ICS 75.160.20
BELGELENDİRME KRİTERİ
TSE K 214
BELGELENDİRME KRİTERİ
CERTIFICATION CRITERIA
TSE K 214
Şubat 2014
ICS 75.160.20
PİROLİTİK SIVI YAKIT - KULLANILMIŞ LASTİK VE
PLASTİKLERİN PİROLİZİYLE ELDE EDİLEN
Pyrolitic liquid fuel - Produced by pyrolysis of used tyres and
plastics
TÜRK STANDARDLARI ENSTİTÜSÜ
Necatibey Caddesi No.112 Bakanlıklar/ANKARA
TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE'YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
UZi SEZER'A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 11.03.2014
TSE'DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iLTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.

Bugünkü teknik ve uygulamaya dayanılarak hazırlanmış olan bu standardın, zamanla ortaya çıkacak
gelişme ve değişikliklere uydurulması mümkün olduğundan ilgililerin yayınları izlemelerini ve standardın
uygulanmasında karşılaştıkları aksaklıkları Enstitümüze iletmelerini rica ederiz.

Bu standardı oluşturan İhtisas Grubu üyesi değerli uzmanların emeklerini; tasarılar üzerinde görüşlerini
bildirmek suretiyle yardımcı olan bilim, kamu ve özel sektör kuruluşları ile kişilerin değerli katkılarını
şükranla anarız.
Kalite Sistem Belgesi
İmalât ve hizmet sektörlerinde faaliyet gösteren kuruluşların sistemlerini TS EN ISO 9000 Kalite
Standardlarına uygun olarak kurmaları durumunda TSE tarafından verilen belgedir.
Türk Standardlarına Uygunluk Markası (TSE Markası)
TSE Markası, üzerine veya ambalâjına konulduğu malların veya hizmetin ilgili Türk Standardına uygun
olduğunu ve mamulle veya hizmetle ilgili bir problem ortaya çıktığında Türk Standardları Enstitüsü’nün
garantisi altında olduğunu ifade eder.
TSEK
Kritere Uygunluk Belgesi (TSEK Markası Kullanma Hakkı)
Kritere Uygunluk Belgesi; Türk Standardları bulunmayan konularda firmaların ürünlerinin ilgili uluslararası
standardlar, benzeri Türk Standardları, diğer ülkelerin milli standardları, teknik literatür esas alınarak Türk
Standardları Enstitüsü tarafından kabul edilen Kalite Faktör ve Değerlerine uygunluğunu belirten ve
akdedilen sözleşme ile TSEK Markası kullanma hakkı verilen firma adına düzenlenen ve üzerinde TSEK
Markası kullanılacak ürünlerin ticari Markası, cinsi, sınıfı, tipi ve türünü belirten geçerlilik süresi bir yıl olan
belgedir.
DİKKAT!
TS işareti ve yanında yer alan sayı tek başına iken (TS 4600 gibi), mamulün Türk Standardına uygun
üretildiğine dair üreticinin beyanını ifade eder. Türk Standardları Enstitüsü tarafından herhangi bir
garanti söz konusu değildir.
Standardlar ve standardizasyon konusunda daha geniş bilgi Enstitümüzden
sağlanabilir.
TÜRK STANDARDLARININ YAYIN HAKLARI SAKLIDIR.
TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE'YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
UZi SEZER'A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 11.03.2014
TSE'DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iLTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.
ICS 75.160.20
BELGELENDİRME KRİTERİ
TSE K 214/Şubat 2014
Ön söz
 Bu belgelendirme kriteri, TSE Kimya İhtisas Kurulu’na bağlı TK16 Petrol ve Petrol Ürünleri Teknik
Komitesi tarafından hazırlanmış ve Genel Sekreterliğin 25 Şubat 2014 tarihli onayı ile kabul edilerek
yayımına karar verilmiştir.
 Bu kriterde kullanılan bazı kelime ve/veya ifadeler patent haklarına konu olabilir. Böyle bir patent hakkının
belirlenmesi durumunda TSE sorumlu tutulamaz.
TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE'YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
UZi SEZER'A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 11.03.2014
TSE'DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iLTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.
