DİKKAT EKSİKLİĞİ
HİPERAKTİVİTE
BOZUKLUĞU
Dahili Servisler
Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu
(DEHP)
Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), her 10
çocuktan birinde görülmesi, ruhsal, sosyal ve akademik
sorunlara yol açması, kalıcı olup okul öncesi dönemden
erişkinliğe dek gelişimsel farklılıklarla sürüp gitme riski
taşıması ve tedavi edilebilmesi gibi nedenlerden dolayı
çocuk ve ergen psikiyatrisinde önem taşıyan konulardan
biridir. DEHB yalnızca çocukları ve gençleri değil, yol açtığı
davranış problemleri nedeniyle aile içi ilişkileri etkileyerek
anne babaların ve diğer aile bireylerinin yaşamı üzerinde de
olumsuz etkiler yaratan bir durumdur.
DEHB nedir ve neden olur ?
DEHB’nin temel özelliği; dikkat süresinin kısalığı, aşırı
hareketlilik, engellenmeye yönelik denetim eksikliği
nedeniyle davranışlarda ve bilişte ortaya çıkan dürtüsellik ve
huzursuzluktur. DEHB’nin erkeklerde 4 – 9 kat daha sık
görüldüğü bilinmektedir. DEHB’nin oluş nedeni tek bir
etkene bağlanmamakta, hem çevresel, hem de genetik
etkenlerin rol aldığı gelişimsel bir bozukluk olduğu bilinmektedir. Rahatsızlığın yaşamın çok erken dönemlerinde
ortaya çıktığı, temel belirtilerinin 3 - 4 yaşlarında aile ya da
bakım veren kişiler tarafından fark edilmeye başlandığı,
ancak genellikle hekime başvuru ve tedavinin düzenli
öğrenim için gerekli dikkat süresi ve yoğunlaşmanın
gelişmesinin beklendiği ilkokul çağında 8 - 9 yaşlarında
olduğu görülmektedir.
Zeka düzeyi iyi olan DEHB’li çocukların okul başarısı hemen
etkilenmeyeceğinden, hastalığın atlanma riski daha
fazladır. Ergenlik döneminde hiperaktivite yerini huzursuzluk ya da sıkıntı hissi ve riskli davranışlara bırakır. Unutkanlık şeklinde dikkat dağınıklığı, verilen görevleri yerine
getirmeme ya da yetiştirememe, zamanı ayarlayamama,
okul başarısında zeka düzeyine uymayan düşüklük,
arkadaşlık ilişkilerini uygun biçimde sürdürememe gibi
belirtiler görülür.
DEHB tanısı nasıl konur ?
Özellikle okul öncesi çocuklar, DEHB’nin ana belirtileri olan
dikkatsizlik, dürtüsellik ve aşırı hareketlilik davranışlarını
normal gelişimin doğal seyri içinde de gösterirler. Tüm
çocukların hareketlilik düzeyleri ve dikkat becerileri yaş ve
gelişim düzeylerine göre farklılık gösterir. DEHB’nin değerlendirmesinde ve tanı koymada temel esas klinik değerlendirmedir. Ailelerin ya da bakım verenlerin gözlemleri,
çocuğun hekim tarafından ruhsal durum muayenesi ile
değerlendirilmesi; hekim, aile ya da çocuk tarafından
doldurulan birtakım tarama ve tanı ölçekleri dışında, DEHB
tanısı objektif olarak destekleyebilecek ya da öngörebilecek
herhangi bir yöntem bulunmamaktadır.
DEHB’de tedavi gerekli midir?
DEHB’nin ergenlikte %75, erişkenlikte %50 oranında
devam ettiği saptanmış ve bu bulgu hastalığının kronik
sürecini doğrulamıştır. DEHB tanısı ile izlenen çocuk ve
ergenlerin yarısında kaygı bozuklukları gibi eşlik eden ek
ruhsal zorluklar bulunduğu bilinmektedir. Yapılan kapsamlı
izlem çalışmalarında DEHB tanısı alan çocuklarda antisosyal davranışlar geliştirme ve sigara-alkol-madde kullanma
riskinin daha fazla olduğu gösterilmiştir.
DEHB tedavisi nasıl olur?
DEHB’de tedavisinde temel amaç çocuğun sosyal uyumunu
artırmaktır. DEHB’de tedavi tıbbi, psikososyal, okul ve
gelişimsel hikayenin detaylı alınmasıyla başlar ve çocuk,
aile ve okul ile işbirliği içinde ilaç seçenekleri değerlendirilerek tedavi yaklaşımı planlanır.
Hastaların psikiyatrik, sosyal, bilişsel ve nörolojik açılardan
bütüncül olarak değerlendirmeleri ve tedaviye başlanmasından önce; hedeflenen belirtilerin ve gerçekçi beklentilerin saptanması tedavi etkinliğini arttıracaktır. Farklı tedavi
yöntemlerinin karşılaştırılmasına yönelik yapılan çalışmalar
ve uzun dönem izlemler temel alınarak, en etkin tedavi yönetiminin ilaç tedavisi ile ilaç dışı davranışçı ve destekleyici
tedavilerin birlikte yürütülmesi olduğu gösterilmiştir.
Gerek tedavi sürecinin bütüncül olarak sürdürülmesi ile
hastalığın seyrinin iyileştirilmesi; gerekse eşlik eden sorunların ele alınabilmesi açısından uygun ilaç tedavilerinin
çocuk ve ergen psikiyatri uzmanları izleminde uygulanmasının gerekliliği bilinmektedir.
YAŞAMI
SİZİN İÇİN
KOLAYLAŞTIRIYORUZ
kenthospital.com
kenttipmerkezi.com
internationalkent.com
karacigernakli.org
bobreknaklikent.com
kemikiliginaklikent.com
sgkkent.com
saglikkenti.com
/KentSaglikGrubu
/kentsaglikgrubu
KENT HASTANESİ
8229/1 Sokak No:56 35580 Çiğli-İZMİR
Tel: (0232) 386 70 70 (pbx)
Faks: (0232) 386 70 71
Download

Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu Broşürü