden önerecekleri ikişer aday,
birer üyesi ceza hukuku, idare hukuku ve anayasa hukuku alanlarında profesör veya doçent unvanına sahip
kişiler, bir üyesi Türkiye Barolar Birliğinin baro başkanı seçilme yeterliliğine sahip kişiler içinden göstereceği iki
aday, iki üyesi en az genel müdür düzeyinde görev yapmakta olanlar ve bir üyesi de Adalet Bakanının önerisi
üzerine bu Bakanlıkta idarî görevlerde çalışan hâkimler arasından Bakanlar Kurulunca seçilecek dokuz üyeden
oluşur.
Kurul üyeliğine önerilen adayların muvafakatları aranır.
Kurul Başkanı, kurul üyelerince kendi aralarından seçilir.
Kurul, en az ayda bir defa veya ihtiyaç duyulduğu her zaman Başkanın çağrısı üzerine toplanır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
311 / 635
Kurul üyelerinin görev süreleri dört yıldır. Görev süresi sona erenler yeniden seçilebilirler. Görev süresi
dolmadan görevinden ayrılan üyenin yerine aynı usule göre seçilen üye, yerine seçildiği üyenin görev süresini
tamamlar. Yeni seçilen Kurul göreve başlayıncaya kadar önceki Kurul görevine devam eder.
Kurul üyelerine 10.2.1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu hükümleri saklı kalmak kaydıyla fiilen görev
yaptıkları her gün için uhdesinde kamu görevi bulunanlara (1000), uhdesinde kamu görevi bulunmayanlara ise
(2000) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak miktarda huzur hakkı ödenir. Bu
ödemelerde damga vergisi hariç herhangi bir kesinti yapılmaz.
Kurul, belirleyeceği konularda komisyonlar ve çalışma grupları kurabilir; ayrıca gerekli gördüğü takdirde, ilgili
bakanlık ile diğer kurum ve kuruluşların ve sivil toplum örgütlerinin temsilcilerini bilgi almak üzere toplantılarına
katılmaya davet edebilir.
Kurulun sekretarya hizmetleri Başbakanlık tarafından yerine getirilir.
Kurulun görev ve çalışmalarına ilişkin esas ve usuller Başbakanlıkça hazırlanarak yürürlüğe konulacak bir
yönetmelikle düzenlenir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Bilgi Edinme Hakkının Sınırları
Yargı denetimi dışında kalan işlemler
MADDE 15. — Yargı denetimi dışında kalan idarî işlemlerden kişinin çalışma hayatını ve mesleki onurunu
etkileyecek nitelikte olanlar, bu Kanun kapsamına dahildir. Bu şekilde sağlanan bilgi edinme hakkı işlemin yargı
denetimine açılması sonucunu doğurmaz.
Devlet sırrına ilişkin bilgi veya belgeler
MADDE 16. — Açıklanması hâlinde Devletin emniyetine, dış ilişkilerine, millî savunmasına ve millî güvenliğine
açıkça zarar verecek ve niteliği itibarıyla Devlet sırrı olan gizlilik dereceli bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı
kapsamı dışındadır.
Ülkenin ekonomik çıkarlarına ilişkin bilgi veya belgeler
MADDE 17. — Açıklanması ya da zamanından önce açıklanması hâlinde, ülkenin ekonomik çıkarlarına zarar
verecek veya haksız rekabet ve kazanca sebep olacak bilgi veya belgeler, bu Kanun kapsamı dışındadır.
İstihbarata ilişkin bilgi veya belgeler
MADDE 18. — Sivil ve askerî istihbarat birimlerinin görev ve faaliyetlerine ilişkin bilgi veya belgeler, bu Kanun
kapsamı dışındadır.
Ancak, bu bilgi ve belgeler kişilerin çalışma hayatını ve meslek onurunu etkileyecek nitelikte ise, istihbarata
ilişkin bilgi ve belgeler bilgi edinme hakkı kapsamı içindedir.
İdarî soruşturmaya ilişkin bilgi veya belgeler
MADDE 19. — Kurum ve kuruluşların yetkili birimlerince yürütülen idarî soruşturmalarla ilgili olup,
açıklanması veya zamanından önce açıklanması hâlinde;
a) Kişilerin özel hayatına açıkça haksız müdahale sonucunu doğuracak,
b) Kişilerin veya soruşturmayı yürüten görevlilerin hayatını ya da güvenliğini tehlikeye sokacak,
c) Soruşturmanın güvenliğini tehlikeye düşürecek,
d) Gizli kalması gereken bilgi kaynağının açığa çıkmasına neden olacak veya soruşturma ile ilgili benzeri bilgi
ve bilgi kaynaklarının temin edilmesini güçleştirecek,
Bilgi veya belgeler, bu Kanun kapsamı dışındadır.
Adlî soruşturma ve kovuşturmaya ilişkin bilgi veya belgeler
MADDE 20. — Açıklanması veya zamanından önce açıklanması hâlinde;
a) Suç işlenmesine yol açacak,
b) Suçların önlenmesi ve soruşturulması ya da suçluların kanunî yollarla yakalanıp kovuşturulmasını tehlikeye
düşürecek,
c) Yargılama görevinin gereğince yerine getirilmesini engelleyecek,
d) Hakkında dava açılmış bir kişinin adil yargılanma hakkını ihlâl edecek,
Nitelikteki bilgi veya belgeler, bu Kanun kapsamı dışındadır.
4.4.1929 tarihli ve 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu, 18.6.1927 tarihli ve 1086 sayılı Hukuk Usulü
Muhakemeleri Kanunu, 6.1.1982 tarihli ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu ve diğer özel kanun
hükümleri saklıdır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
312 / 635
Özel hayatın gizliliği
MADDE 21. — Kişinin izin verdiği hâller saklı kalmak üzere, özel hayatın gizliliği kapsamında, açıklanması
hâlinde kişinin sağlık bilgileri ile özel ve aile hayatına, şeref ve haysiyetine, meslekî ve ekonomik değerlerine
haksız müdahale oluşturacak bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkı kapsamı dışındadır.
Kamu yararının gerektirdiği hâllerde, kişisel bilgi veya belgeler, kurum ve kuruluşlar tarafından, ilgili kişiye en
az yedi gün önceden haber verilerek yazılı rızası alınmak koşuluyla açıklanabilir.
Haberleşmenin gizliliği
MADDE 22. — Haberleşmenin gizliliği esasını ihlâl edecek bilgi veya belgeler, bu Kanun kapsamı dışındadır.
Ticarî sır
MADDE 23. — Kanunlarda ticarî sır olarak nitelenen bilgi veya belgeler ile, kurum ve kuruluşlar tarafından
gerçek veya tüzel kişilerden gizli kalması kaydıyla sağlanan ticarî ve malî bilgiler, bu Kanun kapsamı dışındadır.
Fikir ve sanat eserleri
MADDE 24. — Fikir ve sanat eserlerine ilişkin olarak yapılacak bilgi edinme başvuruları hakkında ilgili kanun
hükümleri uygulanır.
Kurum içi düzenlemeler
MADDE 25. — Kurum ve kuruluşların, kamuoyunu ilgilendirmeyen ve sadece kendi personeli ile kurum içi
uygulamalarına ilişkin düzenlemeler hakkındaki bilgi veya belgeler, bilgi edinme hakkının kapsamı dışındadır.
Ancak, söz konusu düzenlemeden etkilenen kurum çalışanlarının bilgi edinme hakları saklıdır.
Kurum içi görüş, bilgi notu ve tavsiyeler
MADDE 26. — Kurum ve kuruluşların faaliyetlerini yürütmek üzere, elde ettikleri görüş, bilgi notu, teklif ve
tavsiye niteliğindeki bilgi veya belgeler, kurum ve kuruluş tarafından aksi kararlaştırılmadıkça bilgi edinme hakkı
kapsamındadır.
Bilimsel, kültürel, istatistik, teknik, tıbbî, malî, hukukî ve benzeri uzmanlık alanlarında yasal olarak görüş
verme yükümlülüğü bulunan kişi, birim ya da kurumların görüşleri, kurum ve kuruluşların alacakları kararlara
esas teşkil etmesi kaydıyla bilgi edinme istemlerine açıktır.
Tavsiye ve mütalaa talepleri
MADDE 27. — Tavsiye ve mütalaa talepleri bu Kanun kapsamı dışındadır.
Gizliliği kaldırılan bilgi veya belgeler
MADDE 28. — Gizliliği kaldırılmış olan bilgi veya belgeler, bu Kanunda belirtilen diğer istisnalar kapsamına
girmiyor ise, bilgi edinme başvurularına açık hâle gelir.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Ceza hükümleri
MADDE 29. — Bu Kanunun uygulanmasında ihmâli, kusuru veya kastı bulunan memurlar ve diğer kamu
görevlileri hakkında, işledikleri fiillerin genel hükümler çerçevesinde ceza kovuşturması gerektirmesi hususu saklı
kalmak kaydıyla, tâbi oldukları mevzuatta yer alan disiplin cezaları uygulanır.
Bu Kanunla erişilen bilgi ve belgeler ticarî amaçla çoğaltılamaz ve kullanılamaz.
Rapor düzenlenmesi
MADDE 30. — Kurum ve kuruluşlar, bir önceki yıla ait olmak üzere;
a) Kendilerine yapılan bilgi edinme başvurularının sayısını,
b) Olumlu cevaplanarak bilgi veya belgelere erişim sağlanan başvuru sayısını,
c) Reddedilen başvuru sayısı ve bunların dağılımını gösterir istatistik bilgileri,
d) Gizli ya da sır niteliğindeki bilgiler çıkarılarak ya da bu nitelikteki bilgiler ayrılarak bilgi veya belgelere
erişim sağlanan başvuru sayısını,
e) Başvurunun reddedilmesi üzerine itiraz edilen başvuru sayısı ile bunların sonuçlarını,
Gösterir bir rapor hazırlayarak, bu raporları her yıl Şubat ayının sonuna kadar Bilgi Edinme Değerlendirme
Kuruluna gönderirler. Bağlı, ilgili ve ilişkili kamu kurum ve kuruluşları raporlarını bağlı, ilgili ya da ilişkili oldukları
bakanlık vasıtasıyla iletirler. Kurul, hazırlayacağı genel raporu, söz konusu kurum ve kuruluşların raporları ile
birlikte her yıl Nisan ayının sonuna kadar Türkiye Büyük Millet Meclisine gönderir. Bu raporlar takip eden iki ay
içinde Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığınca kamuoyuna açıklanır.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
313 / 635
Yönetmelik
MADDE 31. — Bu Kanunun uygulanması ile ilgili esas ve usullerin belirlenmesine ilişkin yönetmelik, Kanunun
yayımını takip eden altı ay içinde Başbakanlık tarafından hazırlanarak Bakanlar Kurulunca yürürlüğe konulur.
Yürürlük
MADDE 32. — Bu Kanun yayımı tarihinden itibaren altı ay sonra yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 33. — Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.
İletişim
DİLEKÇE HAKKININ KULLANILMASINA DAİR KANUN
Kanun Numarası
Kabul Tarihi
Resmî Gazete
: 3071
: 1/11/1984
: 10.11.1984/18571
Amaç:
Madde 1 – (Değişik: 2/1/2003-4778/23 md.)
Bu Kanunun amacı, Türk vatandaşlarının ve Türkiye'de ikamet eden yabancıların kendileriyle veya kamu
ile ilgili dilek ve şikâyetleri hakkında, Türkiye Büyük Millet Meclisine ve yetkili makamlara yazı ile başvurma
haklarının kullanılma biçimini düzenlemektir. Kapsam:
Madde 2 – (Değişik: 2/1/2003-4778/24 md.)
Bu Kanun, Türk vatandaşları ve Türkiye'de ikamet eden yabancılar tarafından Türkiye Büyük Millet
Meclisi ile idarî makamlara yapılan dilek ve şikâyetler hakkındaki başvuruları kapsar.
Dilekçe hakkı:
Madde 3 – Türk vatandaşları kendileriyle veya kamu ile ilgili dilek ve şikayetleri hakkında, Türkiye Büyük
Millet Meclisine ve yetkili makamlara yazı ile başvurma hakkına sahiptirler.
(Ek: 2/1/2003-4778/25 md.) Türkiye'de ikamet eden yabancılar karşılıklılık esası gözetilmek ve
dilekçelerinin Türkçe yazılması kaydıyla bu haktan yararlanabilirler.
Dilekçede bulunması zorunlu şartlar:
Madde 4 – (Değişik: 2/1/2003-4778/26 md.)
Türkiye Büyük Millet Meclisine veya yetkili makamlara verilen veya gönderilen dilekçelerde, dilekçe
sahibinin adı-soyadı ve imzası ile iş veya ikametgâh adresinin bulunması gerekir.
Gönderilen makamda hata:
Madde 5 – Dilekçe, konusuyla ilgili olmayan bir idari makama verilmesi durumunda, bu makam
tarafından yetkili idari makama gönderilir ve ayrıca dilekçe sahibine de bilgi verilir.
İncelenemeyecek dilekçeler:
Madde 6 – Türkiye Büyük Millet Meclisine veya yetkili makamlara verilen veya gönderilen dilekçelerden;
a) Belli bir konuyu ihtiva etmeyenler,
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
314 / 635
b) Yargı mercilerinin görevine giren konularla ilgili olanlar,
c) 4 üncü maddede gösterilen şartlardan herhangi birini taşımayanlar,
İncelenemezler.
Dilekçenin incelenmesi ve sonucunun bildirilmesi:
Madde 7 – (Değişik: 2/1/2003-4778/27 md.)
Türk vatandaşlarının ve Türkiye'de ikamet eden yabancıların kendileri ve kamu ile ilgili dilek ve şikâyetleri
konusunda yetkili makamlara yaptıkları başvuruların sonucu veya yapılmakta olan işlemin safahatı hakkında
dilekçe sahiplerine en geç otuz gün içinde gerekçeli olarak cevap verilir. İşlem safahatının duyurulması halinde
alınan sonuç ayrıca bildirilir.
Türkiye Büyük Millet Meclisine yapılan başvuruların incelenmesi:
Madde 8 – (Değişik: 2/1/2003-4778/28 md.)
Türkiye Büyük Millet Meclisine gönderilen dilekçelerin, Dilekçe Komisyonunda incelenmesi ve karara
bağlanması altmış gün içinde sonuçlandırılır. İlgili kamu kurum veya kuruluşları Türkiye Büyük Millet Meclisi
Dilekçe Komisyonunca gönderilen dilekçeleri otuz gün içinde cevaplandırır. İnceleme ve karara bağlamanın esas
ve usulleri Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünde gösterilir.
Kaldırılan hüküm:
Madde 9 – 26 Aralık 1962 tarih ve 140 sayılı Türk Vatandaşlarının Türkiye Büyük Millet Meclisine Dilekçe
ile Başvurmaları ve Dilekçelerin İncelenmesi ile Karara Bağlanmasının Düzenlenmesine Dair Kanun yürürlükten
kaldırılmıştır.
Geçici Madde 1 – (3071 sayılı Kanunun kendi numarasız geçici maddesi olup teselsül için
numaralandırılmıştır.)
Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünde gerekli değişiklikler yapılıncaya kadar, 140 sayılı Türk
Vatandaşlarının Türkiye Büyük Millet Meclisine Dilekçe ile Başvurmaları ve Dilekçelerin İncelenmesi ile Karara
Bağlanmasının Düzenlenmesine Dair Kanunun Dilekçe Komisyonunun çalışma esas ve usullerine ilişkin
hükümlerinin uygulanmasına devam olunur.
Yürürlük:
Madde 10 – Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme:
Madde 11 – Bu Kanun hükümlerini Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı ile Bakanlar Kurulu yürütür. Genelge
Başbakanlıktan:
Konu:
Başbakanlık İletişim Merkezi
(BİMER)-Doğrudan Başbakanlık.
Genelge
2006/3
Günümüzde kamu yönetimi literatüründe "Yönetişim" ve "Yönetime katılma" kavramları ön plana
çıkmıştır. Yönetim tekniği olduğu kadar bir değeri de ifade eden bu kavramların hayata geçirilebilmesi için
yurttaşların yönetime ilişkin şikayet, talep, görüş ve önerilerini kolayca iletebilmelerine yönelik iyi işleyen, hızlı ve
etkin bir sistemin kurulması, yönetimin başarısı için olduğu kadar, demokrasinin sağlıklı bir biçimde işlemesi
açısından da vazgeçilmez bir gerekliliktir. Bu şikayet, talep, görüş ve önerilerin derhal işleme alınıp
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
315 / 635
değerlendirilmesi, sonuçlandırılması ve ilgilisine süratle cevap verilmesi de aynı derecede önem taşımaktadır. Bu
düşünceler ışığında, kamu kurum ve kuruluşlarının halkla ilişkiler uygulamalarına ilişkin yeni bazı düzenlemelerin
yapılması uygun görülmüştür.
Başbakanlığa yapılacak başvuruların tüm yurt sathında kabulünü ve Bakanlıklar ile valiliklere yapılan
müracaatların Başbakanlıktan izlenebilmesini amaçlayan ve Başbakanlık İletişim Merkezi (BİMER)– Doğrudan
Başbakanlık olarak isimlendirilen düzenleme, Türkiye genelinden aranabilir bir telefon numarası tahsisi ile bir
bilgi işlem programı kullanılmasını öngörmektedir. Böylece, vatandaşlar tarafından yapılan yazılı veya sözlü
başvuruların gereğinin yapılması amacıyla süratle ilgili kamu kuruluşu veya birimine ulaştırılması, mümkün olan
en kısa sürede cevap verilmesi, gecikme halinde ilgili birimlerin uyarılması, bütün bu işlemlerin bir otomasyon
sistemi içinde yürütülmesi, istatistiksel raporlarının alınması ve merkezden denetlenebilmesi sağlanmış
olacaktır.
Sistemin kuruluş ve işleyişine ilişkin hususlar aşağıda belirtilmiştir.
1. Bakanlıklarda, fiziki olarak erişimi kolay bir noktada halkla ilişkiler müracaat bürosu kurulacak, bu
bürolarda halkla ilişkiler konusunda hizmet verebilecek nitelikte ve yeterli sayıda personel görevlendirilecektir.
Valilik ve kaymakamlıklar da kendi düzenlemelerini bu mantık içinde gerçekleştireceklerdir.
2. Başbakanlık İletişim Merkezi (BİMER)– Doğrudan Başbakanlık için Türkiye genelinde kullanılmak üzere
"150" numaralı kısa telefon hattı tahsis edilmiştir. Bu numara illerden arandığında valilik halkla ilişkiler
müracaat bürosunda bulunan telefon hattı devreye girecek ve buradaki halkla ilişkiler görevlileri tarafından
alınacak müracaat, Başbakanlık İletişim Merkezi (BİMER)– Doğrudan Başbakanlık web arayüz programı
kullanılarak sisteme girilecektir.
3. Bakanlıklar ve valilikler Başbakanlık Halkla İlişkiler Daire Başkanlığı ile; kaymakamlıklar ise valiliklerle
koordinasyon içerisinde bu sistem ile uyumlu çalışacak iletişim ve bilişim sistemlerini oluşturacaklardır.
4. 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu, 3071 sayılı Dilekçe Hakkı Kanunu, 5176 sayılı Kamu Görevlileri
Etik Kurulu Kurulması ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile insan hakları ihlallerine ilişkin
müracaatlar da bu bürolara bizzat ya da Başbakanlık İletişim Merkezi (BİMER)– Doğrudan Başbakanlık
numarası veya Başbakanlık web sayfası aracılığı ile yapılabilecektir.
5. Diğer kamu kurum ve kuruluşlarının benzer amaçla kullandıkları telefon numaraları da uygun bir
zamanda bu sisteme dahil edilecektir. Bu sayede vatandaşların müracaatlarını her zaman hatırlanabilir tek bir
numaradan yapması ve müracaat sürecinin basitleştirilmesi sağlanmış olacaktır. Sistemin tam olarak hayata
geçirilmesi ile önemli ölçüde tasarruf sağlanması da beklenmektedir.
6. Başbakanlık İletişim Merkezi (BİMER)– Doğrudan Başbakanlık uygulamasına 24/02/2006 tarihinde
geçilmiş olacaktır. Bakanlık, valilik ve kaymakamlıklar gerekli olan fiziki mekan, personel, iletişim ve bilişim
altyapısını bu tarihe kadar oluşturacaktır. Bilgilerini ve gereğini önemle rica ederim.
PAZARLAMA İŞLEMLERİ
316 / 635
V.BÖLÜM
İNSAN KAYNAKLARI
İSTİHDAM ŞEKİLLERİ
Şirketimizde 4 farklı statüde personel istihdam edilmektedir:
1) 399 sayılı kanun hükmünde kararname eki ı sayılı cetvele tabi kadrolu personel
2) 399 sayılı kanun hükmünde kararname eki ıı sayılı cetvele tabi sözleşmeli personel
3) idari hizmet sözleşmeli personel (ptt a.ş. olduktan sonra açıktan alınan personelin
tamamı bu statüde istihdam edilmektedir.)
4) 4857 sayılı iş kanununa tabi işçi personel
399 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME EKİ I SAYILI CETVELE TABİ KADROLU
PERSONELİN ÖDEV VE SORUMLULUKLARI
1-Sadakat:
Devlet memurları, Türkiye Cumhuriyeti Anayasasına ve kanunlarına sadakatle bağlı kalmak ve
milletin hizmetinde Türkiye Cumhuriyeti kanunlarını sadakatle uygulamak zorundadırlar.
Devlet memurları bu hususu "Asli Devlet Memurluğuna" atandıktan sonra en geç bir ay
içinde kurumlarınca düzenlenecek merasimle yetkili amirlerin huzurunda yapacakları yeminle
belirtirler ve özlük dosyalarına konulacak aşağıdaki "Yemin Belgesi" ni imzalayarak göreve
başlarlar.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasasına, Atatürk İnkılap ve İlkelerine, Anayasada ifadesi bulunan
Türk Milliyetçiliğine sadakatle bağlı kalacağıma; Türkiye Cumhuriyeti kanunlarını milletin
hizmetinde olarak tarafsız ve eşitlik ilkelerine bağlı kalarak uygulayacağıma; Türk Milletinin
milli, ahlaki, insani, manevi ve kültürel değerlerini benimseyip, koruyup bunları geliştirmek
için çalışacağıma; insan haklarına ve Anayasanın temel ilkelerine dayanan milli, demokratik,
laik, bir hukuk devleti olan Türkiye Cumhuriyetine karşı görev ve sorumluluklarını bilerek,
bunları davranış halinde göstereceğime namusum ve şerefim üzerine yemin ederim.