ICS 75.160.20
BELGELENDİRME KRİTERİ
TSE K 214/Şubat 2014
İçindekiler
1
2
3
Kapsam .................................................................................................................................................... 1
Atıf yapılan standard ve/veya dokümanlar ........................................................................................... 1
Terimler ve tarifler ................................................................................................................................... 1
3.1
Piroliz ................................................................................................................................................... 1
3.2
Pirolitik sıvı yakıt.................................................................................................................................. 1
3.3
Kullanılmış lastik ve plastikler ............................................................................................................. 2
4
Sınıflandırma ve özellikler ...................................................................................................................... 2
4.1
Sınıflandırma ....................................................................................................................................... 2
4.2
Özellikler .............................................................................................................................................. 2
4.3. Özellik, muayene ve deney madde numaraları ................................................................................... 2
5
Numune alma, muayene ve deneyler .................................................................................................... 3
5.1
Numune alma ...................................................................................................................................... 3
5.2
Muayeneler.......................................................................................................................................... 3
5.3
Deneyler .............................................................................................................................................. 3
5.4
Değerlendirme ..................................................................................................................................... 3
5.5
Muayene ve deney raporu .................................................................................................................. 3
6
Piyasaya arz............................................................................................................................................. 4
6.1
Ambalâjlama........................................................................................................................................ 4
6.2
İşaretleme............................................................................................................................................ 4
7
Çeşitli hükümler ...................................................................................................................................... 4
Yararlanılan kaynaklar..................................................................................................................................... 4
TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE'YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
UZi SEZER'A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 11.03.2014
TSE'DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iLTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.
BELGELENDİRME KRİTERİ
ICS 75.160.20
TSE K 214/Şubat 2014
Pirolitik sıvı yakıt Kullanılmış lastik ve plastiklerin piroliziyle elde edilen
1
Kapsam
Bu kriter, kullanılmış lastik ve plastiklerin pirolizi ile elde edilen ve elde edildiği gibi veya fiziksel olarak
temizlenerek piyasaya arz edilen pirolitik sıvı yakıtı kapsar.
Bu kriter, biyokütle esaslı maddelerin pirolizi ile üretilen pirolitik sıvı yakıtı kapsamaz.
Not -
2
Bu kriter metninde bundan sonra “Pirolitik sıvı yakıt - Kullanılmış lastik ve plastiklerden elde edilen”
terimi yerine sadece “pirolitik sıvı yakıt” terimi kullanılmıştır.
Atıf yapılan standard ve/veya dokümanlar
Bu kriterde standard ve/veya dokümanlara atıf yapılmaktadır. Bu atıflar metin içerisinde uygun yerlerde
belirtilmiş ve aşağıda liste hâlinde verilmiştir. * işaretli olanlar bu kriterin basıldığı tarihte İngilizce metin olarak
yayımlanmış olan Türk Standardlarıdır.
TS No
Türkçe adı
TS 900-1
Petrol sıvıları - Elle numune alma
EN ISO 3170
TS 1233 ISO 3016 Petrol ürünleri - Akma noktası tayini
TS 1451
EN ISO 3104
TS 1740
TS 6590
ISO 10336
TS 13316
TS EN ISO 6245*
TS EN ISO 8754
TS EN ISO 12185
TS ISO 10307-1
3
İngilizce adı
Petroleum liquids - Manual sampling
Petroleum products - Determination of pour
point
Petrol ürünleri - Saydam ve opak sıvılar Petroleum products - Transparent and
- Kinematik viskozite tayini ve dinamik
opague liquids - Determination of kinematic
viskozitenin hesaplanması
viscosity and calculation of dynamic viscosity
Sıvı hidrokarbon yakıtlar - Yanma
Liquid hydrocarbon fuels determination of
ısısının tayini - Kalorimetre bombası
heat of combustion bomb calorimeter
metodu
method
Ham petrol - Su tayini - Potansiyometrik Crude petroleum - Determination of water Karl Fischer titrasyon metodu
Potentiometric Karl Fischer titration method
Numune kapları - Ham petrol, akaryakıt Sample containers for crude petroleum,
ve madeni yağlar için - Numunenin
liquid fuels and mineral oils for use as
muhafaza edilmesi ve taşınması
storage and transportation purposes
amacıyla kullanılan
Petrol ürünleri - Kül tayini
Petroleum products - Determination of ash
Petrol ürünleri - Kükürt muhtevası tayini Petroleum products - Determination of sulfur
- Enerji ayırmalı x-ışını floresans
content - Energy dispersive x-ray
spektrometri yöntemi
fluorescence method
Ham petrol ve petrol ürünleri - Yoğunluk Crude petroleum and petroleum products tayini - Salınım yapan U-tüpü yöntemi
Determination of density - Oscillating U-tube
method
Petrol ürünleri - Artık fuel oiller - Toplam Petroluem products - Total sediment in
tortu tayini - Bölüm 1: Sıcak süzme
residual fuel oils - Part 1: Determination by
metodu
hot filtration
Terimler ve tarifler
Bu kriterin amacı bakımından aşağıdaki terimler ve tarifler uygulanır:
3.1 Piroliz
Organik maddelerin oksijensiz ortamda ısı etkisiyle parçalanması işlemi.
