Kobanlam Hamzat
(Cögetey, 1916 -1974)
1916 y l nda Karaçay - Çerke Cumhuriyeti'nde
Cögetey köyünde do&du. 1938'de Mikoyan +ahar'da
( imdiki Karaçayevsk) ö&retmen okulunu bitirdi.
Sürgün y llar Kazakistan' n Jambul ilinde geçti.
Sürgün dönü ü yine ö&retmenli&e devam ederken
1965'de Grozni E&itim Enstitüsü'nden mezun oldu
30'lu y llarda iir yazmaya ba lad . 4lk iirleri 1940
y l nda yay nland . Asl nda Karaçay'l olmas na
ra&men 1963 y l ndan itibaren Kabartay - Balkar
Cumhuriyeti'ne yerle ti ve tüm kitaplar n burada
yay nlad ..
Yay nlanm Eserleri: Egizle ( kizler), Nalçik,
1970; Nazmula ( iirler), Nalçik, 1978; Kaya Turukla
(Kayal k Teraslar), Nalçik, 1983; Küygen Gülüm
(Yanm $ Çiçe&im), Nalçik, 1994.
RLER
Ay nluv
Ayr l $
Asker ma inala kelib terk tohdayd la
Karaçay ellege cuvukda
Karaçay halkn kayr a rad la
Ekinci noyabrda, suvukda
Askeri araçlar gelip hemen duruyorlar
Karaçay köylerinin yak n nda
Karaçay halk n nereye gönderiyorlar
Kas m in ikisinde, so&ukta
Bizni köçürürge ciberilgen asker
Ah! Ellege cetmey t y ll k
Karaçay halk , kalganm d çerde
Da sen smamagan k y nl k
Bizi sürgün için gönderilen askerler
Ah! Köylere gelmeden engellenecek
Karaçay halk , kald m yerde
Ya senin çekmedi&in zorluk
Sünnüle all nda c lay keledile
Karaçay k zla bla kat nla
Kimni haznas nda haraket boldula
Halk b zdan kalgan alt nla
Süngülerin önünde a&lay p geliyorlar
Karaçay k zlar ile kad nlar
Kimin kasas na girdiler
Halk m zdan kafan alt nlar
Ah! Karaçay halkn sürüb keledile
Avtomatlarma kadal b
Ah! Karaçay üyle kal b ketgendile
Alan e ikleri tart l b
Ah! Karaçay halk n sürgün edip geliyorlar
Otomatik tüfeklerine yap $ p
Ah! Karaçay evleri kal p gitmi$ler
Onlar n kap lar kapan p
Ah! Üylede kalgan bagal hapçükle
Bir örtenle tü üb küymelle
Kimleni ö ünün c lt ratad la
K zlar b z koygan tüymele
Ah! Evlerde kalan de&erli e$yalar
Bir ate$le dü$üp yunmad lar
Kimlerin gö&üslerini parlat yor
K zlar m z n b rakt & dü&meler
UUu nkartla tü üb küyge edile
Halk m alalmagan tavana
Kimleni belinde c lt ray bolurla
K zlar b z koygan kamarla
Büyük ate$e dü$üp yansa idiler
Halk m n alamad & mallar
Kimlerin belinde parl yordur
K zlar m z n b rakt & kemerler
Tamblas nda kimle ca arga bollukdula
Bizni mülkübüzde bat l b
Mallar b z ba lar n silke kald la
A s z, orunlada at l b
Yar n kimler ya$ayacakt r
Bizim varl & m za gömülüp
Hayvanlar m z ba$lar n sallay p kald lar
Yemsiz, ah rlarda at l p
Karaçay halk n al b barad la
S nnan vagonla camala
Kimleni belinde c lt rar kd la
Halk b zdan kalgan kamala
Karaçay halk n al p götürüyorlar
K r lan vagonlar yaman p
Kimlerin belinde parlayacaklar
Halk m zdan kalan kamalar
Sabiyçikleribiz millik atad la
Haki cok kipyatok çaç lsa Ah!
Ölükleribiz tönnereb tü edile
Vagonnu e i&i aç lsa
Çocuklar m z at l yorlar
Verilmiyor kaynar su da& t ld & nda Ah!