2-Tarafsızlık ve devlete bağlılık:
Devlet memurları siyasi partiye üye olamazlar, herhangi bir siyasi parti, kişi veya zümrenin
yararını veya zararını hedef tutan bir davranışta bulunamazlar; görevlerini yerine
getirirlerken dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep gibi ayırım
yapamazlar; hiçbir şekilde siyasi ve ideolojik amaçlı beyanda ve eylemde bulunamazlar ve bu
eylemlere katılamazlar.
Devlet memurları her durumda Devletin menfaatlerini korumak mecburiyetindedirler.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasasına ve kanunlarına aykırı olan, memleketin bağımsızlığını ve
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
318 / 635
bütünlüğünü bozan Türkiye Cumhuriyetinin güvenliğini tehlikeye düşüren herhangi bir
faaliyette bulunamazlar. Aynı nitelikte faaliyet gösteren herhangi bir harekete, gruplaşmaya,
teşekküle veya derneğe katılamazlar, bunlara yardım edemezler,
3-Davranış ve işbirliği:
Devlet memurları, resmi sıfatlarının gerektirdiği itibar ve güvene layık olduklarını hizmet
içindeki ve dışındaki davranışlarıyla göstermek zorundadırlar.
Devlet memurlarının işbirliği içinde çalışmaları esastır.
4-Yurt dışında davranış:
Devlet memurlarından sürekli veya geçici görevle veya yetişme, inceleme ve araştırma için
yabancı memleketlerde bulunanlar Devlet itibarını veya görev haysiyetini zedeleyici fiil ve
davranışlarda bulunamazlar.
5-Mal bildirimi:
Devlet memurları, kendileriyle, eşlerine ve velayetleri altındaki çocuklarına ait taşınır ve
taşınmaz malları, alacak ve borçları hakkında, özel kanunda yazılı hükümler uyarınca, mal
bildirimi verirler.
6-Basına bilgi veya demeç verme:
Devlet Memurları, kamu görevleri hakkında basına, haber ajanslarına veya radyo ve
televizyon kurumlarına bilgi veya demeç veremezler. Bu konuda gerekli bilgi ancak bakanın
yetkili kılacağı görevli illerde valiler veya yetkili kılacağı görevli tarafından verilebilir.
Askeri hizmet ile ilgili bilgiler özel kanunların yetkili, kıldığı personel dışın da hiç bir kimse
tarafından açıklanamaz.
7-Resmi belge, araç ve gereçlerin yetki verilen mahaller dışına çıkarılmaması ve iadesi:
Devlet memurları görevleri ile ilgili resmi belge araç ve gereçleri, yetki verilen mahaller dışına
çıkaramazlar, hususi işlerinde kullanamazlar. Devlet memurları görevleri icabı kendilerine
teslim edilen resmi belge, araç ve gereçleri görevleri sona erdiği zaman iade etmek
zorundadırlar. Bu zorunluluk memurun mirasçılarına da şamildir.
399 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME EKİ I SAYILI CETVELE TABİ KADROLU
PERSONELİN GENEL HAKLARI
1-Uygulamayı isteme hakkı:
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
319 / 635
Devlet memurları, bu kanun ve bu kanuna dayanılarak yayınlanan tüzük ve yönetmeliklere
göre tayin ve tespit olunup yürürlükte bulunan hükümlerin kendileri hakkında aynen
uygulanmasını istemek hakkına sahiptirler.
2-Güvenlik:
Kanunlarda yazılı haller dışında Devlet memurunun memurluğuna son verilmez, aylık ve
başka hakları elinden alınamaz.
3- Emeklilik:
Devlet memurlarının, özel kanununda yazılı belirli şartlar içinde, emeklilik hakları vardır.
4-Çekilme:
Devlet memurları, bu kanunda belirtilen esaslara göre memurluktan çekilebilirler.
5- Müracaat, şikayet ve dava açma:
Devlet memurları kurumlarıyla ilgili resmi ve şahsi işlerinden dolayı müracaat; amirleri veya
kurumları tarafından kendilerine uygulanan idari eylem ve işlemlerden dolayı şikayet ve dava
açma hakkına sahiptirler.
Müracaat ve şikayetler söz veya yazı ile en yakın amirden başlayarak silsile yolu ile şikayet
edilen amirler atlanarak yapılır.
Müracaat ve şikayetler incelenerek en kısa zamanda ilgiliye bildirilir. Müracaat ve şikayetlerle
ilgili esas ve usuller Başbakanlıkça hazırlanacak bir yönetmelikle düzenlenir.
6-Sendika kurma:
Devlet memurları, Anayasada ve özel kanununda belirtilen hükümler uyarınca sendikalar ve
üst kuruluşlar kurabilir ve bunlara üye olabilirler.
7-İzin:
Devlet memurları, bu kanunda gösterilen süre ve şartlarla izin hakkına sahiptirler.
8-Kovuşturma ve yargılama:
Devlet memurlarının görevleri ile ilgili veya görevleri sırasında işledikleri suçlardan dolayı
soruşturma ve kovuşturma yapılması ve haklarında dava açılması özel hükümlere tabidir.
9-İsnat ve iftiralara karşı koruma:
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
320 / 635
Devlet memurları hakkındaki ihbar ve şikayetler, garaz veya mücerret hakaret için, uydurma
bir suç isnadı suretiyle yapıldığı ve soruşturma veya yargılamanın tabi olduğu kanuni işlem
sonucunda bu isnat sabit olmadığı takdirde, merkezde bu memurun en büyük amiri, illerde
valiler, isnatta bulunanlar hakkında kamu davası açılmasını Cumhuriyet Savcılığından isterler.
399 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME EKİ I SAYILI CETVELE TABİ KADROLU
PERSONELE İLİŞKİN YASAKLAR
1-Toplu eylem ve hareketlerde bulunma yasağı:
Bu Kanunun 21 nci maddesi ile hükme bağlanan hakkın kullanılmasında birden fazla Devlet
memurunun toplu olarak söz ve yazı ile müracaatları ve şikayetleri yasaktır.
Devlet memurlarının kamu hizmetlerini aksatacak şekilde memurluktan kasıtlı olarak birlikte
çekilmeleri veya görevlerine gelmemeleri veya görevlerine gelip de Devlet hizmetlerinin ve
işlerinin yavaşlatılması veya aksatılması sonucunu doğuracak eylem ve hareketlerde
bulunmaları yasaktır.
2- Grev yasağı:
Devlet memurlarının greve karar vermeleri, grev tertiplemeleri, ilan etmeleri, bu yolda
propaganda yapmaları yasaktır.
Devlet memurları, herhangi bir greve veya grev teşebbüsüne katılamaz, grevi destekleyemez
veya teşvik edemezler.
3- Ticaret ve diğer kazanç getirici faaliyetlerde bulunma yasağı:
Memurlar Türk Ticaret Kanununa göre (Tacir) veya (Esnaf) sayılmalarını gerektirecek bir
faaliyette bulunamaz, ticaret ve sanayi müesseselerinde görev alamaz, ticari mümessil veya
ticari vekil veya kolektif şirketlerde ortak veya komandit şirkette komandite ortak olamazlar.
(Görevli oldukları kurumların iştiraklerinde kurumlarını temsilen alacakları görevler hariç).
Memurların üyesi oldukları yapı, kalkınma ve tüketim kooperatifleri ile kanunla kurulmuş
yardım sandıklarının yönetim ve denetim kurulları üyelikleri görevleri ve özel kanunlarda
belirtilen görevler bu yasaklamanın dışındadır.
4-Hediye alma, menfaat sağlama yasağı:
Devlet memurlarının doğrudan doğruya veya aracı eliyle hediye istemeleri ve görevleri
sırasında olmasa dahi menfaat sağlama amacı ile hediye kabul etmeleri veya iş sahiplerinden
borç para istemeleri ve almaları yasaktır.
5-Denetimindeki teşebbüsten menfaat sağlama yasağı:
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
321 / 635
Devlet memurunun, denetimi altında bulunan veya kendi görevi veya mensup olduğu kurum
ile ilgisi olan bir teşebbüsten, doğrudan doğruya veya aracı eliyle her ne ad altında olursa
olsun bir menfaat sağlaması yasaktır.
6-Gizli bilgileri açıklama yasağı:
Devlet memurlarının kamu hizmetleri ile ilgili gizli bilgileri görevlerinden ayrılmış bile olsalar,
yetkili bakanın yazılı izni olmadıkça açıklamaları yasaktır.
399 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME EKİ II SAYILI CETVELE TABİ SÖZLEŞMELİ
PERSONELİN ÖDEV VE SORUMLULUKLARI
1-Tarafsızlık
Sözleşmeli personel, herhangi bir siyasi parti, kişi veya zümrenin yararını veya zararını hedef
tutan bir davranışta bulunamaz. Görevini yerine getirirken dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce,
felsefi inanç, din ve mezhep gibi ayırım yapamaz, hiçbir şekilde siyasi ve ideolojik amaçlı
beyanda bulunamaz ve bu çeşit eylemlere katılamaz.
2-Teşebbüs Personelinin Yükümlülük ve Sorumlulukları
Teşebbüs ve bağlı ortaklıkların genel müdür, müessese müdürü, yönetim ve danışma kurulu
veya yönetim komitesi üyeleri ile her çeşit personeli;
a) Teşebbüs ve bağlı ortaklıklara verilen sermayeyi ve sağlanan diğer kaynakları verimlilik ve
karlılık esaslarına göre kullanmak ve değerlendirmek hususunda gereken gayret ve basireti
göstermekle sorumlu ve yükümlü olup, görevleri ile ilgili olarak mensup oldukları teşebbüs ve
bağlı ortaklığa verdikleri zarardan dolayı özel hukuk hükümlerine tabidirler.
b) Teşebbüslerin ve bağlı ortaklıkların paralarına ve para hükmündeki evrak ve senetlerine ve
diğer mevcutlarına karşı işledikleri suçlar ile bilanço, tutanak, rapor ve benzeri her türlü belge
ve defterleri üzerinde işledikleri suçlar ile ifa ettikleri görevlerinden doğan suçlardan dolayı
memur sayılarak haklarında Türk Ceza Kanununun 2 nci kitap üçüncü ve altıncı baplarındaki
hükümler uygulanır.
c) Görevlerini yaptıkları sırada öğrendikleri gizli bilgileri, görevden ayrılmış olsalar bile, yetkili
amirin izni olmadan açıklayamazlar. Aksi halde haklarında Türk Ceza Kanununun 229 uncu
maddesi hükümleri uygulanır.
d) Teşebbüs genel müdürü ve yönetim kurulu üyelerinin görevlerini icra sırasında işledikleri
suçlardan dolayı yargılanmaları, ilgili bakanın iznine bağlı olup; bu konuda Memurlar ve Diğer
Kamu Görevlilerinin Yargılanması Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.
399 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME EKİ II SAYILI CETVELE TABİ SÖZLEŞMELİ
PERSONELİN GENEL HAKLARI
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
322 / 635
1-Sosyal Güvenlik
– Sözleşmeli statüde istihdam edilecek personel, 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanununa
tabidir.
2-Çekilme
– Sözleşmeli personel, bu Kanun Hükmünde Kararname ile sözleşmesinde belirtilen şartlarla
görevinden çekilme hakkına sahiptir.
3-Sendika Kurma
– Sözleşmeli personel, Anayasada ve özel kanununda belirtilen hükümler uyarınca sendikalar
ve üst kuruluşlar kurabilir ve bunlara üye olabilir.
399 SAYILI KANUN HÜKMÜNDE KARARNAME EKİ II SAYILI CETVELE TABİ SÖZLEŞMELİ
PERSONELE İLİŞKİN YASAKLAR
1-Grev Yasağı
Sözleşmeli personelin grev kararı vermesi, bu yolda propaganda yapması, herhangi bir greve
veya grev teşebbüsüne katılması, grevi desteklemesi yahut teşvik etmesi yasaktır.
2-Başka İş ve Hizmet Yasağı
– Teşebbüs ve bağlı ortaklıkların genel müdür, müessese müdürleri ile yönetim kurulu ve
yönetim komitesi üyeleri ve her çeşit personeli bu Kanun Hükmünde Kararnamede
öngörülen haller dışında başka bir işle meşgul olamazlar.
Birinci fıkrada sayılanlar;
a) Anonim şirketler hariç olmak üzere, çalıştıkları kuruluşların faaliyet konusuna giren mal ve
hizmetlerin istihsal ve ticareti ile uğraşan şirketlere ortak olamazlar. Bunların eşleri ile reşit
olmayan çocukları da aynı yasaklara tabidir.
b) Teşebbüs yönetim kurulunun muvafakati üzerine teşebbüs veya bağlı ortaklıkların
iştiraklerinin yalnız birisinde olmak kaydıyla bulundukları yerdeki, uygun aday bulunamaması
halinde başka yerdeki iştiraklerin yönetim kurulu üyeliğine, denetçiliğine ve tasfiye kurulu
üyeliğine getirilebilirler.
İlgili Bakanlık personeli de, kendi görevlerine ek olarak bakanın izni ile teşebbüs genel
müdürü tarafından, bu fıkrada adı geçen görevlere atanabilirler.
Aşağıda gösterilen iş ve hizmetler bu maddede öngörülen iş ve hizmet yasağının kapsamı
dışındadır.
a) Esas görevlerine halel gelmemesi ve teşebbüs genel müdürü veya yetki vereceği diğer
amirlerin uygun görmesi şartıyla, her türlü eğitim ve öğretim faaliyetlerinde görev alınması,
b) Kanunla kurulmuş sosyal güvenlik kuruluşları, kamu kurumu niteliğini haiz kuruluşlar,
teşebbüsün faaliyetleri ile ilgili sosyal ve mesleki nitelikteki kuruluşların yönetim, denetim ve
istişare organlarında görev alınması,
c) Kişiler, kurum ve kuruluşlarca, görevleri dolayısıyla teşebbüs ve bağlı ortaklık personeli
aleyhine açılan davalarda, teşebbüs genel müdürünün uygun görmesi şartıyla
görevlendirilecek avukatlarca savunma yapılması,
d) Bilirkişilik ve hakemlik gibi kanunlardan doğan görevler.
Kısmi zamanlı olarak istihdam edilen sözleşmeli personelin hangi iş veya hizmetleri
yapamayacağı sözleşmelerinde belirtilir.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
323 / 635
Bu madde hükümlerine aykırı hareket edenlerin sözleşmeleri fesih edilir.
3-Hediye Alma ve Menfaat Sağlama Yasağı
– Sözleşmeli personelin, doğrudan doğruya veya aracı eliyle hediye istemesi ve görevi
sırasında olmasa dahi menfaat sağlama amacı ile hediye kabul etmesi veya iş sahiplerinden
borç para istemesi ve alması yasaktır.
4-Basına Bilgi veya Demeç Verme Yasağı
– Sözleşmeli personel, göreviyle ilgili konularda basına, haber ajanslarına veya radyo ve
televizyon kurumlarına yetkili amirlerinin izni olmadan bilgi veya demeç veremez.
5-Siyasi Faaliyet Yasağı
–Teşebbüs ve bağlı ortaklıkların bu Kanun Hükmünde Kararnameye tabi personeli siyasi
faaliyette bulunamaz ve siyasi partilere üye olamazlar.
6-Toplu Eylem ve Hareketlerde Bulunma Yasağı
– Sözleşmeli personelin, teşebbüs veya bağlı ortaklığın hizmetlerini aksatacak şekilde kasıtlı
olarak birlikte çekilmeleri veya görevlerine gelmemeleri veya göreve gelirde hizmetlerin
yavaşlatılması veya aksatılması sonucunu doğuracak eylem ve hareketlerde bulunmaları,
toplu olarak söz veya yazı ile müracaat ve şikâyetleri yasaktır.
İDARİ HİZMET SÖZLEŞMELİ PERSONELİN GÖREV, YETKİ VE SORUMLULUKLARI
İdari Hizmet Sözleşmeli Personel, 6475 sayılı Kanunun 27 enci Maddesinin birinci fıkrası
gereğince 657 sayılı Kanun ve diğer Kanunların sözleşmeli personel hakkındaki hükümlerine
tabi olmaksızın idari hizmet sözleşmesi ile istihdam edilir. Bu personel sosyal güvenlik
bakımından 5510 sayılı Kanunun 4 üncü Maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine (SSK üyesi)
tabidir.
Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinde Görev yapan İdari Hizmet Sözleşmeli
personel hakkında Yönetmelikle düzenlenen, personelin görev yetki ve sorumlulukları
aşağıda belirtilen alt başlıklar halinde düzenlenmiştir.
Görevin yerine getirilmesi
(1) Personel; görevini, haiz olduğu yetkileri kullanmak suretiyle, zamanında ve en iyi
şekilde yerine getirmekle yükümlü olup, görevlerinin gereği gibi yerine getirilmesinden,
yetkilerinin zamanında ve gereğince kullanılmasından sorumludur.
(2) Yöneticiler, sorumluluğundaki birimlerin düzenli işlemesinden, personelin
çalışmasından, gerekli önlemlerin alınmasından ve işlerin zamanında ve gereği gibi
sonuçlandırılmasından sorumludur.
(3) Personelin kastı, kusuru veya ihmali sonucu PTT’nin mal, para ve para hükmündeki
değerlerinin zarar görmesi durumunda, bu zararın ilgili personelden tahsili esastır. Zararın
tazmininde genel hükümler uygulanır.
(4) Personelin, çalışma saatleri içerisinde görevinin başında bulunması ve bu süre
içerisinde görevinin dışında başka bir işle uğraşmaması esastır.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
324 / 635
Hizmet alanlarla ilişkiler
Personel, hizmet sunumunda hizmet alanlara Yönetim Kurulunca belirlenen ilkeler,
nezaket kuralları ve mevzuat çerçevesinde her türlü kolaylığı gösterecek şekilde davranmakla
sorumludur.
Etik ilkelere bağlılık
Personel görevlerini kurumsal etik politikasına uygun olarak tarafsızlık, dürüstlük ve
adalet ilkeleri çerçevesinde yürütür.
Kurumsal stratejilere bağlılık
Personel, görevlerini ifa ederken kurumsal stratejilere uygun hareket etmek, PTT’nin
menfaatlerini korumak ve PTT’yi zarara uğratacak her türlü eylem ve işlemden kaçınmak
zorundadır.
Davranış ve iş ilişkileri
Personel, hizmet içindeki ve dışındaki davranışlarında, iş ilişkilerinde PTT’yi temsil ettiği
bilinciyle hareket etmek ve bu görevin gerektirdiği itibar ve güvene layık olduğunu göstermek
zorundadır.
Mal bildirimi
Personel, kendileri ve eşleri ile velayetleri altındaki çocuklarına ait taşınır ve taşınmaz
malları, alacak ve borçları hakkında, 19.4.1990 tarihli ve 3628 sayılı Mal Bildiriminde
Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu uyarınca mal bildiriminde
bulunmakla yükümlüdür.
İhbar yükümlülüğü
Personel, PTT’nin zararına neden olan herhangi bir fiil ve davranışı öğrendiği takdirde,
keyfiyeti derhal yetkili amirlerine haber vermek zorundadır.
Kanunsuz emir
(1) Personel, amirinden aldığı emri yerine getirmekle görevlidir. Ancak, amirinden
aldığı emri Anayasa, kanun, tüzük ve yönetmelik hükümlerine aykırı görürse yerine getirmez
ve bu aykırılığı o emri verene bildirir. Amir emrinde ısrar eder ve bu emrini yazı ile yenilerse
emri yerine getiren sorumlu olmaz, sorumluluk emri verene aittir.
(2) Konusu suç teşkil eden emir hiçbir şekilde yerine getirilemez, yerine getiren
personel sorumluluktan kurtulamaz.
Şahsi hallerde meydana gelen değişikliklerin bildirilmesi
Personel; yerleşim yeri adresi ve iletişim bilgileri ile evlenme, boşanma, nüfus bilgileri,
doğum ve ölüm gibi şahsi hallerde meydana gelecek her türlü değişikliği otuz gün içerisinde
birimine bildirmekle yükümlüdür. İletişim adresinde meydana gelen değişiklik bildirilmediği
takdirde, personelin bilinen en son adresine yapılacak bildirimler tebellüğ edilmiş sayılır.
Devir ve teslim zorunluluğu
Personel, kendisine verilen veya zimmetli olarak teslim edilen para ve para niteliğindeki
değerler ile mülkiyeti PTT’ye ait her türlü nesneyi işyerinde özenle kullanmak ve
sözleşmesinin sona ermesi veya başka bir işyerine nakli halinde sorumlu personele derhal
zimmetle teslim etmek zorundadır.
İDARİ HİZMET SÖZLEŞMELİ PERSONELİN HAKLARI
İş güvencesi hakkı
Bu Yönetmelikte belirtilen haller dışında personelin sözleşmesine son verilemez.
Sosyal güvenlik hakkı
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
325 / 635
Posta Hizmetleri Kanununun geçici 6 ncı maddesinde yer alan hükümler saklı kalmak
kaydıyla personel, 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası
Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılır ve
25/8/1999 tarihli ve 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu hükümlerine tabidir.
İzin hakkı
Personel, bu Yönetmelikte belirtilen süre ve şartlarla izin hakkına sahiptir.
Sendikal faaliyette bulunma hakkı
Yöneticiler, denetim personeli ve avukatlar dışındaki PTT personeli, 25/6/2001 tarihli
ve 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanunu hükümlerine tabi olup,
anılan Kanunda belirtilen hükümler uyarınca, sendika kurabilir ve bunlara üye olabilir.
Dernek kurma hakkı
Personel, aralarında dayanışmayı sağlamak ve müşterek haklarını korumak amacıyla
4/11/2004 tarihli ve 5253 sayılı Dernekler Kanunu hükümleri uyarınca dernek kurabilir ve
bunlara üye olabilir.
Müracaat, şikâyet ve dava açma hakkı
Personel, PTT ile ilgili veya şahsi işlerinden dolayı müracaat, amirleri veya birimleri
tarafından kendilerine uygulanan idari eylem ve işlemlerden dolayı şikâyet ve yargı yoluna
başvurma hakkına sahiptir.