3.2 Pirolitik sıvı yakıt
Kullanılmış lastik ve plastiklerin pirolizi ile elde edilen, jeneratörler, termik santraller, kok fırınları, çimento ve
alçı fabrikaları vb. gibi sanayi işletmelerinde kazan ve yakıcılarda yakıt olarak kullanılan, rengi genellikle
koyu kahverengi ile siyah arasında değişen ve pirolitik parçalanma ürünlerinin karışımından oluşan sıvı yakıt.
1
TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE'YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
UZi SEZER'A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 11.03.2014
TSE'DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iLTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.
ICS 75.160.20
BELGELENDİRME KRİTERİ
TSE K 214/Şubat 2014
3.3 Kullanılmış lastik ve plastikler
Kullanılarak ömrünü tamamlayan, araçlarda kullanılamayacak niteliklerdeki lastikler ve kullanılmış atık plastik
ürünler.
4
Sınıflandırma ve özellikler
4.1 Sınıflandırma
4.1.1 Sınıflar
Bu kriter kapsamına giren pirolitik sıvı yakıt 1 sınıftır.
4.2 Özellikler
4.2.1 Genel özellikler
Pirolitik sıvı yakıt, gözle incelendiğinde bağdaşık (homojen) olmalı, içerisinde yabancı maddeler
bulunmamalıdır.
4.2.2 Diğer fiziksel ve kimyasal özellikler
Pirolitik sıvı yakıtın diğer fiziksel ve kimyasal özellikleri Çizelge 1’e uygun olmalıdır.
Çizelge 1 - Pirolitik sıvı yakıtın diğer fiziksel ve kimyasal özellikleri
Özellikler
Gerek
9000
1,0
1,0
6,0
850 - 950
1,5
0,1
-24
Alt yanma ısısı, Kcal/kg, en az
Su içeriği, % (m/m), en çok
Tortu içeriği, % (m/m), en çok
Kinematik viskozite, 50 oC’ta, mm2/s, en çok
Yoğunluk, 15 oC’ta, kg/m3
Kükürt içeriği, % (m/m), en çok
Kül içeriği, % (m/m), en çok
Akma noktası, oC, en çok
4.3. Özellik, muayene ve deney madde numaraları
Bu kriterde verilen özellikler, muayene ve deney madde numaraları Çizelge 2'de verilmiştir.
Çizelge 2 - Özellik, muayene ve deney madde numaraları
Özellik
Görünüş
Alt yanma ısısı
Su içeriği
Tortu içeriği
Kinematik viskozite
Yoğunluk
Kükürt içeriği
Kül içeriği
Akma noktası
Özellik madde No
4.2.1
4.2.2
4.2.2
4.2.2
4.2.2
4.2.2
4.2.2
4.2.2
4.2.2
Muayene ve deney madde No
5.2.1
5.3.1
5.3.2
5.3.3
5.3.4
5.3.5
5.3.6
5.3.7
5.3.8
2
TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE'YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
UZi SEZER'A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 11.03.2014
TSE'DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iLTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.
ICS 75.160.20
5
BELGELENDİRME KRİTERİ
TSE K 214/Şubat 2014
Numune alma, muayene ve deneyler
5.1 Numune alma
Numune, TS 900-1 EN ISO 3170'e göre alınır ve TS 13316’ya uygun numune kaplarına konur.
Numune miktarı en az 1 L olmalıdır.
5.2 Muayeneler
5.2.1 Görünüş muayenesi
Pirolitik sıvı yakıt, oda sıcaklığında, renksiz bir cam tüp içerisinde ışığa karşı tutularak gözle muayene edilir
ve sonucun Madde 4.2.1’e uygun olup olmadığına bakılır.
5.3 Deneyler
5.3.1 Alt yanma ısısı tayini
Alt yanma ısısı, TS 1740’a göre tayin edilir ve sonucun Madde 4.2.2'ye uygun olup olmadığına bakılır.
5.3.2 Su içeriği tayini
Su içeriği, TS 6590 ISO 10336’ya göre tayin edilir ve sonucun Madde 4.2.2'ye uygun olup olmadığına bakılır.
5.3.3 Tortu içeriği tayini
Tortu içeriği, TS ISO 10307-1’e göre tayin edilir ve sonucun Madde 4.2.2'ye uygun olup olmadığına bakılır.