Ölülerimiz yuvarlan p dü$üyorlar
Vagonun kap s aç ld & nda
Gitçe sabiyçikle emçek süt tabmay
Ana koyunlada katalla
Ana koyunladan s y r b alan
Bargan poezdleden atalla
Küçük çocuklar anne sütü bulamay p
Anne kucaklar nda donuyorlar
Anne kucaklar ndan al p onlar
Giden trenlerden at yorlar
Tar, kir vagonlada biz alay barab z
Alt , ceti üyür urulub
Kimleribiz a dan, kimibiz suvsabdan
Vagonla içinde k r l b
Dar, kirli vagonlarda biz öyle gidiyoruz
Alt , yedi aile sokulup
Kimilerimiz açl ktan, kimilerimiz susuzluktan
Vagonlar n içinde ölüp
Bizni ölükleribiz alay kalalla
Kabir ülü lerin tabmaym
Bir ölüknü ah rga cetd rmeydile
An colda bara atmay n
Bizim ölüleriniz a&lay p kal yorlar
Mezar yerlerini bulamay p
Bir ölüyü sonuna kadar b rakm yorlar
Onu yolda giderken almay p
Ölmegen ulakga tal ba çagad
Korkma& z köçgünçü milletle!
Art b zda kakala cüzü er ulan
Kururuk tülle bu dertle!
Ölmeyen o&la&a dal ç kar
Korkmay n sür gün milletler!
Arkam zda kalsa yüzer o&lan
Kalmayacak bu dertlerin intikam !
Poezdle kum tüzlede baralla k ç r b
Kazanlar suvnu kaynat b
Karaçayn aslam s n colla k r b
Savuna kum çay r çaynat b
Trenler çölde gidiyorlar ba& r p
Kazanlar suyu kaynat p
Karaçayl lar n ço&unu yollar yok edip
Sa& kalan na kum sak z çi&netip
Eki közübüznü örge açd rmayla
Bu Aral tennizni celleri
Endi all b zda körünüb ba lalla
Ah! Kazahstann elleri
ki gözümüzü yukar açt rm yorlar
Bu Aral denizinin rüzgarlar
imdi kar$ m zda görünüp ba$lad lar
Ah! Kazakistan'm köyleri
Ölmegen kul alt n ayak bla suv içer
4çer suvu tavsulmagan
Entda kay t b kelir eski Kafkaz curtha
Dü manlar na ba urmagan
Ölmeyen kul alt n tas ile su içer
çecek suyu bitmeyen
Yine dönüp gelir eski Kafkas yurduna
Dü$manlar na boyun e&meyen
Duniya kuralganl kim körgendi tenle
Öz milletleni ca rgan
Uvak milletleni mülklerin s y r b
K zgan kum tüzlege a rgan?
Dünya yaratüal kim görmü$ dostlar
Milletleri ortadan yok eden
Küçük milletlerin varl & n elinden al p
K zg n çöllere gönderen?
Duniya kuralganl kim körgendi tenle
Kesin baçamaga sanathan
Uvak milletleni çerlerin s y r b
Suvsuz kum tüzlede sarnathan?
Dünya yarat lal kim görmü$ dostlar
Kendisini önder gösteren
Küçük milletlerin topraklar n elinden al p
Susuz çöllerde a&latan ?
Karaçay çerle bir ariuv cerlelle
Suvlar da taza suvlalla
Malközleni avuz suvlar n keltirgen
Naratlada ösgen buvlalla
Karaçay topraklar güzel yerlerdir
Sular da temiz sulard r
Açgözlülerin a& z sular n ak tan
Çaml klarda büyüyen geyiklerdir
Eski, tar vagonna bir t k urulad
Bir talay üyürnü adam
K y nl k cetse da kalay ulludu
Da meni halk m ç dam
Eski, dar vagona zorla s k $t r l yor
Birçok aileninfertleri
Zorluk gelse de ne kadar büyük
Benim halk m n direnci
Temir col canlada kalgan ölükleni
Urula kaz b ar atalla
Namaz etivçü s yl kartlar b z
Alayda kebinsiz çatalla
Demiryolu kenarlar nda kalan ölüleri
Çukurlar kaz p oraya at yorlar
Namaz k lan de&eni ya$l lar m z
Orada kefensiz yat yorlar
Ölükleribizni kald ra kelgenbiz
Orta Aziyaga kelginçi
Men ol zorluknu unutall k tülme
Siz da unutma& z ölgünçü!
Ölülerimizi kald r p gelmi$iz
Orta Asya 'ya gelmeden
Ben bu zorlu&u unutamayaca& m
Siz de unutmay n ölene kadar!