İsteği ile görevden ayrılma hakkı
Personel, sözleşmede belirtilen esaslar çerçevesinde görev yaptığı birime önceden
yazılı olarak bildirmek suretiyle görevinden ayrılma hakkına sahiptir.
İDARİ HİZMET SÖZLEŞMELİ PERSONELE İLİŞKİN YASAKLAR
Basına bilgi veya demeç verme yasağı
Genel Müdürün yetkili kılacağı görevliler dışında hiçbir personel, PTT’yi ilgilendiren
konular hakkında basına ve her türlü iletişim kanallarına bilgi veya demeç veremez.
Menfaat sağlama ve hediye alma yasağı
(1) Personelin, görevi içinde veya dışında her ne şekilde olursa olsun görevi ile ilgili
unvan ve yetkilerini kullanarak kendileri, yakınları veya üçüncü kişiler lehine menfaat
sağlaması ve aracılıkta bulunması yasaktır.
(2) Personelin, tarafsızlığını, performansını, kararını, görevini yapmasını etkileyen veya
etkileme ihtimali bulunan, ekonomik değeri olan ya da olmayan, doğrudan ya da dolaylı
hediye kabul etmesi yasaktır.
(3) Bu maddede öngörülen yasaklar, personelin eş ve çocukları için de geçerlidir.
Gizli bilgileri açıklama yasağı
Personelin, PTT hizmet ve faaliyetleri ile ilgili gizli bilgileri, hizmet alanlara ve anlaşmalı
kuruluşlara ait sırları açığa vurmaları, görevlerinden ayrılmış olsalar dahi yasaktır.
Başka iş ve hizmet yasağı
(1) Personel, idari hizmet sözleşmesi ile üstlenmiş olduğu görevlerini aksatacak ya da
etkileyecek başka bir iş veya hizmette çalışamaz ve 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk
Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca tacir veya esnaf sayılmasını gerektirecek bir faaliyette
bulunamaz.
(2) Personel, Genel Kurul kararı ile PTT ve iştiraklerinin yönetim kurulu üyeliğine
getirilebilir.
(3) Aşağıda gösterilen iş ve hizmetler bu maddede öngörülen başka iş ve hizmet
yasağının kapsamı dışındadır.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
326 / 635
a) Esas görevlerine halel gelmemesi ve Genel Müdür veya yetki vereceği diğer amirlerin
uygun görmesi şartıyla, her türlü eğitim ve öğretim faaliyetlerinde görev alınması.
b) Faaliyet konusu PTT’nin görev alanına girmeyen şirketlere, yönetici olmamak
kaydıyla ortak olunması (kolektif şirketlerde ortak veya komandit şirketlerde komandite
ortak olmak hariç).
c) Genel Müdürden izin alınmak kaydıyla, bilirkişilik ve hakemlik gibi görevlerin
yapılması.
ç) Üyesi oldukları yapı, kalkınma ve tüketim kooperatifleri ile kanunla kurulmuş yardım
sandıklarının yönetim ve denetim kurulları üyelikleri görevleri ve özel kanunlarda belirtilen
görevler ile Genel Müdür veya yetki vereceği amirden izin almak kaydıyla yapılan insani ve
sosyal amaçlı gönüllü çalışmalar.
(4) Bu madde hükümlerine aykırı hareket edenlerin sözleşmeleri feshedilir.
Toplu eylem yasağı
Personel, toplu halde görevden çekilemez, boykot ve grev yapamaz, hizmetleri
yavaşlatacak veya aksatacak eylem ve hareketlerde bulunamaz.
Siyasi faaliyet yasağı
Personel, siyasi faaliyette bulunamaz ve siyasi partilere üye olamaz. Ancak, personelin
genel ve yerel seçimlerde aday olabilmeleri ve seçilmeyenlerin durumu hakkında 26/4/1961
tarihli ve 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun
hükümleri uygulanır.
Çalışma saatleri
Haftalık çalışma süresi kırk saattir. İş ve işyerinin çalışma şartları dikkate alınarak tatil
ve çalışma günleri, günlük çalışmanın başlama ve bitiş saatleri ile günlük sekiz saatin üzerinde
çalışmayı gerektiren hizmetlerdeki çalışma şekillerinin tespitine Genel Müdür yetkilidir.
Personele haftada en az bir gün istirahat hakkı verilmesi zorunludur.
4857 SAYILI İŞ KANUNUNA TABİ İŞÇİ PERSONEL: (Özlük ve mali hakları 4857 sayılı İş Kanunu
ve Toplu İş Sözleşmesi hükümlerine göre düzenlenir.)
İSTİHDAM İŞLEMLERİ
Kuruluşumuz 23/05/2013 tarih ve 28655 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren
09/05/2013 tarih ve 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanunu ile Anonim Şirket olarak
yapılandırılmıştır ve 04/10/2013 tarih ve 28785 sayılı Resmi Gazete’de Posta ve Telgraf
Teşkilatı Anonim Şirketinde Çalıştırılacak İdari Hizmet Sözleşmeli Personel Hakkında
Yönetmelik yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Bu kanun ve yönetmelik hükümlerince
 “PTT personeli, 657 sayılı Kanun ve diğer kanunların sözleşmeli personel hakkındaki
hükümlerine tabi olmaksızın idari hizmet sözleşmesi ile istihdam edilir
 Kamu Personel Seçme Sınavına katılanlar arasından seçilecek olan sözleşmeli
personelin; işe alma, unvan, sayı, atama, görevlendirme, eğitim, terfi, görevde
yükselme, disiplin, izin, görevden alma, sözleşmenin yenilenip yenilenmemesi veya
sona erdirilmesine ilişkin hususlar Bakanlar Kurulu kararı ile yürürlüğe konulan
yönetmelikle düzenlenir.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
327 / 635
 Sözleşmeli personel, sosyal güvenlikleri bakımından 5510 sayılı Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi hükümlerine tabidir. …”,
Hükümleri yer almaktadır.
İdari Hizmet Sözleşmeli Olarak İşe Alınacaklarda Aranacak Genel ve Özel Şartlar
Pozisyon ve ihtiyaç durumuna göre personel alımı, KPSS’ ye katılmış ve Yönetim Kurulunca
belirlenen asgari puanı almış olanlar arasından yapılır. İşe alınacaklarda aranılacak şartlar
şunlardır:
a) 29.5.2009 tarihli ve 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanununun 28 inci maddesi kapsamında
yer alanlar ile PTT’nin yurtdışındaki işyerlerinde istihdam edilecekler hariç olmak üzere Türk
vatandaşı olmak.
b) Ons ekiz yaşını tamamlamış ve otuz beş yaşından gün almamış olmak.
c) Kamu haklarından yasaklı bulunmamak.
ç) 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen
süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı altı ay veya daha fazla süreyle hapis
cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu
düzenin işleyişine karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik,
güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma,
suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık suçlarından mahkûm
olmamak.
d) Askerlikle ilgisi bulunmamak, askerlik çağına gelmemiş olmak veya askerlik çağına gelmiş
ise muvazzaf askerlik hizmetini yapmış veya erteletmiş olmak.
e) Engelli personel çalıştırılmasına ilişkin mevzuat hükümleri saklı kalmak kaydıyla, yurtiçinde
ve yurtdışında devamlı görev yapmasına engel olabilecek beden veya akıl hastalığı
bulunmadığını resmi sağlık kurulu raporu ile belgelemek.
f) Başka kuruluşlara karşı mecburi hizmet yükümlülüğü bulunmamak.
g) Atanacağı pozisyon için Yönetim Kurulu tarafından belirlenen öğrenim şartını haiz olmak.
ğ) Yönetim Kurulunca uygun görülen pozisyonlar için yapılacak yazılı ve/veya sözlü sınavlarda
başarılı olmak.
h) Herhangi bir sosyal güvenlik kurum veya kuruluşundan emekli olmamak.
ı) Daha önce çalıştıkları kamu kurum veya kuruluşlarından disiplin cezası ile işten çıkarılmış
olmamak.
- PTT’ye alınacak personelde aranacak öğrenim durumu, yabancı dil, deneyim ve fiziksel
özellikler gibi hizmetin gerektirdiği özel şartların Yönetim Kurulu tarafından tespit
edileceği belirtilmiştir.
Alımlarda aşağıda belirtilen özel şartlar ayrıca aranır;
a) Mühendis olarak atanabilmek için;
1) Fakültelerin Yönetim Kurulunca belirlenecek mühendislik bölümlerinden mezun olmak,
b) Mimar olarak atanabilmek için;
1) Fakültelerin mimarlık bölümlerinden mezun olmak,
c) Avukat olarak atanabilmek için;
1) Hukuk Fakültesi mezunu olmak,
2) Avukatlık ruhsatını almış olmak.
ç) Tekniker olarak atanabilmek için;
1) En az iki yıllık mesleki veya teknik eğitim veren yüksekokulların Yönetim Kurulunca
belirlenecek bölümlerinden mezun olmak,
d) Gişe Görevlisi/Büro Görevlisi olarak atanabilmek için;
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
328 / 635
1) En az dört yıllık eğitim veren Yükseköğretim Kurumlarının, Yönetim Kurulunca
belirlenecek bölümlerinden mezun olmak.
e) Dağıtıcı olarak atanabilmek için;
1) En az iki yıllık eğitim veren yüksekokulların, Yönetim Kurulunca belirlenecek
bölümlerinden mezun olmak,
2) Her türlü iklim ve yolculuk koşullarında posta dağıtım işini yaya şekilde yapabilecek
derecede sağlıklı olduğunu, erkeklerde en az 1.68 cm, bayanlarda en az 1.60 cm boyunda
olduğunu, kilo ile boy arasındaki farkın 15’den fazla olmadığını sağlık kurulu raporu ile
belgelemek,
3) En az B sınıfı sürücü belgesine sahip olmak.
(2) Birinci fıkrada yazılı okullara denkliği Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilmiş
yurtdışı okulların istenen bölümlerinden mezun olmak.
Duyuru
1) Personel alımı, ülke genelinde tirajı yüksek ulusal gazetelerden üçünde her biri farklı
tarihlerde olmak üzere ilan edilir. Ayrıca PTT’nin internet sayfasında duyurulur.
2) İlanda;
a) Atama yapılacak unvan/pozisyonların birimi ve sayısı,
b) Aranacak şartlar,
c) Başvuru zamanı, yeri ve şekli,
ç) Ayrıca sözlü ve/veya yazılı sınav yapılması halinde zamanı, yeri ve şekli.
Yer alır.
İş Başvurusu
1) Başvurular için, personel alım ilanını müteakip en az beş günlük başvuru süresi tanınır.
2) Başvurular PTT tarafından oluşturulan iş başvuru formu doldurulmak suretiyle şahsi
müracaat şeklinde alınabileceği gibi internet ortamında da alınabilir.
3) Müracaat formunda tercih edilen unvan ve görev yeri mutlaka belirtilir. Belirtilmediği
takdirde başvuruda bulunulmamış sayılır.
Alım Yöntemleri
1) Alımlar aşağıdaki yöntemlerle yapılır:
a) KPSS puanı ile doğrudan,
b) KPSS puanı ve sözlü sınav yoluyla,
c) KPSS puanı ve yazılı sınav yoluyla,
ç) KPSS puanı, yazılı ve sözlü sınav yoluyla,
(2) İhtiyaç duyulan pozisyonlar için KPSS’ ye katılmış adaylar arasından yapılacak alımlarda;
hangi pozisyonların sınavsız, hangilerinin sözlü, hangilerinin yazılı, hangilerinin yazılı ve sözlü
sınav aracılığıyla yapılacağı Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.
Sınav Kurulu
1) Personel alımı için sözlü, yazılı veya yazılı ve sözlü sınav yapılmasına karar verilmesi
halinde sınav kurulu teşkil edilir.
2) Sınav Kurulu, Merkez Teşkilatında Genel Müdürün görevlendireceği Genel Müdür
Yardımcısının veya İnsan Kaynakları Daire Başkanının başkanlığında, Denetim Hizmetleri
Başkanı, I. Hukuk Müşaviri veya Daire Başkanları ile ihtiyaç görülmesi halinde sınav yapılacak
branşlarla ilgili Daire Başkan Yardımcıları ve Hukuk Müşaviri arasından en az beş üye; Taşra
Teşkilatında Başmüdürün başkanlığında insan kaynakları birimi sorumlusu ile Başmüdürün
belirleyeceği, başmüdür yardımcısı veya müdür düzeyinde en az beş üyeden oluşur. Aynı
usulle yedek üyeler de belirlenir.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
329 / 635
3) Sınav kurulunu oluşturan üyeler işe alınacak adaylarda aranan öğrenim seviyesinden daha
düşük seviyede olamazlar.
4) Sınav kurulunun başkan ve üyeleri; eşlerinin, üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil) kan
ve ikinci dereceye kadar (bu derece dâhil) kayın hısımlarının katıldıkları sınavda görev
alamazlar. Yerine yedek üye katılır.
5) Gerektiğinde birden fazla sınav kurulu oluşturulabilir.
6) Sınav kurulunun büro hizmetleri insan kaynakları birimlerince yürütülür.
Sınav Kurulunun Görevleri
1) Sınav kurulunun görevleri şunlardır:
a) Sınavların özelliklerine göre sınav konularını belirlemek.
b) Sınav süreçlerinin sorunsuz tamamlanması için gerekli tedbirleri almak.
c) Sınav sonuçlarını değerlendirmek ve duyurmak.
ç) İtirazları inceleyip karara bağlamak.
d) Sınavlara ilişkin diğer iş ve işlemleri yürütmek.
Yerleştirme
1) Personel alımının KPSS puanı ile doğrudan yapılmasına karar verilmesi durumunda;
başvuruların tamamı insan kaynakları birimlerince KPSS puan sırasına göre değerlendirmeye
tabi tutulur ve tercihleri de dikkate alınarak ilan edilen unvan ve yerlere yerleştirmeleri
yapılır.
2) Personel alımının sözlü sınav ile yapılmasına karar verilmesi durumunda;
a) Sözlü sınav konuları sınav kurulunca belirlenir.
b) İlan edilen pozisyon sayısının dört katını aşmamak üzere KPSS puan sırası esas alınarak
sınav kurulunca belirlenecek sayıya kadar aday sözlü sınava çağrılır.
c) Sözlü sınav soruları, aday sayısından az olmamak üzere hazırlanacak kapalı ve
numaralandırılmış zarflar içerisine konulur. Sözlü sınava alınan aday bu zarflar arasından
birini seçmek suretiyle soruları cevaplar. Adayların özgüven, muhakeme gücü, zekâ, kavrama
hızı, ifade yeteneği, hal ve hareketleri gibi kişisel özellikleri ile genel kültür bilgisi de göz
önünde tutulur.
ç) Sınav notu KPSS puanı ile sözlü sınav notunun ortalamasından oluşur. Sınav notu en yüksek
olandan başlamak üzere ilan edilen pozisyon kadar atama yapılır. Puanların eşit olması
halinde KPSS puanı yüksek olan, KPSS puanlarının da eşit olması durumunda diploma tarihi
itibariyle önce mezun olmuş olan, bunun da aynı olması halinde yaşı büyük olan, her ikisinin
de aynı olması durumunda ise KPSS sonucu yeni açıklanan aday tercih edilir.
3) Personel alımının yazılı sınav ile yapılmasına karar verilmesi durumunda;
a) Yazılı sınav konuları sınav kurulunca belirlenir.
b) KPSS puan sırası esas alınarak, ilan edilen pozisyon sayısının dört katını aşmamak üzere
sınav kurulunca belirlenecek sayıya kadar aday yazılı sınava çağrılır.
c) Sınav notu KPSS puanı ile yazılı sınav notunun ortalamasından oluşur. Sınav notu en yüksek
olandan başlamak üzere ilan edilen pozisyon kadar atama yapılır. Puanların eşit olması
halinde KPSS puanı yüksek olan, KPSS puanlarının da eşit olması durumunda diploma tarihi
itibariyle önce mezun olmuş olan, bunun da aynı olması halinde yaşı büyük olan, her ikisinin
de aynı olması durumunda ise KPSS sonucu yeni açıklanan aday tercih edilir.
4) Personel alımının yazılı ve sözlü sınav şeklinde yapılmasına karar verilmesi durumunda;
a) Yazılı ve sözlü sınav konuları sınav kurulunca belirlenir.
b) KPSS puan sırası esas alınarak, ilan edilen pozisyon sayısının dört katını aşmamak üzere
sınav kurulunca belirlenecek sayıya kadar aday yazılı sınava çağrılır.
c) Yazılı sınavdan yüz üzerinden en az yetmiş puan alan adaylar sözlü sınava çağrılır.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
330 / 635
ç) Sözlü sınav bu maddenin ikinci fıkranın (c) bendinde belirtildiği şekilde yapılır.
d) Sınav notu; yazılı ve sözlü sınav notunun ortalaması sonucu bulunan puan ile KPSS
puanının ortalamasından oluşur. Sınav notu en yüksek olandan başlamak üzere ilan edilen
pozisyon kadar atama yapılır. Puanların eşit olması halinde KPSS puanı yüksek olan, KPSS
puanlarının da eşit olması durumunda diploma tarihi itibariyle önce mezun olmuş olan,
bunun da aynı olması halinde yaşı büyük olan, her ikisinin de aynı olması durumunda ise
KPSS sonucu yeni açıklanan aday tercih edilir.
5) Sınav duyurusunda ilan edilen pozisyon sayısının yüzde otuzu kadar aday ayrıca yedek
olarak belirlenir. İlan edilen pozisyonlardan boş kalanlar ile göreve başlayıp da altı ay
içerisinde görevden ayrılanların yerine yedekler arasından başarı sırasına göre atama yapılır.
Yedek adayların yerleştirmesi yapılırken boş kalan pozisyonlar için yeniden tercihleri alınır.
Bu uygulama en çok iki kez tekrar edilir.
6) İlan edilen pozisyonlara atananların tamamının göreve başlaması ve nihayet yerleştirme
sonuçlarının ilan edilmesini müteakip altı ay geçmekle yedeklik hakkı sona erer.
Sınav Sonuçlarına İtiraz
1) Sınav kurulunca değerlendirme sonuçları en yüksek puandan başlamak üzere sıraya
konularak sınav sonuç listesi hazırlanır ve Kurul tarafından imzalanır. Sonuçlar sınav kurulu
tarafından ilan edilir.
2) Sınava katılanlar, sınav sonuçlarına ilan tarihinden itibaren yedi gün içerisinde yazılı olarak
itiraz edebilirler. Bu itirazlar sınav kurulu tarafından en geç onbeş gün içinde incelenir ve
sonuç ilgiliye bildirilir.
İstenecek Belgeler ve Atama
1) Bu usul ve esasların 11 inci maddesinde belirtilen usullerle yapılan personel alımlarının
sonuçları PTT’nin internet sayfasında ilan edilir ve adayların başvuru formunda beyan
ettikleri e-posta adreslerine ayrıca bildirilir.
2) Ataması yapılacak adaylardan aşağıdaki belgeler istenir:
a) Nüfus cüzdanı fotokopisi,
b) Kamu Personeli Seçme Sınavı sonuç belgesinin internet çıktısı,
c) Öğrenim durumunu gösterir belge,
ç) Adli sicil kaydının bulunmadığına dair beyan,
d) Askerlikle ilişiği olmadığına dair beyan,
e) İş isteme beyannamesi,
f) Mal bildirim beyannamesi,
g) Atanacağı pozisyonda çalışmasında sakınca olmadığına ilişkin sağlık kurulu raporu,
ğ) Başka kurum veya kuruluşa karşı mecburi hizmetle yükümlü bulunmadığına dair yazılı
beyan,
h) 8 adet 4,5x 6 ebadında vesikalık fotoğraf,
3) Yerleştirilen adaylar, yerleştirme sonuçlarının ilanından itibaren on gün içinde ikinci
fıkrada istenen bilgi ve belgelerle birlikte yerleştirildiği ünitenin insan kaynakları birimine
müracaat eder. Bu süre içerisinde müracaat etmeyenlerin dosyaları işlemden kaldırılır.
4) İnsan kaynakları birimlerince gerekli şartları taşıdıkları tespit edilen adaylar atamaları
yapılmak üzere Genel Müdürlüğe bildirilir. Genel Müdürlükçe de atamaları yapılarak
adayların başvuru formunda yer alan adreslerine tebliğ edilir. Adaylar atama kararının
kendilerine tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içerisinde göreve başlamak zorundadır.
Belgeyle ispatlanabilir mücbir sebep olmadıkça bu süre içinde göreve başlamayanların
atamaları iptal edilir. Askerlik hariç, mücbir sebeplerle göreve başlamama hali iki ayı aştığı
takdirde atama işlemi iptal edilir. Askerlik görevi devam edenler, atama kararının kendilerine
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
331 / 635
tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içinde asker olduklarına ilişkin belgeyi ibraz etmek
zorundadırlar.
5) Ataması yapılacak adayların birinci fıkranın (ç), (d) ve (ğ) bendinde bulunmuş oldukları
beyanlar ile vermiş oldukları belgelerin doğruluğu PTT tarafından tespit edilir. Gerçeğe aykırı
belge veya beyanda bulunanların atamaları yapılmaz. Atama yapılmış olsa dahi iptal edilir. Bu
kişiler hiçbir hak talebinde bulunamazlar.
Diğer Kurumlardan Atamalar ve Yeniden Görev Talepleri
1) Kamu kurumlarında 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4/A ve KPSS sonuçlarına göre
atanmış olup 4/B statüsünde çalışanlar ile 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 3/b ve
3/c maddeleri uyarınca halen çalışanlar ve sayılan statülerde bulunmak kaydıyla kendi
istekleri ile kurumlarından veya PTT’den ayrılanlardan, PTT’de işe girmek isteyenler;
a) Niteliklerine uygun boş pozisyon ve ihtiyaç bulunması,
b) Uyarma ve kınama hariç disiplin cezası almamış olmaları,
c) Görevinden ayrılanların ayrılış tarihi üzerinden on sene geçmemiş olması,
ç) Kırkbeş yaşını doldurmamış olmaları,
d) Ayrıldıkları kurumda en az iki yıl hizmetlerinin bulunması,
e) Atanacağı unvan için bu usul ve esaslarda öngörülen diğer şartları taşımaları,
şartıyla atamaya yetkili makamlarca göreve başlatılabilir.