5.3.4 Kinematik viskozite tayini
Kinematik viskozite, 50 °C’ta TS 1451 EN ISO 3104'e göre tayin edilir ve sonucun Madde 4.2.2'ye uygun
olup olmadığına bakılır.
5.3.5 Yoğunluk tayini
Yoğunluk, TS EN ISO 12185’e göre tayin edilir ve sonucun Madde 4.2.2'ye uygun olup olmadığına bakılır.
5.3.6 Kükürt içeriği tayini
Kükürt içeriği, TS EN ISO 8754’e göre tayin edilir ve sonucun Madde 4.2.2'ye uygun olup olmadığına bakılır.
5.3.7 Kül içeriği tayini
Kül içeriği, TS EN ISO 6245’e göre tayin edilir ve sonucun Madde 4.2.2'ye uygun olup olmadığına bakılır.
5.3.8 Akma noktası tayini
Akma noktası, TS 1233 ISO 3016'ya göre tayin edilir ve sonucun Madde 4.2.2'ye uygun olup olmadığına
bakılır.
5.4 Değerlendirme
Madde 5.1’e göre alınan numunenin bu kriterde belirtilen özelliklerden herhangi birine uymaması hâlinde,
numunenin alındığı ürün kritere aykırı sayılır.
5.5 Muayene ve deney raporu
Muayene ve deney raporunda en az aşağıdaki bilgiler bulunmalıdır:
-
Firmanın adı ve adresi,
Muayene ve deneyin yapıldığı yerin ve laboratuvarın adı,
Muayene ve deneyi yapanın ve/veya raporu imzalayan yetkililerin adları, görevleri ve meslekleri,
Numunenin alındığı tarih ile muayene ve deney tarihi,
Numunenin tanıtılması,
Muayene ve deneylerde uygulanan standardların numaraları,
Sonuçların gösterilmesi,
Muayene ve deney sonuçlarını değiştirebilecek faktörlerin sakıncalarını gidermek üzere alınan tedbirler,
Uygulanan muayene ve deney yöntemlerinde belirtilmeyen veya mecburi görülmeyen, fakat muayene ve
deneyde yer almış olan işlemler,
Numunenin kritere uygun olup olmadığı,
Rapor tarihi, her sayfanın özgün numarası ve toplam sayfa sayısı.
3
TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE'YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
UZi SEZER'A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 11.03.2014
TSE'DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iLTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.
ICS 75.160.20
6
BELGELENDİRME KRİTERİ
TSE K 214/Şubat 2014
Piyasaya arz
6.1 Ambalajlama
Pirolitik sıvı yakıt dökme olarak piyasaya arz edilir.
6.2 İşaretleme
Sevk irsaliyesinde veya ekli belgede en az aşağıdaki bilgiler okunaklı ve silinmeyecek şekilde yazılmalıdır.
-
Firmanın ticari unvanı, kısa adı, adresi veya varsa tescilli markası,
Maddenin adı,
Bu kriterin işaret ve numarası (TSE K ..…. şeklinde),
Üretim tarihi,
Parti, seri veya kod numaralarından en az biri,
Depolama ve taşıma şartları,
Kullanımla ilgili açıklayıcı bilgiler (yazı veya sembolle),
Uyarı ve ikazlar (yazı veya sembolle)
Gerektiğinde bu bilgiler Türkçe’nin yanı sıra yabancı dillerde de yazılabilir.
7
Çeşitli hükümler
Üretici veya tedarikçi, bu kritere uygun olarak üretildiğini beyan ettiği pirolitik sıvı yakıt için, istenildiğinde,
kritere uygunluk beyannamesi vermek veya göstermek mecburiyetindedir. Bu beyannamede, söz konusu
pirolitik sıvı yakıtın;
-
Madde 4.2’de belirtilen özelliklerde olduğunun,
Madde 5’te belirtilen muayene ve deneylerin yapılmış ve uygun sonuç alınmış bulunduğunun
belirtilmesi gerekir.
Yararlanılan kaynaklar
Firma katalogları
ASTM D 7544 (2012)
4
TÜRK STANDARDLARININ TELiF HAKKI TSE'YE AiTTiR. STANDARDIN BU NÜSHASININ KULLANIM iZNi TSE TARAFINDAN
UZi SEZER'A VERiLMiSTiR. BASILMA TARiHi: 11.03.2014
TSE'DEN iZiN ALINMADAN STANDARDIN BiR BÖLÜMÜ/TAMAMI iLTiBAS EDiLEMEZ, ÇOGALTILAMAZ.
Download

KI^ BAKIMI 0Ç0N KARAYOLLARI ÜZER0NE