Bizni elleni cann iyeleri
Üyleni kiritlerin açalla
Halk m cüz c llan c ygan haraketni
Ala bir sagatha çaçalla
Bizim köylerimizin yeni sahipleri
Evlerin kilitlerini k r yorlar
Halk m n yüzy llarca biriktirdi&i serveti
Onlar bir saate da& t yorlar
Ayran cürügen Karaçay ellede
Endi cürüydüle çag rla
Cann iyeleni ayak tüblerinde
C layd la bizni kab rla
Ayran n gezdi&i Karaçay köylerinde
imdi geziyorlar içkiler Yeni
sahiplerin ayak altlar nda A&l yorlar
bizim mezarlar m z
Karaçay halkga k y nl k cetgeninde
Ki i tab lmayd ökülge
Ala nlan salad la endi
Ah 4lipinlege köpürge
Karaçay halk na zorluk geldi&inde
Kimse bulunam yor bizi savunmak için
Onlar mezar ta$lar n koyuyorlar $imdi
Ah! Kanallara köprü için
Orta Aziyaga bürkdüle halk m
Car m n da Kazahstanna
Allay k yml k körgüzmesin Allah
Bizden artha s nnar insanna
Orta Asya 'ya da& tt lar halk m
Yar s n da Kazakistan 'a
Öyle zorluk göstermesin Allah
Bizden sonra ba$ka hiçbir insana
Sabiyleri aca han anala ç g b
Karayd la celli tüzlege Ah!
Allay t hsuvla tü gendile
Köçkünçülük colda cüzlege
Çocuklar kaybolan anneler ç k p
Bak yorlar rüzgarl çöllere
Ah! Böyle çar esiz kalm $lar
Sürgün yolunda yüzlerce
Köçkünçülüknü azabl collar nda
Tözdüle halk m kartlar
Cer urgan kumlada açdan, calangaçdan
Boldu naribleni artlar
Sürgünün azapl yollar nda
Dayand lar halk m n ya$l lar
Rüzgar esen çöllerde açl ktan, ç plakl ktan
Oldu zavall lar n sonlar
Cetgen k zla aca b ahluvlar ndan
Tü üb tan magan cerlege
K suvukladan öbke avruvlu bolub
Öldüle baralmay örgelege
Genç k zlar ayr l p akrabalar ndan
Gelip tan mad klar yerlere
K $ so&u&undan verem olup
Öldüler gidemeyip yukar lara
Kulçuluk orta ömürleden keldi da
Bu Orta Aziyaga kay t b
Kar vlu adamlan ald la i ge
Kar vsuzlan va t nkayt b.
Feodal düzen orta ça&lardan geldi de
Bu Orta Asya 'ya dönüp
Güçlü adamlar ald lar i$e
Güçsüzleri ise öldürüp.
A hi Sag la
Güzel Dü$ünceler
Nas bl k zn çar k közleriça
Cüregimde oynayla sag la
Süygen anam tatl sözleriça
A h umutumu alg lab
K smetli k z n parlak gözleri gibi
Yüre&imde dola$ yor dü$ünceler
Sevdi&im annemin tatl sözleri gibi
Güzel umudumu tebrik edip
Köb col saklad & z meni ölümden
Tambla künlük a h o, sag la
Sizge siy bereme taza kölümden
Bergença ana alg s na
Çok kere korudunuz beni ölümden
Yar n günlük güzel, o dü$ünceler
Size de&er veriyorum içtenlikle
Verdi&im gibi anne duas na
Tafilada kaya&a konfian bulutlay
Oyumuma konsag z sag la
Tü lede körünnen a h umutlay
Ca av columu alg lab
Sabah n erken vaktinde kayal &a konan bulut gibi
Zihnime konsan z dü$ünceler
Rüyalarda görünen güzel umut gibi
Hayat yolumu kut say ip
Duniya mam rl kga kuvand ra
Meni bla ca ays z sag la
Curt ölümsüzlükge and ra
Cürügen columu alg lab
Dünya mutlulu&una sevindirip
Benimle ya$ yorsunuz dü$ünceler
Yurdun ölümsüzlü&üne inand r p
Yürüdü&üm yolu kutsay p
Meni sag ma keçemde, künümde
Çerde ca av barn alg lay
Sizge ba urama tü üm bla tünümde
Birgemdegi a h sag la.
Benim dü$ünceme, gecemde, gündüzümde
Yeryüzündeki hayat kutsay p
Size boyun e&iyorum rüyamda ve gerçek hayat mda
Beraberimdeki güzel dü$ünceler.
Download

Kobanlanı Hamzat - e