2) Bu şekilde atanacak personel sayısı bir önceki yılda ayrılan personel sayısının yüzde ikisini
geçemez.
3) Sözleşmenin yenilenmemesi nedeniyle emeklilik hakkı dolmadan ilişiği kesilen personel,
yeniden işgücü ihtiyacı hâsıl olduğunda, birinci fıkradaki disiplin cezası ile ilgili sınırlama hariç
diğer sınırlamalara tabi olmaksızın işe alınabilir.
Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinde Çalıştırılacak İdari Hizmet Sözleşmeli Personel
Hakkında Yönetmeliğin 11’inci maddesinde ilk defa İdari Hizmet Sözleşmeli personel olarak
işe alınacakların giriş sınavları belirtilmiştir.
Giriş sınavları
1) KPSS’ ye katılmış olanlar arasından yapılacak personel alımlarında; hangi pozisyonların
doğrudan KPSS puan sıralamasına göre, hangilerinin ayrıca yazılı ve sözlü ya da yalnızca sözlü
sınavla alınacağı hususu Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.
2) Yönetim Kurulu tarafından iş gereklerine uygun olarak sözlü veya yazılı ve sözlü sınavla
alımı yapılacağı belirlenen pozisyonlar için gerekli KPSS puanını haiz olup başvuruda bulunan
adaylardan, en yüksek puanlı adaydan başlamak üzere alım yapılacak sayının dört katına
kadar aday sınava çağrılır.
3) Yukarıdaki fıkralarda sözü edilen yazılı ve/veya sözlü sınavlara ilişkin usul ve esaslar
Yönetim Kurulu tarafından belirlenir.
Atama ve sözleşme imzalamaya yetkili merciler
(1) Personelden;
a)Genel Müdür ve Genel Müdür Yardımcıları Genel Kurul,
b) Denetim Hizmetleri Başkanı, I. Hukuk Müşaviri, Daire Başkanı, Başdenetçi, Müşavir ve
Başmüdürler Yönetim Kurulu,
c) Diğer personel Genel Müdür tarafından atanır.
2) Genel Müdür, atama yetkisini sınırlarını açıkça belirtmek kaydıyla kısmen veya tamamen
devredebilir.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
332 / 635
3) Personel ile idari hizmet sözleşmesi imzalamaya Genel Müdür yetkilidir. Genel Müdür bu
yetkisini daha alt kademelere devredebilir.
Kamu kurum ve kuruluşlarında görev yapan personelden veya PTT’den ve diğer kurumlardan
ayrılanlardan PTT çalışmak isteyenlerin İdari Hizmet Sözleşmeli personel olarak işe alınmaları
Yönetmeliğin 13’üncü maddesinde düzenlenmiştir.
Diğer atamalar (Madde 13): “ (1) Kamu kurum ve kuruluşlarında Devlet Memurları
Kanununa göre memur olarak çalışanlar, KPSS sonuçlarına göre atanmış olup aynı Kanunun 4
üncü maddesinin (B) fıkrasına göre çalışanlar, 22/1/1990 tarihli ve 399 sayılı Kanun
Hükmünde Kararnamenin eki (I) ve (II) sayılı cetvellerde yer alan kadro ve pozisyonlarda
çalışanlar ve sayılan statülerde bulunmak kaydıyla kendi istekleri ile kurumlarından veya
PTT’den ayrılanlardan, PTT’de çalışmak isteyenler; niteliklerine uygun boş pozisyon ve ihtiyaç
bulunması, uyarma ve kınama hariç disiplin cezası almamış olmaları, görevinden ayrılanların
ayrılış tarihi üzerinden on sene geçmemiş olması, kırkbeş yaşını doldurmamış olmaları ve
ayrıldıkları kurumda en az iki yıl hizmetlerinin bulunması şartıyla, atamaya yetkili makamlarca
PTT’de göreve başlatılabilir. Bu şekilde atanacak personel sayısı bir önceki yılda PTT’den
ayrılan personel sayısının yüzde ikisini geçemez.
(2) PTT, 101 inci madde uyarınca sözleşmenin yenilenmemesi nedeniyle emeklilik hakkı
dolmadan ilişiği kesilen personeli yeniden işgücü ihtiyacı hâsıl olduğunda, birinci fıkradaki
disiplin cezası ile ilgili sınırlama hariç diğer sınırlamalara tabi olmaksızın işe alabilir.”
İşe başlama süresi
(1) Bir göreve açıktan atanan personel, atama onayının kendisine tebliğ edildiği tarihten
itibaren onbeş gün içerisinde atandıkları yerdeki göreve başlamak zorundadır. Mücbir
sebepler dışında, bu süre içinde görevlerine başlamayanların atamaları iptal edilir. Belge ile
ispatı mümkün zorlayıcı sebepler nedeniyle göreve başlamama hali iki ayı aştığı takdirde
atama işlemi iptal edilir.
Deneme süresi ve idari hizmet sözleşmesi
1) Deneme süresi, açıktan ilk defa atanan personelin, atandığı pozisyonun gerektirdiği görev
ve sorumlulukları gereğince yerine getirip getiremediğine karar vermek için uygulanan süre
olup, dört aydır.
2) Personelle dört aylık deneme sözleşmesi imzalanır. Personelin bağlı olduğu birim
yöneticisi, dört aylık sürenin bitiminden en geç onbeş gün önce personelin verimliliği,
performansı, görevine ve etik ilkelere bağlılığı, işyerindeki uyumu ve iş disiplini hakkında
değerlendirme raporu düzenleyerek insan kaynakları birimine aktarır. Hakkında düzenlenen
rapor olumsuz olan personelin sözleşmesi yenilenmeyerek, merkez teşkilatında ilgili daire
başkanlığının, taşra teşkilatında ise başmüdürlüğün görüşü ile birlikte sunulan raporun
atamaya yetkili makamca onaylanması halinde PTT ile ilişiği kesilir.
3) Deneme süresi içerisinde uyarma ve kınama cezası dışındaki disiplin cezalarını gerektirir
davranışlarda bulunanların deneme süresi sonu beklenmeksizin birim yöneticisinin teklifi,
merkez teşkilatında ilgili daire başkanlığının, taşra teşkilatında ise başmüdürlüğün görüşü
üzerine atamaya yetkili makamın onayı ile PTT ile ilişikleri kesilir.
4) Deneme süresi sonunda atandığı pozisyonun gerektirdiği nitelik ve özel şartları taşıdığına
karar verilenlerin müteakip sözleşmesi cari yılsonuna kadar yapılır.
5) Personel ile imzalanacak müteakip sözleşmeler, takvim yılı itibarıyla yıllık olarak
düzenlenir. Sözleşme süreleri sona eren personelin idari hizmet sözleşmeleri, fesih kararı
alınmadıkça, meydana gelecek ücret artışından yararlanmak suretiyle başka bir işleme gerek
kalmaksızın yenilenmiş sayılır
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
333 / 635
6) İdari hizmet sözleşmelerinin içeriği ve hazırlanmasına ilişkin usul ve esaslar Yönetim
Kurulunca belirlenir.
ASKERLİK İŞLEMLERİ
Şirketimizde 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki I sayılı Cetvele tabi kadrolu
personelden muvazzaf askerlik hizmetini yapmak üzere görevinden ayrılanlar terhislerini
müteakip göreve başlayıncaya kadar ücretsiz izinli sayılırlar. Askerlik hizmetini yapmak üzere
görevinden ayrılan kadrolu personel, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 83’üncü
maddesine göre terhisine müteakip 30 gün içinde göreve başlamak üzere başvuru yapmak
zorundadır. Süresi içinde başvuru yapan personelin başvuru tarihinden itibaren 30 gün içinde
göreve başlatılır.
657 sayılı Kanunun 83’üncü maddesi: “Devlet memuru iken muvazzaf askerlik hizmetini
yapmak üzere silah altına alınanlardan askerlik görevini tamamlayıp memuriyete dönmek
isteyenler, terhis tarihinden itibaren 30 gün içinde kurumlarına başvurmak ve kurumları da
başvurma tarihinden itibaren azami 30 gün içinde ilgilileri göreve başlatmak zorundadırlar.
Bunların muvazzaf askerlikte geçen süreleri muvazzaf askerliğe ayrıldıkları sırada iktisap
etmiş oldukları derecede kademe ilerlemesi yapılmak suretiyle değerlendirilir. Bu gibilerin
muvazzaf askerliğe ayrılmadan önce işgal ettikleri kadroda kazandıkları kademe ilerlemeleri
ayrıca göz önünde bulundurulur. Askerlik öncesi kademe ilerlemeleri ile askerlikte geçen süre
toplamının 3 yılı aşan kısmı usulü dairesinde üst dereceye terfi ettikleri zaman bu derecede
kademe ilerlemesi yapılmak suretiyle değerlendirilir.”
Şirketimizde 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki II sayılı Cetvele tabi sözleşmeli
personel olarak görev yapan personelden muvazzaf askerlik görevini yapmak üzere
görevinden ayrılanların pozisyonları saklı tutulur. Muvazzaf askerlik görevini ifa için
görevinden ayrılan sözleşmeli personel askerlik hizmetinin bitiminden itibaren 1 ay içinde
başvurduğu takdirde teşebbüs ve bağlı ortaklıklarca işe başlatılır.
399 sayılı KHK’nın 24’ncü maddesi : “Muvazzaf askerlik görevini ifa için görevinden ayrılan
sözleşmeli personel askerlik hizmetinin bitiminden itibaren 1 ay içinde başvurduğu takdirde
teşebbüs ve bağlı ortaklıklarca işe başlatılır. Muvazzaf askerlikte geçen süreler, muvazzaf
askerliğe ayrıldıkları sırada iktisap etmiş oldukları emekli keseneğine esas derecelerinde
kademe ilerlemesi yapılmak suretiyle değerlendirilir.”
Şirketimizde İdari Hizmet Sözleşmeli personel olarak göreve başlayan personelin muvazzaf
askerlik hizmetini yapmak üzere görevinden ayrılması halinde askerlik süresince ücretsiz izinli
sayılırlar. Muvazzaf askerlik hizmetini tamamlayan İdari Hizmet Sözleşmeli personel otuz gün
içerisinde PTT’deki görevine dönmek için müracaat etmesi halinde göreve başlatılır.
Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinde Çalıştırılacak İdari Hizmet Sözleşmeli Personel
Hakkında Yönetmeliğin “Muvazzaf askerlik hizmetini yapanlar” başlıklı 48’inci maddesinde
“(1) Muvazzaf askerlik hizmetini yapmak üzere silah altına alınan personel askerlik süresi
boyunca ücretsiz izinli sayılır ve pozisyonu saklı tutulur. Barışta ve seferde muvazzaf askerlik
görevi dışında silah altına alınan personel, silah altında bulunduğu sürece ücretli izinli sayılır.
(2) Muvazzaf askerlik hizmetini tamamlayan personel otuz gün içerisinde PTT’deki görevine
dönmek için müracaat etmesi halinde göreve başlatılır. Bu süre içerisinde müracaat
etmeyenlerin PTT ile ilişiği kesilir.” hükmü yer almaktadır.
MEVCUT PERSONEL İLE İLGİLİ DÜZENLEMELER
Posta Hizmetleri Kanununun “Mevcut personel” başlıklı Geçici 5’inci maddesinde “(1) Bu
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünde
çalışan;
a) 657 sayılı Kanuna tabi memurların,
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
334 / 635
b) 22/1/1990 tarihli ve 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (I) sayılı cetvele tabi
kadrolu personelin,
c) 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin eki (II) sayılı cetvele tabi sözleşmeli personelin,
ç) İş sözleşmesi ile görev yapan işçilerin, mevcut statüleri ile PTT’de istihdamlarına devam
olunur.”
Posta Hizmetleri Kanununun “Personel statüsü değişikliği” başlıklı Geçici 6’ncı maddesinde
“(1) Mülga T.C. Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğünde 5510 sayılı Kanunun 4 üncü
maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine tabi olarak çalışan ve mevcut statülerinde PTT’de
istihdamına devam olunan personel ile işçi statüsünde istihdam edilen personelden
isteyenler Yönetim Kurulunca belirlenen esaslar çerçevesinde bu Kanunda tanımlanan
sözleşmeli personel statüsüne geçirilebilir, geçmek istemeyenler ile geçmesi uygun
görülmeyenlerin tabi olduğu mevzuatına göre istihdamına devam olunur.
(2) Geçici 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamında çalışmakta iken
birinci fıkra kapsamında sözleşmeli personel statüsüne geçirilenlerden;
a) 5510 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi uyarınca haklarında 8/6/1949 tarihli ve 5434
sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu hükümleri uygulananların sözleşmeli olarak
atandıkları tarihten başlayarak otuz gün içinde 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendine göre sigortalı olma talebinde bulunmamaları hâlinde, emekli
kesenekleri kendilerince, kurum karşılıkları PTT tarafından karşılanmak suretiyle 5434 sayılı
Kanun ile ilgileri devam ettirilir. Bu şekilde 5434 sayılı Kanunla ilgileri devam ettirilenlerin
emeklilik hak ve yükümlülüklerinin tespitinde, önceden emeklilik hak ve yükümlülüklerine
esas alınmakta olan kadro, görev veya pozisyonları aynı şekilde dikkate alınmaya devam
olunur. Ayrıca, bu şekilde ilgi devamında geçen süreleri kıdem aylıklarının hesabında dikkate
alınır ve bunların emeklilik keseneğine esas aylık kazanılmış hak aylık derece ve kademeleri
de genel hükümler çerçevesinde yükseltilmeye ve ilerletilmeye devam olunur. 5510 sayılı
Kanunun geçici 4 üncü maddesi gereğince 5434 sayılı Kanuna göre emekli keseneği ve kurum
karşılığı ödenenlerden 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine
göre sigortalı olma talebinde bulunanların sigorta primleri ile sosyal güvenliğe ilişkin diğer
hak ve yükümlülükleri ise 5510 sayılı Kanunun ilgili hükümlerine göre belirlenir ve geçici 5 inci
maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentleri kapsamında geçmiş hizmet süreleri, iş sonu
tazminatına hak kazanmada ve hesabında dikkate alınır.
b) 5510 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra göreve başlayan ve aynı Kanunun 4
üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı sayılmak suretiyle sigorta
primine esas kazançları aynı Kanunun 80 inci maddesine göre belirlenenler ise taleplerine
bakılmaksızın 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında
sigortalı sayılır.”
Hükümleri yer almaktadır.
Yönetim Kurulunun 20/11/2013 tarih ve 70 sayılı kararı ile Personelin İdari Hizmet Sözleşmeli
Statüye Geçişine İlişkin Usul ve Esaslar belirlenmiştir.
Personelin İdari Hizmet Sözleşmeli Statüye Geçişine İlişkin Usul ve Esaslar’ın 4‘üncü
maddesinde idari hizmet sözleşmesine geçiş usulü düzenlenmiştir.
(1) İdari hizmet sözleşmeli personel statüsüne geçmek isteyenler, görev yaptığı birime yazılı
şekilde müracaat eder. Bu talep, birim yöneticisi tarafından onbeş gün içerisinde kendi
görüşü ile birlikte Genel Müdürlük İnsan Kaynakları Daire Başkanlığına aktarılır. Talepler,
Yönetim Kurulunca değerlendirilerek karara bağlanır ve sonuçları birimi aracılığıyla kendisine
tebliğ edilir.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
335 / 635
(2) Sözleşmenin taraflarca imzalandığı tarihi takip eden ayın 15 inde personel yeni statüye
geçmiş sayılır.
Personelin İdari Hizmet Sözleşmeli Statüye Geçişi
Personelin İdari Hizmet Sözleşmeli Statüye Geçişi, Personelin İdari Hizmet Sözleşmeli Statüye
Geçişine İlişkin Usul ve Esasların 5’inci maddesine göre yapılır.
(1) Posta Hizmetleri Kanununun yürürlüğe girdiği tarihte, PTT’de çalışan mevcut
personelden;
a)Genel Müdür; İdari Hizmet Sözleşmeli Genel Müdür pozisyonuna,
b)Genel Müdür Yardımcısı; İdari Hizmet Sözleşmeli Genel Müdür Yardımcısı pozisyonuna,
c)Teftiş Kurulu Başkanı; İdari Hizmet Sözleşmeli Denetim Hizmetleri Başkanı pozisyonuna,
ç)I.Hukuk Müşaviri; İdari Hizmet Sözleşmeli I. Hukuk Müşaviri pozisyonuna,
d)Basın yayın ve Halkla İlişkiler Müşaviri; İdari Hizmet Sözleşmeli Sözleşmeli Müşavir
pozisyonuna,
e)Posta ve Telgraf Dairesi Başkanı, Kargo ve Lojistik Daire Başkanı, Parasal Posta İşletme
Dairesi Başkanı, Tanıtım ve Pazarlama dairesi Başkanı,Teknik İşler ve Otomasyon Dairesi
Başkanı, Yapı İşleri Dairesi Başkanı, Muhasebe ve Finansman Dairesi Başkanı, Malzeme
Dairesi Başkanı, İnsan Kaynakları Daire Başkanı, Strateji Geliştirme Daire Başkanı, Sağlık ve
Sosyal İşler Daire Başkanı, Eğitim Dairesi Başkanı,İdari işler Dairesi Başkanı; İdari Hizmet
Sözleşmeli Daire Başkanı pozisyonuna,
f)Başmüfettiş; İdari Hizmet Sözleşmeli Başdenetçi pozisyonuna,
g)Müfettiş; İdari Hizmet Sözleşmeli Denetçi pozisyonuna,
g)Müfettiş Yardıcmcısı; İdari Hizmet Sözleşmeli Denetçi Yardımcısı pozisyonuna,
ğ)Başmüdür; İdari Hizmet Sözleşmeli Başmüdür pozisyonuna,
h)Müşavir; İdari Hizmet Sözleşmeli Müşavir pozisyonuna,
ı)Hukuk Müşaviri; İdari Hizmet Sözleşmeli Hukuk Müşaviri pozisyonuna,
i)Daire Başkan Yardımcısı; İdari Hizmet Sözleşmeli Daire Başkan Yardımcısı pozisyonuna,
j)Başmüdür Yardımcısı; İdari Hizmet Sözleşmeli Başmüdür Yardımcısı pozisyonuna,
k) Şube Müdürü; İdari Hizmet Sözleşmeli Şube Müdürü pozisyonuna,
l)Müdür; İdari Hizmet Sözleşmeli Müdür pozisyonuna,
m) Kontrolör; İdari Hizmet Sözleşmeli Kontrolör pozisyonuna veya en az on yıl hizmeti olmak
kaydıyla İdari Hizmet Sözleşmeli Müdür veya Şube Müdürü pozisyonuna,
n) Avukat; İdari Hizmet Sözleşmeli Avukat pozisyonuna veya en az on yıl hizmeti olmak
kaydıyla İdari Hizmet Sözleşmeli Müdür veya Şube Müdürü pozisyonuna,
o) Grup Başmühendisi; İdari Hizmet Sözleşmeli Teknik Müdür pozisyonuna,
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
336 / 635
ö) Başmühendis; İdari Hizmet Sözleşmeli Başmühendis pozisyonuna,
p) Mühendis; İdari Hizmet Sözleşmeli Mühendis pozisyonuna veya en az on yıl hizmeti olmak
kaydıyla İdari Hizmet Sözleşmeli Müdür veya Şube Müdürü pozisyonuna,
r) Mimar; İdari Hizmet Sözleşmeli Mimar pozisyonuna veya en az on yıl hizmeti olmak
kaydıyla İdari Hizmet Sözleşmeli Müdür veya Şube Müdürü pozisyonuna,
s) Müdür Yardımcısı (Müstakil Ünite Müdür Yardımcılığı yapmış olanlar hariç), Uzman, Amir
Şef; İdari Hizmet Sözleşmeli Şef pozisyonuna,
ş) Programcı, Sistem Programcısı, Teknik Uzman, Teknik Amir,İstatistikçi; İdari Hizmet
Sözleşmeli Teknik Şef pozisyonuna,
t) Veznedar; İdari Hizmet Sözleşmeli Veznedar pozisyonuna,
u) Memur, İdari Hizmet Sözleşmeli Gişe Görevlisi/Büro Görevlisi pozisyonuna,
ü) Başdağıtıcı; İdari Hizmet Sözleşmeli Başdağıtıcı pozisyonuna,
v) Dağıtıcı; İdari Hizmet Sözleşmeli Dağıtıcı pozisyonuna veya 4 yıllık yükseköğrenim mezunu
şartıyla İdari Hizmet Sözleşmeli Gişe Görevlisi/Büro Görevlisi pozisyonuna,
y) Tekniker; İdari Hizmet Sözleşmeli Tekniker pozisyonuna,
z)Başteknisyen, Teknisyen;
1)Yönetim Kurulu tarafından norm belirlenmiş branşlara uygun alanlardan mezun olmak
şartıyla iki yıllık Teknik Meslek Yüksekokulu mezunu olanlar İdari Hizmet Sözleşmeli Tekniker
pozisyonuna,
2) 4 yıllık yükseköğrenim mezunu olmak şartıyla İdari Hizmet Sözleşmeli Gişe Görevlisi/Büro
Görevlisi pozisyonuna,
3) 2 yıllık yükseköğrenim mezunu olmak şartıyla İdari Hizmet Sözleşmeli Dağıtıcı
pozisyonuna,
aa)Mütercim; 4 yıllık yükseköğrenim mezunu olmak şartıyla İdari Hizmet Sözleşmeli Gişe
Görevlisi /Büro Görevlisi pozisyonuna,
bb)Hemşire, Laborant;
1) 4 yıllık yükseköğrenim mezunu olmak şartıyla İdari Hizmet Sözleşmeli Gişe Görevlisi /Büro
Görevlisi pozisyonuna,
2) 2 yıllık yükseköğrenim mezunu olmak şartıyla İdari Hizmet Sözleşmeli Dağıtıcı
pozisyonuna,
cc) Şoför, Aşçı, Hizmetli,İşçi; En az 2 yıllık yükseköğrenim mezunu olmak şartıyla İdari Hizmet
Sözleşmeli Dağıtıcı pozisyonuna veya 4 yıllık yükseköğrenim mezunu olmak şartıyla İdari
Hizmet Sözleşmeli Gişe Görevlisi /Büro Görevlisi pozisyonuna,
Yönetim Kurulunca uygun görülmesi halinde geçişleri sağlanır. Bu personelle, yaş hadlerini
aşmayacak şekilde üç yıl süreli idari hizmet sözleşmesi imzalanır.
2) Geçişler Yönetim Kurulunun takdirinde olup; Şirketin personel politikası, hedef ve
stratejileri ile boş pozisyon durumu, liyakat ve birim yöneticisinin görüşü esas alınarak karar
verilir.
3) Birinci fıkrada karşılıkları öngörülmeyen kadro/pozisyonlar mevcut statülerinde göreve
devam ederler.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
337 / 635
KARİYER PLANLAMA İŞLEMLERİ
PTT A.Ş de çalıştırılacak İdari Hizmet Sözleşmeli Personel Hakkında Yönetmelik gereğince
görevde yükselme ve koşulları aşağıda açıklandığı şekilde düzenlenmiştir.
Görevde yükselme, personelin yetki ve sorumluluk bakımından bir üst göreve atanmasıdır.
Denetim Hizmetleri Başkanı, I. Hukuk Müşaviri, Daire Başkanı, Daire Başkan Yardımcısı,
Başmüdür, Başmüdür Yardımcısı, Müşavir, Teknik Müdür, Özel Kalem Müdürü, Hukuk
Müşaviri ve Başmühendis unvanlarına sınavsız atama yapılır. Ancak, bu pozisyonlara
yapılacak atamalarda aşağıda belirtilen şartlar aranır.
a) Denetim Hizmetleri Başkanı pozisyonuna atanabilmek için Başdenetçi olarak en az
bir yıl çalışmış olmak.
b) I. Hukuk Müşaviri pozisyonuna atanabilmek için Hukuk Müşaviri olarak en az bir yıl
çalışmış olmak.
c) Daire Başkanı pozisyonuna atanabilmek için;
- Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
- Başmüdür veya Daire Başkan Yardımcısı olarak en az bir yıl çalışmış olmak veya
Başmüdür Yardımcısı, Şube Müdürü veya Teknik Müdür olarak en az üç yıl çalışmış olmak
veya Müdür olarak en az dört yıl çalışmış olmak.
ç) Hukuk Müşaviri pozisyonuna atanabilmek için Avukat olarak PTT’de fiilen on yıl
çalışmış olmak.
d) Daire Başkan Yardımcısı pozisyonuna atanabilmek için;
- Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
- Başmüdür Yardımcısı, Şube Müdürü veya Teknik Müdür unvanlarında en az iki yıl
çalışmış olmak veya Müdür olarak en az üç yıl çalışmış olmak veya Kontrolör olarak on yıl
çalışmış olmak,
- Daha önce PTT’de Müstakil Ünite Müdür Yardımcısı olarak en az bir yıl çalışmış
olmak.
e) Müşavir pozisyonuna atanabilmek için;
- Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
- Daire Başkanı, Başmüdür veya daha üst unvanlarda çalışmış olmak.
f) Başmüdür pozisyonuna atanabilmek için;
- Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
- Başmüdür Yardımcısı olarak en az bir yıl çalışmış olmak veya Şube Müdürü, Teknik
Müdür veya Müdür unvanlarında en az iki yıl çalışmış olmak.
g) Başmüdür Yardımcısı pozisyonuna atanabilmek için;
- Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
- Şube Müdürü, Teknik Müdür veya Müdür unvanlarında en az bir yıl çalışmış olmak,
- Daha önce PTT’de Müstakil Ünite Müdür Yardımcısı olarak en az bir yıl çalışmış olmak,
- Kontrolör olarak on yıl çalışmış olmak.
ğ) Teknik Müdür pozisyonuna atanabilmek için;
- Başmühendis olarak iki yıl çalışmış olmak,
- Mühendis veya Mimar olarak PTT’de fiilen on yıl çalışmış olmak.
h) Özel Kalem Müdürü pozisyonuna atanabilmek için;
- Dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
- Kamu kurum ve kuruluşlarında beş yıl hizmeti bulunmak.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
338 / 635
ı) Başmühendis pozisyonuna atanabilmek için Mühendis veya Mimar olarak PTT’de
fiilen sekiz yıl çalışmış olmak.
 Başdenetçi ve sekiz yıl Denetçi pozisyonlarında çalışan personel, ikinci fıkranın
(c), (d), (e), (f) ve (g) bentlerinde sayılan görevde yükselmeye tabi pozisyonlara
atanabilir.
Şeklinde düzenlenmiştir.
UNVAN DEĞİŞİKLİĞİ VE GÖREVDE YÜKSELME
-
Kuruluşumuzda 399 SKHK ye tabi personelin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği
ile ilgili hususlar Posta Ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü Personeli
Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği ile belirlenmiş olup bunlardan
bazıları aşağıda belirtilmiştir.
 Memur pozisyonuna atanabilmek için;
1) En az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
2) Dağıtıcı veya Şoför olarak en az beş yıl çalışmış olmak veya,
3) Aşçı veya Hizmetli olarak en az sekiz yıl çalışmış olmak.
 Şef pozisyonuna atanabilmek için;
1) Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
2) Veznedar olarak en az üç yıl çalışmış olmak veya,
3) Mütercim, Başdağıtıcı veya Memur olarak en az dört yıl çalışmış olmak.
 Müdür Yardımcısı pozisyonuna atanabilmek için;
1) Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,
2) Teknik Uzman veya Uzman olarak çalışıyor olmak veya,
3) Teknik Amir veya Amir olarak en az bir yıl çalışmış olmak veya,
4) Şef olarak en az dört yıl çalışmış olmak veya,
5) Avukat, Mühendis, Mimar, İstatistikçi, Çözümleyici, Sistem Programcısı veya
Programcı olarak en az altı yıl çalışmış olmak veya,
6) Veznedar olarak toplam sekiz yıl çalışmış olmak.
-
PTT A.Ş de İdari Hizmet Sözleşmeli Olarak Çalıştırılacak Personele uygulanacak
olan İdari Hizmet Sözleşmeli Personelin Görevde Yükselme ve Unvan
Değişikliğine İlişkin Usul ve Esaslara göre ise;
 Görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi pozisyonlar
1) Görevde yükselmeye tabi pozisyonlar;
- Şube Müdürü, Müdür, Şef, Teknik Şef, Başdağıtıcı, Gişe/Büro Görevlisi.
2) Unvan değişikliğine tabi pozisyonlar;
- Mühendis, Mimar, Avukat, Tekniker.
 Görevde yükselme sınavına alınacaklarda aranacak şartlar
1) Bu usul ve esaslarda belirtilen pozisyonlara görevde yükselme suretiyle atanabilmek
için;
- Kuruluşta en az iki yıl fiilen çalışmış olmak,
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
339 / 635
- Son üç yıl içerisinde “Yıllık ücret artışından yararlandırmama” cezası almamış olmak,
- Görevde yükselme sınavının ilan edildiği tarihte, bu usul ve esasların 6’ncı maddesi ile
belirlenen özel şartlarda sayılan pozisyonlarda halen çalışıyor olmak,
şartları aranır.
 Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak özel şartlar
Bu usul ve esaslara tabi pozisyonlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda
aranacak özel şartlar aşağıda belirtilmiştir.
a) Şube Müdürü pozisyonuna atanabilmek için;
1) Fakülte veya en az dört yıllık yüksek öğrenim veren kurumlardan mezun olmak,
2) Şef olarak en az üç yıl çalışmış olmak veya,
3) Veznedar olarak toplam sekiz yıl çalışmış olmak.
b) Müdür pozisyonuna atanabilmek için;
1) Fakülte veya en az dört yıllık yüksek öğrenim veren kurumlardan mezun olmak,
2) Şef olarak en az üç yıl çalışmış olmak veya,
3) Veznedar olarak toplam altı yıl çalışmış olmak
c) Teknik Şef pozisyonuna atanabilmek için;
1) En az iki yıllık teknik yüksek öğrenim veren kurumlardan mezun olmak,
2) Tekniker pozisyonunda en az dört yıl çalışmış olmak.
ç) Şef pozisyonuna atanabilmek için;
1) Fakülte veya en az dört yıllık yüksek öğrenim veren kurumlardan mezun olmak,
2) Veznedar veya Başdağıtıcı olarak en az üç yıl çalışmış olmak veya,
3) Gişe/Büro Görevlisi olarak en az dört yıl çalışmış olmak.
d) Başdağıtıcı pozisyonuna atanabilmek için;
1) En az iki yıllık yüksek öğrenim veren kurumlardan mezun olmak,
2) Dağıtıcı olarak en az dört yıl çalışmış olmak.
e) Gişe/Büro Görevlisi pozisyonuna atanabilmek için;
1) Fakülte veya en az dört yıllık yüksek öğrenim veren kurumlardan mezun olmak,
2) Dağıtıcı olarak en az beş yıl çalışmış olmak,
 Unvan değişikliği sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak şartlar
Unvan değişikliği suretiyle yapılacak atamalarda, pozisyonlara göre aşağıda belirtilen
şartlar aranır:
a) Mühendis pozisyonuna atanabilmek için;
- Fakültelerin Yönetim Kurulunca belirlenecek mühendislik bölümlerinden mezun
olmak.
b) Mimar pozisyonuna atanabilmek için;
- Fakültelerin Mimarlık bölümlerinden mezun olmak.
c) Avukat pozisyonuna atanabilmek için;
- Hukuk fakültesi mezunu olmak,
- Avukatlık ruhsatını almış olmak.
ç) Tekniker pozisyonuna atanabilmek için;
- En az iki yıllık mesleki veya teknik eğitim veren yüksek öğrenim kurumlarının
Yönetim Kurulunca belirlenecek bölümlerinden mezun olmak,


İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
340 / 635
 Sınav duyurusu ve başvuru
- Görevde yükselme suretiyle atama yapılacak pozisyonlar yazılı sınavlardan en az
bir ay önce duyurulur. Başvuru süresi, 5 günden az olmamak şartıyla Sınav
Kurulunca belirlenir. Sınav Kurulunca, asıl aday sayısını aşmamak kaydıyla tespit
edilecek yedek aday sayısı duyuruda belirtilir. İlan edilen pozisyonlar için
belirlenen başvuru tarihinin son günü itibarıyla aranan nitelikleri taşıyan
personel, başvuru şartlarını taşıdığı farklı unvanlı pozisyonlardan sadece biri için
duyuruda belirtilen şekilde başvuruda bulunabilir. Aylıksız izinde bulunanlar
dâhil olmak üzere, ilgili mevzuatı uyarınca verilen izinleri kullanmakta olanların
da sınava katılmaları mümkündür.
- İlan edilen pozisyonlara sınavsız atanma hakkına sahip olanlar, bu pozisyonlar
için başvuruda bulunamazlar.
- Yapılan başvurular insan kaynakları birimlerince incelenerek, aranan şartları
taşıyanlar internet adresinde ilan edilir.

Görevde yükselme yazılı sınavı
Yazılı sınava ilişkin esaslar şunlardır;
- Yazılı sınav, konu başlıklarına duyuruda yer verilmek suretiyle Kuruluşça
belirlenecek konularda yapılır.
- Yazılı sınav Kuruluşça yapılabileceği gibi Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi
Başkanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı, Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü
Genel Müdürlüğüne veya yükseköğretim kurumlarından birisine yaptırılabilir.
- Yazılı sınav, yüz tam puan üzerinden değerlendirilir. Yazılı sınavda başarı
puanının en az kaç olması gerektiği Sınav Kurulunca belirlenir ve duyuruda
belirtilir.
- Aynı unvan için birden fazla grup oluşturulmak suretiyle sınav yapılabilir. Bu
durumda adaylar gruplardan yalnızca birisine müracaat edebilirler.

Sözlü sınav
Şube Müdürü ve Müdür unvanları için aşağıdaki esaslara göre ayrıca sözlü sınav
yapılır.
a) Yazılı sınavda en yüksek puan alan adaydan başlamak üzere ilan edilen pozisyon
sayısının beş katına kadar aday sözlü sınava çağrılabilir. Çağrılacak son adayla aynı puana
sahip olan adayların tamamı sözlü sınava alınır.
b) Aday, sınav kurulunun her bir üyesi tarafından;
- Sınav konularına ilişkin bilgi düzeyi,
- Bir konuyu kavrayıp özetleme, ifade yeteneği ve muhakeme gücü,
- Liyakati, temsil kabiliyeti, tutum ve davranışlarının göreve uygunluğu,
- Özgüveni, ikna kabiliyeti ve inandırıcılığı,
- Genel kültürü ve genel yeteneği,
- Bilimsel ve teknolojik gelişmelere açıklığı,
esas alınarak yüz tam puan üzerinden değerlendirilir. Her üyenin vermiş olduğu puanların
aritmetik ortalaması alınarak personelin sözlü sınav puanı tespit edilir. Sözlü sınavda yüz
üzerinden en az yetmiş puan alanlar başarılı sayılır.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
341 / 635
 Başarı puanı
Başarı puanı şu şekilde belirlenir;
a) Görevde yükselme suretiyle ilan edilen boş pozisyon sayısı kadar atama
yapılmasında başarı puanı esas alınır. Başarı puanı, şube müdürü ve müdür
pozisyonlarına atanacaklar için sözlü sınav; diğer pozisyonlara atanacaklar için yazılı
sınav puanı esas alınmak suretiyle tespit edilir ve internet adresinde ilan edilir.
Başarı puanlarının eşit olması halinde sırasıyla;
- Askerlik ile kamu kurum ve kuruluşlarında geçen fiili hizmet süresi dâhil, işçi
statüsü ve geçici personel statüsünde geçirilen süreler hariç hizmet süresi fazla
olanlara,
- PTT’deki hizmet süresi fazla olana,
- Daha üst öğrenimi bitirmiş olanlara,
- Üst öğrenim mezuniyet notu yüksek olanlara,
öncelik verilir.
b) Görevde yükselme sınavında başarılı olmalarına rağmen, ilan edilen kadro veya
pozisyon sayısı nedeniyle ataması yapılamayan personelden Sınav Kurulunca ihtiyaç
duyulması halinde asıl aday sayısını aşmayacak kadar aday yedek olarak
belirlenebilir.
-
-
-
-
-
 Unvan değişikliği sınavı
Bu usul ve esasların 7 nci maddesinde belirtilen unvan değişikliğine tabi pozisyonlara
personelin atanması, sözlü sınava ilişkin hükümleri hariç olmak üzere bu bölümde
belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde yapılacak unvan değişikliği sınavı sonucundaki
başarısına göre yapılır.
Unvan değişikliği sınavı, görev alanları ve atama yapılacak görevin niteliğine ilişkin
konularda Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı, Milli Eğitim Bakanlığı,
Türkiye ve Orta Doğu Amme İdaresi Enstitüsü Genel Müdürlüğüne veya
yükseköğretim kurumlarından birisine yazılı olarak yaptırılır.
Bu sınavda yüz puan üzerinden en az yetmiş puan alanlar başarılı sayılırlar.
Bu usul ve esaslar kapsamındaki personelden doktora öğrenimini bitirmiş olanlar,
unvan değişikliği sınavına katılmaksızın öğrenimle ihraz edilen görevlere atanabilirler.
 Sınav kurulu
Sınav kurulu, merkez teşkilatında; Genel Müdürün görevlendireceği Genel Müdür
Yardımcısının veya İnsan Kaynakları Daire Başkanının başkanlığında beş üyeden, taşra
teşkilatında ise; Başmüdürün başkanlığında insan kaynakları birimi sorumlusu ile
Başmüdürün belirleyeceği üç kişi olmak üzere toplam beş üyeden oluşur. Aynı usulle
yedek üyeler de belirlenir.
Taşra teşkilatında, Genel Müdürlükçe personel görevlendirilmek suretiyle sınav kurulu
oluşturulabilir.
Sınav kurulunu oluşturan üyeler görevde yükselme sınavına alınacak personelden
öğrenim ve ihraz ettikleri unvanlar itibariyle daha düşük seviyede olamazlar.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
342 / 635
-
-
Sınav kurulunun başkan ve üyeleri; eşlerinin, üçüncü dereceye kadar (bu derece dâhil)
kan ve ikinci dereceye kadar (bu derece dâhil) kayın hısımlarının katıldıkları sınavda
görev alamazlar; aksi halde sınav kurulu üyelikleri sona erer, yerine yedek üye katılır.
Sınav Kurulu, üye tam sayısı ile toplanır ve kararlar oy çokluğu ile alınır.
Sınav kurulunun sekreterya hizmetleri insan kaynakları birimlerince yürütülür.

Sınav kurulunun görevleri
-
Sınav kurulunun görevleri aşağıda belirtilmiştir:
Sınavların yapılmasını ve sonuçlarının ilanını sağlamak,
Sınav sonuçlarına yapılan itirazları sonuçlandırmak,
Sözlü sınava çağrılacak aday sayısını belirlemek,
Sınavda başarılı olup, ataması yapılamayan personelden asıl aday
sayısını aşmayacak şekilde yedek aday belirlemek ve bunu da ilanda
duyurmak,
Sınavlara ilişkin diğer işlemleri yürütmek.

Sınav sonuçlarının açıklanması ve itiraz
-
Sınav kurulu, kendisine intikal ettiği tarihten itibaren beş iş günü içerisinde
sınav sonuçlarını internet adresinde ilan eder.
Adaylar, ilandan itibaren beş iş günü içerisinde sınav sonuçlarına itiraz edebilir.
Herhangi bir nedenle iptal edilen sorulara tekabül eden puanlar eşit şekilde
diğer sorulara dağıtılır.
-
 Sınavı kazananların atanması
- Atanmaya hak kazanan personel, başarı sıralaması listesinin kesinleşmesini
müteakip başarı puanlarına göre atanır.
- Kurumlarca tercih alınması durumunda ise başarı puanları esas alınarak ilgili
personelin tercihlerine göre atamaları yapılır.
- Duyurulan pozisyonlardan; atanma şartlarını taşımadıkları için sınavların
geçersiz sayılması veya bu sebeple atamaların iptal edilmesi, atanılan göreve
geçerli bir mazeret olmaksızın süresi içinde başlanılmaması ya da atanma
hakkından vazgeçilmesi,emeklilik, ölüm, memurluktan çekilme veya çıkarılma,
başka unvanlı pozisyonlara ya da başka bir kuruma naklen atanma, sebepleriyle
boş kalan veya boşalanlara, sınav sonucunun ilan edildiği tarihten itibaren altı
aylık süreyi aşmamak üzere aynı unvanlı pozisyonlar için yapılacak müteakip
sınava ilişkin duyuruya kadar yedek adaylar arasından başarı sırasına göre
atama yapılabilir.
- Haklarında atama şartlarının kaybedilmesini gerektirecek nitelikteki
eylemlerinden dolayı adli veya idari bir soruşturma veya kovuşturma
bulunanların atamaları, soruşturma veya kovuşturma sonuçlanıncaya kadar
bekletilir. Sınavın yapılmasından önce ya da sınav yapıldıktan sonra atanma
şartlarından herhangi birini kaybedenlerin atamaları yapılmaz, yapılmış ise iptal
edilir.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
343 / 635
-
(5) Görevde yükselme sınavına herhangi bir sebeple katılamayanlar ile
başarısız olan veya yedeklerden altı ay içindeki müteakip sınava ilişkin
duyuruya kadar atanmamış olanlar ya da atanma haklarından herhangi
bir sebeple feragat edenler, aynı unvanlı pozisyonlara yapılacak atamalar
için bu usul ve esaslarda öngörülen bütün kurallara tabidir.
TAHAKKUK İŞLEMLERİ
Kuruluşumuzda aylık alan Memur personel üç grupta toplanmaktadır.
399 SKHK eki I sayılı cetvele tabi personel (Kadrolu),
399 SKHK eki II sayılı cetvele tabi personel (Sözleşmeli)
6475 Sayılı Kanuna tabi İdari hizmet sözleşmeli personel
399 SAYILI KHK EKİ I SAYILI CETVELE TABİ PERSONEL ÜCRETLERİ
GELİRLER:
I sayılı cetvele tabi personelin almakta olduğu aylığın unsurları aşağıda gösterilmiştir.
Aylık: Derece/Kademe Göstergesi + Ek göstergenin cari katsayı ile çarpılması suretiyle
bulunur. Gelir Vergisi ve Damga Vergisi kesintisi yapılır.
Kıdem Aylık: Personelin kazanılmış hak aylığına esas hizmet yılı ile (20) gösterge rakamı
çarpımının maaş aylık katsayısı ile çarpılması sonucu bulunur. En fazla 25 yıl için verilir. Gelir
Vergisi ve Damga Vergisi kesintisi yapılır.
Taban Aylık: Maliye Bakanlığınca belirlenen taban aylık katsayısının 1000 gösterge ile
çarpımı sonucu bulunur. (01.01.2014 tarihi itibari ile 1,205274x1000=1.205,27 TL) Gelir
Vergisi ve Damga Vergisi kesintisi yapılır.
Özel Hizmet Tazminatı: En Yüksek Devlet Memuru aylığının, maaş aylık katsayısı ile çarpımı
sonucu bulunan rakamın (1500+8000=9500x0,076998=731,48) (2014 yılı için) kişilerin
Derece/Kademe, unvan ve hizmet gruplarına göre Yanödeme Kararnamesinde belirlenen
oran ile çarpımı) sonucu bulunan miktar özel hizmet tazminatı olarak ödenir. Sadece Damga
Vergisi kesintisi yapılır.
Ek Ödeme: 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 9 uncu maddesi gereğince, en
yüksek Devlet memuru aylığının (9500 gösterge rakamı ile memur aylık katsayısının çarpımı
sonucu bulunacak tutara), bu madde kapsamındaki (I) sayılı Cetvelde yer alan unvanlarına
karşılık gelen oranların çarpımı sonucu bulunan miktardır. Sadece Damga Vergisi kesintisi
yapılır.
Ek Ödeme Oranları:
Hukuk Müşaviri, Müşavir, Başmüdür Yardımcısı, Şube Müdürü, Müdür % 170
Yan Ödeme: Bakanlar Kurulunca belirlenen Yan ödeme kararnamesi ile unvanlara göre kaç
puan üzerinden iş riski, işgüçlüğü, temininde güçlük zammı belirlenir. Bu puanların toplamı
ile yan ödeme için tespit edilen katsayının çarpılması suretiyle bulunur. Gelir Vergisi ve
Damga Vergisi kesintisi yapılır.
Lisan Tazminatı: ÖSYM tarafından yapılan dil sınavı (YDS) sonucuna göre;
Yabancı dilinden yararlanılan kadrolu personele,
A düzeyi ( 96-100 ) puan alanlar 1200 puan x katsayı,
A düzeyi ( 90- 95 ) puan alanlar 900 puan x katsayı,
B düzeyi ( 80- 89 ) puan alanlar 600 puan x katsayı,
C düzeyi ( 70-79 ) puan alanlar 300 puan x katsayı,
Yabancı dil bilgisinden kurumlarınca yararlanılmayan kadrolu personele,
A düzeyi için (90-100) puan alanlar 750 puan x katsayı,
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
344 / 635
B düzeyi için (80-89 ) puan alanlar 500 puan x katsayı,
C düzeyi için (70-79) puan alanlar 250 puan x katsayı,
Rakamının aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak tutardan Damga Vergisi kesilerek
ödeme yapılır.
Ücret ve Tazminat Göstergesi:
666 sayılı KHK ile düzenlenen 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 10 uncu maddesi
gereğince, bu madde kapsamında bulunan (II) ve (III) sayılı Cetvellerde unvanlarına yer
verilen personele ücret ve tazminattan oluşan iki unsur üzerinden ödeme yapılmaktadır.
Kuruluşumuzda İdari Hizmet Sözleşmesine geçmemiş olan Başmüfettiş, Müfettiş, Müfettiş
Yardımcısı ve Başmüdür unvanlı personele ücret göstergesi ve tazminat göstergesi üzerinden
maaş ödenmektedir.(Genel Müdür, Genel Müdür Yardımcısı, Teftiş Kurulu Başkanı, I.Hukuk
Müşaviri, Daire Başkanı unvanlarındaki personel idari hizmet sözleşmesine geçtiğinden, idari
hizmet sözleşme esaslarına göre ücret ödenmektedir. )
Ücret ödemesi gelir vergisi ve damga vergisine tabi olup, tazminat ödemesi ise sadece damga
vergisine tabidir.
Örneğin; Müfettiş Yardımcısı unvanının
Ücret Göstergesi
: 32.855
Tazminat Göstergesi : 16.800
KESİNTİLER:
Artış Keseneği
Aylıkları terfi suretiyle artanların ilk aya ait artış farkları ve aynı miktarda kurum karşılıkları
Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir. Bu ayda eski aylığa ait kesenek ve kurum karşılığı
kesilir.
Hizmet Borçlanması
Askerlik veya diğer hizmetlerini Emekli Sandığına borçlananlardan emekli aidatı kadar kesinti
yapılır. Gelir vergisinden muaftır.
Emekli.Keseneği




Aylık
Kıdem Aylık
Taban Aylık
En Yüksek Devlet Memuru aylığının emekli keseneği hesabında aşağıdaki oranlar
uygulanmaktadır.
 Ek Göstergelere göre
6400 – 7600
% 180
4800 – 6400
% 150
3600 – 4800
% 130
2200 – 3600
% 70
Diğerleri
% 40
Oranları alınarak dört unsurun toplamının%16’sı emekli aidatı olarak kesilir. Kurum karşılığı
oranı ise % 20’dir.Ayrıca %12 oranında Genel Sağlık Sigortası kurum tarafından
ödenmektedir.
Gelir Vergisi
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
345 / 635
Aylık + Kıdem Aylık + Taban Aylık + Yan Ödeme = Toplamından Emekli Keseneği + Sakatlık
Muafiyeti ( varsa) + Sendika Aidatı(üye olanlar için) düşüldükten sonra vergi dilimine isabet
oranda Gelir Vergisi kesilir.
Damga Vergisi
Eş ve Çocuk yardımı hariç bütün istihkaklardan % 0,759 oranında Damga Vergisi kesintisi
yapılmaktadır.
İcra Kesintisi
Brüt maaştan (Eş+Çocuk ödeneği hariç) kanuni kesintiler (G.Vergisi+Emekli Aidatı+Damga V.)
düşüldükten sonra bulunan net aylığının 1 / 4’ü oranında kesinti yapılmaktadır.
Sendika Aidatı
Aile yardımı hariç tüm gelirlerin toplamının % 0,5’i oranında sendika aidatı kesilmektedir.
Gelir Vergisinden muaftır.
DİĞER ÖDEMELER:
Ölüm Yardımı Ödeneği
Memurun ölümü halinde ölüm yardımı sağlığında beyanname verdiği kişiye, beyanname
vermemiş ise; eşine ve çocuklarına, bunlar yoksa anne ve babasına, bunlar da yoksa
kardeşlerine ödeme yapılır.
a) Memurun ölümü halinde, En Yüksek Devlet Memuru aylığının (ek gösterge dahil) iki katı
tutarında,
b) Memurun bakmakla yükümlü olduğu eşinin veya çocuklarının ölümü halinde En Yüksek
Devlet Memuru aylığı (ek göstergesi dahil) tutarınca ödeme yapılır.
399 SAYILI KHK EKİ II SAYILI CETVELE TABİ PERSONEL ÜCRETLERİ
GELİRLER:
Temel Ücret
Kuruluşumuzda 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin II sayılı cetveline tabi
pozisyonlarda çalışan sözleşmeli personelin temel ücret grupları Yüksek Planlama Kurulunca
belirlenmektedir. Belirlenen bu ücret gruplarına göre Yönetim Kurulumuzca personelin
unvanı, eğitim düzeyi, iş gerekleri, işyeri ve çalışma şartlarına göre sözleşme temel ücretleri
tespit edilmektedir.
Sözleşmeli olarak çalışan personelin temel ücreti esas olarak I.inci düzey olup, iş gerekleri ve
çalışma şartları itibariyle farklılık arz eden görevler için temel ücret II.inci veya III.üncü
düzeyden belirlenmektedir.
Ek Ödeme
Sözleşmeli personele, unvanlarına göre en yüksek devlet memuru aylığına aşağıda belirtilen
oranların uygulanması sonucu bulunan tutarda ek ödeme verilmektedir.
a) Grup Başmühendisi, başmühendis, mühendis, mimar, teknik amir, teknik uzman,
müdür yardımcısı, kontrolör, diş tabibi, tabip, uzman tabip % 82
b) Uzman, amir, şef, koruma güvenlik grup şefi % 67
c) Tekniker % 48
d) Başteknisyen, teknisyen, laborant % 47
e) Diğer unvanlar % 42
Kıdem Ücreti
399 sayılı KHK’nin 28 inci maddesine göre;
6-10 yıl hizmeti olanlara temel ücretlerinin
%2
11-15 yıl ,,
,,
,,
%3
16-20
,,
,,
,,
%4
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
346 / 635
21- daha yukarısı ,,
,,
%5
oranında temel ücretlere ilave olarak kıdem ücreti verilmektedir.
Başarı Ücreti
Kamu İktisadi Teşebbüsleri sözleşmeli Personel Sicil ve Başarı Değerlemesi Hakkındaki
Yönetmeliğe göre yapılan sicil ve başarı değerlemesi sonucunda;
(A) düzeyinde olanlara temel ücretlerinin
% 8’i
(B) ,,
,,
,,
% 4’ü
(C) ,,
,,
,,
% 2 ‘si
oranında başarı ücreti ödenmektedir.
(D) düzeyinde bulunanlara başarı ücreti ödenmemektedir.
Yabancı Dil Ücreti
399 sayılı KHK’nin 30/b maddesi gereğince; 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci
maddesi uyarınca yapılacak yabancı dil bilgisi seviye tespit sınavı esas alınarak, yabancı dil
bilgisi seviyeleri;
A düzeyi için
% 10
B düzeyi için
% 5
C düzeyi için
% 2
Oranında bilinen her yabancı dil için temel ücrete ilave yapılır.
a)Yabancı dil sınavları, sınavın yapıldığı tarihten itibaren 5 yıl süreyle geçerlidir. Bu
sürenin bitiminde sınava girmeyenlerin yabancı dil seviyeleri bir alt düzeye inmiş
sayılır, seviyeleri ( C ) düzeyinde olanların yabancı dil tazminatları kesilir.
b) Aynı dil için birden fazla sınava katılanlara, en yüksek seviye esas alınır.
KESİNTİLER:
Artış Keseneği
Aylıkları terfi suretiyle artanların ilk aya ait artış farkları ve aynı miktarda kurum karşılıkları
Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir. Bu ayda eski aylığa ait kesenek ve kurum karşılığı
kesilir.
Hizmet Borçlanması
Askerlik veya diğer hizmetlerini Emekli Sandığına borçlananlardan emekli aidatı kadar kesinti
yapılır. Gelir vergisinden muaftır.
EMEKLİ KESENEĞİ
01.10.2008 den önce işe başlayanlar için
 Aylık
 Kıdem Aylık
 Taban Aylık
 En Yüksek Devlet Memuru aylığının emekli keseneği hesabında aşağıdaki oranlar
uygulanmaktadır.
 Ek Göstergelere göre
6400 – 7600
% 180
4800 – 6400
% 150
3600 – 4800
% 130
2200 – 3600
% 70
Diğerleri
% 40
Oranları alınarak dört unsurun toplamının%16’sı emekli aidatı olarak kesilir. Kurum karşılığı
oranı ise % 20’dir.Ayrıca %12 oranında Genel Sağlık Sigortası kurum tarafından
ödenmektedir.
01.10.2008 den sonra ilk defa işe başlayanlar için
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
347 / 635
 Aylık
 Kıdem Aylık
 Taban Aylık
 Tazminatlar (Özel hizmet tazminatı,…)
dört unsurun toplamından;
Personelden
Malullük, Yaşlılık,Ölüm Primi %9, Genel Sağlık Sigortası %5 olmak üzere toplam %14
İşverenden
Malullük, Yaşlılık,Ölüm Primi %11, Genel Sağlık Sigortası %7,5 olmak üzere toplam %18,5
Oranlarında kesinti yapılır.
Gelir Vergisi
Sözleşme Brüt (Temel Ücret+Kıdem+Başarı+Dil tazminatı) Ücretinden Emekli Keseneği +
Sakatlık Muafiyeti ( varsa) + Sendika Aidatı(üye olanlar için) düşüldükten sonra vergi dilimine
isabet oranda Gelir Vergisi kesilir.
Damga Vergisi
Eş ve Çocuk yardımı hariç bütün istihkaklardan % 0,759 oranında Damga Vergisi kesintisi
yapılmaktadır.
İcra Kesintisi
Brüt maaştan (Eş+Çocuk+Ek Ödeme hariç) kanuni kesintiler (G.Vergisi+Emekli Aidatı+Damga
V.) düşüldükten sonra bulunan net aylığının 1 / 4’ü oranında kesinti yapılmaktadır.
Sendika Aidatı
Aile yardımı ve Ek Ödeme hariç tüm gelirlerin toplamının % 0,5’i oranında sendika aidatı
kesilmektedir. Gelir Vergisinden muaftır.
DİĞER ÖDEMELER:
Ölüm Yardımı Ödeneği
657 Devlet Memurları Kanunun 208 maddesine göre, Memurun ölümü halinde ölüm yardımı
sağlığında beyanname verdiği kişiye, beyanname vermemiş ise; eşine ve çocuklarına, bunlar
yoksa ana ve babasına, bunlar da yoksa kardeşlerine ödeme yapılır.
NOT: Ölüm yardımı anne ve babanın ölümü halinde ödenmez.
399 KHK nin 32.maddesine göre, Personelin ölümü halinde, sözleşme temel ücretinin iki katı
tutarında memurun bakmakla yükümlü eşinin ve çocuklarının ölümü halinde sözleşme temel
ücreti tutarınca ödeme yapılır.
6475 S. KANUNA TABİ İDARİ HİZMET SÖZLEŞMELİ PERSONEL ÜCRETLERİ
GELİRLER:
Sözleşme ücreti; temel ücret, ikramiye, performans ücreti ve ilave ödemelerden oluşur.
Temel ücret: Temel ücret tablosunda pozisyonlar için belirlenen ücret esas alınır.
İkramiye: Temel ücretin 1/6 sı tutarında, fiilen çalışan personele her ayın 15’inde peşin
olarak ödenir.
Performans ücreti: Performans Değerlendirme Yönetim Sistemi doğrultusunda hayata
geçirildiği zaman uygulamaya alınacak ücret olup, şu an için herhangi bir ödeme yapılmaz.
İLAVE ÖDEMELER:
Yabancı dil ücreti
A düzeyi için sözleşme temel ücretinin %5’i
B düzeyi için sözleşme temel ücretinin % 3’u
C düzeyi için sözleşme temel ücretinin % 2’i
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
348 / 635
Oranında dil ücreti sadece bir yabancı dil için her ay ödenecektir. Personelin sınav sonuç
belgesini ibraz ettiği tarihi takip eden aybaşından itibaren ödenecektir. Ücret için Yabancı Dil
Bilgisi Seviye Tespit sınavı (YDS) esas alınacak olup, bunun dışındaki belgeler için ödeme
yapılmaz.
Kıdem Ücreti
Teknik Müdür, Başmühendis, Mühendis ve Mimar unvanlı personel için PTT’de fiilen geçen
hizmeti dikkate alınarak;
-5 ile 10 yıl arası hizmeti olanlara temel ücretinin yüzde onu,
-10 yıldan fazla hizmet olanlara temel ücretinin yüzde onbeşi,
Diğer personel için, Askerlik hizmeti ile Sosyal Güvenlik kurumuna prim ödenerek geçen
toplam hizmet süreleri dikkate alınarak;
- 5 ile 10 yıl arası hizmeti olanlara temel ücretinin yüzde ikisi,
-10 ile 20 yıl arası hizmeti olanlara temel ücretinin yüzde üçü,
- 20 yıl ve üstü hizmeti olanlara temel ücretinin yüzde dördü,
tutarında kıdem ücreti her ay ödenir.
DİĞER İLAVE ÖDEMELER:
a) İstanbul ilinde fiilen görev yapan Başmüdürlere temel ücretinin yüzde on beşi, diğer
personele temel ücretinin yüzde onu,
b) Faaliyet içi gelirleri dikkate alınarak (birleşik posta gelirleri hariç) Türkiye sıralamasına göre
(İstanbul ili hariç) ilk on sırada yer alan Başmüdürlüklerde fiilen görev yapan Başmüdürlere
temel ücretinin yüzde onu, Bu illerin il merkezlerinde ve merkez nüfusu ellibinin üzerinde
olan ilçe merkezlerinde bulunan lokal işyerlerinde fiilen görev yapan personel ile merkez
nüfusu ellibinin altında olmakla birlikte bir önceki yıl rakamlarına göre karda olan ilçe
merkezlerinde bulunan lokal işyerlerinde fiilen görev yapanlara temel ücretinin yüzde beşi,
(2014 yılı için Ankara, İzmir, Antalya, Bursa, Kocaeli, Konya, Adana, Mersin, Muğla, Samsun
illeri)
c) Posta İşleme, Kargo İşleme, Posta İşleme ve Dağıtım, Posta Dağıtım, Kargo Dağıtım ve
birinci sınıf PTT Merkezlerinde fiilen görev yapan Şef ve Müdürlere temel ücretlerinin yüzde
beşi,
d) ikinci sınıf PTT Merkezlerinde fiilen görev yapan Müdürlere temel ücretlerinin yüzde üçü,
e) üçüncü sınıf PTT Merkezlerinde fiilen görev yapan Müdürlere temel ücretlerinin yüzde
ikisi,
f) Dağıtıcılardan tebligat, kayıtlı posta, telgraf, koli-kargo, ödemeli kargo ve konutta teslim
gibi hizmetleri aynı zamanda araç kullanarak fiilen yerine getirenlere aylık brüt 50 TL,.
g) Gişede fiilen görev yapan Gişe Görevlisi personele aylık brüt 50 TL,
tutarında her ay ilave ücret ödenir.
Aile Yardımı
Her ne şekilde olursa olsun menfaat karşılığı çalışmayan veya herhangi bir sosyal güvenlik
kurumundan ücret almayan eş için (Çocuk yardımı yapılmamaktadır.) brüt asgari ücret
tutarının yüzde yirmisi oranında eş yardımı ödenir.
Yemek Yardımı
a) Yemek çıkarılan veya taşımalı yemek hizmeti sunulan birimlerde, personelin yemek ücreti
PTT tarafından karşılanır.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
349 / 635
b) Yemek çıkarılmayan birimlerde ise personelin fiilen çalıştığı gün sayısı kadar, brüt asgari
ücret tutarının binde beşi oranında günlük yemek yardımı takip eden ayda maaş ile birlikte
ödenir.
Ancak, merkez nüfusu yüzbini aşan yerleşim yerlerinde çalışan dağıtıcılara ise fiilen dağıtımda
çalıştığı gün sayısı dikkate alınarak 2100 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile
çarpımı sonucu bulunacak brüt rakam üzerinden takip eden ayda maaş ile birlikte yemek
bedeli ödenir.
c) Biriminde yemek çıktığı halde, görevi icabı bu imkandan faydalanamayan personele de bu
günlerle sınırlı olmak üzere (b) fıkrasında belirtilen ücret ödenir.
d) Yemek çıkartılan birimlere uzaklığı öğle arası gidip gelme ve yemek yeme mesafesinde
bulunan birimlerde çalışan personele yemek yardımı yapılmaz.
Başka Kurumlarda Geçici Görevli olanlar
Başka kurumda geçici görevli olarak çalışan personele temel ücret, aile yardımı, doğum
yardımı, ölüm yardımı ve kıdem ücreti dışında herhangi bir ücret ödenmez.
Deneme süresindeki personel
Deneme sözleşmesi imzalamış personele bu süre zarfında temel ücret, aile yardımı, doğum
yardımı, ölüm yardımı ve yemek yardımı dışında, fazla çalışma dahil herhangi bir ücret
ödenmez.
KESİNTİLER:
Sosyal Güvenlik Kurumu kesintisi
İdari Hizmet Sözleşmeli Personel, Sosyal Güvenlik yönünden iki ayrı grupta belirlenir.
5510 sayılı Kanunun 4/a kapsamındaki sigortalılar. (Bunlar yeni işe girenler ile 5510 sayılı
Kanunun yürürlüğe girdiği Ekim 2008’den sonra PTT’de işe girmiş olup da idari hizmet
sözleşmeli statüye geçenlerdir.)
5510 sayılı Kanunun 4/c kapsamındaki sigortalılar. (Bu personel de 6475 sayılı Kanun
yürürlüğe girdiğinde PTT personeli olup, 5510 sayılı Kanun yürürlüğe girmeden önce Emekli
Sandığına tabi hizmeti bulunan personeldir.)
Prime Esas Kazancın Tespiti: (5510 sayılı Kanunun 4/a kapsamında olanlar için)
Temel ücret, ikramiye, performans ücreti, yabancı dil ücreti, kıdem ücreti, diğer ilave
ödemeler, fazla çalışma ücreti ve vekalet ücreti,
Yemek Yardımının günlük asgari ücretin % 6’sı oranndaki tutarı muaf tutulmak üzere kalan
miktar,
Aile yardımınıdan asgari ücretin % 10’u oranındaki tutarı muaf tutulmak üzere kalan miktar,
Toplamından,
% 15 oranında sigortalıdan,
% 22,5 oranında işveren hissesi olarak sigorta primi kesilir.
Gelir Vergisi
Aile yardımı, toplu sözleşme primi, doğum ve ölüm yardımları hariç diğer ücretlerin
toplamından, sigorta primi varsa sakatlık muafiyeti ve sendika kesintisi düşüldükten sonra
kalan tutarın tamamından vergi dilimine isabet oranında gelir vergisi kesilir. (Kesilen gelir
vergisinden asgari geçim indirim tutarı düşülecektir.)
Damga Vergisi
Aile yardımı, doğum ve ölüm yardımları hariç bütün istihkaklardan binde 7,59 oranında
damga vergisi kesintisi yapılır.
İcra Kesintisi
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
350 / 635
Aile yardımı, doğum ve ölüm yardımları hariç gelirler toplamından, kanuni kesintiler (gelir
vergisi+sigorta primi+damga vergisi+ varsa nafaka kesintisi) düşüldükten sonra bulunan net
aylığın 1/ 4’ü oranında kesinti yapılır.
Sendika Aidatı
Sendika üyesi olan personelden, aile yardımı, doğum ve ölüm yardımları hariç gelirler
toplamının binde 5’i oranında sendika aidatı kesilir.
DİĞER ÖDEMELER:
Doğum Yardımı
Personelin çocuğunun dünyaya gelmesi durumunda, brüt asgari ücret tutarının yüzde ellisi
oranında doğum yardımı ödenir.
Ölüm Yardımı
Personelin eş veya çocuğunun ölümü halinde iki aylık, kendisinin ölümü halinde dört aylık
temel ücreti tutarında ölüm yardımı ödenir.
Fazla Çalışma
Personele ayda elli saati aşmamak üzere fazla çalışma yaptırılabilir. Fazla çalışmalar için
ödenecek saat ücreti, personelin temel ücretinin 240’a bölünmesiyle bulunacaktır. Ancak,
resmi ve dini bayram tatillerinde bu ücret yüzde elli oranında artırılarak ödenecektir.
Nöbetli çalışan personele ise aylık çalışma süresinin 192 saati aşması halinde, aşan süreler
için fazla çalışma ücreti ödenir.
399 SAYILI KHK EKİ I VE II SAYILI CETVELE TABİ PERSONEL İÇİN ORTAK UYGULAMALAR
Aile Yardımı
Eş Yardımı: menfaat karşılığı çalışmayan veya herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşundan
aylık almayan eş için 2134 gösterge rakamının memur maaş katsayısı ile çarpımı sonucu
bulunan tutar herhangi bir vergiye tabi tutulmaksızın ödenir. (2134 x 0,076998 =164,31 TL)
(01.01.2014 tarihi itibariyle)
Çocuk Yardımı: Her çocuk için 250 (250 x 0,076998=19,25) puan memur maaş katsayısı
çarpımı sonucu bulunan tutar kesintisiz ödenir. 72 ay dahil olmak üzere 0-6 yaş arası çocuklar
için bir kat artırımlı (500 puan) (500x 0, 076998=38,50) (01.01.2014 tarihi itibariyle)
uygulanır.
Bu yardım menfaat karşılığı çalışmayan çocuklar için ödenir. 25 yaşını bitirdiği halde
evlenmemiş kız çocukları ile malullükleri resmi sağlık kurulu raporuyla tespit edilenler için
süresiz olarak ödenmeye devam edilir. Bu yardım Çocuğun ölmesi, evlenmesi, erkek
çocuklarının 25 yaşını doldurması halinde ödenmez.
Not: Boşanma veya ayrılık vukuunda çocuk için verilecek aile yardımı ödeneğinin hangi tarafa
ve ne oranda verileceği mahkeme kararında belirtilmemiş ise;
a) Eşlerden her ikisinin memur veya birinin memur diğerinin İş Kanunu kapsamında
çalışması halinde, çocuk için verilecek aile yardımı ödeneği, mahkeme kararıyla
çocuğun velayeti verilen tarafa ödenir.
b) Eşlerden biri memur, diğeri çalışmıyor ve çocuğun velayeti mahkeme kararı ile
çalışmayan eşe verilmiş ise, aile yardımı ödeneği çalışan eşe verilir.
Doğum Yardımı Ödeneği
657 sayılı Devlet Memurları Kanunun 207. Maddesine göre, Devlet memurlarından
(Sözleşmeli ve Kadrolu personel) çocuğu dünyaya gelenlere 2500 gösterge rakamının aylık
katsayısı ile çarpılması sonucu elde edilecek miktarda doğum yardımı ödeneği verilir.
Ana ve babanın her ikisi de Devlet Memuru iseler ödenek yalnız babaya verilir. Eşlerden
birine iş akdi veya toplu sözleşme gereği yapılan doğum yardımı ödeneği daha yüksek ise,
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
351 / 635
memur olan eşe ayrıca doğum yardımı ödeneği ödenmez, daha düşük ise yalnız aradaki fark
ödenir.
Mahkemelerce verilen ayrılık süresi içinde doğan çocuklar için bu yardım anaya verilir.
Doğum yardımı ödeneği hiçbir vergi ve kesintiye tabi tutulmaksızın ve ödeme emri
aranmaksızın derhal ödenir. Bu yardım borç için haczedilemez.
2500 X 0,076998(maaş katsayı) =192,50 TL (01.01.2014 tarihi itibariyle)
399 SAYILI KHK EKİ I SAYILI,II SAYILI CETVELE TABİ PERSONEL İLE 6475 SAYILI KANUNA
GÖRE İDARİ HİZMET SÖZLEŞMELİ PERSONEL İÇİN ORTAK UYGULAMALAR
Vergi Dilimleri (2014 yılında uygulanan)
11.000 TL ye kadar
% 15
11.000-27.000 TL arası
% 20
27.000-97.000 TL arası
% 27
97.000-den fazlası % 35 oranında Gelir Vergisi kesilir.
Asgari Geçim İndirimi
Asgari Geçim İndirimi, indirimin uygulanacağı takvim yılının başında geçerli olan 16 yaşından
büyük işçiler için uygulanan asgari ücretten kesilen gelir vergisi üzerinden hesaplanır.
Asgari Geçim İndirimi Oranı
- Mükellefin kendisi için
% 50
- Mükellefin eşi için
% 10
- Mükellefin İlk 2 çocuğu için
% 7,5
- Diğer çocuklar için
% 5
olmak üzere ücretlinin şahsi ve medeni durumu dikkate alınarak yukarıdaki oranlara göre
hesaplanan tutar, Gelir Vergisinden mahsup edilir.
Sakatlık Muafiyeti
2014 yılı için belirlenen oranlar;
1.Derece
(80-100) : 800.00 TL
2.Derece
(60- 80) : 400.00 TL
3.Derece
(40- 60) : 190.00 TL
Sağlık Yardım Sandığı Kesintisi
Tüm çalışanlar sandığın üyesidir.Sağlık Yardım Sandığı Yönetim Kurulunca aidat miktarı
belirlenmekte olup, 2014 yılında sağlık yardım sandığına kesinti olarak tüm personelden
10.00 TL kesilir. Ayrıca, bakmakla yükümlü olan aile fertlerinden her biri için 5.00 TL aidat
kesilir.
Biriktirme ve Yardım Sandığı Kesintisi
Biriktirme Yardım Sandığından gelen listelere göre üye olan personelin maaşından kesinti
yapılır.
Toplu Sözleşme Primi
Sendikaya üye olan personele Ocak, Nisan, Temmuz ve Ekim aylarında 45 TL Toplu Sözleşme
Primi ödenir.
HARCIRAHLAR:
6245 sayılı Harcırah Kanununun 5.maddesinde: “Harcırah; yol masrafı, yevmiye, aile masrafı
ve yer değiştirme masrafını ihtiva eder. İlgili, bu Kanun hükümlerine göre bunlardan birine,
birkaçına veya tamamına müstehak olabilir.” denilmektedir.
Harcırahlar
1- Daimi Memuriyet Harcırahı,
2- Geçici görev harcırahı,
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
352 / 635
3- Yurtdışı görev harcırahı,
olmak üzere üç başlık altında toplanmıştır.
399 sayılı KHK eki I cetvele tabi personelin harcırah yevmiyeleri her yıl Maliye Bakanlığınca
Bütçe Kanununda belirlenir. II sayılı cetvel için Bütçe Kanununda belirtilen yevmiler
üzerinden Yönetim Kurulunca belirlenir. 6475 sayılı Kanuna tabi idari hizmet sözleşmeli
personelin harcırah yevmiyeleri ise Yönetim Kurulunca belirlenir.
DAİMİ MEMURİYET HARCIRAHININ HESABI:
Memuriyette iken görev yeri farklı bir belediye hudutlarına tayin edilenlere ö daimi
memuriyet harcırahı ödenir.
1- YEVMİYE: Kişi ve bakmakla yükümlü olduğu kimseler için yolda geçen süreye göre ödenir.
(aile efradının hepsine veriliyor)
2- YOL GİDERİ: Otobüs veya tren ücreti ödenir.
3- KM PRİMİ: Km x ( yevmiyenin %5)
Eş durumundan naklen giden personele km priminin yarısı ödenir.
4- YER DEĞİŞTİRME MASRAFI: Yevmiyesinin (kendisi için 20 katı, bakmakla yükümlü olduğu
kişi başına 10 katı, toplam 40 katını geçemez) toplam 60 katını geçmemek üzere ödenir.
GEÇİCİ GÖREV HARCIRAHLARI:
Harcırah Kanunun 39. Maddesinde: “Resmi Görevle memuriyet mahalli içinde bir yere
gönderilenlere gündelik verilmez. Geçici görevle memuriyet mahalli dışındaki bir yere
gönderilenlerden, buralarda ve yolda öğlen (saat13.00) ve akşam (19.00) yemeği
zamanlarından birisini geçirenlere 1/3, ikisini geçirenlere 2/3 oranında ve geceyi de
geçirenlere tam gündelik verilir.” denilmektedir.
PERSONEL HAREKETLERİ İŞLEMLERİ
399 SAYILI KHK’YA TABİ PERSONEL İÇİN ATAMA VE YER DEĞİŞTİRME İŞLEMLERİ
Posta ve Telgraf Teşkilatı Genel Müdürlüğü Personeli Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliği 1
Aralık 2007 tarih ve 26717 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmış olup, muhtelif tarihlerde söz
konusu yönetmelikte bazı düzenlemeler yapılmıştır.
Söz konusu Yönetmeliğe göre;
Yer değiştirme suretiyle atama (Madde 11)
Yer değiştirme suretiyle atama aşağıdaki durumlarda gerçekleştirilir.
a) İsteğe bağlı,
b) Eş durumu,
c) Sağlık durumu,
ç) Olağanüstü ve zaruri haller,
d) Hizmet gereği,
e) Süreye bağlı,
f) 3 üncü hizmet bölgesine yapılacak atama.
İsteğe bağlı yer değiştirmeler (Madde 12)
(1) Bulundukları il sınırları içerisinde talep tarihi itibariyle en az iki yıl çalışan personel yer
değiştirme suretiyle atama isteğinde bulunabilir.
(2) Personelin isteğe bağlı yer değiştirme başvuruları, senede bir defa Haziran ayı içinde bu
Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 Nakil Talep Formu ile yapılır. Haziran ayı içinde yapılan
başvurular Ağustos ayı sonuna kadar atamaya yetkili birim tarafından sonuçlandırılır.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
353 / 635
Yapılacak atama işleminde istekte bulunan personelin görev yeri ile atanmak istediği yerin
norm durumu dikkate alınır.
(3) Bu dönem dışında personelin isteğe bağlı yer değiştirme talebi kabul edilmez.
(4) Yer değiştirme başvurusu, personelin çalıştığı birime yapılır ve başvurunun yapıldığı
takvim yılı için geçerlidir.
Eş durumu nedeniyle yer değiştirmeler (Madde 14)
(1) Eş durumuna dayanarak personelin yer değiştirme isteğinde bulunabilmesi için; aile nüfus
kayıt örneği ile birlikte, eşinin 8/6/1984 tarihli ve 217 sayılı Devlet Personel Başkanlığı
Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnameye tabi bir kurumda çalıştığını
belgelemesi gerekir.
(2) Kuruluşta çalışıp da her ikisi de yer değiştirmeye tabi olan eşlerden, ast durumunda olanın
görev yeri üst durumda olana bağlı olarak değiştirilebilir.
(3) Farklı kurumlarda çalışıp da her ikisi de yer değiştirmeye tabi olan eşlerden unvan, kadro
ve görev bakımından daha altta bulunanın görev yeri yukarıda bulunana bağlı olarak
değiştirilir.
(4) Eşi başka kurumda çalışanların yer değiştirme isteğinin kabul edilebilmesi, eşinin çalıştığı
kurum itibariyle kendisinin bulunduğu yere veya yakınındaki bir yere atanmasına imkan
bulunmadığının belgelenmesine bağlıdır. Bu belgenin ilgili kurum veya kuruluşun merkez
teşkilatı ilgili birimlerince verilmesi gerekmektedir.
(5) Bu madde kapsamında yapılacak atamalarda süre ve yer değiştirme suretiyle atama
dönemini bekleme şartı aranmaz. Atama tarihinden sonra eş durumu mazereti ortaya
çıkanlar hariç olmak üzere, görevde yükselme suretiyle başka bir görev ve unvana atananlar,
atandıkları görevde iki seneyi doldurmadıkça eş durumu gerekçesi ile nakil talebinde
bulunamazlar.
Sağlık durumu nedeniyle yer değiştirmeler (Madde 15)
(1) Kendisinin, eşi, çocukları veya kanunen bakmakla yükümlü olduğu kimselerden birinin
personelin görev yaptığı yerde kalmasının sağlık durumunu tehlikeye koyacağını tam
teşekküllü hastanelerden alınacak sağlık kurulu raporuyla belgelendirenler, tedavinin
yapılabileceği bir sağlık kurumunun bulunduğu veya yakınındaki bir yere yer değiştirme
suretiyle atanabilirler.
(2) Bu madde kapsamında yapılacak atamalarda süre ve yer değiştirme suretiyle atama
dönemini bekleme şartı aranmaz.
Olağanüstü ve zaruri hallerde yer değiştirmeler (Madde 16)
1) Genel hayatı etkileyen deprem, su baskını, yangın ve benzeri doğal afetler ile durumlarını
belgelendirmek şartıyla özel hayatı olumsuz etkileyen nedenlere bağlı olarak görevini verimli
biçimde yerine getirme imkânı kalmayanlardan yer değiştirme suretiyle atanma talebinde
bulunanların atamaları yapılabilir.
2) Bu madde kapsamında yapılacak atamalarda süre ve yer değiştirme suretiyle atama
dönemini bekleme şartı aranmaz.
Hizmetin gereği olarak yer değiştirmeler (Madde 17)
(1) Aşağıda belirtilen hallerde hizmetin gereği olarak yer değiştirme suretiyle atama
yapılabilir.
a) Norm kadro durumu gereği,
b) Birim kapatılması/açılması, şubeye dönüştürülmesi veya görev yaptığı birimin başka
bir birime bağlanması,
c) Kadro/pozisyonun iptal edilmesi,
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
354 / 635
ç) Sicil raporu notunun olumsuz olması,
d) Haklarında teftiş, inceleme, idari veya adli soruşturma nedeniyle aynı yer ve/veya
görevde kalmalarında sakınca görülmesi.
e) İş gücü ihtiyacındaki değişmelerin karşılanması.
(2) Birinci fıkranın (a), (b) ve (c) bentlerine göre yer değiştirme suretiyle yapılacak atamalarda
bulunduğu birimde, birime en son geldiği tarih itibariyle geçen hizmet süresi esas alınır ve yer
değiştirmeler hizmeti en az olandan başlanmak üzere yapılır. Hizmet sürelerinin eşit olması
halinde atamaya Kuruluştaki görev süresi en az olan personelden başlanır. Bu gerekçe ile
nakli yapılacak personelin 14 üncü madde hükümleri uyarınca eş durumu mazereti
bulunması ve eşinin o yerden ayrılmasının mümkün olmadığını belgelemesi durumunda bu
personel değerlendirme dışı bırakılarak sıradaki personelin nakli sağlanır.
(3) Bu madde kapsamında yapılacak atamalarda süre ve yer değiştirme suretiyle atama
dönemini bekleme şartı aranmaz.
Süreye bağlı yer değiştirmeler (Madde 18)
(1) Başmüdür,Başmüdür Yardımcıları ve Müdürler süreye bağlı olarak yer değiştirme
suretiyle atamaya tabidir.
(2) Başmüdür ve Başmüdür Yardımcılarından, süreye bağlı olarak aynı yer ve unvanda, yer
değiştirme suretiyle atama dönemi itibariyle beş yılını, müdür unvanlı personelden ise aynı il
içerisinde ve aynı unvanda yedi yılını dolduranların aynı bölge içinde veya üst bölgeye talep
etmeleri halinde ise alt hizmet bölgelerine Kurumun ihtiyaçları doğrultusunda atamaları
yapılarak görev yerleri değiştirilir. Müdür unvanlı personelden, daha önce görev yaptıkları
birimden farklı ihtisas gerektiren başka bir birime ataması yapılanlar bir aylık hizmet içi
eğitime tabi tutulur.
(3) Bu şekilde görev yeri değiştirilenler iki yıl süre ile eski görev yerlerine dönemez ve bu süre
içinde eski görev yerlerinde geçici görevlendirilemezler.
Hizmet bölgeleri (Madde 19)
Personelin süreye bağlı yer değiştirmelerine esas olan iller üç hizmet bölgesine ayrılmış olup,
hizmet bölgelerine giren iller aşağıda yer alan cetvelde belirtilmiştir.
I.BÖLGE
II.BÖLGE
III.BÖLGE
1- Adana
1- Afyonkarahisar
1- Artvin
2- Ankara
2- Bolu
2- Elazığ
3- Bursa
3- Bilecik
3- Erzincan
4- Gaziantep
4- Burdur
4- Erzurum
5- İçel
5- Düzce
5- Kahramanmaraş
6- İstanbul
6- Giresun
6- Malatya
7- İzmir
7- Isparta
7- Sivas
8- Kocaeli
8- Kütahya
8- Şanlıurfa
9- Aydın
9- Ordu
9- Diyarbakır
10- Balıkesir
10- Osmaniye
10- Adıyaman
11- Çanakkale
11- Rize
11- Ağrı
12- Denizli
12- Samsun
12- Bingöl
13- Edirne
13- Kırklareli
13- Bitlis
14- Kayseri
14- Trabzon
14- Hakkari
15- Tekirdağ
15- Uşak
15- Kars
16- Konya
16- Bartın
16- Mardin
17- Manisa
17- Karabük
17- Muş
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
355 / 635
18- Muğla
19- Sakarya
20- Antalya
21- Hatay
22- Zonguldak
23- Eskişehir
18- Kırıkkale
19- Amasya
20- Çankırı
21- Çorum
22- Kastamonu
23- Kırşehir
24- Nevşehir
25- Niğde
26- Sinop
27- Tokat
28- Yozgat
29- Aksaray
30- Karaman
31- Kilis
32- Yalova
18- Siirt
19- Tunceli
20- Ardahan
21- Iğdır
22- Batman
23- Şırnak
24- Gümüşhane
25- Bayburt
26- Van
Üçüncü hizmet bölgesine yapılacak atamalar (Madde 20)
(1) Devlet Memurlarının Yer Değiştirme Suretiyle Atanmalarına İlişkin Yönetmeliğin Ekinde
yer alan cetvelde 5 inci ve 6 ncı hizmet bölgesi olarak belirlenen iller, bu Yönetmeliğe ekli
cetvelde üçüncü hizmet bölgesi olarak belirlenmiştir.
(2) Başmüdür ve Başmüdür Yardımcısı kadrolarına ilk defa atanacak olanların üçüncü hizmet
bölgesi olarak belirlenen illere atanmaları ve bu hizmet bölgelerinde iki yıl görev yapmaları
zorunludur. Ancak, diğer unvanlarda bu hizmet bölgelerinde en az dört yıl görev yapmış
olanlarda bu şart aranmaz.
(3) Üçüncü hizmet bölgesine dahil illerde boş kadro bulunmaması sebebiyle diğer bölgelere
ataması yapılan personelin, atandığı ilde iki yıl çalışmış olması şartıyla, üçüncü hizmet
bölgesinde kadroların boşalması halinde atanma tarihlerine göre boşalan kadrolara atamaları
yapılır.
(4) Yıllık, mazeret ve sağlık izinlerinin tamamı ile hizmet içi eğitimde başarılı geçen sürelerin
tamamı üçüncü bölge hizmetinden sayılır.
(5) İki yıl süreyle üçüncü hizmet bölgesine atananlar bu süre içinde, bu bölge dışındaki illere
geçici olarak görevlendirilemez ve bu Yönetmeliğin 14 ve 15 inci maddesinde yer alan
hükümlerden yararlanamazlar.
Bölge hizmetinden sayılmayacak süreler (Madde 21)
(1) 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 108 inci maddesi uyarınca aylıksız izin almak
suretiyle geçirilen süreler bölge hizmetinden sayılmaz.
Atamalarda görev yerine hareket ve işe başlama süresi (Madde 22)
(1) Atama ve yer değiştirmelere ilişkin işlem evrakı en geç yedi gün içinde ilgililere tebliğ
edilir. Tebliğ tarihi itibariyle de ayrılışları sağlanır.
(2) İlk defa veya yeniden ya da yer değiştirme suretiyle ataması yapılanların süresi içerisinde
göreve başlamalarında, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 62 nci ve 63 üncü maddeleri
ile 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 9 uncu maddesi hükmü uygulanır.
İDARİ HİZMET SÖZLEŞMELİ PERSONEL İÇİN ATAMA VE YER DEĞİŞTİRME İŞLEMLERİ
Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketinde Çalıştırılacak İdari Hizmet Sözleşmeli Personel
Hakkında Yönetmelik 04/10/2013 tarih ve 28785 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanarak
yürürlüğe girmiştir.
Yer değiştirme suretiyle atama (Madde 56)
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
356 / 635
1- Yer değiştirme suretiyle atama aşağıdaki durumlarda Yönetim Kurulu tarafından
gerçekleştirilir.
a) İsteğe bağlı.
b) Eş durumu.
c) Sağlık durumu.
ç) Olağanüstü ve zorunlu haller.
d) Hizmet gereği.
e) Süreye bağlı.
2- Yer değiştirme suretiyle atama yapılabilmesi, atama yapılacak birimdeki pozisyonun
normunun uygun olmasına bağlıdır.
3- Yer değiştirme işlemlerine ilişkin usul ve esaslar Yönetim Kurulunca belirlenir.
İsteğe bağlı yer değiştirmeler (Madde 57)
1- Personel bulunduğu ilde üç yıl çalıştıktan sonra yer değiştirme suretiyle atama isteğinde
bulunabilir.
2- Yer değiştirme başvurusu, personelin çalıştığı birime yapılır ve başvurunun yapıldığı takvim
yılı için geçerlidir.
3- PTT yer değiştirme taleplerini yerine getirip getirmemekte serbesttir.
Eş durumu nedeniyle yer değiştirmeler (Madde 58)
1- Eş durumuna dayanarak personelin yer değiştirme isteğinde bulunabilmesi için; aile nüfus
kayıt örneği ile birlikte, eşinin bir kamu kurum veya kuruluşunda çalıştığını ve naklinin
yapılmasına imkân bulunmadığını belgelemesi gerekir.
Sağlık durumu nedeniyle yer değiştirmeler (Madde 59)
1- Kendisi, eşi, çocukları veya kanunen bakmakla yükümlü olduğu kimselerden birinin,
personelin görev yaptığı yerde kalmasının sağlık durumunu tehlikeye koyacağını
hastanelerden alınacak sağlık kurulu raporuyla belgelendirenler, tedavinin yapılabileceği bir
sağlık kurumunun bulunduğu veya yakınındaki bir yere yer değiştirme suretiyle atanabilirler.
Olağanüstü ve zaruri hallerde yer değiştirmeler (Madde 60)
1- Genel hayatı etkileyen deprem, su baskını, yangın ve benzeri afetler ile durumlarını
belgelendirmek şartıyla can güvenliği gibi özel hayatı olumsuz etkileyen nedenlere bağlı
olarak görevini verimli biçimde yerine getirme imkânı kalmayanlardan yer değiştirme
suretiyle atanma talebinde bulunanların atamaları yapılabilir.
Hizmetin gereği olarak yer değiştirmeler (Madde 61)
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
357 / 635
1- Aşağıda belirtilen hallerde hizmetin gereği olarak yer değiştirme suretiyle atama
yapılabilir.
a) Pozisyon norm durumu.
b) Birim kapatılması, açılması veya yeniden yapılandırılması.
c) Denetim, inceleme, idari veya adli soruşturma nedeniyle personelin aynı yer ve/veya
görevde kalmalarında sakınca görülmesi.
ç) Performans değerlendirme raporu.
d) İşgücü ihtiyacındaki değişmeler.
2- Birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerine göre yer değiştirme suretiyle yapılacak atamalarda
bulunduğu birimde, birime en son geldiği tarih itibarıyla geçen hizmet süresi esas alınır ve yer
değiştirmeler hizmeti en az olandan başlanmak üzere yapılır. Hizmet sürelerinin eşit olması
halinde atamaya PTT’deki görev süresi en az olan personelden başlanır. Bu gerekçe ile nakli
yapılacak personelin, eş durumu mazereti bulunması ve eşinin o yerden ayrılmasının
mümkün olmadığını belgelemesi durumunda bu personel değerlendirme dışı bırakılarak
sıradaki personelin nakli sağlanır.
3- Çalıştığı birimde çalışma ahengini bozucu ya da verimliliği düşürücü tutum ve davranışları
somut bilgi ve belgeye dayalı olarak tespit edilen personelin, amirince yazılı olarak
uyarılmasına rağmen aynı tutum ve davranışlarını tekrarlaması halinde, birim yöneticisinin
yazılı teklifi üzerine görevi ve/veya görev yeri değiştirilebilir.
Süreye bağlı yer değiştirmeler (Madde 62)
1- Başmüdür, Başmüdür Yardımcısı, Müdür ve unvanları Yönetim Kurulunca belirlenen diğer
personelin belli sürelerle yer değiştirmeleri esastır. Buna ilişkin usul ve esaslar Yönetim
Kurulunca belirlenir.
Yer değiştirme suretiyle atamalarda işe başlama (Madde 63)
1- Yer değiştirme suretiyle yapılan atama işlemleri en geç yedi gün içinde ilgililere tebliğ
edilir, tebliğ tarihi ayrılış tarihi olarak kabul edilir.
2- Yer değiştirme suretiyle aynı yerdeki bir göreve atanan personel, atama emrinin kendisine
tebliğ gününü izleyen işgünü, başka yerdeki bir göreve atanan personel atama emrinin
kendisine tebliğ tarihinden itibaren onbeş gün içerisinde yeni görevlerine başlamak
zorundadır.
Geçici görevlendirme (Madde 64)
1- Personel işgücü ihtiyacı ve hizmet gereği dikkate alınarak başka bir birimde geçici olarak
görevlendirilebilir.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
358 / 635
2- Personelin bir yıl içerisindeki yurtiçi geçici görevlendirme süresi üç ayı aşamaz, zorunlu
hallerde bu süre ancak üç ay daha uzatılabilir.
3- Personel, görevi ile ilgili olarak yurtdışına gönderilebilir. Yurtdışı geçici görevlendirmeler
Yönetim Kurulu kararı ile gerçekleştirilir. Bu süre bir yıl içerisinde altı ayı aşamaz.
KKTC’de Görevlendirilecek Personel
2 aylık periyotlarla ve 4 aylık sürelerle KKTC’de görev yapan Silahlı Kuvvetler Mensuplarının
posta hizmetlerinin düzenli bir şekilde yürütülmesi için burada geçici görevle personel
görevlendirilmektedir.
DİSİPLİN
Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi’nde çalışan 399 sayılı KHK eki I ve II sayılı cetvele
tabi personel ile 6475 sayılı Posta Hizmetleri Kanununa göre istihdam edilen idari hizmet
sözleşmeli personelin kurum düzenine aykırı davranışlarından ötürü bağlı oldukları
yaptırımlardır.
DİSİPLİN CEZALARI
1- Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi’nde çalışan 399 sayılı KHK eki I ve II sayılı
cetvele tabi personel için uygulanan ve 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunun 125 inci
maddesinde yer alan cezalar;
A- UYARMA
Personele görevinde daha dikkatli davranması gerektiğini yazı ile bildirmektir.
Uyarma cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca
belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin
korunması, kullanılması ve bakımında kayıtsızlık göstermek veya düzensiz davranmak,
b) Özürsüz veya izinsiz olarak göreve geç gelmek, erken ayrılmak, görev mahallini terk etmek,
c) Kurumca belirlenen tasarruf tedbirlerine riayet etmemek,
d) Usulsüz müracaat veya şikayette bulunmak,
e) Devlet memuru vakarına yakışmayan tutum ve davranışta bulunmak,
f) Görevine veya iş sahiplerine karşı kayıtsızlık göstermek veya ilgisiz kalmak,
g) Belirlenen kılık ve kıyafet hükümlerine aykırı davranmak,
h) Görevin işbirliği içinde yapılması ilkesine aykırı davranışlarda bulunmak.
B- KINAMA
Personele görevinde ve davranışlarında kusurlu sayıldığını yazı ile bildirmektir.
Kınama cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) Verilen emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde kurumlarca
belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin
korunması, kullanılması ve bakımından kusurlu davranmak,
b) Eşlerinin, reşit olmayan veya mahcur olan çocuklarının kazanç getiren sürekli faaliyetlerini
belirlenen sürede kurumuna bildirmemek,
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
359 / 635
c) Görev sırasında amire hal ve hareketi ile saygısız davranmak,
d) Hizmet dışında Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte
davranışlarda bulunmak,
e) Devlete ait resmi araç, gereç ve benzeri eşyayı özel işlerinde kullanmak,
f) Devlete ait resmi belge, araç, gereç ve benzeri eşyayı kaybetmek,
g) İş arkadaşlarına, maiyetindeki personele ve iş sahiplerine kötü muamelede bulunmak,
h) İş arkadaşlarına ve iş sahiplerine söz veya hareketle sataşmak,
ı) Görev mahallinde genel ahlak ve edep dışı davranışlarda bulunmak ve bu tür yazı yazmak,
işaret, resim ve benzeri şekiller çizmek ve yapmak,
j) Verilen emirlere itiraz etmek,
k) Borçlarını kasten ödemeyerek hakkında yasal yollara başvurulmasına neden olmak,
l) Kurumların huzur, sükûn ve çalışma düzenini bozmak.
m)(Ek:17.9.2004–5234/1 md.)Yetkili olmadığı halde basına, haber ajanslarına veya radyo ve
televizyon kurumlarına bilgi veya demeç vermek.
C- AYLIKTAN KESME
Kusuru nedeniyle kadrolu personelin brüt aylığından, sözleşmeli personelin ise sözleşme
ücretinden 1/30 – 1/8 arası oranlarda kesinti yapılmasıdır.
Aylıktan kesme cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) Kasıtlı olarak; verilen emir ve görevleri tam ve zamanında yapmamak, görev mahallinde
kurumlarca belirlenen usul ve esasları yerine getirmemek, görevle ilgili resmi belge, araç ve
gereçleri korumamak, bakımını yapmamak, hor kullanmak,
b) Özürsüz olarak bir veya iki gün göreve gelmemek,
c) Devlete ait resmi belge, araç, gereç ve benzerlerini özel menfaat sağlamak için kullanmak,
d) Görevle ilgili konularda yükümlü olduğu kişilere yalan ve yanlış beyanda bulunmak,
e) Görev sırasında amirine sözle saygısızlık etmek,
f) Görev yeri sınırları içerisinde her hangi bir yerin toplantı, tören ve benzeri amaçlarla izinsiz
olarak kullanılmasına yardımcı olmak,
g) (Mülga fıkra: 25/02/2011 tarihli Mükerrer Resmi Gazete - 6111/111 md.)
h) (Mülga fıkra: 25/02/2011 tarihli Mükerrer Resmi Gazete - 6111/111 md.)
ı) Hizmet içinde Devlet memurunun itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte
davranışlarda bulunmak,
j) (Mülga fıkra: 25/02/2011 tarihli Mükerrer Resmi Gazete - 6111/111 md.)
D- KADEME İLERLEMESİNİN DURDURULMASI
399 sayılı KHK eki I sayılı cetvele tabi personel: fiilen ağırlık derecesine göre personelin
bulunduğu kademede ilerlemesinin 1–3 yıl durdurulmasıdır. Öğrenim durumları nedeniyle
yükselebilecekleri kadroların son kademelerinde bulunan Devlet Memurlarının, kademe
ilerlemesinin durdurulması cezasının verilmesini gerektiren hallerde, brüt aylıklarının ¼ – ½’si
kesilir ve tekerrüründe görevlerine son verilir.
399 sayılı KHK eki II sayılı cetvele tabi personel: 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin
3771 sayılı Kanunla değişik 44 üncü maddesine göre; sözleşmeli personele uygulanacak
kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren fiiller için personelin bir aylık
sözleşme ücretinden 1/8 - 1/30 oranları arasında kesinti yapılmasıdır. Tekerrürü halinde
sözleşmeleri feshedilir.
Kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) Göreve sarhoş gelmek, görev yerinde alkollü içki içmek,
b) Özürsüz ve kesintisiz 3 – 9 gün göreve gelmemek,
c) Görevi ile ilgili olarak her ne şekilde olursa olsun çıkar sağlamak,
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
360 / 635
d) Amirine veya maiyetindekilere karşı küçük düşürücü veya aşağılayıcı fiil ve hareketler
yapmak,
e) Görev yeri sınırları içinde herhangi bir yeri toplantı, tören ve benzeri amaçlarla izinsiz
kullanmak veya kullandırmak,
f) Gerçeğe aykırı rapor ve belge düzenlemek,
g) (Mülga:17.9.2004 – 5234/33 md.)
h) Ticaret yapmak veya Devlet memurlarına yasaklanan diğer kazanç getirici faaliyetlerde
bulunmak,
ı) Görevin yerine getirilmesinde dil, ırk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din ve mezhep
ayrımı yapmak, kişilerin yarar veya zararını hedef tutan davranışlarda bulunmak,
j) Belirlenen durum ve sürelerde mal bildiriminde bulunmamak,
k) Açıklanması yasaklanan bilgileri açıklamak,
l) Amirine, maiyetindekilere, iş arkadaşları veya iş sahiplerine hakarette bulunmak veya
bunları tehdit etmek,
m) Diplomatik statüsünden yararlanmak suretiyle yurt dışında, haklı bir sebep göstermeksizin
ödeme kabiliyetinin üstünde borçlanmak ve borçlarını ödemedeki tutum ve davranışlarıyla
Devlet itibarını zedelemek veya zorunlu bir sebebe dayanmaksızın borcunu ödemeden yurda
dönmek,
n) Verilen görev ve emirleri kasten yapmamak,
o) Herhangi bir siyasi parti yararına veya zararına fiilen faaliyette bulunmak.
E-DEVLET MEMURLUĞUNDAN ÇIKARMA-SÖZLEŞME FESHİ
Teşekkülde herhangi bir göreve alınmamak üzere ilişiğinin kesilmesidir.
Devlet memurluğundan çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) İdeolojik veya siyasi amaçlarla kurumların huzur, sükûn ve çalışma düzenini bozmak,
boykot, işgal, kamu hizmetlerinin yürütülmesini engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi
eylemlere katılmak veya bu amaçlarla toplu olarak göreve gelmemek, bunları tahrik ve teşvik
etmek veya yardımda bulunmak,
b) Yasaklanmış her türlü yayını veya siyasi veya ideolojik amaçlı bildiri, afiş, pankart, bant ve
benzerlerini basmak, çoğaltmak, dağıtmak veya bunları kurumların herhangi bir yerine asmak
veya teşhir etmek,
c) Siyasi partiye girmek,
d) Özürsüz olarak bir yılda toplam 20 gün göreve gelmemek,
e) Savaş, olağanüstü hal veya genel afetlere ilişkin konularda amirlerin verdiği görev veya
emirleri yapmamak,
f) Amirlerine, maiyetindekilere ve iş sahiplerine fiili tecavüzde bulunmak,
g) Memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici
hareketlerde bulunmak,
h) Yetki almadan gizli bilgileri açıklamak,
ı) Siyasi ve ideolojik eylemlerden arananları görev mahallinde gizlemek,
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
361 / 635
j) Yurt dışında Devletin itibarını düşürecek veya görev haysiyetini zedeleyecek tutum ve
davranışlarda bulunmak,
Kuruluşumuzda görev yapan 399 Sayılı KHK eki I sayılı cetvele tabi personelin görevden
çıkarılması Yüksek Disiplin Kurulu Kararı ile kesinleşir. Sözleşmeli personelin ise sözleşmenin
feshini gerektiren disiplin cezalarının kesinleşmesi; teşebbüs veya bağlı ortaklık yönetim
kurullarının kararına bağlıdır.
Verilen disiplin cezaları üst disiplin amirine Devlet Memurluğundan Çıkarma/ Sözleşme Feshi
Cezası ayrıca Devlet personel Başkanlığına bildirilir.
2- Posta ve Telgraf Teşkilatı Anonim Şirketi’nde çalışan 6475 sayılı Posta Hizmetleri
Kanununa göre istihdam edilen idari hizmet sözleşmeli personel için uygulanan cezalar;
A-UYARMA
Personele görevinde ve davranışlarında daha dikkatli olması gerektiğinin yazı ile
bildirilmesidir.
Uyarma cezasının verilmesini gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) Emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde PTT tarafından
belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin
korunması, kullanılması, temizlik ve bakımında kayıtsızlık göstermek veya düzensiz
davranmak.
b) Özürsüz veya izinsiz olarak göreve geç gelmek, erken ayrılmak, görev yerini terk etmek.
c) PTT tarafından belirlenen tasarruf tedbirlerine riayet etmemek.
ç) Usulsüz müracaat veya şikâyette bulunmak.
d) Görevine veya hizmet alanlara karşı kayıtsızlık göstermek veya ilgisiz kalmak.
e) Yönetim Kurulunca belirlenen kılık ve kıyafet hükümlerine aykırı davranmak.
f) Görevin işbirliği içinde yapılması ilkesine aykırı davranışlarda bulunmak.
g) İş başında görevini aksatacak şekilde özel görüşmeyi alışkanlık haline getirmek.
ğ) İş yükünün, maiyetindeki personel arasında adil şekilde dağılımını sağlamamak.
h) Yerleşim yeri adresi, iletişim bilgileri, evlenme, boşanma, doğum, ölüm gibi şahsi hallerde
meydana gelen değişiklikleri süresi içerisinde bildirmemek.
B-KINAMA
Personele görevinde ve davranışlarında kusurlu sayıldığının yazı ile bildirilmesidir.
Kınama cezasının verilmesini gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) Emir ve görevlerin tam ve zamanında yapılmasında, görev mahallinde PTT tarafından
belirlenen usul ve esasların yerine getirilmesinde, görevle ilgili resmi belge, araç ve gereçlerin
korunması, kullanılması ve bakımında kusurlu davranmak.
b) Eşinin, reşit olmayan veya mahcur olan çocuklarının kazanç getiren sürekli faaliyetlerini
belirlenen sürede PTT’ye bildirmemek.
c) Görev sırasında amirlerine hal ve hareketi ile saygısız davranmak.
ç) Hizmet dışında PTT’nin itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda
bulunmak.
d) PTT’ye ait resmi araç, gereç ve benzeri eşyayı özel işlerinde kullanmak.
e) PTT’ye ait resmi belge, araç, gereç ve benzeri eşyayı kaybetmek.
f) İş arkadaşlarına, maiyetindeki personele kötü muamelede bulunmak.
g) İş arkadaşlarına söz veya hareketle sataşmak.
ğ) Görev yerinde genel ahlak ve edep dışı davranışlarda bulunmak ve bu tür yazı yazmak,
işaret, resim ve benzeri şekiller çizmek ve yapmak.
h) Emirlere itiraz etmek.
ı) Borçlarını kasten ödemeyerek hakkında yasal yollara başvurulmasına neden olmak.
i) PTT’nin huzur, sükûn ve çalışma düzenini bozmak.
j) Yetkili olmadığı halde basına, haber ajanslarına veya diğer iletişim kanallarına bilgi veya
demeç vermek.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
362 / 635
k) Özel mevzuatında ceza tertip edilen haller dışında; kanun, tüzük ve yönetmeliklere göre
verilmesi gereken, görevle ilgili bilgi ve belgeleri yetkili kişi ve mercilere süresinde
vermemek,
l) Özürsüz olarak nöbetli görevine geç gelmek, erken ayrılmak.
m) Görevli personelden başkasının girmesi yasak olan yerlere girmek veya girilmesine göz
yummak.
n) Amirinin izni olmadan görevini başkasına devretmek.
o) Dikkatsizlik ve tedbirsizlik sonucu PTT’nin zararına yol açabilecek hareketlerde bulunmak.
ö) Usule aykırı sağlık raporu almak.
p) PTT menfaatlerini korumak amacıyla gerekli güvenlik tedbirlerini almamak veya bu
husustaki talimatlara aykırı hareket etmek.
r) Mesleki etik ilkeleri ile bağdaşmayan fiil ve eylemlerden haberdar olduğu halde
yetkilimakamlara bildirmemek
s) Görevi ile ilgili kendisine verilmiş şifrelerin gizliliğine riayet etmemek.
ş) Yazışmalarda saygısız ifadeler kullanmak.
t) İşyerinde çalışanlara psikolojik tacizde bulunmak.
C-ÜCRET KESİMİ
Personelin, kusuru nedeniyle brüt sözleşme ücretinden 1/30 −1/8 arası oranlarda kesinti
yapılmasıdır. Ücret kesimi cezası, cezanın verildiği tarihi takip eden aybaşında uygulanır.
Ücret kesimi cezasının verilmesini gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) Kasıtlı olarak; verilen emir ve görevleri tam ve zamanında yapmamak, görev mahallinde
PTT tarafından belirlenen usul ve esasları yerine getirmemek, görevle ilgili resmi belge, araç
ve gereçleri korumamak, bakımını yapmamak, hor kullanmak.
b) Özürsüz olarak bir veya iki gün göreve gelmemek.
c) PTT’ye ait resmi belge, araç, gereç ve benzerlerini özel menfaat sağlamak için kullanmak.
ç) Görevle ilgili konularda yükümlü olduğu kişilere yalan ve yanlış beyanda bulunmak.
d) Görev sırasında amirine sözle saygısızlık etmek.
e) Hizmet içinde PTT personelinin itibar ve güven duygusunu sarsacak nitelikte davranışlarda
bulunmak.
f) PTT’nin zararına yol açan herhangi bir fiil ya da davranışı bildiği halde amirlerine haber
vermemek, yetkili olduğu halde önleyici tedbir almamak.
g) Uydurma ihbar ve şikâyette bulunmak.
ğ) Kilit altında bulundurulması gereken evrak, mühür ve damgaları başkalarının
kullanılmasına müsait bir halde bırakmak.
h) Yükümlü bulunduğu halde devir ve teslim işini tamamlamadan görev yerini terk etmek.
ı) Görevle ilgili belge, araç ve gereçleri o görevin sona ermesine ve PTT’ce istenmesine
rağmen geri vermemek.
i) Zorlayıcı sebepler dışında görev yerini izin almadan veya görevini devretmeden terk etmek
suretiyle hizmetin tamamen durmasına sebebiyet vermek.
j) Dağıtım hizmetlerini mevzuata uygun olarak yapmamak, posta gönderilerini geç teslim
etmek.
k) PTT hizmetlerinden ücret ödemeden istifade etmek veya ettirmek.
l) Hizmet alanlara söz veya hareketle sataşmak, kötü muamelede bulunmak.
m) Görevi ile ilgili gizlilik arz eden ve paylaşılmaması gereken bilgileri başkaları ile paylaşmak.
Ç-YILLIK ÜCRET ARTIŞINDAN YARARLANDIRMAMA
Personelin, ücretlerde yapılacak ilk artış tarihinden itibaren toplam bir veya iki yıl süreyle
sınırlı olmak üzere ücretinin dondurulmasıdır.Yıllık ücret artışından yararlandırmama cezası,
cezanın tebliğini izleyen ilk ücret artışından başlamak üzere uygulanır ve personel bir veya iki
yıl süre ile sınırlı olmak üzere ücret artışlarından yararlandırılmayarak ücreti dondurulur.
Cezanın bitimini müteakip yapılacak artışlar, ücretin dondurulmamış tutarı üzerinden yapılır.
Yıllık ücret artışından yararlandırmama cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) Özürsüz ve kesintisiz üç veya dört gün göreve gelmemek.
b) Göreve sarhoş gelmek, görev başında alkol almak veya uyuşturucu kullanmak.
c) Görevi ile ilgili olarak her ne şekilde olursa olsun çıkar sağlamak.
İNSAN KAYNAKLARI İŞLEMLERİ
363 / 635
ç) Amir veya maiyetindekilere karşı küçük düşürücü veya aşağılayıcı fiil ve hareketlerde
bulunmak.
d) Görev yeri sınırları içinde herhangi bir yeri toplantı, tören ve benzeri amaçlarla izinsiz
kullanmak veya kullandırmak.
e) Gerçeğe aykırı rapor ve belge düzenlemek veya düzenlettirmek.
f) Görevin yerine getirilmesinde; dil, ırk, renk, cinsiyet, siyasi düşünce, felsefi inanç, din,
mezhep ve benzeri sebeplerle ayrım yapmak, kişilerin yarar veya zararını hedef tutan
davranışlarda bulunmak.
g) İhtar edilmesine karşın, belirlenen durum ve sürelerde mal bildiriminde bulunmamak.
ğ) Amirine, maiyetindekilere, iş arkadaşları veya hizmet alanlara hakarette bulunmak veya
bunları tehdit etmek.
h) Verilen emir ve görevleri kasten yapmamak.
ı) Herhangi bir siyasi parti yararına veya zararına fiilen faaliyette bulunmak.
i) Hizmet alanlar veya iş sahiplerinden doğrudan doğruya veya aracı eliyle hediye istemek ve
görev sırasında olmasa dahi çıkar sağlamak amacı ile hediye kabul etmek veya iş
sahiplerinden borç istemek ve almak.
j) Kendisine teslim edilen alet, malzeme veya aracı korumayarak bozulmasına veya hasara
uğramasına kasten sebebiyet vermek.
k) Görev yerinde kumar, yasadışı bahis veya bu türden şans oyunları oynamak veya
oynatmak.
l) Dağıtmak üzere kendisine teslim edilen posta gönderilerini dağıtmayarak, yok etmeksizin
saklamak veya biriktirmek.
D-İŞTEN ÇIKARMA
Personelin PTT’de bir daha herhangi bir göreve alınmamak üzere ilişiğinin kesilmesidir.
İşten çıkarma cezasını gerektiren fiil ve haller şunlardır:
a) İdeolojik veya siyasi amaçlarla PTT’nin huzur, sükûn ve çalışma düzenini bozmak, boykot,
işgal, hizmetlerin yürütülmesini engelleme, işi yavaşlatma ve grev gibi eylemlere katılmak
veya bu ama&c